Салық салу теориясының негізгі концепциялары.Қазақстан Республикасының және дамыған мемлекеттердің салық салу жүйесінің ерекшеліктері

Кіріспе
І Тарау. Салық салу теориясының негізгі концепциялары
1.1 Салық салу теориясының дамуы, салықтың экономикалық мәні және мазмұны, атқаратын қызметтері, механизмі, қағидалары
1.2 Салықтық құқықтық қатынастардың теориялық негіздері
ІІ Тарау. Қазақстан Республикасының және дамыған мемлекеттердің
салық салу жүйесінің ерекшеліктері
2.1 Қазақстан экономикасы дамуындағы салық жүйесінің ролі. Мемлекеттік бюджеттегі салықтың үлесі
2.2 Шетел мемлекеттерінің салық салу тәжірибесі
ІІІ Тарау. Қазақстан Республикасының салықтық құқықтық қатынастарын
реттеу жүйесінің қалыптасуы
3.1 Қазақстан экономикасының кейбір салаларының Ладфер теориясы негізінде (мысалы, «Кондитер комбинаты») талдау жасау
Өзектілігі: Нарықтық экономика шарттарына сәйкес дамыған елдердің тәжірибесінде салықтар тек қана мемлекеттік қаржылық негізі емес сонымен қатар экономиканы мемлекеттік реттеудің негізгі құралы болып табылады. Ғылыми негізделген, рационалды салық салу жүйесі нарықтық экономика негізінде әлеуметтік мәселелерді шешу мен өндірістік дамуы үшін бюджеттің балансын құру қажет.
Қазақстан Республикасы тәуелсіздік алғаннан бері, нарықтық экономика шарттарына сәйкес ұлттық экономикамыз да салық салу жүйесін қалыптастыру алға қойылды. Дамыған елдердің салық жүйелері фискалдық функциямен қатар, әлеуметтік-экономикалық және сыртқы экономикалық қатынастарды дамытуда реттеушілік функциясын да ұтымды жұмыс жасатуда. Көпшілік жағдайда салық жүйесі үш деңгейлі болып келеді. Бұл жерде мемлекеттік салықтар жетекші, ал жергілікті салықтар көмекші роль атқаруда және әр ел бюджетіндегі пайыздық арақатынастары әртүрлі. Барлығына тән ортақ сипат – мемлекеттік салық ретінде, әдетте, табысқа салынатын салықтардың, жергілікті салық ретінде мүлік салығы, қосылған құнға салынатын салық, сатудан алынатын салықтың болуы.
Қазіргі кезде экономика жүйесін жақандандыру кезеңінде, ішкі қаржыландыру мүмкіндіктерінің шектеулі жағдайында, үкіметтің іс-әрекет бағдарламасын негізінде құрылымдық қайта қалыптастыруды қамтамасыз ету үшін, салық салу жүйесін дамыту және оларды ақпараттық технологияларымен қамтамасыз ету маңызды орын алады.
Мақсаты: Салық салуға қатысты ғылыми-практикалық тәжірибесін, ғалымдар мен салық қызметкерлерінің жариялаған еңбектерін талдау және тұжырымдау нәтежесінде салықтардың экономикадағы атқаратын рөлі мен қызметін, салық саясаты мен салық жүйесінің даму бағыттарын, салық салу ісінің қазіргі кездегі жағдайын ашып көрсету. Салық салу саласындағы біліктілікті тереңдету, әр түрлі мемлекеттердің салық жүйелері, салықтардың түрлері туралы мағлұмат беру, салықтың құрылысын, салықтық құқықтың және салықтық заңдардың кейбір өзекті мәселелерін ашып көрсету. Қазіргі кезде мемлекеттің салықтық органдарының аса мүдделі бағыттары: салық төлеушілерді салық есебіне қоюды жетілдіру; жекелеген салық салу объектілерін есепке алуды қамтамасыз ету, салық түсімдерін есепке алудың жаңамеханизмін құру, салық органдарының автоматтандырылған ақпараттық жүйесін халықаралық деңгейге сәйкес құрудың әдістемелік және ұйымдастыру мәселелерін шешу болып саналады.
        
        Реферат
Диплом жұмысы ___ беттен тұрады, кесте саны __, диограмма ___.
Мақсаты: Салық салуға қатысты ғылыми-практикалық тәжірибесін, ... ... ... ... еңбектерін талдау және тұжырымдау
нәтежесінде салықтардың экономикадағы атқаратын рөлі мен ... ... мен ... ... даму ... ... салу ... қазіргі
кездегі жағдайын ашып көрсету. Салық салу ... ... әр ... ... салық жүйелері, салықтардың түрлері
туралы мағлұмат беру, салықтың құрылысын, салықтық құқықтың және ... ... ... ... ашып көрсету. Қазіргі кезде мемлекеттің
салықтық органдарының аса мүдделі бағыттары: салық төлеушілерді ... ... ... ... ... салу ... есепке алуды
қастамасыз ету, салық түсімдерін есепке алудың жаңамеханизмін құру, салық
органдарының автоматтандырылған ақпараттық ... ... ... ... ... және ... мәселелерін шешу болып
саналады.
Баршамызға белгілі еліміздің салық жүйесі біршама өзгерістерге ұшырып,
дамып және ... ... Бұл ... 2002 ... 1-ші қаңтарынан іске
қосылған Салық Кодексіне байланысты салық салу ісінде көптеген ... ... ... құралында осы өзгерістер негізге алына отырып, Қазақстан
Республикасының салық ... ... ... ... ... ... экономикалық мәні мен мазмұны жан-жақта
ашылып, салықтардың ... ... ... ... Салық
механизмі мен қағидалары анықталып, оның құрамына талдау жасалған.
Екінші талдауда Жаңа салық Заңдарының қабылдануына байланысты ... ... және оны ... ... және салықты бюджетке аудару
механизмі көрсетілген.
Міндеті: Мақсатқа жету үшін ... салу ... ... ... салу ... ... салықтың экономикалық мәні
және мазмұны, атқаратын қызметі, механизмін, ... ... ... ... ... жағдайындағы Қазақстан Республикасының
салық салу теориясының қалыптасуы және дамуын, ҚР ... ... ... салықтық құқықтық қатынастар мен ... ... ... ... рөлін, мемлекеттік бюджеттегі салықтың үлесін толық ашып,
жеткізу.
Диплом жұмысына ... және ... ... еңбектері, ҚР
статистикалық көрсеткіштер, Интернеттен алынған мәліметтер ... ... | ... ... ... салу ... ... концепциялары | |
| ... салу ... ... ... ... мәні ... |
| | ... атқаратын қызметтері, механизмі, қағидалары | |
| |1.2|Салықтық құқықтық ... ... ... | ... ... ... ... және дамыған мемлекеттердің | ... салу ... ... | |
| |2.1 ... ... дамуындағы салық жүйесінің ролі. | |
| | ... ... ... ... | |
| |2.2 ... ... ... салу ... | ... ... Қазақстан Республикасының салықтық құқықтық қатынастарын | |
|реттеу ... ... | |
| |3.1 ... ... ... ... Ладфер теориясы | |
| | |негізінде (мысалы, «Кондитер комбинаты») талдау жасау | |
| |3.2 | | ... ... ... ... ... ... елдердің
тәжірибесінде салықтар тек қана мемлекеттік қаржылық ... емес ... ... ... реттеудің негізгі құралы болып табылады.
Ғылыми негізделген, рационалды ... салу ... ... экономика
негізінде әлеуметтік мәселелерді шешу мен өндірістік ... үшін ... құру ... ... ... ... ... нарықтық экономика
шарттарына сәйкес ұлттық экономикамыз да салық салу жүйесін қалыптастыру
алға қойылды. Дамыған ... ... ... ... ... қатар,
әлеуметтік-экономикалық және сыртқы экономикалық қатынастарды дамытуда
реттеушілік функциясын да ұтымды жұмыс ... ... ... ... үш ... болып келеді. Бұл жерде мемлекеттік салықтар жетекші, ал
жергілікті ... ... роль ... және әр ел ... ... әртүрлі. Барлығына тән ортақ сипат – мемлекеттік ... ... ... ... салықтардың, жергілікті салық ретінде
мүлік салығы, қосылған құнға салынатын ... ... ... ... ... ... ... жақандандыру кезеңінде, ішкі
қаржыландыру ... ... ... ... ... негізінде құрылымдық қайта қалыптастыруды қамтамасыз ету
үшін, салық салу жүйесін дамыту және ... ... ... ету ... орын ... ... салуға қатысты ғылыми-практикалық тәжірибесін, ғалымдар
мен салық қызметкерлерінің жариялаған еңбектерін талдау және ... ... ... ... рөлі мен қызметін, салық
саясаты мен салық жүйесінің даму ... ... салу ... ... ... ашып ... Салық салу саласындағы ... әр ... ... ... ... ... ... мағлұмат беру, салықтың құрылысын, салықтық құқықтың және салықтық
заңдардың кейбір өзекті мәселелерін ашып көрсету. Қазіргі ... ... ... аса мүдделі бағыттары: ... ... ... ... ... ... салық салу объектілерін есепке алуды
қамтамасыз ету, салық түсімдерін есепке алудың жаңамеханизмін ... ... ... ақпараттық жүйесін халықаралық деңгейге
сәйкес құрудың әдістемелік және ... ... шешу ... ... ... салық жүйесі біршама өзгерістерге ұшырып,
дамып және нығайып келеді. Бұл ... 2005 ... 1-ші ... ... ... ... ... салық салу ісінде көптеген өзгерістер
мен жаңалықтар енгізілді.
Бұл құралында осы ... ... ... ... Қазақстан
Республикасының салық жүйесіне толық сипаттама берілген.
Бірінші бөлімде салықтардың экономикалық мәні мен ... ... ... ... ... ... ... Салық
механизмі мен қағидалары анықталып, оның құрамына ... ... ... Жаңа ... Заңдарының қабылдануына байланысты салық
жүйесін басқару және оны жетілдіру ... және ... ... ... ... ... жету үшін салық салу ... ... ... салу ... ... ... ... мәні
және мазмұны, атқаратын қызметі, механизмін, ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының
салық салу теориясының қалыптасуы және дамуын, ҚР салық құқықтық нормалар
және салықтық құқықтық ... мен ... ... дамуындағы
салық жүйесінің рөлін, мемлекеттік бюджеттегі салықтың үлесін толық ашып,
жеткізу.
Диплом жұмысына ... және ... ... ... ... ... ... алынған мәліметтер пайдаланылған.
I Тарау. САЛЫҚ САЛУ ТЕОРИЯСЫНЫҢ НЕГІЗГІ КОНЦЕПЦИЯЛАРЫ
1.1. ... салу ... ... ... мәні мен атқаратын қызметтері, түрлері,
механизмі, қағидалары
Салықтар қоғамдық ... ... ... келе ... адамзат
өркениетінің бастапқы кезеңдерінде пайда болған.
Көне Үндістанда «Ману ... ... ... ... яғни
құрбандыққа шалынған мал-мүліктерді өзіне тек брахмандар ала алады» ... ... ... ... осы ... ... жыл сайын елде тұратын
бұқара халықты дербес кәсіппен айналысуға мәжбүр етсін және ... ... ... ... ... мәжбүрлесін» деп көрсетілген.
Енді көне Грецияға көз салсақ, онда алымдар мен ... ... ... ... мен ... ... ... Классикалық Грекияда
алғашқы тікелей алымды тек құдайлар мен ... ... шалу ... мал-мүліктер түрінде алып отырса, ... ... ... ... ... етуге, қала шаруашылығы мен ... ... ... деп ... салық алынатын болған.
Көне Римдегі алғашқы салықтар цензус деп аталған. ... ... ... ... азаматтардың мүліктеріне сәйкес белгіленіп, алынған.
Кейде салықтар мен баждардан және жерді ... ... ... түсімдер
қала шаруашылығына кететін шығындарды жаппаған жағдайда, тек қалада тұратын
азаматтардан «мунира» деп аталатын салық ... ... ... салық «трибутумды» төлеу рим азаматының борышы әрі ... ... ... аумағы өлшеніп, қалалар ... ... ... ... ... салықтардың бірі жер салығы
«аннона» болган. Оның төлемдері ауылшаруашылығы өнімдері ... ... ... ... ... IX ... соңына таман қалыптаса
бастады. Ең бірінші ... ... ... деп ... Сол ... ... бәрі ... болып саналынатын. Баждардың мына түрлері
алынған «мыть», «гостиная», «вес и ... ... ... ... да ... сай ... жүйесі болғаны ешбір күмән
тудырмайды. Бір ғана дәлел ретінде «Ұлы жібек жолы» мен ... ... ... «Отырар», «Тараз», «Мерке», «Исфиджаб», «Құлан»,
«Яссы», «Сауран», ... ... ... ... ... ... ... мағлұматтарды айтуға болады.
Кезінде Қазақстан тарихына, сонымен бірге салық салу мәселелерін шешуге
орасан зор үлес ... ... ... ... көзі ... ханның хандық
құруы кезінде, оның тікелей қатысуымен қабылданған ... ... ... ... ... ... байланысты оның аумағында да Ресейдің
заңдарында көзделген салықтар мен өзге де міндетті төлемдер ... Тек ... ... тән алымдар да белгіленіп отырған. Мысалы
«кибиточный сбор», «ясачная подать», «паспортный сбор», «ямская повинность»
және т.б.
Салықтар, ... салу және ... ... жөнінде кезінде А.Смит,
Д.Рикардо, У.Петти, Н.Тургенов, М.Сперанский, Ш.Уәлиханов, Ы.Алтынсарин,
А.Құнанбаев, А.Байтұрсынов, А.Бөкейханов, кейіннен бұрынғы ... ... ... ... ... М.Оспанов, А.Худяков қалыптастырған маңызы
зор ... ... және ... ... осы ... ... мемелекет үшін ауадай қажет екенін дәлелдеп отыр.
А.Смиттің пікірі бойынша «Халықтар ... ... мен ... ... ... ... бір ... беру арқылы
мемлекеттік табыс көзін құруға қатысады және ол ... ... ... ... Олар ... төлем – салықтың мөлшері өте
дәл айқындалғаны дұрыс болады, сондай-ақ төлеу мерзімі – төлеу ... ... ... өте анық ... ... Салықты алу кезеңі мен уақыты немесе
тәсілі салық төлеуші үшін ыңғайлы әрі қолайлы ... ... ... ... ... рет Давид Рикардо өз еңбегінде
зерттеген болатын. Еңбек пен ... ... бір ... және ... ... ... сол ... мемлекет халықтың табысын төлеп
отырады.
Ж.Б.Сэйдің көзқарасы ... ...... халыққа көрсеткен
пайдалы қызметі үшін төленетін төлем». Осы салық салуға байланысты әр
дәуірде ... ... ... ... ... көптеген
еңбектер жазған. Мысалы, Ф.Аквинский "Салықтарды ұрлаудың рұхсат етілген
нысаны ретінде анықтады.
Салықтар мемлекетпен бірге пайда болды және ... өмір ... ... ... ... ... ... бүкіл тарихи бойына салық
нысандары мен әдістері өзгереді, игерілді, мемлекеттің қажеттеліктері ... ... ... ... ... ... ахуалына
әсер ете отырып, олардың дамыған жүйесінде айтарлықтай өрбіді. Мемлекет
құрылымының өзгеруі, өркендеуі ... ... ... ... құрылуымен,
жаңаруымен қабаттаса жүреді.
Белгілі философ Фрэнсис ... ... ... - ... ... ... деген еді.
Қазіргі кезде Қазақстан Республикасы егеменді, тәуелсіз ел ... ... ... ... ене ... ... ... салық
жүйесі өте маңызды орынды алады. Кез-келген мемлекетке ... ... ел болу үшін ... ... ... ... ... елдердің
тәжірбиесі бойынша, нарықтық экономика шарттары негізінде мемлекеттің
негізгі ... көзі ... ... ... пен шаруашылық жүргізуші
субъектілерден жиналатын салықтар болып табылады.
Салықтар дегеніміз мемлекеттік бюджетке ... және жеке ... бір ... ... ... ... табылады.
Салықтар – шаруашылық жүргізуші субъектілердің, жеке тұлғалардың
мемлекетпен екі арадағы мемлекеттік ... ... ... байланысты туындайтын қаржылық катынастарды сипаттайтын экономикалық
категория.
Салықтардың экономикалық мәні мынада:
- біріншіден, салықтар ... ... ... мен халық
табысының қалыптасуындағы қаржылық қатынастардың бір ... ... ... ... ... ... мен халық табысының
белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттің құрылуымен бірге пайда болды және мемлекеттің өмір
сүруі мен дамуының негізгі қаржылық көзі ... ... ... өзгеруі, өркендеуі қашан да болса оның салық жүйесінің кқайта
құрылуымен, жаңаруымен бірге қалыптасады.
Мемлекет салықтарды экономиканы дамыту, ... ... ... ... ретінде пайдаланады.
Тұңғыш рет Қазақстан Республикасында заңнамалық деңгейде салық ... ... ... ... ... заңнамасында сонымен бірге
салық және бюджетке төленетін басқа да ... ... ... ... ... ... ... салық жүйесінің
біртұтастығы және ... ... ... қағидалары негізделеді.
Салық төлеуші салық заңнамасына сәйкес салықтық міндеттемелерін толық
көлемінде және белгіленген мерзімдерде орындауға міндетті.
Салықтар және ... ... ... да ... ... ... тиіс. Салық салудың айқындығы ... ... ... ... ... және ... барлық негіздері
мен тәртібін салық заңнамасында белгілеу мүмкіндігін ... ... салу ... және ... ... басқа да төлемдер
туралы» Қазақстан Республикасының Кодексінде ... ... ... ... және ... болып табылады. Жеке ... ... ... ... салынады.
Салық салу мәселелерін реттейтін нормативтік-құқықтық актілер ресми
басылымдарда міндетті түрде ... ... ... ... түсімдерінің сипатты ерекшелігі олардың сан
алуан қоғамдық қажеттерге кейін иесіз пайдаланылуы болып табылады. Осысымен
салықтардың мемлекет, сондай-ақ ... ... ... ... ... мақсатты жарналардан, төлем аударымдарынан айырмашылығы болады;
бұған әлеуметтік сақтандыру аударылатын қатаң ... ... ... ... тыс ... төленетін Жарналар мен аударымдар жатады,
олар белгілі бір, ұзақ мерзімді ... ... ... және ... ... құнынан, табыстан (пайдадан), еңбекке ақы төлеу қорынан,
амортизациядан және басқа ... ... ... ... үшін ... ... ... олардың
атқаратын қызметіне тікелей қатысты.
Салықтардың мынадай негізгі қызметтері (функциялары) бар:
- фискалдық;
- реттеушілік;
- бақылаушылық;
- қайта бөлу.
Салықтардың ... ... ... кызмет. Бұл қызмет арқылы
мемлекеттік бюджеттің кіріс бөлімі құрылып, салықтардың қоғамдық ... ... ... ... бюджеттің кірісін топтастыра отырып,
әлеуметтік, әскери, қорғаныс, тағы да ... ... іске ... етеді.
Мемлекеттік бюджеттің кіріс көзін құрайтың негізгі қаржылық көздер
–салықтар.
Салықтардың екінші маңызды ... ол, ... ... қызметі салық механизмі арқылы іске асады. Оның ішіндегі
негізгі ... ... ... мен ... ... ... тетіктері тек қана өндірістің дамуын реттеп қана қоймай, ... ақша және баға ... ... ... ... ... кіші ... дамыту жұмыстарын жүзеге асыруы қажет.
Салықтардың келесі негізгі қызметі ол бақылаушылық ... ... ... бақылаушылық қызметі арқылы ... ... ... ... ... ... ресурстарының қимылына бақылау ісі
жүргізіледі, салық жүйесі мен ... ... ... ... ... ... ... жүргізу арқылы салықтық тәртіпті
қатаң сақтау, салық төлеушілердің заңға сәйкес төлейтін салықтары ... ... және ... ... төлеп отыруы қамтамассыз етіледі.
Қайта бөлу қызметі арқылы түрлі субектілердің табысының бір ... ... ... Бұл ... ... ... ... ішкі
салықтардың алатын үлесі ... ... ол ... ... ... көрсетеді.
Нарықтық экономиканың қалыптасу кезеңінде салық салу саясатының негізгі
бағыты-салық жүйесін кұру және оның тиімді ... ... ... ... ... іске ... салу процесінде нақтылы салық төлеуші орындауға тиіс салықтық
міндеттемелер салықтық заң актілерінде белгіленген әрбір ... ... ...... ... ... ... элементтеріне:
Салық субъектісі – салықты және бюджетке төленетін ... ... ... ... заңды тұлға.
Қазақстанда салық төлеушілер:
- резидент және резидент емес заңды тұлғалар;
- Қазақстан Республикасының ... ... ... ... жоқ адамдар болып жіктеледі:
Салық объектісі – заң жүзінде белгіленген салық салуға ... ... ... қызмет көрсету, ақшалай операциялар және т.б көптеген ... ... көзі ... салынатын табыс. Салық салынатын табыс жылдық жиынтық
табыс пен шегерімдердің айырмасы ретінде анықталады.
Салық базасы;
Салық базасын есепке алу ... ... – бір ... ... ... ... мөлшері. Ставкалар
тұрақты немесе пайыз нысанында белгіленеді.
Пайыздық салық ставкасы прогрессивтік, ... ... ... болып бөлінеді.
Прогрессивтік ставкалар салық салынатын табыстың өсуіне сәйкес ұлғайып
отырады.
Регрессивті салық ставкасы – салық ... ... ... ... салық ставкасының төмендеуі;
Салық өлшем бірлігі – есептеу үшін берілген салық объектісінін ... ...... ... ... бір ... ... салық
сомасы;
Салық жеңілдіктері – заңға сәйкес салық төлеушіні салықтан босату;
Салықты төлеу мерзімі – салықтар мен басқа да ... ... ... ... төлеу тәртібі – белгіленген мерзімде ... ... ... ... ... ... төлеу керек екенін, яғни төлеу кезіндегі
белгілі бір дәйектілікті белгілейді.
Мемлекет ... ... ... мынадай нысандағы нормативтік
актілер:
а) Парламент қабылдаған ҚР заңы;
ә) Президент ... ҚР ... ҚР ... заң күші бар ... ... жүзеге асырылады.
Салық салу қағидалары:
Салық механизмінің қызметі белгілі қағидаларға сүйеніп іске асырылады.
Қазақстан Республикасының Салық ... ... ісін ... ... ... ... етеді:
- міндеттілік қағидасы бойынша салық төлеуші салықтық ... ... ... мерзімде орындауы тиіс;
- әділеттілік қағидасы бойынша Қазақстан Республикасында ... ... ... және ... ... жеке түрдегі жеңілдік жасауға рұқсат
етілмейді;
- нақтылық қағидасы бойынша Қазақстан Республикасындағы ... ... мен ... ... ... ... ... қағидасы бойынша Қазақстан Республикасы аумағында
жалпыға ... ... ... ... ... ... бойынша салықты реттеуші нормативтік құқықтық
кесімдер ... ... ... ... ісін тиімді ұйымдастыру мақсатында салықтарды белгілі топтарға
жіктейміз:
Салықтарды мынадай ерекшелік ... ... ... салу ... ... ...... табысқа немесе мүлікке ... ... ... ... жеке ... ... жер ... көлік
құралдарына салынатын салық және т.б ... ... ... ... мүлкінің кейбір түрлеріне (үй, жер, кәсіп, ақшалай қапитал ... ... Жеке тура ... – бұл жеке ... мен ... ... мен мүлкіне салынатын салықтар. Нақты салықтардан
айырмашылығы – жеке салық салу әрбір салық төлеушінің табысы мен ... ... ... ... да ескереді.
Жанама салықтар тұтынушы төлейді. Тауар немесе қызмет бағасына алдын
ала ... ... іс ... оны бюджетке сатушы аударады. Жанама
салықтарға қосылған құнға ... ... ... ... Баға немесе
тарифке үстеме түрінде белгіленген салық төлеушінің кірістері мен ... ... емес ... ... ... ... құнға
салынатын салық, акциздер жатады. Жанама салықтарға сондай-ақ сыртқы
экономикалық қызметтен ... ... де ... ... ... және ... салынатын салық түріндегі кеден кірістері, ... ... ... ... мен ... ... ... айырмасы)
жатады.
2. Бюджетке түскен соң қолданылатын белгісіне қарай: Жалпы салықтар
бюджетке түскен соң, жалпы ... ... Оған ... табыс
салығы, қосылған құнға салынатын салық жатады.
Арнайы салықтар бюджетке түскен соң, алдын ала белгіленген ... ... ... ... құралдарына салынатын салық жол қорын
құруға жұмсалады.
3. Салық салу органына байланысты:
- жалпы ... ... ... ... қарай:
Табысқа салынатын салық - салық төлеушінің кез келген салық салынатын
объектісінен түсетін табысынан ... ... ... мына салықтар
кіреді: табыс салығы, пайдаға салынатын салық.
5. Салық салу объектісінің ... ... ... – салық төлеушінің, салық ... ... ... ... ... Оған жер салығы, мүлік салығы
жатады.
Дербес салықтар – салық төлеушінің ... ... ... ... мөлшеріне байланысты салынады. Салық салу объектілерін,
есепке алу және ... ... ... ... ... ... ... төрт
әдісі қолданылады: кадастрлық, табысты алу көзінен ұстап қалу, патенттік
негізде.
Жаңа Салық ... 2005 ... 1-ші ... ... мынадай салықтар енгізілген:
- корпорациялық табыс салығы;
- жек табыс салығы;
- ... құн ... ... жер ... ... салықтары мен арнайы төлемдері;
- әлеуметтік салық;
- жер салығы;
- көлік құралдары ... ... ... заңды тұлғаларды мемлекеттік тіркегені үшін алым;
- жылжымайтын мүлікке ... және ... ... ... ... үшін алым,
- радиоэлектрондық құралдары және жиілігі жоғары құрылғыларды
мемлекеттік тіркегені үшін ... ... ... ... мен ... ... тіркегені
үшін алым;
- теңіз, өзен кемелері мен ... ... ... ... үшін алым;
- азаматтық әуе кемелерін мемлекеттік ... үшін ... ... ... ... тіркегі үшін алым;
- автокөлік құралдарының Қазақстан Республикасының аумағы ... ... ... ... ... ... алым;
- жекелеген қызмет түрлерімен айналысу құқығы үшін ... ... және ... ... тарату ұйымдарына радиожиілік
спектірін пайдалануға рұқсат беру үшін алымы.
Төлемақылар:
- жер учаскелерін пайдаланғаны үшін төлемақы;
- жер ... ... су ... ... үшін ... қоршаған ортаны ластағаны үшін төлемақы;
- жануарлар дүниесін пайдаланғаны үшін ... ... ... үшін ... ... ... ... аймақтарды пайдаланғаны үшін төлемақы;
- радиожиілік спектірін ... үшін ... кеме ... су ... ... үшін ... сыртқы жарнаманы орналастырғаны үшін төлемақы.
Мемлекеттік баж:
- мемлекеттіқ баж.
Кеден төлемдері:
- қеден бажы,
- кеден алымдары;
- ... ... ... ... ... ... ... туындайтын әралуан құқықтық қатынастар да өздеріне тиесілі
орнын ... ... ... бойынша салықтық құқықтық қатынастарды
қарастырмастан бұрын жалпы ... ... ... мен ... ... ... ... ғалым С.С. Алексеевтің айтуынша «құқықтық
қатынастар – бұл мемлекеттің ... ... ... ... ... ... ... пайда болатын, тұлғалардың
арасындағы жекелеген қоғамдық байланыс».
Осы берілген айқандама негізінде құықтық ... ... тән ... бөліп шығаруға болады.
Біздің ойымызша, ең басты белгісі түлғалардың арасындағы олардың
құқықтары мен міндеттері ... ... яғни ... ... ... жерден құқықтық қатынасқа қатысушылардың бір-біріне ... ... ... ... Демек екі жақтың да өздеріне
тән заң құқықтары мен ... ... және осы ... ... мызғымас, бірыңғайлығының арқасында екі жақ бір ... ... ... ... ... яғни олар ... ... келесі белгісі осы тараптардың арасындағы
байланыс мемлекеттің мәжбүрлеу күшімен қорғалады. Қандай да ... ... заңи ... мен ... ие ... ... ... бірден
мемлекетке қатысты ерекше жағдайға тап болады.
Құқықтық қатынастардың келесі бір маңызды белгісі заңды ... ... мен ... ... ... Осы жөнінде
Р.Халфина былай деп айтқан болатын ... ... ... ... ... нысанымен көмкерілген нақты шынайы қоғамдық ... ... айта ... бір жәйт заңды айғақтарға қарамастан құқықтық
реттеу бар жерде жалпыға бірдей құқықтар немесе жалпыға ... ... сөз ... ... да болса заң әрбір құқық субьектісіне арналады.
Құқықтық реттеу әрқашанда нақты құқықтар мен міндеттердің болуымен ... ... ... мен міндеттердің) көлемі мен мазмұны және
белгіленуі мүмкіндігі ... ... ... ... яғни бұл ... құқықтық қатынастар туралы айтылғанын байқаймыз.
Оның ерекшелігі мынада құқықтық нормадағы тәртіптің жалпы ауқымы жүзеге
асырылатын нақты жағдайларға ... ... ... және ... ... ... ... жөнінде Л.С. Явич мынадай анықтама ... ... ... ... ... ... оның ... қоғамдық
қатынастарға, жалпы тәртіпке, жүріп-тұруға емес, тек нақты ... ... ете ... ... ... ... ... келуінде".
Құқықтық қатынастар өзге қоғамдық қатынастарға қарағанда мынадай
өзгешеліктермен ерекшеленеді:
1. ... ... ... ... ... ... Обьективтік және субьективтік құқықтарды жүзеге ... ... ... ... субьектілерінің әрекеттері өте ... ... ... пен ... ... ... ... асырылады;
4. Олар тиісті заңды айғақтардың болуына байланысты туындайды соларға
байланысты өзгереді немесе тоқтатылады;
5. Бұлар ... ... ... құқықтық құбылыстар, сондықтан
құқықтық қатынас мәселелерін ... ... ... ... ... адамдардың жүріп – тұруында көрініс табуын есепке ала
отырып қарастыру қажет. Құқықтық қатынас өте ... ... ... Оның ... бір ішкі ... болады.
Құқықтық қатынастардың, құрамына, егер оны материалдық мәні мен ... ... ... алсақ мына негізгі элементтер кіреді:
1. ... ... ... ... субьектілері;
3. құқықтық қатынас объектілері. Мәні бойынша заңды және материалдық
болып екіге ... ... ... ... мәні ... ... пен міндеттері болып табылады. Ал материалдық ... ... ... ... асыра алатын сондай-ақ заңи міндеттелген тұлға жүзеге
асыруға міндетгі нақты жүріп-тұру жатады.
Ресейлік ғалым С.Н. ... ... ... ... ... оған ... құқықтары мен міндеттері ғана емес, ... ... ... мен ... ... ... ... нақты жүріс-
тұрыстардың әралуан мазмұны да (экономикалық, өктем - ... және ... ... Бұл жерде құқықтық қатынастардың
мәнінің толық ашылып көрсетілгенін байқаймыз.
Құқықтық ... ... ... ... әрекеттеріне
байланысты болады. Құқық субъектісі заңды ғылым мен практикалық ... бірі ... ... ... құқықтық қатынастар
туындамайды. Құқық субьектілерінің өздеріне тән екі негізгі ... ... бұл өз ... ... мен міндеттерге ие бола алатын ... ... ... ... ... ... түлғаның белгілі бір қасиеттері болуы қажет. Мысалы:
сырттай ерекшеленуі; өз бетімен ... өз ... өз ... ... ... асыруға қаблетті болуы Екіншіден, бұл құқықтық
қатынастарға шынайы қатыса ... ... яғни ... ... күшімен құқық
субьектісі болған тұлға. Бұл жерде екі негізгі құрылымдық элементі бар
құқық ... ... сөз ... ... ... құқық қаблеттілігі
яғни құқыққа ие болу міндеттерді орындау ... ... ... ... субьектілеріне азаматтар қоғамдық бірлестіктер
мемлекеттік органдар, ... ... және ... жатады.
«Құқықтық қатынастың соңғы элементі – объектісі ... ... ... мен ... ... ... ортаның
құбылыстары яғни субъектілердің мүдделері мен ... ... ... байланыстырылылмайды, яғни өзгеше, арнайы түсіндірсек ... ... ... деп ... А.Дудин. барын
қанағаттандыруға қажетті немесе ... ... ... ... емес игіліктер болып саналады. «Заңи ғылымда объект категориясы
құқықты».
Объектілер ретінде мемлекет, ... ... ... танылған
құбылыстарды атауға болады. Көптеген қоғамдық қатынастар ... ... ... ... ... белгіленген жағдайлардың туындауына
байланысты құқықтық нысанды көрініс табады. Ал ... да ... ... құқықтық қатынастар түріне өмір сүре алады, егер осы ... ... ... ... онда олар ... ... қатынастарға
қаржылық қатынастар жатады.
Салықтық құқықтық қатынастар ... ... ... ... бір түрі болып табылады. Сонда да болса бұл қатынастарды
қаржылық ... ... ... ... ... ерекшеліктер бар
екенін білуге тиістіміз.
Салықтық – құқықтық қатынастар деп мемлекет пен салық төлеушілердің
арасында қаржылық ... ... ... ... ... айтамыз. Бұл жерде басты ерекшелікгер былайша сипатгалады:
мемлекетте салық ... ... ... талап етуге қажетгі
субъективтік құқығы бар: ал салық төлеушілерде оларды төлеу ... ... бар. Осы ... ... ... мүліктік сипатта болады
(ақшаның өзін мүлік деп ... ... ... ... төлеуші
мемлекетке белгіленген саланы төлеуге міндетті болғандықтан ... да ... ... ... мемлекет тарапынан салық ... ... ... ... ... Бұл ... ... күшімен қорғалады. Мемлекет салықтан жиналған
қаражаттарды мемлекетгік ... ... ... ... ... қаржылық құқықтық қатынастар сияқты салықтық құқықтық
қатынастар да тек мемлекет ... сай және тек ... ... негізінде пайда болады. Мемелекет өзінің мұқтаждықтары мен
мүдделерін ... ... ақша ... ... ... ... ... отырып қаржылық құқық нормаларының негізінде осы
айтылған жағдайларды ... ... ... байланыс нысанасындағы
моделін құрады. Осы туындайтын халықтық құқықтық қатынастар алғашқы кезде
тек заңды ... ... да, ... бірте-бірте заңды нысан
субъектілердің жүріс-тұрысында материалдық көрініс таба ... ... ... ... ... орындайды, яғни ол салықтық құқықтық қатынастарды
заңды нысанды безендіреді. Осы ... ... ... әрекеттерінің нәтижесінде нақты мазмұны ие бола отырып
толыққанды қоғамдық қатынастарға айналады.
Сондықтан ... ... ... ... ... тыс бола
алмайды. Салықтық құқықтық қатынастардың туындауы заңдарға яғни жоғары заң
күші бар актілерге байланысты. Өте ... ... әрі ... қоғамдық
қатынастар болғандықтан, оларды заң шығару ... ... ... және
реттеу қажеттілігі бірінші кезекте тұратыны ешкімге құпия емес емес ... ... мен ... ... ... түрінің ұлттық табысты бөлу, қайта бөлу
процесіне, заңды және жеке тұлғалардың табыс мөлшерінен айтарлықтай ... ... ... ... байланысты экономикалық ... ... ... ... осы саладағы мемлекеттің бірыңғай қаржы
саясатын құқықтық қамтамасыз ету ... және ... ... мен ... емес ... ... ... болдырмау.
Салықтық құқықтық қатынастар әрқашанда жекелей жіктеу сипатында болды.
Оның себебі салықтық құқықтық қатынастың әрбір ... ... ... Қандай да болмасын салықтық құқықтық қатынастардың міндетті
қатысушысы әрқашанда мемлекет болса, сол қатынастардың екінші жағында ... ... ... ... ... ... белгілері бар
салық төлеуші тұрады.
Мемлекет тарапынан салықтар жөніндегі заң қабылданған кезде оны ... ... ... міндеті ретінде ерікті түрде толығымен ... ... ... ... өз ... орындаудан бас тартқан жағдайда немесе
мемлекет алдына өз талаптарын қойса, онда мемлекеттің ... ... ... ... ... ... орынға шығады.
Осы жағдайда мемлекет өзінің өктем өкілеттілігін салық төлеушіні
мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... қатар салық төлеушінің өз міндетін орындамауы оның құқықтарын
қорғау жөніндегі ... ... ... болады. Басқаша айтсақ
салық төлеуші жасаған құқық бұзушылыққа мемлекет тарапынан жазалау шаралары
қолданылу барысында салық ... ... ... ... туындайды.
Енді салықтық құқықтық қатынастардың құрамын қарастырамыз. Оның ... ... ... байқауға болады: материалдық және заңды ... және ... ... ... ... ... ... қатынстың мәні мен міндеттері арқылы
байланыстары болып табылады.
Субьектілік құқық ... ... ... оның өзше ... мен ... ... ... берілген және басқа
тұлғалардың заңды міндеттерімен қамтамасыз етілген билік шаралары.
Ал заңды ... деп ... ... міндетті тұлғаға уәкілетті
тұлғаның мүдделерін ... ... және оның ... ... ... ... шараларын айтамыз.
Салықтық құқықтық қатынастардағы субъективтік ... ... яғни ... ... ... ... ... талап ету құқығы арқылы жүзеге асырылады. Талап ету ... ... ... міндеті сай болу қажет.
Салықтық құқықтық қатынастарда мемлекет өзінің талап ету құқығын жүзеге
асыруына, байланысты басқа ... ... тек ... ... ... ... әрекеттерін күтеді. Егер салық төлеуші өз
міндетін орындаудан бас тартқан жағдайда мемлекеттің міндетті ... ... ... аппаратын іске қосу жөніндегі құқығы жүзеге
асырылады. Өйткені салықтық құқықтық қатынас ... ... ... ... ... ... ... рөлінде және оларды
қамтамасыз ету ... ... ... ... Осы ... қосарлы
жағдайы оның өз субьективтік құқығын екі ... ... ... ... 1) ... ету ... ... асыру жолмен, яғни мемлекеттік
өкілетті органның мемлекеттің қаржылық мүддесін көздей отырып ... ету ...... ... Осы ... ... ... өз мемлекеттік - өктем
өкілеттіліктерін пайдалану жолымен. ... ... ... ... жағы ... ... болып табылады. Заңды міндеттер белгілі бір
тұлға, салық төдеушіге белгіленген ... ... ... талапты
орындауды міндеттейтін қажетті жүріп-тұру шаралары ретінде көрініс табады.
Салықтық құқықтық қатынастардағы салық төлеушілердің тиісті ... ... ... ... ... ... ... қарқынды іс-қимылдары болып саналады. Салық төлеуші салықты қалай
болса ... ... ... оны ... ... ... ... белгілі бір тәсілмен орындауы қажет. Қандай да болмасын салық туралы
заңда қажетті жүріп түру ... ... ... ... ... төлеушілерден салықтарды заңда белгіленген мөлшерден көп ... ... ... талап қоюға құқығы жоқ.
Салық төлеуші өзінің салық төлеу жөніндегі занды ... ... ... ... ... ... ... ат салысады және өз
міндетін орындау ... ... ... мен ... ... ... ... құрамының келесі элементі
субъектілері, яғни қатысушылары болып табылады. Бір ... ... ... ... ... ... екінші жағында салық төлеуші
тұрады.
ҚР заңдары бойынша салық төлеушілер ... ... ... бар және
заң бойынша салық төлеушілер салық (салатын объектілері) төлеуге міндетті
заңды және жеке ... ҚР ... ... ... және ... ... болып табылады. Әрекет қаблеттілігі бар азаматта, сонымен бірге
заң бойынша әлі әрекет қабілеттілігі белгіленбеген тұлға да ... ... ... ... мен ... ... ... және
төлеушілерден бюджетке алуы кезінде туындайды қоғамдық ... ... ... органдары мен занды және жеке ... әр ... ... ... ... ... ... болып табылады. Сондықтан, осы қатынастар құқықтық түрде болуы
үшін мемлекет еркіне сай болуы керек және мемлекет ... ... ... Ал ... ... ... құқылары мен міндеттерін
көздейтін құқықтық нормалар арқылы ... ... Тек осы ... ... кезінде ғана қоғамдық қатынастардың қоғам ... ... ... ... ... ... ... мақсаттарына қаншалықты сәйкес келетін анықтап білуге болады.
Мемелекет алға қойған ... мен ... ... қамтамасыз
етуге қажетті қаражаттарды бюджетке жұмылдыру ... ... ... яғни ... қатынастар құқықпен реттеуді талап
етеді. Сонымен салықтық құқықтық ... деп ... ... ... қатынастарды айтамыз. Осы реттеуге байланысты оған
қатысушы екі жақтың өзара ... тән ... ... мен
міндеттері айқындалады. Құқықтық нормалар туралы сөз ... ... ... ... болса да салықтық құқықтық нормаларға ... ... ... ... ... ... үлгі ... немесе дәл қойылған талап
деген мағына береді.
Салықтық құқытық нормалар басқа да ... ... ... ... ... ... ... мен міндеттері арқылы көрсетіледі,
сондай-ақ мемлекет тарапынан белгіленген және ... ... ... Осы ... қағидалары мәжбүр ету, өктем шараларымен
қамтамасыз етілгендіктен салықтық құқықтық нормалар мемлекеттік - ... ... ... ... ... ... – бұл нормалар тек
бюджетке салықтар мен басқа да міндетті ... ... және ... ... ... ... ғана ... келтіреді.
Салықтық құқықтық нормалар деп, мемлекеттің алға қойған мақсаттары мен
міндеттерін ... ... ... ақша қаражаттарын бюджетке ... ... мен ... ... ... ... белгілеу және алу
жайында тәртіп қағиыдаларын белгілейтін құқықтық нормаларды айтамыз.
Бұл ... тек ... ... болады, яғни салықтық ... ... мен ... көлемі дәл анықталғандықтан және
талаптар кесімді түрде ... ... осы ... ... ... өз ... өзгертуге қатаң тиым салынған. Арнайы
әдебиеттерде, ... ... ... ... ... ықпалға байланысты құқықтық нормалар мынадай түрлерге бөлінеді:
реттеуші және құқық қорғаушы нормалар: ... тиым ... ... ... нормалар императивтік және диспозитивті ... ... ... ... дәстүрлі қалыптасқан көзқарастар бойынша
үшке бөлінеді: міндеттейтін тиым салынатын өкілеттілік беретін.
Міндеттейтін, яғни ... ... ... ... нормалар қатынасқа
қатысушыларға белгілі бір әрекеттерді жасауларына бұйрық берді.
Мысалы, олар ... ... ... ... ... ... сомасы мен төлеу мерзімі жөнінде хабарлама беруге міндет артады.
Тиым салатын салықтық құқықтық ... ... ... ... қызметі
саласындағы субъектерді белгілі бір әдеттерді ... ... ... ... ... тиым ... нормалар рұқсат етілген әрекеттердің
шегін анықтайды. Сондықтан тиым салатын нормалардың саны онша көп ... ... ... ... ... ... аясынан шықпай, белгілі бір ... ... ... ... ... ... барлық құқықтық нормаларға тән қыйсындылық
құрылымы бойынша үш элементтен тұрады: гипотеза, диспозиция және санкция.
Гипотеза дегеніміз, белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... норманың бөлігі. Бұл жерде
салықтық құқықтық нормалардың әрекет ету жағдайларын қойылған ... ... бір ... ... ... ... ... жүзеге
асырылады. Көбінесе салықтық құқықтық нормалардың гипотезасы бірнеше ... ... ... және ... ... кездеседі.
Диспозиция деп, нақты жүріп-тұру шартын, яғни нормамен ... ... ... құқықтары мен міндеттерін
белгілейтін құқықтық норманың бөлігін ... Ол ... ... ... ... ... Диспозиция – салықтар мен басқа да міндетті төлемдерді бюджетке
белгілеу алу жөнінде бір ... ... ғана ... ... яғни ... ... дәл көрсетеді.
Санкция дегеніміз салықтық құқықтық нормалардың талаптарын бұзушыларға
туындайтын қолайсыз жағдайларды, яғни оларға ... ... ... ... ... ... Бұл ... ақшаға
байланысты болады. Мысалы уақытылы төленбеген салық төлемдері үшін ... ... ... үшін ... ... ... ... үшін айыппұл алынады.
Осы салықтық құқықтық қатынастар өздеріне тән мына ... ... Бұл ... ... ... ақша ... салықтар
түрінде жұмылдыру барысында туындаған ... ... ... ... ... ... саналады;
2) Бұл қатынастар әрқашанда бөлу сипатында болады және ұлттық табыс
қайта болу ... Бұл ... ... салықтарды біржақты өктем түрде белгілеуі
арқасында туындайды, сондықтан олар оның бір ... ерік ... ... ... қатынастар мемлекеттік өктем түрде болғандықтан «өктем билік және
бағыныштылық» ... ... ... Осы ... ... әрі ... ... өзінің өкілетті
органдары арқылы қызмет атқаратын мемлекет болып табылады.
ІІ Тарау. Қазақстан Республикасының және дамыған мемлекеттердің салық салу
жүйесінің ерекшеліктері
2.1 Қазақстан ... ... ... жүйесінің рөлі. Мемлекеттік
бюджеттегі салыктың үлесі
Салық ұғымымен «салық жүйесі» ... ... ... Мемлекеттен
алынатын түрлерінің, оны құру мен алудың нысандары мен әдістерінің, ... ... ... ... мемлекеттің салық жүйесін құрайды.
Салық жүйесін мемлекет пен заңды және жеке тұлғалар арасындағы қаржы
қатынастары және осы ... ... ... ... ... яғни
салық салу әдістері мен тәсілдері, жолдары, салық заңдары мен ... ... ... ... ... (жиынтығын құрайды.
Салық жүйесі мемлекеттің қаржы көздерін жасаудың ең негізгі кұралы
болуымен ... ел ... ... ... өндірістің ұлғайып дамуына
және саяси әлеуметтік шаралардың толығымен іске асуына мүмкіндік ... ... ... ... төрт кезеңге бөліп қарастыруға болады.
- 1 кезең (1992-1995 ж.ж.) – жаңа ... ... ... ... өңделуі және іске қосылуы.
- 2 кезең (1996-1998 ж.ж.) – нарықтық экономика талаптарына сай келетін
салық жүйесін құруды аяқтау.
- 3 кезең (1998-2000 ж.ж.) – ... ... ... ... ... өзгерістер мен толықтыруларды енгізу, салық жүйесін одан ... 4 ... ... ж.ж.) – Жаңа Салық Кодексі қабылданып, ... ... 1991 ... 2 желтоқсанында қабылданған
Қазақстан Республикасындағы Салық жүйесі ... Заң ... ... ... ең алғашқы бастамасы болып табылады. Бұл еліміздің экономикасын
реформалаудағы ... ... бірі ... ... Осы ... ... өзгерістер болды және экономиканың дамуына ... ... ... ... ... ... ... шарушылық жүргізуші
субъектілер мен ... ... ... ... ... және т.б. ... іске аса ... Заң бойынша алғаш рет Қазақстан ... 42 ... ... етті және олар 3 ... ... ... мемлекеттік салықтар – 10;
- міндетті түрде төленетін жергілікті салықтар мен ...... ... салықтар мен алымдардың 18 түрі.
Бұл салықтардың негізін табыс ... ... ... ... қосылған
құнға салынатын салық, акциз салығы, жер салығы және т.б. салықтар құрады.
Алғашқы салық жүйесінің көптеген кемшіліктері де болды. Атап ... ... ... ... салық жүйеміздің жинақталған ғылыми ... ... ... ... ... ... ... салу қағидаларының назардан тыс ... ... ... ... ... ... көптігі, т.б. Осыдан
келіп еліміздің салық жүйесін реформалаудың қажеттігі ... ... 1992 ... ... ... жүйесін кезеңді түрде реформалаудың
концепциясын қабылдады.
Аталмыш концепцияны іске ... ... ... ... ... ... 24.04.95 ж. ... «Салық және бюджетке
төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Заң күші бар Жарлығы табылады.
Ол 1995 ж. 1-ші ... ... іске ... ... ... ... 42 салық түрінің орнына 11 салықтар мен алымдар қызмет ететін болды.
Бұл Салық Заңдылығы ... ... ... ... ... қатынастар
талабына біршама бейімделіп, халықаралық тәжірбиеге мейлінше жақындатылады.
1999 жылы салық жүйесі 5 рет ... ... ... Осыған орай
2000 жылы 1 қаңтарынан бастап Қазақстан Республикасында 17 түрлі ... ... ... ... ... яғни 2001 ... 12 ... Жаңа Салық Кодексі
қабылданып, 2002 ж. 1-ші қаңтарынан бастап іске қосылды. Салық Кодексінде
Қазақстан ... ... ... мен ... төленетін
басқа міндетті төлемдер, атап айтқанда 9 салық, 13 ... 9 ... ... баж, 4 ... алым ... Республикасы салық жүйесін басқару Қазақстан ... ... ... ... Үкіметке, Қаржы
Министрлігіне жүктеледі.
Қазақстан Республикасының 1991 жылдың 2-желтоқсанында ... ... ... жүйесі туралы Заң тәуелсіз салық жүйесін
құрудың ең ... ... ... ... Бұл еліміздің экономикасын
реформалаудағы күрделі жұмыстардың бірі болып саналады.
Салық жүйесін ... ... өте ... ... ... ... барысына кедергі келтірмейтін салық жүйесін қалыптастыру
өзекті мәселелер қатарында болып ... ... да ... ... салық салу саясатында негізгі ... ... қала ... ... мен ... ... бай ... болса, соғұрылым
салық базасы да кең, яғни салықтық түсімдердің көлемі де жоғары.
Шаруашылық жүргізудің ... ... көшу ... елде он ... астам
уақыттан бері жүргізіліп қеледі. Алайда, ресурстардың тиімді түрде бөлінуін
қамтамасыз ету және экономикалық ... ... ... ... жетістіктермен қатар нарықтық ... ... де бар ... көзіміз жетіп ... ... ... ... ... кедей немесе ауқатты деп бөлмейтін,
бейтарап механизм ... ... оның ... ... табыстар
қоғам үшін қажетсіз теңсіздіктің туындауына жағдай жасап отырады. Аталған
мәселенің ... ... ... ... ... ... ... кедейлік мәселесі әлі де ... ... ... елдерде,
сонымен бірге Қазақстан Республикасындада көкейтесті ... ... ... бірі ... келе жатыр.
Бүгін де, қоғамды маңызды ... ... ... ... ... шеттеп қала алмайды. Экономикалық және әлеуметтік
тұрақтылықты қолдау мақсатында ... ... ... тегістеу
міндетін атқарады. Қоғам қөлемінде табыстарды бөлу және қайта бөлу нарықтық
экономикасы дамыған елдерде ... ... ... ... ... ... ... бірі болып табылады.
Табыстарды бөлу барысындағы мемлекеттің нарықтық ... ... ... ... орны ерекше ... де жоқ ... ... ... ... әлеуметтік
саясатының тікелей шараларын, олардың маңызды бағыт екеніне қарамастан, теқ
қана әлеуметтік жәрдемақылар беру ... ... ... ... емес. Мұнда,
әлеуметтік инфроқұрылым ұйымдастыру тәсілдері де маңызды ... ... ... ... ... ... елдерінде жақсы дамыған және қазіргі
кезде де ақшалай нысандағы әлеуметтік төлемдермен салыстырғанда оған ... ... ... ... қызметі тек қана, әдетте «әлеуметтік
қамтамасыз ету» деген атауға ие, тікелей шараларды (ақшалай төлемдер ... ... ... ... ... қана емес ... бірге
жанама реттеу арқылы да жүзеге асырылып отыруы қажет. Ал, мұнда ... түрі ... ... ... ... экномикаға қалай араласса да,
ол белгілі бір әлеуметтік салдарға алып келеді. ... ... ... ... мен экономикалық саясаттың ... ... ... ... нақты байланыс бар. Сондықтан,
мемлекеттің қаржы ресурстарын қалыптастырудың негізгі көзі - салық жүйесі
және оның ... ... бірі ... ... ... саясаттың
өзара байланыстылығын және халыққа салық салудың әлеуметтік шегін нақытау
негізгі ... бірі ... ... ... ... кездегі салық салу жүйсіндегі заңнамаларға сәйкес,
салықтар фискалдық, ... ... бөлу ... ... ... атқаратындығы еске түсіре кеткен дұрыс. Фискалды ... ... ... ... ... мемлекеттік бағдарламаларды орындау
үшін қаржы құралдарын бюджетке жұмылдыру болса, ал қалған аты ... осы ... ... ... ... салықтардың реттеу қызметі
мемлекеттің салық механизмі арқылы ... бір ... - ... ... ... өндірістік) мақсаттарға қол жеткізуіне
бағытталған. ... ... ... ... мен ... қаржы
ресурстарына деген қажеттілігін салыстыру ... ... ... ... кәсіпорындар мен халықтың қаржы шаруашылық қызметтерінің
нәтижесін қадағалау бағытталады. Әлеуметтік ... бөлу ... ... ... ... арасында әлеуметтік тепе-теңдікті сақтау
мақсатында табыстың бір ... бір ... ... ... ... аз қамтылған тұрғындар категориясы деп аталатын екінші топтарға
қарай беру арқылы қоғамдық табысты қайта ... ... ... өмірлік маңызылығы жоғары қаражат құралдарын мейлінше біркелкі
бөлуге бағытталады.
Әлеуметтік-экономикалық тұрғыдан маңызды және әлеуметтік ... ... ... ... аталған функцияның орындалуы үшін салық жүйесі
әлеуметтік ... ие ... ... жоқ, мәні ... ... ... салық заңнамасы көп
жағдайда КСРО аймағында қызмет еткен ... салу ... ... ... ... ... тұрсын, кез-келген іскерлік бастаманың тамырына
балта шабатын, жеке заңды бизнесті пайдасыз ететін әдеттегіден тыс ... ... ... ... ... ... түрде табыстарын
жасыруы, салықтарға деген жағымсыз көзқарас, жаппай, мүмкіндіктің барынша
одан жалтаруға тырысу ... ... ... ... Ал бұл, ... төленбеу дағдарысына, бюджетке түсетін түсім ... ай ... өсіп ... мүмкіндік беріп, түптеп келгенде ол
әлеуметтік салаларға кері ... ... ... ақылар, зейнетақы мен
жәрдемқылар өз уақытында төленбеді. Сол ... ... ... бұл жағдайлар ойға сыйымды да еді, өйткені, ... ... ... ... ... ... ... әлі де мемлекеттің
меншігінде болды. Екінші жағынан, 1991 жылы Қазақстан барлық жағынан ... ... ... ... тәжірибеге сүйенуге дайын
емес еді. ... ... ... ... түрде меңгеруге және оны
еліміздің ... ... ... ... ... ... себептерге байланысты біршама уақыт алап етілді.
Қазақстан Республикасы статистика жөніндегі Агенттігі. 2005 есептейді.
Отандык тәжірибеде, салық жүйесінің мемлекеттің ... ... келе ... кездері деп соңғы бес жылдықты атауға болады. ... ... ... ... жүйесінде болып келе жатқан үлкенді-кішілі
реформалардың ... ... әлем ... ... бет ... ... қоғам
игілігі халықтың тұрмыс-дейңгейін көтеруге, әлеуметтік жағдайдың ... ... ... ... ... аз үлес ... отырған жоқ. Сөзіміз
делелді болу үшін, бағалаудың негізгі көрсеткіші бюджеттің табыстарының ЖІӨ-
ге қатысты ... ... ... ... ... ... ... соңғы жылдары бюджет кірісі ЖІӨ-нің 22-23% құрайтынын
көруге болады және ол ... ... ... ... төмен
екенінен хабардар етеді (Ресейде бұл көрсеткіш шамамен – 24%, ... ... %, ... – 42,7%). ... – 50,5% ... Бұған, әлеуметтік
тұрғыда маңызы зор өзгерістердің енгізілуі оң әсерін тигізді, мысалы, ... ҚҚСС ... ... және ... алу ... ... ... ставкасының төмендетіліп, регрессивті
шкаламен салынауы, ... ... ... ... ... енгізілуі,
әлеуметтік және коммерциялық емес ұйымдарды корпорациялық табыс салығынан
босатылуы ... ... ... ... 2001 ... салық жүйесіндегі әділеттілікті, оның
тұрақтылығы және анықтылығын, салық төлеушілердің барлық категориясына
қатысты, ... ... ... және салық жүйесінің экономикалық
процесстерге қатысты бейтаралтылығын қамтамасыз етуге ... ...... ... ... болды. Аталған заңнаманың негізінде салықтар
мен басқа да ... ... ... қысқартылуы және салық салу
механизмінің оңайлатылуы, салық салу ... ... ... салық жүйесінің нарықтық экономика талаптарына
сәйкестендірілуі елдегі салық ауыртпалығының ... ... ... ... және ... ... бюджетке
түсімдердің жоғарылауына мүмкіндік жасады.
Сонымен бірге, салықтардың жиналу көрсеткіштері де жақсара бастады.
1998-2002 ... ... 2002 ... ... мөлшері 8,7% құрай
отырып, салықтар бойынша жетіспеушілік екі есеге азайды. ... ... ... ... ... ... ... шаққандағы үлес салмағы
1998 ж. 26% -тен 2004 жылы 40% -ке ... ... ... ... орны жоғары корпорациялық табыс
салығы, сонымен қатар ол ... ... ... ... ... жатады. Жыл өткен сайын үлесі артпаса, кеміп келе жатқан ... ... тұсы 2000 жыл - ірі ... ... ... ... ... 1999 жылғы көрсеткіштен екі есеге ұлғайып
отыр (1999 жылы – 13,9%, 2000 жылы – 27,9%). ... ... ... ауыл ... дамыту жағдайы әлеуметтік экономикалық
жағынан күрделі мәселенің бірі, осыған сәйкес салық ... ... ... ... қарастырылған, мысалға, негізгі құралы жер болып
табылатын ... ... ... ... ... ... яғни.
10%-тік салық ставкасы қолданылады.
1 -кесте
1996-2005 ж.ж. мемлекеттік бюджет кірісінің ... ... |1996 |1997 |1998 |1999 |2000 ... кірістер |587039 |733660 |887852 |1004566 |1305666 ... ... ... | | | | | ... млн. теңге |524058 |635792 |588785 |947251 |1186537 ... ... | | | | | ... ... | | | | | ... |89,3 |90,2 |87,2 |94,2 |91,3 ... аты | ... |
|Төлем көзіненсалынатын жеке табыс салығы | |33 ... ... ... жеке ... салығы | |1,7 ... ... ... негізінде | |1,4 ... ... | |47,5 ... ... ... ... салық | |5,7 ... ... ... салынатын салық | |0,6 ... ... |941,7 |1.3 ... тұлғалардың көлігіне салынатын салық |451,1 |0.6 ... ... ... салынатын салық |1170,9 |1,6 ... |1502.4 |2.1 ... ... ... |1559,5 |2,2 ... алынатын төлемдер | | ... ... ... |1,7 ... | | ... баж |445,7 |0,6 ... |7162.1 |100 ... ... мұнай бағасы елеусіз төмендеген жағдайда мұнау өндірудің
өсу каркыны ЖІӨ-нің өсу қарқынынан төмен ... ... орта ... ... ... ... түсетін салықтар мен төлемдер түсімі
азаяды. 2006-2008 жылдары бюджет саясаты жедел әлеуметтік-экономикалык даму
мақсаттары мен міндеттерін кешенді ... және ... ... ... ... ... ... кесте
ҚР жалпы ішкі өнімінің 2003-2005 жылдардағы және 2008 жылға дейінгі
болжамы
| |2003 |2004 |2004 ... |
| | | | |2006 |2007 |2008 ... ... теңге |4612,3 |5542,5 |6580,0 |7808,3 |8892,1 |10141,4 |
|Алдыңғы жылғы ... | | | | | | ... ... ... | | | | | | |
| |109,3 |109,4 |108,0 |108,0 |108,3 |108,5 ... ... пайызбен| | | | | | |
| |111,7 |109,9 |110,0 |109,8 |105,2 |105,1 ... ... | | | | | | ... ... теңге |835,7 |930,5 |1073,6 |1228,3 |1083,8 |1249,2 ... ... | | | | | | ... өсім | | | | | | ... ... | | | | | | ... мен ... | | | | | | ... ... |352,0 |432,5 |441,0 |528,5 |644,3 |757,2 ... өсуі есебінен| | | | | | ... мен | | | | | | ... ... |483,6 |498,0 |596,5 |699,8 |439,5 |492,0 ... есебінен | | | | | | ... ... ... ... салу ... ... ... жүйелері әртүрлі экономикалық, саяси,
әлеуметтік ... ... ... ... ... жүйесі
әкімшілік басқарудың әртүрлі деңгейінде, ... ... екі ... ... ... болдырмау мақсатында осы жағдайлар
барысында туындайтын ерекшеліктерді ескере отырып ... ... мен ... ... ... ... және алыну механизмі, әр
түрлі билік ... ... ... және ... ... мәселелеріне байланысты шет мемлекеттерінің салық жүйелері ... ... ... ... ... ... жеке тұлғалардың
табысына салатын салық, ... ... ... ... ... ... сыйға салынатын салық, қосылған құнға салынатын салық, тұтыну салығы,
әлеуметтік сақтандыру қорына аударылатын жарналар, ... ... ... жер ... ... салығы және т.б. жатады.
Жеке тұлғалырдың табысына салынатын ... ... ... ... елдерде ортақ болып келеді. Тек әрбір ел өздерінің ерекшеліктеріне
байланысты қағидаларды одан әрі нақтылай түседі. Ол ... ... ... ... резидент және бейрезидент болып бөлінеді.
Резиденттікке ең басты критерийі болып жеке ... ... бір ел ... айдан астам мерзім аралығында болуы саналады. Бейрезиденттер тек ... ... ... ... ... ... төлейді.
Салық салу барысында әр түрлі көздерден алған ... ... ... табысы алынады.
Салық салу барысында салық төлеушінің өзіне, асырауындағы әрбір ... ... ... ... ... ... барысында медициналық шығындар, әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... сомасы прогрессивті шкала негізінде анықталады.
Жұмыс істейтін ерлі ... ... ... немесе бөлек төлеуіне
болады.
Салық жеңілдіктерін ... және ... емес деп екі ... ... ... салық жеңілдіктеріне салық төлеушінің өзіне және
асырауындағы адамдарға, сондай-ақ мүгедектерге, қарт адамдарға берілетін
салық салынбайтын ... ... ... емес ... ... ... – оның ... төлеушінің
нақты жұмсаған шығындарымен байланысты болып келуінде.
Белгия, Филяндия, Греция, Норвегия, ... ... ... ... сол ... заңы ... белгіленген төменгі табыс деңгейі
салықтан босату арқылы беріледі. Бұл негізінен нольдік ставкамен салық ... ... ... ... ... ... жеке ... дамуына басым
көңіл бөле отырып, салық салу барысында оларды назардан тыс қалдырмайды.
Мысалы, ... мен ... ... ... үш жылдан, ал Түркияда
алдыңғы екі ... ... ... ... табысын анықтап, содан табыс
салығын прогресивтік шкаламен төлейді. Мұндай әдіс ... ... ... ... өткізетін фермерлерге қолданылады.
Салық ставкалары және оларды жинау әр жергілікті билік ... ... ... ... ... ... салықты жинауды АҚШ, ... ... ... ... ... ... асырса, ал Норвегия,
Бельгия,Филяндия елдерінде ... ... ... асырады.
Бельгия, Панама тәрізді жекелеген елдерде қайта өңдеу өнеркәсібіндегі,
орман шаруашылығындағы ... ... ал ... ... ... ... ... салу
тәжірибелері тән.
Қосылган құнға салынатын салықты 1968 жылы ... ... ... ... енгізіліп болды және Европа Одаққа мүше болуға ... ... ... бір шарт ... ... Бұл салықты есептеу
барысында негізінен төрт әдіс қолданылады:
• тура аддитивтік немесе бухгалтерлік;
• жанама аддитивтік;
• тура ... ... ... ... ... ... әдісі немесе шоттар бойынша есепке жатқызу
әдісі.
Шетел мемлекеттерінде жүргізілген салық рефромалары ... ... ... жеке табысқа салынатын салық саласында:
- салық базасын ... Мұны екі ... ... болады.
Біріншіден, салық салу ауқымына капитал өсімі, ... ... ... ... ... ... ... енгізілді.
Екіншіден, жекелеген табыс түрлеріне жеңілдетілген ставкамен салық салу
режимі ... ... ... ... ... ... ... көпшілік елдерде
максималды салық ставкасы төмендетілді.
- әртүрлі табыс ... ... ... ... салық салу, т.б.;
б) компания табыстарына салық салу саласында:
- салық ... ... ... ... ставкаларын төмендету; т.б.
в) дүниежүзілік салық салу практикасында әр түрлі салықтар ... ... ... ... еуроконтиненттік модель;
3) латынамерикалық модель;
4) аралас модель сияқты базистік ... салу ... ... ... салу жүйесі негізінен жеке тұлғалардан алынатын
тікелей салықтарға сүйенеді.
Еуроконтиненттік модель салық салу ... ... ... ... салу ... көбінесе жанама салықтардың алынуын
көздейді.
Аралас салық салу жүйесі заңды тұлғалардан ... ... ... ... жеке ... ... сондай-ақ тек жанама
салықтарға, яғни мемлекеттің нақтылы даму ... орай ... ... ... ... ... жұмыс істейді.
Ресей Федерациясының салық жүйесі
Ресей Федерациясының салық жүйксінің құрамы және оның ... ... мен ... да салықтық нысандағы төлемдердің түрлері
тікелей және жанама ... ... ... ... ... ... және жеке тұлғалардан алынатын салықтар болып бөлінеді.
Жанама салықтарға мұнай, газ, көмір, бензин және т.б. өңдеу және кен ... ... ... ... мен спирт, арақ және басқа алькоголь
өнімдері, темекі өнімдері, сыра сияқты кен сұранысқа ие ... ... ... ... ... ... ... акциздер, кедендік
төлемдер – кедендік тарифтер жатады.
Банктердің, сақтандыру ұйымдарының, ... да ... ... ... салық, дивиденттік сомалардан, яғни капиталдан
алынатын салық, ... ... ... ... және ... ... әлемінің объектілерін пайдаланушыларға салынатын салық,
заңды тұлғалардан алынатын тікелей салықтар ... ... ... ... табыс салығы, жеке тұлғалардан ... ... ... және ... ... ... салық, баждар, лицензиялық
және тіркеу үшін алымдар жеке ... ... ... ... ... Ал ... және жеке тұлғалардан алынатын салықтар ретінде
курорттық ... ... ... ... ... дамытуға
салынатын салықты, жер, су, экологиялық және орман салықтарын, шетел
валютасын, ... ... ... ... ... ... ... атап өтуге болады.
Енді осы Ресейдің ... ... ... қысқаша сипаттаманы
нақтыландыру мақсатында, оның негізін құрайтын элементті салықтар жүйесін
қарастырып өтеміз.
Ресей салықтары жүйесі федералдық ... мен ... ... мен алымдар және жергілікті салықтар мен ... ... ... тұрады.
Федералдық салықтар мен алымдарға: қосылған құнға ... ... ... пайдасына салынатын салық, ... ... ... ... жеке ... ... табыс салығы;
мемлекеттік баж; кедендік баждар мен кедендік алымдар; жер ... үшін ... ... ... ... ... ... алынатын жарналар; минерладық-шиікзат базасын қалпына келтіру үшін
алынатын салық, ... ... ... ... ... ... жануарлар әлемінің объектілерін және биологиялық ресурстарын
пайдалану құқығы үшін ... ... су ... ... салық;
федералдық лицензиялық алымдар жатады.
Регионалдық салықтар мен ... ... ... ... ... жылжымайтын мүлікке салынатын салық; жол салығы; ... ... ... салық; ойын бизнесіне салынатын салық; регионалдық
лицензиялық алымдар белгіленген. Жер ... жеке ... ... ... ... ... ... мұраға немесе сыйға тартуға
салынатын салық, жергілікті лицензиялық алымдар жергілікті салықтар ... ... ... ... ... Федерациясының Салық кодексі,
«Ресей Федерациясының салық органдары туралы», РФ ... ... ... ... ... ... РФ ... жарлығы,
РФ салықтар мен алымдар жөніндегі Министрлігінің бұйрықтары мен хаттары, РФ
аумағындағы салық органдары ... ... ... ... ... базасы болып табылады. Осыған орай, ... ... ... ... ... құрамда көрініс тапқан:
РФ салықтар мен алымдар жөніндегі ... ... мен ... ... ... субъектсі бойынша басқармалары, салықтар
мен алымдар жөніндег министрліктің аудандар бойынша, қалалардағы, аудандар
бойынша және аудандарға бөлінбейтін қалалар бойынша инспекциялары, ... ... ... минстрліктің ауданаралық инспекциялары.
Жапонияның салық жүйесі
Жапонияның салық жүйесінің ... XIX ... ... ... ... ... 1949 жылы қаржы саласындағы американ маманы,
профессор Шалптың ұсынысымен салық реформасы жүргізілді. ... ... ... ұзақ жыл бойы ... 1987 жылдың қыркүйегінде және
1988 жылдың желтоқсанында Жапония салық ... ... ... ... рефоралары жүргізілді. Нәтижесінде салық ставкаларының шкаласы
оңайтылды және төмендетілді. Егер реформаға деиін ... ... ... ... ... реформадан кейін 10-50 пайыз аралығында болды.
Қазіргі ... ... ... ... 1989 жылы 1 ... іске ... ... 84 пайызы салықтар есебінен, ал оның 16 пайызы
салықтық емес түсімдердің есебінен ... ... ... ... ... ... бюджеттің 64 пайызы мемлекеттік салықтар, ал 36 пайызы
жергілікті салықтар есебінен ... ... ... бір ... бюджеттерге аударым түрінде қайта бөлінеді. Ел аумағында 3045
қала, поселка, аудандардың және ... ... 47 ... дербес бюджетері бар. Жапония салық жүйесі АҚШ жэне Еуропа
елдерінің ... ... ... салықтарының көп түлілігімен ерекшеленеді.
Оларды аумақтық басқарудың кез ... ... алу ... бар. ... ... елдің заң актілерінде тіркелген. Мемлекетік салықтың әрбір
заңы ... ... ... туралы Заң олардың түрлері мен ... ... ... ... ... ... ... мәселерді
жергілікті парламент реттейді. Жалпы елде 25 ... 30 ... ... ... ... үш ... топқа топтастыруға болады:
- заңды және жеке тұлғалардың табыс салығы;
- мүлік салығы;
- ... ... ... 50-55 ... ... және жеке ... табыс
салығы есебінен құралады.
Заңды тұлғалардан алынатын табыс ... ... ... ... ... ... мен ... таза пайдадан 34,5 пайыз
мөлшерінде мемлекеттік ... ... 1,68 ... ... ... ... 4,12 ... мөлшерінде қалалық (аудан, поселка) табыс салығын
төлейді. Шағын бизнеске 28 пайыздық ... ... ... ... ... ... ... 10-50 пайыз аралығында
прогресивтік шкаламен төлейді. Префектуралық ... ... 5; 10; ... ... ... ... ... алған табыс мөлшерін ... жеке ... 3200 ... ... ... табыс салығын төлейді.
Көп балалы ... ... ... минимум мөлшері бекітілген, 16-дан
22 жасқа дейін білім алып жатқан балаларының білім алуға ... ... ... ... ... ... болса, оған бекітілген салық
салынбайтын минимум, сондай-ақ ... ... ... ... ... ... ... салынатын салықтарды заңды және жеке тұлғалар мүлік ... ... ... ... төлейді. Мүлікті қайта бағалау үш жылда бір рет
жүргізіліп тұрады. Салық салуға ... ... ... жер, ... банк ... ... ... т.б. қамтылады. Екінші топқа
лицензияны тіркеу салығы, елтаңбалық алым жерді тыңайту салығы т.б. жатады.
Жанама салықтардың бірі - ... ... ... 3 ... ставкамен
алынады және бюджеттің кірісінің 9 пайызын қамтамасыз етеді. Оны есептеу
барысында тауарлар мен ... құны ... шарт ... ... ... ... ... 1989 жылдан бастап қолданыла бастады.
Қосылған құнға ... ... ... төрт ... әдіс
пайдаланылады:
- тура немесе бухгалтерлік әдіс;
- жамана әдіс;
- тікелей шегеру ... ... ... ... шоттар бойынша есепке алу әдісі.
Жапония тәжірибесінде негізінен төртінші әдіс ... ... ... ... 1989 жылы 1 ... ... ... кезде мемлекеттік бюджет кірісіндегі үлесі жағынан заңды және жеке
тұлғалардан ... ... ... ... ... ... ... Салық
ставкасы 5 пайыз. Бұл Еуропа елдеріне қарағанда едәуір төмен.
Кәсіпкерлікке салынатын салық салық салынатын ... 6-12,6 ... ... алынады.
Бюджет кірісін толықтыруда автокөлік иелеріне салынатын ... ... ... ... мұнай, газ, бензинге салынатын ... ... т.б, ... роль ... ... жүйесі
Швецияда жергілікті билік органы екі деңгейлі болып келеді. Ел құрамына
24 лэн, 284 коммуна ... ... ... рикстаг, ал оның ставкаларын лэм
мен коммуналар бекітеді. Салық қатынастарын реттейтін заңнамалық құжаттарды
парламент ... ... ... ... ... бекітілген шек
мөлшерінде салық ставкаларын өзгерте алады.
Швецияның салықтар жүйесіндегі негізгі салықтар түрлеріне:
• азаматтардан алынатын табыс;
• компаниялардан алынатын табыс ... ... ... ... ... мұра мен ... ... салық;
• акциздер;
• елтаңбалық алым;
• әлеуметтік сақтандыруға жарна;
• т.б. салықтар жатады.
Әкімшілік-аумақтық бөлінуге сәйкес табыс салығы екі деңгейде алынады:
а) ұлттық табыс ... ... 20 ... ... ... ... ... салығы әр аумақта әр түрлі болып келеді. Орташа
есеппен лэн-13, коммуна-17. шіркеу-1,1 ... ... ... жеке ... ... ... өз ... бөлек төлейді.
Корпорацияға пайдасына салынатын салықты ... ... ... ... ... ... 30 ... ставкамен төлейді. Кез келген компания құралтайшы
құжаттары, директорлар кенесінің құрамы, ресми аудиторлар, қол қою өкілетті
тұлғалар туралы мәліметтерді қатысты ... ... мен ... ... ... отыруы тиіс.
Корпорация пайдасына салынатын салықты төлеу кезеңі болып жыл ... бір ... ... ... ... 1-ші ... 1-ші
мамырдан, 1-ші шілдеден, 1-ші қыркүйектен ... ... ... ... жыл ... кейін, алты ай мерзім ішінде тапсырылуы
керек.
Азаматтардан алынатын табыс салығы 1928 жылғы «Муниципалды табыс салығы
туралы» және «Ұлттық ... ... ... ... ... салу мақсатында азаматтардьщ табысы үш топқа бөінеді:
• жалдамалы жұмыстан тапқан табыстар;,
• коммерциялық қызметтен ... ... ... ... ... ... ... жұмыстан тапқан табыстарына еңбекақысы,
сыйақысы, жәрдемақысы жатады.
Коммерциялық қызметтен алған табыстары ... ... ... ... ... ... анықталады.
Муниципалды табыс салығының ставкаларын әр аймақ өзі белгілейді, орташа
ставкасы 31 ... ... ... ... салығы 229 мың кронға дейін
- 25 пайыз, одан асқан сомаға 30 пайыз мөлшерінде ... ... ... екі ... екі топқа топтастыруға болады:
- Швециядағы тұрақты іскерлік мекеме арқылы ... ... ... ... ... ... ... түскен табыстар.
Бейрезиденттің еңбекақы немесе зейнетақы түріндегі ... ... ... ... ... ... және ... табыстарына
отставкамен муниципалды табыс салығы салынады.
Салық кезеңі 31-ші желтоқсанда аяқталады. Салық декларациясы есепті
жылдан ... ... 15-ші ... ... ... ... ... табыс алатын жеке тұлғаларға декларация тапсыру үшін 31 наурызға
дейін ұзартылған.
Қосылған құнға салынатын салық ел ... ... ... ... ... ... ... салынады. Жылдық
айналымы 200 мың кроннан кем тұлғалар қосылған құн салығын ... ... ... ... ... 30 пайыздық ставкамен алынады.
Салық декларациясы есепті кезең аяқталған соң, 35 күн ... ... ... ... ... ... ... мен зейнетақы қорлары
төлейді. Салық ставкасы 10 пайыз.
Мүліккке салынатын салық отбасынын жиынтық ... ... ... ... ... ... құны алынады.
Салық салу саласындағы халықаралық ынтымақтастыққа Швеция ... ... ...

Пән: Салық
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 55 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасының қаржы секторын дамытудың 2007-2011 жылдарға арналған тұжырымдамасы69 бет
Альфред Маршаллдың экономикалық оқуы10 бет
Аударма өнері және көркемдік түсініктері20 бет
Басқару іс-әрекетінің теориялық негізі5 бет
Гуманитарлық ғылымдар жүйесіндегі және оқу пәндеріндегі мемлекет және құқық теориясы21 бет
Дж.М. Кейнстің экономикалық негізгі зерттеу мәселелері3 бет
Дәлелдеме ұғымы12 бет
Ес туралы теориялар8 бет
Есептеудің инженерлік тәсілдері4 бет
И. Фишердің сандық теориясы9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь