Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктер туралы

КIРIСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...2

І Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктерді ашу
және тәртібі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4

1.1 Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктерді ашу және тәртібі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 4
1.2 Коммерциялық банктердің ұйымдастырылу құрлымы ... ... ... ... ... ... ... 6

II Коммерциялық банктердің пассивтік және активтік операциялары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...7

2.1 Коммерциялық банктердің пассивтік операциялары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .7
2.2 Коммерциялық банктердің активтік операциялары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 15

ІІІ Банк қызметінлегі тәуекелділік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .18
3.1 Банк қызметіндегі тәуекелділік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .18

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..24

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...25
Банкі ісінің пайда болуы Италиядағы орта ғасырлық айырбастаушылар қызметінен басталады. «Банк» сөзі итальяннша «banco» сөзінен шыға отырып, «айырбас үстелі» деген ұғымды білдіреді. Банктердің алғашқы клиентері ақша-сауда капиталының өкілдері болған. Алғашқы банктер тек қана саудаға қызмет еткендіктен, олардың клиентері саудагер болып табылды№ сондықтан да, бұл банктерді «коммерциялық банктер» деп атап кеткен.
Қазіргі коммерциялық банктер бұл тікелей кәсіпорындарға, ұйымдарға, сондай-ақ халыққа ететін банктерді білдіреді.
«ҚР банктер және банктік қызмет туралы» ҚР Президентінің заң күші бар жарлығының 1-ші бабына сәйкес «банк – бұл осы жарғыға сай банктік қызметті жүзеге асыруға құқылы, коммерциялық ұйым болып табылатын, заңды тұлға».
1. Банктер мынадай белгілеріне байланысты жіктеледі.
• Меншік сипатына қарай:
• Мемлекеттік;
• Акционерлік (ақша және жабдық типтегі);
• Жеке;
• Пай қосу арқылы (жауапкершілігі шектеулі серіктестік);
• Аралас;
• Кооперативтік.
2. Операцияларының түрлеріне қарай:
• әмбебап, яғни экономиканың барлық салаларына бірдей және кең көлемді банктік қызмет көрсететін банктер;
• маманданған, яғни бір гана салаға қызмет көрсететін банктер;
3. Аумақтық белісіне қарай:
• Халықаралық;
• Ұлттық;
• Аймақтық;
4. Салалық белгісіне қарай:
• өнеркәсіптік банктер;
• сауда банктері;
• ауылшаруашылық;
• құрылыс банктері;
• басқа да.
5. Филиалдар санына қарай:
• Филиалсыз;
• Көп филиалды.
Егер банк акционерлік қоғам формасында құрылатын болса, онда оның жарғылық капиталы ашық түрде жазылып таратылатын акциялардың номиналдық құнының сомасында, кейде құрылтайшылардың арасында жарғылық капитплдағы үлесіне байланысты барлық акциялар тартылады. Қазақстан Ресубликасында банктер мәлімдеуші акцияны шығарып сатуға құқысыз, яғни жабық акционерлік қоғам формасында құрылады.
Ақша айналысы және несие.
Автроры: С.Б. Мақыш.

Ақша, несие, банктер.
Авторы: Сейіткасымов.
Саниев.

Коммерциялық банктердің операциялары.
Авторы: С.Б. Мақыш
        
        КIРIСПЕ
............................................................................
...............................................2
І Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктерді ашу
және
тәртібі.....................................................................
................................4
1.1 ... ... ... ... ашу ... ... ... ұйымдастырылу
құрлымы............................6
II ... ... ... және активтік
операциялары................................................................
...............................................7
2.1 Коммерциялық ... ... ... ... ... Банк ... Банк ... ... ... ... ... Италиядағы орта ғасырлық айырбастаушылар
қызметінен басталады. «Банк» сөзі итальяннша «banco» сөзінен шыға ... ... ... ... білдіреді. Банктердің алғашқы клиентері ақша-
сауда капиталының ... ... ... ... тек қана ... қызмет
еткендіктен, олардың клиентері саудагер болып табылды№ сондықтан да, ... ... ... деп атап ... ... ... бұл тікелей кәсіпорындарға, ұйымдарға,
сондай-ақ халыққа ететін банктерді білдіреді.
«ҚР банктер және банктік қызмет туралы» ҚР Президентінің заң күші ... 1-ші ... ... ... – бұл осы жарғыға сай банктік қызметті
жүзеге асыруға құқылы, коммерциялық ұйым ... ... ... ... Банктер мынадай белгілеріне байланысты жіктеледі.
• Меншік сипатына қарай:
• Мемлекеттік;
• Акционерлік (ақша және ... ... ... Пай қосу ... (жауапкершілігі шектеулі серіктестік);
• Аралас;
• Кооперативтік.
2. Операцияларының түрлеріне қарай:
... яғни ... ... ... ... және кең ... қызмет көрсететін банктер;
• маманданған, яғни бір гана салаға қызмет көрсететін банктер;
3. Аумақтық белісіне ... ... ... ... ... ... ... өнеркәсіптік банктер;
• сауда банктері;
• ауылшаруашылық;
• құрылыс банктері;
• басқа да.
5. Филиалдар санына қарай:
• Филиалсыз;
• Көп ... банк ... ... формасында құрылатын болса, онда оның
жарғылық капиталы ашық ... ... ... ... номиналдық
құнының сомасында, кейде құрылтайшылардың арасында жарғылық капитплдағы
үлесіне байланысты барлық акциялар тартылады. Қазақстан Ресубликасында
банктер ... ... ... сатуға құқысыз, яғни жабық акционерлік
қоғам формасында құрылады.
Акционерлік ... ... ... екі ... ... ... артықшылығы бар. Жай акция – оның иелеріне сол қоғамды ... ... оның ... ... ... алып ... құқық
береді. Ал артықшылығы бар акция – оның иесіне ... ... ... ... уақытылы, ягни қоғамның ... ... ... ... ... ... ұшыраған
жағдайларда жәй акция иесінен бұрын қоғамға қосқан өз ... ... ... ... ... ... кәсіпорын формасында құрылады.
Ашық типтегі акционерлік ... ... ... ... ... формасындағы) өтуі үшін. Ұлттық банктен банктік опреацияларды
жүзеге ... ... ... ... бір жыл ... ... ... бекітілген пруденциялдық нормативтерді және ... ... ... ... де банк ... ... қоғам түрінде құрылған болса,
онда оның жарғылық қорының әр құрылтайшыға тиетін үлесі құрылтайшылық
құжатта ... және бұл ... ... ... ... тиісті үлес шегінде ғана оның міндеттемелеріне береді.
Банктің ұйымдастырылуы және құқықтық формасынан байланыссыз, ... ... оның ... жеке және ... ... есебінен
құрылады. Және олардың міндеттемелерінің қамтамасыз ету ... ... ... ... оның ... ... ... ғана құрылуы мүмкін. Банктік несиелер ... ... ... тиім ... ... жарғылық капиталы тек ақшалай
қаражаттар есебінен де құрылуы мүмкін.
Тіркеуге алынатын уақытта жаңадан ... ... ... ... ... хабарланған, оның акционерлерінің ... ... ал ... ... ... ... бір жыл ... оның
жарияланған сомасы толық төленуге тиісті. Жарғылық капиталдың сомасы
заңдылықтармен ... ... ... ... ... барысында филиалдарын,
өкілеттіктерін, сондай-ақ еншілес банктерін аша алады.
Банктің филиалы – ... ... ... ... ... ... операцияларды жүзеге асыруға құқылы және өзінің
дербес бухгалтерлік балансы бар заңды тұлға болып ... ... ...... ... ... асырмайтын, яғни
банктік тапсырмасымен және оның атынан әрекет ететін банктің орналасқан
жерінен тыс орналасқан, заңды тұлға болып ... ... ... банк – ... ... елу ... ... бас банкке
тиселі және өзінің дербес бухгалтерлік балансы бар, ... ... ... ... ... ... ашу
және тарату тәртібі.
Қазіргі коммерциялық банктік жүйенің екінші деңгейін ... ... ... шоғырландыра отырып, заңды және жеке тұлғаларға
кең көлемде банктік операциялар мен қаржылық қызметтерді жүзеге асырады.
Қазіргі коммерциялық банктер жүйесі 1990 ... ... ... яғни қазақстандық банктік жүйенің небары 10 жылдық ... ҚР ... ... өз ... 1995 жылы 30 ... «ҚР ... ... және 1995 жылдың 31 тамызында қабылданған
«ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР ... заң күші ... ... алады.
1999 жыфлдың 1 қантарындағы мәлімет ... ... ... ... саны – 71 ... Бұл 1994 ... салыстырғанда
екінші деңгейдегі банктердің өте көп ... ... ... ... ... ... жағынан өсуімен байланыстыруға
болады. ҚР екінші ... ... ҚР ... ... берген
лицензиясы негізінде қызмет етеді.
Лицензияның өзіндік стандартты формасы бар және онда коммерциялық
банктердің айналысатын қызмет түрі ... ... шет ... ... ... лицензия әмбебап болып табылады.
ҚР-ғы банк қызметінде мемлекеттік органдар банктердің мамандануын
белгілемейді, мысалға, ... ... ... ... және т.б. ... ... бағалы қағаздар нарығында ... ... ... ... операцияларды жүзеге асыруға алатын лицензиядан басқа ҚР
Ұлттық банктен валюталық операцияларды жүзеге асыруға бас ... ... ... ... ... өз ... жүзеге асыруы үшін
қажетті саналатын банктер қатарымен корреспонденттік қатынастар орнатуға,
сондай*ақ дамыған шет ... өз ... мен ... ашуға құқық
береді.
Сонымен қатар, Қазақстандық коммерциялық банктерге ... ... ... ... үшін ҚР Ұлтық банкі лиццензия
береді.
Екінші деңгейдегі банктер өз қызметтерін бастауы үшін ҚР ... ... ... төмендегідей құжаттарды табыс етеді:
• Рұқсат алу үшін ... ... ... ... (түп ... ... шарт (түп нұсқа);
• Құрылтайшылар жиналысы туралы хаттама;
• Үлес қосушылар немесе банк акционерінің тізімі;
• Құрылтайшылардың қаржылық жағдайлары ... ... ... ... ... Банктің 2-3 жылға арналған бизнес жоспары;
• Банк басшысының кәсіби жарамдылығы туралы анықтама қағаз;
• Банктің бас бухгалтері туралы анықтама;
• Жарияланған ... ... ... ... растайтын құжаты – төлем
тапсырмасы.
Қазақстандық тәжірибеде басқа дамыған шетелдік тәжірибелер ... ... ... болады. Қазақстандағы банктік заңдарға
сәйкес банкті тіркеуге алу үшін ... ... 50 %-дан кем емес ... ... ... қаражат, бағалы металдар немесе басқа ... ... мен ------- ... ... ... өз ... банк құрылтайшыларының
шешімімен, сондай-ақ ҚР заңдарына көзделген жағдайларды тоқтата ... ... ... ... ... ... ... қайтарылып
алынуы мүмкін:
• Құрылтайшылық шарт пен банк ... ... ... ... ... ... Банк жетекшілерінің кәсіби жарамсыздығы;
• Банк қызметіне байланысты жалған мәліметтердің болуы;
• Рұқсат берген күннен бастап өз ... 6 ... ... ... ... ... ... жүйелі түрде бұзуы;
• Банк заңдылықтарында, сол сияқты жарғысында көрсетілмеген операцияларды
жүзеге асыруы;
• Тіркеуге алған уақытқа дейін жарияланған ... ... ... ... Құрылтайшылардың қаржылық жағдайларының тұрақсыздығы.
Банктің ашылуына берілген лицензияның қайтарылуы, банктің таратылу
туралы шешімді білдіреді.
1.2 ... ... ... ... ... ұйымдастырылу құрылымы банкті басқару
құрылымына және оның функциондық бөлімшелері мен әр ... ... ... ... ... алу ... ... банктің қызметіне
тиімді жетекшілік етуді қамтамасыз етеді. ... ... ... ... ... ... банктің ең жоғарғы органы – акционерлердің
жалпы жиналысы болып табылады. Акционерлердің жалпы жиналысы жылына бір ... Бұл ... ... ... ... ... ... өзгерістер енгізу;
• Банктің жарғылық капиталын өзгерту;
• Банктің Кеңесін ... ... ... есеп қисабын бекіту;
• Банктің құрлымдық немесе еншілес бөлімшелерін құру және тарату.
Екінші басқару органы – банктің қадағалау ... ... ... ... ... – банк қызметіне бақылау жасау органы ретінде,
келесідей міндеттерді ... ... ... бекітеді; Басқарма
немесе Басқарма төрағасының шешімі бойынша жасалған мәмлелерді бекітеді.
Келесі басқару органы – бұл басқарма (банк кеңесі) – ... ... ... яғни ол ... иелерінен, оның акционерлерінен құралады
және олардың иүдделерін қорғайды. Басқарманың міндеттеріне мыналар ... ... ... ... ... ... саясаттарын жасау;
• Жетекшілік қызметке кадрлар таңдау;
• Комитеттерді құру;
• Ссудалық және ... ... ... ... ... – бұл ... бірінші жетекшісі болып табылады және
ол банк қызметіне жетекшілікті жүзеге ... Банк ... ... ... ... ... қатысты барлық ұрақтар бойынша бұйрықтар шығару және
нұсқаулар беру;
• Барлық мемлекеттік және басқа да органдарда ... ... ... ... ... банк қызметіне қатысты барлық ... ... ... асыру;
• Банктің мүлкіне және қаражаттарына ие болу;
• Банктің штаттық жұмысшыларының саны мен ... ... ... келесім шарты бойынша банктің лауазымды тұлғаларымен келісімдер
(контрактілер) жасасу.
Ревизиялық комиссия – банк қызметіне бақылау жасаушы орган болып
табылады.
Несиелік ... – бұл ... ... ... жасаушы орган.
2.1 Коммиерциялық банктердің пассивтік операциялары.
Пассивтік операциялар негізінде банктің ресурстары жинақталады.
Сондықтан да, пассивтік операциялардың ... ... ... жоғары. Қаншалықты банк ресурстары пассивтік операциялар нәтижесінде
құралатындықтан да, оған анықтама беру керек. ... және ... ... ... – бұл несиелік және ... ... ... ... ... ... қалыптастыру
операциялары» - делінген.
Соңғы оқулықтарға ... ... ... ... ... ... шоттағы немесе активті-пассивтік шоттағы
қаражаттардың өсуін, яғни пассивтің активтен арту ... ... ... анықтамалар бірін бірі ... десе ... ... ... ... толық түсінігін бере алмайды.
Жалпы пассивтік операциялардың мынадай формалары болады:
• Коммерциялық банктердің бағалы қағаздарды алғашқы эмиссиялауы;
• Банк пайдасы есебінен капиталдарды немесе ... ... және ... ... да ... ... ... алу;
• Депозиттік операциялар.
Пассивтік операциялар айналыстағы ақшалай қаражаттарды ... ... ... ... ... операциялардың екі формасы
негізінде, несиелік ресурстардың бірінші ірі тобы, яғни меншікті ... ... бір екі ... ... ... ірі топ, яғни заемдық
немесе тартылған ... ... ... ... ... ... дербестігін және
қызмет ету тұрақтылығын қамтамасыз ететін әр түрлі қорлар мен бөлінбеген
пайда жиынтығы.
Банктің ... ... ... Банктің акционерлік капиталы;
• Банктің резертік қоры;
• Басқа да қорлары;
• Сақтандыру резервтері;
• Бөлінбеген ... ... ... әр ... ... болып келеді.
Акционерлік капитал мынадай түрге бөлінеді:
• Меншікті акционерлік капитал, яғни ... жай және ... ... ... ... ... үнемделген капитал және
бөлінбеген пайда жатады;
• Банктік резервтер, яғни ... ... әр ... ... ... төлеуге, қайтарылмаған қарыздың ... ... ... түрлі резервтер кіреді;
• Банктің ұзақ мерзімді міндеттемесі (ұзақ мерзімді вексельдері,
облигациялары).
Меншікті қаражаттар құрамында ... ... ... ... ... Меншікті капиталға: жарғылық капитал; құрылтайшылық пайда; өткен
жылдардағы бөлінбеген пайда ... ... ... ... үш ... атқарады.
• Қорғаныс.
• Реттегіш.
• Оперативтік.
Қорғаныс қызметі банктің зиян шегу немесе ... ... ... ... ... мен ... мүддесін қорғауды;
құрылған резервтер есебінен ... ... ... ... ... ... байланыссыз жалғаса беруін білдіреді. Қорғаныс қызметі
меншікті капиталдың негізгі қызметі болып саналады.
Оперативтік қызметі – банк ... ... ... ... ... Бұл қызметі екінші дәрежелі қызмет ретінде, өйткені
активтік операцияларды жүргізу үшін ... ... ... ... ... ... Банктің меншікті капиталының бұл ... ... ... ... яғни ... ... сай
келетін банктік операциялардың көлемі мен сипатын қолдай отырып, қамтамасыз
етеді.
Реттегіш қызметі – қоғам банктердің ... ... ... танытуда, сол сияқты коммерциялық банктер мен басқа да несиелік
мекемелердің қызметтеріне ... банк ... ... және ... ... ... отыруына байланысты сипатталады. Бұл ереже негізінен
жарғылық капиталдың ең төменгі ... ... банк ... үшін ... алу, бірақ та қарыз алушыға келетін тәуекелдің ең жоғарғы мөлшерін
бұзбауға бағытталады.
Демек, банктің меншікті ... оның ... ... ... ... қамтамасыз етуде бірнеші дәрижелік мәнге ие болады.
Акционерлік капитал ол ... ... ... ... яғни банктің
әр жұмысын бастау барысында бірнші кезектегі шығындар жұмсалу үшін қажет.
Меншікті қаражаттардың негізгі элементі – бұл ... ... ... ... Жарғылық капиталы – бұл банкті ұйымдастырудағы
бастапқы нүктесі болып табылады. Банктің ұйымдастырылу формасына ... ... құру әр ... ... Банктердің тұрақтылығын
қамтамасыз ету үшін ... ... ең ... ... ... ... ... банктер үшін, Ұлттық банктің пруденциялдық
нормативіне сәйкес келесідей ең ... ... ... ... Жаңа ... тіркегені үшін 500 мың АҚШ доллары;
• Шетел валютасындағы банктік операцияларды жүзеге асыруға ... алу үшін – 1,5 млн. АҚШ ... ... ... ... ... рұқсат қағаз алу үшін – 1,5 млн. АҚШ
доллары.
Жарғылық капиталды ... ... ... ... ... ... шығару немесе айналыстағы акцияның номеналдық құнын
өсіру арқылы;
• Жаңадан жарғылық капиталға үлес қосушылар есебінен;
• Пайдадан аударымдар ... қор – бұл ... ... туындайтын зияндардың
орнын жабу үшін тағайындалады және пайда жеткіліксіз болған жағдайларда,
банктің акйия және облигациялары ... ... ... ... ... Резервтік қор пайдаға салық салынғанға дейінгі сомадан, яғни банктің
жарғылық капиталының төленген сомасының 25%-дан 100%-ға ... ... ... қор ... капиталдың төленген сомасының 100%-не жеткен
уақытта, ондағы сома жарғылық ... ... ... ... ... ... қаражаттың ең маңызды құрлымдық элементінің ... ... ... ... –бұл дивидендтерді төлегеннен кейінгі ... ... ... білдіреді.
Жылдың соңында банктің барлық нәтижелі шоттарындағы сомалар пайда
және зиян шотына ... бұл ... бір ... ... ... бір
бөлігі дивидентер төлеуге, бір бөлігі салық төлеуге жұмысалады. Ал ... ... ... ... үшін ... осы ... банктің
бөлінбеген пайдасы деп атайды.
Банктің меншікті қаражаттарының ең маңызды қызметі бұл оның, салым
иелері алдындағы ... ... ету ... ... Олар ... міндеттемесін қамтамасыз ету болып ... Олар ... ... ... беретін кепілдігінің шекті шамасын ... ... ... қаражаттарды банктің зиян ... ... ақ, ... ... қабілеттілігін сақтауға мүмкіндік ... ... ... ... қолында бар меншікті қаражаттар мөлшері, оның ... ... ... ... ... ... болып табылады:
• Меншікті қаражаттар мөлшері банктің активтік операцияларының шекті
мөлшерін анықтайды. ... да, ... ... бар ... үнемі ссудаға деген қажеттілігін қанағаттандырып отыру үшін
өзінде көлемде, меншікті қаражатты бөлуі қажет;
... ... ... қаражаттар мөлшері, оның ... ... ... ... ... ... ірі немесе
сыйымдылығы жоғары кәсіпорындар ... одан ... ... ... болды талап етіледі;
• Меншікті қаражаттар мөлшері ... ... ... ... болады. Егерде банктің жүргізетін операциясы үлкен тәуекелмен
байланысты болса, онда банктен ... ... ... ... ... талап етеді. әдетте бұл банктің несиелік портфеліндегі
ссудалардың төменгі тәуекелде болуы оның ... ... жол ... ... қажетті меншікті қаражаттар мөлшері, несиелік ресурстар ... ... мен ... банктің несиелік саясатына байланысты келеді.
Дамыған нарық ... ... ... ... ... ресурстарға деген сұранысын арттырып, банкке қажетті
қаражаттар ... ... ... ... ... банктерге қаржы нарығымен санаса
отырып, үнемі меншікті қаражаттарын ұлғайтып отыруды қажет етеді.
Банктер ... ... ... екі ... ... ... ... жинау;
2. шығарылатын акциялар санын арттыру.
Пайданы жинақтау банктегі қорларды ұлғайту формасында және олардың
алдағы уақытта капиталдандыру арқылы жүзеге ... ... жыл ... ... ... ... бір ... тікелей қосуға болады. Пайданы
жинақтау ағымдағы жылда ... ... ... ... ... әдіс акцияларды шығаруға қосымша шығындарды талап етеді.
Банктік тәжірибеде, меншіктік капитал – брутто және меншікті ... ... ... ... капитал-брутто – бұл банктің барлық қорлары мен баланстағы
бөлінбеген пайданың сомасын білдіреді.
Меншікті капитал-нетто – бұл ... ... ... ... ... ... ... жұмсаған қаражаттардың, алдағы уақыт
шығыстарын, ... ... ... ... дебиторларының сомасын
және зиянды шегеріп тастағанда қалғанын ... ... – бұл ... несиелік ресурретінде
пайдаланатын, яғни айналымға ... ... ... бір бөлігі
болып табылады.
Банктің тартылған қаражаттары.
Коммерциялық банктің коммерциялық кәсіпорын ... ... ... оның ресурстарының едәуір бөлігі меншікті қаражаттармен қатар,
тартылған қаражаттар құрайды. Сондықтан да банктің беретін несиелер ... ... ... ... ... ... Банкте тартылған
қаражаттар құрамына қарай әр түрлі болып ... ... ... ... ... жұмыс процесі кезінде тартылған, сол сияқты басқа да
несиелік мекемелерден қарызға алған қаражаттары ... ... ... үлкен екі топқа бөлінеді:
1. Депозиттік қаражаттар.
2. Депозиттік емес қаражатар.
Депозит – бір тұлғаның басқа тұлғаға – банкке ... ... ... ... ... ... – банктің негізгі пассивтік операциялары
құрайды. Шын мәнінде депозиттер, коммерциялық ... ... ... нарығынан ресурстар сатып алудағы делдалдық қызметінің мазмұнын
ашады.
Депозиттік операциялар – бұл заңды және жеке ... ... ... ... ... ... дейінгі салымдарға тартуға
байланысты банктің операциялары болып табылады.
Банк қызметтеріне депозиттік операциялармен айналысудан бұрын, олардың
экономикалық ... ... ... қажет етіледі. Халықаралық банктік
тәжірибеде депозиттер төрт ... ... ... депозиттер, олардың басқа да түрлері депозиттік
сертификаттар;
2. талап етуге дейінгі депозиттер;
3. халықтың жинақ ... ... ... ... ... әдетте мерзімдеріне қарай жіктеледі:
• 3 ай мерзімге дейінгі депозиттер;
• 3 айдан 6 айға дейінгі мерзімдегідепозиттер;
• 9 айдан жоғарғы ... ... Бір ... ... ... ... Депозиттік сертификаттар.
Депозиттер екі жолмен пайда болуы мүмкін, біріншісі, банк заңды және
жеке тұлғалардан ақшалай қаражаттар қабылдай отырып, оны ... ... ... ... екіншісі, «жасанды» депозиттер, яғни банк
клиентке чек арқылы есеп-айырысуы мүмкіндігін беру ... ... ... ... ... ... екі жағдайды
ескере отырып жүзеге асады.
• Депозиттік мерзім,
• Салым иелерінің категориялары.
Қаражаттарды депозиттерге ... ... ... ... Банктер үлкен қаражат сомасың тұрақты сақталуын
қамтамасық етеді. Одан кейін ... ... ... ... ... ... ... ал, талап етуге дейінгі салымдар ... ... ... ... байланыты шоттардың келесідей түрлері болады:
• Жеке тұлғалардың шоттары;
• Кәсіпорын, акционерлік қоғамның шоттары;
• Үкімет ұйымдарының шоттары;
• Қаржы мекемелерінің шоттары;
• Шетелдік салым ... ... ... ... депозиттер – клиенттің алдын ала хабардар етуінсіз
кез ... ... ... ... ... қаражаттарды білдіреді.
Талап етуге дейінгі депозиттер ... ... ... ... жіктеледі:
• Кәсіпорындардың, жеке ұйымдардың ағымдық немесе есеп айырсу шоттарында
сақталатын қаражат қалдықтары;
• әр ... ... ... ... ... ... ... күрделі қаржы жұмысауына арналған ... ... есеп ... ... ... ... ... шоттарындағы кредиттік қалдықтар;
• шетелдік банк-корреспонденттердің шоттарындағы қалдықтар.
Талап етуге дейінгі депозиттерге сонымен бірге контокорренттік шотты
жатқызуға болады.
Контокорренттік шот – бұл ... ... ... ... ... ... бір тұтас шот болып табылады. ... ... ... ... ... және ... ... бойынша шотынан
жүргізілетін барлық төлемдер, ... ... ... аударымдар түрінде,
салымдар түрінде, ссудалардың ... және ... ... ... ... ... Демек бұл шот есеп айырысу және ссудалық
шоттардың бірігуі барысында туындайтын активті ... ... ... шот ... ... ... бұл ... меншікті қаражатының
барлығын, дебиттік сальдо бұл ... ... ... ... шот сенімді клиенттерге, бірінші классты қарыз
алушыларға ашылады. Контокоррентік шотың иесі ... ... ... ... сол артық тускен сома мөлшерінде, банкінен ешқандай құжат
толтырмай-ақ несие ала ... ... ... ... ... ... Бұл шот несиені қарызға алуды білдіреді.
Коммерцилық банктердің көбінде тартылған қаражаттар құрамында талап
етуге дейінгі депозиттердің үлесі өте ... Бұл банк ... ... ... көзі ... ... Бұл шоттар бойынша қаражаттар үнемі болып
тұрмайды. Шоттың иесі кез келген уақытта ... ... ақша ... ... Бұл шот ... ... кей ... мүлдем төлемейді.
Талап етуге дейінгі депозиттерден басқа банктерде, сол сияқты мерзімді
салымдарда ашылады.
Мерзімді салымдар – бұл ... бір ... ... ... табылады.
Мерзімді салымдармен алдын ала хабарлау ... ... ... ... ... ... иелігіне келісім шартқа
сай белгілі бір мерзімге берілген және мерзімі өткен сөң иесімен кез келген
уақытта алынатын қаражатты ... ... ... ... клиентке
төленетін пайыз мөлшерлемесі, оның мерзіміне, сомасына, шартты орындауына
байланысты ... ... Іс ... ... ... ... 1, 3, 9, 12
айларға және мерзімге салынады.
Алдын ала ... ... ... ... – бұл ... алдың ала
салымды келісім шартта корсетілген мерзімде алуын білдіреді. Хабардар ету
мерзіміне байланысты пайыз мөлшерлемесі анықталады.
Жинақ ... ... ... ... ... ... мақсатында құралатын салымдары ... Бұл ... ... ... біршама төмен пайыз төлейді. Жинақ салымдары жинақ
кітапшалары негізінде пайдаланылады. Кейде ... жеке ... ... ... ... ... салымдары салым операцияларының
мерзіміне және шартына байланысты келесідей түрді жіктеледі:
• мерзімді ... ... ... ... ... ... жинақ салымдары;
• ұтыс салымдары;
• жастарға сый ақы салымдары;
• шартты салымдар;
• мәлімдеуші салымдар;
• депозиттік сертификаттар.
Бағалы қағаздар депозиттер түрінде келесідей ... ... ... ... және акционерлік қоғамдар мен компаниялардағы
банктің ... мен ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етуге берген
акциялары мен облигациялары;
• шетелдік валюталармен операциялар бойынша бағалылар мен ... ... ... ... ... коммерциялық
мүддесін сақтау және балансының өтімділігін қолдау болып табылады.
Өздерінің ... ... ... банктер басқа банктердің
ресурстары есебінен өз несиелік ресурстарын толықтырып отырады. Мұндай
басқа банктерден алатын ресурстарды ... ... деп ... ... ... ... Қазақстан Ұлтық банкінің несиелерін
айтуға болады. ... ... ... ... ... ... және овердрафт несиелері жатады.
Ломбардтық несие – екінші деңгейдегі банктерге қысқа ... ... ... ... ... бағалы қағаздарын кепілге
ала отырып, Ұлттық банктен берілген банкті несиенің бір үрі болып табылады.
Ломбардық несие Ұлттық банктің ... ... ... асырудағы
бірден бір маңызды құралдардың біріне жатады. ... ... ... ... жүзеге асырылады.ломбардтық несиенің валютасына теңге жатады.
Ломбврдтық несие деген сұраныс Ұлттық банктің бір айлық белгілеген
шегі ... ... ... ... екінші деңгейлі
банктерге 28 күнге жуық мерзімге ғана беріледі. Мұндайда, ... өтеу ... ... ... ... өтеу ... 10 ... ьолуға тиіс. Сатып алынған ... ... ... өздерінің
қалаулары бойынша пайдалана алады.
Овернайт несиесі де екінші деңгейлі банктердің өтімділігін қолдап
отыру мақсатында Ұлттық банк ... ... Бұл ... ... ... өзінің атына байланысты бір түнге ғана беріледі. Бұл несиені
банктер көбіне аяқ асты ... ... ... ... ... көріп отырғанымыздай, банктердің несиелік ресурстарының едәуір
бөлігін тартылатын ресурстар, оның ішінде депозиттік ресурстар ... ... ... ... ... ... – бұл банктердің табыс алу және өзінің
өтміділігін ... ету ... ... бар ресурстарды
орналастыру жүзеге ... ... ... ... ... ... формасына және тағайындалуына әр
түрлі болып ... ... ... ... ең көп тараған
түрлеріне мыналар жатады:
... ... ... ... ... ... ... операциялар;
• Басқа да.
өтімділігіне және пайда әкелуіне қарай банк активтерін төрт топқа
бөлуге болады:
Бірінші топқа – ... ... ... ... Бұл алынатын төлеуге
салымдарды және несиеге деген сұранысты қанағаттандыруға тез ... ... ең ... ... ... Мұндай активтерге:
кассадағы нақты ақшалар; Ұлттық банктегі корршоттағы қаражаттар; басқа да
банктердегі корршоттағы қаражаттар; ... ... ... ... да ... жатады. Мұндай активтер банкке табыс әкелмейді, бірақ
банк өтімділігінің қөзі ретінде ... ... ...... ... ... жатады. Бұлар кішкен табыс
әкеледі, бірақ та, оларды ... ... ... ... ... ең ... тәуеклмен нақты ақшаға ... ... ... және басқа да қысқа мерзімді бағалы қағаздар; сұранымды ссудалар;
және бірінші классты қарыз ... ... ... ... ... Бұл ... басты тағайындалуы – олар бірақ реттегі ... ... ... ... ... ... ... бір маңызды бөлігің --------- ... ... ... ... ... табысты және өте жоғары
тәуекелді болып табылады. Бұл активтер топтары ... ... ... ... ... етеді.
Төртінші топты – банктің бағалы қағаздар партфелі құрайды. ... ... ... ... екі ... ... біріншісі –
банкке табыс әкелу, екінші – екінші реттегі резервке қосымша көз ретінде
қызмет ету.
Ссудалық операциялар.
Ссудалық ... ... ... базасын орналастыруда банктің
активтік қызметінің негіз бөлігін ... 80%-ке ... ... ... бұл операцияның мәнін, оның көмегімен банктер
уақытша жұмыс жасамайтын ақшалай қорларды өндірісті, айналысты және ... ... ... ... ... банктер өздерінің
клиенттеріне әр түрлі ссудаларды ... ... ... ... ... ... ... жіктелелі:
• Банктік;
• Арнайы несиелік мекемелер;
• Бюджеттік;
ІІ. Қарыз алушылар категорияларына қарай:
1. ... ... ... ... ... ... ... Банктерге;
• Арнайы несиелік мекемелерге.
2. Қаржылық емес агентерге берілетін ... ... ... ауыл ... ... ... ұйымдарына;
• жабдықтау-сату ұйымдарына;
• кооперативтерге;
• жеке кәсіпкерлерге.
3. Тұтыну мақсатына берілген несиелер.
ІІІ. Мерзімне қарай:
• Қысқа ... (1 ... ... Орта ... (1 жылдан 5 жылға дейін);
• Ұзақ мерзімді (5 жылдан жоғары).
IV. Тағайындалуы және пайдалану сипатына ... ... ... ... ... ... ... етілмеген:
• Сенім несиесі.
VI. Қайтарылу дәрежесіне қарай:
1. Мерзімді:
... ...... ... ... ... ... ешқандай
күмән жоқ несиелер;
2. Күмәнді:
• Субстандартты несие – ... ... 30 ... асып ... ... бір рет ... ... несие – бір рет уақыты ұзартылған, қайтаратын
уақыты 30 күннен 60 күнге дейінгі ... ... ... ... шотына жазылған несиелер;
• Жоғары тәуекелі бар күмәнді несие – қайтару уақытының ... ... 90 ... ... ... өткен ссудалар шотына жазылған
несиелер.
3. Үкіметсіз несиелер – ... 90 ... ... ... ... шотына жазылған несиелер.
VII. Валютамен берілуіне қарай:
• Ұлттық валютамен;
• Шетел валютасында.
VIII. Берілу шартына қарай:
• Авальдық;
• Акцептік:
... ... ... ... ... Еңілдікпен берілетін;
• Тұтыну;
• Револьвердік;
• Маусымдық;
• Факторингтік;
• Форфейтингтік.
IХ. Несиелеу объектісіне қарай:
• Меншікті айналым қаражаттарын толықтыруға;
• Материалдық запастар ... мен ... ... Сыртқы экономикалық қызметке байланысы тауарлары экспорттау мен
импорттауға;
• Азаматтардың жеке қызметтері үшін ... ... ... ... ... ... ... кепілдік және ссудалық операцияларға;
• Театрлар және демалыс үйлерінің кірістері мен ... ... ... ... жұмсалымдарды қаржыландыруға;
• Тез өтелетін тиімділігі жоғары шараларға.
1. Банк қызметіндегі тәуекелдік.
Нарықтық экономикаға көшу ... ... ... банк әр ... ... ... ... қабылдайтын тәуекелдік бақылау
дұрыстығының маңызы артады.
Нарықтық ... ... ... ... ... ... ... кіруде. Жоспарлы экономика жағдайында банктер қатал
түрде КСРО Мембанкісінің жоспар-нұсқауы бойынша ... ... ... ... ... ... ... те болған жоқ. Егер клиенттің
шотында есеп айырсу құжаттарын төлеу кезінде ақша ... ... банк ... ... оған төлем несиесін ұсынатын.
Қазіргі кездегі банктік нарық тәуекелдіксіз мүмкін емес. Ол кез келген
операцияда болады, тек тәуекелдік әр түрлі ... ... ... ... ... үшін тәуекелдік мүлдем жою емес, оны алдын ала болжап, ... ... ... ... ... ... ... тәуекелдігі дегеніміз не? Тәуекелдік негізінде ықтималдылықты, ал
нақтырақ айтсақ, банктің қаржылық операцияларды ... ... ... ... бір ... жоғалту немесе қосымша шығын қаупін
түсіндіреді. Банктік қызмет зиянсыз болуы үшін ... ... ... ... ... ... қызметке тән тәуекелдікті сипаттайтын жалпылама көрсеткіш
ретінде жоғалтуларды, банктік табыстың төмендеуі ретінде ... ... ... ... мен ... ... сондықтан тәуекелдік
деңгейін жақсы бейнеде сипаттайды. Тәуекелдік пен жоғалту түсініктері ... ... Сол ... тәуекелді жоғалту категориясын қолдану
арқылы сан жағынан да бейнелеуге болады. Бұл тәсіл ... ... үшін ... ... ... ... өз қызметі барысында белгілі бір шығындар шығарады.
Бұл салымшыларға ... ... ... ... ... ... ... ресурстар үшін төлем; есеп айырсу операцияларымен, бағалы
қағаздармен байланысты шығындар; жұмыскерлерді, ғимараттарды, т.б. ... ... ... ... ... тәуекелдік, көзге көрінбейтін
жағдайларға байланысты белгіленген мөлшерден көбірек шығын ... ... ... толық ала алмай немесе көзделген мөлшерден артық шығынның
жұмсалу формасында ... ... ... ... операцияларды,
есептеулерге жасалатын талдаудың жеткіліксіздігінен немесе ... ... ... болады. Сол секілді залалдар тәуекелдігі нашар
несиелік ... ... ... ... ... ... ... болғанда банкке әрқашан қолайсыз жағдайларға
ұшырауына қауіп төндіреді. Жалпы кез келген ... түрі ... ... бір ... байланысты. Нарық жағдайында жұмыс істейтін кез
келген кәсіпорын сияқты банк те жоғалтулар мен банк ... ... да, банк ... ... ... ... ... шығын
мен зиянды барынша азайтуға ұмтылыс жасайды.
Мұның барлығы белгілі бір шамада бір-біріне қарама-қайшылық тудырады,
оған анк ... мен оның ... ... келуі негіз ьолады.
Біріншілер, қосымша пайда табу үшін тәуекелдікке баруға дайын ... ... ... банкке сеніп тапсырылған қаражаттардың сақталуы ең маңызды.
Табыстылық пен тәуекелдіктің арасындағы ... ... ... ... басқарудың біршама күрделі мәселелерін құрайды.
Банк үшін негізгі тәуекелдік түрлері оның портфелімен байланысты болып
келеді, яғни ... ... ... ... ... төрт ... портфельдік тәуекелдік түрлері белгілі:
несиелік, өтімділік, пайыз мөлшерлемесінің ... ... ... ...... ... өз қаржылық міндеттемесін
орындамауымен байланысты ... ... ... ... ... тәуекелдігі.
Ол қарыздар портфелінің сапасымен тікелей байланысты. Несие
тәуекелдігін үш ... ... ... ... жасау тәуекелідігі,
шетел несиелері бойынша тәуекелдік, ішкі зайымдар бойынша төлем ... ...... жж. ... республикамызда банктің
үкіметсіз қарыздарының неғұрлым көп таралу ... ... ... ... жұмыстарға, астық жинауға,
меншікті қаражаттарды ... ... ... несиелік ресурстардың
көзделген мақсатында пайдаланылмауы туралы көптеген фактіері ... ... ... ... банктерден алған несиелер бойынша қарызды
өтеуге ... ... ... ... ... бұл несиелерді
нарықтың мөлшерлеме бойынша коммерциялық құрылымдарға қайта сатып валбтаға
айналдыру, т.б. жағдайлар жиі ... ... ... – банктік жүйеде 80-жылдардың басында кеңірек тарап,
олардың үлесіне АҚШ-ғы барлық банкротқа ұшыраған банктердің ... ... Бұл ... банк ... мен жоғары лауазымды
қызметкерлердің әріптестеріне, туыстарына, достарына, «достық» ... да ... ... және ... ... ... жағдайын
тексерусіз бергендігі туралы сөз қозғалады.
Шетел несиелері бойынша тәуекелдіктер – ... ... ... ... ... ... төлем төлемеуіне байланысты 70-
жылдарда анықталды. Бұл АҚШ-тың бірқатар ірі ... ... ... ... ... ... төлемсіздік қарыз алушының төлем қабілетіне ықпал
ететін барлық факторларды есепке алу қиындығымен байланысты туындайды.
Несиелік тәуекелдікті ... ... ... ... ... ... портфелін диверсификациялау, яғни бір қарыз алушыға
берілетін несиенің мөлшерін ... ... ... арқылы азайту.
Бұл тәсіл банк клиентінің несиелік ... ... ... кезде қолданылады. Қысқыртылған несие мөлшері, оны
қайтармаған жағдайда зиян шегу ... ... ... ... ... ... талдау, яғни қарыз алушының несиені өтеу
мүмкіндігін талдау. ... банк осы ... ... ... ол
несиенің қайтарылмауына байланысты мүмкін болар барлық зиянның алдын
алады.
Несиелік қабілетті бағалау қарыз алушының ... ... және ... ... ... көрсеткіштер есебін
білдіреді. Ондай көрсеткіштерге келесілер жатады:
• Абсолюттік өтімділік коэффиценті – бұл ақшалай қаражаттар + ... ... ... міндеттемелерге қатысады;
• Аралық өтеу коэффиценті – бұл ақшалай қаражаттар + бағалы қағаздар +
есеп айырысудағы ... ... ... ... ... ... ... жалпы коэффициенті – бұл айналым ... ... ... ... ... ... ... банкке несиені алдағы уақытта қайтару көзі ... ... ... ... алушының қаржылық тұрақтылығының
көрсеткіштерін де бағалау қажет.
Соңғы уақытта шетелдік банктік тәжірибеде қарыз алушыны ... ... ... ... әдіс ... қолданылуда. Ол клиенттің рейтингін
жасауды ұсынады.
3. Несиелерді сақтандыру, несиенің ... қалу ... ... ... ұйымдарға толық өтеуін ... ... ... ... бар, ... ... ... байланысты шығындардың барлығы алушыға тиісті болып келеді.
Біздің ... ... ... ... айналысады.
Өтімділік тәуекелділіг. Ең жақсысы оны ... ... деп атау ... Ол ... ... тез арада шығынсыз төлем
қаражаттарына айналдыру мүмкінсіздігімен байланысты. Банктерде өтімділікті
қамтамасыз етудің екі түрі болады: ішкі және сыртқы.
Ішкі өтімділік – ... ... ... ... ... болып табылатын, тұрақты нарығы бар тез іске ... ... ... ... қағаздары – 1,3,6,9 ай ... ... ... ... – оның ... қаражаттар қорын ұлғайтатын кейбір
міндеттемелерді банктің нарықтан ... алу ... ... ... ... қалдықтарың сатып алу, қолдан-қолға ауыспалы салым
сертификаттарын, т.б. сатып алу) ... ... ... Егер де ... тез іске ... ... құру арқылы ішкі өтімділікті
қамтамасыз етуге ұмтылған болса, ал ... олар ... мен ... ... ... ... өтімділігін қамтамасыз етуге тырысады.
Бұл тұста ұсақ банктер өтімді активтер ... ... ... ... пассивті басқару саясатын (керек уақытта бағалы қағаздарды сата
отырып, ... ... ... алу туралы келісім-шарт жасасу ... ... ... алу, ... ... қағаздарды қолма-
қола шығару және т.б.) жүргізуді қалайды.
Бұл тәуекелді Ұлттық банктің белгіленген міндетті ... ... ... сол ... ... ... мен банк ... мерзімдерін көлбеу жолымен басқарады.
Өтімділік деңгейін қамтамасыз ету тәсіліне төмендегілер жатады:
• Пайыз мөлшерлемесін өзгерту жолымен жаңа ... ... ... ... ... ... облигациялар, т.б. шығару;
• Қарыздар және бағалы қағаздар портфелінің бір ... ... ... ... яғни ... ұсақ мөлшері бойынша
жинақтау;
• Несиелерді қайтарып алу;
• Ұлттық банктен, т.б. несиелер алу.
Қажетті өтімділік ... ... ... үшін, банк пассивтің төмендеуі
және несиеге ... ... ... яғни конъюнктуралық өзгеру
мүмкіндігін болжауға тиіс.
Пайыз мөлшерлемесінің ... ... – бұл ... ... ... мүмкін болатын зияндар. Соңғы
уақыттарда, ... ... және ... ... жүргізу нәтижесінде пайыз
мөлшерлемелерінің тұрақсыздығы байқалуда. Пайыз мөлшерлемесінің артуы,
тұрақты ... ... ... ... бағасының түсуіне жол беріп,
нәтижесіне банктің портфелінің ... және ... ... ... Әр ... ... сегменттеріндегі пайыз мөлшерлемелерінің
секірмелі өзгерісі банктің операцияларының пайымдылығына қатты әсер етеді.
Пайыздық ... ... деп ... ... егер ол ашық ... ... ... операциялармен байланысты болса. Мұндай тәуекелдік
бірқатар себептерге байланысты пайыз болады. Солардың ішінде ... ... ... ... ... туралы сөз болса)
пайдалығы мен қаржылық жағдайының соедай-ақ ... ... де ... фактордың ықпалы бағалы қағаздардың ... құны мен ... ... ... кері ... анықталады (пайыз
мөлшерлемесінің өсуі ... ... ... ... ... ... ... бағасының оларға төленетін дивиденттерге байланысты
анықтамасын ескерсек, онда ол өз ... ... ... анықталады. Ақшаның инфляциялық құнсыздануы тіркелген кірісі бар
бағалы қағаздар бойынша ... ... ... жол ... ... ұсынысын ұлғайтады және бағасын төмендетеді.
Пайыздық тәуекелділік, қарыздар мен тартылған қаражаттардың қайтару
мерзімдері ... ... ... ... және пассивтік операциялар
бойынша мөлшерлемелер әр түрлі тәсілдермен ... ... ... ... мысал ретінде, Ұлттық банк ресурстарды жоғары пайыздық
жеңілдікпен ... ... ... көруге болады.
Пайыз тәуекелділігін келесідей тәсілдер көмегімен төмендеуге болады.
• Пайыз тәуекелдігін сақтандыру – несиелік тәуекелдіктен сақтану ... ... ... ... ... ... өзгермелі пайыз мөлшерлемесімен несиені беру – банкке шарт өзгерген
жағдайда, соған сәйкес пайыз ... ... ... ... келісімдер – банк пен қарыз алушының арасында арнайы форвард
келісімін ... яғни ... ... ... белгілі сомадан
және белгіленген мерзімге беру ... ... ... ... ... ... пайыздық фьючерстік (болашақ) контрактілер. Олар ... ... үшін ... ... ... ... Шарт бойынша құжатты (қарыз немесе депозитті)
белгілі бір мерзім өткеннен кейін, келісілген уақытта ... ... ... ... ... опциондар – опцион ұстаушыға қысқа мерзімді қарыз немесе
депозитті тұрақты бағада мерзімді ... ... бір күн ... сатып алуға немесе сатуға құқық беретін келісімді білдіреді;
• пайыздық своптар – бұл ... бір ... ... әр ... ... ... ... бойынша пайыздық төлемдердің айырбасын
(мысалға, пайыз мөлшерлемесі әр түрлі қарыздық капиталдар ... ... ... ... ... ... ... тәуекелдік – ұлттық валютаға қатысты шетел ... ... ... ... ... зиян шегу ... тәуекел бір валюта бағамдарының әр түрлі валютв ... ... ... әр үрлі ... кезіңінде валюта бағамдарының
айырмашылығынан түзілетін алып-сатарлық ... ... ... банктерде
өте жоғары келеді.
Валюталық тәуекелділік төмендету мақсатында көбіне ... ... ... ... ... ... валюталық опциондар, валюталық своптар. Сонымен қатар,
несиелік келісім-шарттағы ... ... ... ... ... ... ... алу үшін төлем ... ... ... ... ... (әрине, ұлттық валютаны аңдауға болады егер
американ доллары тұрақты пайдаланыланатын болса) қолданылады. ... ... бір ел ... ... ... ақша бірліктері (СДР, ЭКЮ)
де пайдаланылады.
Банктік тәжірибе валютаның ... ... үшін ... ... ... үнемі бақылау (диверсификация),
сақтандыру, форвард контрактілерін жасау және ... да ... ... ... банктік нарық тәуекелдіксіз мүмкін емес. Ол кез
келген операцияда болады, тек тәуекелдік әр түрлі көлемде болуы ... ... ... үшін ... мүлдем жою емес, оны алдын ала
болжап, ең төменгі деңгейге дейін жеткізу маңызды болып табылады.
Яғни қазіргі ... ... ... көшу ... ... банк әр түрлі операцияларды жүргізу кезінде өзіне қабылдайтын
тәуекелдік ... ... ... ... банк жетекшілері пайданы жоғарылатуға тырыса отырып, ... ... ... ... ... жасайды.
Мұның барлығы белгілі бір шамада бір-біріне қарама-қайшылық тудырады,
оған анк ... мен оның ... ... ... ... ... қосымша пайда табу үшін тәуекелдікке баруға ... ... ... ... ... сеніп тапсырылған қаражаттардың сақталуы ең маңызды.
Табыстылық пен тәуекелдіктің арасындағы ... ... ... ... ... біршама күрделі мәселелерін құрайды.
Банк үшін негізгі тәуекелдік ... оның ... ... ... яғни ... ... жұмсалынған қаржылық активтермен
байланысты.
Тәжірибеде төрт басты портфельдік тәуекелдік ... ... ... ... мөлшерлемесінің өзгеру тәуекелі, валюталық
тәуекелдік.
Сонымен, біз қай тәуекелдіктің банктік қызметте ... және ... ... ... қарастырдық. Мұндай шараларды ... ... банк ... ... ... ... ... шаруашылығындағы банктік қызметтің басты тәуекелдікті
және банкротты төмендету арқылы ... ... ... ... тұрады.
Банк стратегиясы төмендегідей қағидалардан құралады:
• қалай да арзанға ... ... ... ... бойынша оны және көрсетілген қызметтерді
сату;
келесідей ... ... ... төмендету: сенімді клиенттер
таңдау және кепілдемелер алу, операцияларды диверсификациялау және ... ... ... ... ... ... және несие.
Автроры: С.Б. Мақыш.
Ақша, несие, банктер.
Авторы: Сейіткасымов.
Саниев.
Коммерциялық банктердің операциялары.
Авторы: С.Б. ...

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 25 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктер16 бет
Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктердің жалпы мінездемесі, құқықтық негіздері, құрылу ерекшеліктері17 бет
Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктердің лизингтік операциялары95 бет
Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктердің несиелік ресурстарын орналастыру тәжірибесін талдау ("АТФ" АҚ мысалында)47 бет
Қазақстан Республикасының коммерциялық банктердің несиелік портфель және оның сапасын бағалауды теориялық және тәжірибелік жағынан зерттей отырып, несиелік портфель құрылымын қарастыру67 бет
Aктивті және пассивті операциялар, олардың банктің қызметіндегі ролі мен орны29 бет
«Казкоммерцбанк» АҚ-ның қаржылық экономикалық жағдайын талдау73 бет
Іскерлік дағды қалыптастыруға арналған тілдік құрылымдар6 бет
Акционерлік қоғам формасындағы ұйымның ресуртарын қолдануын бағалау87 бет
Ағылшын тілін оқыту технологиялары74 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь