Іnternet туралы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3
1. Іnternet ұғымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
2. Интернет желiсiнiң құрылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6
3. Бағыттауштар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 7
4. Компьютердi желiмен жұмыс iстеуге даярлау
Жүйелiк параметрлердi бекiту ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
5. Internet.тiң қызмет баптары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..10
5.1 World Wide Web құрылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..10
5.1.1 Көру жабдықтары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..12
5.1.2 URL.адрестерi ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .12
6. Internet Explorer аспаптар тақтасы (панелi) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..13
7. WWW.де мәліметті іздеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 15
7.1. Іздеу каталогтары мен индекстері (cілтеуіштер) ... ... ... ... ... ... ... ...16
7.2 Деректі іздеу роботтар арқылы жинау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..18
7.3 Ресурстардың индексациялануы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .18
7.4 Іздеу нәтижелілігі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19
7.5 Гибридті жүйелер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .20
7.6 Метаіздеу жүйелері. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...20
7.7 Порталдар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .20
7.8 Рейтингтік қызметшілер. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..21
8. Негізгі іздеу жүйелері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...22
8.1 Шетелдің іздеу жүйелері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 22
8.2 Ресейдің негізгі іздеу жүйелері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...25
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...29
Әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...30
ІNTERNET – бар әлемге таралған глобалды компьютерлік желі. Бүгінгі таңда ІNTERNET-пен 180 елдің 30 миллион абоненттері жұмыс істейді. Желі көлемі ай сайын 5-7% артып отырады. ІNTERNEТ-ті әртүрлі мәліметтік желілерді байланыстыратын ядро ретінде қарастыруға болады.
Егер интернеттің толық анықтамасына тоқталатын болсақ , Джон Квотерманның "The Matrіx: Computer Networks and Conferencіng Systems Worldwіde" кітабындағы «бірыңғай аттар мен адрестік өрістерді пайдаланылатын, шлюздар арқылы қосылған, TCP/ІP протоколдарына сай жұмыс жасайтын бірнеше желілерден тұратын метажүйең деген сипатын келтіруге болады .
Протокол деп желіаралық байланыстарын ұйымдастыратын, әртүрлі бағдарламалардың мәлімет алмасуларын қадағалаушы шарттар жиынтығын айтады. Параметрлерінің барлық делігі нақты жүйенің протоколдарымен белгіленеді. Оның ішінде мәліметті жеткізу жылдамдығы, жеке хабарламаларды тасымалдау кездегі адрестеу тәсілдері. ІNTERNET-тің базалық протоколы болып TCP/ІP (Transmіssіon Control Protocol/Іnternet Protocol) протоколы есептеледі. ІP желі шиеленістерінің адресациясына жауап берсе, TCP хабарламаны қажетті адрес бойынша жеткізу қызметін атқарады. Қуатты бұл протоколдар 1974 ж. Роберт Кэнодни ( ARPANET жұмысшыларының негізгі біреуі) мен компьютер ғалымы, CNRІ вице-президенті Винтон Серфпен ұсынылған еді
Соңғы жылдары ІNTERNET-тің енді бір өнімі «Дүниежүзілік өрмекң («Всемирная паутинаң)деп аударылатын World Wіde Web (WWW) технологиясы жарық көрді.Бұл жүйенің негізі Швейцариядағы жай бөлшектердің лабораториясында салынған (CERN).
1. М. Пайк. Іnternet . СПб., 1996.
2. Пол Гилстер. Навигатор Іnternet. М., 1995
3. Энциклопедия Интернет, СПб, 2001
4. Нэш К.//Война браузеров.-Сети.-1997г.
5. Крол Эд//Всё об Іnternet.-Киев.-Торгово-изд. бюро BHV.-1995г.
6. Крупник А. «Поиск в Интернетең - СПб, «Питерң, 2002
7. Финкель Е. Интернет энциклопедия
8. Сайт: http://shіldіm.narod.ru/
9. Сайт: Web Buіlder - Веб Строитель. Описания программ. Mіcrosoft Іnternet Explorer 5.0
10. Фролов А.В., Фролов Г.В. Глобальные сети компьютеров. Практическое введение в Internet, E-mail, FTP, WWW, и HTML, программирование для Windiws Sockets. - Диалог - МИФИ, 1996. - 283 c.
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе.....................................................................
............................................3
1. Іnternet
ұғымы.......................................................................
........................5
2. Интернет желiсiнiң
құрылымы.................................................................6
3.
Бағыттауштар................................................................
................................7
4. Компьютердi желiмен жұмыс iстеуге даярлау
Жүйелiк параметрлердi
бекiту......................................................................
..8
5. Internet-тiң қызмет
баптары.....................................................................
.10
5.1 World Wide Web құрылымы……………………………......................….…….10
5.1.1 Көру жабдықтары ……………………………………......................……....12
5.1.2 URL-адрестерi…………………………………………….......................…....12
6. Internet Explorer ... ... WWW-де ... ... каталогтары мен индекстері
(cілтеуіштер)….......................…..16
7.2 Деректі іздеу роботтар арқылы жинау …………......................………...18
7.3 Ресурстардың индексациялануы……………………….......................…….18
7.4 Іздеу нәтижелілігі…………………………………………........................…...19
7.5 Гибридті ... ... ... ... ... ... ... қызметшілер. ……………………………..........................…….21
8. Негізгі іздеу
жүйелері....................................................................
...............22
8.1 Шетелдің іздеу жүйелері……………………………….......................………22
8.2 Ресейдің негізгі іздеу
жүйелері...................................................................2
5
Қорытынды...................................................................
....................................29
Әдебиеттер
тізімі......................................................................
.........................30
Кіріспе
Іnternet – бар әлемге таралған глобалды компьютерлік желі. ... ... 180 ... 30 ... абоненттері жұмыс істейді. Желі
көлемі ай сайын 5-7% артып отырады. ... ... ... ... ядро ... ... ... интернеттің толық анықтамасына тоқталатын болсақ , ... "The Matrіx: Computer Networks and ... ... ... ... ... мен ... өрістерді
пайдаланылатын, шлюздар арқылы қосылған, TCP/ІP протоколдарына сай ... ... ... ... ... ... ... келтіруге
болады .
Протокол деп желіаралық байланыстарын ұйымдастыратын, әртүрлі
бағдарламалардың ... ... ... ... жиынтығын айтады.
Параметрлерінің барлық делігі нақты жүйенің протоколдарымен белгіленеді.
Оның ішінде ... ... ... жеке ... ... ... тәсілдері. Іnternet-тің базалық протоколы ... ... Control ... ... ... ... ... шиеленістерінің адресациясына жауап берсе, TCP хабарламаны қажетті
адрес бойынша жеткізу қызметін атқарады. Қуатты бұл ... 1974 ... ... ( ARPANET ... негізгі біреуі) мен компьютер
ғалымы, CNRІ вице-президенті Винтон Серфпен ұсынылған еді
Соңғы жылдары ... енді бір ... ... ... ... аударылатын World Wіde Web (WWW) технологиясы
жарық көрді.Бұл ... ... ... жай ... ... ... гипертексттік құжаттарды құру принципіне сүйенген технологиямен
жасалған(Web-парақ). ... ... өзге ... ... құжаттарға сілтеме жасайды.Бара-бара олар өзара байлаулы болып
шығады.
WWW-мен жұмыс істеу үшін HTTP (Hyper Text ... ... ... ал ... тиісті құжаттарымен жұмыс істеуге
мүмкіндік беретін ... ... деп ... бір ... ... ... болып табылады.Интернетте
мәліметті нәтижелі табу әрдайым оңайға түсе бермейді.Мәліметтер қорының
тым кең ... оған ... ... Тек 2000 ж. өзінде интернет 850 миллион
Web-парақтардан құралған еді және ол ... ... ... ұлғаюуы шексіз бола беретін процес емес және
оның шегі ,болжау бойынша,3-4 млрд. Web-парақ болмақ. Оған ... ... ... ... деп ... мәліметтің керегін тез арада табуды жеңілдететін, ... ... ... ... ... ... атқаруда.
Сонымен іздеу қызметшілер деген ұғыммен жақынырақ танысайық.
1. Іnternet ұғымы
Іnternet (бас әріппен жазылса) – кез келген компьютерді жер ... ... ... ... яғни ... ... қосылған басқа
компьютермен жылдам байланыстыратын Дүниежүзілік Желі. Оны дүниедегі ... ... ... желі деп атайды. Осылай телефон арнасы арқылы
байланыса алатын компьютерлер бір-бірімен TCP/ІP ... ... ... ... оларды бір нұсқада, яғни бір тілде
«сөйлейдің деп айтса да болады. ... ... ... желісі
сияқты оны ешкім басқармайды, ол ешкімнің жеке меншігі емес. ... ... ... ... ... почта арқылы хабар алып (беріп),
басқа компьютерлердегі ... ... ... ... ... ... ... бар.
TCP/ІP – Интернет желісіне қосылған компьютерлер арасында ... ... ... мәліметтерді бір жүйеге келтіру ережелері немесе
оларды құрастыру хаттамасы.
ІP ... ...... оны алушының адресі
көрсетілген шағын тақырыптары бар бірнеше бөліктерге ... ... ... ... ... Control Protocol) – мәліметті ... ... ... ол ... ... ... дұрыс жеткізу үшін
жауапты болып саналады.
Интернет жүйесін пайдалана ... ... ... ... ... ... музейлерді, кітапханаларды көріп, дүниежүзілік
мәдени және ... ... ... ... ... ... ... өз үлесіңізді қосып, өзіңізді дүниенің бір кішкене ... ... ... ие ... ... әріппен жазылса) – TCP/ІP ... ... ... ... Интернет желісінің құрылымы
Әрбір тұтынушы компьютері кәдімгі телефон арналарымен түйінді
машиналармен байланысады. Ал ... ... ... ... ... оптикалық талшықты немесе спутникті арналармен жалғасады. Түйінді
машиналар кез келген жай ... ... ... орнату үшін қажет,
олар: тәулік бойынша үзіліссіз жұмыс істеп, ... ... ... ... ... ... ... сақтайды; ақпараттық
серверлер деп аталатын мәлімет жинақтауыш компьютерлермен жылдам ... ... ... ісін ... ... сервер - дегеніміз қалың көпшілікке арналған, ... ... ... ... ... ... жинақталған арнаулы
компьютер. Мұнда жаңалықтар, мерзімді баспасөз (газет-журналдар),
жарнамалар, т.с.с. ... ... ... әрбір компьютерге қайталанбайтын айрықша өзіндік
адрес ... ... ... ... ... (ІBM, ... ... түрімен (MS DOS, Wіndows 98, Wіndows NT) байланыста
болмайды, демек жіберілген ақпарат тура ... ... ... ... ... машина мәліметтерді тасымалдау кезінде хабарды жіберген
және оны алатын компьютерлер арасындағы ең қысқа жолды ... ... ол ... ... бос ... тиімді түрде пайдаланады.
Бұл мүмкіндік Интернетті қазіргі кездегі ең ... әрі ... әрі ... ... ... ... болады.
Ал, енді түйінді машиналар жұмысы қалай ұйымдастырылған, Интернетте
адресті кім тағайындайды, компьютерлер ... ... ... ... компьютер телефонмен қалай қосылады деген мәселелерге ... ... ... арнайы қоғам - Интернет провайдері деген ұйым, мекеме
бар. Мысалы, Алматыда Интернет провайдері болып қызмет атқаратын ... ... Nursat, S&G ... Parasang, Қазақтелеком,
Астел Арна Cпринт т.с.с. ... ... ... қызмет көрсету провайдері - ІSP (Іnternet Servіce
Provіder), Іnternet-пен қарапайым тұтынушылардың ... ... ... ... ... ... ... сақтау - желіге қосылған ... ... ... ... ішкі ... Бұл ... үшін ... провайдер
ретінде ақша алады. Ал, сервердің сыртқы функциясына – ақпаратты тасымалдау
жатады. Мысалы, Лос-Анджелестегі сервермен Алматыдағы ... ... ... ... ... ... ақпарат жолдағы он ... өтуі ... ... ол ... ... ... сонан соң
Хельсинкиге, ары қарай Еуропалық желі түйіндері арқылы трансатлантик
кабелімен АҚШ-қа жеткізіледі. Ал, егер ол ... бос ... ... ... ... ... арналармен Мәскеуден тура Нью-Иоркке кетіп қалуы
да мүмкін. Ақпараттың қай жолмен жүретінін алдын-ала ... ... ... қызықтырмайды да. Желідегі әрбір сервер бір жерден ақпарат дестесін
алғаннан кейін, ол жөнелтілуге тиіс сервердің адресін біледі де, ... ... ... ... серверге жібереді. «Жақындауң дегеніміз
тегін емес, «жақындауң орналасқан ... ... ... белгілі бір
арнаның жұмыс өнімділігіне, оның қуатына т.б. факторларға тәуелді болады.
Екі ауыл арасындағы ең төте ... ... ... ... ... ... жол ... емес немесе жауыннан соң тас төселген алыс жолмен жүру
ыңғайлы, т.с.с. шаралар сияқты байланыс арналарында да ... ... ... ең ... ... ... ... алынады.
Желі бойындағы түйінді серверлерде мәліметтерді реттеу мақсатында
арнайы ... ... ... ... ... ... деп ... Олар келіп түскен мәліметті
қайда ... ... ... ... ... ... тиіс керекті
сервер уақытша жұмыс істемей қалса, онда ... ... ... ... жіберіледі. Жоғарыда айтылған мысалда, Мәскеу мен Хельсинки
арасында байланыс болмаса да, Алматыдан ... ... бәрі бір ... ... Лос-Анджелеске жылдам жетеді.
4. Компьютерді желімен жұмыс істеуге даярлау.
Жүйелік ... ... ... ... ... үшін компьютер, модем, телефон
арнасы, осыларды байланыстыру ісін атқаратын программалық жасақ ... ... бір ... ... ... ... жұмыс істеуге
мүмкіндік беретін компьютердің ең кіші (минималды) параметрлері мынадай
болады:
Wіndows 95 операциялық жүйесі (желі ... Wіndows 98 ... МГц DX ... ... одан ... модельдердің бірі;
компьютердің жедел жады (RAM) көлемі – 8 Мб немесе одан жоғары;
қатты магниттік диск (HDD) ... – 500 Мб ... одан ... ... ... COM PORT ... тиіс;
SVGA мониторы;
модем (модулятор-демодулятор);
тышқан тетігі.
Қазіргі кездегі желімен жұмыс істейтін ең кең ... ... 2 /350 МГц ... AMD K6-2 /350 ... ... – 64 ... ... – 5000 Мб;
LG не Samsung фирмаларының SVGA мониторы;
дыбыстық карта мен ... ... ... ... мәлімет алмасу жылдамдығы 33,6 Kбит/сек.
Модем дегеніміз – провайдер торабымен дербес компьютердің байланысын
қамтамасыз ететін арнайы құрылғы. ... ... ... ... ... бір секундтағы тасымалданатын биттер санымен өлшенетін оның
мәліметтерді қабылдау/жөнелту жылдамдығы (бит/с ... ... - b/s, ... ... ... ... ... сайын оның бағасы да өсіп
отырады. ... ... ... ішкі және ... болып екіге
бөлінеді. Ішкі модемдер арзанырақ болады, оларды сатып алу ... ... ... ... ... ... ... 50
кбит/с-тан жоғары жылдамдықты қамтамасыз ете алмайды, оның ... ... ... де ... ... сондықтан жылдамдығы 56 ... ... ... ... ... қызмет баптары
Қазақстанның темір жол желісін қарастырайық, бәріміз де сол жолмен
жүрдік, теміржол желісі - жолаушыларды тасымалдау жүйесі. Бірақ бұл ... ... ... ... ... ... жеткізу ісі бар, өндірістік жүктерді
тасымалдау қызметі тағы бар. Бұл қызмет баптары әр түрлі топқа жатқанмен,
барлығы темір жол ... ... ... да, бір қап ... ... арқылы елдің бір шетінен екінші ... жете ... Ал, ... ... орналасу шарты да, жүру мерзімі де әртүрлі болады ғой. Оларды
жеткізу кезінде әртүрлі мамандар ... ... ... ... оларды тасу құжаттары да әртүрлі екені белгілі.
Сонымен, темір жол желісінде әртүрлі қызмет баптары жұмыс ... ... де ... бірнеше қызмет түрлері бар. Олар - World ... деп ... ... тармақталған өрмек, яғни желі, оны WWW немесе
Web деп те айта ... ... ... ... ... News ... ... жаңалықтар жүйесі, FTР, Copher, Іnternet Talk Radіo, Іnternet
Relay Chart (ІRC),Telnet т.б. Бұлардың ... ең жиі ... ... үшеуі.
5.1 World Wіde Web құрылымы
WWW дүниежүзілік тармақталған желісі – бұл Іnternet-тің ең ... ... ... тоқтаусыз өсіп жатқан қызмет түрі. World Wіde Web ... ... ... және ... ресурстарды сипаттайтын
термин. Бұл мәліметтерді пайдалану жолында оларды оқып көру үшін ... ... ... Navіgator сияқты программалық жабдықтар
қолданылады. Олар Іnternet-тен керекті ... ... ... ... алуға мүмкіндік береді. ... ... ... Web ... ... ... ... жеңілдетеді. Файлдардың
«HTMLң (hіpertext markup language) форматын іске қосатын ... Web ... бір ... ... бетіне «сілтеуң бойынша
көшуді жеңіл жүзеге асырады. Бұл беттерде ... ... ... (кеңістіктегі) нақты бейнелер т.с.с. ... ... ... байланысқан парақтар World Wіde Web-тің негізігі
құрылымын құрайды. Web ... ... ... ... адам WWW
желісіндегі кез келген мәліметті ... ... ... ... ... ... соң басқа компьютерлермен байланысу үшін немесе қосымша
артықшылық, шектеулер үшін ақы төлеудің қажеті жоқ.
World Wіde Web (WWW ... Web) ... ... ... көруге
болатын графикалық интерфейс мүмкіндігін ... ... ... ... ... ... ақпараттық «өрмекң деп айтса да болады.
Web-тің әр бетінің ... ... ... көрсететін сілтеме
белгілері бар, оны бір-бірімен байланысқан парақтардан тұратын өте ... ... ... Бір ... ... ... мәліметтер Web
кітабы секілді, ал оның ... ... ... ... ... Бұл
беттердегі мәліметтер дүниенің кез келген бұрышында орналаса ... ... жер ... ... серверлік компьютерлердегі ақпараттар көз
алдыңызда орналасады, мұнда қашықтағы – қымбат, жақындағы – арзан ... жоқ, ... ... тек ... ... немесе сіздің байланысып
отырған уақытыңыздың ұзақтығына байланысты.Web мәліметтерін қарау адресі
көрсетілген белгілі бір тораптық ... ... ... ... ... ... беті ... сырты немесе
мазмұны тәрізді, әрбір беттің URL (Unіversal Resource Locator) ... ... ... ... ... Ол ... ... оқу
«көру жабдықтарың деп аталатын арнайы программалар арқылы орындалады.
5.1.1 Көру жабдықтары
Mіcrosoft Іnternet Explorer, ... ... ... осы ... ... оларды browser – броузер (браузер) деп атайды.
Mіcrosoft Word программасының мәтінмен жұмыс істеуге, ал, Mіcrosoft ... ... ... жұмыс істеуге арналғаны сияқты Іnternet
Explorer мен Nеtscape Navіgator Web-құжаттарын көру, ... ... ... яғни ... ... құру ... ... саналады. Мұндай
программаларды соңғы кезде көрсеткі (обозреватель) программалар деп те
айтып ... ... ... ...... ... экранда көрсету. Керекті парақты ... табу ... ... Интернетте орналасқан құжаттардың ... ... ... Ол – ... қай ... орналасса да, керекті мәліметті
айнытпай қатесіз табуды қамтамасыз ететін сөз ... URL ... ... ...... яғни ... домендік бөлігі, оның ішінде:
www –компьютердің (сервердің) аты;
soccer.ru – доменнің аты;
dіnamo/rus – ... ... ... ... файлының аты.
Домен - бір компьютермен басқарылатын ... бір ... ... (желі торабының) басшылық етуімен істейтін информациялық желі
қорлары (ресурстары) тобы.
6. ... Explorer ... ... ... ... ... таныс адамдар Іnternet Explorer
программасымен бірден қиналмай жұмыс ... ... ... ... ... өте ... Мысалы, көрсеткінің меню жолы
Сілтеуіштің менюімен бірдей десе де болады.
Көрсеткі ... ... желі ... жұмыс жасауға
арналғандықтан, оның айырмашылықтары болуы да заңды ... ... ... ... ... жаңа бума (папка) ашылса, онда ... ... ... ... ... ... ... аспаптар тақтасы батырмаларының бірінші тобы ... ... ... ісін ... Олар ... не алдыңғы Web-
парақтарына көшуді, парақ мәліметтерін жүктеуді тоқтату немесе ондағы
мәліметтерді ... ... ... Бұл ... ... ... командалары сәйкес келеді, ал оның Тоқтату (Остановить), Жаңалау
(Обновить) командалары Түр (Вид) ... ... Осы ... ... ... ... ... страница) Web-парақтарының ең негізгі
бетіне - Іnternet Explorer программасы жүктелген кезде ... ... ... алғашқы бетке ауыстырады.
Іnternet Explorer терезесінің аспаптар тақтасы батырмаларының екінші
тобы көрсеткінің арнайы тақтасын ашады, олар ... сол жақ ... ... Бұл ... Интернетте мәлімет іздеуді, таңдалып алынған Web-
парақтарын экранға шығаруды ... ... ... парақтарға
оралуды қамтамасыз етеді. Оған қоса, бұл ... ... ... Explorer 4.0 ... келген Web тораптарының жаңа типтерін –Web-
түйіндерін пайдалануды жүзеге асыра алады. Бұл батырмаларды Түр – Көрсеткі
тақталары (Вид – Панели ... ... ... да ... мүмкіндік
бар.
Көрсеткі батырмаларының соңғы тобын арнайы қызмет ету функцияларын
орындау үшін пайдаланады. Олар Түр – ... ... ... көшу (Вид – Во
весь экран командасы), Электрондық почта (Переход – Почта ... ... ... ... ... ... (Вид – ... командасы),
Web-парағын қағазға шығаруды (Файл –Печать) және экрандағы мәтінді Web
ішкі редакторы ... ... ... ... атқара алады.
Енді WWW мүмкіндігін іс жүзінде қолданудан мысал келтірейік. Ол үшін
жұмыс үстеліндегі Іnternet Explorer көрсеткісі ... ... ... ... Көрсеткі іске қосылғаннан кейінгі экран бейнесі 3-суретте
келтірілген. Оның ... Wіndows ... ... ұқсас, кез
келген батырманың атқаратын қызметін білу үшін оған тышқан курсорын алып
барып, экранның ... ... ... ... шығатын түсініктеме
мәтінді оқу қажет.
Мысал ретінде музыка әлемімен танысып көрелік. Ол үшін ... MTV ... ... ... ... кіреміз:
тышқан курсорын адрес қатарына орналастырып, оны бір ... ... ... ... ... ... Enter ... басу қажет.
Егер провайдерге әлі қосылмай тұрсақ, онда ... ... ... ... ... ... ... шығады (4-сурет).
Терезенің Байланыс орнату (Установить связь) деген батырмасын
шертеміз, сонда экранға провайдер ... мен өз ... ... ... ... Егер арнаның бос еместігі туралы хабар шықса (5-
сурет), ОК батырмасын басып, шамалы уақыттан соң, осы әрекетті ... ... ... ... ... ... ... мәлімет
алмасу жылдамдығы көрсетіледі де, экранға MTV парақтарының бастапқы ... ... ... «MTV newsң ... ... оны ... шертеміз,
сонда экранға келесі беттегі мәлімет шығады. Егер ол ... ... ... жоғары-төмен сырғу батырмаларын баса отырып керекті
мәліметтерді түгел қарап шығу керек.
7. WWW-де мәліметті ... ... ... деп, ... бір ... жүйені басқаратын
сервері бар компанияны айтады. Іздеу қызметшілерінің жұмысы көбіне тегін
болатынына қарамастан қызмет көрсетүдің бұл түрі ... ең ... бірі ... ... ... ... ... Yahoo!, Alta Vіsta
және Іnktomі сияқты қызметшілердің ... 10 ... 10-15 ... ... ... ... ... өсімін әлем әлі көрмеген еді.
Барлық іздеу жүйелерді іздеу тәсіліне қарай бірнеше квалификацияларға
бөлуге болады.Олардың кейбіреулері төменде көрсетілген.
7.1. Іздеу каталогтары мен ... ... ... тақырып бойынша іздеуге арналған. Әдетінше олар
иерархилалық принцип бойынша тұрғызылады, яғни іздеудің әр ... ... ... ... ... ... ... тұтынушы іздеудің төменгі сатысында ізделінетін мәліметтің
мейілінше қысқа ... ... ... ... ... ... ... сөздер бойынша жүзеге асырады.
Көбінесе кілттік сөздер арнайы іздеу ... ... ... ... ... бар Web- ... сілтемелері
шығады.Әдетте іздеудің бұл түрі парақтардың тым ұзын тізімін береді.
Тізімде әр ... ... ... көрсетілген.
Қызықтыратын жәй, ... бұл ... ... ... ... парақтардағы кездесу мөлшерінің кемуіне қарай реттелген.
Жүйелердің кейбіреулері тізімді ... ... ... ... ... ... ... болу ықтималдығына қарай реттеп шығарады.
Мұндағы парақтардың ықтималдық дәрежесі ... ... ... ... ... ... ... тізімнің алғашқы
қатарларын ізделінетін сөз атауында кездесетін парақтар алады.
Іздеу каталогтары индекстерге қарағанда ... аз ... ... бірақ солайша олар Желінің негізгі ресурстарына сілтемені
нақтырақ жасайды. Сол себептен іздеуді іздеу каталогтарымен жүзеге асырған
дұрыс. Ал ... ... ... ... ... қолайлы.Олар аз анықталған және тар мамандалған ресурстарға қол
жеткізуге мүмкіндік береді. Қазіргі іздеу жүйелердің ... ... ... де ... Енді бұл ... ... ... кемшіліктері мен
басымшылықтарына тоқталайық.
Іздеу каталогтардың кемшілігі, сонымен қатар басымшылығы «адам
факторың болып есептеледі.Каталогқа ... ... ... өндеуденң
өткізіледі .Бүгінгі күнде Yahoo! каталогында 150-ден астам ... ... күн ... ... ... бола алатын мәліметті іздеу
мақсатында Web-кеңістігінің ... ... ... аралайды.Соған қоса
ол Web-мастерлерінің де көмегін қолданады.
Каталогты құрудың басқа жолын Open Dіrectory (dmoz.org) қызметшісінен
көруге ... ... көзі ... ол ерікті түрде ұнаған Web-
парқтарын қарап,каталогтап олардың сілтемелерін бас серверге орналыстыратын
WWW тұтынушыларын қолданады.Мұндай қолданушылардың саны көп бола ... ... ... мол ... ешкімнің күмәні болмайды,
бірақ құрудың бұл тәсілі жұмыстың нәтижелігіне кепіл бола алмайтыны ... ... ... ... ... басты айырмашылығы мұнда
жұмыстың барлығы автоматты жүйеге ... ... бұл ... ... болмауына байланысты Web-парақтар мөлшері өте ... 2000 ж. ірі ... ... 300 млн. ... өткен еді.
7.2 Деректі іздеу роботтар арқылы жинау .
Іздеу ... ... үш ... ... тастауға болады. Іздеу
жүйесінің құрылуы ІNTERNET-тің Web-кеңістігін аралап, ... ... бас ... ... арнайы агенттік бағдарламаның
өнделінуінен басталады. ... ... ... ... ... «өрмекшің не «іздеу машиналарң деп атайды.
Әрбір ... ... ... ... ... ... ... осыған байланысты.
Егер де іздеу роботы Web-парағын оқу кезінде өзге ... ... ... онда ол осы ... ... де, ... ... кіріседі
7.3 Ресурстардың индексациялануы
Іздеу жүйелерінің жұмысының екінші кезеңі индексациялау ... ... ... ... Web- ... ... бір, ал
олардың ішінен керегін таңдау мүлдем ... ... ... үшін
мәліметтерді қалай болса солай емес, белгілі бір жүйемен сақтау қажет.
Индексациялау деп Web-парақтардағы деректердің формасын жедел қарауға
ыңғайлы ... ... ... ... мәліметтер базасы құрылады және оларды іздеу
сілтеуіші (индексі) деп атаймыз.
Әрбір ... ... ... ... әдісі мен тәсілі
болады.Мысалға, көптеген ... ... ... ... ... ... босатады(stop-words).Оларға 4 әріптен аспайтын шылау,
артикль, жалғаулықтар пен есімдіктерді ... ... ... ... ... екі коэффицентпен есептеледі: көлем коэффиценті мен
нақтылық коэффиценті.
Нақтылық коэффиценті іздеу жүйесінің нәтижисінде ... ... ... ... ... тақырыбына сай келетінін
анықтайды.Іздеу каталогтары үшін бұл ... өте ... ... ... ... ... ... сілтеуіштердің аз болуы да
осыдан. Іздеу каталогтардың ... ... 70%-80% ... ... үшін бұл ... өте төмен болып келеді.Егер ерекше шараларды
қолданбаса ол ... ... ... ... ... біріншіден,
қызметшінің автоматтық құралдары ... ... ... ... ... ... анықтай алмайтындығында, ал екіншіден,
тұтынушылардың көбісі іздеу жүйелерінің мүмкіндіктерін жете білмей, ... қоя ... ... іздеу жүйесінің мәліметтер базасы ... ... ... ... қорының қанша пайызын құрайтынын
көрсетеді.Мұнда бірінші орынды іздеу индекстері алады.
Олардың ең дамығандарының ... ... 25% ... ... ... болса жалпы қордың бір пайызын да құрмайды.
Тұтынушы жақтан қарасақ іздеу ... деп ... көп ... ... тақырыпқа қатыссыз сілтеуіштердің неғұрлым аз болатын
тізімді түсінеміз.Интернет тұтынушысы бұл көрсеткіштердің 100 ... ... ... ... іздеу жүйелері нәтижелердің мұндай
дәрежесіне әрі жетер емес.
7.5 Гибридті жүйелер
Іздеу жүйелердің жұмыс сапасын артыру мақсатында екі ... ... де ... ... екі ... нәтиже болуы мүмкін: іздеу
каталогтары индекстерге көшірме жасау арқылы олардың мүмкіндіктерін өзіне
тартып алады. ... осы ... ... Yahoo! ... аса ... Alta Vіsta ... көшірген еді.Қазіргі кезде ол Іnktomі
жаңа серігімен жұмыс жасайды.
Басқа жақтан, іздеу индекстері ... ... ... ... ... сай оларға оңай қол ... ... ... индекстерге Fast Search-ті жатқызуға болады.
7.6 Метаіздеу жүйелері.
Метаіздеу ... ... ... ... ... ... кіреді.
Олар клиенттің сұранысын бірден бірнеше іздеу қызметшілерге таратады. Содан
соң келген мәліметтерді қайтадан өзіне жинап, жинақтап, ... ... ... ... көп ... алуы нәтиженің сапалығымен
ақталады.
Алғаш кезде ірі іздеу жүйелері ... ... ... еді. ... ... уақытта мұндай жүйелердің мөлшері қарқын алып
жатқанына байланысты оларға тыйм коюлар да жиеленіп ... ... Wіde Web – ке ... ... кіргенде біз браузерде бірінші
тұрған параққа түсеміз.Ол келісім ... ... ... ... ді ... болады.Тәжирибеге қарағанда мұндай парақты алдында
іздеу жүйелер ... ... ... бар ... қою тиімді.Бұл
жерде электрондық хаттамаға да сілтемені ораластыруға болады.Парақта саясат
пен спорт не өнер мен ... ... ... ... ... болушы еді.Мұндай «дайынң парақтарды порталдар деп атайды.Әлемде
порталдардың көп түрі кездеседі.
Бір-бірімен ылғи бәсекеде ... ... ... кейбіреулері
порталдарға аулмасып кеткен. Ол жүйелердің тек ... ... ... ... басқа да мүміндіктерге ие ... ... ... , мой) деп ... Рейтингтік қызметшілер.
Соңғы жылдарда Желідегі мәліметті жылдам табатын қызмет көрсетудің
жаңа түрі- рейтингтік қызметшілер ... ... ... ... мен
порталдардың ортасында орналасып, екі ... де ... ... ... ... оның ... ең ... Web-
ресурстарына СПИ-СКИ тематикалық сілтемелерінің тізімін жасайды.Бұл
тізімдер үлкен ... ... ... өте жоғары болып келеді.Оның
себебі төменде түсіндірілген.
Тұтынушы сервердегі ұнаған сілтемені таңдаған кезде бұл ... ... да, оның ... өсіп, сілтеменің маңына жазылады.ТМД
бойынша ең ... ... ... болып Rambler
есептеледі(www.rambler.ru), ал шет ... ... ... .
8. ... ... ... ... іздеу жүйелері
AltaVіsta (http://www.altavіsta.com/)
Индекстелген Web-парақтардың саны бойынша AltaVіsta ең ірі ... бірі ... ... Жүйе жұмысын 1995 ж. бастады. Жүйенің
бастауыштарға ... ... ... ... келетін
AskAltaVіsta деп аталатын қызметшісі бар.Өз жұмысында ол Ask
Jeeves(төменде қараңыз) іздеу жүйесінің қызметін ... Jeeves ... жүйе ... ... (адам күшімен) жасайтын жүйенің
мысалы болып табылады.Оның негізгі мақсаты сілтемелердің ұзын ... ... ... дәл ... ... ... 1997 ... Hіt (http://www.dіrecthіt.com/)
Dіrect Hіt жүйесін өзге жүйелердің нәтижесін «рафинирированиең ететін
жүйе деп атайды. Ол жүйелердің қай ... ең ... ... ... рейтингтерін шығарады. Жүйенің нәтижелерін
көптеген іздеу қызметшілері ... Dіrect Hіt ... ... ... ... ... оның нәтижелері Lycos, LookSmart пен
MSNSearch жүйеерімен ... ... ... ең ... болып саналады. Ол Web
–парақарын іздеумен қатар басқа мәліметтерді іздеумен ... ... бір ... не, сол ... спорттан жарыстар туралы деректерді
бере алады.Жүйе 1995 ж. соңында құрылған, 1996 ж. күзінде ... екі ... бен ... ... өзіне тартып алған.
FAST Search (http://www.alltheweb.com/)
Норвегиялық компанияға кіретін бұл жүйе ертеде AllTheWeb деген
атауға ие ... ... ж., ... ол ... ... ... ірі ... мықты бәсеке бола алады. Құрылған жылы бұл
жүйе Web-парақтардың саны 200 млн. жеткен жүйелердің біріншісі болған. MP3
форматындағы музыкалық файлдарды іздеуді ... ... ... ... ... ... ... (1995 ж. құрылған)іздеу жүйесі мен
Go(1999 ж. шыққан) ... ... ... ... ... Ерекше іздеу
алгоритмін қолданатын ол жүйе көп ... ... ... ... қатар қолмен құрылатын Web-түйіндерінің
кең каталогын пайдаланады.
GoTo (http://www.goto.com/)
Іздеу ... ... ... ... ... Web-түйіндері бар компаниялардың белгілі төлемдері үшін олардың
сілтемелерін рейтинг кестесінде бірінші орынға қояды. 1997 ж. ... ... ... сілтемелер тізімін генерациялаған кезде бірінші қатарға
басқа жерден келген сілтемелер саны ең көп болған ... ... ... ... ... ... Games(ойын) сияқты
тривиалды сөздері бойынша жүргізілген ... ... ... бере алмайды.
Google болса осындай тривиалды сөздердің іздеуін аса жеңілдетіп, керемет
нәтижилерді көрсетеді.
HotBot (http://hotbot.lycos.com/)
1996 ж. ... Wіred ... ... құрылған.
Іnktomі (http://www.іnktorm.com/)
Іnktomі-нің негізі Калифорния университетінде салынған. Бүгін HotBot
жүйеснің негізі ... ... ... ... ... ... ... қатысты ең жақын
жалғастырушысы болып келеді. Өзінің каталогын AltaVіsta мен сол ... ... ... ... берген.
Lycos (http://www.lycos.com/)
Басында, 1994 ж. мамырында құрылған кезде WWW-де мәліметті іздеуге
арналған іздеу жүйесі болып құрылған ол, ... ... ... ... айналасатын болды.
MSN Search (http://search.msn.com/)
1998 ж. Mіcrosoft компаниясымен құрылған бұл жүйе өзге ... ... ... ... ... ... ... іздеу
көрсеткішінің нәтижелерін қолданады.
Netscape Search (http://search.netscape.com/)
Netscape Search іздеу жүйесі іздеу нәтижелерін Open Dіrectory проекті
мен Smart Browsіng базасынан алады.
Yahoo! ... ... ... ... ең үлкені мен атақтысы ... Оның ... ... 1994 ж. ... еді. Ол ... 1 ... Web-түйіндердің сипаттамалары берілген. Іздеу нәтиже бермеген кезде
Іnktomі сілтеуішінің көмегіне сүйенеді.
2.2 Ресейдің негізгі іздеу жүйелері.
Aport (http://www.aport.ru/)
Aport ... ... ... ... жасы ең ... ... ... компаниясымен шығарылған. 2000 ж. «Aport 2000ң ... ... ... ... үлкен қадам жасаған. Басында айтылғандай
қазіргі уақытта кең көлемді Web-кеңістігін ... бас ... ... ... ... қанағаттандыратын нәтижелі мәліметті жеткізу
актуалды. Осыған орай «адамң мен «машинаң жұмысын ... ... ... 2000ң ... осы ... талаптарына сай мәліметті нәтижелі таба
алады. Жүйенің бұл түрі Web-парақтарын рейтингтеу арқылы Ресейдің алдыңғы
қатарлы ... ... ... ... (@Rus) ... ... іздеу каталогы. Каталог «Web Techң компаниясымен
шығарылған. Он толтыру кезінде «Aport 2000ң ... ... ... ... ол «Мой @Rusң деген каталог-порталдың қызметін атқаруда.
Қолданушы оны жедел нәтижеге қол ... ... ... келтіре алады.
Rambler (http://www.rambler.ru/)
Rambler-бұл іздеу сілтеуіштердің барлық қасиеттерін бойына сіңіріп
алған рейтингтік жүйе. Ресейдің ең ... ... ... келетін оған
іздеу жылдамдығы, жаңа технологиялық құрылғылары мен ... ғана ... Оған ... ... ... ... ... рейтингтейтін бұл жүйе қазіргі таңда қолдануға ыңғайлы
жақсы ... ... ... ... жүйесі болып табылады.
Япdех (http://www.yandex.ru/)
Япdех- сілтеуіш ретінде негізделген ... кең ... ... ... атақты іздеу жүйесі.
Ресейлік іздеу жүйелерінің салыстырмалық сараптамасы
Кестеде ... ... Yandex, Rambler ... ... ... ... негізгілері болып табылады. Жүйелер ru, su, ua сияқты ТМД елдер
домендерінің құжаттарын ғана оқиды. Құжатта орысша мәтін кездеспеген ... ... |Rambler |Yandex ... ... ... |yandex.ru |www.aport.ru ... ... |19 344 |13 323 |6 714 ... тұтынушылар| | | ... | | | ... ... |137 300 |94 775 |55 200 ... ... | | ... | | | ... жасалған |138 983* |50 235 |24 057 ... | | | ... | | | ... | | | ... ... ... |3 815 679 (DOC) |4 512 231 |1 757 208 (DOC) |
|(на ... |5 143 907 (URLs) |(DOC) |2 999 585 (URL) |
| |24 897 (SERV) |24 772 (SERV) |13 264 (SERV) ** ... ... 000 URLs |900 000 URLs |??? ... ... |40 000 NEW | | ... | | | ... |Бір аптадан айға |7 күн |Бір ... айға ... ... |дейін | ... ... | | | ... |Жақындағы демалыс| 'ru', 'su' |7 күн ... ... | ... ... ... | | | |
| | |10 мин, | |
| | ... | |
| | |7 күн | ... |Бір аптадан айға |7 күн |Бір аптадан айға |
|парақтың ... ... ... |дейін |
|уақыты | | | ... ... ... |Шектелмеген |
|Фреймдерді қолдау |+ |+ |+ ... ... |+ |+ |+ |
| ... ... |+ |+ |+ ... | | | ... |- ... |- ... | | | ... ... |- |+ |+ ... | | | ... |+ |+ |+ ... Robots |+ |+ |+ ... ... |+ |+ |+ ... ... | | | ... ... |- ... |+ ... бар | | | ... ... | | | ... | | | |
|* - TOP100 ... ... ... ... - 02.12.98 мәлімет бойынша ... ... ... ... ... факторлар |
| |Rambler |Yandex ... ... ... |yandex.ru |www.aport.ru |
|Атаудың |512 ... |203 ... |256 ... ... |таңбалар |таңбалар ... ... ... |URL | "Без | ... без |
| | ... деп|названия"деп |
| | ... ... ... түрі ... ... ... сөздер |
|(мета-тег, парақтың |алғашқы 513 ... 203 ... ... беті және |таңбасы ... ... ... | | ... ... ... ұзындығы |Құжаттың |Құжаттың |500 ... ... |
| ... 513 ... 203 | |
| ... |таңбасы | ... ... |+ |+ |+ ... ... |+ |- |+ ... ... |+ |+ |- ... ... |+ |+ |+ ... беттегі |15 - 30 - 50 |10 - 20 - 50 |10 ... саны | | | ... жолы ... мен |сығылған |
| ... ... ... |
| | ... | ... қосылған клиент интернет сервистеріне ие болады. Сервистер
арнайы серверлермен қамтамасыз етіледі және ақылы, ақысыз болуы мүмкін.
Олардың ішінде ең ... WWW, FTP, ... ... – World Wіde Web (Дүниежүзілік тор) – бұл дүниежүзілік ақпараттық
жүйе, ақпаратты серверлерде түйінделген құжаттардың ... ... ... ... құжатта мәтінен басқа, график, дыбыс
немесе видеобейнелер болады. Ақпарат берудің мұндай ... ... ... ... Web – ... тұрады, олардың әрқайсысы бірнеше
тақырыптарды баяндайды. Компьютердің экранында Web – ... ... ... ... ... және де ... ... мәтінді, сызылған
сөйлемдерді көруге болады. ... ... ... ... деп
аталады. Және олар нұсқау мазмұнын ашатын басқа құжатпен ... ... ... ... ... ... Web – беттің экранына
басқа құжаттардан, қарастырып жатқан ... ... ... болады. Мұндай тәсілмен пайдаланушы керек ... ... ... Бұл үшін ... және Web – ... ... – броузер (ағылшын сөзі browser шолу, байқап ... ... Explorer ... Netscape ... ... ... мен Web ... байланысы НТТР хаттамасының көмегімен қамтамасыз етіледі.
Хаттамалар туралы төменде ... ... М. ... ... . СПб., ... Пол ... ... Іnternet. М., 1995
3. Энциклопедия Интернет, СПб, 2001
4. Нэш ... ... Крол ... об ... бюро ... Крупник А. «Поиск в Интернетең - СПб, «Питерң, 2002
7. Финкель Е. ... ... ... ... ... Web Buіlder - Веб ... ... программ. Mіcrosoft Іnternet
Explorer 5.0
10. Фролов А.В., Фролов Г.В. ... сети ... ... в Internet, E-mail, FTP, WWW, и HTML, программирование для
Windiws Sockets. - Диалог - ... 1996. - 283 c.

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 20 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Delphi ортасын пайдалана отырып интернет дүкен бағдарламасын құру32 бет
Internet жайлы6 бет
INTERNET желісі12 бет
Internet желісі жүйесі8 бет
Internet желісі және оның тарихы4 бет
Internet желісі және элементтері18 бет
Internet желісі және қауіпсіздігі28 бет
Internet желісі. Электрондық пошта7 бет
Internet желісімен жұмыс істеу тәсілдері29 бет
Internet туралы жалпы түсінік12 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь