Нарықтық қатынастар

1 тарау. Нарықтық қатынастардың дамуы

2 тарау. Қазақстандағы экономикалық реформалардың жайы және барысы
2.1.Үкімет бағдарламасын сараптау
2.2. Реформа қарқыны неліктен баяу
2.3. Экономикалық реформаларды 1996.1998 жылдары жүзеге асыру шарттары.
2.4. Орта мерзмді болашаққа арналған бағдарламаны жүзеге асырудың нақты жоспарына ұсыныстар
3 тарау. Экономиканы басқару жүйесін жаңарту

4 тарау. Аймақтардағы экономикалық реформа
Соңғы жылдардағы оқиғалар экономиканы нарықтық қатынастар негізінде түбегейлі қайта өзгерту кең ауқымды экономикалық іркілістермен және дағдарыстармен ұласатынын және қоғам тарапынан көп күш жігер жұмсауды қажет ететінін көрсетті. Нарықты жарлықпен немесе декретпен енгізуге болмайды, нарықка көшу үшін, ұзақ уақыт керек. Өтпелі кезеңде әртүрлі асығыс, жеткілікті дәрежеде негізделмеген шаралардың жүзеге асырылуы қауіпті теріс зардаптарға сөзсіз әкеліп соғады, мұны нарықтық даму жолына түскен елдердің тәжірибесі айқын дәлел дейді.
Экономикалық реформа қоғамдық жарасымдылық, өткен кездің оң жетістіктері мен тенденцияларын сақтау топтарының құқықтары мен оның ерекшеліктерін қамтамасыз ету принциптеріне негізделген түбегейлі шаралардың біртұтас жүйесін қажет ететіні айқын болды.
Қазақстан Республикасының Президенті жүргізіп жатқан экономикалық реформалар бағыты стратегиялық тұрғыдан, жалпы алғанда дұрыс.
Бірақ Қазақстандағы экономикалық реформалардың жайына жасалған талдау және олардың барысы, тактикалық тұрғыдан алғанда, Үкімет пайдаланып отырған әдістердің, нарықтық қатынастарға көшудің модельдерімен кезеңдерінің тиімсіз екенін дәлелдейді, Реформаларды жүзеге асыру барысында елеулі қателіктерге жол берілді.
Шағын және орта бизнес экономиканы тұрақтандырудың аса маңызды факторы болып табылады. Осыған байланысты шағын және орта бизнеске мемлекеттік қолдау көрсету бағдарламасын, кәсіпкерлікті дамытудың отандық және шетелдік озық тәжірибесін ұсынған.
Сәбден О. «ХХІ ғасырға қандай экономикамен кіреміз» – Алматы, 1997 ж.
        
        Жоспар
1. тарау. Нарықтық қатынастардың дамуы
2. тарау. Қазақстандағы ... ... жайы және ... ... сараптау
2.2. Реформа қарқыны неліктен баяу
2.3. Экономикалық реформаларды ... ... ... ... Орта ... ... арналған бағдарламаны жүзеге
асырудың нақты жоспарына ұсыныстар
3. тарау. Экономиканы басқару жүйесін жаңарту
4. ... ... ... ... жылдардағы оқиғалар экономиканы нарықтық қатынастар негізінде
түбегейлі қайта ... кең ... ... іркілістермен және
дағдарыстармен ұласатынын және ... ... көп күш ... ... ... көрсетті. Нарықты жарлықпен немесе ... ... ... көшу үшін, ұзақ уақыт керек. Өтпелі кезеңде ... ... ... ... ... ... ... теріс зардаптарға сөзсіз әкеліп соғады, мұны нарықтық даму жолына
түскен елдердің ... ... ... ... реформа қоғамдық жарасымдылық, өткен кездің ... мен ... ... ... ... мен оның
ерекшеліктерін қамтамасыз ету ... ... ... ... ... қажет ететіні айқын болды.
Қазақстан Республикасының Президенті жүргізіп жатқан ... ... ... ... ... ... ... Қазақстандағы экономикалық реформалардың жайына жасалған талдау
және ... ... ... тұрғыдан алғанда, Үкімет пайдаланып
отырған әдістердің, нарықтық қатынастарға ... ... ... ... ... ... ... асыру
барысында елеулі қателіктерге жол берілді.
Шағын және орта бизнес экономиканы тұрақтандырудың аса ... ... ... Осыған байланысты шағын және орта ... ... ... бағдарламасын, кәсіпкерлікті дамытудың отандық және шетелдік
озық ... ... ... Нарықтық қатынастардың дамуы
Соңғы жылдарда Қазақстан экономикасында дәуірлік мәні бар, ... ... ... ... ... түбегейлі экономикалык
реформаларды жүзеге асыруға кіріскен болатын. Содан бері өткен ... ... ... ... ... ... ... жатыр
деп айта аламыз.
Нарықка көшу кезінде “қоғамдық жарасылымдықты” қамтамасыз ету жөніндегі
шараларды методологиямен бірінші кезекте негіздеу керек. ... ... ең ... міне осы. Өйткені бізді қоршаған дүние – табиғаты
әртүрлі ... ... ... ... ... да ... шрғыры.
Экономикалық жүйелерде балансқа экономикалық нысандар мен ... ... ... ... ... қол жететіні мәлім. Осыған орай
оқиғалардың өрбуіне дұрыс бағыт-бағдар ... ... ... ... ... ... және салмақтай отырып ске қрсу
жөніндегі күш-жігерлердің маңызы ... ... ... ... ... жетуді қиындататын нәрсе -
қоғам үлесіне ... ... ... ... ... ғана ... ... факторларға, соның ішінде жинақталған ... ... мен ... даму ... ... ... артуы
деңгейіне байланысты.
Экономикалық жүйеде салыстырмалы балансқа онның басты субъектілері
тарапынан ... ... ... ... барысында қол жетеді,
олардың әрқайсысы бұл процесте өз ... ... ... ... жүйе ... ... іс-қимылы және теңдестіру
жолдарын іздеу қалай болса солай емес, ол ... ... өнім ... бөлу және тұтыну кезеңдерінде экономикалық айналымдағы ... ... ... ... ... концепция модельге сәйкес
жүзеге асырылады.
Егер ... ... ... ... ... жүзеге
асырылудыңдүниежізілік тәжірбиесі ескерілсе, реформалау нәтижелеріне талдау
жасалса және оларды ... ... ... ... ... болса, біздің нарыққа кошу практикамыз үшін мұның ... ... ... ... жол ... ... ... экономиканы реформалаудың және оны ... ... ... ... ... ... ... саясаиы әзірше жоқ.
Нарыққа көшу процесін барлық өзгеристер мен нәтижелер ... ... ... және оның ... ... ... ... айқын
белгіленген концепциясы жоқ жағдайда міндеттер мен ... ... ... ... болмайтыны және оның бұлай жүзеге асырылуға тиіс
емес екені мүлдем айқын ... ... ... ... ... ... ... экономика субъектілерінің өтпелі кезеңде аман қалуының
мәселесі де ... ... ... оны ... тепе-теңдіктің жол беруге
болатын ең төменгі деңгейі деуге болады, ол тепе-теңдік бұзылған жағдайда
жүйе жүйе ... ... ... жаңа ... ... ... ... барлық түрлерін кеңінен өрістету бағытында неғұрлым батыл қүш-
жігер ... ... көз ... ... жаппай
монополияландырылған экономика жағдайында бағаны ырықтандыру күткендегідей
нәтиже бермейді.
Нарыққа апаратын жолдар туралы, оның, егер ... ... ... болса,
методологиясы туралы мәселе – ең қызу айтыстар тақырыбы. Бұл көкейтесті
әрі қиын ... ... ... ... ... ... ... мерзімде көшудің дүниежүзілік практикада теңдесі жоқ. Нарықка ... ... ... ... ... проблема – бүкіл дерлік ұлттық
байлықтың мемлекет меншігінде болып отырғанында.
Экономиканы ... ... көп ... алғанда оны басқару
проблемасымен байланысты. Бұл мәселедегі жағдай барған ... ... ... ... ... ... барынша тән
ерекшеліктер міне осындай. Оларға ... баға ... деге ... ... ... ең алдымен, нарықтық қатынастар механизмін ... ... ... атап өту ... Осы ... ... ... тәжірибе алмасудың республикада өтпелі кезең міндеттерін шешу
ушін ... ... ... тарау. Қазақстандағы экономикалық реформалардың жайы және барысы
2.1.Үкімет бағдарламасын сараптау
Республикада жүргізіліп жатқан экономикалық реформалар және ... мен ... ... ... ... ... ... бәрін бірдей берген жоқ. Ең ... және ... ... ... ... жою ... ... қарсы шаралардың орташа мерзімді болашаққа арналған бірінші
бағдарламасында инфляцияны жарамды деңгейге ... ... ... ... және 1995 ... аяқ ... ... оның өсуі үшін
жағдайлар жасауға мүмкіндік береді деп болжанған болатын.
Алайда инфляция ... ... ... ... 1994 ... орта
тұсында ауыр жағдай қалыптасты: оның бірінші ... 1993 ... бір ай ... ғана ... ... бұл ... үдей түсті
де алдыңғы жылдағы 116,1 ... ... ... ... ... жетті. Инфляциялық процестің үдей түсуі ... ... ... ... Сөйтіп, экономикалық реформаларды дағдырысқа
қарсы шаралардың 1993-1995 жылдарға арналған бағдарламасы бойынша одан ... ... ... емес ... 1994 ... орта тұсында айқын болды.
Сонымен бір мезгілде экономикалық реформаларды ... ... ... оны жүзеге асыру белгіленді. Бұл бағдарламаның да
негізгі ... ... ... ... мен ... үшін
жағдайлар жасауға мүмкіндік беретіндей деңгейге дейін төмендету болды.
Бағдарламаны басты ... бірі 1994 ... ... ... ... еді: «Осы ... ... дейін инфляцияны айына 7 ... ... ... бар. ... жылға келетін болсақ (1995 жыл –
факторлар жайында айтылып отыр), макроэкономика авторларының ... ... ... ... (1995 жылғы) айына екі немесе тіпті бір
процент деңгейге дейін жеткізетіндей етіп ұйымдастыру көзделіп ... ... ... ... ... ... қатысуымен болған
кездесулерде әзірленген құжаттарда да ... ... ... ... ... деңгейінің бағдарламада
көзделгендегіден жоғары ... ... Осы ... орай бізді
үкіметтің орта мерзімді жаңа бағдарламасында инфляцияның жылдық қарқыны 9-
12 процентке төмендетілуі 1997 ... ... ... ... ... ... ... белсенділіктің жандануына біздің
аладанбауымыз ... ... ... ... ... ... бірде-бір саласы әлі де болса дағдарыстан ... жоқ ... даму ... ... жоқ, ал ... ... қажеттерін
қамтамасыз етуші жеңіл тамақ өнеркәсібі сияқты салалар ... ... ... ... 1995 жылдың сегіз айы ... ғана ... ... тағы да 68 ... ал ... ...... айырылды. Отандық түтыну таурлары өндірісіндегі шағын олардын
ішкі рыногынан да айырылып ... ... ... да, онда ... бола ... ... ... қолды тауарлар ... ... ... бұл ... қалпыны келтіруі
мүмкіндігін айырады.
Азық-түлік тауарлары ... ... ... ерекше
мазасыздандырады, яғни Қазақстан үшін дәстүрлі жоғары ... ... ... ең жоғары қарқынмен төмендеп, тамақтану құрылымы
өзгеруде. Мұның өзі ... ... ... әсер етуі ... Мал
санының ерекше кемуі алаңдатады.
Бұл фактілерге селсоқ қарауға болмайды, өйткені мал село халқының,
әсіресе ... ... ... ... ... ... және болып
отыр. Егер біз бұл процесті тоқтата алмасақ , кейін ... ... ... тепе-теңдігін өте ұзақ уақыт қалпына келтіруімізге тура
келеді.
2.2.Реформа қарқыны неліктен баяу
Нарықтық реформаларға ... жоқ ... біз ... ... ... ... нарықққа кіруі ұзақка созылып барады, мұның өзі
экономикалық реформалардың өзіне ... ... ... ... ... ... ... себеп-салдарына егжей-тегжейлі талдау
жасауға тырысқан едік.
Онда біз ... ... ... ... реформаларды
жеделдету, оларды, әсіресе экономикалық реформаларды заңмен қамтамасыз ету
жолдарын ... ... ... Проблемалардың шешімі жөніндегі өз
көзқарасымыздың басты идеяларын қайталауымызға және ... ... ... ... ... ... ... отыр.
Экономиканың қазіргі дағдарысты жағдайларында мемлекеттік басқару
тактикасына министрліктер мен ведомстволдардың осы ... ... ... ... және оларды экономикалық тұрғыдан реттеуді
күшейту жағына қарай түзету енгізетін мезгіл жетті. Ең ... ... ... ... ... және ... тауар бөлу мен
айырбастаудағы нарықтық қатынастардың үзілген тізбегін қалпына ... ... ... ... ету ... жүйелеуге мүмкіндік
беретін және министрліктер мен ведомстволардың экономикалық қызметінің
барлық салаларын ... ... ... бұл ... ... ... мүмкін.
Әңгіме үкіметтің реформаларды жеделдету ... ... ... ... мақсаттарға министрліктер мен ... ... ... ... ... ... әрқайсысының өзара
іс-қимылының алгоритмдерін белгілейтін нақты жүйелі құралдар ... ... және ... ... органдарының үкіметтің екі
бағдарламасы боыйнша үш жылғы жұмысы ... ... ... үшін ... ... министрліктер мен ведомстволар
жұмысты жекедара, көбінесе өз ... ... ... өзара
үйлестірместен және, ең жаманы бір-бірінің мақсат-мүдделерін ескерместен
жұмыс ... ... ... ... ... ол ... ... экономикалық процестердің
индикаторы ғана, ол туралы ақпарат тауар өндірушілер үшін де, ... мен ... үшін де ... олардың әрқайсысы сол
ақпарат негізінде ... ... ... ... өз ... мен ... сәйкес шешім қабылдайды.
Нарықтық процестерге ықпал жасаудың пәрменді құралдарынсыз ондай
бағдарламалар ... де ... Оған қоса ... ... ... ... ... индикаторлар болуы керек. Осы құралдарды
әзірлеу мен іске қосу ... ... ол ... ісі. ... бірге
олар үкімет үшін де, рынок субъектілері үшін де ... ... ... ... ... да ... актілермен баянды
етілуге тиіс.
Жапонияда, мысалы, аймақтардың экономикасын ғана ... үшін ... ... ... ... 10-нан астам институттары
аймақтарды дамыту жоспарлары мен ... ... ... ... ... ... заңдары атауларының өзі көп нәрсені
аңғартады: «Автомобиль, жолдарын салу жөніндегі төтенше шаралар ... ... ... ... ... ... ... туралы»
және т.б.
Қазіргі кезде экономиканың жалпы жұрт ... ... ең ... ... ең төменгі тұтыну бюджеті, ең ... ... ... жалақы, жұмыссыздық шегі сияқты ... ... ... деңгей, ақша эмиссиясының жалпы массасы, жалпы ұлттық өнім
өсімінің қарқыны, ... ... ... ... ... ... ... мен рентабельіндегінің деңгейі,
өндіріс банкроттығы мен залалдығы өлшемдерінің, ... ашып ... ... ... аумақтардың қаржы-ақша ресурстарымен,
тұрғын ... ... ... көлікпен
коммуникациялармен, ағарту және ... ... ... ... ... аумақтық; сыртқы сауда сальдосы, экспорттық мәмілелер
сертификаты (көлем, ... ... ... құны және ... арнаулы экспортшылардың және басқа да ... ... ... ... ... ... сыртқыэкономикалық индикаторлар
болып отыр және т.б.
Бұдан жасайтын тұжырым: үкметтің ... ... ... ... ... ... ең бастысы - бағдарламалық іс-
қимылдарын үйлестіру, олардың ... ... ... ... ... ... ... ғылыми
кадрлармен тиісті жұмыс жүргізілмейінше, сапалы жаңа ... ... ... ... тек ... ... бағдар жасау,
тәжірибелі кадрлардың қызметінен бас тарту қате болды. Жаңа ... ... ... ... ұсынумен тиімді ұштастыруға бағдарланған
макроэкономикалық процестерді басқаруға жаңа кадр саясаты ... ... ... саласында…» ғалым экономистер жоқ
деп ... ... ... ... қатар, сондай-ақ ең
маңыздысы , ... ... оның ... ... ... басқа да ерекшеліктерін білетін ғалым экономистер ... , ... ... реформалар жасау үшін өте маңызды.
Қазақстан экономикасын ... ... ... ... біз ІІ ... ... «Жаңа экономикалық саясат
концепциясында» баяндадық. ... ... идея – ... ... ... ... ... іріктеп қолдау көрсету идеясы
өз маңызын жойған жоқ. Керісінше, ... ... ... бұл идеяның мәңділігі ара түсуде, өйткені ... ... ... ... ... ... ... үшін ең бастысы - мемлекеттік ... өз ... ... ... ... бағдарламаның бар екенің ұмытып,
бюрократтық ойындарға ... ... ... ... кебін кимесе
екен. Жаңа бағдарламаның мінсіздігінде емес, ол белгіленген ... ... тиіс ... ... өзі ... ... ... сенімін нығайтады.
2.3. Экономикалық реформаларды 1996-1998 жылдары жүзеге асыру
шарттары
Экономиканы реформалаудың табысты болуы ... ... ғана ... ... Ол үшін ... жүзеге асырылуы
өздерінсіз мүмкін болмайтын белгілі бір жағдайлар жасалуға тиіс.
1995 жылдың екінші жартысында ... ... ... күш ... ... ... заң негіздерін
жақсарту жағына қарай белгілі бір ... ... Ел ... ... үш ... функциялары айқындалды, Президенттің
«Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» заң күші бар ... ... екі ... ... ... ... құрылымы едәуір
жақсарды, Президент пен Үкімет аппараттары өкілеттіктерінің ара ... Ең ... ... ... үш жылғы іс-қимыл бағдарламасы
елеулі жаңартылып, онда экономикалық реформаларды ... ... ... ... ... осы оң жұмысқа дереу, ... ... заң ... ... ету ... ... шырқын
бұзбастан қосылуға тиіс.
Келесі шарт – бағдарламаны Үкіметінің өзінің ережелермен қамтамасыз
етуі. Үкіметтің өзінің ... ... ... Үкімет аппаратаы
басшысының нарықтык реформаларды жеделдету үшін ... ... ... ... мақсатты концепциясын жасаудың
жеткіліксіз екені жөніндегі пікірімен келіспеуге болмайды. Министрліктер
мен ... ... ... мен басқа да жергілікті ... ... ... ... ... оларды жүзеге
асыру жөніндегі жүйелі жұмыс керек.
Министрліктер мен ... ... ... олар ... ... ... мәртебелері , әрбір министрлік ... ... ... ... бағдарламасы арқылы
үйлестірілгенмақсатты іс-қимыл бағдарламасы ғана ... ... ... ... ... түседі.
Орта мерзімді болашақка 91996-1998 жж,) арнап қабылданған ... ... ... болады: ол реформаның ... бес жыл ... - ... ... 1997 ... ... дейін 9-12 процентке дейін
төмендету міндетін тағы да алға ... ... ... ... ... бұдан бұрынғы бағдарламаларынан аузы күйген ... ... ... Институциялық жаңғыртулардың күрделілігімен
де, көптеген микроэкономикалық ... ... ... де ... ... біріншісі – республмка экономикасының басты орнықтушысы -
өнеркәсіпті тұрақтандыру тенденциясының қалыптасуы, ... ... ... аяқ ... ... ... ... батыл іс-қимылдар,
аумақтық өкімет ... ... мен ... ... ... шаралар, мемлекеттік биліктің салалық ... және ... ... да ... – рынок үлкен мемлекеттік базар емес екенін барлық ... ... және ... ... ... ... жоғарғы және
жергілікті атқарушы билік органдарының бірінші ... ... ... ... ... мен ... үшін ... институциялық
жаңғыртулар жүргізу емес, ал пайда болып келе жатқан ... ... ... және ... дамуына мемлекеттік жәрдем көрсету ... ... ... жүзеге асыру екенін түсіну және ұғыну.
Үшіншіден, министрліктер мен ведомстволар, жергілікті ... ... ... жаңа ... ... да ... бір жұмыс тәжірибесін жинақтады, ал адамдар дербес әлеуметтік-
экономикалық өмірге ... ... ... ... құрылымдардың жұмысында да өзгерістер болды, Осының бәрі
нарықтық реформаларды жеделдету үшін бұрынғыдан неғұрлым ... ... ... ... ... ... болып отыр.
2.4. Орта мерзмді ... ... ... ... ... жоспарына ұсыныстар
Ең бастысы, тиісті микроэкономикалық саясатсыз дағдарыстан шығу жолы
жоқ екені тауар өндірушілерге ғана ... ... ... мен
ведомстволар аппаратына да айқын болып отырғанын ескеру керек. Бұл ... ... ашып ... ... оны ... ... ... олқылықты ескерген жөн.
Жекешелендіру бағдарламасына ... ... ... ... ... және жаппай жекешелендіру, өнеркәспте жеке ... ... ... ... секторында экономиканы
өрге бастыру үшін жарамсыз болды.
Құрылыс өндірісі ... ... ... ... ... жақсаруына емес, ал қымбаттауына әкеліп соқты. Бұл ... ... ... А.Ш.Тәттіғұловтың талдауы бойынша, құрылыста
шығындарды сметалауға, ... ... ... яғни ... қайта оралу қажет болып отыр. Көлік пен ... ... ... ... басқа да салаларында ірі өндірістік
құрылымдардың монополизмі әлі де болса жойылған жоқ.
Өнеркәсіпте ... кері ... және ... ... ... ... бар өнеркәсптік топтар (экономикалық
әдебиетте «кластерлер») құруға кірісу керек.
Экономикалық реформаларды ... үшін ең ... - ... заң ... ... ... адамдардың азабы ақтаусыз
ұзақка созыла ... ... ... ... шаруашылық субъектілерінің
мүдделерін қорғайтын, оларды парақор және қылмысты озбырлығынан ... ... кең өріс ... ... заңдар жетіспейді.
Маңыздылығы жағынан екінші міндет - экономиканы ... ... ... ... ... Ішкі ... көздерінің бізде
жеткіліксіз екенін бәріміз түсінеміз, сондықтан шет елдерден қарыз алу
қажет ... ... ... ... ... ... ... сөз құралдары көтерген мәселе өте орынды, өйткені ол ... ... ... ... оларды алуға кімнің кепілдік жасайтыны
Қазақстан жұртшылығына ұзақ уақыт бойы ... ... ... ... ... ... бұқаралық баспа сөз құралдары ... өте ... ... ол несиелерді кімнің қандай мақсатқа алатыны,
оларды алуға ... ... ... және қайтарылуына кімнің кепілдік
жасайтыны Қазақстан жұртшылығына ұзақ ... бойы ... ... ... ... ашық ... – істің жартысы ғана, халықтың инвестициялық
белсенділігін қалпына келтіруіміз керек, мұның өзі де ... ... ... етеді.
Үшінші маңызды міндет, біздіңше, құрылымы одан әрі ретке ... ... ... құрылымдарының жауапкершіліғін ең алдымен ... ... ... жаңа заңға сәйкес арттыру. Қазіргі ... ... ... ... ... ... ... байқалған былықтың салдары болып табылады. Биліктін түрлі
тармақтарының функцияларын заң ... ... жаңа ... ... ... ... мен заң шығарушы билік аса
маңызды экономикалық шешімдердің қабылдануы мен орнатылуын бақылай ... үміт ... ... ... ... _ заңдардың экономикалық өсімді
көтермелеуге , қиындап бара жатқан ... ... ... ... негізі болып табылатын ұлттық дәулетті арттыруға
бағытталатын болуы, Аман қалу ... ... біз ... ... ... ... ұрпақтарымызды естен шығармауымыз және ,
егер керек болса, қазіргі ... ... ... ... ... халықаралық ұйымдармен ... ... ... ... ... өз ... қалпына келтіруіміз,
экономикалық тұрғыдан өсу үшін жағдайлар жасауымыз ... Бұл ушіе ... ғана емес , ... ... ... экономикалық ойын
ережелерін білүіміз және ... ... ... жұрт ... ... ... өз экономикалық мүдделерімізді көздейтін
заңдар қабылдауымыз қажет.
3 тарау. Экономиканы басқару ... ... ... ... ... ... шінде жаңа тәуелсіз мемлекеттің
жайлы дамуына сыртқы жағдайлар жасау, Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... жүргізілді. Қазақстан
дүниежүзілік қоғамдастықтың, оның халықаралық ұйымдарының толық ... ... ... ... ... ... ... және
ядролық мемлекеттер тарапынан тиісті кепілдіктер алынды.
Қазіргі кезде өзіміз тап болған әлеуметтіқ-экономикалық ... ... өз ... жасаудың және осы заманғы дүниежүзілік
экономикалық жүйеде өз орнымызды орнықтырудың маңызы зор.
Экономикалық жүйенің ... , ... ... көшу ... Бар ... сол ... қалай жүргізілгенінде, қателіктердің
санын азайтуға болатын-болмайтынында. Реформалар жылдары ішінде үкімет
бірқатар бағдарламалар ... ... ... ... ... ... ... болды.
1993-1995 жылдарға арналған бағдарламалар ңұсқамаларында инфляцияны
төмендету өндірістің құлдырауын тоқтатуға және осы ... аяқ ... ... үшін жағдайлар жасауға мүмкіндік береді деп көзделген
болатын, бірақ ... ... ... Бұл ... ... ... оң ... деп инфляцияның баяулауын санауға болады, бірақ
бағдарлама нұсқамаларына түгелдей толық қол жеткен жоқ.
1996-1998 ... ... ... ... ... ... реформаның ең күрделі деген тұстарының шешімі жөніндегі
бірқатар көзқарас ... ... деп ... ... ... және ақша саясатын одан әрі жалғастырудың қажет
екені айқын, бұл – барлық ... ... ... Бірақ мұндай
саясаттың шектерін ескере, инфляцияға қарсы күресте үкіметті ... ал ұзақ ... ... арту ... Мұның өзі мемлекеттіқ шығын
мен ақша массасының ... ... ... ... ... теңгенің сұраным
тауып отырған өнімге, қызметке сұраныстың, бюджет кірісінің арта ... ... ... күш салу ... сөз ... деңгейдегі бюджеттердің
өзара қатынасын нақты реттеу, өз қаржы ... үшін ... ... деген сөз. Кезекті жан-жақты ... ... ... елеулі өзгерістер енгізу: өздерінен ... ... ... алынатын кірістер сомасы инфляцияны ескере,
үнемі қайта қаралатынсалықты көбейту, жылжымайтын мүлік пен көлікке ... ... ... ... ... ... ... жүйесін жетілдіру керек.
Өндіріске жеке меншік инвестицияларды барынша ... ... зі ең ... ... пен аймақтык билік орындарының ... ... ... ... ... ... жеке инвесторлар үшін
тиімді етер еді, ол ... ... ... ... азайтар еді.
Реформаның кезеңінің мақсаттарына шетлдік инвестициялардың белсене
қатысуымен, олар үшін барынша қолайлы ... ... ғана ... ... ішкі нақты қор көздері тіпті жеткіліксіз. Сонымен бірге тек
соларға үміт ... ... ... ... ... ... ... құру, оны осы заманға техникалық база негізінде жаңғырту
ондаған ... ... ... ... ... ... мүмкін.
Экономиканыи басқару мәселелеріне ерекше коңіл бөлу ... ... ... рөлі ... және сан алуан. Ең бастысы –
ол өтпелі кезеңнің ерекшеліктеріне, функциялар мен ... ... ... ... тәртіпті жолға қою талаптарына сай келуге
тиіс.
Қазіргі ... ... ... ... ... мақсатты
экономикалық саясат жүргізуге әлі де болса жеткілікті түрде бейімделген
жоқ. Істің мәні ... ... ... бі бағыттарына сәйкес
басқарудың түрлі министрліктер мен ... ... ... ... мен ... ... сонымен бірге
жауапкершіліктің төмендеуіне сөзсіз ... ... ... ... ... және ... бір шараларды
жүзеге асыру кезінде ... ... ... ... тарау. Аймақтардағы экономикалық реформа
Экономикалық реформа біріңғай идеология мен концепіяға ... ... ... ... және оның ... тіршілік
қабылетің түбірінен өзгертуге бағытталған шаруашылық шаралары мен заң
шараларының жиынтығы.
Экономиканы реформалау, ... ... шығу ... ... ... ... қалай жүріп жатқанымен, нарықтық шаруашылық
жағдайларына олардың қаншалықты бейімделгенімен айқындалады.
Нарықтық ... көшу ... ... ... ... ... алып отыр, олар Қазақстан үшін әрбір облыста халық
шаруашылығын аумақтар бойынша ұйымдастырудағы ... ... ... шет ... ... шаруашылық байланыстарының үзілуі салдарынан
күшейе тсуде.
Реформаларды жүзеге асыру практикасы ... ... ... ... ... ... ... макро-
және микродеңгейде қалдырылып отырғанын дәлелдейді.
Нарықтық қатынастарды қалыптастырудың аймақтық ерекшеліктеріне ықпал
ететін мынадай ... ... ... ... және ... ... рыногының қалыптасуына әсерін
тигізетін, сондай-ақ ... ... ... процесінің барлық
фазаларына белсенді ... ... ... ... ... ... ... және жекелеген аймақтық жүйелерде
өндіріс шығынына, баға ... және ... пен ... ... ... ететін табиғи ресурс факторы:
- аймақтық экономикалық дамуының мақсатты ... ... ... мен ... ... мен құрылымына, жұмыс
орындарының техникалық-экономикалық сипаттамасына және еңбек ... ... ... ... өзара байланысқа ықпал
ететін аймақтың экономикалық құрылымы факторы.
Өтпелі кезең экономикасында ... ... ... ... өздігінен дамыту қабылетін айқындайтын және:
- реформадан бұрынғы кезеңде рыноктың шаруашылық элементтерінің:
- тауар-ақша тепе-теңдігінің;
- экономиканың тиімді ... ... ... ірі, ... ... ... ұтымды ұштастырылуын.
Өтпелі кезеңде реттеу объектісі ретінде рынокты экономикалық және
ұйымдық қызметтің салалық және ... ... ... деп ... ал ... ... экономикасының болашақ жүйесінің қосалқы
жүйесі деп санау ... Осы ... ... ... ... ... ... оның ашықтығы иен біркелкі еместігі ескерілуге
тиіс, Экономикалық реформаның мақсаттарына сәйкес мұндай ... ... мен ... ... (өндіріс, капитал, мердігерлік жұмыс, еңбек
құралдарының) қалыптасқан жүйесі. ... ... ... ... және ... ... ... инфрақұрылымы болуға тиіс.
• Аймақ деңгейінде нарықтық ... ... ... ... ... ... керек етеді, о~ган
экономиканы монополиясыздандыру мен бәсекелік орта ... ... ... алу мен жекешелендіру, қаржы ... ... ... ... ... Аймақтық
ерекшеліктер нарықтық қатынастар қалыптастыру процесінің барлық
жақтарында өз ... ... сол ... ... ... ... орын алып отырған аумақтық айырмашылықтарды
күшейте түсуде.
Аймақтағы ... ... ең ... ... ... ... ... иелігінен алу мен жекешелендіру болып
табылады. Сонымен аймақтарда ... ... ... асыру
жөніндегі мемлекеттік және жергілікті күш-жтгерді ұштастыру осы ... ең ... ... жетуге мүмкіндік беретін өте маңызды шара болып
табылады.
Қолданылған ... О. «ХХІ ... ... ... ...... 1997 ж.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Банктер нарықтық қатынастар жағдайындағы өзіндік ерекшелігі бар кәсіпкерліктің дербес түрі31 бет
Нарықтық қатынас жағдайында еңбек құқық қатынастары17 бет
Нарықтық қатынас жағдайында еңбек құқық қатынастарының жалпы сипаты44 бет
Нарықтық қатынастар жайлы10 бет
Нарықтық қатынастар жағдайларында экономиканың сапасын көтеру механизмінің қызмет етуінің теориялық және әдіснамалық негіздерін зерттеу124 бет
Нарықтық қатынастар жағдайында Қазақстан Республикасының салық жүйесінің дамуы10 бет
Нарықтық қатынастар жағдайында ҚР-сы салық жүйесінің дамуы7 бет
Нарықтық қатынастар жағдайында құс шаруашылығы өнімдерін өндірудің тиімділігін жоғарлату жолдары30 бет
Нарықтық қатынастар жағдайындағы жұмыссыздық мәселесін шешу технологиясы56 бет
Нарықтық қатынастар жүйесінде еңбек нарығы21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь