Гидравлика тарихы

Гидравлика. Гидромеханика. Негізгі мәліметтер 3

Гидравликаның бөлімдері 4

Гидравлика саласындағы ғылыми еңбектер 5

Сұйық заңдылықтарының ашылу тарихы 7

Ресейдегі гидравлика тарихы 8

Қазақстандағы гидравлика 9

Қолданылған әдебиет 10
Гидравлика – сұйықтың қозғалысы мен тыныштық күйінің заңдылықтарын зерттейтін және оларды инженерлік практикада пайдаланудың төте әдістерін қарастыратын техникалық ғылым.
Қазіргі кезде гидравлика мен гидромеханиканы бір-біріне тәуелсіз екі ғылым ретінде, немесе ол екеуін бір ғылымға балап жүрген жай бар. Бұл мәселе жөнінде мынаны айтуға болады. Тарихи жағынан алғанда ұзақ уақыт ғалымдар сұйық ешқандай сығылмайды, тұтқырлығы жоқ (идеал сұйық) деп қарастырып, аналитикалық тәсілмен көптеген қарапайым заңдылықтарды ашқан. Ғылымның бұл саласын гидромеханика деп атаған. Әдетте, гидромеханикада сұйық қозғалысы деп газдың (ауаның), немесе тамшы құрайтын сұйықтардың қозғалысын да айта береді. Ал гидравликада тек тамшы құрайтын тұтқырлы сұйықтарды қарастырады. Олай болса бірден мынадай сұрақ туады: газ бен тамшы құрайтын сұйықтардың қозғалу заңдылықтары бірдей ме? Иә, ондай ұқсастық бар, ол газдың (ауаның) жылдамдығы секундына 70 метрге жеткенде ғана орын алады, одан әрі газдың сығылуын есепке алмай болмайды. Бірақ ол ұқсастықтардың өзін барлық жағдайларда бірдей деп қарастыруға жарамайды, өйткені гидравликада су мен ауаның шекарасы барлығын және оның әртүрлі құбылыстарға әрқилы әсер ететінін естен шығармау керек.
Гидравлика – қолданбалы ғылым, сондықтан гидротехникалық құрылымдарды, сумен қамтамасыз ететін қондырғыларды, гидромашиналарды және т.б. су шаруашылығына қажетті жүйелерді қарапайым инженерлік тәсілдермен, эмпирикалық формулалармен жуықтап есептеуге бағышталған. Ал гидромеханика сұйық құбылыстары мен қозғалыстарының жалпы ерекшеліктерін физикалық және математикалық тәсілдермен дәлме-дәл анықтауға арналған. Бұл жолмен алынған формулалар, көбінесе, өте күрделі болып келеді де, оларды пайдалану көптеген қиындықтар туғызады.
1. Ә. Әбдіраманов «Гидравлика» Тараз 2000
2. Б. Ғайыпов «Гидравлика және гидропневможетектер» Алматы 2001
3. «Гидравлика, гидропневможетек» пәні бойынша студенттің пәнді оқу әдістемелік кешені
050712 – «Машинажасау» мамандығына арналған.
        
        Тақырыбы: Гидравлика тарихы
Жоспар
Гидравлика. Гидромеханика. Негізгі мәліметтер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Негізгі мәліметтер
Гидравлика – сұйықтың қозғалысы мен тыныштық күйінің заңдылықтарын
зерттейтін және оларды инженерлік ... ... төте ... техникалық ғылым.
Қазіргі кезде гидравлика мен гидромеханиканы бір-біріне тәуелсіз екі
ғылым ретінде, немесе ол екеуін бір ... ... ... жай бар. ... жөнінде мынаны айтуға болады. Тарихи жағынан алғанда ұзақ уақыт
ғалымдар сұйық ешқандай ... ... жоқ ... ... ... аналитикалық тәсілмен көптеген қарапайым заңдылықтарды ... бұл ... ... деп ... ... ... ... деп газдың (ауаның), немесе ... ... ... да айта ... Ал ... тек ... ... тұтқырлы
сұйықтарды қарастырады. Олай болса бірден ... ... ... газ ... ... ... қозғалу заңдылықтары бірдей ме? Иә, ондай
ұқсастық бар, ол газдың (ауаның) жылдамдығы секундына 70 ... ... орын ... одан әрі ... ... есепке алмай болмайды. Бірақ ол
ұқсастықтардың өзін барлық ... ... деп ... ... ... су мен ... ... барлығын және оның әртүрлі
құбылыстарға әрқилы әсер ететінін естен шығармау керек.
Гидравлика – қолданбалы ғылым, сондықтан гидротехникалық ... ... ... қондырғыларды, гидромашиналарды және т.б. су
шаруашылығына қажетті жүйелерді ... ... ... формулалармен жуықтап есептеуге бағышталған. Ал гидромеханика
сұйық құбылыстары мен ... ... ... ... ... ... ... анықтауға арналған. Бұл жолмен алынған
формулалар, ... өте ... ... ... де, ... ... ... туғызады.
Гидравликаның бөлімдері
Болашақ инженер сұйықтың ... ... оның ... ... құра алуы және оны шеше білуі ... ... сол ... білімін практикада, іс-жүзінде пайдалана білуі тиіс. Дәл
осы тұрғыдан қарағанда гидравлика оқулығы екі бөлімнен тұруы ... ...... ... ... ... және гидродинамика негіздері),
ал екіншісі – кәсіптік сұйық механикасы (сұйықтың техникалық механикасы).
Бірақ ... ... мен ... ... кетті деген тұжырым тумауы
тиіс. Бұл екі ғылымды өтене ... ... ... ... ол ... ... ... және оны оқушыға жеткізу тәсілімен екі
аталған ғылымға да бірдей. Мұның себебі, ... ... ... өзіне
әсер етуші жанама күшке қарсылық көрсете алмайтын қасиеттерінде. Басқа
сөзбен ... ... ... ... ... ... ... жоқ. Ал сұйық қозғалыста болса, онда мәселе ... ... ... гидромеханика», ал гидравликаны – «инженерлік
гидравлика» деп тәптіштейтін де жай бар. Гидравлика ... ... ... бір ... ... немесе канал бойымен) қозғалыстарын қарастырады
да, көлденең қимаға байланысты, орташа қысым, ... ... өтім ... ... ... қысым, жылдамдық және т.б. атаулар,
тек қана нүктелерге қатысты қарастырылады).
Бертін келе гидравлика екі ... ... мен ... ... мен ... да қамтыды.
Соңғы уақытта гидравликаға үш өлшемді (бойлық, көлденеңі және
тереңдігі ... ... мен ... ... ... ... ... еңбектер
Гидравлика саласындағы бірінші ғылыми еңбек біздің эрамыздан 250 ... ... Ол ... ... 287-212 ж.ж) ... жүрген денелер
туралы» атты трактаты. Онда ... ... ... ... әсер ... күшін табатын заң жарияланған. Бұл заң осы күнге дейін Архимед жазған
нұсқасынан ешбір өзгеріссіз қолданылып ... ... ... Да ... ... ж.ж) «Су ... және оны
өлшеу туралы» шығарма жазып ... ... ... гидротехника
саласында көптеген жұмыстар жасаған.
Архимед пен Леонардо Да Винчи өмір ... ... ... небір
тұжырымдар, өнертабыстар жасалған. Мысалы, Герон Александрийский (біздің
жыл санауымыздан бір ғасыр бұрын шамасында) ... ... ... ... ... ... пайдаланған, елді мекендерді сумен
қамтамасыз ететін су ... және т.б. ... ... ... ... Рим империясы құлаған соң, ғылым да, ... ... ... да ... ... ... ... ұшыраған.
Қайта жандану кезінде Нидерландық инженер С. Стевин (1548-1620) жазық
фигураларға түсетін гидростатикалық ... ... ... ... парадоксты» түсіндіріп берді. Галилео Галилей (1564-1642)
гидравликалық ... ... ... ... ... ... ... жылдамдығына тура пропорционал болатыны жайлы деректер қалдырды.
Вакуум туралы келелі тұжырым жасады.
Он алтыншы – он ... ... ... одан әрі дамыды: Б.
Кастелли (1577-1644) ... ... ... ... Э. ... ... ... шапшып шыққан су жылдамдығын есптеудің формуласын ... ... ... ... ... Б. Паскаль (1628-1662) сұйық бетіне
түскен қысымның сұйық ішіне таралу заңын тапты, ... ... ... ... ... ... ... әсер ететінін көрсетті
және вакуум туралы ұғымды жетілдірді, жер бетінің биіктігі ... ... ... ... ... ... ... өзінің әйгілі «Математикалық бастамаларында...»
сұйық қабаттарының өзара үйкелісі туралы және сұйық ... ... ... дене ... квадратына тура пропорционалдығы туралы
батыл жорамал жасаған.
Сұйық заңдылықтарының ашылу тарихы
Сұйық заңдылықтарының ашылу тарихы өте бай, ... және ... ... ... вакуум тыралы тұжырым сонау Аристотельден басталып күні
бүгінге дейін созылуда (Әл-Фараби ... ... ... ... В.И.Вернадский (1862-1945) және т.б.).
Дегенмен сұйық механикасы үлкен жетістіктерге тек он ... ғана ... ... ретінде айқын қалыптасты. Оның негізін қалаушылар
Д. Бернулли ... мен Л. ... ... ... Д. ... «Гидродинамика» деген аты шулы шығармасында (1738ж) ... ... ... ... ... ... бұл заңның орны
ерекше. Ғылымда Бернулли есіміне байланысты көптеген ... ... ... ... ... Бернулли спиралі және т.б.
Л. Эйлер сұйық қозғалысының және оның ... ... ... тапты. Насостар мен турбиналардың негізгі теңдеуін ... ... ... ... ... осы күнгі жүйеге келтірді.
М.В.Ломоносов масса мен қозғалыстың сақталу ... ... ... ... ... ... ... сұйық механикасының дамуына Ж. Даламбер (1717-1783), Ж. Лагранж
(1736-1813), П. Лапласс (1749-1827) сүбелі үлестерін қосты.
Он сегізінші ... ... ... ... ... ... ... қарқынды дамуы, көптеген гидравликалық есептерді қарапайым
әдістермен шеші қажеттілігі туды. Бұл бағытта А. Пито ... ... Ж. ... ... П. ... (1734-1809), Л.Вентури (1746-
1822) және басқалар көп күш жұмсады.
Он тоғызыншы ғасыр зерттелінген ... ... Ашық ... су ... ... А. Беланже, Г.
Кориолис (1792-1848), А. Сен-Венан (1797-1886), Ж. ... ... ... ... ... зерттеуде А. Бидоне, А.
Беланже, М. Бресс, Ж. Буссинеск көп күш жұмсады. Гидравликалық кедергілер
Ш. Кулон ... Э. ... О. ... ... ... Ж. Буссинеск, О. Коши (1789-1857), Л. Навье (1785-1836), Дж.
Стокс (1819-1908), У. Фруд (1810-1879),
Г. ... ... ... Жер асты ... ... А. ... Ж. Дюпюи, Ж. Буссинеск ашты. Толқындар теориясын
Ф.И. Герстнер (1756-1832), А. Сен-Венан, Риич, У. ... Дж. ... ... А. ... ... Ж. ... қалыптастырды. Суағарларды,
тесіктерден өткен ақпаны А. Беланже, Г. Кирхгофф (1824-1887), А. ... ... ... Ж. ... Ю. ... ... Тасындысы бар ағындармен ФАРГ,
Ж. Дюпюи, Ж. Буссинеск айналысқан.
Ресейдегі гидравлика тарихы
Россияда гидравликаны техникалық ғылым ... ... ... (1711-1765) басталған, ол солтүстік теңіздердегі мұз таулардың
пайда болуы, теңіз түбіндегі мұз ... ... ... ... және қатты
денелер туралы келелі ойлар ұсынған, қозғалыстың сақталу заңдарын ашқан.
П.П. Мельников (1804-1880) ... ... ... ... курс ... ... ... ұйымдастырды.
И.И Петров (1836-1920) Ньютонның сұйық қабаттары арасындағы ішкі
үйкеліс ... ... ... ... ... оның ... ... механизмдердегі үйкеліс заңын тапты. Бұл салада ғалым ... де ... ... ... ... (1847-1921) су жүретін гидравликалық соққы теориясының
негізін қалады, ескек винттің ... ... ... ... ... жер асты ... ... бөгеттердегі фильтрация
туралы кесек-кесек туындылар жазды. Н.Е. Жуковский Түркістанды суландыру
жүйесін жобалайтын ... ... ... болған. Топты
Н.Н. Павловский басқарған. Фильтрация саласында
Н.Н. Павловский (1884-1937), П.Я. Кочина, Л.С. ... ... ... П.Ф. ... Р.Р. Чугаев және т.б. ерен еңбек сіңірді.
И.С. Громека (1851-1889) винттік ағынның және ... ... ... ... ... ... ... қисық сызықты
ортогональдыкоординаталар жүйесін ... ... ... неше ... ... ... винтік және бұралып ағатын саласында Г. Ламб
(1849-1934), Н.Е. Жуковский, А.А. Саткевич, Е. Бельтрами (1835-1900), А.Я.
Милович, В. ... Л. ... А.И. ... Ә.Ә. ... жемісті еңбек
етті
Қазақстандағы гидравлика
Қазақстанда гидравлика ... Ш. ... ... ... ... ... М.Х. ... атындағы Тараз
мемлекеттік университеті, Қазақтың су шаруашылығы ... ... ... ... ... бұл саласын дамытуда ... ... ... ... ... ... еңбегін арнайы атап өткен жөн. Ал профессорлар А.И. Арықова, Т.Х.
Ахмедов, А.Ә. Тұрсынов, Ә.Ә. ... Т.К. ... Р.И. ... ... ... өз ... қосуда.
Қолданылған әдебиет:
1. Ә. Әбдіраманов «Гидравлика» Тараз 2000
2. Б. Ғайыпов «Гидравлика және гидропневможетектер» Алматы 2001
3. «Гидравлика, ... пәні ... ... ... ... кешені
050712 – «Машинажасау» мамандығына арналған.

Пән: Электротехника
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Гидравлика10 бет
Гидравлика пәні. Гидравликаның қысқаша даму тарихы. Сұйықтықтың физикалық қасиеті3 бет
Гидравликалық аппараттар17 бет
Ұңғыдағы құм тығынын жоюдың гидравликалық есебі23 бет
1. Ұңғының түп маңы аймағын құм тығынынан тазарту» «2. Ұңғының түп аймағын фенолформальдегиді шайырмен бекіту26 бет
Iрiмшiктi өңдiретiн және сүттi ұйытатын жабдықтардың негiзгi есептеулерi6 бет
«Медеу бөгетінің суағытқыштары» ТУ абж үшін ОРС-серверді Masterscada құралдарымен жобалау және баптау44 бет
Іле атырауында арналық процестердің гидроморфологиялық дамуы63 бет
Автоматтандыру объектісі ретіндегі магистралды мұнай құбыры61 бет
Автоматты басқару жүйесі19 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь