«Жамбыл» ЖШС жері егістік алқаптарының пішіні және көлемін қайта орналастыруын анықтау

Аннотация 8
Нормативтік актілер мен сілтемелер 9
Анықтамалар 10
Белгілер мен қысқартылған мәндер 11
Төлқұжат 12
Кіріспе 13
1 Аналитикалық бөлім 14
2 Негізгі бөлім 23
2.1 Шаруашылық туралы жалпы мәлімет 23
2.2 Табиғат жағдайы 23
2.2.1 Климаты 23
2.2.2 Жер бедері 24
2.2.3 Топырақ жамылғысы 25
2.2.4 Өсімдік жамылғысы 26
2.2.5 Гидрология және гидрография 26
2.3 «Жамбыл» ЖШС.нің жер пайдалану сипаттамасы 27
2.4 «Жамбыл» ЖШС.нің ауыл шаруашылығы өндірісінің сипаттамасы 28
2.5 Алқаптар мен ауыспалы егістіктерді ұйымдастыру 30
2.6 Ауыспалы егістікті алқаптарға орналастыру 33
2.6.1 Суармалы аудандарда жерге орналастырудың ерекшеліктері 33
2.6.2 Суару аудандарда ауыспалы егістікті жерге орналастыру ерекшеліктері 34
2.7 Топырақты бонитеттеу 42
3 Тіршілік қауіпсіздігі және еңбекті қорғау 48
4 Қоршаған ортаны қорғау 60
5 Экономика 67
6 Бизнес жоспар 72
Қорытынды 82
Қолданылған әдебиеттер 83
Резюме 84
Қазіргі жерге орналастыру - бұл еңбектің жоғарғы әлеуметтік-экономикалық тиімділігі мен экологиялық тұрғыдан қауіпсіз қоршаған ортаны қамтамасыз ету мақсатымен жер заңдарын жүзеге асыруға, жер қатынастарын реттеуге, жерде әртүрлі шаруашылық жүргізу формаларының дамуына қолайлы жағдайлар жасауға, жерді аса маңызды табиғи ресурс және өндіріс құралы ретінде ұтымды пайдалануға және қорғауға бағытталған шаралар жүйесі.
Қазақстан Республикасының жер заңдарында, жерге орналастыру жер қатынастарын реттеуге, жердің тиімді пайдаланылуын және қорғалуын ұйымдастыруға бағытталған шаралар жүйесі ретінде сипатталады.
Дипломдық жұмыстың өзектілігі - өндірістің, әсіресе ауыл шаруашылығы өндірісінің жоғары тиімділігін қамтамасыз ету, қай салада болса да жермен байланысты еңбектің өнімділігін арттыру - жерге орналастыруды ҚР жер кодексіне сай алып бару болып табылады.
Осы мақсатта жасалатын дипломдық жобаның тақырыбы «Жамбыл» ЖШС ішкі шаруашылық жерге орналастыруы және алқаптардың пішімдерін реттестіру болып табылады.
Ішкі шаруашылық жерге орналастыру - жерге орналастырудың негізгі бір түрі. Жерге орналастырудың бұл түрінің жобалау объектісіне тұрақты пайдалануға немесе белгілі бір мерзімге жалға алу шартына бекітілген ауыл шаруашылығы кәсіпорындары, шаруа қожалықтары, серіктестіктер, кооперативтер және басқа да шаруашылық құрылымдарына берілген жерлерде ауыл шаруашылығы өндірісін аумақтық ұйымдастыру жатады. [1]
Дипломдық жобаның мақсаты – «Жамбыл» ЖШС жерінде ауыспалы егістікті орналастыру және алқаптарының пішінін реттеу мен шығын жұмсай отырып, жоғары сапалы мол өнім алу, оны уақытысында тұтынушыларға жеткізу, қазіргі және келешек ұрпақ үшін топырақ құнарлығын сақтап, қайтадан өндіру жағдайында адамдардың өмірін жақсартудың маңызды әлеуметтік мәселелерін шешу.
Аталған дипломдық жобаның негізгі міндеті - ауыл шаруашылығы өндірісіндегі жерлердің әрбір учаскесінің толық, ұтымды пайдаланылуын қамтамасыз ете алатын аумақтық ұйымдастыру формаларын құру, ресурстар мен уақытты үнемдеу мақсатында машина - трактор паркін, өнімді пайдалану және еңбекті ғылыми түрде ұйымдастыру үшін қолайлы жағдайлар жасау болып табылады. [3]
Жобаны жасау барысында «Жамбыл» ЖШС шаруашылығының соңғы жасалған ішкі шаруашылық жерге орналастыру жобасы, «Жамбыл» ЖШС соңғы екі жылдық өндірістік кооперативтің жылдық есебі және 1:10000 масштабтағы жер пайдалану планы, 1:50000 масштабтағы топырақ картасы және ауыл шаруашылығы департаментінен алынған ауыл шаруашылық дақылдары туралы мәліметтер қолданылады.
1. Сейфуллин Ж.Т. (жалпы редакциясын басқарған). Жер кадастры. – Алматы: ҚазҰАУ, 2001. – 234 б.
2. Шаруа (фермер) қожалығы туралы. Қазақстан Республикасының Заңы. – Алматы: Юрист, 2003. – 12 б.
3. Казақстан Республикасының жер кодексі. – Алматы: Юрист, 2004 – 107 б.
4. Гендельман М.А., Қырықбаев Ж.Қ. Жерге орналастырудың және кадастрдың ғылыми негіздері. – Астана: Фашант, 2004. – 154 б.
5. Спектор М.Д., Байбугина М.К., Хамзин Р.Г. Землеустройство. Крестьянское хозяйство. – Астана, 2004. – 71 б.
6. Закон Республики Казахстан «О защите и поддержке частного предпринимательства» от 4 июля 1992 г.
7. Закон Республики Казахстан «О индивидуальном предпринимательстве» от 19 июня 1997 г.
8. Закон Республики Казахстан «О крестьянском (фермерном) хозяйстве» от 31 марта 1998 г.
9. Клейн Н.И. Предпринимательское право. Курс лекции. – М: Юридическая литература, 1993.
10. Кусаинова Л.А. Право землепользования крестьянских (фермерских) хозяйств в Республике Казахстан (историко-правовой анализ). – Акмола, 1998.
11. Мушатова К.А., Рахметов Е.Ш. Крестьянское хозяйство – форма частного предпринимательства. Методические рекомендации для студентов сельскохозяйственных вузов. – Алматы, 1995.
12. Жаданов Н., Құдайбергенов Н. Еңбек қорғау: Оқу құралы. 2-басылым. - Астана: Фолиант, 2010. – 200 бет.
13.А.К. Аипов А,К. Тіршілік қауіпсіздігі: Оку құралы. - Астана. - ҚазЭҚХСУ: БПО,2009. - 290 бет.
14.Қазақстан Республикасының «Қоршаған ортаны қорғау туралы» Заңы. 1997 ж. 15 шілде
15.Қазақстан Республикасының «Азаматтық қорғаныс туралы» Заңы. 1997 ж. 7 мамыр.
16. www.klimatipogoda.kz
17. www.wikipediya.org
18. Бейсенова Ә., Есполов Т., Самақова А., Шілдебаев Ж. Экология негіздері және табиғатты тиімді пайдалану.-Алматы: Ғылым, 1997.
19. Әлімбетов Қ., Оспанова Р. Табиғатты пайдалану және оны қорғау.-Алматы: Ғылым, 2008.
20. Бизнес-жоспарды жасау бойынша әдістемелік нұсқаулық (экономикалық мамандықтар үшін) аға оқытушы, магистр Алдабекова Қ. Шымкент, М.Әуезов атындағы ОҚМУ, 2013.-40 бет.
        
        Мазмұны
| |Аннотация | 8|
| ... ... мен ... | 9|
| ... |10 |
| ... мен ... ... |11 |
| ... |12 |
| ... |13 |
| ... ... |14 |
|1 | | |
| ... ... |23 |
|2 | | |
| ... ... ... ... |23 ... | | |
| ... ... |23 ... | | ... |23 ... бедері |24 ... ... |25 ... ... |26 ... және гидрография |26 |
| ... ... жер ... ... |27 ... | | |
| ... ... ауыл шаруашылығы өндірісінің сипаттамасы |28 |
|2.4 | | |
| ... мен ... ... ... |30 ... | | |
| ... егістікті алқаптарға орналастыру |33 ... | | ... ... ... орналастырудың ерекшеліктері |33 ... ... ... ... ... ... |34 |
| ... | |
| ... ... |42 ... | | |
| ... ... және ... ... |48 |
|3 | | |
| ... ... ... |60 |
|4 | | |
| ... |67 |
|5 | | |
| ... ... |72 |
|6 | | |
| ... |82 |
| ... ... |83 |
| ... |84 ... ... ... Қазақстан облысы, Сарыағаш ауданы Дербесек
ауыл округінің «Жамбыл» ЖШС ... ... ... ... ... ... жер ... 115 га.
Жобаның мақсаты «Жамбыл» ЖШС жері егістік ... ... ... ... ... ... ... пішіні өзгеруімен жылына 76799 теңге таза пайда алуға
мүмкіндік ... ... ... ... ... ... қоршаған ортаны қорғау, экономика және ... ... ... ... жұмысы көлемі 84 бет, 26 кестеден, 4 картадан тұрады.
Нормативтік актілер мен сілтемелер
1. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... онжылдық Жаңа экономикалық өрлеу Қазақстанның
жаңа мүмкіндіктері». 2010 жыл 1 ақпан
2. «Мәдениет туралы» Қазақстан ... 2006 ... ... ... «Тарихи-мәдени мұра объектілерін қорғау және ... ... ... 1992 ... 2 ... ... ... әлеуметтік тапсырыс туралы» Қазақстан Республикасының
2005 жылғы 12 сәуірдегі Заңы;
5. ... ... тіл ... ... ... жылғы 11 шілдедегі Заңы;
6. Қазақстан Республикасы Президентінің 1997 жылғы 10 ... – 2030» ... ... ... ... ... дейінгі
Даму стратегиясы;
7. Қазақстан Республикасы Президентінің 2001 жылғы 4 ... 735 ... ... Қазақстан Республикасының 2010 жылға дейінгі
стратегиялық даму жоспары;
8. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң 2005 жылғы 24 ... N ... ... ... саласын дамытудың 2006-2008 ... ... ... ... Үкiметiнiң 2007 жылғы 10 желтоқсандағы N 1203
Қаулысымен бекітілген ... ... ... ... ... ... ... Президентiнiң 2006 жылғы 10 қазандағы N ... ... ... Республикасының азаматтарына
патриоттық тәрбие ... ... ... ... ... ... ... Конституциясы
Анықтамалар
Жер кадастры – жер учаскесі туралы ақпарат және тіркеу жүйесі.
Бағалау – меншіктің нарық құнын анықтау.
Жерді пайдалану кадастры – пайдаланатын жер ... ... ... беті ... ауа, ... және ... ... обьектілер.
Жер учаскесі – меншіктің гомогендік құқығы тарайтын және бірыңғай меншік
болып келетін жер учаскесі.
Жер ...... ... ... ... ... әр ... процестер.
Жер кадастры – құқық титулын табыстау туралы құжаттарды тіркеу үшін
пайдаланатын публикалық кадастр.
Жер ресурстарын ... ...... ... және ... ресурс ретінде пайдалану мен байланысты әрекет.
Жерді иелену – жерді құқықты жүзеге асыру формасы.
Геодезиялық тор – жер ... ... дәл ... ... жүйесі.
Геоақпараттық жүйе – кеңестік сипаттамаларын пайдаланып, жер ... ... ... ... ... және беру ... – басқаның (сервитутпен ауыртпалықтанған мүлік құқықтығынан
басымдылығы бар жер иеленушінің басым ... ... ... ... ... ... – әр жер ... шекарасын жерде белгілеу.
Жерді табыстау – жерге меншік құқығын беру.
Жер құны – әр ... ... ... меншік құны.
Жер учаскелерін тіркеу – ... ... ... ... құжатты
тіркеу формасында немесе жерге меншіктік құқықты ... ... ... ... процесі.
Иелену – жерге меншік құқығын жүзеге асыр әдісі.
Шекаралау (описание) – ... ... ... ... ... ... учаскелер аттарының көмегімен жер учаскесін бейнелеу.
Жалға беру құны – жер учаскесін пайдаланғаны үшін ... беру ... ... ... ... ... беру – жеке ... иеленуге немесе уақытша пайдалануға
берілген жер учаскесінің межелерін жер бетінде көрсету ... ... ... ... ... – жерге орналастырулық жобалық ... ... ... ... және сипаттамасы қамтылған
экономикалық, техникалық және жоспарлау құжатының жиынтығы.
Сот ... ...... және меншікке құқық ресіми түрде
берілетін процесс.
Белгілер және қысқартулар
Осы дипломдық жұмыста пайдаланылған белгілер мен қысқартулар:
ШҚ – ... ...... ... ...... ... – жауапкершілігі шектеулі серіктестіктер
ӨК – өндірістік кооператив
ҚР – Қазақстан Республикасы
ШАЖО –шаруашылық аралық жерге орналастыру
ІШЖО – ішкішаруашылық жерге ... ... ... ... – ауыл ...... түгендеу
га – гектар
ц – центнер
км – километр
м – ............ – тағы да ...... сол сияқты
Төлқұжат
|Р/с |Көрсеткіштің атаулары |Өлшем бірлігі ... ... | | | |
|1 |2 |3 |4 |
|1 ... ... жері | |ОҚО ... |
| | | ... |
|2 ... | ... |
| | | ... ... |
|3 ... жер ... |га |115 |
|4 ... жер ... |га |112,5 ... ... жер ... |га |- ... |Шабындық |га |2,5 |
|5 ... ... | | ... ... | |сұр ... |
|5.2 |Солтүстік Батыс | ... сұр |
|6 ... ... | ... ... ... |Каналдың ағу жылдамдығы |м/с |3-5 ... ... ені |м |10 - 15 ... ... тереңдігі |м |5 - 8 |
|7 ... ... құны ... |7668900 ... |
|8 |Бағалау уақыты |ай |5 ай (3 ... 2 |
| | | |рет) ... ... ... - бұл ... ... ... мен экологиялық тұрғыдан қауіпсіз қоршаған ортаны қамтамасыз ету
мақсатымен жер заңдарын жүзеге ... жер ... ... жерде
әртүрлі шаруашылық жүргізу формаларының дамуына қолайлы жағдайлар жасауға,
жерді аса ... ... ... және ... құралы ретінде ұтымды
пайдалануға және қорғауға бағытталған шаралар ... ... жер ... ... ... ... ... жердің тиімді пайдаланылуын және ... ... ... жүйесі ретінде сипатталады.
Дипломдық жұмыстың өзектілігі - өндірістің, әсіресе ауыл шаруашылығы
өндірісінің жоғары тиімділігін қамтамасыз ету, қай ... ... да ... ... өнімділігін арттыру - ... ... ҚР ... сай алып бару ... ... мақсатта жасалатын дипломдық жобаның тақырыбы «Жамбыл» ЖШС ішкі
шаруашылық жерге орналастыруы және алқаптардың пішімдерін реттестіру ... ... ... ... - ... ... ... бір
түрі. Жерге орналастырудың бұл түрінің жобалау ... ... ... белгілі бір мерзімге жалға алу шартына бекітілген ... ... ... қожалықтары, серіктестіктер, кооперативтер
және басқа да шаруашылық құрылымдарына берілген жерлерде ауыл шаруашылығы
өндірісін аумақтық ... ... ... ... ...... ЖШС ... ауыспалы егістікті
орналастыру және алқаптарының ... ... мен ... ... ... сапалы мол өнім алу, оны уақытысында тұтынушыларға жеткізу, қазіргі
және келешек ұрпақ үшін ... ... ... ... ... адамдардың өмірін жақсартудың маңызды әлеуметтік мәселелерін
шешу.
Аталған дипломдық жобаның ... ... - ауыл ... ... ... учаскесінің толық, ұтымды пайдаланылуын
қамтамасыз ете алатын аумақтық ұйымдастыру формаларын құру, ... ... ... ... ... - ... паркін, өнімді пайдалану және
еңбекті ғылыми түрде ұйымдастыру үшін ... ... ... болып
табылады. [3]
Жобаны жасау барысында «Жамбыл» ЖШС шаруашылығының соңғы жасалған ішкі
шаруашылық ... ... ... ... ЖШС соңғы екі ... ... ... ... және 1:10000 масштабтағы ... ... 1:50000 ... ... ... және ауыл шаруашылығы
департаментінен алынған ауыл шаруашылық дақылдары ... ... ... ... ... экономикасы мен ғылымының дамуы барлық халық
шаруашылығында, оның ... ... ... ... ... ... ... прогресстің жүзеге асырылуы маңызды өндіріс құрал жабдығы
және табиғи ресурс болып саналатын жерді тиімді ... ... жер ... ... ... ... ұтымды
пайдалану және жер қатынастарын реттеу - күрделі мәселе. Оны шешу тек жерді
халық ... ... ... ... яғни өнімділігі ... ... ... ... ... ... қатар топырақ
эрозиясымен қарқынды күресу және жердің ластануына әкеліп соқтыратын барлық
кері әсерлермен күрес жүргізу жолдарымен ... ... ... ... ... және ... меншік иелері мен жер пайдаланушылар арасында бөлістірілуі, ... ... ... ... үй ... жаңа ... салу
мен бұрыннан бар қалаларды жаңартуға және тағы басқа қажеттілігі - ... ... ... ... ... жер заңдылықтарының негізінде жер
қатынастарын реттеу мен жетілдірудің қажеттілігін ... ... ... жер ... ... жер ... ... пайдаланылуына мемлекеттік бақылау жүргізуде, жерді жалға
беруде жер заңдары мен ... ... ... ... ... ... маңызды қызмет атқарады.
Жерге орналастыру жер қатынастарын реттеуге, жерді ұтымды пайдалану мен
қорғауды ұйымдастыруға бағытталған және ... ... ... ... қамтамасыз ету жөніндегі іс-шаралар ... ... Ол ... ... ... және ... ... жүргізу
нысанына қарамастан, барлық санаттағы жерде жүргізіледі, сондай-ақ
ландшафттық-экологиялық көзқарас ... ... ... ... ... ... облыстық және аймақтық схема, жобаларын
және жер ресурстарын пайдалану, ... және ... ... қолданыстағы жер пайдалануды қалыптастыру және ретке келтіру жөніндегі
шаруашылық аралық жерге орналастыру жобаларын жасауды, белгілі бір ... ... ... беру мен ... белгілеуді, жер учаскесіне меншік
құқығына және жер пайдалану құқығына құжаттар жасауды;
- белгілі бір жерде елді мекендердің шекарасын анықтау мен ... жер - ... ... жобаларын жасауды;
- белгілі бір жерде әкімшілік-аумақтық құрылымдардың, ерекше қорғалатын
табиғи ... және ... ... мен ... ... ... басқа
да жер учаскелерінің шекарасын белгілеуді;
- жерге орналастыру, бүлінген жерлерді жаңғырту мен жаңа ... ... ... - ақ ... ... мен ... байланысты басқа да
жобалар әзірлеуді;
- жерді түгендеу ісін ... ... ... ... ... немесе нысаналы мақсатында пайдаланылмай отырған жерді
анықтауды;
- топографиялық-геодезиялық, картографиялық, топырақты ... және ... да ... мен ... жұмыстарын жүргізуді;
- жер ресурстарының жай - күйі мен пайдаланылуының тақырыптық карталары
мен атластарын жасауды қамтамасыз етеді. ... ... ... күрделілігіне қарай әртүрге бөлінеді. Олар
объектінің аймақтық табиғи және экономикалық ерекшеліктеріне, шаруашылықтың
әлеуметтік және өндірістік ... ... ... ... әртүрлі
формаларына байланысты шаруашылық аралық, ішкі шаруашылық және учаскелік
жерге орналастыру түрлеріне бөлінеді.
Шаруашылық аралық жерге ... бұл ... ... құрылымдардың
жер пайдалануларын құру немесе қайта ұйымдастыру ... ... ... ... ... ... ... оларды бөлістіру жолымен,
сондай-ақ әкімшілік-аумақтық құрылымдардың шекараларын, арнайы жер қоры мен
ерекше режимдегі ... ... ... отырып, жерді қорғау мен
ұтымды пайдалануын ұйымдастыруды жүзеге асыратын әлеуметтік-экономикалық,
құқықтық, техникалық және ... ... ... ... табылады.
Шаруашылық аралық жерге орналастыру аумақтың әлеуметтік-экономикалық
және табиғи шарттары мен жерге шаруашылық етудің ... ... ... ... ... байланысты жүргізіледі.
Барлық шаруашылық аралық жерге орналастыру ... ... ... ... ... арқылы жүзеге асырылады, сондықтан оның
экономикалық және экологиялық жақтары көбінесе нақты ... ... ... аралық жерге орналастыру нәтижесінде анықталып, жер
бетінде техникалық, ... ... ... дәл ... ... ішкі шекаралары жер учаскесін пайдалану құқығының аумақтық
шегі болып табылады.
Қазіргі заманғы шаруашылық аралық ... ... - ... ... ... кешені болып табылады. Оның
мақсаты - ұтымды жер ... ... жер ... ... ... ... дамуына, еліміздің өндіргіш күштерінің орналасуы мен
дамуына, олардың тиімділігін арттыруға қажетті ... ... ... ... ... мәні ... шаруашылық аралық жерге
орналастыру әлеуметтік құбылыс болып саналады, себебі ол жердің заңды және
тұлғалар ... ... ... жер ... ... ... реттеумен байланысты.
Шаруашылық аралық жерге орналастырудың объектісі болып республикалық
және жекелеген сала, аймақ, халық шаруашылығы кешендерінің ... ... даму ... ... ... жер пайдаланушылар
мен меншік иелері арасында бөлістірілетін аумақ саналады.
Шаруашылық аралық жерге орналастыру жер ... ... ... үшін аумақтық негіз құрай отырып, мынадай іс-әрекеттерден тұрады:
- ауылшаруашылығы және басқа да халық шаруашылығында игеру үшін ... ... және ... шаруашылығы айналымына енгізілген жерлердің
мақсатына сай пайдаланылуын анықтау, қажет ... ... ... ... ... мен кәсіпорындар, олардың ... жаңа ... құру және ... ... ... жерге шаруашылық етудің әртүрлі формаларын құрумен байланысты әртүрлі
шаруашылық құрылымдардың жер ... ... ... ... ... жеке ... және ... қажеттіліктер үшін
жер бөлу және ауылшаруашылығы емес бағыттағы жер пайдалануларды құру ... ... ... Қазақстан Республикасы азаматтарына жеке қосалқы шаруашылық жүргізу
үшін бау-бақша, өндірістік және өндірістік емес құрылыстары үшін ... ... ... ... жергілікті жерде елді мекен сызығын
анықтау;
- жерге орналастырудың аймақтық схемаларын және жер ... ... және ... ... жасау;
- ерекше табиғат қорғау, рекреациялық, қорықтық тәртіптегі аумақтардың
шекараларын анықтап орналастыру;
- жергілікті жерде әкімшілік аумақтық құрылымдардың шекараларын анықтау;
- жердің ... ... және жер ... ... ... ... аралық жерге орналастырудың негізгі екі түрі бар:
- ауылшаруашылығы ... ... ... шаруашылық
субъектілерінің жер пайдалануларын құру;
- ауылшаруашылығы емес ... жер ... ... ... ... ... бұл екі ... бөлінуі бірыңғай
жер қорының негізгі бөліктерінің мақсатты бағытталуындағы ерекшеліктер ... ... ... ... ... ... өндіріс құрал жабдығы
ретінде қызмет етуіне негізделеді.
Оның бірінші түрі ауылшаруашылығымен байланысты, ... жер - ... ... және ... ... жоғары жерлер жерге орналастырудың
объектісі болып табылады.
Ал, екінші түрі керісінше ... ... ... ... ... өндірісіне пайдалануға сақтауға бағыттайды.
Жерге орналастырудың келесі негізгі бір ... бірі ішкі ... ... ... ... бұл ... жобалау объектісіне
тұрақты пайдалануға немесе ... бір ... ... алу ... ... ... шаруа қожалықтары,
серіктестіктер, кооперативтер және басқа да ... ... ... ауылшаруашылығы өндірісін аумақтық ұйымдастыру жатады.
Қазір әртүрлі ... ... ... ірі мемлекеттік
кәсіпорындар, мемлекеттік емес ұжымдық кәсіпорындар және ... ... ... және ірі ... ... ... бірге,
ғылыми-зерттеу мекемелерінің, машина сынау ... ... ... оқу ... ... ... ... басқа мекеме, ұйым, кәсіпорындардың ... да ішкі ... ... ... ... ... ... жерге орналастырудың басты мақсаты - шаруашылық етуші
субъектінің ... ... ... ... орындауға мүмкіндік
беретіндей жерге шаруашылық ету, яғни аз шығын жұмсай отырып, көп жоғары
сапалы өнім алу, оны ... ... ... ... және ... үшін ... ... сақтап, қайта өндіру жағдайында адамдардың
өмірін жақсартудың маңызды әлеуметтік ... ... ... ... ... ... мақсаты - ауылшаруашылығы
өндірісіндегі жерлердің әрбір учаскесінің ... ... да ... оны ... ... құбылыстар мен антропогендік жерлерден
қорғауды, сондай-ақ еңбектің ғылыми ұйымдастырылуы үшін қажетті жағдайлар
мен ... ... ... ... - ... ... өнімді пайдалануды
қамтамасыз ететін аумақты ұйымдастыру түрін құру болып табылады. [2]
Аумақты ішкі шаруашылық ұйымдастыру процесінде біршама маңызды ... ... ... ... және ... ауылшаруашылығы алқаптарын пайдалануды жақсарту, өндеуге жататын
жерлердің қарқындылығын арттыру;
- ... ... ... жою және ... ... ... суармалы жерлердің тұздану салдарын жою және екінші ретті тұздану мен
ирригациялық эрозияның алдын-алу;
- бұрыннан бар мәдени ландшафттарды ... және ... ... ... ... ғылыми негізделген жүйесін енгізу үшін
ұйымдастыру - аумақтық шарттар құру;
- ... ... ... ... және ... ... шаруашылық жерге орналастырудың қазіргі заманғы мазмұны ... ... және ... ... ... да ірі, ... және ұсақ агрофирмалардың
ұйымдастыру - ... ... ... ... өндірісінің қарқындылығымен, топырақ қорғау ... ... ... жүйесін енгізумен, шаруашылық жүргізудің
прогрессивтік жүйесімен ... ... ... ... ... мен ... оның
негізгі әдістемелік ережелері, озық тәжірибелері ... және ... ... жаңа ... ... өндірісінің көп
сатылы экономикасы, технологиясы саласындағы маңызды да ... ... ... ... ... жерге орналастыру жобасының мазмұны жерге орналастыру
жүргізілетін обьектінің ... ... және ... ... өндірістік типіне, меншік және шаруашылық ету түріне
байланысты ерекшеленеді.
Сонымен, ішкі ... ... ... алты құрамдас бөлігін
көрсетуге болады:
1) өндірістік бөлімшелер мен шаруашылық орталықтарын орналастыру.
2) ішкі шаруашылық жолдар мен су ... және ... ... ... ауыл ... алқаптарды орналастыру.
4) ауыспалы егіс торабын орналастыру және оның аумағын белгілеу.
5) көп жылдық жеміс ағаштарын орналастыру.
6) жайылымдық, шабындық жерлердің ... ... ... ... орналастырудың дайындық жұмыстары далалық ... ... ... ... ... ... жобаның барлық сыртқы көрінісі
көрсетіледі. Түсініктемеде есептеулер мен ... ... ... ... ... ... әлеуметтік жағдайына, егістік
жердің құрылуына, оларды тиімді пайдалануға, елді ... ... ... ... ... жол мен су жүйелеріне,
әлеуметтік жағдайына байланысты болады. [3]
Камералды ... ... ... ... ... пайдаланудың планы әртүрлі зерттеудің сызбалары, топырақтық, топырақ
эрозиялық, топырақ ... ... ... ... ... жерге орналастыру алты іріленген түрге бөлінеді. Осы
жағдайда ... ... ... мен шаруашылық орталықтарын
орналастырудан бастап, мал азығы егістігінің орналасуы мен жайылымдық пен
шабындықты ... ... ... мен ... орталықтары шаруашылық құрамының
бір бөліктері. Шаруашылықтың өндірістік бөлімшелері ... ... және ... ... ... мал ... ... дайындайтын
бригадалар мен топтар, құрылыстар механикалық шеберханалар.
Өндірістік ... жер ... ... ... жер ... сәйкестігі;
- жоспарланған ауылшаруашылық егістік жерінің құрамы, бөлімшенің еңбек
ресурстары, мал басын қажетті жем-шөппен қамтамасыз ету;
- жер ... ... мен ... ... негізгі егістік жерлердің шаруашылық орталығына жақын болуы;
- бөлімшелерге жоспарланған өнім ... ... ... ... жолдарына шаруашылық орталықтар мен өндірістік
бөлімшелері, мал кешендері мен ... дала ... мен ... ... сақтау пунктері, жалпы қатынас жолдарымен байланысатын жолдар жатады.
Шаруашылықтың ішкі ... ... төрт ... ... шаруашылықтың ішкі бас жолы
2) кіріс жолдары
3) негізгі далалық жолдар
4) ауылдық елді мекен аумағындағы жолдар мен өтпелер.
Ішкі ... ... ... ... мынадай мәселелер
шешіледі: жолдардың бағыты, жамылғы типі мен ... ... ... ... құрылыстардың орналасуы анықталады.
Ауылшаруашылығы кәсіпорындарының аумағындағы жол жүйесі барынша үнемді,
тиімді транспорттық байланысты, жыл бойғы және ... ... ... ... етуі ... ... жұмыстарды дұрыс ұйымдастыру жолымен ауылшаруашылық
өндірісінің экономикалық ... ... жүк ... мен ... ... ... жүйесін құруы тиіс,
мәдени - тұрмыстық және басқа да ... ... ... жол ... және ... ... ... қаржылар мен оларды
пайдалану шығындарын азайтуы тиіс;
- аумақтың кезекті ұйымдастырылуы үшін және жердің ұтымды пайдаланылуы
мен ... ... ... ... жағдайлар жасауы тиіс.
Жобаның орталық құрамды бөлігі алқаптарды ... ... ... мазмұны химиялық, мелиорациялық, мәдени-техникалық шаралар жүргізу
жолымен әрбір жер учаскесін тиімді ... ... ... талабын
бейнелейді.
Алқаптардың әртүрлілігі оның жағдайы, өсімдігі, ылғалдану дәрежесі, жер
бедері элементтерінің орналасуы және олардың өндірісте ... ... ... жер ... ... ... алқаптарына бөледі.
Оларға ауылшаруашылығы өнімдерін өндіру үшін жүйелі ... ... ... жерлер: егістік, көп жылдық екпелер, тыңайған ... ... ... ... көп ... ... мен пар ... және
ауылшаруашылығы дақылдарын егуге пайдаланылатын және жүйелі түрде өнделетін
ауылшаруашылығы алқабы.
Егістікке астықты, мал ... және ... ... ... алдынғы
қатарлы технологиясын қолдана отырып, өнім өндіруге кеткен шығыны өтелетін
жер учаскелері жатады.
Көп жылдық екпелер дегеніміз ... ... және ... алу ... ... ... ... безендірілуі үшін
отырғызылатын ауылшаруашылық алқаптары. Яғни гүл, шай, тұт ... ... ... ... мақта және басқа техникалық дақылдар егілген
жерлер.
Тыңайған жерлер дегеніміз бұрын бірнеше рет ... ... бір ... ... ... ... ... әр кезде шөбі орылып, пішендеме салынып, шөп
дайындалып отыратын ... ... ... ... және ... ... ... уақытта мал бағуға пайдаланатын жерлер - жайылымдар. Жайылымдар
батпақты, ... ... ... ... ... ... орташа
томарланған болып бөлінеді.
Ауылшаруашылығына пайдаланбайтын жерлер: бұталы ... ... өте ... ... ... ... ... сайлар, құмдар.
Алаптарды пайдалануды ұйымдастыру үшін ... ... ... ... және басқа жерді бағалайтын ... ... ... ... ... жұмыстары жүргізіледі.
Ішкі шаруашылық жерге орналастырудың келесі құрамдас ... ... ... ... ... анықтау. Яғни ауыспалы егістіктің үш түрі
бар:
1) астық ауыспалы егістігі
2) мал азықтық ауыспалы ... ... ... ... ... егістігінің түрлері: айдалмалы, парлы, мақталы және тағы
басқа.
Мал ... ... ... ... ... маңындағы және шабындық -
жайылымдық.
Арнайы ауыспалы ... ... ... ... ... ... дақылдар жатады.
Ауыспалы егістіктің танаптары өзара бірқатар көлемде ... ... ... ... және ... ... ... атқаруға арналған ауыспалы егістің біркелкі бөліктері -
ауыспалы егістің танаптары деп аталады. Кейбір ... ... ... ... ... ... яғни ... жұмысшы учаскелеріне,
егістік алаптарына, бригадалық учаскелерге немесе бір-бірінен бөлек тұратын
контурларға ... ... ... ... яғни ... орман жолақтары
танап қорғайтын, ағын суды ... және ағын суды ... ... ... ... орналастыруға қойылатын талаптар:
- жолдар барынша қысқа болуы керек;
- төте ... ... ... ... ... ... керек;
- жол техникалық талаптарға сай болуы керек;
- жолдың қорғаныс орман жолақтарымен бірлесуі керек.
Дала қостары тұрақты, жеңіл және көшпелі болып ... ... ... 10 ... ... ... салынады. Шаруашылық орталығынан дала
қостарының жеңіл түрлері салынады. Дала қостарын жобалауда сумен және ... ... ету ... ... жерге орналастырудың бесінші құрамдас бөлімі - жеміс-
жидек, яғни көп жылдық ағаштар аумағын ... Көп ... ... шаруашылықтың мамандануына және олардың жобалық орналасуына қарайды.
Көп жылдық жеміс ағаштарын ұйымдастыруда мына жағдайларды ескеру керек:
- ... ... ... ... қарап, жер
бедері, топырақтары, жер асты сулардың деңгейі сәйкес болуы керек және жел
өтінен қорғауды ескеру ... ... ... ... яғни ... ... пункттердің,
су көздерінің жақын болуы;
- жеміс-жидек, жүзімдіктер ең көп ... және ... ... ... ... елді ... темір жол бекетіне ... ... көп ... ... ағаштарын біртұтас массивке орналастыруды қарастыру,
өндірістік процестерді ... ... ... ... қорғауды ұйымдастыруға жағдай туғызу.
Ішкі шаруашылық жерге орналастырудың соңғы құрамдас бөлімі -шабындық пен
жайылым жерлердің аумағын ұйымдастыру. Қазақстан Республикасы жерінің ... пен ... ... ... пен ... ... ... жердің ылғалына, топырағына байланысты құрғақшылық, далалық шөптік,
ылғалды шөптік, сортанды, су жағалық батпақты, таулы және ... да ... ... мен жайылымдардың жартысынан астамы шөл далада немесе
жартылай шөлді далада орналасады.
Жайылымдарға қойылатын ... ... ... ... ... ... ... шөптердің бойы 5-6 см болған ... ... ... ... жайылымның өнімін сақтау үшін кей мезгілдерде орып отыру.
Жайылым аумағын құруға төмендегі талаптар қойылады.
- барлық мал түрлерін көк ... ... ... ... ... өнімділігін көтеру және қалпына келтіру, топырақ эрозиясын
болдырмау;
- малдарды ұзаққа айдап бағуды барынша азайту;
- малдарды бағып ... ... ... ... мал ... ... ... сәйкес жасау.
Мал айдау жолдары тұрақты және уақытша болып бөлінеді. Тұрақты ... ... жүз ... 20-25 м, ... 15-20 м. Олардың ені 10-12 ... ... мал ... ... ... ... мал айдайтын жолдар жайылым мен учаскелердің шегімен жүргізіледі;
- мал айдау жолдары қысқа болуы керек және сапасыз жайылымдардан ... мал ... ... ... ... ... ... мал айдау жолдарын биік қыраттардың және жыралардың жарымен жүргізуге
болмайды;
- мал айдау жолдарының аумағы мал жайылымы учаскесінің 2-3% ... ... ... ... ... ... күту, жақсарту,
жайылымдық сапасының өнімділігін арттыру, шөптердің шығымдарын ... ... ... ... шөптің өсуіне жағдайлар жасау, шөп балансын
толықтыру. [4]
2 Негізгі бөлім
2.1 Шаруашылық туралы жалпы ... ... ... Сарыағаш ауданы Дербесек ауыл ... ЖШС ... ... ... ... ... кеңшардың
ауылшаруашылық салаларын жоспарлау мен ... ... ... бірі ... ... ... ... бесжылдық жоспары мен оны орындау жөнінде
белгіленген іс-шараларды ескере ... ... ... ... ... әзірленген.
Жобаны әзірлеу кезінде жерді пайдалануды жақсартуға, табиғи және
экономикалық факторларды біршама ... ... ... ... ... ... жер көлемі 7,7 мың шаршы км немесе облыс ... ... ... ... орталық басқару орталығы - Сарыағаш қаласы.
Шымкент қаласынан 95 шақырым ... ... ... ... саны ... адамды құрап, 1 шаршы км жерге 30 кісіден келеді. Аудан ... ... 24 ... әкімшіліккеқарайтын 151 елді мекен кіреді. Ауданның
оңтүстік-шығыс жағынан Келес өзені (241 км) мен оған қабаттаса ... ... ... ағып ... ауылдық округі Сарыағаш ауданының солтүстік-шығыс аумағында ... ... ... және ... ... ... округі
жерімен, оңтүстік-шығысында «Ащыкұдық» ауылдық округінің жерімен, оңтүстік-
батысында ... ... ... жерімен, батысында «Қосқұдық»
ауылдық округі жерлерімен шектескен.
Дербесек ауылдық округі ... ... ... мен ... жағдайларына қарай ауыл шаруашылығындағы негізгі екі бағыт – мал
шаруашылығы да, егіншілік те ... ... ... ... ... ... ауыл округінің агроклиматтық ... ... ... ... ... ... ыстық ... ... ... ... жерлер болып келеді.
«Дербесек» ауыл округінің ... ... ... ... ол ... ... ауыл округінен
23 км жерде орналасқан.
Орташа жылдық ауа температурасы 14,1° С болып ... суық ... ... (- 17° С) және ... ( -24° С) ... болып
табылады. Өте ыстық айлары ( + 28, 2° С) шiлде және ( + 26, 40° С) ... ... ... ... ең ... температурасы + 45, 8 ° С-қа
дейін, ал ең төменгі температурасы каңтар, ақпан ... - 28, 4° ... ... ... ... ... ... қазанның 2-ші
жартысыннан бастап, ал соңғысы наурыздың ... ... ... ... ... 170-180 ... ... орнықсыз. Қардың жер бетінде жату ұзақтығы 50-60
күн. Қар ... ... ... ал ... ... ... 15-20см.
Топырақтың физикалық жұмсаруы (21,26% дымқылдылық) 25-30-шы ... ... Бұл ... ... 15-20 күн.
Орташа жылдық ауа-райының салыстырмалы ылғалдығы 50% құрайды. Ең жоғарғы
ауа ... ... және ... 68% ... ал ... ... 31% ... жылдық жауын-шашынның мөлшері 411 мм сомасын құрайды, және де ... ... ... өте ... ... Ең жауын-шашынды маусым
қыста-көктемде 78%, күзде 18%, жаздыгүні жинағы 4% құрайды.
Желдің ... ... ... 3,2 ... ... Дербесек ауыл
округіне басым желдер оңтүстiк, оңтүстiк-батыс және солтүстiк-батыстан
соғады. ... Жер ... ауыл ... жері ... ... қырқалы, жазықты келеді.
Солтүстіктен Белтау жотасы (592 м), ... ... ... ... ... ... бөгені алып жатыр. Жер қойнауында мәрмәр, құм,
бентонит балшығы, шипалы минералды суы барланған. ... ... ... әр уақытта геологияляқ- геоморфологиялы факторлардың
әрекет етуінен қалыптасқан. ... ... ... болып келеді. Геологиялық
геоморфологиялық факторларға жер бетінің құрлықтық жондар мен ... ... жер беті ... құрамы, құрлық бетінің жасы,
бедері, беткейлердің көрінісі, еңістігі ... ... ... темiр
жол стансаларының территориясы әкiмшiлiк түрде Оңтүстiк Қазақстан облысына
қарайды. Оның ... жерi ... мен тау ... ... ... ... ... және оңтүстiк батысқа қарай теңiз деңгейiнен 250-400
метрге дейiн төмендейдi. Шығысында бұл ... 600-800 ... ... Ол ... ... ... ал батысында Жаушы құмға
дейiн созылып жатыр. Геологиялық әдебиеттерде бұл ... алаң ... ... ... ... ... ... [16]
2.2.3 Топырақ жамылғысы
Дербесек ауылдық округының топырақ жамылғысы ... ... суы ... ... ... территорияның ағынсыз алаптылығы
әсерінен қалыптасты, нәтижесінде топырақтарға ... ... ... Топырақтар әр түрлі дәрежеде және деңгейде кең таралғаннан және
түрлі тұздану ... ... ... ... процесс карбонатты түрде
жүреді және сондықтан барлық ... ... ... ... ... ... ... (шифр 641) кең таралған. Олар Келес өзені
аңғарының тегістеу бөлігінде ажырық, қамыс, мия және басқа да ... ... (боз, ... реже ) ... ... шөптер астында
қалыптасқан. Жер асты суы әртүрлі минералдардан және 3м және одан да төмен
тереңдікте ... ... ... топырақтар әртүрлі механикалық
құрамдағы (жеңіл саздақтан сазға дейін) тұзданған және ... ... және ... қуаттағы қабаттардың кезектілігімен
айқындалады.
Морфологиялық жағынан бұл ... ашық ... ... су ... ... ... ... профильдің барлық
қабаттарынан тұрады, бірақ тереңдеген ... олар ... ... шалғынды қоңыр карбонатты топырақтар (шифр 658). ... ... ... ... ... аз, оның 0-30 см ... 0,93% құрайды.
Топырақтың жоғарғы қабатының механикалық құрамы әртүрлі ... ... ... дейін кездеседі.
Жайылмалы шалғынды қоңыр карбонатты суармалы топырақтар (шифр 658). Бұл
топырақтар ... ... ... ... тың түрлеріне қарағанда, қарашіріктің мол қорымен
ерекшеленеді. Жыртылған қабаттың 25-30см-де оның құрамы 0,7-1,02% құрайды.
Топырақтың ... ... ... ... ... ауыр саздақты болып
келеді.
Жайылмалы шалғынды қоңыр сор топырақтар (6 шифр 662) кең таралған және
біртекті ... ... ... ... ... және сор
топырақтармен кешенді түрде (шифр 662ор) ... ... ... сор ... үшін ... ... ... 1,2 ден 1,3% дейін болады.
Топырақтың беткі қабатының механикалық құрамы әртүрлі: жеңіл саздақтан
ауыр ... ... ... ... қоңыр орташа тұзданған суармалы топырақтар (шифр 662)
Бұл топырақтар сульфатты типте орташа деңгейде тұзданған. Қарашіріктің
құрамы 0,53 тен ... ... ... орта ... ауыр саздақтыға дейін кездеседі.
2.2.4 Өсімдік жамылғысы
Өсімдік жамылғысы топырақ түзілісінің ... ... бірі ... Өсімдіктер топырақ ылғалдылығын тасымалдай отырып ... ... ... ... ... ... ... сонымен
қатар топырақтың физикалық қасиетіне әсер етеді.
Өсімдіктердің таралуы сирек әрі ... ... ... ... ... беткейлерде, адырларда қалың өседі. Онда жүзген,
мыңжапырақ, түймедағы, аласа келген еркекшөп өседі. Ойпаң, ... тұщы ... ... ... ... ... тап, қызылтал
өседі. Ұсақ шоқылы жерлерде табылған, райхан, изен, сүтінен ... ... ... ... өседі. Сондай-ақ жазықты жерлерде құм
қараған, қияқ, еркекшөп, жусан, раң, ... оты, ... ... ... даму мерзімі қысқа және мамыр айының басынан ... ... ... ... ауа температурасы тез жоғарылайды және топырақтың
беткі қабаты тез кеуіп кетеді. Бір ... ... ... көп ... ... ... астында жатады. Шілде айында көп жылдық өсімдіктер
ауысымға келеді.
Климаттың континентальдылығы мен ... ... ... мен түрлік құрамын шарттастыра отырып, ықпал етті.
Аздаған жазықтық жерлеріндегі шаруашылық ... ... ... ... мен жер ... байланысты болады. Жазықтықты
аймақтарда сортаң топырақ орын алған.
Ауылдық округ аумағында мәдени өсімдіктерден суарылмайтын жерлерге арпа,
күздік бидай, жоңышқа, жүгері, ... ... ... ... жоғары
емес. Таулы өсімдіктерден аса көп жағдайда қышы, гумай, алқапты шырмауық
кездеседі. [17]
2.2.5 Гидрология және ... ... ... 1800 м. ... ... ... ... баурайларынан бастау алады. Өзеннің ұзындығы - 236 км., ... — 3310 км2. Өзен ... ... жағындағы жер бедері қыратты
болып келеді. Таулы бөлігіндегі өзеннің аңғары кең болып келеді және ... одан әрі ... ... 1,5 км-ге дейін жетеді. Өзен аңғарының
жағалаулары жазық. Өзен ... тау ... ... ... ... ... арна ... опырылуына апарып соқтыратын күшті
эрозиялар болады.
Өзен аңғарының өн ... үш ... ... ... Олар ... саздақтан, құмдақтан, малта тастар мен конгломераттардан тұрады.
Жайылма алқабын су тасыған кезеңде су басып қалады. ... ... ... 1 м және де одан да ... ... ... Өзен жайылмасы
негізінен малта тасты, саздақты және ... ... ... ... көлдерге бай емес. Олар негізінен ауданның солтүстік
бөлігінде орналасқан. Олар өте ... және саяз ... ... ... ... ... бар. Ол ... минералды сулар шығады, оны
емдік бағытта пайдаланады. Сарыағаш ... ... ... су ... өзен және ... ... - жер асты ... да жатады.
Жер асты сулары халық ... ... ... суы ... үшін егін ... мен мал шаруашылығына тиімді. Елді мекендер
ол суларды негізгі ауыз су ретінде пайдаланады.
2.3 «Жамбыл» ЖШС-нің жер ... ... ЖШС жер ... Дербесек ауыл округінде орналасқан.
Шаруашылықтың жалпы жер көлемі 115 га.
Соның ішінде ... ... 112,5 га, ... 2,5 га жерді құрайды.
Алқаптардың құрамы мен қатынасы шаруашылықтың жалпы жер көлемі мен ауыл
шаруашылығы алқаптарының үлес салмағына ... ... ... ... ... ... мен ара қатынасы 1 кестеде келтіріледі.
1 кесте
Алқаптардың құрамы мен ара қатынасы
|№ |Алқап түрлері ... ... |
| | | | |
| | | ... ... |
| | | ... ... ... |
|1 ... |112,5 |99,2 |99 |
|2 ... жер |- |- |- |
|3 ... |2,5 |0,8 |1 |
|4 ... |- |- |- |
1 ... ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... жерлер | | | |
| ... ... |115 |100 | ... ... шаруашылықтың жалпы жер көлемі 115 га, ... ... 112,5 ... 2,5 га ... яғни ... жерінің
99,2 % құрайды.
2.4 «Жамбыл» ЖШС-нің ауыл шаруашылығы өндірісінің сипаттамасы
«Жамбыл» ЖШС шаруашылығы негізгі ... ... ... ... ... ... барлығы 115 га суармалы егістік ... ... екі ... ... ... ... Көлемдері 112,5 га болатын 9
танапты ауыспалы егістіктер шаруашылықтың солтүстік ... ... ... ... ... ... жерлерде орналасқан.
Негізгі суару көзі - Келес өзені болып табылады. Суару ... суды бөлу ... ... арқылы жүзеге асырылады.
Егіншілік жүйесі жерді ұтымды пайдалануға, топырақ ... ... ... ауыл ... ... ... көлемде алуға
бағытталған өзара ... ... ... ... шаралар кешенін білдіреді және маңызды міндеті ауыл
шаруашылығы алқаптарының ... ... ... ... ... мақсатта алқаптар құрылымындағы белгіленген өзгерістер анықталады
(2кесте).
2 ... ... ... ... ала ... құрамы
|Алқап түрлері |Жоба жасау ... ... |
| ... | ... |
| ... көлемі, | ... га |
| |га | | |
| | | | |
| | |+ |- | |
|1 |2 |3 |4 |5 ... |115 | | |7,0 ... ішінде: | | | | ... |84 |20,0 |- |86,0 ... |31 |10,0 |- |32,0 ... пішінін және көлемін көбейту есебіне 30 гектар жерді ... ... ... ... ... жерді егістікке трансформациялау
есебінен көбейтуге болады, яғни ... 115 га ... ... ... ... жүйесінің маңызды саласы ауыспалы егістік жүйесі болып
табылады.
Жобаның жасалу кезінде ... екі ... ... ... ... мамандануы егіс көлемінің құрылымында анықталады.
Eгiс көлемінің құрылымында барынша көп үлес салмақты ... ... - ... алады. Егістіктің қалған көлемін негізінен көпжылдық шөптер, дәнді
жүгері, сүрлемдік жүгері алады.
Ғылыми зерттеулер мен ... ... ... егістіктегі алғы дақыл жоңышқа болып табылатыны дәлелденген.
Мақта ауыспалы егістіктерінде жоңышқа, жүгері егу мал ... ... ... - ... азық ... ... мүмкіндік береді.
Егістікті пайдалану құрылымы ... ... мал ... азық
қажеттілігіне, қазіргі заманғы агротехника талаптарына байланысты болады.
Мақтаға ең қолайлы алғы дақыл – ... ... ... ... ... ... ол сортаң жердің ... ... ... рет ... сақтандырады, сонымен бірге оның үстіңгі
қабатындағы судың буға айналуы ... ... ... Қазақстан облысында мақта егісінің қосалқы алғы дақылы ... ... және ... ... ... ... бар екенін көп жылдық
тәжірибе жұмыстары көрсетіп отыр.
Ауыспалы егіс топырақтың құнарлығын сақтап, ... ... ... ... бір жер ... еңбек және материалдық шығынды өте аз
жұмсап, мол өнім алуды егіншілік ... ... ... ... белгілі.
3 кесте
Ауыл шаруашылығы дақылдарының өнімділігі
|Ауыл шаруашылығы дақылдарының |Жоба ... ... ц ... ... ц | |
|1 |2 |3 ... |20,5 |29,1 ... | | ... ... ... |31,3 |42,5 ... жылдық жоңышқа |57,1 |63,2 ... ... ... |62,7 |81,4 ... ... ... ... нәтижесінде жалпы егіс көлемін
көбейтуге мүмкіндік бар, сондай-ақ ауыспалы ... ... ... ... егіс ... артады. Ауыл шаруашылығы дақылдарын
егу технологиясының барлық талаптарын сақтай отырып ауыспалы ... ауыл ... ... ... ... ... ... шарушылығы дақылдарының өнімділік көрсеткіштері 4-кестеде
келтірілген.
Шаруашылықта ауыл шаруашылығы ... егу ... ... ... егу ... ... ... дайындалған
жерлердің болуын талап етеді.
Мал азықтық алқаптардың төменгі өнімділігі мал басын арзан азық түрімен
қамтамасыз етуді қиындатады. Сондықтан ... ... ауыл ... мен мал ... ... ... ... қарастырылады.
Шаруашылық алдында ауыл шаруашылығы өнімін өндіруді арттыру ... ... жету ... ... ... ... және өз
кезегінде жергілікті жердің табиғи-экономикалық жағдайларына сәйкес
ұйымдастыру-шаруашылықтық және ... ... ... ... қажет етеді.
Трансформациялаудың ең маңызды бағыттарының бірі - ауыл ... ... ... ... табылады. Осы мақсатта 6-кестеде 237,1
га тыңайған жер егістікке трансформацияланды. ... ... ... га ... Алқаптардың қалған құрамында өзгерістер жоқ.
2.5 Алқаптар мен ауыспалы егістіктерді ұйымдастыру
Ауыспалы егіс - ... ... ... буындарының бірі. Ол
егілген дақылдардың көлемі мен алмастырып егу тәртібін анықтап қана қоймай,
көп жылдар бойы жүргізілетін агромелиоративтік және ... ... ... іске ... негіз болады. Осыған байланысты егіншілік ... оның ... өр ... ... ... жылма-жыл молайту,
егін шаруашылығының тұрақтылығын арттыру шарттарының бірі ... ... және ... ... ... ... аумағында жерді өндіріс құрал ретінде пайдалануда және
кейбір жердің массивтерінің табиғи қасиеттерінде ... ... ... және ... ... ... жер ... бөледі. Егіншілік пен мал шаруашылығының дамуының негізгі көзі
және ауыл шаруашылығы ... ішкі ... ... ... ... бірі болып, алқаптар мен ауыспалы
егістіктерді ұйымдастыру табылады.
Алқаптар мен ... ... ... - ... ... арақатынасы, шаруашылыққа қолайлы орналасуы және бөлшектеп
пайдалануы болып табылады. Ол бірнеше ... ... ... ... ... ... ... олардың пайдалану жағдайы мен режимін
ұйымдастыру;
- алқаптарды трансформациялау, жақсарту және орналастыру;
- ауыспалы егістік жүйесін ұйымдастыру.
Алқаптар мен ... ... ... ... ... - жер
пайдаланушылар мен меншік иелерінің экономикалық мүддесін ескере отырып,
жердің тиімділігін арттыру, ... ... және ... ... ... қатар экологиялық жағдайын ескеру қажет.
Сондай-ақ ауыспалы егістік жүйелерін қолданбаған, дақылдың бір ... ұзақ ... бойы ... ... ... ... ... күннің өзінде өсімдіктің бойы 65-75 сантиметрден ... ... ... ... ... және де өнім беретін
бұтақтардың да, олардағы көсектердің де саны ... егіс ... ... ... салыстырғанда әлде-қайда кем ... Әр ... ... өнім ... ... жыл сайын қайта қайта
мақта егіліп келген жерде 3,5-4,5 граммнан тура келсе, ал ... ... ... кейінгі танаптарда бұл көрсеткіш 6-6,5 граммға
дейін жеткен. Сондықтан да егін ... ... ... жүзеге асырудың
негізгі элементтерінің бірі ретінде әрбір ... ... ... қарай ауыспалы егіс жүйесін оңтайлы жүргізу болып табылады.
Алқаптар мен ауыспалы егістіктерді ұйымдастырудың негізгі міндеттері
мыналар болып табылады:
- ... ... мен ... ... тиімді вариантын тандай
отырып, шаруашылықтың барлық жерлерін ұтымды ұйымдастыру;
- аумақтың ... ... ... үшін ... ... және ... қорғау шараларының жүйесін қамтамасыз ету;
- алқаптардың ... ... мен ... жою, ... әртүрлілігін бір жүйеге келтіру, экологиялық ... ... ... ... ... ... ... прогрессивті жүйесін енгізу үшін қолайлы
ұйымдастыру, аумақтық жағдай жасау;
- шаруашылық пен ... ... ... ... ... ... алқаптарды трансформациялауға, ... ... және тағы да ... ... азайту үшін қолайлы
жағдайлар жасау. [11]
Осы міндеттерді ескере отырып, жобаның І-вариантында бір жеті ... бір ... ... ... ... ... ауыспалы егістіктен тысқары
учаске және ІІ-вариантында екі сегіз танапты ... ... ... ... ... учаске және бір бес танапты көкөніс ауыспалы
ұйымдастырылды. Ауыспалы ... ... ... ... тең ... тең ... ... мен ауыспалы егістікті
пайдаланудың жобалық құрылымы келесі 4-ші кестеде келтіріледі.
4 кесте
Ауыспалы егістік ... тең ... және тең ... ... ... ... ... көлемінің орташа |
|егістік |№ ... ... ... ... |
| | |, га | ... | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | |
| |І |
| |І |ІІ |ІІІ |ІV |V |VІ |VІІ |
|1 |М |М |Ж+А |М |М |М |М |
|2 |М |М |Ж-2 |Ж+А |М |М |М |
|3 |М |М |Ж-3 |Ж-2 |Ж+А |М |М |
|4 |Ж+А |М |М |Ж-3 |Ж-2 |Ж+А |М |
|5 |Ж-2 |Ж+А |М |М |Ж-3 |Ж-2 |Ж+А |
|6 |Ж-3 |Ж-2 |М |М |М |Ж-3 |Ж-2 |
|7 |М |Ж-3 |М |М |М |М |Ж-3 ... ... М – ... Ж+А – ... Ж-2, Ж-3 – 2-ші, 3-ші –
жылғы жоңышқа.
7 кесте
Танап тепе-теңдігі ... ... ... ... ... ауданның|Танап өлшемдері|
|егістік |егіс нөмірі|ауданы, ... ... | ... | | ... | | |
| | | | |га |% ... |ені, β ... |1 |14,5 |14,3 |0,2 |0,5 |162 |140 |
| |2 |14,3 | |0 |0 |175 |150 |
| |3 |15,0 | |0,7 |0,2 |175 |150 |
| |4 |12,4 | |-1,7 |0,4 | | |
| |5 |13,5 | |0,2 |0,1 |165 |145 |
| |6 |12,5 | |-1,5 |0,2 |170 |140 |
| |7 |12,6 | |-1,4 |0,2 |160 |150 |
| |8 |13,2 | |-0,8 |0,3 |165 |155 |
| |9 |12,4 | |-1,6 |0,2 |160 |140 ... |1 |12,5 |12,1 |0,4 |0,15 |170 |155 |
| |2 |12,5 | |0,4 |0,15 |175 |160 |
| |3 |12,1 | |0 |0 |170 |155 |
| |4 |12,5 | |0,4 |0,15 |175 |150 |
| |5 |12,5 | |0,4 |0,15 |175 |160 |
| |6 |12,5 | |0,4 |0,15 |175 |160 |
| |7 |12,6 | |0,5 |0,16 |180 |165 ... ... ... ... ... әрбір топырақ контуры
бойынша орташа балл бонитетін ... ... ... балл ... ... ... ... Р*Бб/ ... Борт - ... ... ... - ... ... ауданға көбейтілген жиынтығы
Р - топырақ түрлерінің аудандарының жиынтығы.
8 кесте
Орташа салмақталған балл бонитетін анықтау
|Ауыспалы егіс|Топырақ ... га ... |Р*Бб ... ... ... ... |Р |бонитет, Б | | |
| ... | | | | ... ... ... |І |14,5 |23 |563,5 |30,25 |
|2 |І |14,3 |15 |364,5 | |
|3 |І |15,0 |15 |370,0 | |
|4 |І |12,4 |22 |536,8 | |
|5 |І |13,5 |22 |517,0 | |
|6 |І |12,5 |23 |517,5 | |
|7 |І |12,6 |22 |577,5 | |
|8 |І |12,3 |23 |546,0 | |
|9 |І |12,7 |24 |564,3 | |
| ... ... |І |12,5 |30 |188,1 |31,20 |
|2 |І |12,5 |30 |197,1 | |
|3 |І |12,1 |30 |202,8 | |
|4 |І |12,5 |30 |229,2 | |
|5 |І |12,5 |30 |196,8 | |
|6 |І |11,5 |30 |203,0 | |
|7 |І |12,6 |30 |218,0 | ... ... ... ... бойынша ауыл шаруашылық дақылдарының
балл бонитеті бойынша өнімділіктерін анықтау қажет. Шаруашылықтың топырақ
түрлері бойынша ... ... ... ауыл шаруашылық дақылдары бойынша
жоспарлы өнімділікті пайдаланып, бір балдық бағасын анықтау керек.
Б1б = ... / ... Б1б - бір ... бағасы
Өжосп - жоспарлы өнімділік, ц/га
Ббшб - шаруашылық ... ... ... ... мына ... ... ... = Б1б ... - ... ... ... - бір ... ... - ... егіс бойынша балл бонитеті.
9 кесте
Ауыл шаруашылық дақылдарының бонитет балы бойынша өнімділігін анықтау
|Реттік |Ауыспалы егістегі ... ... ... балл ... |дақылдар атауы |өнімділік, |бонитеті бойынша |
| | |ц/га | |
| | | |I |II |
|1 ... |20 |27,0 |29,4 |
|2 ... |100 |110 |120 ... ... ... ... - ... мәдениетінің белгілі бір даму
деңгейінде олардың сапасын құнарлылығы ... ... ... ... бағалау — жерді кешенді зерттеудің логикалық жалғасы болуымен
қатар оны экономикалық тұрғыдағы негізі болады.
Топырақты бонитеттеудің ...... ... ... мен ... ... ... өңдеудің заты - топырақтың табиғи
тұтынушылық қасиеттері немесе топырақтың өзіне тән ... ... ... мен топырақтың өзі болып табылады.
Топырақты бонитеттеудің міндеті - ... ... ... ... ... ... яғни ... агрономиялық сапасына
баға беру.
Топырақты салыстырмалы бағалау ауылшаруашылық дақылдарының өсуі мен
дамуындағы ... орын ... ... ... мен ... жүргізіледі. Топырақ құнарлылығының деңгейіне барлық табиғи
факторларының ... жері ... ... ... Бірақ дақылдардың өнімділігі топырақтың сапасына ғана ... ... ... ... ... да, оның
ішінде негізгі және айналымдағы қорлармен қамтамасыз ету, енгізілетін
тыңайтқыш ... де ... ... ... ... ... ... белгілерді дұрыс
таңдаудың маңызы зор. Осы жағдайда ... ... ... ... ... ... белгілердің маңыздылары
қарашірік қабатының ... ... ... ... ... ... фосфор, калий қоры, механикалық құрамы, қышқылдығы, т.б.
Ауылшаруашылық дақылдарының өнімділігімен ... ... ... топырақ жамылғысын жан-жақты оқып үйрену, топырақтың жеке
қасиеттерінің өнімділік ... ... ... ... ... кадастрлық аудан шекарасында топырақты бонитеттеу жөніндегі
жұмыстар мынадай кезектілікте жүргізіледі:
- Жеке ... ... ... ... ... ... ... негізгі ауылшаруашылық дақылдарының көп жылғы
орташа өнімділігі ... ... ... ... таңдау жүргізіледі.
- Табиғи қасиеттері мен белгілері бойынша топырақты ... ... ... ... ... ... ... орташа
шамасык анықтауға көп көңіл бөлінеді. Бұл кезеңде кешенді ... ... оқып ... және бұл топырақтардың көрсеткіштері
бойынша нақты мәліметтерді тандау жүргізіледі. ... ... ... және ... ... бонитет шкаласының мәліметтері
4,5-кестелерде келтіріледі.
- Топырақты ... ... ең ... ... ұйымдастыру мен басқару, жалға алу қатынастарында
өнімділікті келешек және жоспарлы есептеу, жер салығын және
жерді жалға алу төлемдерін анықтау кезінде қолдану ... ... ... ... ... ... ... қызметін
жоспарлау мен анализіне нормативтік - ресурстық тәсіл ұсынады, яғни алдымен
табиғи факторлардың ресурстық потенциалын, ал содан ... осы ... ... ... шаруашылықтың нормативтік деңгейін құру.
Шаруашылықтың мамандануын ... ... ... ... ... және ... ауытқуына байланысты
ауылшаруашылық кәсіпорынының мамандану қорытындыларын ... ... ... ... ... ... және тағы басқа).
Сонымен қатар танап өнімділігі бағаланады, бұндай тәсіл өндірістің
мамандануын талдауға және ... ... ... Жер үшін ... ... ... ... бонитет балы бағасы
бойынша анықталады (Б1 Бп,) және бұл әртүрлі ... алып ... ... ... Б1...БП - шаруашылық бойынша берілген топырақ
агротобының балы. Р1, Р2,... Рп ... ... ... ... ... Содан кейін бонитет балы бойынша сол ... ... ... жер ... ... анықталады. Осыдан кейін танап,
бригада және шаруа қожалығына жер салығының жалпы ... ... ... ... ... алынған салықты қарапайым қосу арқылы анықтайды.
- Топырақты бонитеттеу жердің құнарлылығын төмендетіп және ... үшін ... ... ... ... ... Ол үшін жердің
жағдайын кезеңдік бақылауды ұйымдастыру керек. Ол визуальді, ... ... ... лабораторияда агрохимиялық талдау жасау (суарылмайтын
жерде 5 жыл, ... ... 3 жыл) ... ... Бұл ... ... жасалады.
Топырақ құнарлылығына зиян келтірмеу үшін жер алқаптарының жағдайына
келесі параметрлер бойынша бақылау ... ... 0-50см ... ... және ... топырақта қарашіріктің азаюы немесе
тұзданудың ... ... ... ... бастапқы жағдайдағы топырақ
құнарлылығын қалпына келтіруге кететін ... ... ... ... өтелу көрсеткішін есептеу
|№ |Механикалық құрамы ... құны ... П ... ... ОЗ |
|1 |2 |3 |4 |
|1 ... саздақты |1365,20 |1,66 |
|2 ... ... |1189,22 |1,47 |
|3 ... |1422,6 |1,72 |
|4 ... |1186,3 |1,47 |
|5 ... ... |1230,9 |131 |
|6 ... |1312 |1,38 |
|7 ... ... |1320,3 |1,48 |
|8 ... ... |1312,1 |1,43 |
|9 ... ... |1422,6 |1,72 ... ... ... |14552 |1,64 ... ... саздақты |1439,21 |1,62 ... ... |1201,3 |1,32 ... ... ... |1396,2 |1,66 ... ... ... |1301 |1,38 ... |Ауыр сазды |1239,21 |1,62 ... ... |1270,61 |1,45 ... ... ... |1226,39 |1,36 ... ... |1201,03 |1,38 |
10 ... жалғасы
|19 |Жеңіл саздақты |1244,52 |1,41 ... ... |1244,52 |1,41 ... ... |1244,52 |1,41 ... ... |1201,03 |1,36 ... |Ауыр саздақты |1222,12 |1,32 ... ... ... |1197,95 |1,34 ... ... ... |1179,55 |1,32 ... ... ... |1222,9 |1,34 ... ... ... |1152,5 |1,28 |
| ... ... | ... құны мына ... бойынша анықталады
П=У*Цк
(7)
мұнда У – есептеулі өнімділік
Цк – кадастрлық бағасы
Шығынның өтелуі бірыңғай кадастрлық ... мына ... ... П – 1 га өнім ... ... - 1 га ... ... жиынтық еңбек шығындары 1 га мақтаның егу
барысындағы шаруашылық бойынша шығын 885,08 теңгені құрайды. Өнім ... ... ... ... ... 1,72 теңге болғанда саздақты
топырақтарда – 1521,8 ... ... Ең ... ... ... ... 1,28 теңге болғанда жеңіл саздақты және құмшауыт топырақтарда – 1132,25
теңге.
Жалпы өнім құны – 34400,98 ... ... ... ... ... есептеу
|№ |Механикалық құрамы |Өнім құны, П |Таза табыс ... |
| | | ... ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |
|1 ... ... |1365,20 |480,12 |276,62 |
|2 ... ... |1189,22 |304,14 |100,62 |
|3 ... |1422,6 |537,52 |334,02 |
|4 ... |1186,3 |301,22 |97,72 |
11 ... ... |Жеңіл саздақты |1230,9 |345,82 |142,32 |
|6 ... |1312 |426,92 |223,42 |
|7 ... ... |1320,3 |435,22 |231,72 |
|8 ... ... |1312,1 |427,02 |223,52 |
|9 ... ... |1422,6 |537,52 |334,02 ... ... ... |14552 |570,12 |366,62 ... ... саздақты |1439,21 |554,13 |350,63 ... ... |1201,3 |316,22 |112,72 ... ... ... |1396,2 |511,12 |307,62 ... |Жеңіл саздақты |1301 |415,92 |212,42 ... ... ... |1239,21 |354,13 |150,63 ... ... |1270,61 |385,53 |182,03 ... |Жеңіл саздақты |1226,39 |341,31 |137,81 ... ... |1201,03 |315,95 |112,45 ... ... ... |1244,52 |359,44 |155,94 ... |Сазды |1244,52 |359,44 |155,94 ... ... |1244,52 |359,44 |155,94 ... ... |1201,03 |315,95 |112,45 ... ... саздақты |1222,12 |337,04 |133,54 ... ... ... |1197,95 |312,87 |109,37 ... ... саздақты |1179,55 |294,47 |90,97 ... ... ... |1222,9 |337,82 |134,32 ... ... ... |1152,5 |267,42 |63,92 |
| ... ... ... |5169,93 ... ... ... табысты есептеу келесі түрде жүргізіледі:
4. Таза табыс шамасы есептелінеді (ЧD)
ЧD=П-3
(9)
мұнда П - 1 га өнім құны
З - ... ... ... ... ... 1-га ... таза табыс
шамасы айқындалады (ЧDН)
ЧDН ... Фосн - ... ... ... - амортизацияны алып тастағандағы барлық шығындарының сомасы ретінде
анықталатын айналым қордын ... = ... А - 1 га ... ... ... ... таза табыс шамасы берілген жер кадастрлық ауданының барлық
топырағы үшін бірдей белгіленеді. Берілген ... – 203,5 ... ... табыс (DD) таза табыстың қалыпты шамасының
үстіндегі қосымша бөлігі ... ... =ЧD – ... ... 10503,82 ... дифференциалды табыс 5169,93 теңгеге тең
3 Тіршілік қауіпсіздігі және еңбекті қорғау
Ауылшаруашылық өндірісінің қауіпті және зиянды факторлары
Тіршілік қауіпсіздігі – бұл ... ... жер ... және жұмысшы
ортасындағы қауіптен сақтар шаралары жиынтығы, яғни, процесте қалыптасқан
адам өміріне, денсаулығына әсер ... ... ... ... еңбек
қызметінің жағдайы.
Еңбек қауіпсіздігін басқару мүмкіндіктерінің тиімділігі және әрекетіне
ықылас білдіреді. Бұл ... ... ... ... және
экономиканы реформалауды жақсарту жағдайларында іске асырылады. Адам
тіршілігі процесінде ... ... әсер етуі ... ... ... ... бір ... адам денсаулығына тікелей немесе ... ... ... ... ... ... жақсартуға, еңбекті ғылыми тұрғыдан
ұйымдастыруға, оны механизациялау, автоматизациялау арқылы қара ... ... ... Ол туралы ҚР «Еңбек» кодексінде айтылады
(15.05.2007ж.). ... ... ... ... өндірістің
өзінің әдісінде жату керек, ғылым мен техникалық жетістіктерін кеңінен
пайдалануына байланысты.
Қазіргі заманның ... ... озық ... ... ... ... алуды алдын алу, санитарлық-гигиеналық талаптарын
қамтамасыз ету, кәсіби ... жол ... ... ... ... дұрыс ұйымдастыру, оны қорғау тәсілдері заң-құқықтарға ... ... ... олар осы салада адам қатынастарын реттейді.
Жұмыс орындарының қауіпсіздік ... ... ... ... ғимараттар (құрылыстар) өзінің құрылысы
бойынша олардың функционалдық ... және ... ... ... қорғау талаптарына сай болуға тиіс.
2012.17.02. № 566-ІV ҚР Заңымен 2-тармақ өзгертілді (бұр.ред.қара)
2. Жұмыс ... осы ... түрі үшін ... ... сәйкес келуге, онда тиісті техникалық паспорт (сертификат),
сақтандыру белгілері болуға және ... ... ... қамтамасыз ету үшін қоршаулармен немесе қорғау ... ... ... ... жолдар мен қызметкерлердің үй-жайлардан шығатын жолдар бос
болуға және ашық ауаға не қауіпсіз аймаққа ... ... № 566-ІV ҚР ... 4-тармақ өзгертілді (бұр.ред.қара)
Адам организмінің бірдей өзгеруі әр түрлі себептерден тууы мүмкін. ... ... ... ... миға және күш ... ... өз денгейден асып орындалуынан, жүйке жүйесіне ауырлық, және
т.б. осы себептер сияқты.
Ауыл шаруашылығы қызметкерлеріне төмендегідей ... ... ... етуі ... Ауа ... ... тым ... және тым төмен түсіп
кетуі;
- Жұмыс ... ... өте аз ... ... ... ... көрсеткішінің рұқсат етілуі;
- Иондалған сәулелердің максималды сатысы;
- Электромагниттік өрістің максималды сатысы;
Энергиялық токтың зақымдалу қауіптілігі.
Жалпы психологиялық ... ... ... атап ... ... ... мидың шаршауы;
Осы жоғарыда айтылған барлық қауіпті және зиянды фактордың ауыл шаруашылығы
қызметкерлерінің аталған жұмыстарды атқару барысында әсер ... ... ... ... ... ... газ, ... түрінде денсаулыққа қауіпті зиянды заттар бөледі.
ОҚО, Сарыағаш ауданындағы «Жамбыл» ЖШС-нің ауыспалы ... ... ... және ... ... ... ... өндеу
барысында жұмысшылар мен қызметкерлер арасында арнайы іс-шаралар жүргізілуі
тиіс. ... ... ... ... ... техникалык қауіпсіздік
ережелерімен таныстырылады. Өндірісте көп кездесетін зиянды факторлар
катарына:
денсаулыққа ... ... ... ... ... шу мен ... зиянды факторлардың жұмыскерлерге тигізген әсерінің салдары -
оларды кәсіби сырқатқа әкеліп соғады. [12]
Ауылшаруашылық өндірісінде еңбектің қауіпсіздік ... ... ... ... қауіпсіздік техникасының нұсқауын алуы
шарт.
Бұл бөлімшеде қарастырылатын:
- қауіпті аймақтар;
- ауылшаруашылығындағы машиналар мен механизмдерге қойылатын талаптар;
- егін ... ... ... мал ... ... ... ... жөндеу мен оларға техникалық қызмет көрсетудегі
қауіпсіздік талаптары;
- қопарылыс қауіпсіздігі;
- ... су ... және жылу ... қауіпсіз
пайдаланылуы;
- қысыммен жұмыс жасайтын ыдыстарды қауіпсіз пайдаланылуы;
- газды және зертханалық жабдықтарды қауіпсіз ... ... ... мен жүк көтергіш машиналарды пайдаланудағы ... ауыл ... ... ЖШС ... ... шаруашылығымен
айналысады.
Мақта шаруашылығына байланысты еңбектің қауіпсіздік техникасын ... ... ... ... дейін оған қатысты барлық тұлғалар
еңбектің қауіпсіздік техникасын сақтау шаралары ... өтуі ... ... ... ... ... ... таситын автокөліктер алғашқы
қауіпсіздік құралдарымен, жарамды ... ... ... ... майлаудың және азық-түліктің реттелген жүйесі болуы қажет.
Гидрожүйеден жанармай немесе эмульсия ағып тұрса, ... ... жоқ ... ... ... егін жинауға және тасымалдауға
жіберілмейді.
Мақтаның пісуі алдында орман, дала, тоғай ... ... ... мен ... және ... жолдар шеті айдалып, ені 4 м кем ... ... ... ... ... ... тартуға және от жағуға;
2) мақта жинау көлігін жанармаймен, ал шанағын өңделмеген мақтамен
толтырып, егістікте ... ... мен ... жабдықтары жарамсыз көліктерді пайдалануға;
4) мақта кептіруге арналған алаңда мақта жинайтын ... ... жол ... бос ... тасу ... ... брезентпен жабылып, көлік
қорабында саңлау болмауы керек. Тракторлар, ... ... ... мен ... ... және май құю ... ... мақтаны
табиғи кептіру алаңынан 50 м ... ... ... ... ... ... ... тұрғын үйлерден, қоғамдық ғимараттардан, жөндеу
шеберханаларынан кемінде 150 м, ал ... және ... ... ... ... 1,5 ... ... Өңделмеген мақтаны табиғи кептіру алаңы
сыртқы өртті сөндіру үшін кемінде 50 ... м ... су ... ... ... ... ... кептіру алаңы асфальтталған немесе кемінде 5
см ... ... ... ... болу ... Мақтаны жолдың
жүргіншілер бөлігінде кептіруге тыйым салынады. ... ... ... қақпайлауды қамтамасыз ету қалыпты жағдайда болуы керек.
Жабдықтар мен құрылысты және ... ... ... ... ... ... ... бір рет тазалап тұру керек. Тастарды, металды ... да ... ... қамтамасыз ету қалыпты жағдайда болуы қажет.
Транспортердың клиноремендік тасымалы шамадан тыс қызу мен батып қалуды
болдырмау мақсатында есептік нормативтік күшпен ... ... ... ... іске қосу тек жөнделгеннен кейін жүзеге асу
керек.
Таспалы ... ... ... мен ... ... ... реті ... кәсіпорын басшылығымен бекітілген, бүтін
затпен ... ... ... ... ... мойны мен қозғалмалы бөлшектерін мақта
шаңы мен талшықтарынан үнемі тазартып тұру қажет. нұсқауға сәйкес ... ... ... ... ... ... ... жөніндегі
уәкілетті мемлекеттік орган белгілеген нысан бойынша:
1) еңбек жөніндегі уәкілетті ... ... ... ... аумақтық бөлімшелеріне;
2) қауіпті өнеркәсіп объектілерінде болған жазатайым ... ... ... ... алу және оларды жою жөніндегі ... ... ауру ... ... ... жөнінде халықтың санитарлық-
эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы уәкілетті мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... мiндеттерiн атқарған кезде оны жазатайым
оқиғалардан сақтандыру шартын жасасқан сақтандыру ұйымына хабарлайды.
Осы тарауға сәйкес ... ... тиіс ... ... ... кезде
жұмыс беруші:
1) жазатайым оқиға болған жердегі құқық қорғау органына;
2) ... және ... ... мен ... уәкілетті
органдарына хабарлауға тиіс.
3. Өндірістегі жазатайым оқиғаны тергеп-тексеру кезінде комиссияның
талабы бойынша ... ... өз ... ... санитария
Өндірістік санитария дегеніміз - еңбекшіге зиянды өндірістік
факторлардың әсерін ... ... ... және санитарлық -
техникалық шаралармен құралдардың жүйесі. Ондай шараларға ... ... ... ... ... микроклиматтың қамтамасыз етілуі;
2. Шаңның, будың және газдың ағзаға зиянды әсерін жою;
3. Жұмыс орнында шу мен дірілдің мөлшерін азайту ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету;
5. Радиоактивтік заттардан сауықтыру жұмыстарын жүргізу;
6. Температурасы нормадан жоғары немесе төмен жұмыс ... ... ... ... Санитарлық-тұрмыстық бөлмелердің болуы және оның қажетті заттармен
жабдықталуы;
8. ... ... ... және жеке ... ... ету;
9. Өндіріске жаңа техниканы, технологияны енгізу және автоматтандыру,
еңбекті кешенді жарақтандыруға ... ауыл ... ... ... ... жырту мақсатында жер
жыртатын тракторлар, бульдозерлер экскаватор, жүк ... ... Осы жер ... ... ... жүк ... крандар,
бульдозерлерден шыққан дірілдердің адамдарға зиянды факторлары.
Шу ақпаратты қабылдауға бөгет ... ол өз ... ... ... ... ... Ол шаршағандықты тудырады. Шу ұзақ уақыт бойы
әсер еткен жағдайда  жақсы есту төмендейді, қан ... ... ... ... ... нашарлайды, тыныс алу орталықтарында өзгерістер
болады, қимыл координацияларында өзгерістер болуы мүмкін
Өндірісте шуды төмендету мәселесі ... ... екі ... ... кәсіпорындардың дайындайтын машиналарының және жабдықтарының, оларға
техникалық шартта және стандартта берілген шуларын төмендету;
2) жұмыс орнында, кәсіпорын аумағында және оған ... ... ... ... жеке ... ... ... жауып тұратын шуға қарсы
құлаққаптарға, шуға қарсы ішпектерге, шуға қарсы дулығаларға және ... және шу ... ... өте ... кезеңдік немесе кезеңдікке жақын механикалық
тербеліс. ... ... ... 16 ... кем емес – ... 16-дан 20000 Гц-ке дейінгі дыбыстық, 20000 — нан ... ... ... … 20 Гц ... ... дірілмен бірге шу да шығады. Адам дірілді
құбылыс ... ... ... ... ал ... 1 ... ... сезеді. Жалпы діріл оның пайда болу ... ... ... ...... діріл, ол жолдарда, агрофонда және жергілікті жерлерде
қозғалатын машиналар мен транспорттық құралдар адамға әсерін тигізеді;
2 – транспортты – техникалық ... ол тек ... ... ... іші, тау ... ... ... (экскаватор, жүк көтергіш
кран, тау машинасы);
3 – технологиялық діріл, ... әсер ... ... ... ... ... ... қондырғылары). Жұмыс орнына
байланысты бұл категориалар 3а, 3б, 3в, 3г топтарына бөлінеді.
Жалпы дірілде – оның ... ал ... ...... әсер ... есептей отыра адамға әерін тигізетін дірілді әрбір тағайындалған
бағыт бойынша жеке – жеке нормаландырады.
Дірілдің адам организіміне әсер ету ... мен ... ... ... медицинада жүйке жүйесін жақсартуда, жара бетінің тез жазылуына, қан
айналымның бұзылуына алып келеді. Өндірістік жағдайларда ұзақ ... ... ... және ... ... тіпті – «діріл ауруына»
әкеліп соқтырады.
Машиналардың дірілін төмендету үшін негізінен соққылар, қатты ... ... ... ... төмендету керек. Айналып тұрған масса
балансының ... ... үшін ... ... жету керек.
Сондай – ақ жүйенің механикалық құбылыс ... ... ... түріне
айналдыру – дірілді демфирлеу түрі қолданылады.
Дірілді басу жүйеге қосалқы ... ... ... ... ... ... ... жүйеге қосалқы байланысты ... ... ол ... немесе конструкцияның қиын элементіне машинадан
дірілдің берілмеуін қамтамасыз етеді. МЕСТ 12.4.046 – 78 ... ... ... дірілді басатын параметрлер әдісін техникалық үрдістерде
діріл ... бар ... ... ... ... ... ... дірілі бар орынға жоламауы үшін ол телімді ... ... мен ... бар қоршаумен қоршайды. ... мен ... ... шулы және діріл қауіптері бар технологиялық үрдістерді жою
болып табылады. Мысалға бекіткішті дәнекермен, ...... ... ... ... ... ... Ауаның шартты ылғалдылық;
• Ауа қозғалысының жылдамдығы;
• Жылулық ... ... ... ... ... ... әсер ететін
маңызды факторлардың бірі ... ... ... ... ылғалдылығы және ауа қозғалысының жылдамдық нормалары
келтірілген.
12 кесте. ... үшін ... ... нормалары
|Жылдық кезең |Жұмыс |Ауа ... ... ... ... ... ... ... % ... ... |Жеңіл 1а |22-24 |40-60 |0,1 |
| ... 1б |23-21 |40-60 |0,1 ... ... 1а |23-25 |40-60 |0,1 |
| ... 1б |22-24 |40-60 |0,2 ... ... уақытта қандай да болсын өнеркәсіпте және ауыл ... ... ... ... ... жұмыс істеуінің өзін
елестету қиын. Табиғи жарық өзінің жарықтандыруының өте кең ... ... Бұл ... ... ... ... ... күннің бұлттануы, жер бетінің шағылыстыру
қасиетімен т.б. шартталынады. Сондықтан табиғи жарықтың жарықтылық шамасын
сандық ... ... ... ... ... ... дамуы, өндріске жана техника, автоматизация ендіру технологиялық
процесс механизациясы электр энергиясын тұтынуға үлкен қажеттілік ... ... ... электр қондырғышының ток жүрмейтін металл бөлігінен
жерлендіру қорғанысы жүргізіледі.
Электр қондырғышының апатсыз жұмыс істеуі, сондай - ақ ... ... ... ... квалификациясы мен қызмет етуші қызметкерлер
және электр желісі, электр ... ... ... тәуелді.
Электрқондырғыларды қолдану кезінде қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз
ету үшін адам ағзасына электрлі токтың ... ... ... ... зақымдалған адамға көмек көрсете білу керек. Осы
мақсаттар өнеркәсіпте ... ... ... ... ... ... ... жалпы эксплуатациялық күйіне жауап
беруші тұлға тағайындалуы тиіс.Электртоқ адам ағзасынан өткен ... ... және ... әсер ... ... ... ... кейбір жерлерін күйіп кетуі, қанның және қан ... ... ... ... ... табиғи жарық жетіспеген кезде
жұмысқа комфорттық жағдай жасау үшін, тәуліктің түнгі ... ... ... ... жоқ ... қолданылады.
Жасанды жарық функционалды белгілеумен жұмыстық және авариялық ... ... ... ... бір ... ... ... кезекші
жарықты қамтамасыз ету үшін пайдаланады.
Жұмыс жарығы - барлық ғимараттар мен үйлерді қамтиды ... ... ... ашық ... ... жүретін жерлерінде транспорт
жолдарын қамтиды.
Авариялық жарық - жұмыс орнының авариялық ... ... ... арналады.
Эвакуациялық жарық ғимараттардағы жұмыс жарығы авариялық өшірілгенде
адамдарды сол жақтан ... үшін ... ... ... үшін ... жерлері ескеріледі, қайда бір мезгілде адам саны бола
алады.
Өрт қауіпсіздігі
Өрт – бұл ... пен ... ... ... ... материалдық
шығындарға әкелетін және адамдардың өмірі мен денсаулығына қауіп төндіретін
жану болып ... ... ... және ... және ... заттардың температурасының жоғарылығы;
-түтін;
-ауада оттегі шоғырының аз болуы;
-ғимараттардың, үйлердің және қондырғылардың бұзылуы.
Қажет ететін жерлерде өртке қарсы ... ... ... т.б.) ... ... ... етілуі тиіс. Жұмыс орындарында
темекі шегуге тиым ... және ... тек ... шегу ... Өрт ... орындарына жеткізетін жолдар, осы орындар ... ... ... уақытта жарықтандырылуы тиіс. Жазғы уақыттар
немесе күн жылы ... осы ... су ... ал ... ... ... тазалануы тиіс. Аймақ пен жұмыс орындарының жауапкершілігі әкімшілік-
шаруашылық және өз ... сай ... ... президент
орынбасарларына жүктеледі.
Өрттен келетін қауіптілік деп ... орын ... ... ... салдар
мен шарттардың жиынтығын және оның белгілі-бір ... ... ... қауіптілігінің дәрежесі онымен қатар өндірістің технологиялық
процессіне де тікелей ... ... жер асты ... ... мұнай және газ қалдықтары төгілуі мүмкін осы қалдықтар уақыт
өте келе көлемі өсіп оның ... газ ... ... кішкене ғана
ұшқынның салдарынан мұндай ... өрт шығу ... ... түседі.
Скважиналарда мұнай және газ қалдықтарының төгіліп өрт қауіпсіздігі болмауы
үшін алдын-алу шараларын қарастырып ... ... ... ... су, химиялық қосылыстағы көбікті жанбайтын
сұйықтық, булы сұйықтық, көмір қышқыл газы ... ... ... ... ... ... ... жабуға жарайтын жабынғыштар кіреді.
Жоғарылардан басқа оттегінің төмендетілген ... ... газ ... ... Өрт сөндіруде өртті сөндіргіш балон және ... ... ... ... қорғайтын инвентарьлар
тізімі болуы тиіс және осы өрт ... ... мен ... ... ... тиісті.
Алғашқы өрт сөндіргіш құралдардың есебін әрбір нысан мен ғимаратқа ППБ-
01-93. шартына сәйкес шығарады. Алғашқы өрт ... ... өрт ... сол ... өрттен қауіпсіздеу тасалау жерге ... ... Өрт ... ... ... ... жолдардың
ауызына орналастыруға тиым салынады.
Өрт сөндіргіштер еденнен 1,5 метр биіктікте және ашылып тұрған ... м ... ... ... Өрт ... ... ... инструкциясы көзге көрініп тұрғаны жөн. ... өрт ... ... ... және ... орналасуына байланысты өрт сөндіру
пунктерінде топтастырылады.
Алғашқы өрт сөндіру құралдары қызмет ететін ... ... ... ең ... ... ... ... арақашықтық –
100метрден ал жарылысқа қауіпті аймаққа ... ең алыс ...... ... ... ... құм салынған жәшіктерді, су құйылған ыдыстарды,
инвентарь шкафтары мен ... ... мен ... ... ГОСТ
12.4.026-76 талаптарына сай қаралу керек. ... ... ... ... ... және ... қауіпсіздігі
Төтенше жағдай дегеніміз — табиғат немесе өндіріс апаттарының
зардаптарын күнделікті қызметпен, қаражатпен ... ... ... ол
үшін әдейі материалдық, техникалық, ақша қаражатын және адам ... ... ... Төтенше жағдай пайда болу себептеріне қарай табиғи сипаттағы
және техногендік сипаттағы төтенше жағдайларға бөлінеді.
Техногендік сипаттағы төтенше ...... ... ... ... да авариялар, өрт (жарылыс), күшті әсер ететін улы, радиоактивті ... ... ... ... ... (тарату қаупі бар) авария,
үйлер мен ғимараттардың кенеттен қирауы, бөгендердің бұзылуы, ... ... ... және ... жүйелеріндегі,
тазарту құрылыстарындағы авария туғызған ТЖ.
Төтенше жағдай аймағы бұл ТЖ ... ... бір ... ... ... ... ТЖ таралу аумағына және келтірген нұқсанның көлеміне
қарай, объектілік, жергілікті, өңірлік және ... ... ... ТЖ ... ҚР Үкіметінің 2004 жылғы 13 ... ... ... ... және ... ... ... жағдайлар
жіктемесіне» сәйкес жіктеледі. ҚР Үкіметінің 2002 жылғы 24 ... ... ... ... және ... ... ... туындауына әкеліп соққан авариялардың, зілзалалардың ... ... ... ... сәйкес объектілік және жергілікті
ауқымдағы төтенше жағдайларды ТЖМ ОҚО ... ... ... ... ... ... бұл ... процестің бұзылуы, механизмдердің, жабдықтар
мен ғимараттардың бұзылуы. Авариялық ғимараттар бойынша зерттеу жұмыстарын
авариялық ғимараттардың ... ... ... тұрақты жұмыс атқару
облыстық комиссиясы жүргізеді. Аталған комиссияның ... ... ... ... ... ... жағдайлардың алдын алу және
жою жөніндегі ... ... ... ... ... ... себептерін тексеру тәртібін «Қауіпті өндірістік
объектілердегі өнеркәсіптік қауіпсіздік ... ҚР 2002 ... ... ... ... ... саласындағы уәкілетті мемлекеттік
орган мүдделі орталық ... ... ... ... ... ... бұл төтенше жағдайлардың пайда болуына әкеліп соғатын жойқын
құбылыс.
Дүлей зілзала – төтенше жағдайлардың пайда болуына әкеп ... ...... және ірі ... төтенше жағдайлардың пайда болуына
әкеліп соғатын жойқын құбылыс.
Төтенше ... ... алу – ... ала ... және ... пайда болу қатерін мүмкін болғанынша азайтуға, адамдардың
денсаулығы мен ... ... ... мен ... ... мөлшерін
кемітуге арналған шаралар кешені.
Төтенше жағдайларды жою ...... ... пайда болған
кезде жүргізілетін және адамдардың өмірін сақтап, денсаулығын қорғауға,
залал мен материалдық ... ... ... ... төтенше
жағдайлардың аймағының одан әрі таралмауына ... ... ... ... ... мен ... да ... күттірмейтін жұмыстары жатады.
Осы жұмыстарды уақтылы атқару мақсатында ... АҚ және ТЖ ... Бұл ... ... ... ... қарай тиісті техникамен,
жеке құраммен, қажетті құралдармен жасақталады.
Азаматтық қорғаныстың ауылшаруашылық өндірісінде ұйымдасуы
Өміршеңдік қауіпсіздігі іс-қимыл жиынтығы ретінде қалыпты өмір ... ... ... ... алу ... мұнымен қоса еңбекті қорғау,
өндірісте және тұрмыста болған қайғылы жағдайларда ... ... ... ... ... науқастармен күрес, экология, салауатты өмір
сүру, азаматтық қорғаныс (АҚ) және т.б. ірі блоктарды құрайды. Сондықтан ... ... ... құрастырушы бөлігі және біртұтас мемлекеттік
Тіршілік ... ... ету ... ... ... бөлігі
ретінде қарастыру қажет. Басқа сөздермен айтқанда АҚ-ты ұйымдастыру ... - ... ең ... ... ... оның ... іс-
шараларының құрастырушы бөлігі деп түсінеміз.
АҚ жайындағы заңда келесі анықтама беріледі: АҚ-бұл басқару ... ... және ... ... ... ... ... соғыс жағдайларда жүргізілетін мақсаты: халықты, шаруашылық ... және ... ... қирату (жою) факторларының әсерінен
жаңартылған тәсілдермен қорғау, табиғи және ... ... ... Артынша, АҚ жиынтықтарына басшылық жасауды жүзеге асыратын басқару
органдары, күштер, қызметтер және АҚ алдында тұратын ... ... ... ... да ... болу ... екені айтылған.
Мемлекет тарапынан халықты, территорияны және шаруашылық объектілерін
қорғау ... АҚ ... ... ... ... ... және ... сипаттағы төтенше жағдайлардан; жер
сілкінісінен;
- ... су ... және ... ... ... ... кен орындарын өңдеумен байланысты ... ... ... ... ... ... ... іс-шаралардың және тұрғындар мен
мамандардың АҚ-қа дайындығы ... ... ... әр ... және перспективті жоспарлар өңделу ... ... ... ... алсақ болады:
- сель, су тасқыны, жер ... және тағы ... ... ... ... осы ... құрылысты жоспарлау;
- мүмкін болатын ТЖ-лардың ... ... ... жүйесін
ұйымдастыру (мониторинг), ғылыми зерттеулер және жағдайды жорамалдау;
- азық-түлік, дәрі-дәрмек, тіршілікті қамтамасыз ... ... ... ... және ... ... ... тұру төзімділігін
қамтамасыз ету;
- іздестіру және құтқару, ... ... ... ... ... және ... шеккендерге жедел медициналы жедел медициналы;
- жер қойнауын пайдалануда барлық сатыдағы экология талаптарын сақтау;
- ... ... ... ... ... ... ... мақұлдасу;
- АҚ-қа арнайы қызметкерлер мен бастыларды дайындау, мектеп жасына дейінгі
мекемелерден бастап, тұрғын аймақтарын арнайы оқу ... ... ... және ... ... ... мен өсімдіктерді
қорғау қызметі жануарлар мен өсімдіктерді ... ... ... ... орындау мақсатымен, ауыл шаруашылық өнімдерін және
мал ... ... су ... ... ... құрылады.
Қызметтің міндеттері:
- ауыл шаруашылығы жануарлары мен ... ... ... іс-
шараларды, мал шаруашылығы мен өсімдіктер өнімдерін, су көздері мен
сумен ... ету ... ... химиялық, бактериологиялық
(биологиялық) зақымданулардан қорғау бойынша іс-шараларды ұйымдастыру
және ... ... ... ... және ... ... емдеуді ұйымдастыру;
- зақымданған ... ... ... және ... ... жануарлар мен өсімдіктердің жайылым жерлерін, егінді жерлерін және
өнімдерін зарарсыздандыру;
- ауыл шаруашылығы ... мен ауыл ... ... ... көшіру (апару) жұмыстарын ұйымдастыру;
- қажетті жем мен ... ... ... ... ... құру жөніндегі әрекеттерге дайындықты құру мен ... жеке ... ... және ... ... ... ... заттармен, медициналық заттар қорымен қорларды
құру және ... ... ... ... ... ... елді ... халқын оқытуды
ұйымдастыру және өткізу.
4 Қоршаған ортаны қорғау
ҚР-дағы қоршаған ортаны қорғау мәселелері
Адамзаттың қазіргі даму ... ... әрі ... ... ... мен ... ... және жүзеге асыруға байланысты
мәселелерде маңызды үрдістер байқалуда. 1995 жылы 30 ... ... ... ... адамның негізгі құқықтарының бірі
қоршаған қолайлы ортаға деген құқығы екенін белгілеп берді.
Қолайлы қоршаған ортада өмір сүру әрбір ... тән ... ... ... ... ... ... танылуы оның кепілдігін,
заңдық тұрғыдағы әдістері мен ... ... ... ... ... табылады. Бұл ретте Қазақстандық заң шығарушылардың іс-әрекетінде
адамның өмірі мен ... ... ... ... ... өмір сүруін, еңбек етуін, демалуын ... ... ... ... тиіс.
Әркімнің қоршаған қолайлы ортаға деген ... ... ... ... ... бере ... ... ортада өмір сүрудің
реалды мүмкіндіктерін, ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асырылуына бақылау жасау, нақты және
заманауи экологиялық ақпараттарды алу, экологиялық ... ... ... ... ... ... ... жағдайда экологиялық проблеманың
ауқымды мәнге ие болуына байланысты болып отыр.
Қазақстан ... ... ... ... жылы кұрылған,
7 тараудан 326 баптан тұратын болашақ ұрпақтың мүддесі үшін қоршаған ... ... және ... ... ... ... де ... табиғи экологиялық жүйеге зиянды ... ... ... ... ... мен ... ұйымды пайдалануды
ұйымдастыруға бағытталады.
Қазақстан экологиялық жағдайы нашарлаған елдер қатарына жатады. Адамның
қоршаған ... ... ... ... экологиялық және биологиялық
мағынада орны толмас қасіретке ұрындыруы мүмкін. Табиғаттың бір бөлшегі
ретінде адам ... ... ... ... зор ... ... ... табиғат экологиялық жағынан құлдырауға ұшырайды.
Қазақстандағы тәуелсіздік жылдары экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз
етудің мүлде жаңа мемлекеттік жүйесінің ... және ... ... қоршаған ортаны қорғау саласындағы атқарушы
органдардың жақсы ұйымдастырылған және аумақтық таралған жүйесін - ... ... мен ... ... ... ... болды. Бұл
қоршағап ортапы қорғау және табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану саласындағы
мемлекеттік ... ... және ... іске ... ... ... ... көптеген он жылдықтар бойы қоршаған ... ... ... салмақ түсіретін, табиғат пайдаланудың көбінесе
шикізат жүйёсі қалыптасты. Сондықтан әзірге экологиялық ... ... әзір бола ... жоқ әрі ол ... ... оның ... ... әрекеті үшін қажетті қоршаған
ортаның сапасын оның қолдау қабілетін жоғалтуына апаратын табиғи жүйелердің
тозуымен сипатталады.
Табиғи экологиялық жүйелердiң ... ... мен ... ... ... және ... экологиялық ахуал салдарынан халықтың денсаулығына
елеулi зиян келтiрiлген Арал және Семей өңiрлерi экологиялық апат аймақтары
болып ... ... апат ... ... iшкi ... ... болып табылады.
Қазақстан су ресурстарының үлкен жетiспеушiлiгi елдерiнiң ... ... ... су объектiлерiн тау-кен өндiру, металлургия және
химия өнеркәсiбi кәсiпорындары, қалалардың коммуналдық қызметтерi ... және ол ... ... ... ... ... ... Сырдария,
Iле өзендерi, Балқаш көлi неғұрлым ластанған. Халықты ауыз сумен қамтамасыз
етудiң негiзгi көзi болып ... жер асты ... да ... ... ... антропогендiк салмақ пен олардың қалпына келу
қабiлетiнiң арасындағы теңгерiмсiздiк ... ... ... iрi өзен ... тән еттi, ал су ... мұқтаждарын
жеткiлiктi қаржыландырмау су ... ... ... (кей ... ... техникалық жай-күйiне және халықты ауыз
сумен қамтамасыз ету проблемаларының тым шиеленiсуiне себеп болды.
Өндірістің көптеген салаларында өнімді ... цех ... ... ... ... ... ... бөлінеді. Қазіргі технологиялық
жағдайда жабдықтардан бөлініп жатқан ластаушыларды толық жою, ... ... ... ... ... жоқ. ... ... ауыр металдармен қамтылған. Есептелген адам қоғамның ... 20 ... ... темір балқытылған.
Оның көлемі қондырғыларда, көліктерде, т.б. 6 ... ... ... ... ... ортаға таралған. Жыл мезгілінде 25% жылдық ... ... ал ... пен ... ... 80-90%.
Жер-кадастрлық және тіркеу жұмыстарын қандай уәкілетті орган атқарса да
бұл жұмыстар ... ... ... ... келеді. Соның нәтижесінде
көптеген дамыған елдер «жер учаскелері мен оларда орналасқан жылжымайтын
мүлік объектілерінің ... ... ... шаруашылығы алқаптары айрықша қорғалуға жатады. Бұл жерлердi ауыл
шаруашылығы өндiрiсiне байланысты емес мақсаттарға ... ... жол ... ауыл ... алқаптарына ауыл шаруашылығында пайдалануға
және ... ... су ... ... қазiргi пайдалы жұмыс
коэффициентiнде суару нормаларының жобалау немесе қолданыстағы нормативтерi
бойынша осы жердi сумен қамтудың ... ... ... ... 75 процентiнен кем емес су ағынымен қамтамасыз ететiн суару көзiмен
байланысты тұрақты және уақытша суару жүйесi бар жер жатады. ... ... ... ... ... ... облысы Қазақстанның оңтүстігінде, Тұран етегінің
шығысы мен ... ... ... ... орналасқан. Аймақтың үлкен
бөлігі – Қызылқұм (Оңтүстік-батыста, ... ... сол жақ ... Мойынқұм (Солтүстігінде, Шу өзенінің сол жақ жағалауы) төмпешік-
қатарлы ... ... ... ... ... 200-300 м.). ...... дала, солтүстігінде - Бетпақ-Дала шөлі. Облыстың орталық
бөлігінде Қаратау тармағы созылып жатыр (Бессаз қ. – 2176 м.), ...... ... ... шеті, Қаржантау (биіктігі 2824 м. дейін)
және Ұғам (биіктігі 4238 м. дейін) тау ... ...... ... ... ... Бөген және т.б
құйылымдарымен) облыс аумағының оңтүстігінен солтүстік-батысына қарай ағып
жатыр, Шу өзені (төменгі ... ... ... ағып ... ... ... Қазақстан облысы шығысында Жамбыл ... ... ... батысында Қызыл Орда ... ... ... ... ...... қаласы, республиканың ежелгі қалаларының бірі,
оның жасы 800 жылдан астам. Солтүстік және ... ... ... 600 ... ... ... ауданы 117,3 мың шаршы шақырым немесе ... ... ... ... ... ... ... аса ірі ластауыштары
Шымкент қаласында шоғырланған және негізінен олар ластауыш заттардың валдық
шығарындыларын түзеді де, өңірдің әуе ... ... ... ... ... Оңтүстік Қазақстан облысы Қазақстанның экологиялық жағдайы
нашар алты өңірдің біріне жатса, Шымкент ... ... ... ... ... ... ... кіреді. Автокөлік санының артуы,
әсіресе облыс орталығында, ерекше алаңдаушылық тудырады.
Атмосфералық ауаны жылжымалы ... ... ... ... үшін ... ... ... негізінде
Шу-Талас экология департаментінің Оңтүстік Қазақстан филиалы мамандарымен
жасалған алдын-ала есептер бойынша соңғы 5 жыл ішінде ... ... ... ... 2 ... ... көбейген. Жылжымалы
көздерден ластауыш зат шығарындыларының көбеюі облыс ... ... ... ... болып отыр. Мәселен, егер 2003 жылы автокөлік
құралдарының саны 84488 ... ... ... ж. ОҚО ІІД ... ... ... ... заңды және жеке тұлғалардың
358 394 бірлік көлік құралдары тіркелген. [16]
2007-2008 жылдарға Оңтүстік Қазақстан ... аса ірі ... ... ... ... ... ... шығарындыларының салыстырмалы анализі 
13 кесте
| ... ... зат ... ... ... р/с| |мың ... ... %, |
| | | |есе |
| | ... ... |
| | | | |
| ... жер ... |га |115 |
|1 ... |га |112,5 |
|2 ... жер |га |- |
|3 ... |га |2,5 |
|4 ... |га |- |
| ... ... | | |
| ... | | |
| ... ... | | |
| ... ... | |115 |
| ... ... | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| ... ... | | ... ... күрделі шығындар
Оңтүстік Қазақстан облысы, Сарыағаш ауданының ... ... ... ... ... ... және ... 4 жұмысшы
қажет. Ол жұмысшылар жеке шаруашылығының ... ... ... ... ... жер ... ... : 1 га * 17500 ... ... жер ... ... :1 га * 26000 ... ... ... танаптарды орналастырғанда алатын еңбек ақылары және
құрал-жабдықтардың қызметтік ақысы
|№ |Қызметтер мен ... жер ... ... жерді |
| ... ... ... ... |
| ... ... |көлемі / га|алатын еңбек |
| | ... ... | |ақы, ... |
| | |ақы ... | | |
|1 ... |5500 |112,5 |618750 |
|2 ... ... |112,5 |506250 |
|3 ... ... |3500 |112,5 | 393750 |
|4 ... көмекші |2000 |112,5 |225000 |
| ... | | |1743750 ... ... құны және амортизациялық бөлінулер кестесі |
|7 ... | 1000 |112,5 |112500 |
|8 ... ... | 1000 |112,5 |112500 |
| ... | 17500 | | 225000 |
17 ... танаптарды орналастырғанда алатын еңбек ақылары және
құрал-жабдықтардың қызметтік ақысы
|№ |Қызметтер мен ... ... ... жерді |
| |категорияларының |жер көлемін ... ... |
| ... ... алатын|/ га |алатын еңбек ақы|
| | ... ақы | ... |
|1 ... |7000 |2,5 |17500 |
|2 ... орналастырушы |6500 |2,5 |16250 |
|3 ... ... |5000 |2,5 |12500 |
|4 ... ... |3500 |2,5 |8750 |
| ... | | |55000 |
17 ... жалғасы
|Техникалар жұмысының құны және амортизациялық бөлінулер кестесі |
|1 ... | 2000 | 2,5 |5000 |
|2 ... ... | 2000 | 2,5 |5000 |
| ... | 26000 | |10000 |
18 ... ... ... құны
|№ |Танаптардың атауы |1 га орналастыру құны|Танаптардың |Жалпы жерді |
| | |/ ... ... ... ... |
| | | |га ... / теңге |
| |Егістік жер көлемі|17500 |112,5 |1968750 |
| ... жер |26000 | 2,5 |65000 |
| ... | | | |
| ... | | |2033750 ... (12)
ТС= 1968750 + 65000= ... ТС – ... ... / ... – Суармалы жерге кеткен шығын / теңге;
FC – Шабындық жерге кеткен шығын/ теңге.
19 ... ...... ... ... ... ... |Көрсеткіштер |
| ... | | |
| | | ... ... |
| | | ... ... |
|1 ... жер ... |га |115 |115 |
|2 ... жер |га |112,5 |172,9 |
| ... | | | |
19 ... ... ... жер |га |2,5 |22 |
| ... | | | |
|5 ... ... | | - |2033750 ... ... Қазақстан облысы, Дербесек ауыл округінде «Жамбыл» ЖШС
жер пайдалануы шабындық танаптарын жерге ... ... ... ... ... және қаржылық жоспар бойынша құны 2033750теңгені
құрайды.
6 ... ... ... ОҚО, ... ... ... ауыл округінің
«Жамбыл» ЖШС-нің егістік алқаптарын ... аты: ... ... ... ОҚО, ... ауданы Дербесек ауыл округі
АП-09-6к2 тобының студентімен әзірленген Карымсакова ... ... ... ... ... ... ... есептеліп жасалған 3 жыл
Түйін
Қазақстан Республикасының 2020 жылға ... ... ... жер ... бай, ... көп алып ... ... тұрған
Қазақстан жерден мол өнім алып, әлемдік сұранысты ... ... бірі ... ... ... ... облысы,
Сарыағаш ауданы «Жамбыл» шаруа қожалығының егістік жерлері жобаланып отыр.
Егістік жерлерді тиімді орналастырудағы басты міндет ... ... ... және жақсарту. Сондай-ақ ауыспалы егіншілік дақылдарының
өнімділігін көтеру үшін ... ... ... және ... ... ... ... өнімді жоғарылату, сонымен қатар ... ... ... ... ... ... табылады.
Оңтүстік Қазақстан облысы, Сарыағаш ауданы, Дербесек ауыл округінде
«Жамбыл» шаруа қожалығы мақта және мал ... ... ... ... деп ... Өнімнің мүмкін болатын тұтынушылары жергілікті
халық және киім тігетін цехтар болып табылады. ... сату ... ... ... мерзім ішінде ауыспалы егіс егу ... ... және ... жоғарылатып, өнімді жергілікті нарыққа
ғана шығарып қоймай, облыс ... ... ... ... отыр.
Жасалып отырған бизнес-жоспардың мақсаты сол ... ... көп ... алу ... ... Алынатын өнімнің саны мен
сапасы өте ... ... болу ... ... ... ... белгіленген мөлшерден ерте бітіріп, ертерек өнім ... ... саны мен ... өте ... ... болу ... қаржыландырады, қаржыға шаруа қожалығының техникаларын, құрал
–жабдығын сатып алу, құрастыруға, су, ... ... ... ... ... бір айлық еңбек ақысын ... ... ... ... 3 ... негізгі қаржылық көрсеткіштерді көрсетіңіз (жыл,
тоқсан, ай, декада, күн)
|Уақыт мерзімі |Сату көлемі |Табыс ... ... ... ... |2 |2 000 000 |1 635 075 |8 764 ... |4 |2 200 000 |1 805 881 |41 466 ... |6 |2 500 000 |2 074 352 |76799 ... ... ... ... ... солтүстік-шығыс аумағында 23
шақырым жерде орналасқан. Дербесек ... ... ... ... мен климаттық қолайлы жағдайларына қарай ауыл ... екі ... – мал ... да, ... те ... ... ... жұмыс істейтін қызметкерлер туралы мәлімет:
Қызметкердің аты-жөні: Карымсакова Мадина Ералықызы
Жасы: 22
Мекен-жайы: ОҚО, Сайрам ауданы, Тассай ауылы, Молдагулова 24 үй
Телефон: 8 ... ... ... бизнестегі орны: қазіргі уақытта және ... ... ... 120 000 тг; ... ... ... тәжірибесі: 3 жыл
Қызметкердің аты-жөні: Карымсакова Амина Ералықызы
Жасы: 26
Мекен-жайы: ОҚО, ... ... ... ауылы, Молдагулова 24 үй
Телефон: 8(7255)554193; 8 700 566 2603
Оның бизнестегі орны қазіргі уақытта және болашақта - Геодезис
Жалақысы: қазір- 80 000тг; болашақта- 100 ... ... ... «Ақ ... ... ... ... Ғазиз
Жасы: 36
Мекен-жайы: ОҚО, Сарыағаш ауданы, Дербесек ауылы, ... ... ... 04 28, ... 20 ... ... орны: қазіргі уақытта және болашақта - жерге
орналастырушы
Жалақысы: ... 60 000 тг; ... ... ... тәжірибесі: «Агросервис-БМБ» ШҚ 10 жыл
Қызметкердің аты-жөні: Қалиев Асқар Есенбекұлы
Жасы: 30
Мекен-жайы: ОҚО, Сарыағаш ауданы,Дербесек ауылы
Телефон: 8 775 552 25 55, 8700 655 ... ... ... ... уақытта және болашақта - Карта сызушы
Жалақысы: қазір- 60 000 тг; болашақта- 80 000 тг
Жұмыс істеу тәжірибесі: 3 ... ... ... ... Каримович
Жасы: 31
Мекен-жайы: ОҚО, Сарыағаш ауданы, Дербесек ауылы, Абай 45 ... ... 87 ... ... ... қазіргі уақытта және болашақта - Жүргізуші
Жалақысы: қазір- 50 000 тг; болашақта- 70 000 тг
Жұмыс істеу тәжірибесі: 7 жыл
Шаруа ... ... ... жеке ... бар, ... үшін мерекелік және табысты есептерден сыйақылар белгіленеді,
еңбек келісімшарты бойынша жылына 1 рет сауыктыру орындарына ... ... ... ... 1 ай ... тәжірибеден өтіп,
мерзім аяқталғаннан кейін емтихан тапсыру арқылы ... ... саны ... ... ... ... тұрақты 5 қызметкер
бар, қалғандары егістік маусымында жалданады.
Маркетинг жоспары
1. Нарық өсуші және ... ... ... ... қолдау
орасан.
2. Аудан көлемінде бәсекелес «Ақ ... ЖШС бар, ... ... ... ... ауыл ... секторы
4. Болашақ клиенттер қатарына жергілікті халықпен қатар ... ... киім ... фабрикаларды жатқызуға болады.
5. Бәсекелес болып «Ақ ұлпа» ЖШС болып табылады, ... ... ... ... ... ... ... құруда агроэкономикалық
негіздеумен жолданады. Ол анық ... ... ... орындалады.
Олар төмендегідей мәселелерді қарастырады:
- жерді пайдалану, жаңа жерді игеру, көлемі және ауыл ... ... ... ... ... және дақылдар құрамы, оған өту жобасы, ауыл
шаруашылығы дақылдары өнімділігі, жалпы өсімдіктерден ... өнім ... оның ... минералдық және органикалық тыңайтқыштарға, гипске, әкке талабы;
- ... ... ... ... мал ... оның ... мал азықтық талабы есебі, жалпы өндірісі
және мал ... ... ... ... өнімі құрамы;
Жобадағы іс-шараларды амалға асырудың агроэкономикалық негізімен
аяқталады.
STEP-анализ: Сыртқы ортаны бағалау.
Тенденциялар қандай? Олардың әсері өсу ... бе? ... ... ... ... ... мүмкін?
Саясаттағы үрдістер (тенденциялар):
ҚР Президенті мен Үкіметі орта және ... ... ... зор ... ... ауылшаруашылық секторына
Энергия мен жанармайдың бағасы өзгеру ықтималдылығы жоғары
Жұмысқа қабылдау заңдылығы қатайып отыр, жоғары біліктілік талап етілуде
Көршілес елдер ... ... әсер етуі ... ... ... үшін ... мемлекеттік құрылымдар маңызды болып
есептелінеді? Олардың жаңа саясаты қандай?
Экономикалық үрдістер:
Ауыл шаруашылығы секторы ұлғаюда
Валюта ... ... ... бағасына тікелей әсер етеді
Білікті және білікті емес жұмыс күшінің ... ... ... ... мен ... сатып алу қабілеті жоғары
Әлеуметтік үрдістер:
өмір сүру деңгейінің жақсаруы бойынша адамдардың күтімі толығымен ақталады
жанұя құрылымының ... (кеш ... ерте ... ... ... ... т.б.) бизнеске кері әсерін тигізбейді
жұмыс маусымдық болғандықтан ... ... ... ... жұмыстар санының артуы қалыпты
адамдардың ауылды жерлерден қалаға көшуі міндетті емес?себебі ... ... ... ... бизнесіңізге мына факторлар қандай әсер тигізеді:
* жаңа өндірістік технологиялардың дамуы бизнеске тек оң әсер етеді
* байланыс, шығындарды ... есеп ... және т.б. ... ... өсуі ... жұмыс жылдамдығын
арттырады
Табиғи үрдістер:
* жерасты сулар деңгейінің жоғарылауы, топырақтың сорлануы бизнеске
кері әсерін ... ... ... ЖАҚТАР ... ... ... ... территориясындағы жоғары |
|жоғары сұранысқа ие болуы, еңбек ... ... ... ... ... ... ... сұр ... жабдықталуы. |топырақ; |
| ... ... ... |
| ... ... |
| | |
| | |
| | |
| | |
| | |
| | |
| | |
| | |
| |,; ... ... ... ... экспорт жасау. |Мақтаның қауіпті зиянкестердің ... ... шығу ... ... болуы; ...... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... жұмыста ұсынылып отырған қызметтің, жаңалықтың, яғни
Сіздің ұсынысыңыздың) сипаттамасы
Шаруа қожалығының ... ... ... ауданы Дербесек ауылдық
округіне қарасты 115 га жері бар. Жоба ... ... ... ... ... қарастырылып отырғандықтан, алдағы уақытта сол аудан аумағынан
ауылшаруашылық өнімдерін өндіруді дамыту мақсатында шаруақожалық ... ... ... ... ... дамыту бойынша іс –
шаралар жүзеге асқан жағдайда, ... ... ... жеке ... ... ауыл шаруашылық техникалары мен көлік құралдарын сатып алады.
Сондай-ақ шаруашылық өзінің техника күші ... ... ... ... алу ... ... ... қожалығы
ауылшаруашылық өнімдерін өндірумен айналысып келеді. Өндірілген өнімдерді
өткізу ... ... ... ОҚО аудандары және көрші облыстарының
фермерлері сондай жеке тұрғындар табылады. Жоба толығымен іске ... 5 – 6 жыл ... өзін - өзі ... ... ... ... келесідей мақсаттарға жұмсалады: жұмысшы жалдауға, ғимарат
жалдауға,техника ... ... ... ... сәйкес жұмысшылар мен
мамандар жергілікті тұрғындар арасынан тартылады. Жоба толығымен іске асқан
жағдайда жаңадан 8 ... орны ... ... ауылшаруашылығы
дақылдарын өндіру бойынша бәсекелестері жоқ. Жетістіктері арқылы бұл жоба
өзін өзі толық ақтайды және халық ... үшін ... ... деп үлкен
сеніммен айтуға болады.
Өндірістік жоспар
1. Ғимарат. Шаруашылықтың жеке меншігінде болып табылады.
2. Құрал-жабдықтар:
- Тікелей өлшейтін аспаптар ... 20, 24 және 50 м ... ... құны 1500 ... ... ... өлшегіштер (Bosh GLM 50 Professional ), құны 32000
- теодолит (УОМЗ 4Т30П), құны 150 000тг
-  тахеометр (Nivo M 5ʺ), құны 1 490 000 ... ... ... ... жүк тасушы көлік 750 000 тг
4. Сізге қажетті құрал-жабдық және басқа ресурстарды анықтаңыз
5. ... ... ... ... еңбек
ақысының тарифы
21 кесте.
Қызметкерлердің жылдық еңбек ақы қоры ... жер ... | | | | | ... ... ... ... |Саны |Жалақы |6% |11% ... | |
| | | | | | ... ... ... | | | | | | ... |
|1 ... |1 |44 070 |2644 |4848 |51562 |618750 |
|2 ... |1 |36060 |2163 |3967 |42190 |506250 |
| ... | | | | | | |
|3 ... ... |1 |28045 |1682 |3085 |32812 |393750 |
|4 ... |1 |16025 |960 |1760 |18745 |225000 |
| ... | | | | | | |
|5 ... |4 |124 200|74 490 |13660 |145310 |1288120 |
22 ... ... ... ақы қоры (шабындық жер үшін)
| | | | | | ... ... ... ... ... ... |6% |11% ... | |
| | | | | | ... ... ... | | | | | | ... |
|1 ... |1 |1246 |75 |137 |1458 |17500 |
|2 ... |1 |1157 |70 |127 |1354 |16250 |
| ... | | | | | | |
|3 ... ... |1 |890 |53 |97 |1040 |12500 |
|4 ... |1 |623 |37 |68 |728 |8750 |
| ... | | | | | | |
|5 ... |4 |3916 |235 |429 |2810 |21250 ... ... ... асыруға қатысатын негізгі кәсіпорын бөлімшелеріне
бухгалтерлік, технологиялық және ... ... ... ... өте тығыз және сенімді байланыста. Жұмысшылар
технологпен, ал ол өз кезегінде директормен тығыз байланыста ... ... ... ... ... ... міндетіне жатады.
Басқарушы топтың тәжірибесі мол, ... ... ... ... кесте
Күнтізбелік жоспар
|Іс-шаралар |2013ж. |
| |1 |2 |3 |4 |5 ... ... құру |+ | | | | ... ... шешу | |+ |+ | | ... ... | |+ |+ ... ... ... |1 288 120|1 391 ... ... ... |15 000 |16 200 |17 496 ... ... |25 000 |27 000 |29 160 ... май |20 000 |21 600 |23 328 ... ... |19 000 |20 520 |22 161 ... және ... |24 000 |25 920 |27 993 ... |8 000 |8 640 |93 312 ... да ... |225 000 |243 000 |262 440 ... ... барлығы |1624120 |1754049 |1 978 ... ... ... аты |2013 |2014 |2015 ... ... бөлшектер |117 500 |126 900 |137 052 ... ... және ... |112 500 |121 500 |131 220 ... ... еңбекақысы |21 250 |22 950 |24 786 ... ақы қоры |1175 |1269 |1370 ... ... |112 500 |121 500 |131 220 ... ... ... |364925 |394119 |425648 ... және залалды болжау
26 кесте.
Пайда/залал туралы есептілік
|№ |Көрсеткіштер | |2013 |2014 |2015 |
|1 ... ... ... ... ... |2 000 ... ... 000 |
| |бағасы * сату көлемі) | | | | |
|2 ... ... таза ... | |2 000 ... ... 000 |
|3 ... ... шығындар | |364 925 |394 119 |425 648 |
|4 ... ... ... 635 075|1 805 881|2 074 352 |
|5 |Жиынтық тұрақты шығындар | |1 624 ... |1 978 353 |
|6 ... ... ... ... |10 955 |51 832 |95 999 |
| |төлегенге ... ... | | | | |
|7 ... ... салық (20%) |6қ.*0,2|2191 |10366 |19200 |
|8 ... ... ... |41466 |76799 ... тәуекелділігін (сезімталдылығын) талдау
Запастарды қалыптастыру шарттары (шикізаттың материал және қажетті
бұйымдардың ... ... ... ... ... ... шарттарында қажетті материалдар мен бұйымдарды жөндеу.
Тәуекелдерді анықтаудың әртүрлі әдістері бар, біз тек қана ... ... ... ... ... - біздің негізгі байлығымыз, оны ... ... ... ... - ... ... ... Сондықтан жерімізді барынша тиімді
және ұтымды пайдаланатын болсақ, тиісінше оның қайтарымы да мол ... ... ... ... ... аумақтарды дамытудың 2004-2010
жылдарға арналған мемлекеттік ... ... ... ... сәйкес
ауыл шаруашылық мақсатындағы жерлерді және ауыл ... ... ... ... ... экологиялық және экономикалық
жағынан артта қалған ауылдық аумақтардан ... мен ... ... ... ... ... сызбасын әзірлеу қажеттілігін тудырады.
Оның негізгі бағыттарына аудандық жер қорларын құру, ел ... ... жеке ... ... ... ... үшін, жеке
тұрғын үй, бағбандық және саяжай үшін жер телімдерін өмір бойы ... ... ... ... мен ... ... ... олардың
жерлерін қайта бөлу, ауылдық елді мекендердің шекараларын белгілеу және
анықтау, жерге ... ... ... ... жұмыстар жатқызылды.
Қоршаған ортаға ықпалы
Табиғат пен оның байлықтары Қазақстан Республикасы халықтарының өмірі
мен қызметінің, олардың тұракты әлеуметтік-экономикалық дамуы мен ... ... ... ... ... ... экологиялық кодексі казіргі және болашақ
ұрпақтардың мүдделері үшін қоршаған ортаны ... ... ... ... ... белгілейді және экологиялық қауіпсіздікті
қамтамасыз етуге, шаруашылық және өзге де ... ... ... ... ... ... биологиялық алуан түрлікті сақтау мен
табиғатты ұтымды пайдалануды ұйымдастыруға бағыталған.
Қоршаған табиғи ... ... және ... ... екеніне халықтың көзі
жетті. Табиғи ресурстарды ... ... ... болмайды. Осыдан,
қоршаған ортаны қорғау туралы ой қалыптасады. ... ... ... біз мемлекеттік заң жинақтары, экономикалық, құқықты, ... ... ... ... ... және ... деп ... Бұл - қорғауға бағыт, табиғи ресурстарды рационалды
қолдану және ортаның қалдықтары, улы химиялық заттар және т.б. ... ... мен ... қорғау.
Қорытынды
Аталған дипломдық жобаның негізгі міндеті - ауыл ... ... ... ... ... ұтымды пайдаланылуын
қамтамасыз ете алатын аумақтық ұйымдастыру формаларын ... ... ... ... ... ... - ... паркін, өнімді пайдалану және
еңбекті ғылыми түрде ұйымдастыру үшін қолайлы ... ... ... ... ... ... ауыл шаруашылығы егістіктерін ретімен егіп
өсіруге арналған болып шаруашылық жерінің қомақты көлемін өз ішіне ... ... ... ... ... жамын терім тәрізді көптеген
өндірістік жұмыстарды ... ... ... ... үшін ... ... құрамы жер бедері ылғалдығы бойынша мақта ауыспалы егістік
алқабынан жоғары өнім алуға, сонымен бірге пішіні бойынша ... ... және ... ... ... ... жұмыстарды
орындауға тиімді, қолайлы жағдай жасау қажет.
Бұндай талаптарды орындау үшін алқаптарды жобалау ... ... ... ... ... ... мақта ауыспалы егістік кестесін қайта құру;
2. алқаптың бойы, ені және пішіні;
3. 9 алқаптық ауыспалы жүйеден 7 алқапты ... ... ... ... ... ... алып ... алқаптардың көлемі бойынша теңестірілуі;
6. алқаптардың орналасуында жолдарды, орман жолағы, елдімекенді, р
7. Алқаптарды орналастыруда басқа да ... ... ... ... ... дұрыс ұйымдастыру.
Бұл мәселелерді шешу алқаптарды участке және егістік түрін бекітуге
байланысты болады.
Тәжірибе ... ... ... ... ... болған жағдайда
техниканың бұрылудағы бос жүріске кеткен уақытты арттырады, жұмыс ... ... да ... ... ... ЖШС ... ... 9 танапты ауыспалы егістіктен 7
танапты ауыспалы егістікке ... ... ... ... ... бос ... кемітеді.
Шаруашылыққа жоба іс-шараларын амалға асыру үшін 794000 тенге ... Бұл ... ... ... 535000 ... шығын жұмсалады, жылдық
өнімнің өсімі 732000 теңгені құрайды. ... таза ... ... ... ... ... етіп капитал шығынды 36,6 тиімділігі коэффициентімен
екі жылда қайтарылады.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі:
1. Сейфуллин Ж.Т. (жалпы редакциясын басқарған). Жер кадастры. – ... 2001. – 234 ... ... ... ... туралы. Қазақстан Республикасының Заңы. –
Алматы: Юрист, 2003. – 12 ... ... ... жер ...... ... 2004 – 107 б.
4. Гендельман М.А., Қырықбаев Ж.Қ. Жерге орналастырудың және кадастрдың
ғылыми ...... ... 2004. – 154 ... ... М.Д., ... М.К., ... Р.Г. Землеустройство.
Крестьянское хозяйство. – Астана, 2004. – 71 б.
6. Закон Республики Казахстан «О ... и ... ... от 4 июля 1992 ... ... ... ... «О индивидуальном предпринимательстве» от
19 июня 1997 г.
8. Закон Республики ... «О ... ... ... ... ... 1998 ... Клейн Н.И. Предпринимательское право. Курс лекции. – М: Юридическая
литература, 1993.
10. Кусаинова Л.А. Право ... ... ... в Республике Казахстан (историко-правовой анализ). – Акмола,
1998.
11. Мушатова К.А., Рахметов Е.Ш. Крестьянское хозяйство – ... ... ... ... для студентов
сельскохозяйственных вузов. – Алматы, 1995.
12. Жаданов Н., ... Н. ... ... Оқу ... ... -
Астана: Фолиант, 2010. – 200 бет.
13.А.К. Аипов А,К. ... ... Оку ... - ... ... БПО,2009. - 290 бет.
14.Қазақстан Республикасының «Қоршаған ортаны ... ... ... ... 15 шілде
15.Қазақстан Республикасының «Азаматтық қорғаныс туралы» Заңы. 1997 ж. 7
мамыр.
16. www.klimatipogoda.kz
17. www.wikipediya.org
18. Бейсенова Ә., Есполов Т., ... А., ... Ж. ... және ... тиімді пайдалану.-Алматы: Ғылым, 1997.
19. Әлімбетов Қ., Оспанова Р. Табиғатты ... және оны ... ... 2008.
20. Бизнес-жоспарды жасау бойынша әдістемелік нұсқаулық (экономикалық
мамандықтар ... аға ... ... ... Қ. ... ... ОҚМУ, 2013.-40 бет.
Резюме
Тема дипломной работы: Землеустройства сельскохозяйственных угодий ТОО
«Жамбыл», сельского ... ... ... ... ... области.
В этой дипломной работе ... ... ... ... ... «Жамбыл», Сарыагашского района, Южно- Казахстанской
области. В ... ... от ... к ... ... 76799 тенге чистого прибыла в год.
Summary
Subject degree raboty: The land utilization of agricultural court TOO
"Zhambul" in district Derbesek region ... South ... ... this thesis it is ... land ... ... in ... "Zhambul", the Saryagash area, It is southern the Kazakhstan area.
As a result of transfer from 9-polny to 7-polny ... 76799 ... are received arrived in a ...

Пән: Ауыл шаруашылығы
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 60 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасында жер мониторингін жүргізу тәртібі100 бет
Ішкі секреция бездері. Жыныстық жетілу. Оқушыны медициналық-гигиеналық және жыныстық тәрбилеу6 бет
Адам денесінің морфологиялық белгілері. Пропорциясы, дене бітімі, келбеті3 бет
Бір клеткалы жәндіктердің тіршілік ортасы21 бет
Буаздықты анықтау22 бет
Вирустар түсінігі мен түрлері9 бет
Вирустардың жіктелуі Вирустардың репродукциясы10 бет
Галактика7 бет
Гипофиз және эпифиз5 бет
Екі жылдық және көп жылдық өсімдіктер15 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь