Міндеттемелер

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 4

I. МІНДЕТТЕМЕЛЕР ЖАЙЛЫ ЖАЛПЫ СИПАТТАМА ... ... 5.6


МІНДЕТТЕМЕЛЕРДІҢ ЖІКТЕЛУІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 6.7


II. ҰЗАҚ МЕРЗІМДІ МІНДЕТТЕМЕЛЕРДІҢ БУХГАЛТЕРЛІК ЕСЕПТЕ ҰЙЫМДАСТЫРУ


БАНК ЖӘНЕ БАНКТЕН ТЫС МЕКЕМЕЛЕР НЕСИЕЛЕРІНІҢ
ЕСЕБІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8.12


БАСҚА ДА КРЕДИТОРЛЫҚ ҚАРЫЗДАР МЕН ЕСЕПТЕЛГЕН ТӨЛЕМДЕР ЕСЕБІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..13.17


ОБЛИГАЦИЯЛАР ЕСЕБІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 18.21


ТАБИҒАТТЫ ҚОРҒАУ ҚЫЗМЕТІ БОЙЫНША МІНДЕТТЕМЕЛЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 21.25



ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...


ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
Бухгалтерлік есептің негізгі мақсаты барлық кәсіпорында орындалатын операциялардың уақытылы есепке алынып, олардың қазіргі күнгі уақыт талаптарына сай орындалуына, яғни жүзеге асырылуына бақылау жасау.
Қоғамдық дамудың қай кезеңінде болмасын бухгалтерлік есеп кез келген кәсіпорында,яғни өнім өндірумен оларды сату, пайдалану,бөлу үрдістерімен айналысу жүргізілмегендігі,бүгінгі таңда дәлелденіп отыр, ал бухгалтерлік есептің негізгі бағытына келетін болсақ, ол кәсіпорындағы есеп жұмыстың сапасын арттыруға есептеу жұмыстың барысында қолданылған, ягни толтытырылатын құжаттың қарапайым әрі түсінікті болуына және ондағы көрсеткіштің пайдалануына ыңғайлы болуына реттеліп жүргізіледі.
Кәсіпорындағы шаруашылық операциялардың тиімділігі мен олардың заңдылығы, шығынның орынсыз жұмсалынбауы, материалдық құндардың қатаң тәртіптің ұқыптыда тиімді жұмсалынуы бухгалтерлік есеп жұмысын жүргізудің міндеті болып табылады. Ал кәсіпкерлер мен ұйымдар өзінің шаруашылық қызметі барысында меншік капиталдарымен қатар басқа қатыстырылған капиталды да қолданады. Бұл қатыстардан капитал бухалтерлік есепте міндеттемелер деп аталады.
Кез келген өндіріспен айналысатын ұйым сол өнімді өндіру үшін қажетті шикізаттар мен материалдар алғаны үшін жабдықтаушы - мердігерлерінің алдында міндетті болса, сауда мен айналысатын ұйымдар өзінің сататын тауарларын жеткізіп беруші, ягни қызмет көрсетуші ұйымдардың алдында қарыз болуы мүмкін. Тіпті өндіруден де саудамен де айналысатын кәсіпорындар өзі қарамағында жұмыс істейтін жұмысшылары мен қызметкерлеріне олардың істеген еңбегі үшін, сондай-ақ бюджетке түрлі салықтар үшін қарыз немесе оның алдында міндеттілі болуы мүмкін.
Қазіргі таңда қаржының жетіспеуін банктер, банктен тыс мекемелерден, шет елдерден қарыз, несие алып өздерінің жұмысын жандандырып жатқан, сондай-ақ міндеттемелері шектен тыс көбейтіп алып, оны қайтаруға мүмкіндігі болмай жабылып, салынып, сатылып жатқан ұйымдар көптеп кездеседі.
Осы айттылған міндеттемелер есебі бухгалтерлік есептегі ең негізгі, яғни қай саладағы болмасын кәсіпкерлердің көкейтестігі (күрделі мәселелер) екендігі сөзсіз.
Кәсіпорындағы міндеттердің есебі типтік материалдар кестенің 6 міндеттер деп алынатын бөлім шоттарында есептелініп жүргізіледі:
1. Банк және банктен тыс мекемелер несиелерінің есебі
2. Бюджетпен есеп - айырысу операциясының есебі
3. Жабдықтаушы және қызмет көрсетуі мен есеп айырысу есебі
4. Қызметкерлердің құрамы мен жұмыс уақыттарын пайдалану есебі
5. Еңбекақы есебі
6. Еңбекақының түрлері мен нысандары (формалары)
1. Бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы: Қазақстан Республикасы Заңының ресми мәтіні.- Алматы:Жеті жарғы, 2007.-44бет.

Негізгі әдебиеттер мен құжаттар:

1.Баяхметов Т.Б., Нұрғалиева Г.Қ., Бухгалтерлік есеп принциптері: I,II (Оқу құралы), Алматы,2006-2007 -124 бет
2.Баяхметов Т.Б., Ашимова А.А., Аралық қаржылық есеп (Оқу құралы)-Алматы:ҚАЗККА баспасы,2006-156 бет.
3.Дүйсенбаев К.Ш., Төлегенов Э.Т., Жұмағалиева Ж.Г. Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау / Оқу құралы. – Алматы: Экономика. 2001. – 330 бет.
4.К.К.Кеулімжаев, Н.А.Құдайбергенов, Алматы, Экономика-2006
5.Кеулімжаев Қ.Қ., Әжібаева З.Н., Құдайбергенов Н.А.
Бухгалтерлік есеп принциптері: Оқу құралы. –Алматы: Экономик'С,2003,- 360 бет.
6. «Қазақстан- Орталық аудиті» тәуелсіз аудиторлық компаниясы. В.К.Радостовец., Т.Ғ. Ғабдуллин., В.В.Радостовец., О.И.Шмидт.
Кәсіпорындағы бухгалтерлік есеп, Алматы-2003г.
7.Төлешова Г.Қ. Дамыған қаржылық есеп. Оқулық.- Алматы: Экономика, 2005.-320 бет.
8. Н.Айрих, сертификатталған бухгалтер-практик. Бухгалтер бюллетені №6, Ақпан 2006.
        
        Мазмұны
КІРІСПЕ...................................................................
.............................. 4
I. МІНДЕТТЕМЕЛЕР ЖАЙЛЫ ЖАЛПЫ СИПАТТАМА....... ... ... ... ҰЗАҚ ... ... БУХГАЛТЕРЛІК ЕСЕПТЕ ҰЙЫМДАСТЫРУ
1. БАНК ЖӘНЕ БАНКТЕН ТЫС МЕКЕМЕЛЕР ... ... ДА ... ... МЕН ... ... ОБЛИГАЦИЯЛАР
ЕСЕБІ...............................................................
.18-21
4. ТАБИҒАТТЫ ҚОРҒАУ ҚЫЗМЕТІ БОЙЫНША
МІНДЕТТЕМЕЛЕР.......................................................
................... 21-25
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................
........................
ҚОЛДАНЫЛҒАН
ӘДЕБИЕТТЕР............................................................
КІРІСПЕ
Бухгалтерлік есептің негізгі мақсаты ... ... ... ... ... алынып, олардың қазіргі күнгі уақыт
талаптарына сай орындалуына, яғни жүзеге асырылуына ... ... ... қай ... ... бухгалтерлік есеп кез келген
кәсіпорында,яғни өнім өндірумен ... ... ... үрдістерімен
айналысу жүргізілмегендігі,бүгінгі таңда дәлелденіп отыр, ал бухгалтерлік
есептің негізгі бағытына келетін болсақ, ол ... есеп ... ... ... жұмыстың барысында қолданылған, ягни
толтытырылатын құжаттың ... әрі ... ... және ... ... ... ... реттеліп жүргізіледі.
Кәсіпорындағы шаруашылық операциялардың тиімділігі мен олардың
заңдылығы, ... ... ... ... ... қатаң
тәртіптің ұқыптыда тиімді жұмсалынуы бухгалтерлік есеп жұмысын жүргізудің
міндеті ... ... Ал ... мен ... ... ... барысында меншік капиталдарымен қатар басқа қатыстырылған капиталды
да қолданады. Бұл қатыстардан ... ... ... ... ... ... өндіріспен айналысатын ұйым сол өнімді өндіру үшін қажетті
шикізаттар мен материалдар алғаны үшін ... - ... ... ... ... мен ... ұйымдар өзінің сататын
тауарларын жеткізіп беруші, ягни қызмет көрсетуші ұйымдардың ... ... ... ... ... де ... де ... кәсіпорындар өзі
қарамағында жұмыс істейтін жұмысшылары мен қызметкерлеріне олардың істеген
еңбегі үшін, сондай-ақ ... ... ... үшін ... ... ... міндеттілі болуы мүмкін.
Қазіргі таңда қаржының жетіспеуін банктер, банктен тыс ... ... ... ... алып ... ... жандандырып жатқан, сондай-
ақ міндеттемелері шектен тыс көбейтіп ... оны ... ... ... ... сатылып жатқан ұйымдар көптеп кездеседі.
Осы айттылған міндеттемелер есебі бухгалтерлік есептегі ең негізгі, яғни
қай саладағы ... ... ... ... ... ... міндеттердің есебі типтік материалдар ... ... деп ... ... ... есептелініп жүргізіледі:
1. Банк және банктен тыс мекемелер несиелерінің ... ... есеп - ... ... есебі
3. Жабдықтаушы және қызмет көрсетуі мен есеп айырысу есебі
4. Қызметкерлердің құрамы мен жұмыс уақыттарын пайдалану есебі
5. Еңбекақы ... ... ... мен ... (формалары)
I. МІНДЕТТЕМЕЛЕР ЖАЙЛЫ ЖАЛПЫ СИПАТТАМА
1.1 Міндеттемелер жайлы жалпы сипаттама
Міндеттеме – қарыз және іске ... ... ... ... ... ... ... Міндеттеме – субъектінің бар қарызы, ол өткен
кезеңнің оқиғаларынан басталады, экономикалық табыстан тұрады.Міндеттеме –
дара ... ... ... ... ... туындайтын мойнында
тұрған міндеті, оны реттеу экономикалық пайданы қамтитын ресурстардың шығып
қалуына әкеп соғады. Осы ... және ... ... міндеттемелерді
айыру қажет.
Міндеттеме – бұл құнның өтелуі келешекте активтерді істен шығаратын
және кірістер мен ... ... ... сәйкес есептелген
(алынған ) табыстарға қарсы ағымдағы есептік кезеңде ... ... ... ... – ақ бұл операциямен мәміле ... ... ... ... ... табыс құрамында болашақта да танылуға
жататын ағымдағы ... ... ... ... алынған,
капиталдандырылған табыстар.
Міндеттемелер- бұл өтелуі келешектегі ... ... ... ... әкеп ... ... болғандықтан, сыртқы
пайдаланушы капиталдандырылғанның қай бөлігі кірістердің міндеттемелер
бөлігінде ... яғни ... ... ... анықтау барысында
танылатынын білгеніміз дұрыс?
«Міндеттемелер» анықтамасына сәйкес кез ... ... ... өтелуі де келешектегі экономикалық пайданы қамтитын ресурстарды
істен ... ... ... яғни ... өтеу ... болжалды
экономикалық табыстың кемуін тудырады.
Міндеттемелерді менің ойымша ... ... ... ... Капиталдандырылған табыс (мерзімі ұзартылған табыс);
2. есептелген табыс ... ... ... ... Басқадай кредиторлық берешек;
4. Қаржы міндеттемесі;
Міндеттемелер үш қасиетпен анықталады:
1. Міндеттемелерді тудырған оқиғаның жері болуы тиіс
2. Міндеттемелер тек активтерді ... ... және ... ... ... арқылы реттеледі.
3. Міндеттемелер даусыз болуы тиіс.
Осы анықтамаларға ... ... ... сол ... ... ... қажет.
Міндеттемелер сомасын тәуекелділікке сәйкес қатар жүретін ... ... ... ... бағаның барлық алдағы ақшасын
төлеумен салыстыру қажет. Міндеттемелер құрамына негізгі сома және пайыз
қосылады.
Міндеттемелерді ... ... ... орындалады:
1. Ақша құралдарын төлеу.
2. Басқа да активтерді беру.
3. Қызметті ұсыну.
4. Бір міндеттемені ... ... ... Міндеттемені капиталға ауыстыру.[1,2,6]
1.2. Міндеттемелердің жіктелуі
Міндеттемелердің берілген уақытта орындалуы субъектінің қаржылық
жағдайын дұрыс бағалауға қажетті.
Оларды ... ... ... ... ... және ұзақ ... деп бөледі.
Қысқа мерзімді міндеттемелер субъекті қызметіне әсер ете ... ал ... әсер ете ... ... ... мерзімді міндеттемелер ағымдағы
ресурстарға кепілдік болады. Қысқа мерзімді міндеттемелер -ұйымның алдағы
кезеңдерінің табыстары, ... ... ... тыс мекемелерге қарызы,
жабдықтаушы – мердігерлерге қарызы, жұмысшылар мен қызметкерлерге еңбекақы
бойынша қарызы және басқа да кредиторлық ... Осы ... ... ... өтеу ... көп ... созылуы мүмкін.
Міндеттемелер қысқа мерзімділер сияқты саралануы қажет, ол:
1. Субъектінің операциялық циклын негізгі ... ... ... ... Есептеу күнінен бастап 12 айдың ішінде өтелуі қажет деп саналады.
Ағымдағы міндеттемелерге:
1. ... ... ... және ... Ұзақ мерзімді несиелердің ағымдағы бөлімі.
3. Төленуге тиісті санаулар мен вексельдер.
4. Сатып алушылардан және сатушылардан түсетін аванстар.
5. Төленуге тиісті дивиденттер.
6. ... ... ... мен және серіктестіктердің арасындағы
қарызы.
7. Акционерлік ұйымдағы тұлғаларға қарыздар.
8. Кейбір кредиторлық қарыздар.
9. Төленуге тиісті шығындар.
10. Болашақ кезеңдегі ... ... ... ... ... ... ... міндеттемелер – қарызгер балансының жасаған уақытына
байланысты бір ... аса ... ... ... ары ... ... мерзімді міндеттемелердің шығуына себеп көп:
Мысалы:
1. Кейбір фирмаларға, жаңа фирмаларға, акционерге ... ... ... Қарыз құралдарының толық бағасы төмен болуы мүмкін, қаржыландыру арқылы
жаңа акциялар жолдарын шығаруға қарағанда;
3. Кейбір субъектілер жоғарғы ... бар ... ... арқылы пайда
табады, ол пайыздық төлемдердің нормасын жоғарылатады.
Бірақ ... ... ... ... міндеттемелер бойынша
пайыздарды төлеудің шығындар үлесі ... ... ... субъект
қарызгердің іс - әрекеттерімен қаржы құрылысын міндеттемелердің орындалмау
тәуекелділігін ... ... ... ... Шектеулер құрамында
дивиденттердің максималды өлшемі, табыспен өтімділік деңгейлерін қолдау
бойынша талаптар және т.б. ... ... ... ...... салу қолайлы әдіс
болып табылады, өйткені кредиторлар қарыз төлемдерінің заңды ... ең ... ... ... ( ... ... ... асырылады) және дебитордың тарату кезіндегі активтеріне
артықшылығы бар ... ие. ... ... және ... ... ... ... керек:
1. Қарызға алған ұзақ мерзімді міндеттемелер нарықтағы тауардың ... ... ... ... ... шығарылу мерзімі нарықтық
пайыз мөлшерлемелеріне негізделген.
3. Ұзақ мерзімді міндеттемелердің қалдық құны – эмиссия кезіндегі ... ... ... дисконтталған қолма – қол төлемдердің нақты
құны. Бұл мақсатта қолданылатын пайыздық ... ... ... ... ... ... ... санау шоты, қайталанып сату
міндеттемесіне қолданады.
Дивидендтер – акционерлер ... ... ... ...... ... акцияларының саны мен ... ... ) ... акционерлік қоғам табысының бір бөлігі болып ... ... ... жиналыста шешіледі және кеңес директорларымен
жарияланады. Дивидендтер арнайы жарияланбаса, міндеттемелер мойындалмайды.
Жарияланғаннан кейін дивидендтер ... ... ... болса, ағымдағы
міндеттемелермен көрсетілуі қажет. [1,2,3,6]
II. ҰЗАҚ МЕРЗІМДІ МІНДЕТТЕМЕЛЕРДІҢ ... ... ... Банк және ... тыс мекемелер несиелерінің есебі
Кәсіпорындар мен ұйымдар ... ... ... ... капиталдарымен қатар басқа қатыстырылған (тартылған) капиталдарды
да қолданады. Бұл қатыстырылған капитал бухгалтерлік есепте ... ... Кез ... өндіріспен айналысатын ұйым сол өнімді өндіру ... ... мен ... алғаны үшін жабдықтаушы ... ... ... ... ... ... ұйымдар өзінің
сататын тауарларын жеткізіп беруші, яғни қызмет көрсетуші ұйымның алдында
қарыз болуы мүмкін. Тіпті өндіріспен де ... ... де ... өзі ... ... істейтін жұмысшылары мен
қызметкерлеріне олардың істеген еңбегі үшін, сондай – ақ ... ... үшін ... ... оның ... міндеттемесі болуы мүмкін. Қазіргі
таңда қаржының жетіспеушілігінен банктер, банктен тыс ... ... ... ... алып ... ... жандандырып жатқан, сондай –
ақ міндеттемелерін шектен тыс көбейтіп алып, оны қайтаруға мүмкіншілігі
болмай ... ... ... ... жатқан ұйымдар көптеп кездеседі.
Осы айтылған міндеттемелер есебі бухгалтерлік есептегі ең негізгісі, ... ... ... ... ... ... екендігі
сөзсіз. Кәсіпорындардағы міндеттемелердің есебі типтік ... ... ... деп алынатын бөлім шоттарында есептеліп жүргізіледі.
Несие – бір ... ... ... бір ... ... ... жеке адамның
заңды тұлғаға әдетте келісілген мөлшерде пайыз, өсім (процент) алу ... бір ... ... ... ... уақытша қаржы беруге байланысты
пайда болатын экономикалық ...... ... болып табылады.
Нарықтық экономика жағдайында несие коммерциялық және банктік ... ... ... – бір ... ... ... сатқан
тауарының құнынан алынатын төлемнің кейінге қалдырылуына ... ...... ақша ... ... ұлғайтуға, ағымдағы
қызметтеріне байланысты қарыздарын төлеу үшін беріледі.
Несие беру және оны ... ... ) ... ... ... ... ... банкімен немесе басқа да несие берушілермен жасалған келісім ... ... ... ... Онда несие берілетін объекті,
несие беру шарты мен тәртібі, оның ... ( ... ) ... ... ... ету ... ... өсім мөлшерлемелері мен
оның төлем тәртібі, екі жақтың жауапкершілігі мен құқығы, толтырылатын және
бір – ... ... ... тізімі тағы да басқалар көрсетіледі.
Кәсіпорындар банк ... ... ... ... ... ... оны уақытында қайтарудың мүмкіншілігін, әрбір коммерциялық
банктердің несие беру, өтеу, өсім пайызы мөлшерлемелерімен және ... ... ... ала ... алуы ... Банк ... әдетте
несие сұраушы ұйымның төлем қабілеттілігі және қаржы тұрақтылығы жағдайын
тексереді. Ол үшін ... ... ... ақпаратты мәліметтерін
алып танысады. Берілетін уақыт аралығына сәйкес банк несиесі қысқа ... бір ... ... ... ) және ұзақ мерзімді
( бір жылдан артық уақыт ) ... ... ... ... ... – бұл, ... ... және
сауда айналымы капиталының заңдылықтарына негізделген.
Банк мекемелері несиелерінің ... ... ... қысқа және ұзақ мерзімді несие беру туралы Қазақстан
Республикасының Ұлттық банк ... ... ... және ұзақ ... беру ... сай ... Қысқа мерзімді несие ұйымның
айналым қаржысын ... ... бірі ... ... ... ... және ... шарттары бойынша
келісіп, коммерциялық негізде беріледі.
Несие алу үшін кәсіпорындар банк мекемесі ... ... ... Бұл ... ... ... ... несие сомасы мөлшерін, оның
жұмсалатын мақсаты мен бағытын, ... яғни ... ... ... ... ... сомасы арқылы орындалатын операциялар үшін жасалған бизнес –
жоспар және тағы да ... ... ... етуі ... мен ұйымдар банктен бірінші рет ... алуы ... ... ... қоса ... ... жарғысын, құрылтайлық
құжаттарының көшірмесін, тіркелу куәліктерін және тағы да ... ... етуі ... ... ... несие сомасы, банк мекемесінің жауапты
мамандары ұйымның ... ... ... ... ... несие
бойынша борышты және пайызды қайтару, өтеу үшін кепілдікке салынған меншік
туралы келісім – ... ... ... ... ... мен ... алушы кәсіпорын арасындағы несиелік қызмет
көрсету бойынша ... – шарт бір ... ... одан да ұзақ ... Егер келісім – шарт бір жылдан артық уақытқа жасалған жағдайда
несие жыл сайын ... ... ... – шарт ... ... ... – шарт банк ... әрбір несие алушы ұйым (клиент ... жеке – жеке ... ... банк ... 1 (бір ) жылдан аспайтын уақытқа беріледі
(яғни 12 ( он екі ) айдан ... емес ... ... ... ... ... бұндай несиенің мерзімі ұзартылуы мүмкін. Бірақ
ұзартылған мерзімін қоса есептегенде оның мерзімі екі ... ... ... несиесі кәсіпорынның, яғни несие алушының есеп ... ... ... ( ... ) қарамай – ақ беріледі
және қолма – қол емес ... ... ... ... ... оның ... шотына ақша аудару арқылы жүргізіледі. Несиелік борышты өтеу
тәртібі, нақты мерзімі, әдістері ... ...... ... ... ... ... – шартта белгіленіп көрсетілген мерзімінде
несиелік ... өтей ... ... банк ... алдын ала несие
алушының рұқсатынсыз кепілдік берушінің шотынан қарыз сомасын қайтару жайлы
талап қояды.
Кәсіпорын банк мекемесінен несие алған ... ... ... « ... ... есеп айырысу» және тағы
да басқа шоттар;
К-т: «Банк мекемесінің қарызы» шоты ... ... ... ... бұл ... ... қайтарылған уақытта:
Д-т: «Банк мекемесінің қарызы» шоты;
К-т: «Ақшалар» шоты түрінде бухгалтерлік жазуы жазылады.
Осы алынған несие үшін есептелген ... ... ... ... ... ... ... сыйақы» шоты түрінде бухгалтерлік жазуы жазылады.
Кәсіпорын бұл міндеттемені төлеген уақытында:
Д-т: ... ... ... ... шоты ... ... жазуы жазылады.
Шетел валютасы түріндегі несиелер есебі
Еліміздің экономикалық жағдайын көтеру үшін сырттан инвестиция тартып,
әр ... ... ... ірі банктерден де несие алынады. Соның ... ... мен ... ... ... ... ... де
маңызды болып саналатын халықаралық валюталық ... мүше – ... ... ... ... табылады. Бұл қордың мүшелігіне кіретін
елдер кез келген уақытта ... ... ... ... уақыт
ішінде белгілі бір соманы ұлттық валютадан шетел валютасына айырбастауына,
кедендік төлемдерді төлеу мерзімін несие есебінен ұзартуға құқығы бар.
... ... ... ... ... ... түрінде
несие алған ұйымның бухгалтериясында:
Д-т: «Ел ішіндегі валюталық шоттардағы ақшалар» ... ... ... ... ... ... ... мекемесінің қарызы» шоты түрінде бухгалтерлік жазу жазылады.
- Ал ұйым бұл несиені қайтарған уақытында:
Д-т: «Банк мекемесінің ... ... «Ел ... ... шоттардағы ақшалар» немесе «Шетелдердегі
валюталық шоттардағы ақшалар» ... ... ... ... ... тыс мекемелердің несиелері есебі
Бухгалтерлік есеп және қаржылық есеп беру туралы заңға ... ... ... ... ... ... ... яғни өз қалауы бойынша жұмсауға құқылы. Яғни өзінің бос тұрған
ақшаларын кәсіпорын басқа кәсіпорындарға инвестиция ... ... ... ... ... Міне, сондықтан да ұйымдар өзіне қажет ақшаны ... банк ... ... ... ... немесе жеке тұлғалардан да
несиеге, ... ... ... ... кәсіпорындардан алған
несиесіне бухгалтерияда жазылатын екі жақты жазу банк ... ... ... ... ұқсас болып келеді.
Ұйым банктен тыс мекемеден несие алған уақытында:
Д-т: «Ақшалар» шоты;
К-т: «Банктен тыс мекемелердің қарызы» шоты ... ... ... бұл ... ... ... уақытта:
Д-т: «Банктен тыс мекемелердің қарызы» шоты;
К-т: «Ақшалар» шоты түрінде бухгалтерлік жазуы жазылады.
Осы алынған несие үшін есептелген пайыз сомасына:
Д-т: «Сыйақы түріндегі ... ... « ... ... шоты ... ... жазуы жазылады.
Кәсіпорындар бұл міндеттемені төлеген уақытында:
Д-т: «Төленетін сыйақы» шоты;
К-т: «Ақшалар» шоты түрінде бухгалтерлік жазуы жазылады.
Басқадай несиелік ... ... ... іс ... ... несиені нақты ақшалай емес,
төлем қаржысы есебінде, яғни пайдаланатын вексель түрінде береді. ... ... ... ... ... ... ... жабдықтайтын, сондай – ақ қызмет көрсететін жабдықтаушылармен
есеп айырысу үшін пайдаланады. ...... ... ... ... ... ... несиеге алған белгілі бір соманы төлем
уақыты жеткенде келісілген жерде өтеу үшін ... ... ... ... ... ... ... вексельдің айналу мерзімі несие ... ... ... ... ... ... ... – шартта
қарастырылып белгіленеді. Бұл айтылған вексельдер айналым ... ... ... ... ... төлем құралы ретінде бірнеше рет берілуі мүмкін.
Олардың пайдалану мерзімі аяқталғанда вексельді ... ұйым оны ... ... ретінде табыс етеді. Ал осы вексель түрінде ... ... ... келісім – шарттың аяқталуына қарай банк мекемесіне алған
несиесіне сәйкес есептелетін ... ... ... ... өз ... ... ... қарыздар» деп аталатын
шотта «Басқадай қысқа мерзімді ... және ... ұзақ ... деп ... аралық шоттарын ашуларына болады. Сонымен қатар бұл
шоттарда алынған несиелердің ... ... де ... Кәсіпорынның
бухгалтерлік есебінде нақты несиеге алынған ақшаларына:
Д-т: «Ақшалар» шоты;
К-т: «Басқадай қарыздар» шоты ... ... жазу ... ... ... бойынша есептелген пайыз (процент ) сомасына:
Д-т: «Сыйақы түріндегі ... ... ... ... шоты ... екі ... жазу жазылады.
Ал вексельдерді дисконттау бойынша операцияларға:
Д-т: «Басқадай қарыздар» шоты;
К-т: «Алынған ... шоты ... ... жазу
жазылады.[3,4,7]
Кесте 1
Банк және банктен тыс ... ... шоты ... ... |Операциялар мазмұны ... ... |
| | |шот |шот |
|1 |2 |3 |4 |
|1 ... банк ... ... ... |3010 (601) |
| |есеп айырысу шотына келіп түсті ... | |
|2 ... ... банк |1070 (421) |3010 (601) |
| ... ... ... | | |
| ... | | |
|3 ... - ... ... |3310 (671) |3010 (601) |
| ... банк ... ... ... | |
|4 ... - мердігерлерге алдағы |1610 (351-353)|3010 (601) |
| |уақытта алынатын материалдық ... | | |
| ... банк ... ... | | |
| ... ... | | |
|5 ... ... ... ... |1610 ... (601) |
| |жұмысы үшін жабдықтаушы ұйымға банк | | |
| ... ... ... аванс | | |
|6 ... ... ... ... |3110-3120(631-|3010 (601) |
| ... ... ... банк ... | |
| ... ... | | |
|7 ... алынған банк несиелері |1010-1040(451-|3010 (601) |
| | |441) | |
|8 ... банк ... ... (601) |1040-1060(441)|
| |несиелері бойынша қарызы есеп айырысу| | |
| ... ... | | ... ... ... |Банктен тыс мекемелерден алынған |1010-1040 |3020 (602) |
| ... ... ... ... | |
| ... ... | | |
| ... заңды тұлғалардан және де| | |
| ... да ... ... | | ... ... тыс мекемелердің несиелерінің|4240-4110 |3020 (602) |
| ... ...... ... | |
| ... сома ... | | ... ... тыс ... алынған |3020 (602) |1040-1060(441)|
| ... ... ... есеп айырысу | | |
| ... ... | | |
2. ... да ... қарыздар мен есептелген төлемдер есебі
Жалдық міндеттемелердің есебі
Бұл міндеттемелер есебі «Жалдық міндеттеме» деп аталатын ... Бұл шот ... ... есеп айырысу шоты болып табылады.
Шоттың кредиті бойынша жалға алушы ... ... ...... ... ... ... үшін жалға беруші кәсіпорынға қарызы көрініс табады.
Ал «Жалдық міндеттеме» деп аталатын шоттың дебиті бойынша негізгі
құралдарды жалға беруші кәсіпорынға жалдық ... ... ... ... Бұл ... талдамалық есеп әрбір жалдық міндеттеме
бойынша бөлек жүргізіледі.
Төленуге тиісті сыйақы есебі
Алынған несие, жалдық келісім – шарт және шығарылған бағалы қағаздар
бойынша ... ... ... ... «Төленуге тиісті сыйақы» деп
аталатын шотта жүргізіледі. Төленуге тиісті пайыздардың барлық ... ... ... ... ... ... шоты;
К-т: «Төленуге тиісті сыйақы» шоты түріндегі бухгалтерлік жазуы
жазылады.
Есеп айырысу шотынан есептелген пайыздар сомасы төленген ... ... ... ... ... «Ақшалар» деп аталатын шот түрінде екі жақты жазу жазылады.
Жинақтаушы зейнетақы қорымен есеп айырысудың есебі
Зейнетақы қорымен есеп ... ... ... ... ... ... деп аталатын шотта жүргізіледі. Меншік ... ... ... мен ... ... – ақ жеке ... ... ... ... бойынша жұмысшы жалдайтын тұлғалар,
зейнетақы қорына жарналар ... ... ... Зейнетақы қорына
белгіленген қорына жарналар ... ... ... ... ... ... жарна төленбеген жағдайларда кәсіпорындар ... ... ... – ақ ... ... тұлғаларына бұндай жағдайда
айыппұлдар салынуы мүмкін.
Жарналар белгілі бір ... ... ... ... ... заңдарға сәйкес шығарылған ... да ... ... ... ... ... есептеледі. Жарналар
пайдаланбаған демалыс үшін өтемақыға, жұмыстан шыққан кездегі берілетін
жәрдемақыға, ... ... ... ... жәрдемақыларға және
зейнетақы қорына, сақтық ... ... алу мен ... алу ... қоры ... ... тәртібі туралы нұсқауда, белгіленген
басқа жа жағдайларда есептелмейді.
Зейнетақы ... ... ... ... ... кәсіпорынның
бухгалтериясында мына түрдегі екі жақты жазу жазылады:
Д-т: «Қызметкерлер мен еңбекақы бойынша есеп айырысу» деп аталатын шоты;
К-т: ... мен ... ету ... есеп ... деп аталатын
шот.
Ал бұл есептелген жарналар қорға аударған уақытта:
Д-т: «Зейнетақы мен қамтамасыз ету қорымен есеп айырысу» деп ... ... ... ... шоты ... ... жазу ... тиіс.
Кәспорынның «Зейнетақы мен қамтамасыз ету қорымен есеп айырысу» ... ... ... ... ... қорына аударым қаражаттарын
уақтылы төлемегені үшін есептелген өсім сомасы көрсетіледі. ... ... ... ... үшін ... өсім ... мына ... жазу жазылады:
Д-т: «Жалпы және әкімшілік шығындар» деп аталатын шоты;
К-т: «Зейнетақы мен қамтамасыз ету қорымен есеп айырысу» деп ... бұл ... ... ... ... аударған уақытта:
Д-т: «Зейнетақы мен қамтамасыз ету қорымен есеп айырысу» деп ... ... шоты ... ... жазу ... ... ... жарналар жұмысшылар мен қызметкерге есептелген
еңбекақы сомасынан салықтар сомасы есептелініп ұсталғанға дейін олардың 10%
(он пайыз ) ... ... ... ... ... ... ай ... төлеу мерзімі ішінде аударылуы тиіс, бірақ келесі айдың 10-ынан
кеш қалмауы керек.
Қазақстан Республикасының 1996 жылғы маусым айының ... ... ... 1 ... ... емес ... ... қорлары туралы» заңына сәйкес
Қазақстан Республикасының азаматтары, шет ел азаматтары және азаматтығы ... ... ... ... ... ... құқығы бар.
Мемелкеттік емес ерікті зейнетақы қоры – бұл банктік емес ... ... ... және ... ... ... түрінде құрылып, заңды және
жеке тұлғалардан ерікті зейнетақы ... ... және ... ... ... зейнетақы төлеу бойынша іс - әрекет
жүргізетін ... ... ... ... ... жеке ... ... ұсталынып аударылатын зейнетақы жарнасын өзі қалаған қорға
салуына құқы бар. Жинақталған зейнетақы қорын банктегі ... ... ... ... банк ... ... сәйкес жүргізіледі.
Кесте 2
Жинақтаушы зейнетақы қорымен есеп айырысудың есебі шоты бойынша
жүргізілетін операциялар
|№ |Операциялар мазмұны ... шот ... шот |
|1 |2 |3 |4 |
|1 ... мен ... |4230-3430-3350 |3220 (686) |
| ... ... ... |(681) | |
| ... ... ... | | |
| ... ... | | |
|2 ... ... қорына |3220 (686) ... |
| ... ... есеп | | |
| ... шотынан аударылуы | | ... да ... ... есебі
Басқадай есептелген шығындардың есебі «Басқа да кредиторлық борыштар мен
есептелген шығындар» деп ... ... ... Бұл ... ... ... арналған резервтер, өнеркәсіптің маусымдық салаларының
шығындарын ... ... және тағы да ... ... ... есебі жүргізіледі.
Негізгі құрал – жабдықтарды жөндеуге арналған резервтер көп ... ... ... ... ... ... ... жөндеуге жұмсалатын шығындар жыл бойы бірдей емес мөлшерде жүзеге
асырылады. Ай сайын резерв жөндеудің ... ... ... ... ... ... сомасының 1/12 бөлігі мөлшерінде жасалады.
• Негізгі құрал – жабдықтарды жөндеу үшін арналған резерв сомасын
құру барысында ай сайын ... ... ... ... сату ... ... әкімшілік шығындары» және тағы да басқа шоттардың тиістілері;
К-т: «Басқа да кредиторлық ... мен ... ... шоты ... ... ... ... Жөндеу жұмыстарын жүргізу немесе олардың төлем – ақысымен
байланысты нақты шығындар, ... ... ... ... оның ... ... ... да кредиторлық борыштар мен есептелген шығындар» шоты;
К-т: ... ... ... «Жабдықтаушы және мердігерлермен есеп
айырысу» шоты және тағы да басқа шоттар түрінде жазылады.
Жылдың аяғында ... ... ... ... етіледі
( шегеріліп тасталады ). Сондай – ақ бұл шотта басқа да ... ... ... да ... шоты ... ... ... |Операциялар мазмұны |Дебиттелетін шот |Кредиттелетін шот |
|1 |2 |3 |4 |
|1 ... ... ұзақ ... ... |
| ... ... алу ... | |
| ... ... ... ... | | |
|2 ... ... жалға |3360-4150(683) ... |
| ... ... ... | | |
| ... жал төлемі есеп | | |
| ... ... ... | | |
|3 ... мерзімге жалға |3360-4150(683) ... ... |
| ... ... құралдар | | |
| ... ... ... | | |
| ... | | |
|4 ... – шарт ... ... |3380-4160(684) |
| ... ... ... | | |
| ... ... ... ... | |
| ... ... ... | |
| ... | | |
|5 ... ... ... ... ... |
| |алынған негізгі құрал үшін| | |
| ... ... ... | |
| ... есеп ... | | |
| ... ... | | |
|6 ... ... |8010-8023-8033(90|685 |
| ... үшін ... ... | |
| ... ... ... | | |
| ... | | ... ... ... ... мен |685 ... |
| |қызметкерлерге еңбек | | |
| ... үшін ... | | |
| ... ұсталатын салық | | |
| ... ... қоры ... | |
|8 ... ... |8044(934) ... ... ... ... ... |
| ... ... | | |
| ... ... | | |
| ... | | |
|9 ... ... ... ... резерв сомалары |) ... ... ... ... |3210-3370-3390-34|1310-1317(201-208)-104|
| ... ... ... ... ... |(687) ... | | ... | | |) т.б. ... ... ... ... |8047(937) |3210-3370-3390-3440-35|
| ... ... | ... |
| ... төлем | | ... ... ... ... |
| ... төлем сомасы |40-3540-4240-4430| |
| ... ... ... |(687) | |
| ... | | ... |Жалға берушіге аударылған |3210-3370-3390-34|1040-1060(441) |
| ... ... ... |
| | |(687) | ... ... ... мен |6010-6030(711) |3210-3370-3390-3440-35|
| ... ... | ... |
| ... ... қайтарған | | |
| ... ... ... | | ... |Қайтарылған тауарлардың |3210-3370-3390-34|6030(712-713) |
| ... ... баға ... |
| ... |(687) | ... ... беруге тиісті ... ... ... |1-821) ... |
| ... ... бойынша | | |
| ... ... ... | ... ... ... ... беруге тиісті |3210-3370-3390-34|1251-1255(333/01-05) |
| |адамдардың, аванстық ... |
| ... ... |(687) | |
| ... ... | | |
| ... ... ... | | ... ... деп ... ... бір шартты орындауға, яғни ... ... ... және ... ... ... ) төлеуді
міндеттенген жазбаша қарыз құжатын айтады. Облигация – оның иесінің ... ... ... және ... ... ішінде осы
облигацияның номиналдық құнын белгіленген процентімен (шығару шартында
өзгеше көзделмесе) өз ұстаушысына ( ... ) өтеп беру ... ... ... Облигация бұл әр түрлі мақсаттарға арналған
ақшалай қаражаттарды алу үшін қор ... ... ... Ол ... ... ... қойылады. Облигация
шығару капитал тартудың бір жолы. Ол ... ... ... кепілі болып эмитенттің жалпы мүлігі саналады. Облигация ... ... ... капитал деп есептелмейді. Облигация шығару
қосымша капитал тартудың бір нысаны. Эмитенттің жалпы шығыны облигацияны
шығаруға және ... ... ... ... ... тең ... ... қарыз міндеттемесі болғандықтан оның кепілі болып
эмитенттің жалпы кепілдігі саналады. Ол кепілдік – эмитенттің банкротқа
ұшырап, өз міндеттемесін орындай ... ...... ... бөлігін иемденуге облигация ұстаушының құқы.
Облигация да акция сияқты корпорацияны инвестициялаудың ең ... ... бұл екі ... ... бір – бірінен түбегейлі өзгешеліктері
бар. Облигация өзінің ұстаушысына облигацияның шығарылған шартымен сәйкес
ол бойынша марапаттауды ( ... ) ... ... ... ... ... ... пайызды төлеу процедурасына, қамтамасыз ету
мен өтеу шартына байланысты, ол (облигация ): -есеп айырысатын, ... жай, ... иесі ... ... арналған және арнайы
арналымы қамтамасыз етілмеген болып бөлінеді.
Облигацияны шығару, әдетте, бірнеше кезеңнен тұрады:
• Облигацияны шығару туралы шешім ... ... ... және ... ... ... ортасына орналастыру;
• Шығару туралы есеп беруді тіркеу, екінші рет олардың нарығын
ұйымдастыру;
Нарық капиталында ... ... ... ... ... ... ... таратудың ең көп жайылған жолы
айдеррайтинг ... ... Оның ... ... ... облигацияның
көлемі банк пен компанияның келіскен бағасы бойынша инвестициялық банктерге
сатылады. Айдеррайтер- бағалы қағаздар нарығында брокерлік және ... ... бар және ... ... қағаздарын онымен жасасқан
ережелеріне сай орналастыруды жүзеге асыратын заңды тұлға. Бұл кезде банк
өзіне коммерциялық ... ... және қор ... оны ең ... сатуды көздейді. Алынған және сатылған бағаның айырмасы банкінің
айдеррайтинг операциясын ... ... үшін ... ... ... сатудың екінші тәсілі – инвестициямен шұғылданатын фирмалардың,
жеке тұлғалардың тікелей ... ... ... жағдайда облигацияның баланстық құны нарықтық құнымен сәйкес ... ... оның ... ... ... әсер ... ... Номиналдық (аталы ) құны – төлеу мерзімі жеткен кезде, қарызданушының
төлейтін сомасы;
• Өтеу мерзімі кредиторға номиналдық ... ... ... ... ... ... ... пайыздық мөлшерлемесі – белгілі бір мерзім уақыты өткеннен
кейін қарызданушы кредиторға төлейтін марапаттау сомасы.
Облигация ... ... ... ... ... нарықтық
пайыздық мөлшерлемеге жақын болып белгіленгенін қалайды және ол ... ... ... ... ... алады.Нарықтық пайыздың
мөлшерлемесі – облигация бойынша ... ... ... ... ... ... ол қарыз бен тәуекелділік жағдайына ұқсас келеді.
Нарықтық пайыздың ... ... ... әр күн ... ... ... номиналдық пайыздық мөлшерлемесі, әдетте, нарықтық
пайыздық мөлшерлемесімен сәйкес келе бермейді.
Егер де нарықтық ... ... ... ... ... ... облигацияның құны номиналдық құнынан төмен болады және
шығарылатын облигациясы жеңілдіктермен шығарылады. Егер де ... ... ... ... ... онда ... құны ... жоғары болады және шығарылатын облигацияның
пайдасы қоса есептелінеп шығарылады.
Енді біз осымен байланысты шоттар корреспонденциясын құрастырамыз, ол 4-
кестеде ... ... ... ... ... ... ... |Шоттар ... ... ... ... |
| | | ... |Кредит |
|1 ... етіп ... ... ... |1000000 ... |
| ... ... әрі ол | |010 | |
| ... | ... | |
|2 |Екі ... бір рет облигация |720000 ... ... |
| ... ... ... | |(831) |(684) |
| |240000 ... (1000000x12%x2). | | | |
| ... ... 6 жыл | | | |
| ... пайызды төлеу | | | |
| ... – 3 тең (6:22), және ... | | |
| |әр ... ... пайыз | | | |
| ... 240000 ... оны | | | |
| |3-ке ... ... ... | | | |
| ... ... табамыз 720000 | | | |
| ... | | | |
|3 ... ... ... ... |3380-4160 |1040-1060(4|
| | | |(684) |41) |
|4 ... жыл ... соң ... |1000000 ... |
| ... құны ... | |010 | |
| | | ... | ... де ... ... ... 10%-ті құраса, онда облигацияны
1049732 теңге пайдасымен орналастыруға болады, бұл ... ... ... ... ... мөлшерлемесі де сол қалпында қалады. Бұл ... ... ... ... 5
Облигацияның номиналдық пайызы
|Қатар |Шаруашылық операциялардың ... ... ... ... ... ... |
| | | ... ... |
|1 ... қоса есептелінген |1000000 |1040-1060-1|3040(603) |
| ... ... |49732 |010 ... |облигацияның номиналдық құнына | ... |11) |
| ... ... ... | | | |
| ... | | | ... ... жалғасы
|2 |Облигация бойынша алты жыл |720000 ... ... |
| ... ... ... | |(831) |(684) |
| ... 72000 ... ол әр| | | |
| |екі ... 240000 ... | | | |
| ... болып шешілген, яғни | | | |
| |бір ... ... | | | |
| ... | | | |
|3 ... ... ... |49732 ... |кезінде, орналастырылған | |11) ... |
| ... 16577,33 ... | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... есептен шығарылып | | | |
| ... | | | |
|4 ... ... пайызы |720000 |3380-4160 |1040-1060(4|
| ... | |(684) |41) |
|5 ... жыл ... соң ... |1000000 ... ... ... құны өтелді | | |010 |
| | | | ... ... де ... пайыздық мөлшерлемесі 15% ... онда ... қоса ... ... құны 931508 ... ... құны да, ... мөлшерлемесі де өзгермейді.
Кесте 6
Облигацияның номиналдық мөлшерлемесі
|Қатар |Шаруашылық операциялардың |Сомасы, |Шоттар ... ... ... ... |
| | | ... ... |
|1 ... (скидкасымен) |931508 |1040-1060-1|3040(603) |
| ... ... |68492 |010 ... ... | ... |11) |
| ... ... | ... | |
| ... ... ... | | | |
|2 ... бойынша алты жыл |720000 |7310-7320 |3380-4160 |
| ... ... ... | |(831) |(684) |
| ... 72000 ... | | | |
|3 ... есептеудің әрбір |68492 ... ... ... | |11) ... |
| ... 22830,66 теңге | | | |
| ... ... ... есептен| | | |
| ... ... | | | ... ... ... ... бойынша пайызы |720000 ... ... ... | |(684) |41) |
|5 ... жыл ... соң ... |1000000 |3040(603) |1040-1060-1|
| ... құны ... | | |010 |
| | | | ... ... ... ... айтқанда, оны ( яғни, облигацияны ) кез келген
кәсіпорын шығара алмайтындығын есте ... жөн. Егер оған ... ... ... нақты бір инвестициондық бағдарламамен
жасалмаса, онда оны шығарудың мәні де жоқ болады. Сондықтан ол ... ... үшін ... ... мүмкін. Сол үшін облигацияны
шығармастан бұрын, оның ... ... ... ... ... ... ресурстар есебі
Табиғи ресурстар – мұнай, табиғи қазбалар сияқты активтер. Олар ... ... ... Активтің ауысуы табиғи процесте болады.
Негізгі құралдарға қарағанда, табиғи ресурстарды физикалық ... ... ол ... ... сипатын сақтайды.
Ресурстардан түскен шығын мен пайданы есептеу көп уақытты алуы ... ... ... ... 4 фактордан тұрады:
1. Қазынаның бастапқы құны
2. Барлық шығыны
3. Өңдеу бағасы
4. Шығындардың орнын толтыру
Тұтыну бағасы – бұл заң ... ... ... және ... ресурстарға немесе табылған ресурстарға төленген құн. ... ... ... ... меншікті көп уақытқа жалға береді және
де сома ... ... ... «Аяқталмаған меншік» шотында
қарастырылады және ... ... ... барлауға бөледі. Егер де
барлау ... ... яғни ... ... онда ол өз ... ... ... кеткен шығындар – бұл ресурстарды тексеруге кеткен шығындар.
Бұл шығындар шығыс қарсылығында көрсетіледі:
Өңдеу бағасы келесідей ... ... ... ... ... емес шығындарды өңдеу бойынша
Ресурстарды алуға қажетті барлық ауыр ... және ... ... ... ... ... ... жатады.
Осыған байланысты жабдықтарды бір қазу ... ... да ... ... ... активтің бағасы тұтынушылар ... ... ... ... ... ... оларды біріктіру мүмкін емес амортизацияның уақытына немесе
ресурстың уақытына дейін жұмыс жасауы керек және ... ... ... ... ... емес ... ... базасының бір бөлігі болып саналады.
Бұл шығында осындай қаулылармен: ... ... және ... сипаттамаға кірмейтін табиғи ресурстарды алуға міндетті.
Өзінің учаскелеріндегі шығындардың орнын толтыру ресурстарды табылғаннан
кейінгі табиғи жағдайына ... Бұл ... азаю ... ... ... ... ... тастау.
Азаю әдісі өнім бірлігіне сенеді, келесіні білдіреді: азаю бірлік санына
уақыт ... ... ... ... баға ... ... ... бағасын, табиғи ресурсының ликвидация бағасының бірлік санын анықтайды
және ол баға орнына байланысты болады. Азаюды анықтау үшін баға ... ... ... ... компаниясы 1000 га жерден алтын табуға рұқсат алды.
Лизингтің бағасы $30000 ... ... ... ... ... $80000, материалды емес шығындарды өңдеу ашық шахтаға ... ... ... ... ... бірінші шахтадан алынған алтын құны $660000
құрайды. Компанияның бағасы бойынша шахтада 100000 ... ... ... ... ... ... ... шаққандағы анықтамасы = (барлық шығын – ликвидиция
бағасы) / Қорытынды бірлік саны.
Шығындардың бірлікке шаққандағы анықтамасы = ... / ... де ... ... 15000 алынса, онда 1 ... $99000 ... ... ... ... ... ... тозулар 99000
Шот қорлары 1 жылға өткізу бойынша ... баға ... ... жағдайларда жинақталған тозуларда ... және сома ... ... актив бөліміне кіреді.
Баланстық есеп аумақ бағасына ... ... есеп ... бағасына кіреді
және жинақталған сомасының күндері келесі:
Шахтадағы алтын қоры ... ... ... қордағы шығару ... мен ... ... азаю ... өнімінде көрсетіледі:
Мұнай және газ бөлімдерінде, барлау шығындарында, ресурстар табылмаған
жағдайдағы әдіс:
1. Өзіндік құнның толық әдісі
2. ... ... табу ... ... ... ... ... табылмаған, қолайлы барлау
бағасын қарастырады.
Осы қолайлы пайда табу әдісінде шығындарды капиталдандыру ... ... есеп ... қалай жүргізу керек?
Шығындар, үлкен пайда табу үшін болашақта капиталдануы керек, бұл
уақытты ... ... ... ... және де ... кіру ... ресурстарды геологиялық зерттеулерге және өндіруге дайындық
жұмыстарына жұмсалған ... Жер ... ... ... және ... ... даярлық жұмыстарына шыққан шығындар, бағалау, жасақтау,
жалпы әкімшілік шығындар және қол қойылған бонустарды, коммерциялық ... ... ... шығындарды қоса алғанда, жылдық табыс
жиынтығынан амортизациялық аударым түрінде ұстап қалуға ... және ол ... ... ... амортизациялық нормасының шегі 25 ... ... ... ... ... ... ... аясында жүзеге асады,
ол кезде олардың:
- Пайдалы қазбаларды сату кезінде алынған ... ... ... ... ... ... ... тасталатын табыстар жеке
көрсетіледі, тасталған табыстары қосылмайды.
Шығындарды капиталдандыру үшін, осы үш міндеттің ... ... ... ... ... уақыты өсуі керек
2. Активтен шыққан бірлік сан өсуі керек
3. Шығарылған өнімнің сапасы жақсы болуы керек
Егер де осы үш ... ... онда ... кіріс кезеңінен шығарып
тастайды.
Модификация – бұл активтердің өсуі немесе ұлғаюы. Модификация шығыны
негізгі құрал бағасына ... ... ... және ... – бұл ... ... активке жақсаруы. Дамуға
қазіргі уақытта активтің жаңа активке қолданылуы (мысалы, бетоннан ... ағаш ... ... ... ... ... (ағаш еденінің
ағаш еденіне).
Егер де осы шығындар болашақтағы кәсіпорындардың актив ... ... онда ол ... Есеп осы ... ... өтеді,,
ол осы уақытқа байланысты болады.
1. Белгілеу тәсілі. Бұл амал егер де ... ... ... активтен
белгілі болса қолданады. Онда бұрынғы активтің бағасы ликвидицияға
ұшырайды және жаңа активтің бағасына ауыстырылады.
Мысалы: «Паур» компаниясы бұрынғы су ... ... ... ... ... ауыстырады. Бұрынғы трубаның баланстық
бағасы $10000 (алғашқы бағасы $150000 – ... тозу ... ... $1000. Пластикалық трубаның бағасы $120000. Компания
ескі трубаны жаңа трубаға ... ... $119000 ... ... ... жүйесі ... тозу ... ... ... ... 4000
Су құбыр жүйесі ... ... ... ... ... ... ... бағасы анықталмайтын болса, онда келесі
әдістер қолданылады:
2. Жаңа капиталдың бағасы. Бұл жағдайда ... ... ... шоттан көшірілмейді.
3. Жинақталған тозуды қосу. Бұл әдіс егер де активтің саны немесе
сапасы ... ... ... ... ... қолданылады.
Шығындар жинақталған тозу шотында дебиттелінеді.
Ығыстыру және қайтадан құру – бұл ... бір ... ... ... Егер де ... ... ... белгілі болса, ығыстыру бағасы
саналады, қайтадан құру ауысады (баланстың бағасы белгілі).
Егер бастапқы құрудың бағасы белгілі ... және ... құны ... ... ... болашақта экономикаға пайда әкеледі, актив сияқты
капиталдандырады.
Егер де бастапқы құрудың ... ... ... және ... ... ... ... экономиканың пайдасы белгісіз болады. Шығындарды
қозғалғаннан бастап шығысқа көшіріледі.
Жөндеу – бұл шығын, жұмыс ауқымының активінде ... ... ... ... ... ... уақытында көрінеді. Олар
шығыс мерзімі шоттарына жатады, осыларға ауыстырғанда, негізінде осы ... ... ... ... және ... алып ... ағымдағы жөндеу
шығыны шығарылады.
Егер де толықтай жөндеу болса, бірнеше уақыт аралығында экономикалық
пайда алынады және ... ... ... ... ... өсу
немесе ауыстыру.
Жөндеу нақты жыл ... жиі ... тұру ... ... ... ... «Жөндеу резерві» шоты қолданылады.
Мысалы «Мелман» компаниясына жөндеуге кеткен сома $500000 құрады. Ендігі
жөндеу екінші немесе төртінші кварталда болуы мүмкін.
Бірінші кварталдың ... ... ... ... ... ... ... ... соңы ... шығындары $150000 шықты).
Жөндеу резерві ... ... ... ... ТМЗ және ... ... шығыс 125000
Жөндеу резерві ... ... соңы ... ... $170000 ... резерві ... ... ... ... ТМЗ және ... ... шығыс 45000
Жөндеу ... ... ... ... ... ... екінші жылға қалдыруға болмайды
[2,5,]
ҚОРЫТЫНДЫ
Қорыта келгенде ... ... ... күні ... ... ... 22 желтоқсанындағы Қазақстан Республикасы Қаржы Министрлігінің №427
бұйрығымен бекітілген бухгалтерлік ... ... шот ... бойынша
өздерінің бухгалтерлік жұмысын жүргізіп келеді. Бұл ... ... ... ... ... туралы жазылған.
Мен өзімнің курстық жұмысымда IY тарау «Міндеттемелер» туралы жаздым.
Бұл тарауда кәсіпорынның ... ... ... ... ... ... ... есептеуге, сондай-ақ өнім - өндіру, тауарларды
сату барысында жұмысшылар мен ... ... үшін ... ... және ... тыс ... ... сомаларын есептеуге
арналған, яғни міндеттеме – бұл тұлғаның ( қарыз адамның ) белгілі ... ... бір ... ( несие берушінің ) пайдасына жасайтын міндеті –
мүлікті беру, жұмыс атқару, ақша ... және ... ... ... бір іс
- әрекеттен бас тарту, ал несие берушінің қарыз адамнан өзінің міндетін
орындауын талап ... ... ... ... «Бухгалтерлік есеп және қаржылық есеп беру»
туралы заңы ... ... ... жүргізу жүйесін анықтайды,
қаржылық есеп беру мен оның ... және ... ... негізгі
принциптерімен жалпы тәртібін, ішкі бақылау және ... ... ... ... ақ ... ... мен міндеттерін белгілейді.
Қазақстан Респубикасының аумағында жұмыс ... ... ... ... мен ... есеп ... осы заңға сәйкес ... ... ... қай ... ... негізгі
кәсіби міндеті бухгалтерлік ақпаратты пайдаланушыларға уақытылы және дұрыс
есептелген мәлімет беру болып табылады. Бұл ... ... ... ... екі ... ... ... сипаттаға қаржылық
есепті құру кезінде негізгі қағидалар мен шектеулерді, ұсынылатын ақпарат
көлемі ... ... ... ... бұл жүйе ... арқылы жасалатын болғандықтан
оны құру барысында туындайтын қайшылықтарды жөндеуге болады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР:
Заңдар:
1. Бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы: ... ... ... ... ... ... ... әдебиеттер мен құжаттар:
1.Баяхметов Т.Б., Нұрғалиева Г.Қ., Бухгалтерлік есеп принциптері: I,II (Оқу
құралы), Алматы,2006-2007 -124 бет
2.Баяхметов Т.Б., ... А.А., ... ... есеп (Оқу құралы)-
Алматы:ҚАЗККА баспасы,2006-156 бет.
3.Дүйсенбаев К.Ш., Төлегенов Э.Т., ... Ж.Г. ... ... талдау / Оқу құралы. – Алматы: Экономика. 2001. – 330 ... ... ... ... Қ.Қ., ... З.Н., Құдайбергенов Н.А.
Бухгалтерлік есеп принциптері: Оқу құралы. –Алматы: Экономик'С,2003,- 360
бет.
6. «Қазақстан- Орталық аудиті» ... ... ... Т.Ғ. ... В.В.Радостовец., О.И.Шмидт.
Кәсіпорындағы бухгалтерлік есеп, Алматы-2003г.
7.Төлешова Г.Қ. Дамыған қаржылық есеп. Оқулық.- Алматы: Экономика, 2005.-
320 бет.
8. Н.Айрих, сертификатталған бухгалтер-практик. Бухгалтер бюллетені №6,
Ақпан 2006.

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Казтрансгаз-Алматы» АҚ-ның қысқа мерзімді міндеттемелер есебін ұйымдастыру44 бет
Азаматтық істер бойынша міндеттемелерді орындау негіздері53 бет
Азаматтық – құқықтық міндеттемелердің жалпы сипаттамасы27 бет
Активтер, міндеттемелер және меншікті капитал22 бет
Алименттік міндеттемелер24 бет
Алиметтік міндеттемелерді құқықтық реттеу126 бет
Ағымдағы және ұзақ мерзімді міндеттемелердің есебі14 бет
Ағымдағы міндеттемелер аудиті41 бет
Ағымдағы міндеттемелер есебі18 бет
Ағымдағы міндеттемелер мәні және мазмұны38 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь