Қазақстанда шағын және орта кәсіпкерліктің дамуының проблемалары

КІРІСПЕ

1 бөлім. Шағын кәсіпкерліктің теориясы


1.1 Шағын кәсіпкерлік теориясы
1.2 Шағын кәсіпкерліктің экономикалық функциялары


2 бөлім. ҚР қазіргі кездегі шағын кәсіпкерліктің меселелері

2.1 Шағын және орта кәсіпкерлікті несиелеу мәселелері туралы
2.2 Шағын және орта кәсіпкерлік субъектілерінің қызметтеріндегі кедергілер
2.3 Кәсіпкерліктің дамуына кері әсер тигізетін жоғарғы органдар
2.4 Шағын бизнеске салық салу



ҚОРЫТЫНДЫ
Қоғамымызды реформалаудың қол жеткен қомақты табыстарының бірі- орта таптың қалыптасуы болып табылады. Әміршілдік жүйедегі экономиканың күйреуі, жекелеген рынок элементтерінің пайда болуы экономикалық өмірге бұрынғы шаруашылық субъектілерінен өзінің инновациялық мінез- құлқымен ерекшеленетін жаңа шаруашылық субъектілерін әкелді. Сонымен бірге қоғамымызда меншік иесі деген жаңа әлеуметтік топ қалыптасты. Осы орта таптың қалыптасуы , негізінен, шағын кәсіпкерліктің дамуымен тікелей байланысты.
Шаруашылықты жүргізудің жаңа формаларын қолданбай еліміздің экономикасын жандандыру, халқымыздың әлеуметтік хал- ахуалын көтеру мүмкін емес. Соның бірі- шағын бизнестің дамуы болып табылыды. Нақты айтқанда жұмыссыздықты жоюда, жалақы мен зейнетақыны уақытында төлеуде, рынокты халыққа қажетті тауарлармен толтыруда, жеке өндірушілердің монополиясын шектеуде, депрессияны бастан кешіріп отырған екелеген аудандарды қалпына келтіруде осы шағын бизнес шеуші фактор болып табылыды.
АҚШ- та өндірістік өнім көлемінің 76% - ы фермерлер мен іскер адамдардың үлесіне тиеді. АҚШ- та және Батыс елдерінде шағын кәсіпкерлік бірден дамып кете қойған жоқ, оларда талай қындықтарды бастан кешіріп, осындай күйге жетіп отыр. Өркениетті елдердің қайсысы болсын өздерінің әлеуметтік және экономикалық проблемаларын шешуде шағын кәсіпкерлікке арқа сүйейді.
Шаңын кәсіпорындар санынын көбеюі меншік иелерінің өсуіне алып келеді, бұл соның ішінде Қазақстанның дамуы үшін өте маңызды. Еліміздің экономикасының гүлденуі осы шағын кәсіпкерліктен бастау алады. 1997 жылы шағын кәсіпкерлікпен шұғылданатындар саны 500 000 ғана болса, бүгінгі күні олардың саны 912 792 адам болды. Елімізде шағын кәсіпкерлік субъектілерінің саны 257 208 – ге жетіп отыр. 2000 жылдың екінші тоқсанында шағын кәсіпкерлік саласынан бюджетке 16 936 320 теңге түскен. Ол 1999 жылмен салыстыпғанда 26,4 % ға өскен.
Демек, шағын кәсіпкерліктің дамуы экономикалық прогрестің шешуші факторы және жұмыспен қамтудың басты көзі болып отыр. Ол қоғамның экономикалық саяси және әлеуметтік тұрақтылығын қамтамасыз етеді. Сондықтан, шағын бизнестің дамуы республикамыздың әлеуметтік және экономикалық өміріндегі маңызды құбылыс.
        
        Тақырыбы: Қазақстанда шағын және орта  кәсіпкерліктің   дамуының
проблемалары
ЖОСПАР
КІРІСПЕ
1 бөлім. Шағын кәсіпкерліктің теориясы
1.1 Шағын кәсіпкерлік ... ... ... ... функциялары
2 бөлім. ҚР қазіргі кездегі шағын кәсіпкерліктің ... ... және орта ... ... ... ... ... және орта кәсіпкерлік субъектілерінің қызметтеріндегі
кедергілер
2.3 Кәсіпкерліктің дамуына кері әсер ... ... ... ... бизнеске салық салу
ҚОРЫТЫНДЫ
КІРІСПЕ
Қоғамымызды реформалаудың қол жеткен қомақты табыстарының бірі- ... ... ... ... ... ... ... күйреуі,
жекелеген рынок элементтерінің пайда болуы экономикалық өмірге бұрынғы
шаруашылық ... ... ... ... ... жаңа шаруашылық субъектілерін әкелді. ... ... ... иесі ... жаңа ... топ ... Осы орта
таптың қалыптасуы , негізінен, шағын ... ... ... ... жаңа ... қолданбай еліміздің
экономикасын жандандыру, халқымыздың әлеуметтік хал- ахуалын көтеру мүмкін
емес. Соның ... ... ... ... ... табылыды. Нақты айтқанда
жұмыссыздықты жоюда, жалақы мен ... ... ... ... ... ... ... жеке өндірушілердің монополиясын
шектеуде, депрессияны бастан кешіріп отырған ... ... ... осы ... бизнес шеуші фактор болып табылыды.
АҚШ- та өндірістік өнім ... 76% - ы ... мен ... ... ... АҚШ- та және Батыс елдерінде шағын кәсіпкерлік
бірден дамып кете ... жоқ, ... ... ... ... ... ... жетіп отыр. Өркениетті елдердің қайсысы ... ... және ... ... ... ... кәсіпкерлікке арқа
сүйейді.
Шаңын кәсіпорындар санынын көбеюі меншік иелерінің өсуіне алып келеді,
бұл соның ... ... ... үшін өте маңызды. Еліміздің
экономикасының гүлденуі осы шағын ... ... ... 1997 ... ... шұғылданатындар саны 500 000 ғана болса, бүгінгі күні
олардың саны 912 792 адам болды. ... ... ... субъектілерінің
саны 257 208 – ге ... ... 2000 ... ... ... ... саласынан бюджетке 16 936 320 теңге түскен. Ол 1999 ... 26,4 % ға ... ... ... дамуы экономикалық прогрестің шешуші
факторы және жұмыспен қамтудың ... көзі ... ... Ол ... ... және ... тұрақтылығын қамтамасыз етеді.
Сондықтан, шағын ... ... ... ... ... өміріндегі маңызды құбылыс.
Экономикасы дамыған барлық елдерде өзіне тән өркениетті ерекшелігі ... ... ... көрсетіледі. Нарықтық экономикасы дамыған
жекелеген елдерде жұмыс істейтіндердің саны жағынан, өндірістің көлемі ... ... ... ... ... саласында шағын кәсіпкерліктің
субъектілері жетекші рөл атқарады.
Нарықтық экономикасы дамыған жекелеген елдерде ... ... тағы бір ...... ... ... кеңейту. Көптеген дамыған
елдерде өз бетінше жұмыс істейтіндердің 60% -дан 80%- ға ... ... ... ... ... ... ... ондаған жылдар бойы дамып келе жатқан
елдерде сыртқы ... ... 50-60 %- носы ... ... екен.
БҰҰ –ның эксперт деректері бойынша, бүкіл әлемдегі халықтың 50%-ы шағын
бизнеспен айналасады екен.
Шағын кәсіпкерлікті дамытпай, ... ... ... ... Бұл ... ... алға жетелеуші буын. Нарықтық экономика
элементтерін енгізудің әрекеттері монополияландырылған ортаның қарсылығына
тап болуда. ... ... ... тимді жолдарының бірі- шағын
бизнесті дамыту.
Қазақстанда шағын бизнесті дамытуға байланысты шаралар ... ... 1997 жылы 6 ... ... ... және орта бизнеске
мемелекет тарапынан қолдау көрсетуді жеелдету шаралары» деген ... Одан ... ... бизнесті мемлекеттік қолдау туралы», «Жеке
кәсіпкерлік туралы» заңдар қабылданды. Шағын және орта ... ... ... ... ... және ... ... етуді жетілдіру
мақсатында Елбасы « ҚР ... ... ... мен дамытудың
басымдықтары мен аймақтық бағдарламалары туралы» жарлық ... 1997 ...... ... ... ... шешімімен шағын және орта бизнесті
қолдау департаменті құрылды. Оның мақсаты- шағын және орта ... жеке ... ... ... жаңа ... ... айтуы бойынша , шағын және орта бизнес 1994- 1995 жылдар
аралығында елімізде жақсы дамыған. 1997 жылы жеке ... ... ... жылдармен салыстыпғанда 3 есе өсіп, шаруашылық ... 80%- ын ... және ... кәсіпкерлік- экономиканың ұтқыр әрі нәтижелі
секторының ... Ішкі ... ... елеулі бөлігін өндіру солардың
үлесінде. Бұл жағдай тек дамыған ... ғана ... ... ... бар елдерге де қатысты. Біздің еімізде шағын кәсіпорындардың ең
көп саны Оңтүстүк Қазақстан аймғында орналасқан. ... бұл - ... ауыл ... ... ... ... мемлекет тарапынан қолдау, ішкі ... ... өзі ... отандық өнімдері арқылы ұлтты танымал ететін орта
таптың қалыптасуына ықпал етеді.
Қоғамды жікке бөлуден саяси ... ... ... де ... және орта ... өкілдерінің рөлі аса маңызды. Елбасы
ұстанып отырған стратегиялық бағытта ... ... ... ... ойлайтын кәсіпкерлерге ерекше көңіл бөлінеді. ... орта ... ... және ... олар аса ... керек етпейді. Және оларға салынған ... ... ... ... және орта бизнес халықтың әл- ауқатын арттырып қосымша жұмыс
орындарының ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан жағдайында кәсіпкерліктің осы түріндамытуға кеңінен
жол ашылады. Соның бірі- ... ... ... несиелендіру-
кәсіпкерлікті дамыту үшін жағдай туғызуға және ең аз ... ... ... өзі ... қамтуына бағытталған несиелендірудің бірі».
Бағдарламада мына мақсаттар белгіленген:
- еңбекпен қамтуды қамтамасыз ету, кірістерді көбейту, ... ... ... халықтың еңбекпен қамтылмаған бөлігі арасында, жеке
және отбасылық кәсіпкерлікті дамыту.
Осы ... ... ... ... ... іс тыңдыруға болатынын
дәлеледеп берген еді. ... ... ... ... ... ... нарықтық экономиканың тиімді жақтарын көрсетіп береді.
Осы тұрғыда ауыл ... ... қызу ... ... банк. Халықтық банк соңғы екі жылда 142 шаруашылыққа 450 млн.
теңгенің несиелерін ... ... ақ ... ... ... банк»,
«Казкомерцбанктер» де кәсіпкерлерге көмек қолын созуда.
Экономикалық дағдарыста ірі кәсіпорындар едәуір ... ... ... ... ... дәрменсіздік танытса, шағын және орта бизнес
айтарлықтай зардап ... озық ... ... ... ... ... тұрақтылық байқатты. Соның нәтижесінде мыңдаған
жұмысшылар жұмысқа тартылды.
Шағын ... ... ... ... туғызу үшін отандық
кәсіпкерлерді ынталандыру, оның бейнесіне көбірек ... бөлу ... ... ... ... қажет.
Экономиканы тиісті деңгейге жігерлі, өркениетті кәсіпкерлер көтереді.
Сондықтан да еліміздің ертеңі осы кәсіпкерлер қолында.
1.1 ШАҒЫН ЖӘНЕ ОРТА КӘСІПКЕРЛІК ... ... ... ... ... ... ... Кәсіпкерлік өзінің мәнін жете түсіну негізі.
Шағын кәсіпорынның ел экономикасындағы рөлі аса ... ... ... ... ... ... ... 90%-ке жетеді.
2000 жылдың 1қаңтарындағы мәлімет бойынша республикадағы  372 ... ... ... ... ... ... ... жұмыс
істейтіндері- 329,1 мың болды. Шағын кәсіпкерлік ... ... ... млн. ... ... ... ... 2000 жыл ішінде 532,6 млрд.теңгенің өнімін өндірді
және қызмет көрсетті. 1999 жылы олар бюджетке төленетін төлем 33,7 ... ... 2000 ... 45,9 ... ... ... Республикасы Президентінің 2001жылғы 7 мамырдағы Жарлығымен
Қазақстан Республикасында «Шағын ... ... мен ... ... жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы» бекітілді.Оның басты
мақсаты ... ... ... ... ... дамуын
қамтамасыз ететін мемлекеттік қолдау саясатын жетілдіру болып табылады.
Бағдарламаның міндеттері оның мақсатымен айқындалған және олар ... ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлікті қолдау мен қорғау
мәселелеріндегі рөлін күшейту;
шағын кәсіпкерліктің ... ... ... ... ... ... ... ету жүйесін жетілдіру және
дамыту арқылы шағын кәсіпкерлік субъектілерінің тұрақты қызметі үшін
қолайлы ... ... ... тұжырымдалады.
Шағын кәсіпорындардың ең басты ... ... ... құрылуымен шағын кәсіпорындар жұмыс орындарын
көбейтуге жағдай жасайды, сөйтіп,жұмыссыздықты азайтады. ... ... ... ... ... ... азаматтар арасында жаппай
өздерінің жеке қабілеттіктерін көрсетулері үдей ... Ең ... ... ... өз ... ... және ... бейімділіктерінің сай
болуына қарай өздерінің жеке «ісін» ашу, ... ... ... ... ... ... өзі сондай- ақ, шағын кәсіпорындардың
дамуына қажеттілігін тудырады.
Сонымен, жоғарыда баяндалғандай экономиканың жаңа ... ... ... ... «жанама» өнім ретінде болмайды. Олар еліміздің
ажырамайтын саяси- экономикалық жүйенің бөлігі болып ... ... ... тұрақтылығы, солай болғандықтан, халықтың көптеген
бөлігі осы қатынастар ... ... ... ... ... қажетті икемділікті қамтамасыз етеді, терең ... ... және ... ... ... ... Онсыз оның
экономикалық тиімділігінің болуы мүмкін емес. Нәтижесінде, бұл шаруашылық
дамуының және ... ... ... ... үлкен ықпал етеді;
үшіншіден, шағын ... ... ... орта және ірі ... ... тиек болады.
Қазақстан Республикасында шағын кәсіпкерлікті реттейтін негізгі заңдық
актілер тізбесі:
ҚР Азаматтық ... ... ... бөлім) 16.12.98ж. өзгерістер
енгізілген.
«Шағын кәсіпкерлікке мемлекеттік қолдау туралы» ҚР Заңы. ... ... ... ... ... туралы» ҚР Заңы 19.06.97ж. №135-1 (29.11.97ж.
өзгерістер ... жеке ... және ... ... ... ... ... Үкіметінің қаулысы. 31.03.99ж. №343
(14.02.2000ж. енгізілген).
«Шағын кәсіпкерлікті ... ... ... ... ... ... ... енгізу туралы» Қазақстан Республикасының
Заңы.29.11.99 №489-1.
«Адамдар мен заңды тұлғалардың ... ... ... ... ... ... ... Президентінің
Жарлығы. 27.04.98. №3928.
«Қазақстан Республикасының кейбір заңдық актілеріне ... ... ... ... Қазақстан Республикасының Заңы. 10.07.98.
№283-1.
«Қазақстан Республикасының Агенттігінің шағын бизнесті қолдау
мәселелері ... ... ... ... қаулысы.
26.04.98. №475.
«Шағын кәсіпкерлік мәселелері жөніндегі» Қазақстан Республикасының
Үкіметінің ... ... ... ... ... мен қолдаудың 2001-2002 жылдарға арналған
Мемлекеттік бағдарламасы».Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... орны. Россия экономикасындағы
қазіргі заманға сай кезеңдегі құрылымды құрудың ең басты мәселесі мемлекет
иелігінен шығару және ... ... ... ... табылады.
Бұл мәселелер немесе ассоциоланған, өндіріс құралдарының жалғыз ғана
иесі болып табылатын және,әрине, олармен өнім өндірілетін ұсақ, шағын, ... құру ... ... ... ... сфераларында және
салаларын қоса алғанда барлығында шағын нарықтық құрылымдардың құрылуы
экономикалық үрдістердің ... ... ... жауап
береді.Өйткені дүние жүзіндегі елдердің барлық салалары бойынша шағын
бизнес сфераларында өте көп кіші ... ... ... ... ... ... біруақытта өте ірі, орта және
шағын кәсіпорындар қызмет етеді, Сонымен бірге жеке және ... ... ... ... ... ... ... мамандануына, олардың технологиялық
ерекшеліктеріне, масштаб эффектісінің қызметіне байланысты болады. ... ... ... өте ... ... бар, ... ... кәсіпорынның
үлкен көлемдері талап етілмейтін, керісінше олардың шағын көлемі дұрыс деп
танылатын ... ... ... сай ... масштабы бойынша әртүрлі өндірістерге
күрделі комбинация тән- яғни монополиялық құрылым ... бар ... және ... ... әсерімен құралған кіші өндіріс орындары.
Бір жағынан, ғылыми ... ... ... ... ... болып табылады. Әсіресе ірі фирмалар ... ... ... ... ... ... Олар ... технологиялық қозғалыстарды анықтайтын ірі
масштабты ғылыми- техникалық өңдеулерді жүргізуге ... ... ... ... соңғы кездері айтарлықтай капиталды, құралдардың
үлкен көлемін және ... ... ... ... етпейтін
сфераларда шағын жіне орта кәсіпкерлік болмашы ғана өсіп келеді. Шағын ... ... ... ғылымды көп қажет ететін өндіріс түрлерінде өте
көп, сондай- ақ тұтынушылар тауарын өндірумен байланысты ... да ... ... ... және орта кәсіпорындардың дамуы ... үшін ... ... ... ... орта ... қосымша жұмыс
құрылады; құрылымдық қайта құру белсендірек жүргізіледі; тұтынушылық сектор
кеңейеді.
Шағын кәсіпорындардың дамуы рынокты тауарлар мен қызмет көрсетулермен
байытады, ... ... ... ... ... ... ... әкеледі.
Шағын кәсіпорындардың әртүрлі елдерде жұмыс істеу тәжірибелері. Шағын
кәсіпорындар бүкіл ... ... ... роль ... ... бірнеше
жылдарда Батыс Еуропада, АҚШ- та және ... көп ... ... және орта
кәсіпорындардың жиынтығы ретінде шағын ... ... ... ие ... ... ... салмағы- бұл 20 адамнан артық жұмысшылар жоқ өте
шағын кәсіпорындар. Шағын кәсіпорындар жаңа жұмыс ... 3/2 ... ... ... ол бұл елдерде жұмыссыздықты ... ... тек қана ... сферада ғана тиімді емес, ол
сонымен бірге шағын ... ... ... және ... ... қажетті басқа да ... ... ... тиімді болып
келеді. Осының барлығы қоғам экономикасында шағын кәсіпкерліктің рөлімен
орнын анықтауға кешенді әдістің қажеттілігін көрсетеді.
Шағын ... ... ... де ... ... ... ... жасырылып жатыр. Мысалы, АҚШ – тың шағын және орта ... ... ... 40% және ... ... жеке ... тең жартысын
өндіреді, оның ішінде: өңдеуші шаруашылықта-21%, ... 80, ... 86, ... теу сферасында- 81%. Бұл ... тең ... ... ... ... ... капиталды орталықтандыру және
концентрация тездете ... ... ... ... ... ... ... Дания мен Голландияның АПК- ларында,
сондай- ақ сталь концерндерінде, формацевтикада, Швецияның ағаш ... ... ... ... ... мен ... басты ерекшелігі ұсақ
және шағын фирмалардың күйреуі шағын бизнестің жоғалуына ... жоқ. ... ... ... ... қабілеттілігін көрсетті және сонымен
бір уақытта өзіне ірі концерндердің тарапынан ... ... ... ұсақ ... ... ... ... сондықтан қайта
өндіру жүреді. Айта кететін бір жәйт, тоқырау жылдарында шағын ... ... ... ... барлық дамыған елдерде қолдауға ие. Бұл қызмет тең
дәрежеде елдің экономикасына толығымен байланысты ... ... ... зор, ... мемлекеттік мойындауға және қолдауға ие
болды.
Шағын кәсіпорындар ... ... ... ... ... қосады,
бұл жаңа құндылықтар құрып, Ұлттық табыс пен Ұлттық байлықты ... ... ... ... ... кәсіпкерлік жүйелері
болды.
Франчайзинг- ірі фирманың фабрикалық маркасын пайдалануға құқ алу
үшін және белгілі бір ... ... бір ... өз ... жасау
үшін рұқсат алу үшін келісім шарт ... ұсақ жеке ... ... ... ... жеткізуге, құрал- жабдықтарды
сатып алуға, несие алуға көмек түрлерінде ... ... ... ірі ... өнімдерінің бөлшек сатушылары болып
қалыптасады. Мұндай келісімдер екі жаққа да ... ұсақ ... ... ... ... ... алады және олардың қамқорлығына
енеді, ал корпорациялар өз өнімдерін ... ... ... сондай- ақ
өз қамқорындағылардан ұдайы төлем алып отырады.
Венчурлық фирма- ғылыми ... ... ... ... Венчурлық кәсіпорындар жаңалықтармен бизнес жасайды.
Жаңа өнімнің рынок талаптарына сатып алушылар ... ... сай ... ... ... болуына байланысты «күйіп кетуге
тәуекел ... ... ... бір өніммен жұмысты бітіріп, тезірек
екіншісіне көшуге тырысады. Венчурлық кәсіпкерліктің ... АҚШ ... және ол ... ... соғыстан соң кең дамыды. Бүгінгі күні
венчурлық фирма Қазақстанда құрылып жұмыс істей бастады.
Нарықта кәсіпорындардың қандай қызмет ... және ... ... ... ... ... байланысты. Батыс елдердің экономикада шағын
кәсіпорындардың келесідей түрлері болып көрсетіледі: ... ... Осы ... ... кәсіпорындары, шарт бойынша, жекелеген
құралдар мен бөлшектерді дайындау мен маманданады, кейде аралық жинақтармен
жүзеге ... Бұл ... өте ірі ... ... арқылы бір- бірімен тығыз байланысты.
Бұл кәсіпорындардың көмегімен ірі өндірістер оған тиімді емес көмекші
өндірістерден ... Бұл ... ... ... ірілеріне өте
тәуелді болады да, өздерінің аралығында қатаң бәсекелестік күрес жүргізеді.
Патиенттер. Бұл топтың ... ... ... ... ... жергілікті шикізат көздерімен материалдарына
бағытталған соңғы өнімді шығаруға ... ... ... киім, аяқ- киім, ұсақ құрылыс жұмыстарының
өндірістері. Олар ... ... ... тәуелсіз, кейде
өндірілетін өнімнің жоғары сапалылығына байланысты ірі ... ... құра ... Бұл ... ... былайша айтқанда тәуекелшіл
фирмалар немесе инновациялық кәсіпорындар, негізінен ғылыми, конструкторлық
өңдеулермен, техникалық ашылулардың коммерциялық құрылымы мен, ... ... ... ... ... КӘСІПКЕРЛІКТІҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ ФУНКЦИЯЛАРЫ
Шағын бизнес шаруашылық қызметтің ерекше әдісі ретінде шаруашылық
формаларының көптүрлілігін стимулдауға ... ... ... ... дамуды күшейтуге, халықаралық еңбек бөлінісімен айырбасында
Қазақстанның мүлкін салыстырмалы түрде жүзеге ... және ... ... ... ... ... ... барлық кезеңдеріне тән. Ж.Б.Сей
өзінің «Саяси экономия трактатында» кәсіпкерді «өзінің есебі үшін күресетін
және ... ... ... бір өнім ... ... жасайтын
тұлға» ретінде сипаттайды. Сөйтіп ол ... ... ... ... ал кәсіпкерді өзінің табысын алуға тәуекелділік жасайтын
адам ... ... ... жүзеге асырудың қажетті шарттары
ретінде адамның білімдерін, өндіріс факторларын ... ... ... ... ... ... ... бойынша
оның ерекшелігі мақсаттың құрылуынан, шығармашылық үрдіс ретінде оның
функцияларының жүзеге асырылуымен түсіндіріледі.
И.Шумпетер кәсіпкерлікті ... ... және ... ... ... қарастыра отырып, капитализмнің «адамдық» ... ... ... орталық фигурасы ретінде кәсіпкерді
есептеді.Кәсіпкерлікті ... ... ... ... ... байланыстырды.
Кәсіпкерлік қызмет шығармашылық сипатқа ие, мұнда кәсіпкер жеке тұлға
ретінде өзіндік қасиеттердің болуы қажет: инициативалық, тәуекелділікке бел
буушылық, ... ... ... және принциптеріне ие болу.
Мыныдый ... ... ... ... ... ... ... заманға сай әсер етіп және оларды табысқа қол жеткізу ... ... ... пайданы арттырушы ретінде қолданады.
Классикалық нарықтық кәсіпкерлік ... ... мен ... ... ... және ... билікті
бөлу, келісім- шарттар мен кепілдіктермен; әлеуметтік мәдениеттік және
этикалық ... ... ... ... ... бірігуімен.
Шағын кәсіпкерлікте кәсіпкерлер функциясының және басқарудың
интеграциясы «басқармашылық ... ... ... ... ... өндірістің өлшемдік құрылымы әр түрлі
деңгейлермен берілген. ... жеке ... жеті тобы ... 3 ... ... ... және орта бизнеске жатқызу критериясы
Ұлыбританияның ... ... ... жұмысбастылардың санына
байланысты баланыс құрылымы және жылдық айналым ... ... және орта ... 10- нан 100 млн ... ... бар ... жатқызады. Ал АҚШ- та шағын бизнес
кәсіпорынның жылдық көлемі бойынша анықталады.
Қазақстанда «шағын кәсіпкерлікті ... ... ... ... заңына сәйкес шағын кәсіпорындар жұмысбастылардың
ортажылдық санымен кәсіпкерлік ... ... ... ... ... кәсіпкерлік шаруашылық бірліктерінің ерекшеліктеріне ... ... ... ... ... өндірістік және үй шаруашылық қызметінің барлық облысындағы жоғары
икемділік;
3) ішкі ресурстар негізінде өзінің дамуын бағыттау;
Өте ... бір ... ... ... ликвидациясы тоқырауға
ұшырады деген сөз емес. Осы жерден шағын кәсіпкерліктің дамуының негізгі
бағыттарын көрсетуге болады:
1) қызмет ... ... ... ... ақыры кеңеюі;
3) тез экспонсия және оның орта және ірі компанияларға ауысуы;
xx ... 70- ... ... ... ... ... нәтижелігінің көтерілуі ірі фирмалардан шағын фирмаларға ауысып
келе жатыр.
Бұл үрдістің негізінде қазіргі заманға сай МГР ... ... ... ... үшін ... ... үшін өндірістің
«индивидуализациясымен» байланысты одан әрі қарай дамуы, нақты тұтынушыға
бағыт алу.
Электроника, ... ... ... осы ... бір ... ... шағын кәсіпорынның өндірістік базасының радикальды қайта
құрылуына әсер етті. Шарушылық роботтарының пайда болуы және кең ... ... ... ... ... ... және өнімді
өндірудің, қазіргі заманға сай өңдеу құралдарының және ... ... ... кіші ... ... ... ... дайындалатын тауарлардың сапасын арттыруға, тұтынушылардың
сұраныстарын толығымен және өз уақытында есептеуге мүмкіндік береді.
Шағын кәсіпкерлік мынандай бөлімдерге ... ... ... фирмалар ( жанұялық фирмалар, микро
кәсіпорын, кіші зауыттар, сервистік ... және ... ... қажеттіліктің 30 пайызын жабатын өте кіші норвегиялық
компания сияқты өз облысындағы «мини монополистер».
тәуекелшілді шағын кәсіпорындар.
Соңғы 20-25 жыл ... ... ... сай нарықтық экономикадағы
шағын кәсіпкерліктің рөлі ... ... ... ... арттыру бойынша серіктестік» деп аталатын неғұрлым кең ... ... келе ... Бұл ... ... ... кооперация
мен қызметтестік қатынастарын сипаттайды. Мұндай ... ... ... ... ... ... ... болады.
Шағын кәсіпорынның кооперациясының дамуы тек қана шаруашылыққа қана
емес, ... ақ ... ... ... ... ... да әсер
етті.Оларда материалдық емес факторлардың рөлі артып келеді, ең бірінші
кезекте фирмалардың ... ... ... ... НТР даму кезеңінде шағын кәсіпорындардың өсуі
мен модернизациясы үшін жағымды нарықтық және технологиялық шарттар дамып
келе жатыр. ... ... ... ... ... өндірістік
қызметін сыртқы нарыққа ... ... ... шағын
кәсіпорынның шетелге өндірген өнім үлесі 20 пайыздан 47 пайызға дейін, ... ... ... ... салаларында бұл үлес 30 пайыз және 40 ... ... ... кәсіпорындардың болуы өндірістің қазіргі заманға
сай технологиясын дамытуға, шетелдік ... мен ... ... ... шетелдік капиталды тартуға мүмкіндік береді. Шағын
кәсіпорынның жоғары ғылыми- өндірістік ... ... ... үлгеруші бөлігі өздерінің өндірген барлық тауарларының 5-10
пайызын әлемдік нарыққа шағарады. Шағын бизнестің осындай жолмен дамуы ... ... ... ... деңгейде қолдауға, тек қана сыртқы
ғана емес, сондай- ақ ішкі ... да ... ... ... ... ... тез дамитын экономика ... ... ... ... халықаралық айырбасқа кеңінен қатысуы
сала ішіндегі және сала аралық специализация ... ... ... ... ... белсендіреді.
Бүгінгі күні шағын фирмаларсыз ғылыми- техникалық қарым- қатынастардың
халықаралық даму үрдісін көз алдымызға елестету мүмкін емес.
Көмтеген шағын ... шет ... ... ... ... ашуға тырысады. Шағын бизнес жергңлңктң серіктестіктермен
біріккен кәсіпорындарды қайта құру ... ... ... төмендету әдісі де кеңінен қолданылады. ... ... ... ... шетелдіктердің меншік үлесі
артады.
Шағын кәсіпорынның ішкі ... ... ... ... ... әсер етуі оның ... ... алады. Мемлекетті сыртқы
сауданың кеңеюі қызықтырады, әсіресе бұл ұсақ фирмалардың есебінен. АҚШ- ғы
АМБ- да ұсақ фирмалардың ... ... ... дамытуға көмектесетін арнайы
бөлімдер құрылған. Ол сауда министрлігімен, саудалық палатамен, ... ... және ... да ... ... қатар, АҚШ- та сыртқы экономикалық байланыстардың ... ... ... қажеттіліктерінің спецификасы есебінен
құрылған мемлекеттік ұйымдардың бірқатары қызмет етеді.
Сонымен, шағын кәсіпорын табысты ... ... ... ... шығу ... ... БҰҰ ... бағалауы бойынша, 80-
жылдардың ортасында транс Ұлттық ... саны 10 ... ... жұмысшылар саны 200 адамнан аспайтын және 40-50 пайызы компанияларға
шоғырланған болатын. Ал 1999 жылы ... ... ТҰК- ның саны 55 ... және ... ... 100-120 ... болды. Сәйкесінше, дамыған
елдерде минимум 130-150 мың үлкен емес ... ... ... ... Бельгия, Германия, Япония сияқты елдерде бұл бір жылдары
35-40 пайызға жетті. Америкалық ... ... ... ... соңында АҚШ- та 19 мыңға жуық ... ... 10 жыл ... ... 25- 30 мың, 80 ... екінші
жартысында 40– 45 мыңға жетті. 1993 жылы тауарлы өнімдердің экспорттаушы
компаниялар – саны АҚШ- та 85-90 ... ... 10 ... жуық ... ... және ... елдерге шығады. Жапонияда шағын бизнестің
үлесі70- жылдары 32 пайыздан, 1992 жылы 39 ... ... ... ... ... шуағы оның халықаралық нарыққа шығуымен
байланысты, мұнда ... ... үшін ... жаңа ... Сондықтан шағын кәсіпкерліктің сыртқы нарыққа шығу тәжірибесі шағын
кәсіпкерлік құрудың маңызды мәселелерінің бірі болып ... ... ... ірі және ... ТҰК- дан кейін
әлемдік нарық бәсекесіне шағын және орта кәсіпорындарда кіретін әлемдік
экономикадағы ... ... ... ... кәсіпорын өздерінің қызметтерін барлық сфераларда және халық
шаруашылық салаларында ... бір ... ... бірнеше түрін орындай
отырып ... ... ... ... өздерінің шаруашылық
қызметтерін жүзеге асыруда, өндірілетін өнімге, пайдаға, ... ... ... ақша ... және ... міндетті төлемдерге,
оның жарлықтары бойынша басқадай қарастырылмаса өзіндік тұрақтылығына ие.
Барлық ... ... ... шешімдердің негізгі көрсеткіші-
пайда болып табылады. Кәсіпорынның шаруашылық қызметінің басты кезеңі-
жоспарлау болып табылады. ... ... ... ... жеке ... өндірілген өнімге сұраныстан бастай отырып кәсіпорынды өндірістік және
әлеуметтік дамуын қамтамасыз етудің қажеттілігімен ... ... жеке ... даму ... анықтайды. Жоспардың
негізін келісім- шарттар, өндірісті тұтынушылармен жеке ... ... ... ... ... ... қатар, шикізатты, материалдарды
жеткізушілермен келісім- шарттар жатады. ... ... ... ... ... ... ... оның ұйымдық- құқықтық формаларына қатысты қаржылық
ресурстарын құрудың қайнар көздері ... ... ... ... ... ... қаражаттар, еңбектік коллектив мүшелерінің пайлық
және басқа да кірістері, сондай- ақ ... ... ... ... және
басқа да түсімдер.
Ақшалай қаражаттарды сақтау үшін және барлық есептік, ... ... ... үшін ... кез келген банкте есептесетін
және т.б. есептерді ... Банк және оның ... ... ... байланысты кәсіпорынның талабы бойынша есеп айырысу счетін ... ... және орта ... ... ... туралы.
Шағын кәсіпкерік өзінің даму барысында ... ... Ең ... ... ... ... ... ресурстардың
жетіспеушілігі. Кез- келген ... ... ісін ... үшін ... етілуі керек. Мемлекеттік бюджет барлық кәсіпкерлік істің қайнар
көзі болып табылмайды. ... ... ... ... ... ... қаматамасыз етілу өте қиын. ... ... және орта ... дамытуға үлкен көңіл бөлінеді. ... ... ... белгілі бір жұмыстар жүргізіледі, осы жұмыстар
жүргізілу ағымында арнайы ... база ... ... ... ... мен дамытудың басымдылық және аймақтық бағдарламалары
туралы» және «Шағын кәсіпкерлікті дамытудың белсенділігі мен ... ... ... ҚР ... ... 6 наурыз 1997 жылғы,
№ 3398 (29 тамыз 2002 жылы, № 936 ҚР Президентінің ... ... ... ... ... ... мақсатында шағын бизнес субъектілерін
тек қана коммерциялық шарттарда ғана ... ... ақ ... ... ... ... жұмысты белсендіру үшін шаралар
қолданылуда. Әсіресе бұл ... ... ... ... ... бойынша жүргізілген тендір негізінде жүзеге ... ... ... ... Қоры ... ... ... ресурс алу құқығына ие болды. Бұл, ең ... осы ... ... ... ... таза ... жүргізілетіндігімен
байланысты. «2002 жылғы 1 ... ... ... ... ... ... бойынша қалалық бюджеттен 28 проект 46732 млн теңге
сомасында несие алған, және мұнда қосымша 327 жұмыс орны ... ... әрі ... ... 2001 жылдың 5 ші ... ... ... «Инвестициялады тартуға аймақтардың қатысуы» туралы
семинар жүргізілді. Бұл семинарды жүргізудің ... ... ... және ... ... ... өкілдерін
Инвестициялық саясат облыстарындағы заңдылықпен ... ... ... ... және орта ... ... үшін ... қызмет
көрсету факторларын дамыту бойынша жұмыстар жүргізілуде. Бұл жұмыс құрудың
қарапайымдандырылған ретін алдын ала ... ... ... ... ... ... және ... ұйымдар ағымында банктік
операциялардың жекелеген түрлерін жүзеге асыратын ... ... ... асыру жолымен жүргізіледі. 2003 жылы 6 наурызда қабылданған
« «ҚР микронесиелік ұйымдар ... заңы ... ... ... ұсақ кәсіпкерлерге қаржылық ресурстарды алу ... ... ... микронесиелік ұйымдар олардың клиенттерімен жұмыс
формасын ... ... ... ... ... ... ақ, статистикалық органдармен юстиция органдарында ғана ... ... ... ... ... сәйкес келуі және оларға
қаржылық өнімдердің микронесиелік ... үшін ғана ... ... ... және ... ... шеңберінде ғана бақылана
алады. Мемлекеттік бақылау статистикалық органдарға ... ... және ... ... тиісті ақпарат беру туралы микронесиелік
ұйымдардың міндеттемелерімен шектеледі.
Барлық жүйелердің ... ... ... бизнес пен микробизнесті
стимулдау. Микронесиелеудің ерекше аспкетілері ... ... ... болады:
-Несиенің сомасы 15000 нан 300000 теңгеге дейін, өте аз ... ... ... яғни ... ... алу
-Бизнес жоспардың болмауы, осыған байланысты пайыздық қойылымдар жоғары
болып қалуда, жекелеген ... бұл ... 24-36 % ... ... үй ... қаржыландыру құрлыстың сақтау жүйелерінің қағидалық
жаңа сызбасына тәжірибелік апробация ... ҚР ... ... 16 ... № 364 «Тұрғын үй құрылысық жинақтық банк құру туралы»
заңының қабылдануына байланысты ... ... ... ... ... 2003 жылы Республикалық бюджетте тұрғын үйлерге заемді беру
арқылы жүзеге асырылатын Үкіметтің тұрғын үй ... ... ... ... ... үшін 500 млн теңге сапасында ... ... ... ... ... ... көздеріне
бюджеттік қаржылармен қатар шетелдік инвесторлардың ... ... үй ... ... ... ... да ... Тұрғын
үй құрылыс жинақ жүйесін одан әрі қарай ... ... ... ... банкі және оның салымшылары үшіе жағымды салықтық жеңілдіктер жасалуы
тиіс. Елдің көптеген аймақтарында ... ... ... одан ... ... ... Вексельдік айналымның нормативті техникалық
базасының жүзеге асуы бойынша векселдердің ... ... ... құру бойынша жұмыстар жүргізіліп жатыр. Мұның перспективті ... ... ... ... ... ... дейін көтеру болып табылады.
Бұл вексельдің депозиттік есебін жүргізу үшін, вексельдік аудандарда
саудаларды ... және сол ... есеп ... ... ... саудаларды жүргізу және сол бойынша есеп жүргізу үшін бағалы
қағаздар нарығының техникалық инфроқұрылымын қолдануға мүмкіндік береді.
АО ... ... ... ... ... ... құрылған. Бұл ұсақ бірліктік саудада локальды микропрцессорлық
төлем ... ... ... ... ... ... ... етеді, сондай ақ, халықаралық төлем жүйесінің транзакциялық
карточкалары бойынша маршрутизацияны клирингпен қамтамасыз ету керек.
Кәсіпорынды ... ... ... ... салықтық
мәселерінде неғұрлым өзекті мәселе несиелік жүйенің өзарабайланысы туралы
және экономиканың ... ... ... ... болып табылады.
Кәсіпкерлердің банктік несилерден алшақтауының маңызды себептері ... ... ... Осы ... ... ... құны. Дегенмен жақын екі жыл ішінде
несие бойынша пайыздық қойылым он проценттен төмен ... ... ... процедурасының ұзақтығы
- Банктерде ұзақ мерзімді несие ресурстарының жетіспеушілігі
- Ссудамен қамтамасыз етуге қатысты талаптардың қаталдығы
- банктердің ... ... ... жұмыс істегісі келмеуі.
Қызмет етуші тәжірибе банктер несиелеуде консервативтік ... ... ... ... көп бөлігі айналым
қаражаттарын толықтыру үшін кәсіпорындарда қолданылады. Негізгі қорларды
қолдануға ... ... ... (8,4% ) , ... ... ... ... мақсаты мен несиелеріне заемдар бөлігі өсті.
Екіншіден, банктер бұрынғысынша ... ... ... ... ... қашады. Дәл осы банктердің негізгі қаражаттарды
несиелегісі ... ... ұзақ ... ... ... ... көрсетеді. Ал екінші жағынан, «несиелік буманың»
экономикалық өсімінің қысқа мерзімді тенденциясына жоғары ... ... ... ... құрылымында соңғы екі жыл ... ... және ... ... ... ... кәсіпорын тарапынан
менеджерлердің өміршеңділік, нәтижелілік, ретабельділік проектті өңдеу
облысында төмен ... ... ... ... ... ... ... тиіс және өнім сапасын көтеруге тиісті.
Бірінші ... ең ... ... бірі әр ... халық таптарының
экономикалық және әлеуметтік қажеттіліктерін қамтамассыз етумен потенциялды
рынокты жаулап ... ... ... ... ... ... яғни жаңа ... зерттеу мен өңдеу облыстарында, сатуды
ұйымдастыру мен саудан кейінгі ... ... ... ... ... ақ ... ... күшейтуге бағытталған
персоналдарды басқару әдістеріндегі мәселелер.
Кәсіпорындардың арасында тұрақты қаржылық жағдайда ... ... ... ... ... тек қана іс ... жағдайы нашар
болған кезде келеңсіздігі анықталып келеді. Нәтижесінде, банктық несиелерді
алудың оң рентабельділігіне қол жеткізуге қабілетті ... ... ... де ... сылбыр қолданады және өзінің өсу темпімен
шектеле отырып банктық ... ... ... да. ... ... бұрын алынған несиелерді қайтару мақсатында, көп
жағдайда несиелік қарызын ... ... және ... ... тұрақсыздығын
күшейттіре отырып, өзіне пайдасыз шарттарда ссудалар алады.
ТМД елдеріндегі ... ... ... ... ... % ... бұл менеджмент мәселесі деп тегін айтылмайды. Басқа да
себептері бірліктің ... ... ... ... асырылмауы, айналыс
қаражаттарының жетіспеушілігі, жоғары пайыздық қойылымдар және тағы басқа –
қанша оғаш болғанына ... ... ... ... ... де ... және ... нақты секторларының өзара байланысының түпкі
өзгерісі тек қана өндірістік кешеннің ... ... ғана ... ақ ... ... өзін ... ... шарттары болып табылады.
Бұл үшін, ең алдымен, ... ... және ... емес
сигменттерінің арасында ақшалай капиталдың бөлудің диспропорциясын шығарып
тастау ... ... ақ ... ... ... халықтың
сенімділігін арттыруға қабілетті шараларды әзірлеу өте маңызды болып
табылады.
2.2 Шағын ... ... ... ... ... ... әзірлеп және қолданып жатқан
көпсалды мемлекеттік ... ... ... және ... ... мен ... ... қызмет сфересының дамуына кедергі
болған негізгі мәселелер көптеген ... бойы ... ... ... ... салу ... жетілдірілмегені. Соның ізіретінде- өрлеусіз салықтық
ауыртпашылық, бақалау- қадағалау қызметін ... ... ... ... несиелік ресурстарға шектелген қол жеткізушілік, сәйкес
келетін нормативті құқықтық базаның жетілдірілмеуі және оның оған ...... Ұзақ ... ... шағын бизнес
субъектілеріне кедергі келтіретін тізімдегі ең маңызды жетекші ... ... ... ... ... мәселе миды ашыттыратын
және шатасқан жүйеде ғана емес, сондай- ақ ... ... ... және
көтерілген пайыздық қойылымда, жинақтар мен басқада бюджетке міндетті
төлемдерде, сондай- ақ ... ... ... болмауымен
сипатталады.
Соңғы уақытта қабылданған ... ... ... ... қадағалау қызметіне ие жеткілікті нормативті-
құқылық ... ... ... салмақты мәселелердің бірі болып
олардың қызметтік өкілеттілігінің көтерілуімен сипатталатын шағын бизнес
субъектілерінің ... ... және олар ... ... ... ... ... қызмет сферасын регламаенттейтін - ... ... ... заңдары жетілдіруден өте алыс және көптеген
және көптеген кедергілерге ие. Осыған байланысты, ... ... ... мен ... ... ... ... беталдылық әкеліп және кәсіпкерлерді шатасуға әкеледі.
Берілген экономикалық қызметтің секторларымен өндірілетін өнімді өткізу
мәселесіне әсер ... ... ... ... ... табылады;
импортталатындармен салыстырғанда ... ... ... ... болуы; сапалы жергілікті шикізаттың жетіспеушілігі;
сондай- ақ халықтың ... ... ... деңгейі, әсіресе
коммерциялық және өндірістік аймақтардан алыс ... ... жылы орын ... ... ... жұмысқа қабілетті халық
өзінің жеке бизнесімен ... ... ... ... ... байланысты республиканың жекелеген аймақтарында жұмыссыздықтың
өсуіне әсер етті. Бірақ өзінің ісін ... және ... үшін ... ... ... керек. Бір жағынан алғанда ол онша маңызды
емес және ... ... жаба ... ал екінші жағынан- құрылып
қойған шағын кәсіпорындардың өздерінің қаражаттарының ... ... ... кедергі келтіретін пайдалылық деңгейінің ... ... ... ... ... ... ... аудандардағы үкімет желілердің дамымауына
байланысты коммерциялық ... ... ... ... ... ... ақ жоғарғыликвидті кепілдікпен қамтамасыз ете алатын
ірі клиенттерге қызығушылық микроқаржыландыру ... ... ... зерттеулер институттарының жүргізілген талдауы
коммерциялық банктердегі шағын бизнес субъектілерін несиелеудің негізгі
мәселелерін ... ... ... ... ... ... алып ... қойылымдарды құру үрдісі қаржылық қызмет көрсетуге сұраныс пен
ұсынысқа ... ... таза ... механизм болып табылады.,
сәйкесінше , бұл үрдіске ешкім араласпауы ... ... ... Ұлттық банк атанан директивті әдістерімен ... ... ... және ... ... ... алынатын
несиелердің басқада барьерлері болып табылады. Жоғарғы аталған мәселелерге
мыналар жатады; ... ... ... ... жеңілдік кезеңдердің
болмауы, несиеге тапсырыс кезінде құжаттар санының ... ... ... ... ... ... ... және қорытындысы,
бизнес- жоспар), шетелдік және отандық несие желілері туралы ... ... ... ... ... ... ... консалтингтік
қызмет көрсетуді көрсететін ұйымдар санының аздығы, кепілдікпен ... ... ... ... ... ... мүліктерінің жеткіліксіз
мөлшері және мүлдем жоқ ... ... ... ... бөліктегі
несиелеу мәселелері, бастапқы бизнесті несиелеу, заемды мақсатты қолдану.
Тарихи ... ... бар ... үшін ең ... мемлекеттің бюджетінен елдің ауылшаруашылық аудандарында және
өздерінің барлық қызметтерін ауылға арнаған кәсіпкерлерді қолдау ... ... ... ... емес пайдалану болып табылады.
Республикадағы қаржы секторларын дамытудың ... ... ... ... ... ... біріншіден, қор нарығының дамымауы, мұны негізінен нақты секторлары
үшін тартымды, өзінің мәні жөнінен өте ... және ұзын ... ... ... ... ... аккумумерленген қаржылық активтерді
қолдануға болатын жұмыс арқылы жүзеге ... ... ... ... ... ... ... мен енгізу бойынша
екінші деңгейдегі банктермен мемлекеттік органдардың өзара ... ... ... ... нарық қосымша сегментінің дамуының жеткіліксіздігі
(микроқаржыландыру), бұл халықаралық ... ... ... ... ... ... жүйенің маңызды саласы болып табылады.
Қазақстан Республикасының экономикасы, шағын ... ... ... ... ... институттарын
кеңейтуді айтарлықтай талап ... Бұл ... ... өте ... ... ... несие қаражатын алуға қол жеткізуге мүмкіндік
береді. Микроқаржыландыруды жүзеге асыратын ұйымға ... ... тобы ... ... жоқ ... ... табы, сонымен қатар, шарт бойынша, осындай ... ... ... ... ... ... артықшылықтар беретін
қарапайымдандырылған сызба бойынша кәсіпкерлермен өзіндік қарым- қатына
құрады. Бұл ... ... ... және ... ... жай және ... реті, микронесиені пайдаланудың
жеткілікті мерзімі, кепілдік берудің қажеттілігінің ... ... ... ... жоғары маманданғаны. Осындай
бағалы емес ... ... бір ... ... алу кезінде кәсіпкерлерге
шешім қабылдау кезінде жетекші ... ... ... ... ... банктер талап ету күші бойынша ұсақ кәсіпкерлерден жасырын ... ... ... ... ... кепілдікті тіркеуде, кепілдік мүлкін
міндетті түрде сақтандыруда сипатталатын төлем түрін алады.
Соңғы уақытта Республикада ... ... ... ... ... ... бірақ, бұған қарамастан осы жылдың
Наурыз айында «Микронесиелік ұйым туралы» заң қабылданған. Бұл ... ... ... ... елде ... банктық
жүйені құруды жоспарлайды. Шағын және орта бизнесті қолдау мен ... ... ... ... ... ... ... ұйымдар өздерінің қызметтерін капитал салымдарынан сыртқы
қайнар көздерінің есебінен жүзеге асырады. Бұлар ... ... ... ... ... және ... елдердің экономикалық жағдайын
жақсартуға бағытталған әртүрлі халықаралық ... ... ... өз тарапынан белгілі бір уақыт кезеңінде қайтарымсыз қаржылық қайнар
көздер болып табылатындығына қарамастан ... ... ... және қайырымдылық мақсаттарға бағытталған әртүрлі ұйымдар ... ... ... қанағаттандыра алмайды. Осының нәтижесінде
микроқаржылық ұйымдар үнемі ... ... ... ... оңа ала ... ... ... халықаралық көмекке байланысты,
микроқаржыландыруды жүзеге асыратын жергілікті ... ... ... ... ... ... ол шағын және орта бизнесті дамыту бойынша
бюджеттік несиелеуді жүзеге асырады және мүмкін ... ... құру үшін ... ... ... ... ... несие тіркелген жоғары емес марапаттау қойылымы мен ... ... ... ... негізде мемлекеттен қосымша қайнар
көздерін алатын ... ... ... ... ... асырылады.,
жекелеген жағдайларда қарыздың негізгі сомасы мен марапаттауды жабу ... ... ... ... ... ... ... барлық Қазақстан бойынша кеңейтілген фирмалық желісі бар банктер
сияқты, олардың ... ... және ... . Шағын
кәсіпкерлікті қолдау мен қаржыландыру ... ... ... ... ... қол ... алмайды. Микроқаржылық
ұйымдарға бюджеттік қаржылардың тікелей ... ... ... ... кеңейтуге және бірлесіп дамытуға бағытталатын
өздерінің стратегиялық мақсаттарына ... ... және ... ... ететін кәсіпкерлерді мемлекет қамтамасыз ете ... ... ... және орта ... ... ... қол
жеткізуге байланысты, мемлекеттің бюджеттік ассигновациясы өз кезегінде,
республиканың қаржылық нарығында ... ... ... ... қызметтің сапасын көтеретін ... ... ... ... ... ... қаржылық секторын
диверсифицирлеуге мүмкіндік береді.
2.3 Кәсіпкерліктің дамуына кері әсер тигізетін жоғарғы органдар
Кәсіпкерлікке әкімшіліктің ... мен жеке ... ... ... қысым жасау фактілерін анықтап, оны жоюда
Республикамыздың ... ... өз ... ... 1999 жылдың
тамызында кәсіпкерлік ... ... ... ... ... ... жуық әртүрлі қадағалау актілері орындалды, 278
тұлға тәртіптік, әкімшілік және ... ... ... ... іс ... оның ... бірі ... жолданып, екі адам сотталды.
78198,2 мың теңге құрайтын ... ... және ... істер бойынша
23 талап арыз қанағаттандырылды.
10711,4 мың теңгені құрайтын залал орнына келтіріліп, ... ... ... ... 3192,4 мың ... ... ... Жеке меншік құрылымдар мүддесіне орай 8944,1 мың теңгені құрайтын
17 талап арыз ... ... ... мен оны қорғауғу мемлекетімізде ерекше мән
беріле тұрса да іс жүзінде кейбір әкімдер мен ... ... ... ... ісіне кедергі жасайтын фактілері аз болмай тұр.
Жасыратын несі бар, біздің кейбір басшыларымыз әлі ... ... ... ... ... егер жеке ... иесінің бизнесі дамып,
гүлденіп жатса, оның пайдасы алдау, айлы шарғы, жөнсіз ... ... ... ... ... ... ... мен лауазымды адамдар жеке меншіктің
дамуына психологиялық жағынан да, адамгершілік тұрғыдан дайын емес ... Тек төрт ... ... ... ... және ... ... бір
жарым мыңдай актісі прокурорлардың наразылығымен бұзылуының өзі ... ... ... ... ішінде кәсіпкерлікке билікті асыра пайдалану,
шағын ... ... ... ... аз ... ... ... әкім Есенғараев жеке кәсіпкерден пара алғаны үшін
сотталды. Қолдағы ... ... ... ... билікті асыра
пайдаланатын әкімдер жөнінде көптеп мысал келтіруге болады. Мысалы, ақпан
айында ... ... ... ... ... ... ... үстінен қылмыстық іс қозғалды. Ол ... ... ... мүддесін көздеген өзінің ұлы Е. Құнанбаевтың
материалдық сұранысын ... ... ... ... ... атты үш ... ... қызмет бабын пайдаланып, өндірісік
шығындарын өтемей, екі базарды және ... ... ... алып
қойған.
Қолындағы билікті пайдаланып кәсіпкерге әлімжеттік жасаған Қызылорда
қаласы әкімінің орынбасары С. Наметшаның тірлігі де ... ... ... талап» фирмасының радиотелефонын қызмет бабанда пайдаланып, өзінің кім
екендігін осылайша ... ... ... ... сәйкес ол
тәртіптік жауапкершілікке тартылып, телефонды заңды иесіне қайтаруғ мәжбүр
болды. Ал ... ... ... Қ. ... ... ... ... қоғамына тиесілі жолдаушылар маршрутын ешқандай тендір өткізбей
ақ, «Южказавтосервис» фирмасына өз ... бере ... ... ... ... ашу және оны ... жөнінде жеті заңсыз шешім
шығарса, облыстық көлік департаменті әкімінің ыңғайына жығылып, он ... ... ... ... ... ... шешімдер мен
бұйрықтардың бәрі де бұзылды.
Әрине, ... ... ... әр ... ... біліп отырады,
әділетсіздік көргендер шырқырап ... ... Егер заң ... ... ... ... сезімі азайып, әсіресе, аудандық,
қалалық, облыстық прокуратуралардың беделіне нұқсан келтіреді. ... ... ... облыс пркурорларынан әкімнің шешімдерінің заңды болуына ерекше
мән беруді қатаң талап етіп ... ... ... ... әкім ... ма, оның дереу шарасын алып, тіпті оның ... ... ... ... қоя білуі керек. Ешкімге жалтақтамай, заңға сүйенген пркурор
әрқашан заңды қорғай алады. Соның бәр мысалы, Қостанай облысындағы Жетіқара
ауданының ... Т. М. ... пен оның ... В. А ... ... ... ... Олар кәсіпкер Айтмұхамедовке
түрлі жолдармен қысым көрсетіп, саудада 2,5 миллион теңгеге ұтып ... ... ... ... ... бұл объектіні
150 теңгеге басқа фирма сатып алған. Әлгі кәсіпорынды су тегінге сатып алан
кімдер ... ғой, ... ... ... ... ... пркурорлар
бұл мәміленің заңсыз екендігін тану жөнінде сотқа арыз ... ... ... бір ... ... ... артықшылық
берудің басқа да фактілері кездеседі. Ондайда әкім «өзім» ... ... жел ... де ... ... ... тастайды.
Оңтүстік Қазақстан прокуратурасы «Энергоимпульс» ... ... ... ... 1999 ... 10 ... ... әкімінің
орынбасары Жылқышиевке қатысты Қылмыстық кодекстің 308- бабымен (билікті
немесе ... ... ... ... және 196- ... іс -әрекеттер және бәсекені шектеу), сондай- ақ облыстық
қаржы басқармасының ... И. И. ... ... ... кодекстің
307- бабымен (қызмет өкілеттігін теріс пайдалану) қылмыстық іс қозғалды.
Мәселенің мәнісіне ... ... жылы ... қаласы тұрғындарында
электр энергиясын жеткізетін және сататын ... табу үшін ашық ... ал оның ... ... ... КТ ... қаласы),
«Светлана» жауапкершілігі шектеулі серіктестік (Алматы қаласы) «АРСМИ» БК
жауапкершілігі шектеулі серіктестік
(Шымкент қаласы) және «Шақар» ... ... ... ... ... ... қорытындысына қарамастан Жылқышиевтің қолы
қойылған хат негізінде 22.10.1998 жылы ... ... ... ... облыстық қаржы басқармасының бастығы И. И. Шалабаев және
«Энергоимпульс» ... ... ... ... аталған
серіктестіктің Шымкент қаласы тұрғындары үшін электр энергиясын жеткізуді
жүзеге ... ... шарт ... ... ... ... жекелеген
азаматтар категориясына бкрілген ... ... ... ... ... бөлінетін қаржыны жеңілдікткерді ұсыну фактісін қажет
етпестен ... ... ... ... ... ... ала төлеуді жүзеге асырған нәтижесіндн бюджетке 11319,2 мың
залал келтірілген. Аталған заңсыздықтарға ... ... ... жылы жоғарыда айтылған лауазымды адамдармен қоса, облыстық қаржы
басқармасы ... ... Г.Ф. ... осы ... ... Р. М. ... мен бөлімнің бас маманы А. Рысымбетованың тәртіптік
кеңеске ... қару ... ... ... ... және ... да ... органдар тарапынан
кәсіпкерлерден заңсыз төлемдер алу, олардың ... ... ... ... ... Мәселен, Солтүстік Қазақстан облысындағы ... ... ... ... ... меншік түріне қарамастан
барлық кәсіпорын жұмыскерлеріне суға бір мың ... ... ... бұзылды.
Сөз орайында айта кетелік, Қазақстан Республикасы ... мен ... ... кәсіпкерлік еркінлігіне құқықтарын қорғау
туралы» жарлығының үшінші тармағына сәйкес, орталы және жергілікті ... ... ... меншік нысанына қарамастан дрбес және шағын
кәсіпкер субъектілерінің қызметіне араласуына, заңда көрсетілмеген шектеу
қоюына болмайтыны анық ... ... бұзу ... әрине, көп айтуға болады. Олардың
қызметіне заңсыз араласу тәсілі әр түрлі келеді, демек ... да ... Оған ... ... алу, заңсыз төлемдер жинау, кәсіпкерлердің біріне
оның бәсекелесі есебінен артықшылықтар беру және тағы ... ... ... ... ... жүйесіз және бақылаусыз тексерулер түрінде де
көрінеді.
Сондықтан да кәсіпкерлер алдында өзінің құқықтық білімін көтеру міедеті
тұр. Егер ... ... екен ... ... ... ... өз кезегінде тиіті шарасын алады немесе сотқа жүгніу керектігін
түсідіредіреді. Прокурорлардың жеке қабылдануына биыл 700- ден ... мен ... ... оның ... ... ... ... 28.05.1999 жылы № 49- шы «Азаматтар мен ... ... ... ... ... ... ... туралы» өкімін орындауды жүзеге асыру үшін Үкімет 18.08.1998 ... 1186 ... ... Осыған байланысты кәсіпкерлік туралы нормативтік
құқықтық актілердің бірқатарында өзгерістер енгізілетіні сөзсіз, ... ... ... ... ... тыю мен ... сот
шешіміесіз, Қазақстан Республикасы заңдарында қаралған тек ... яғни үш ... ... ... ғана ... және аталған
мерзімге сотқа талап арыз беру міндетті болады.
Заңға мұндай өзгерістерді тез арада ... ... ... ... ... жеке ... істеріне негізсіз араласуына ... ... ... ақ ол ... дамуына қолайлы жағдай жасайды.
2.4 Шағын бизнеске салық салу
Мемлекет қазынасын толтырудың бiрден бiр көзi- ... ал ... ... ... ... басым бағыттардың бiрi- шағын және
орта бизнестi дамыту. Нарықтық экономика жолын ... ... ... және
орта бизнес барысына кедергi келтiрмейтiн салық жүйесiн қалыптастыру өзектi
мәселелер қатарынан орын алып отыр. Осы мақсатта ... ... ... салық режимi қолданылады.
Арнайы салық режимiнiң мәнi:
Арнайы салық режимi әлеуметтiк және корпарациялық немесе жеке табыс
салықтары , ... ... ... кемiтуге бағытталған жеңiлдiк
ставкалары мен ... да ... ... ... ... беру, төлеу және
аударудың оңайлатылған тәртiбiн көздейдi.
Мына салық төлеушiлердiң арнайы салық режимiн қолдануға қарсы жоқ:
-филиалдары, өкiлдiктерi бар заңды ... ... ... ... ... және ... акционерлiк қоғамдардың
-әр түрлi елдi мекендерде оқшауланған ... ... ... ... ... ... ... шығару
• Кеңестік, қаржы, бухгалтерлік қызмет көрсету
• Мұнай өнімдерін сату
• Шыны ыдысты сату
• Жер қойнауын пайдалану және заңда ... ... ... ... салық режимін немесе салық салудың жалпы белгіленген тәртібін
таңдауды ... ... ... жүргізеді. Кәсіпкер бюджетпен есеп
айырысудың бір нысанын ғана таңдауға құқылы.
Шағын бизнес субъектілері үшін, арнайы салық ... ... ... ... үш ... ... Бір ... талон негізінде.
• Патент негізінде.
• Оңайлатылған декларация негізінде.
Бiржолғы тауар ретiнде арнайы салық режимi қызметi мезеттiк, тұрақты
емес сипаттағы жеке ... үшiн ... ... ... деп бiр ... алғанда 90 күннен аспайтын қызмет түсiнiедi. Бұл ретте жеке тұлға
жеке кәсiпкер ретiнде ... ... ... және ... ... ... босатылады. Оларға қойылатын жалғыз талап
қол- дарында бiржолғы ... ... ... кең өріс ... ... ... бизнес назардан тыс қалды
деуге болмас. Шағын бизнес ... іс- ... ... ... құжаттарымыз бар. Әйтсе де мың -мыңдап саналатын қуаты
кем ... мен ... ... дамуына бұл нормативтік
құжаттардың берері шамалы.
Кең ауқымнан шолсақ, соңғы жылдарда өрістеген ... ... ... ол- ... экономикалық саясаты шағын бизнесті
басты бағыттар шеңберінде ... ... ... ... көбі ... ... ... мәнін түсінбейді. Осы күнге
дейін шағын бизнесті ... ... ... ... ... ... ... әдетте жоғарғы жақтан жасалып келеді де шағын бизнестің
шын мәніндегі өркендеуіне олардың айтарлықтай ... ... ... ... ... ... жағдай әл- әзір кәсіпкерлік
белсенділігінің артуына жеткілікті дәрежеде алғы шарттар түзе ... ... ... және шет ... белең алған дағдарысқа байланысты
шағын ... ... да алаң ... күй ... Бұл дағы ... ... Өйткені халықтың ең белсенді бөлігі саналатын кәсіпкерлер өз бизнесі
ауқымында кез- келген келеңсіз ... тез ... тез селт ... істің алуан түрлілігіне қарамастан төмендегідей жалпыға ортақ
проблемалар мен мәселелер баршаны біріктірер еді; өндірісті кеңейту, ... ... ... ... ... мен ... да жақын және алыс шет
елдердегі ... ... ... ... ... ... ... салық жөніндегі заңдардың
жетілдірілмеуі.
Қалалық статистика ... ... ... 1999 жылдың 1
мамыры жағдайында 25,288 мың кәсіпорындар тіркелсе, іс ... ... мыңы ... ... тұр. ... әр ... ... кәсіпкер
мамандар бизнеске кетіп, олардың санаулысы ғана ... ... Бұл да ... ... ... ... салық салудың бүкіл
жүйесі жұмыс іздеп жүрген ... ... ... ... құрылған.
Салық заңдарындаңы ішкі қайшылықтар мен оның ... ... ... ... талабымен үйлеспеуі шенеуніктік аппараттың оң ... тұр. ... ... ... ... айғақтайтын тағы
бір факті тіркелген кәсіпорындар санының арта түсуімен бір ... ... ... төмендеуі. Жұмыс істеп тұрған салық кодексінде қандай
баптардың шегерілетіні және салық алуға кірмейтіні анық ... ... ... ҚҚС ... салық алуға жегіліп, бұл ... ... ... ... ... ... ... айналымнан шығарып
алуына мәжбүрлейді.
Алматы кәсіпкерлігінің Ассоциациясы Қазақстан ... ... ... ... ... қоғамдық қорымен және Қазақстан
өнеркәсіпшілері мен кәсіпкерлері Одағымен бірлікте Салық ... ... ... ол 1999 ... ... ... Республикасының
Парламентінің қарауына ұсынылды.
Отандық кәсіпкерлердің пікірінше, ... ... да ... еш ... ... органдар мен кәсіпкерлер қатынасын реттейтін нормативтік
базалардың барлығы, оның ... ... ... мен ... ... ... ... ескірген. Жаңадан қолданылатын
құжаттар әлі де ... ... ... ... -қайшылыққа килігеді.
Бұрын бүкіл жүйе ... ... ... сүйенсе, егемендік
жарияланғаннан бері де бұл ұғым ... ... ... кінәлі саналып, 33 бақылау органы мұны еске салып тұруды
ұмытпайды (жұмсартып айтқанда). ... ... ... ... кезекті
бір проблема кес кестейді. Ол әр түрлі ... ... ... Мәселен, мынандай жағдай туындайды: мал дәрігерләк ... ... ... ... ... ... ... ретте «Стандарттау, метрология және ... ... ... ... ... ... қалады. Мемлекет
құрылымындағы осындай өзара керағарлықтар кәсіпкерлер ... ... ... ... ... қоғамдық ұйымдардың мемлекет ролін ... ... ... ... ... ... ... бойынша
құрылған көптеген Ассоциациялардан табамыз. Тауарлар дефициті болған ... ... ... ... ... яки шикізат пен жаңа
технологиялардың түрлі себептерімен қолға тимеуіне байланысты ... ... ... ... ... ... ... тұсында әлгіндей
ұйымдар пайда болды. Тұтынушылар ... ал ... ... ... ... ... кез еді ... таура өндіруші барлық ... бір ... ... жағдайында жұмыс істейді. Соған сәйкес сапалы тауар ... ... ... ... ... ... бар іске айналды. Кәсіпорын барлық
өндіретін өнімдері үшін міндетті түрде ... ... ... ... » (Алматы мемлекеттік кәсіпорыны) сертификат
алады. Оның үстіне ... ... да ... ... ... өзіндік
талғамын таңдау мүмкіндігіне ие.
Ендігі ретте осы аталғандай бірлестіктер қызметкерлерімен душарласпаған
кәсіпкердің біздің ... ... жоқ ... ... та ... ... активтерінің бірінде бұл мәселе талқылағанмен әлі күнге ... ... ... ... Кез ... ... ... дара әлсіз
болатындықтан бірлесе, тізе қоса ... ... ... ... шешуге,
жағдайды түзей алатын шаралар ұсынуға болады.
1998 жылдың 23 көкегінде қалалық жиналыста ... ... ... оның ... ... ... ... Жұмыс тобында
бірқатар бастамашыл кәсіпкерлер: С. Елшібеков («Казахконсалтинг» ... ... М. ... ... ... Ассоциациясы), Б.
Бессонов («Folding Space»), Н. ... ... ... ... т.б ... Кәсіпкерлердің Алматы Ассоциациясының
бастамасы кәсіпкерлерінің төртінші форумында қолдау тапты.
Бүгінгі күні Ассоциация Қазақстан кәсіпкерлері ... ... ... табылады. Шағын бизнес департаментімен, Салық ... ... ... жолға қойылған. Ассоциацияға қатысушылар кәсіпкерлер және
қоғамдық ұйымдар болып табылады.
Шағын бизнесті дамыту жолында жұмыс істеп ... ... ... ... айырмашылығы бар?
Ассоциацияның ең үлкен және принципі айырмашылығы оның төменгі жақтың
бастамасымен өмірге келуінде дер ... ... ... ... ... ... ... үшін де шағын және орта бизнеспен
айналасуға ниет еткендердің бәріне де ... қол ... ... ... ... ... ... айналған, жабылған, тек өз мүшелерінің
мүддесін ғана қорғайтын көптеген кәсіпкерлік бірлестіктер бар. ... ... және ... ... ... ... ... және Қазақстан Республикасының жұмыс істеп
тұрған заңдарын пайдаланып, өздерін қорғай білуге үйретеміз. Осы ... үшін ... ... ... ... оқытатын семинарлар
ұйымдастырды. «Жеке ... ... ... ... ... және ... ... негіздері», «Бизнесті
ұйымдастыру мен ... т.б. Бұл ... ... ... ... ... ... ПРООН / ЮНИДО жобасымен, «Перспиктива», «Учет и ... беру ... т.б

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 34 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
ЖШС “Меркур Строй Сервис” экономикалық және кәсіпкерлік белсенділігін талдау35 бет
Нарық жағдайында шағын кәсіпкерліктің дамуы25 бет
Қазақстандағы шағын кәсіпкерлікті дамытудағы кедергілер және оларды жою мүмкіндіктері4 бет
Өнеркәсіпте шағын кәсіпорындарды дамыту мен оның артықшылықтарын дәлелдеу28 бет
Шағын және орта бизнестің проблемалары және дамытуға қолданылатын нақты шаралар39 бет
Кәсіпкерліктің дамуының теориялық негіздері41 бет
Қазақстан мемлекетіндегі шағын және орта бизнестің дамуы және шешу жолдары53 бет
Қазақстандағы шағын және орта бизнестің даму жағдайы86 бет
Әлеуметтік педагогиканың теориясы мен практикасы4 бет
Өтпелі кезең жағдайында шағын және орта бизнесті дамытудың объективті қажеттілігін67 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь