Қазақстан Республикасындағы шағын кәсіпорындардың экономикадағы ролі, даму теңденциясы мен қызмет тиімділігі және жетілдіру жөнінде ұсыныстар


Мазмұны
КІРІСПЕ
1. Қазақстан Республикасында шағын кәсіпорын дар қызметін ұйымдастырудың теориялық мәселелері
- Шағын кәсіпорындар қызметін ұйымдастыру
1. 2 Шағын кәсіпорындардың экономикадағы ролі
2. Қазақстан Республикасында шағын кәсіпорындардың даму тенденциясы және қызмет тиімділігін талдау
2. 1 Қазақстандағы шағын кәсіпорындардың даму тенденциясы
2. 2 « ЕРКА» ЖШС қызметінің тиімділігін талдау.
3. Отандық шағын кәсіпорындар қызметінің тиімділігін арттыру жолдары
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
КІРІСПЕ
Қазақстан Республикасының дамуының қазіргі сатысы экономика мен қоғамды өзгертуде өте күрделі мәселелердің пайда болумен сипатталады. Әсіресе шағын және орта бизнесті дамыту мемлекеттік экономикалық саясаттың басымды бағыты болып саналады.
Сондықтан да кәсіпорын төңірегіндегі көптеген мәселелердің экономикадағы ролінің өте маңыздылығын дәлелдейді. Оның негізгі маңыздылығын ел Президентінің Қазақстан халқына Жолдауында: «еліміздің экономикалық саясатының бірден-бір басымды бағыты кәсіпкерлік» деп аталынған. Сондықтан, шағын кәсіпорын дамытуды басқару еліміздің жүзеге асырып жатқан саясатының стратегиялық мәселесі болып табылады.
Оның стратегиялық маңыздылығын бағалау үшін Қазақстан экономикасының мынадай ерекшеліктеріне көңіл бөлу қажет:
-айқын көрініс алған шикізаттық бағыт;
-импортқа тәуелділігі;
-қайта өңдеу өнеркәсібінің нашар дамуы;
-аймақтар бойынша өндіргіш күштердің біркелкі орналаспауы.
Бұл аталғандар біздің экономикамыздың мұндай зардаптарын шағын және орта бизнестің даму жолдарымен ғана жеңуге болады. Себебі, шағын кәсіпорындарды дамытудың маңыздылығы мемлекеттің экономикалық жетілуіне ықпал етуі және өндіріске, халықтың жұмыспен қамтылуына жеткілікті түрде қамтамасыз ете алуы жатады. Сол үшін кәсіпорын қызметі еліміздің шаруашылық қызметінің жандандырғыш күші деп білуіміз қажет. Осыған байланысты мемлекетке кәсіпорын жан-жақты қолдау мен қорғау табуын тек шағын кәсіпорындарды дамытумен бірге оның нарықтық экономиканы дамытуда қосар үлесі де аз емес болады.
Сондықтан бүгінде республикамызда экономиканы қайта құру жолында оның негізі болып табылатын кәсіпкерлік қатынастарды дамытып, жандандыру және олардың ұйымдық-құқықтық нысандары мен мемлекеттік реттеу әдістерін жетілдіру күн тәртібіндегі мәселелер бойынша бірінші кезекке қойылып отыр. Оған куә ретінде Қазақстан Республикасы Президентінің тарапынан жасалынып жатқан кәсіпорындарды қолдау, жандандырып нығайту туралы шараларды, сондай-ақ осы шараларды материалдық және құқықтық актілерді атап өтуге болады. Сондықтан кәсіпкерлікті еліміздің шаруашылық қызметінің жандандырғыш күштері деп білуіміз қажет. Осыған орай айта кететін бір жайт, мемлекетімізде шағын кәсіпорын жан-жақты қолдау табуын тек кәсіпорын дамыту үшін деп түсінбей, сонымен бірге оның нарықтық экономиканы дамытуға қосар үлесінің де қомақты екенің естен шығармауымыз қажет. Демек нарықтың өрлеп, өркендеуі кәсіпорын қызметтеріне айтарлықтай дәрежеде тәуелді болады.
Нарықтық экономикаға өтудің салдарынан пайда болған меншікке деген құқықтық заңдық күшке ие болғаннан соң Қазақстанда, сонымен қатар ТМД елдерінде де кәсіпорын қызметінің қайта жандануына жол ашылды.
Соңғы жылдары Қазақстанда ірі монополистік кәсіпорындардың орнын кім басады? деген сауал орын алғаны белгілі. Дегенмен, ол кәсіпорындардың орнына мемлекеттік жаңа құрылымдар құруы керек делінеді. Ал шын мәнісінде ол оңай нәрсе емес. Біздің еліміздегі мемлекеттік кәсіпорындар өкінішке орай дамып келе жатқан бәсекелестік ортада жұмыс істей алмайды. Сондықтан да шағын кәсіпорындардың дамуына еркіндік беру қажет. Олар Қазақстанда бағаның тұрақтылығын, бәсекелестік ортасын қамтамасыз етер еді.
Еліміздің экономикасында орын алып отырған өзгерістер кезінде шағын кәсіпкерлікті енгізу мәселесі актуалды мәселелердің қатарына жатқызылып жүргені баршаға мәлім. Кеңестік дәуірде дүркіреп, жоспарды екі есе, үш есе орындайтын ірі кәсіпорындардың барлығы дерлік өз жұмыстарын тоқтатты. Оның басты себебі олардың барлығы дерлік жаңа заман талабына сай өнім шығара алмағандығы. Яғни, өнімдердің бәсекелестік қабілеті өте төмен дәрежеде болғандығы.
Әлемдік тәжірибе көрсетіп отырғандай, шағын кәсіпкерлік дамыған нарықтық шаруашылықтың бөлінбес, ажырамас бір элементі болып табылады. Себебі өркениетті елдердің қайсысын алсақ та өздерінің экономикалық және әлеуметтік мәселелерін шешуде кәсіпкерлікке арқа сүйейді.
Сондықтан, шағын кәсіпорындарды мемлекеттегі нарықтық экономикалық қатынастарды құруда алатын маңызды роліне байланысты бұл жұмыстың мақсаты - Қазақстан Республикасындағы шағын кәсіпорындардың экономикадағы ролін анықтау, даму теңденциясы мен қызмет тиімділігін талдау және жетілдіру жөнінде ұсыныстар жасау.
Қойылған мақсатқа жету үшін келесідей міндеттер анықталынады:
-шағын кәсіпорындардың қызметін ұйымдастыру және бағалау ерекшеліктері, экономиакадағы ролін анықтау;
-шағын кәсіпорындардың даму тенденциясын көрсету;
-Қазақстандағы шағын кәсіпорындардың даму тенденциялары мен жағдайы зерттелінеді;
Курстық жұмыстың теориялық әдістемелік негізін Қазақстан Республикасының заңдылықтары, жарлықтары мен бұрықтары, ҚР-сы үкіметінің қаулылары, экономикалық монографиялар, оқулықтар, ҚР-ң статистикалық мәліметтері, мерзімді басымдылықтар құрайды. Курстық жұмыс кіріспеден, қорытындыдан және пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады.
- Қазақстан Республикасында шағын кәсіпорын дар қызметін ұйымдастырудың теориялық мәселелері
1. 1 Шағын кәсіпорындар қызметін ұйымдастыру
Кәсіпорын іс ретінде қарастырылады, оны істердің дипломатиялық қарым-қатынастары, адамдар арасындағы қарым-қатынастар ретінде қарастыру керек. Сондықтан осы процеске қатынасатын адамдарды бизнесмен деп атайды.
Кәсіпорын сондай-ақ пайда әкелетін әрекетретінде қарастырылады. Оның басқа тірліктерден айырмашылығы - ол әртүрлі салаларда орындалады. Кәсіпорынның жеке түрінің бірі кәсіпкерлік болып саналады. Бұл кәсіпкерліктің экономикалық негізі өндіріс құралдарына жеке меншік және басқа түрлі меншіктің болуымен сипатталады.
Жалпы кәсіпкерлік ұғымының тарихы орта ғасырлардан басталады. Тіпті сол кезеңдерде саудагерлер, қолөнершілер, үгіттеушілер, бастаушы кәсіпкерлер ретінде болған. Орта ғасырда « кәсіпкер » деген термин одан да бұрынғы антрепренерің, яғни француз сөзі «делдалдық» екі мағынада қолданылады:
1) түрлі мереке мен музыкалық көріністі ұйымдастырушы;
2) өндірістік немесе құрылыс жобаларын басқарушы;
Ал «кәсіпкерлік» ұғымын ең алғаш 18 ғасырдың басында ағылшын экономисі Ричард Контильон (1680-1734ж. ж) енгізген. Ол «кәсіпкер деп нарық жағдайында тәуекел етуімен байланысты іс-әрекеттер жиынтығын жүзеге асыратын адамды » айтқан.
Бұл тұрғыда Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексінің 10-бабында: “Кәсіпкерлік деп-меншік түрлеріне қарамастан, азаматтар мен заңды тұлғалардың тауарларға (қызмет, өнім) сұранысты қанағаттандыру арқылы пайда табуға бағытталған ынталы қызметі” және ол кәсіпкердің өз атынан, оның тәуекелдерімен және мүліктік жауапкершілігімен жүзеге асырылады делінген.
Кәсіпкерліктің бірнеше анықтамаларын қарастыру негізінде бұл ұғымның негізгі құрамдас бөліктерін атауға болады:
1) жауапкершілік, тәуекел, инициатива;
2) жоспарлау, ұйымдастыру, бақылау;
3) құралдарды іске асыру еркіндігі;
4) жаңа шешімдерді, идеяларды іздеу;
Жоғарыдағы кәсіпкерліктің құрамдас бөліктері менеджмент функцияларымен байланысты екендігін көруге болады. Сонымен, кәсіпкерлік дегеніміз - ол жеке бизнесті ұйымдастыра білу және оны тиімді түрде іске асыру болып табылады.
Жалпы кәсіпкерлік қатынастарды қарастырудың алғашқы сипаты-оның субъектісі мен объектісі. Кәсіпкерліктің субъектісіне экономикалық қызметке қатысушы түрлі мүшелер, алдымен жеке-дара индивидтер жатады, сосын кәсіпкерлік қызметті бір топ адамдар жүзеге асыратын ұйымдар, яғни шаруашылық серіктестіктер, акционерлік қоғамдар, кооперативтер.
Ал кәсіпкерліктің объектісіне адамның белгілі-бір қызметі, нақты жағдайда жаңашылдық, ерекше мағынадағы өндіріс, айырбас, бөлудің әр-түрлі факторларын қосу жатады. .
Әрбір кәсіпорынды басқару мәселесі - нақтыланған өнім стилінің басқарушысынан тұрады, ұйымдық құрылым құруды ұйымдастыру, табыстың шешуші тетіктерін және де әлсіз жақтарын табу арқылы шешім қабылдаудан тұрады .
Ал жалпы жаңа шағын кәсіпорын құру процесі 3 негізгі кезеңнен тұрады:
1-ші кезеңді дайындық кезеңі деп аталады, мұнда кәсіпкердің қызмет түрін және көлемін анықтау және ұйымдастырушылық- құқықтық формасын таңдайды;
2-ші кезең, яғни құрылтайшылық кезеңде құрылтайшы құжаттарды дайындау процестері мен мемлекеттік тіркелу және кәсіпорынның атрибуттарын енгізу мәселелері шешіледі;
3-ші ұйымдастырушылық кезеңінде жаңа шағын кәсіпорынның ұйымдастырушылық құрылымын құру мәселесі қарастырылады, яғни негізгі өндірістік құрылымын, басқару құрылымы, персоналдық құрылым және өндірістік инфрақұрылым.
Кәсіпкерліктің шаруашылық жүргізу тәсілі ретінде бірнеше негізгі белгілері бар. Оның ішінде негізгілерінің бірі шаруашылық субъектілерінің еркіндігі мен тәуелсіздігі. Олардың егемендігі нарық механизмі әрекетін қамтамасыз ететін тәртіп қалыптастырады. Жалпы бизнестің негізгі талабы- экономикалық іс-әрекеттердің әртүрлілігіне қарай іздеу мен таңдау еркіндігі болып табылады.
Кәсіпкерлікке тән тағы бәр сипаты- ол шаруашылық жүргізудегі тәуекелге баруы. Тәуекел-жоспар немесе болжауды қарастырылған нұсқалармен салыстырғанда табыс ала алмау немесе зиян шегудің ықтималдығы. Шаруашылық тәуекелдің негізінде мүмкін болатын және шығындар мен нәтижелердің арақатнасы жатады.
Кәсіпкерліктің жүзеге асырушыларының ерекше белгілері ретінде жаңашылдық, шығармашылық ізденіс, жауапкершілік, іскерлікте этикет әрекеттері, жеке қабілеттер мен қасиеттерін жатқызуға болады.
Сонымен қатар кәсіпкерлік бірнеше белгілер мен қызметі байланысты жіктелінеді:
біріншіден, көлемі бойынша: -шағын, орта, ірі;
екіншіден, меншік түріне қарай: -жеке, мемлекеттік және аралас;
үшіншіден, аумағы бойынша: -жергілікті, аймақтық, республикалық, халықаралық;
төртіншіден салалық бағыты бойынша: -өнеркәсіптік, аграрлық, құрылыс, көліктік, саудалық, инфрақұрылымдық;
бесіншіден атқаратын қызметтеріне байланысты: -өндірістік, коммерциялық,
қаржылық, кеңестік;
алтыншыдан, ұйымдастырушылық-құқықтық формасы бойынша:
-дара кәсіпкерлік, өндірістік кооперативтер;
-толық серіктестіктер; -сенім серіктестіктері;
-жауапкершілігі шектеулі серіктестіктер;
-қосымша жауапкершілігі бар серіктестіктер;
Монополизммен күресудің бірден-бір тиімді жолы ірі, орта және шағын кәсіпорындардың оптималды үйлесімге жетуі болып табылады. Жалпы алғанда, ірі кәсіпорындарға қарағанда шағын кәсіпорындардың бірқатар артықшылықтары болады:
1) шағын кәсіпорынның икемділігі, өндірілетін өнімдердің тұтынушылар талғамына тез бейімделу мүмкіндігі;
2) кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру үшін, бастапқы капиталдың және жұмсалатын шығындардың салыстырмалы түрде аз болуы;
3) өндірісті жаңарту, жаңашылдықты енгізу, жаңа идеяларды жүзеге асыруға икемділігі;
4) өндірістік үрдістің қысқа мерзімде орындалуы, айналым капиталының, айналым деңгейінің жоғарылығы және қоршаған ортаға тигізілетін зиянды әсерінің аздығы;
5) кәсіпорынды басқару қарапайымдылығы, ірі бюрократиялық құрылымның болмауы;
6) жұмыскерлердің және кәсіпорын басшыларының жоғары нәтижеге жетуге деген ортақ мүдделерінің болуы, мотивацияның жоғарылығы;
7) ірі кәсіпорындармен әріптестік қатынаста болуы. Үнемі жаңару мен «табиғи сұрыпталу» жағдайында шағын фирмалардың біреуі пайда болып, біреуі жойылып отырады. Қазіргі уақытта дәстүрлі, сондай-ақ озық салаларда жұмыс істеуші озық компаниялардың көлемі жағынан тұрақты өсу тенденциясы байқалады. Олардың бір бөлігі ірі корпорациялардан бөлініп шықса, басқалары қалыптасқан иерархияның құрылымына енуге ұмтылатын, шаруашылық етудің жаңа субьектісі ретінде құрылады, бірақ олардың бәріне бірдей ең маңызды мәселе қаржымен қамтамасыз етілуі болып табылады.
Нарықтық жүйеде оның өзін-өзі икемдеу механизмі мынаған негізделген, шағын кәсіпорындардың барлығы өзара тұтынушының қажеттілігін жылдам және тиімді қанағаттандыру үшін күреседі. Сондықтан да, дамыған тауарлық-қаржылық қатынастарға негізделген нарықтық жүйе шағын кәсіпорындар жүйесін өсіру мен дамытуды талап етеді. Халық шаруашылығының барлық салаларында шағын кәсіпорындар қарқынды және тез дами бастаған кеңес экономикасының ЖЭС кезеңі осыған мысал бола алады. Олар қайта қалпына келу үшін күрделі қаржының жұмсалуын, шикізат, отын, құрал талап етпеген, ал олардың көлемінің кішілігі жеке тұлғалар мен кооперативтер тарапынан пайдалануды жеңілдетті. Екінші жағынан шағын кәсіпорындар икемді болып келеді, сұранысқа тез жауап бере алады, нарық сұранысы мен қажеттілігін тез қанағаттандыра алады. Осылайша жеке меншік капитал өнеркәсіпке ене отырып, нарықпен тығыз байланысы бар экономика салаларына жұмсалады.
Сонымен қатар шағын кәсіпорындар, жэс (нэп) кезеніңде маңызды өткізу нарығы, әрі шикізат, материалдар және жартылай фабрикаттар жеткізіп беруші ретінде ірі өнеркәсіптің дамуының материалдық негізін де құрады.
Шағын кәсіпорынның дамуы үшін, оны қолдау стратегиясындағы озық бағыттарды анықтау, балансталған инвестициялық саясат құру, шағын кәсіпорындар үшін кадрлар жүйесін құру керектігін білдіреді. Бұл мәселелер шағын кәсіпорынның дамуы мен қалыптасуы жөнінде критерийлер қалыптастырып, талдау жасауға мүмкіндік береді. Отандық тәжірибеде ел басы Нұрсылтан Әбішұлы Назарбаевтің 1997 жыл 6-наурыздағы “Шағын кәсіпкерлікті дамытуды, мемлекеттік қолдауды және ынталандыруды күшейту жөніндегі шаралар туралы” Жарлығы қабылданғанша, мынадай жұмысшылар санымен шектелгн шағын кәсіпорындар әрекет етті: өндірісте-200 адамға дейін, ғылым мен ғылыми қызмет көрсетуде-100 адамға дейін, өндірістен басқа салаларда -50-ге дейін, өндірістік емес салалар сферасында-25-ке дейін, бөлшек саудада - 15-ке дейін.
Әлемдік тәжірибеде шаруашылық жүргізуші субьектілерді шағын және орта кәсіпкерлікке жатқызудың жалпы критерийлері ретінде: персоналдар саны, жарғылық капиталдың мөлшері активтерінің шамасы, айналым көлемі және т. б. айтуға болады. Алайда, айтарлықтай жиі қолданылатын критерийлерге кәсіпорындардағы жұмыскерлердің орташа жылдық саны, кәсіпорынның жылдық айналымы және активтерінің мөлшерін жатқызуға болады. Ал дамыған елдердің көпшілігінде негізгі критерийі- жұмысшылар саны болып табылады. Мысалы: құрамына дамыған елдер кіретін экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымының анықтауы кәсіпорындағы персоналдар саны 19-адамға дейін (өте шағын), 100-адамға дейін (шағын), 100-500 адамға дейін орта және персоналдар саны 500-ден жоғары болса ірі кәсіпорындар ретінде белгіленген. Біздің елімізде басты критерий жұмыскерлер саны және активтерінің мөлшері болып табылады. Сонымен қатар кәсіпорынның кемшіліктеріне мыналарды жатқызамыз:
1) тәуекел деңгейінің жоғарылығы;
2) ресурстық, қаржылық, техникалық, материалдық базаның жеткіліксіздігі; 3) өткізу нарығының тарылығы және әлемдік стандарттарға сай өнім өндіру мүмкіндіктерінің төмендігі;
4) қызметкерлер біліктілігінің айтарлықтай жоғары деңгейде болмауы немесе бір адамның бірнеше қызметтерді қатар атқару мүмкіндігі;
5) қосымша қаражаттар тарту және несие алу мүмкіндіктерінң төмендігі.
Шағын кәсіпкерлік субъектілерін дамыту жөніндегі мемлекеттік саясаттың негізгі мақсаттары олардың қызметі үшін қолайлы жағдай жасау, олардың бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз ету, жұмыс істейтін бизнестің жалпы санын ұлғайту, олар өндіретін тауарлардың, жұмыстардың және қызметтердің мемлекеттің жалпы ішкі өніміндегі үлесін ұлғайту, халықтың өзін өзі еңбекпен қамтуын дамыту болып табылады.
Инновациялық өсім мен экономиканың әртараптануын қамтамасыз етудің, халықтың кедейшілігі проблемасын жеңудің маңызды бағыттарының бірі шағын бизнесті дамыту үшін жағдай жасау болып табылады.
Шағын кәсіпкерлікті салықтық әкімшілендіру жүйесін жетілдіру; шағын кәсіпкерлікті қаржы-кредиттік және инвестициялық қолдау жүйесін дамыту; шағын кәсіпкерліктің инфрақұрылымын дамыту; шағын кәсіпкерлікті оқыту, ақпараттық, ғылыми-әдістемелік қамтамасыз ету және насихаттау; кәсіпкерлік мәселелері жөніндегі нормативтік құқықтық базаны жүйелеу және жетілдіру қажет.
Шағын кәсіпорындар жаңа жұмыс орындарын құра отырып, бір жағынан қоғамдағы әлеуметтік жағдайдың тұрақтануына және халықтың әл-ауқатының өсуіне ықпал етеді, екінші жағынан жұмыссыздар үшін төлемдерге бюджеттік шығыстарды қысқартуға және үнемделген қаражатты экономиканың дамуына инвестицияларға жіберуге мүмкіндік береді.
Индустриялық инфрақұрылым шеңберінде шағын кәсіпорындарды дамыту үшін жаңа кәсіпкерлердің қалыптасуына жәрдемдесу мақсатында бизнес-инкубаторлардың желісін кеңейтуді жалғастыру қажет.
Арнайы экономикалық және индустриялық аймақтарды құру кезінде бизнес-инкубаторлар құру көзделеді. Бұл бизнес-инкубаторлар ұйымдастыруға үй-жайлар тапшылығы проблемасын шешуге, сондай-ақ шағын кәсіпорындардың өнеркәсіптік өндіріспен бірігуге, бағдарлауға мүмкіндік береді.
Бизнес-инкубаторлар мен кәсіпкерлікті қолдау орталықтары индустриялық-инновациялық дамудың өңірлік бағдарламалары мен ұлттық даму институттары шеңберінде қажетті қолдау алады.
Кредиттік-қаржылық қолдауды «Шағын кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ микрокредиттеуді дамытуды қоса алғанда, қаржыландыру құралдарын тұрақты түрде жетілдіру кезінде жүзеге асырады.
Қабылданатын шаралар ел экономикасындағы шағын кәсіпорындардың үлесінің орнықты өсуін болжауға мүмкіндік береді. 2015 жылға қарай шағын кәсіпорын өз дамуының жаңа сапалы деңгейіне шығады, және өзінің экономикадағы мәні бойынша Шығыс Еуропа көшбасшы елдерінің деңгейіне жетеді. Шағын кәсіпкорындар дамуындағы өңірлік әртараптандырудың бөлінісі елеулі түрде қысқарады. Шағын кәсіпорындардың ІЖӨ-дегі үлесі 50 %-ға дейін өседі. Салық түсімдеріндегі үлес кемінде 30 %-ды құрайтын болады. Шағын кәсіпорындардың құрылымдық қайта бөлінуі жүреді, оның өнеркәсіптік өндірістегі үлесі 20 %-ды құрайды. Шағын кәсіпорындарындағы жұмыспен қамтылу 2, 0 млн. адамға дерлік өседі. Индустриялық-инновациялық дамудың маңызды құрауышы тиімді сауда саясатын жүргізу болып табылады.
Шағын бизнесті дамыту үшін қолайлы жағдайлар жасау, іскер адамдарға қолдау көрсету одан әрі де біздің негізгі міндеттеріміздің бірі болып табылады. Бұл әсіресе тұрғындарға барынша жан-жақты және сапалы қызмет көрсетілуі қажет ауылдар үшін ерекше маңызды. Бұл істе барлық деңгейдегі әкімдердің жұмысы үлкен рөл атқарады. Шеберхана, ағаш шеберінің цехы, наубайхана, шаштараз, дүкендер мен дәмхана әр елді мекенде болуы тиіс. Біз іскер адамдарды табуымыз, оларды қолдауымыз және көмектесуіміз керек.
Қазіргі кезде аграрлық кәсіпорындарда ұдайы өндірісті кеңейтуге, өндірістік процестерді интенсификациялауға тауар өндірушілердің шаруашылық және қаржылық тиімділігін дамытуға жағдайлар жасау қажет. Бұл үшін кәсіпкерлік қызметті тиімді ұйымдастыру керек.
Ал бұл дегеніміз: -ұзақ мерзімдік бағдарлама құру;
-перспективалық өндірістік бағдарламаны жасау;
-қажетті ресурстарды жасау, табу;
-өнімділігі жоғары еңбекті ынталандыру;
-ішкі және сыртқы қарым-қатынасты жақсы ұйымдастыру
Бүгінгі таңда бизнестің дамуы іскер адамдардан жаңа мамандарды үйренуді, адамдар арасындағы қатынастың жаңа түрлерін үйренуді, ал ең маңыздысы жаңа білімдерді талап етеді.
Бұл мәселелерді жүзеге асыруда ауыл шаруашылық саласында жұмыс істеп жатқан кәсіпорындардың өндіріс процестерін ұйымдастыру заңдылықтары мен принциптеріне маңызды рөл беріледі. Бұл принциптер мен заңдылықтар негізінде кәсіпорын дамуының стратегиялары, жоспарлар мен басқару шешімдері қабылданып, оларды жүзеге асыру бақыланады. Сонымен қатар өндіріс тиімділігін арттыру қорлары табылып, кәсіпорын қызметінің нәтижесі бағаланады.
1. 2 Шағын кәсіпорындардың экономикадағы ролі
Қазақстан өз дамуының жаңа белестеріне көтерілді. Экономикалық өсудің жоғары қарқыны көптеген әлеуметтік мәселелердің шешілуін жеделдете түсті. Дамудың жаңа тұжырымдамасында сапалық көрсеткіштердің мәні артып, әлемдік деңгейге бағдарланған тұрмыстың әлдеқайда жоғары стандарттары басымдылыққа ие болған.
Барынша биік мақсаттарға қол жеткізу қалыпты бола бастады. Әлемдік тәжірибе ресурстық, ғылым мен білімнің, индустриялық әлеуетті жұмылдыру шаруашылық жүргізу ортасының жаңаруын жеделдетіп, бәсекеге қабілеттілік деңгейінің артуын, Қазақстанның әлемдік шаруашылық жүргізу үдерістеріне толыққанды қатысуын қамтамасыз ететінін дәлелдеп берді.
Еліміз Президенті “Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан” атты биылғы Жолдауында “Біз Қазақстанның жаһандық экономикалық үрдістерге сәйкес дамып келе жатқан ел болуын қалаймыз. Әлемдегі жасалған жаңа мен озық атаулыны бойына сіңірген, дүниежүзілік шаруашылықтан шағын да болса өзіне лайық “орнын” иемденген әрі жаңа экономикалық жағдайларға жылдам бейімделуге қабілетті ел болуын қалаймыз”, деп атап көрсетуі жаңа экономика - инновациялық экономика қалыптастырудың айрықша маңызды екендігін танытады.
... жалғасы- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz