Қазақстандағы туризмді дамытудағы қолданылатын PR-технологиялар

Кіріспе


1. Қазақстандағы туризмді дамытудағы қолданылатын PR.технологиялар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 7

1.1 Туристік өнімінің құрылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .7
1.2 Қонақ үй өнімінің құрылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...10
1.3 Сатуды ынталандыру және туристік өнімді пропагандау ... ... ... ... .11
1.4 Туристік мекемелердің қызметіндегі паблик рилейшнз ... ... ... ... ...21
1.5 Туристік қызметтің маркетингі мен менеджменті ... ... ... ... ... ... ... .28
1.6 Бұқаралық ақпарат құралдарымен тиімді байланыс ... ... ... ... ... ... ..30
1.7 Туризмдегі жарнама ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..33

2. Қазақстандағы туризмнің проблемалары мен дамуы ... ... ... ... ... ... ... .40

2.1. Туризм түсінігі, классификациясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .40
2.2. Қазақстандағы туризм дамуының проблемалары мен қазіргі
жағдайы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 48
2.3. Туристік нарықты реттеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .59


ҚОРЫТЫНДЫ

СІЛТЕМЕЛЕР

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
Соңғы жылдардағы еліміздегі жанданып келе жатқан салалардың бірі – туризм. Ресми мәліметтерге жүгінсек, сырттан түсетін инвестицияның 10 пайызға жуығы туризмнен келеді екен. Бұл сала экономикамызға кәдімгідей табыс әкелуде, қомақты қаржы түсіруге барлық мүмкіндік бар. Ендігі міндет – туризмді ел экономикасына тұрақты үлес қосатын салаға айналдыру. Бірақ, сыртқы елдерге шығатын туристер саны Қазақстандағы демалушылардың санынан көп. Мысалы, 2005 жылғы мәліметтерге сүйенсек, шетелге барып қайтқандардың саны 4,3 млн., ал елімізге келгендер саны 3,7 млн. адам болды. Мұның себебі неде? Біріншіден, біздегі қонақ үй, туристік қызмет бағасы шетелдегі туристік қызмет бағасынан артық болмаса кем емес. Екіншіден, отандық туристік қызмет көрсету еуропалық стандарттан төмен. Бұл ащы да болса шындық. Табиғат аясында демалғысы келетіндер жөндеуден өтпеген ойқы-шойқы жолдардан қашып, Алакөл, Қапшағай, Балқаштан гөрі Ыстықкөлге баруды артық көреді. Қырғызстан бюджетінің 70-80 пайызын туризм құрайды. Қырғызстанға үлкен пайда әкеліп отырған, экономикасындағы басым бағыттардың бірі - Ыстықкөлдегі негізгі демалушылар да Қазақстан азаматтары екен. Мысалы, өткен жылы Ыстықкөлге демалушылардың жалпы саны 1 миллионға жуық болса, соның 700 мыңға жуығы қазақтар және негізінен алматылықтар. Ал егер 117 шақырымдық Қаскелең-Шырпықты төте жолы ашылса, Ыстықкөлге демалатын қазақтардың саны 2-3 есе өсері даусыз. Жылына тек туризмен 165 миллион доллар пайда көріп отырған қырғыз елі бұл жобаның іске асуына мүдделі.
Туризм саласын дамытуға соңғы жылдары ден қойыла бастады. Елбасы жолдауында туризм саласын кластерлік жолмен дамыту жоспары бар. Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына 2007 жылғы жолдауында Қазақстан бизнесінің инновациялық белсенділігін көтермелеу жөнінде баса айтылған. Жолдауда сонымен бірге көлік инфрақұрылымын нысаналы түрде қолдап, жаңартып және кеңейтіп отыру, еліміздің транзиттік әлеуетін барынша пайдалану, көлік жүйемізді әлемдік жүйеге кіріктіру, әуе тасымалы саласын белсенді дамыту, аэропорттарымыз бен авиация саласын ұлттық экономиканың талаптары мен халықаралық деңгейге сәйкес келтіру, әуе қызметінің сапасын, қауіпсіздігін арттыру және құнын төмендету үшін жергілікті авиация нарығындағы бәсекелестікті дамыту үшін барлық жағдай жасалуы керектігі айтылған /1.
Халықаралық маңызы бар негізгі автожолдарды халықаралық стандарттарға сәйкес келтіруге қажетті стратегияны жарты жылдың ішінде әзірлеу Үкіметке тапсырылды.
1. Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына Жолдауы. Астана, 2007 жыл, 28 ақпан.
2. Пузикова Е.П., Честпиков В.А. Международный туристический бизнес. М., 1997. С.3.
3. Г.Г.Почепцов. Паблик рилейшнз для профессионалов. «Рефл-бук» «Ваклер», 2003. 327 б.
4. Г.Г.Почепцов. Паблик рилейшнз для профессионалов. «Рефл-бук» «Ваклер», 2003. 330 б.
5. Қазақстан туризмінің статистикалық жинағы. Алматы, 2006 жыл. – 131 бет.
6. Қазақстандағы туризм бәсекеге қабілетті ме? // Түркістан. 2006. 1 маусым (№22). – 12 бет.
7. Т.Лян мен А.Спесивцева. K-TAU Travel // Есть контакт. №2, март, 2007.
8. Е.Уралбаев. Турфирмы губят природу // Свобода слова. 31 мамыр, 2007 жыл. 19 б.
9. М.Найманбаев. Природу спасет туризм // Свобода слова. 24 мамыр, 2007 жыл. 20 б.
10. Қазақстан туризмі 2005 жыл. Статистикалық жинағы. Алматы, 2006 жыл.
11. Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына Жолдауы. Астана, 2007 жыл, 28 ақпан.
12. Пузикова Е.П., Честпиков В.А. Международный туристический бизнес. М., 1997.
13. Г.Г.Почепцов. Паблик рилейшнз для профессионалов. «Рефл-бук» «Ваклер», 2003.
14. Г.Г.Почепцов. Паблик рилейшнз для профессионалов. «Рефл-бук» «Ваклер», 2003.
15. Қазақстан туризмі 2005 жыл. Статистикалық жинағы. Алматы, 2006 жыл.
16. Қазақстан туризмі 2004 жыл. Статистикалық жинағы. Алматы, 2005 жыл.
17. Қазақстан туризмі 2003 жыл. Статистикалық жинағы. Алматы, 2004 жыл.
18. Қазақстан туризмі 2002 жыл. Статистикалық жинағы. Алматы, 2003 жыл.
19. Матанцев А.Н. Эффективность рекламы. Москва, 2002.
20. А.И.Ковалев., В.В.Войленко. Маркетинговый анализ. М., 2000.
21. Арман Дейан. Реклама. Санкт-Петербург, 2003.
22. Дженнифер Ротондо., Майк Ротондо. Презентация бизнес-проектов. М., 2005.
23. Блэк С. «Паблик рилэйшнз. Что это такое?» - М.: Новость, 1990.
24. Викентьев И.Л. «Приёмы рекламы и Public Relations», ч.1: СПб Изд.дом "Бизнес-Пресса", 1999.
25. Почепцов Г.Г. «Паблик рилейшнз для профессионалов». М.: «Рефл-Бук», «Ваклер» - 2000.
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе
1. Қазақстандағы туризмді ... ... ... ... ... ... үй ... Сатуды ынталандыру және ... ... ... ... ... паблик
рилейшнз...................21
1.5 Туристік ... ... ... ... ... құралдарымен ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... проблемалары мен қазіргі
жағдайы................................................................
........................................48
2.3. ... ... ... ... ... еліміздегі жанданып келе жатқан салалардың бірі –
туризм. Ресми мәліметтерге ... ... ... ... ... ... туризмнен келеді екен. Бұл сала экономикамызға кәдімгідей
табыс әкелуде, қомақты қаржы түсіруге барлық ... бар. ... ... ... ел ... ... үлес қосатын салаға айналдыру. Бірақ,
сыртқы елдерге шығатын туристер саны Қазақстандағы демалушылардың санынан
көп. Мысалы, 2005 ... ... ... ... ... саны 4,3 млн., ал ... келгендер саны 3,7 млн. ... ... ... ... Біріншіден, біздегі қонақ үй, туристік қызмет
бағасы шетелдегі ... ... ... артық болмаса кем емес.
Екіншіден, отандық туристік қызмет ... ... ... ... ащы да ... ... ... аясында демалғысы келетіндер жөндеуден
өтпеген ойқы-шойқы жолдардан қашып, Алакөл, Қапшағай, Балқаштан ... ... ... ... ... ... 70-80 пайызын
туризм құрайды. Қырғызстанға үлкен пайда ... ... ... ... бірі - Ыстықкөлдегі негізгі демалушылар да Қазақстан
азаматтары екен. Мысалы, өткен жылы Ыстықкөлге демалушылардың ... ... ... жуық ... ... 700 ... жуығы қазақтар және негізінен
алматылықтар. Ал егер 117 шақырымдық Қаскелең-Шырпықты төте жолы ашылса,
Ыстықкөлге демалатын ... саны 2-3 есе ... ... Жылына тек
туризмен 165 миллион доллар пайда көріп отырған қырғыз елі бұл ... ... ... ... ... соңғы жылдары ден қойыла бастады. ... ... ... кластерлік жолмен дамыту ... ... ... ... 2007 ... ... Қазақстан
бизнесінің инновациялық белсенділігін көтермелеу жөнінде баса айтылған.
Жолдауда ... ... ... ... ... ... қолдап,
жаңартып және кеңейтіп отыру, еліміздің транзиттік әлеуетін барынша
пайдалану, көлік жүйемізді әлемдік жүйеге ... әуе ... ... ... аэропорттарымыз бен авиация саласын ұлттық экономиканың
талаптары мен халықаралық деңгейге сәйкес келтіру, әуе ... ... ... және ... ... үшін ... ... бәсекелестікті дамыту үшін барлық жағдай жасалуы
керектігі айтылған ... ... бар ... ... ... ... ... қажетті стратегияны жарты жылдың ішінде әзірлеу Үкіметке
тапсырылды.
2004 жылы “Қазақстанда туристік кластердің даму ... ... ... талқылауда маркетингтік және талдамалық-зерттеу орталығы
мен АҚШ-тың бірнеше зерттеу компаниялары бас қосып, Қазақстан туризмінің
мүмкіндіктерін және оның ... ... ... ... ... ... мен ... басшылары, өкілдері
қатысып Қазақстандық туризмнің қазіргі жағдайы мен оның ... ... ... төмендегідей факторларды анықтады:
1. Туризм саласында еңбек ететіндердің еңбекақысын көтеру;
2. Қазақстан елшіліктерінен туристік ... ... ... 3-4 ... ... ... ... мен мотельдердің жоқтығы т.б.
Бұл шарадан соң Алматы қаласы мен облысында экологиялық ... ... ... ландшафтарға зиян келтірмей табиғи күйін ... ... ... ... ... ... қаласы мен облысы туристік
кластерді ... ... ... деп ... Себебі, мұнда қонақ үйлер,
санаторийлер, ойын-сауық орталықтары, тау, ... т.б. ... ... Қазақстандағы туризм өз деңгейінде дами алмай ... ... ... және ... деңгейде танымал емес.
Туризмнен ... ... көзі өз ... ... ... ... ... пікір де жоқ емес, ... ... т.б. ... ... ... ... ... қатысты ақпараттар ағыны аз. Бұл
еліміздегі ... ... ... ... отыр.
Алматы облысында туризмнің дамуына ықпал ету үшін ... ... және ... ... ... имиджін көтеру керек.
Туризм – бизнес. Осы бизнестің түрінің ойдағыдай ... ... ... PR-ға да байланысты. PR – ... ... ... ... ... мамандық. Өркениетті әлем паблик
рилейшнздің құралдарын ... ... ... және ... жету үшін ... PR – ... процестердің дамуымен
байланысты пайда болды, ол мекеме, компания, фирманың өзін-өзі дамытуына,
жетілдіруіне көмектеседі. Туризм саласындағы PR-дың ролі ... ... ... ... ... сыртқы қоғамдық топтармен байланыс орнатуға
ықпал етеді.
2) Әлеуметтік проблемаларды шешуге көмектеседі.
3) Бәсекеде табысқа жетуге көмектеседі.
4) Туристік фирмаларға өмір сүруге, ... ... ... сай ... ... ... ... өзін көрсетуі, имиджін қалыптастыруы керек. PR-дың
міндеті соған көмектесу, фирманың жетекшілеріне ... ... ... ... ... уақытында ескерту, проблемаларды көріп, ... ... ... арасындағы тиімді ... ... ... мен ... ... ... ... жылы қарым-қатынас орнату. Паблик рилейшнз жаңа коммуникациялық
технологиялардың дамуымен күрделене түседі.
Олай ... ... ... сай осы ... ... ... ... дамуы PR-менеджерлерге де үлкен
жауапкершілік жүктейді. Диплом жұмысында Қазақстанға ... ... ... ... үшін не ... ... - деген сұраққа да
жауап ізделінді. Ең біріншіден, осы салаға жеке ... ... ... шешуге болатын сияқты.
Диплом жұмысына материалдар іздеу кезінде мерзімді басылым беттерінен
туризмнің дамуына байланысты, туризм ... ... ... ... ... және тағы бір көзіміздің ... ... ... ... ... ... және
еліміздің имиджін қалыптастыру үшін жасалған жобалар мүлдем жоқ ... Біз ... тағы бір ... – тур ... ... ... пен жолдардың дамымағандығы. Қазақстандағы туризмді
дамытуда PR-коммуникацияның маңызы аса зор, яғни, әлемдік бұқаралық ... ... ... ... туристік обьектілері жайында
ақпарат тарату, ... ... ... ... ... да кемшіліктер
жеткілікті. Диплом жұмысында Қазақстандағы ... ... ... талдауға тырыстық.
Көптеген елдер осы саладан табыс тауып отыр. ... ... ... ... ... ... аз ... Бурабайды
айтпағанда, Көлсай, әлемге танымал Хан-Тәңірі мен ... ... өзі ... Осы ... ... танысқан шетелдіктер таңданыстарын жасыра
алмаған. Сондықтан табиғаты әсем ... осы ... ... ... ... мол.
Бұл диплом жұмысында Қазақстандағы туризмнің экономиканың кірісті
саласы мен ... ... ... ... қалыптасуы үшін PR
саласында қандай шараларды іс жүзіне асыруға болады?, - ... ... ... ... Бітіру жұмысының жаңалығы осында. Диплом жұмысында
Қазақстанның туристік имиджін қалыптастырудағы ... ... ... ... өз ... ... салдарынан етек алып
отырған проблемалар ашылды. Алматы қаласында тіркеліп, облысында ... ... ... туристік (шетелдік) фирмалар түрлі заң бұзушылықтарға
барып, табиғаттың, экологияның ... жол ... ... ... жеке ... ... мемлекетке түкке тұрғысыз тиын-тебенмен
салық төлеуде. Бұның зиянын жергілікті қарапайым халық ... ... ... ... жеке ... мүддесіне емес, еліміздің
экономикасына үлес қосуы керек. Осындай ... ... ... ... ... ... экономикалық зерделеу үрдісі БАҚ-та ... ... жүр. ... бұл ... ... үшін ... аз ... атқарып
отырған жоқ, тек атқарушы ... ... ... ... ... ... және ... министрлігінің Сауда
және туризм қызметін реттеу комитеті туризмді ... ... ... игі ... ... Бүгінде 2006-2010 жылдарға арналған
туризм саласын дамыту бағдарламасы әзірленіп жатыр. Бұл ... ... ... бірі – ... ... ... саясатты жүзеге
асырудың нақты әлеуметтік-экономикалық жағдайда жаңаша іс жүргізу жолдарын
іздестіру. Халықаралық ынтымақтастық бағытын тереңдете түсу. Бұл ... ... ... ... ... мол саласы ... ... ... және ... министрлігінің Сауда және
туризм қызметін ... ... ... ... өсіп келеді. 2005
жылы ол 32 ... ... 2006 жылы 411 ... ... ... бағытталған бүкіл инвестиция көлемінің 0,46 пайызы туризм ... Бұл ... көп ... Қазақстанның туристік имиджін
қалыптастыруға және ... ... ... ... Батыстың ВВС, СNN,
Discavery телеарналары мен жергілікті мерзімді ... ... ... ... ... ... шипалы өңірлері жайлы
хабарлар тарататын болады.
Туризм саласындағы инвестициялық саясаттың тағы бір ... ... ... және орта ... ... дамыту мақсатында туристік ұйымдарға
ұзақ мерзімді несие беріліп отыр. Бүгінгі таңда ... ... ... 98,4 ... шағын кәсіпкерлік ретінде тіркелген. Олар Бурабай
ұлттық саябағы, Алтынемел, ... ... ... ... ... Туризм саласын дамыту мақсатында республиканың Білім және ғылым
министрлігіне 2006-2007 оқу жылдары туризм мамандығына 400-ге жуық ... ... ... 39 ... оқу орны ... менеджері,
халықаралық туризм менеджері, ақпараттық технология менеджері, қоғаммен
байланыс ... ... ... ... мен гид-нұсқаушылар
мамандықтары бойынша студенттерді дайындауда.
Жұмыстың зерттелу деңгейіне тоқталсақ, туризм және PR-ға ... ... ... ... ... ... докторлық,
кандидаттық бірнеше (6) диссертациялар бар ... ... ... ҚР
Статистика жөніндегі агенттігі жыл сайын Қазақстан Республикасындағы ... ... ... ... ... Дипломда Қазақстан мерзімді
басылымдарындағы туризм жайлы мақалаларға шолу жасалады.
1. ... ... ... қолданылатын PR-технологиялар
1.1 Туристік өнімнің құрылымы
Туризм нарығында алға шығу процесі,негізінен,тартымды ... ... ... ... ... ... ... және абстрактті заттың
негізін көрсетуде. (мысалы,мейрамхана ас дайындаушысымен дайындалған тағам
немесе туристік ... ... ... гидтың
қызметі)Бірақ туристік өнім жоғарыда атап өткендей, бір уақытта өте қиын
бір біріне ... ... ... ... туристерді
қызықтырып,сол жерге сапар шегуіне мақсат ... ... ... және ... ... ... басты мақсаты болмаса да,онсыз бір сапар өте
алмайды.Өйткені ол жоқ ... бар ... ... ... ... қолданатын түрлі көліктердің сәніне қараған жол ... ... тез ... ... қарағанда экономикалық
жағынан берілуінен бағалануда.
Көптеген жағдайда туристік өнім-бұл туристік ұйымдардың ... ... ... ... ... ... ... зерттеуге бағытталған.Бұған алушыларды қанағаттандыратын
сұраныстары мен өндірушілердің ... ... алуы үшін екі ... ... ... келуі болып табылатын ақпараттық байланыс та қосылуда.
Механизмдері.
... тур |  ... ...... ... ... |Самолёт |  ... ... |  |  ... | | ... ... |  |  ... тұрумен |  |  ... | | ... | | ... Шатл - ... |  |  ... 1. ... ... ... механизмдер []
Туристік продуктінің анализін істеген кезде мына ... ... ... ... нені алады?
Өйткені керекті кезге дейін ... өнім ... ... ... ... ... ... адамдық қажеттілігін
қанағаттандыратын функционалдық мүмкіншіліктерді сатып алуға тырысады.
Осылай,турист қонақ үйде ... ... ... мен ... ... одан ... ... сатып алады.
Егер адам тауардың қанағаттыратын жақтарын көретін болса,сол сәтте-ақ ... ... ... адамға қажетті тауарларды керекті жерге ... ... ... ... өз ... ... ретінде қояды.
Туристік ұйымның өз өніміне нарықтық ... ... ... ... ... сай сапа мен ... ... барлық жақтарын
зерттеп,
туристерге ең тартымды жақтарын тауып,ұсынуы қажет.
Біз білгендей туристік өнім – бұл қандай да бір ... ... ... және ... жағынан ақша төленуді міндетті
түрде керек ететін қызмет түрі.Практикада негізгі және ... ... ... ... қатарының айтуы бойынша,олардың арасынан ... ... ... қосылған экскурсиялар негізгі
болып саналады,бірақ егер турист ... ... ... өз бетінше сатып
алатын болса,олар қосымша болып санала бастайды.
Осыған орай,негізгі мен ... ... ... айырмашылық
алғашында сатып алынған ... ... ... ... ... ... болып келеді.
Практикалық жұмыста негізгі туристік өнімге ... ... ... бір ... ... стандартты қызмет жинағы(пэкидж-турлар)
жатады.
Материалды-заттық формасы бар басқа ... ... ... сол үш ... бөлуде:
. Шығарылымға ұсынылған өнім
. Реалды жасалынған өнім
. Ұстанымды өнім
Әрбір туристік ... ... ... ... ... жатыр.
Сондықтан өнімнің жүрегін,оның шындық жағын ойлап шығаруы ... ... ... ... ... бағытталуы,нақты қажеттілікті
қанағаттандыруы.
Шынында «турист нені ... ... ... нақты бір
атқаратын қызметтерінің жиынтығы бар өнімді емес, өзінің қажеттілігін
қанағаттандыратын өнімді ... ... ... кәсіпорынға өз өнімінің атқаратын қызметтерін емес,оның
клиентке жағымдылығы мен одан ... ... ... ... ... ... ... алғашқы сыры бағынатын жақ ретінде
көрсетілсе,онда сол ... ... ... мүмкіндікті туғызатын атқаратын
қызметтер жиынтықтын шындық орындалуын ұсынады,былай айтқанда клиенттің
қандай да бір қажеттілігін ... ... ... ... өнімнің екінші дәрежесінде оның атқаратын қызметтері
мен ... ... ... және ... ... – бұл ... бар өнім.Туристік кәсіпорнының жұмысы
клиентпен достастық қатынастарды орнатуға,көпжақты көмек көрсетуге,қосымша
және ... ... ... ... ... ... жоғары дәрежеде болуы мен қызметтің тез ... ... ... ... ... емес қатынаспен және т.б. факторлар
мен іске асуы мүмкін.
Туристік өнімді Подкреплениелеу клиенттерді табу мен ұстауға тура жол
салуда.Сонда ... ... ... ... ... ... бойынша турларды тез арада табу мен дайындау;
. қызмет сыпайылығы,туристік фирманың жұмыскерлерінің ... ... ... ... ... ... ... кезде
шыдамды болуы.
. ұсынылған турдың өз атына лайықты болуымен;
. комплекстік қызметтің барлық ... ... бір ... ... ... ... әр ... қанағаттандыру
дәрежесін бөледі:
. маршрут дайындаудың уақытымен;
. ... ... ... уақытымен;(шетел
паспорты,визалар,билеттер және т.б.)
. анықтама ақпаратты алу уақытымен;
Ақпараттық қызметтер ... ... ... ... өз ... сатылуын орындайды.
Сатып алушыларды ақпаратпен қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... каталогтар,проспекттер,брошуралар
ақпараттық парақтар қолданылады.Бұл материалдар қандай да бір ... ... ... ... ... керек.Сонымен қатар,сатып алушы
брондау,төлеу,турдың бұзылуы немесе өзгеруі туралы және ... ... ... ... ақпарат алуы қажет.(паспорттық-визалы,кедендік
және валюталық істердің,табиғи-климаттық ... ... және ... ... шығарылуы мен оның жақсы ... ... бар ... ... ... оны білуіне
және әр ... ... ... ... ... ... өнімді подкрепить идеясы клиенттің өзін өзі ұстауына
қарауға мәжбүрлейді,қалай ол тур ... ... алу ... ... ... ... қарайды. Бәсекелестіктің ойлаулары
бойынша,бұндай жұмысқа қарауы туристік кәсіпорынға өзінің тауарлық ... ... ... ... етуге жаңа мүмкіншіліктер туғызады.
«Жаңа басекелестік» - бұл өз арасындағы бәсекелестік,бірақ туристік
фирмалармен ұсынылған зат арасында ... өз ... ... ... спецификалық қызметтер ... ... ... және ... ... заттардың
арасында. Сондықтан,туристік фирмалар нарыққа ұсынылған өнімдерді
подкреплениялауға эффектті жолдарды ... ... ... ... үй ... құрылымы
Өнім – бұл нарықта сатып ... ... өз ... ... немесе арманың орындау мүмкіншілігін ... ... ... бар нәрселердің біріңғайлылығы.
Ол өзіне - физикалық объектілер,қызмет,орындар,ұйымдар және ... – бұл адам ... ... ... ... ... ... істердің шешілуі.
Туристік өнім қазіргі уақытта ... ... ... ... мінезі бар қызметтер мен тауар сапасының және
санының ... ... ... өнімнің заттық көрінісі
жоқ.
Қызмет мінездемесі:
1. көрінбеушілігі;
2. сақтауға мүмкін еместігі;
3. көрсетілген қызметтен бөлінбейтінділігі;
4. сапада өзгеруі.
Қызмет – бұл бір ... ... ... түрлі іс немесе пайда ұсынуы
болып табылады.
Өнім ... ... үй ... ... ... өнім ... 4 ... ойлауы
қажет:
Негізгі өнім,ізін басатын өнім,қосымша өнім және Өнім ... ... ... ... ... ... ... осы сұраққа жауап
беруде: «Расында сатып алушы нені сатып алады?»Әрбір өнім ... ... шешу үшін ... ... ... комбинациясы болып
табылады. Маркетинг мамандары әр өнімнің сатып алушысына ... ... ... атқаратын қызметтерін емес,сол өнім пайдасын сатуы қажет.
Б)Көмекші өнім.Көмекші немесе тырыстыратын өнім деп негізгі өнімді
пайдалануға ... ... ... ... ... ... ... номерлерден бөлек келу және ... ... ... және ... ... ... қажет.
Эконом классты қонақ ... ... ... ... тек ... ... автоматтар қызметімен
қамтамасыз ете алады.
В)Қосымша өнім.Қосымша немесе ұстап тұрушы өнімдер негізгі ... ... ... ... өнімнен ерекше етуге көмек теседі.
Г)Өнім сөзінің кең мағынасындағы өнім.Ол негізгі өнімнің және көмекші
мен қосымша ... ... орны мен ... аспектілерін),клиентпен жеңіл
тіл табысуына қол жетерлігін өзіне қосады
1.3 ... ... және ... өнімді пропагандау.
Өнімді жоғарылатудың жарнамалық емес шаралары.
Маркетинг концепциясы бойынша,туристік фирмалардың жарнамалық жұмысы
туристік қызметтерді сатуға ... және ... ... ұсынысттарына сұранысты үлкейтуге көмек тесетін түрлі
әдістермен толтырылады.
Туристік қызметтерді ... ... ... ұсыныстың дұрыс
болуына жарнамалық жұмыспен комплексте және ... ... ... ... стимуляцияланған шектердің минимумдарының болуын керек
етеді.Үлкен туристік фирмалар азанда ... ... ... айналысатын және одан жақсы қолдануларды тауып,ұсынатын сатуды
ынталандыру штаттық ұйымдарды ұстайды.(оптовиктер және ... ... ... ... емес ... ... (персоналды) сатулар агент арқылы істелінетін
. ақпараттың тура жіберілуі және түрлі мәліметтер ... ... ... ... және ... өнім ... ... клиентке беру
арқасында мәліметтер базаларды жаңартып тұру мен);
. тікелей ... ... ... ... ... туралы ақпарат);
. сатуды ынталандыру – бірақ сонда ... ... ... ... ... ... ... конкурстары мен
лотереялар өткізіледі,бонустық бағдарламалар өткізіледі және фирмалық
стильдің заттары сыйға тартылады;
. ... ... ... мен ...... емес
ұсыныс
(СМИ мамандары шақырылатын фирма турлары туралы ақпарат берілетін
мәдени өткізулерді).
Туроператор ... ... ... ... ... және
турагенттіктер арқылы турөнімді үлкен объеммен сатқандықтан сатуды ... ... ... ... ... ... ... болуы
мүмкін:потенциалды күнделікті туристке бағытталған – туристік қызметті
пайдаланушы немесе бөлшектік туристік ... мен ... ... ... ... ынталандыру.
Сатып алушыларды ынталандырудың мақсатында негізгісі:ұсынылған турлардың
немесе ... ... одан да ... ... ... олар әлі ... ... сатып ... ... ... ... ... ... ... Туристік қызметтерге және сапарларға қойылған бағаларға ... де ... ала ... ... ... ... ... сатып
алушыларды алдын ала сатып алу арқылы көп ақшаны сақтап қалу ... ... Егер ... ... максималды жалғасатын болса қосымша тегін қызметті
1-3 күнге созу.Мысалы,турды 20 күнге сатып алса,турист 1-3 күндік ... ... ... ... бірнеше тегін қызметті қосу(мысалы,диско клубқа
кіру,пляжға,мини-гольфқа арналған алаңдарды қолдану,теннис корттармен және
т.б.
. Жәрменкеде,прессада,радио және ТВ де ... ... ... ... өткізу,қайда турист сыйлық ретінде тегін туристік
сапарды алады.Осындай жолмен тур ... ... ... клиенттердің
санының өзіне қаратуға жұмыс істеуде.
. Фирмамен ұйымдастырған сапарды таңдаған туристерге ... кең және ... ... (жол ... т.б.)Туристер көздерінде өз авторитетін көтеріге және ... ... ... ... ... ... Фирманың әрдайым клиенттерге қызмет көрсетуде ерекше назар аударуды
көздейді,ол:қонақ үйде ең престижді номерлерге орнату,мейрамханаларда ... ... ... мен ... салынған вазаларды ұсыну,ең бағалы
сувенирлерді ... және ... ... ... ... артынан құтықтау
жіберу арқылы көрсетеді.
. Юбилейді сатып алушылардың құтықтап ... – 10 – 100 ... ... радио,пресса,ТВ арқылы жариялау.Юбилярларға бұл үшін
бағалы сыйлықтар ... ... ... ... ... ынталандыру.
Бөлшектік туристік фирмалардың жұмыстарына сай ынталандыру мақсатына
мыналар ... ... ... ... жаңа туристік қызметтерді еңгізуі үшін ... ... ... ... ... фирмаларда араласып жұмыс істеуге шақыру; Өзінің ұсынысымен жаңа
нүктелерге шығуы;
Ынталандырудың жабдықтары:
. Белгіленген квотадан көп туристік ... сату үшін ... ... Сату ... ... ... емес ... белгіленген бағалардан жеңілдіктер ұсыну;
. Туристік топты сапарда жүргізген бөлшектік туристік фирманың жұмысшысына
тегін қызметті ұсыну;
. ... ... ... ... ... беру ... ... льготтық талапта жүргізілетін туристік биржаларды өткізу
(«бірінші қол» ... жақ ... ... ... т.б.)
. Потенциалды партнерлер арасында каталогтарды жіберу;
. Бөлшектік туристік фирмалардың жұмысшыларына тегін немесе белгіленген
бағалардан ... ... бар (78%) ... ... ... кезінде жарнамалық турлар қатысушыларына
туристік индустриясымен,туристік ескерткіштерімен танысуы және ... ... ... ... ... сапарлар жаңалық ... ... ... ... кейбір принциптерін айтайық:
. Бұл сапарларға топтарды басшылардан емес,турөнімді ... ... ... ... жұмысшыларынан).
. Көбінесе өзін жария еткен партнерлер бұл сапарларға ... ... ... маусым кезінде емес,оның алдында ұйымдастырылады;
. Тур ... ... ... және ... мен ... ... ... Бұл сапарларда стандарттық топ 15 – 20 ... ... ...... Турдың қатысушылары тек барып – қайтуды төлейді(бұндай турларды
қызметі тегін сыйлықтық турлармен ұқсатып ... ... ... сапарда болған туристік фирмалардың сатылу результатары
қадағаланады.Ынталандыру шектері маркетингтің орта стратегиясында ... ... ... ... ... ... ... жұмыс
секілді ,сатылымды ынталандыру ... ... ... ... ... ұлттық та,халықаралық та туризмде келесі жылға
арналған туристік ... ... ... уақыты немесе үлкен туристік
мейрамдармен тең келетін ... бола ... ... ... ... оның ... ... жасауды мәжбүр етеді.Ассегнованиялар көлемі фирманың орта
пайдасынан немесе орта сатылымның пайыздық сандылықпен ... ... ... ... ... ... ... мүмкін.
Сатылымды ынталандыру шараларды реализациялаумен бірге ... ... ... өткізілуі керек.Ол үшін ... ... ... сатылым көлемі мен қазіргі сатылым көлемінің анализі
жүргізіледі
Туризм пропагандасы.
Сатылымды ынталандыру шаралармен бірге ... ... ... үшін ... ... өткізілуі мүмкін және қажет.Қазір
бұндай жұмыстың түрін PR – ... ... ... ... – қоғамдық
пікірдің құрылуы деп атайды.
Пропаганда төленетін орынды емес, баспалық
орынды және қазіргі немесе күнделікті туристік фирманың ... ... ... ... ести ... ақпаратты бүкіл жолдармен жеткізудің
уақытты(жарнамаұсынушылармен)қосады.
Одан басқа,пропаганда – бұл туристік ұйымның және қызметтің ... ... ... шараларды ұйымдастыру мен қатысу болып келеді.
Туристік пропаганда туристік фирмалардың,ұйымдардың авторитетін
жоғарылату үшін ... бір ... ... ... ... жүргізгенде қолданылады.
Бұл бағыттың түрі турфирма туралы қоғамдық пікірдің құрылуы ... ... ... ... мен ... ... мақсат етіп алдыға қояды.Фирмаға
жағымды репутация беруді көздеуді алдына мақсат етіп қояды.
Бұны шешу үшін ... жол ... ... ... назарын аудару және
танымдық – оқиғалық мінезді мәліметтерді орнату үшін ... ... мен ... ... ... ... ... маршрутты таңдап,фирма ақысы арқылы сапар шегуді,түрлі
қабылдауларға,семинарларға,пресс-конференцияларға ... ... ... ... ...... қоғамдық спецификасының одан да
терең түсінуін беруді бағытталған жол.Бұндай коммуникациялардың мысалы
фирмалардың ... ... ... және демеушілекке берілуі
бола алады.
Өнімдік ...... ... танымландыруда түрлі тырысуларды
біріктіретін жол.
Бұндай пропаганданың мысалы туризм күндерін,фирма күндерін,пропагандалық
компанияларды: ... мен ... ... мен ... ... ... ... – официалды органдармен сөйлесуге мәжбүр ... ... ... ... ... немесе бұзуды қалау үшін
мемлекет шенеуниктерімен,заң шығарушыларымен жұмыс істеу.
Кеңес беру – туризм мен туристік ... ... ... ... ... ... рекомендациялар ұсыну жолы.
Пропаганда (PR) қоғамдық ақпараттандыруының дәрежесін көтеруі мүмкін
және жарнамаға қарағанда ол өте ... ... ... фирма
орынға,ақпаратты жеткізу жолдардағы уақыт үшін төлемейді.
Дұрыс тандалған туристік ... ... ... ... ... аудара алады.
Туризм туралы ақпарат ... ... ... қозғайтын рубрикалардың ішінен табылуы мүмкін.
Ақпараттқа қойылған талаптар.
Бірінші талап – ... ... ... болатын жағдайды ескерту
қажет.Ай сайынғы журналдар үшін ... үш ай ... ... талап – мәліметті жіберу келбеті жазылған орынға сай болуы
керек.Бір ... ... ... болады.Ол кімге ... ... ... ... ... ... ... берілуінің негізгі
формалары интервью мен комментарийлер болып табылады.
Туристік өткізулер өзінің ... ... әр ... ... Презентациялық күндер мен апталар.Олар берілген объектке назар
аударта ... ... ... ... ... ... ... өткізулер.Аптада немесе бірнеше аптаның ішінде болатын
және отельдер торына арналып назар аудартатын өткізулер және т.б.
. Сауда күндер мен ... ... ... күндері
ұйымдастырылады.(мысалы,үлкен француздық ... ... ... ... және т.б.);
. Үлкен ассоциациялармен өткізілетін конкурстар,сатып алушылардың көп
бөлігін қызықтыра алатын ... ... ... ... көмегімен өткізілетін болса,сонымен қатар олсыз да
өткізіледі;
. спорттық – көрсетілімдік өткізулер – чемпионаттар ... ... ... ұйымдастырылуы және т.б.Бұндай туристік
өткізулерде қатысушыларды ... ... ... және т.б.)Осындай өткізілімді
ұйымдастырғанда оны безендірілуі үлкен роль атқарады – статистикалық және
динамикалық ... ... ... ... ... ... роль ... сапарлар
Журналисттердің ақпараттық сапарлар ... ... ...... мәліметті алып,психологиялық
қысымы тікелей жарнамадан үлкен болып келетін,газеттер мен журналдарда
пікірлерін баспаға басу үшін ... ... ... және ... ... ... өз ... жарнамаға кететін шығындарадан
өте төмен.
Журналисттердің сапарларын ұйымдастыру сапарлар агенттердің ... ... ... ... ... келуі журналисттер
сапарларына жағымды болуы мүмкін,өйткені олардың мақсаты – нарықты зерттеу
компаниясының алдында ... ... ... ... сапарлардың топтарының ішіне қызыққан журналисттер ғана
емес,өткізілетін сапарға өзінің болумен ... пен ... ... ... танымал адамдар да кіреді.
Сапарларға журналисттердің үлкен топтарды жинауға мақсатқа лайықты
емес.(бірақ егер үлкен жағдай болса,мысалы,курорттың ашылуы және сол ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастырған кезде келесі «су асты тастарды»
өтуі қажет:
. Өте ... ... ... ... және ... ... қалдыру керек;
. сөйлесуді көп жүргізу,әсіресе шетел тілдерде;
. ... ... емес ... ... емес
журналисттерді шақырғандықтан қате жіберу;
. бос қалған уақыттын көп болуы;
. ... ... ... ... ... өз ... жұмысы туралы жазылуын керек еткен ... ... ... ... ... ... толы және жеткілікті болуын бақылау керек.
Туристік өнімді нарықта дамыту.
Жоғарылатудың стратегиясын жоспарлағанда ... ... оны ... бір ... ... ... бөлек түрлі коммуникативті жабдықтар қолданылады(олардың әр
қайсысы ... өз ... ... ... ... жарнама көпуақтылы жоспарда ... ... мен ... ... жарату үшін арналған аспап ретінде
саналады,ал жоғарылату азуақтылы жоспарды орындауға ... ... ... ... ... сезінуі маркетингтік жоспарда өткенде
коммуникация құралы ... ... ... ... активті
қолданылуы,маркетинг менеджерлерін оларға ашық коммуникациялық әдістердің
қолдануында анықталуын мәжбүрлейтін туризм индустриясында ... ... ... ... ... ... жоғарылатудын жүздеген түрлі
әдістері бар.Олар:
. түрлі сыйлықтар(қаржылық,сапар ... ... және ... ... ... ұсынушыларына);
. компания ... бар ... ... және т.б.) ... ... ланчтар,кешкі астар және
т.б.),жоғарылатудың ... ... ... ... ... ... және бөлшектік саудагерлерге(турагенттер);
. компьютер дисплейі,Интернет,қабырға экрандары,плакаттар,брошуралар
және т.б. арқылы клиенттерге ... ... бар ... ... ... ... ... үйлерде сабын,шампунь,жуынуға арналған арнайы баскиімдер,ал ВИП
клиенттерге ... пен гүл ... бірі ... ... бар қаржыландыру;
тегін ваучерлерді ұсыну;
бөтен бизнес сфераларының фирмаларымен жоғарылатудың бірге өткізулер
ұйымдастыру(компания жұмысшыларына интенсивті ... пен ... ... ... бар сапарлар).
Бұл құралдар көбінесе фирмаға және ұсынылған өнімге клиенттердің
жақсы ... үшін ... және оны еске ... ... өнім бағалануын
көтеруде.
Бөлшектік саудагерлерге өнімді сатқан кезде ... ... екі ... ... ... ... ... деп аталады және сатып алушыға өнімнің
жоғарылатуын тікелей ... ... ... кең
таныстыру арқылы сұранысты ... ... ... бөлшектік
саудагерлерден сатып алуға мәжбүр етеді.Бұл жағдайда клиент сатып ... ... ... ... ... сұранысты қанағаттандыра алатын
өнімді толық ұстап тұруы керек.Екіншісі итермелеу стратегиясы деп аталады
және тұрғындардың ... алу ... ... ... ... ... көмегімен бөлшектік сатушыларды өнімнің белгілі бір
соммасын сладтау керектгiн білгіздіріп,сатудға ... ... ... ... ... өз ... кезде бір жағынан жарнама көмегімен бірінші ... ... ... ... өз ... өнімді сатуға көмек тесіп,басты
бөлшектік саудагерлерді таңдап екінші стратегияны ... ... ... тең ... жоғарылатудың көптеген істері бағаға концентрацияға
бағытталған.Мысалы, «Томас Кук» атты ... ... ... үш ... бағада және бір жаңа әдіс:
1. Бағаның ант ... ... көбі ... ... аз ... алынуы мүмкін екеніне қарсы емес.
2. Саудалық привилегиясы.Егер клиенттер ... ... ... ... ... ... Демалыстын ерекше түрлерінде клиенттер қажеттіліктерін еске
алатын формалды сенімділік.
4. Істік сапарларға шақырылулар.Түрлі ... ... ... ... сол компаниялардың көмегімен өз ... ... ... ... көп ... ... салу ... және компаниялар бірге істейтін болса,бұл фирманың бағалауы
бойынша үлкен экономияның болуын қарастыруда.
Маркетингтік ... ... да ... сияқты өнім жоғарылатудың
жарнама компаниясы алдын ала жоспарлауды талап етеді.Басында ... ... ... табу ... ... бар ... ... үлкейту керек,ал содан жоғарылатудың керекті бағдарламасын таңдау
қажет.Мақсаттық нарық ретінде ... ... ... ... сатушылар(турагенттер) немесе ... ... ... ... жоспарына бірнеше
нарыққа кіруі мүмкін.
Нарыққа әсер ету әдісін анықтау алдында компания келген ... ... ... ... ... ... және өнім
сапасын,оның өмірлік айналымының кезенін).Өнімнің өмірінің басында жаңа
өніммен ... үшін ... ... істелінуі қажет(жарнаманың болуы
немесе паблик рилейшнз жоғарылатуға кішігірім шығындармен сай келеді) ... өнім ... ... ... ... ... ... тұрған өнімді жоғарылатудың істері қайта клиенттерді аудару үшін
күшейуі мүмкін және өнім жаңартылуы мүмкін
Егер туристік ... ... ... ... ... ... бірге жүргізілетін болса(мысалы,элитті автокөлік немесе
танымал сусын),онда бұл компания авторитетін ... ... ... көптеген компаниялар бәсекелестер
қолданатын әдістер мен ... ... ... ... бәсекелеспен
жарысу мүмкін немесе басқа жоғарылату әдістерді қолдану мүмкін.
Өнім жоғарылатудың сол немесе басқа бағдарламаны істеген ... ... ... және ... ... уақытын анықтау
қажет.Егер бағдарлама аз уақытқа созылатын болса,онда эффектілікке жету өте
қиын және ... ... өте ұзын ... ... ... оның әсер ету ... ақырындап құлай бастайды,ал ол компания
имиджіне кедергі жасауы мүмкін.
Әдетте,жоғарылату компаниялары жоғарылату шектерінің ... ... ... компаниясыжарнамалық
көмекті,сауда ұсынушыларды,паблиситиді ішіне қоса ... ... ... ... бұл ... ... масштабта орындалса және оның реализациясына
үлкен қаржы ... ... ... ... ... қажет.Жоғарылатудың эффектілігін анықтау үшін түрлі жолдар
бар,бірақ бұл ... ... ... ішіндегі сауда көлемінің арқасында
бағалауға болмайды.
Басқа мақсаттарға жетудегі ... өтуі ... ... ... сапарлар агенттіктің мониторы адамдардың назарын ... және ... ... сату үшін ... мониторда сатылымдар мен
сұраныстардың қарапайым соның көрсетуі мүмкін. Бірақ оны ... ... ... және қарапайым адамдарды ... ... ... ... қарапайым жүргіншілер жүріс-тұрысты анықтау
мүмкін:қанша адам мониторда өз ... ... ... түсіртті,олар нені іздеуде – сәтті сатылымда немесе ұзақ сапар
туралы ақпарат.
Компанияның танымалдығын ... ... ... ... мақсатындағы зерттеулер жоғарылату бағдарламасынан соң ... ... жиі ... туристік орталықтардың қонақтары туристік
өнімді жоғарылатудың өткізілімдеріне баға ... ... ... бағдарламалары осындай зерттеуге
берілмейді.Мысалы,компанияның клиенттері мен ... ... ... ... ... ... ... әсерін бағалау өте
қиын.
Туризм ... ... ... ... әдістің бірі сатушылар мен сатып алушыларға орта
территорияда кездесуге ... ... және ... ... көмек тесетін жәрменкелерді ұйымдастыру. Ең ... және ... ... мен ... өткізіледі.Әдетте жәрменкелер үшке
бөлініп:қоғамға түгел,туристік компанияларға және әдейі шақырылғандар үшін
мақсатталған.
Өткізілімдер(мысалы,Лондонда өтетін сапарлардың ... ... ... ашық және ... ... гөрі ... ... орындайды.Негізгі компаниялардің көбісі емес барлық
туризм түрлері ұсынылған ... ... және ... ... және ... ... ұйымдармен ұсынылған туристік
өнімдер туралы өз білімділіктерін кеңейтуге ... ... және бір ... өз ... және аумағын ұсынуға
мүмкіншілікті туғызады(фильмдерді және ұлттық киімдерді көрсету,фольклердік
ансамбльдерді шақыру және ... ... ... ... ... активті қатысуы арқасында туады.Жәрменке шектерінде
сонымен қатар туристік ... ... ... ... ... өткізіледі.
Бірақ,барлық жақсы жақтарға қарамастан,алған ... ... ... және т.б. ... ... ... үшін үлкен компаниялар үлкен кеңістікті жақсы жерде
алуға тырысады.Компанияның осы ... сай ...... ... ... ... алдында ұзақ уақыт
ішінде контактті таба бастайды.
Кейбір жағдайларда,жәрменке ... өте ... ... ... ... көп ... ... кеткен үлкен шығындарын әрдайым
қанағаттандырады деп айтуға болмайды.Сондықтан ... ... өз ... ... ... ретінде емес,жарнама өткізілімі
ретінде қанағаттандыруы қажет.
Жәрменке ұйымдастырушылардың маркетингтік мақсаты оларды ... ... ... ... ... үшін олар ... ... санының анализін өткізуі қажет екенін түсінуі керек.
Ұйымдастырушылар өз жағынан ... ... ... ... ... ... ... стендті қарауға келетін
қатысушылардың пропорцияларының бағасын өткізуі қажет.
Әр ... ... ... 12-15 ... ... ... ... қабылдау үшін оған 5м.кв. керек.Сосын стендте қызмет ... және ... ... ... ... ... ... стендтерінде жұмыс істеу үшін,көбінесе,өніммен жақсы танысқан
және сату амалдарын жақсы білетін адамдарды алады.Фирма өз ... ... ... ... ала өз ... ... ... билеті
ретінде жібереді.Фирмалар өз стендтерінде әдебиеттің керекті санын шығарады
және келушілер оны коллекция құру үшін ... өз ... ... ... ... ... қонақтарға жақсы назар аудару
керек және олардың қызығушылықтарының барын біліп,барлық ... ... сай ... ... ... ... мақсаты сапарларды сату
екенінде ұмытпауы қажет.
Туризм индустриясында жоғарылатудың тағы бір ... ...... айту ... ... келу ретінде анықталатын іс презентация
болып саналады. Презентацияларды туристік ... өте жиі ... ... ... ... ... ұсынуы үшін
қолданылады.Кейде бұл өткізілімдер жаңа ... және ... үшін ... ... мен ... ... ... ретінде өткізіледі.Бұндай кездесулер компанияға тек
жоғарылату әдісі ретінде ғана ... ... ... ... ... ... алу үшін пайдалы.Презентация кезіндегі формальді сөйлесулер
видеоматериалдарды көрсетумен өтеді.
Егер презентация потенциалды тұтынушыларға арналса және ... ... ... өзі ... ... із ... ... өткізуден нақты бір сәттілікке жету үшін оларды анық және жақсы
жоспарлау қажет.Біріншіден,оны өткізудің нақты уақыты мен ... ... ... ... ... ... ... орталықта тандалған
және жабдықталуы мен сәнделуі компания имиджін көтеруі мүмкін.Келушілердің
көп келуі үшін ... ... ... ... керек,әсіресе егер ол
келушілердің кеңдігіне бағытталса.Көптеген туристік өнімдер каникулдарды
өткізуімен ... ... ... және ... ... ... болуда.
Экономдау үшін кішігірім компаниялар,әсіресе ... ... ... ... ... ... презентациялар кезінде шығынның
жартысын ... алуы ... де олар ... ... ... бір ... орталықты жоғарылату кезінде агенттіктер
әрдайым ұлттық туристік ұйымдармен бірігеді.
1.4 Туристік мекемелердің қызметіндегі ... ... ең ... ... ... ... ... паблисити, имидж
жасау болып табылады.
Паблисити – бұл фирманың ... ... оның ... ... ... ... ... бәсекелестермен, демеушілермен, яғни, сыртқы
әлеммен байланысы. “Паблисити” мен “паблик рилейшнз” – ... ... ... – процесс, қызмет немесе қызметтер саласы. Ал паблисити –
құрал, паблик рилейшнздің нәтижесі.
Менің ойымша ... ең ... ... сенім. Ақпараттық тауар мен
жарнаманы аудитория екі түрлі қабылдайды, халық ақпаратқа жарнамадан гөрі
сенеді. Екінші сапасы – ... мен ... ... ... алушыларды кең қамту. Үшінші сапасы – назарға бірден іліну, көзге
бірден түсу. Жарнама тәрізді ... та ... ... ... ... ... ... төмендегідей жағдайларда мекемеге
маңыздылық береді:
1. Мекеменің беделін өсіру;
2. Нарыққа жаңа тауар, өнім шығарғанда;
3. Өнім ... ... ... бері болса;
4. Күрделі өнім мен қызметті түсіндіруде;
5. Жылжытуға бюджет аз болғанда;
6. Дағдарыс жағдайында.
Имидж ұғымына келсек, бұл мекеменің ... бір ... ... ... ... ... екі ... бөліктен тұрады:
1. Сипаттау (ақпараттық) бөлігі. Онда мекеменің бейнесі туралы жиынтық
ұғымдар болады.
2. Бағалау (байланыс) қабылданған ... ... ... (тұтынушылар) мекемені өздерінің өткен тәжірибесі тұрғысынан,
жалпы қабылданған нормалар және моральдық принциптер арқылы ... ... ... ... ... ... қатысып тұрады, бұл шараларда корпоративтік басқару, ішкі
аудит, зерттеу т.б. да мәселелер жиі қозғалатындықтан PR-мамандары үшін ... ... ... ... шетелге оқытуға жіберу компанияға өте
пайдалы. Қазақстандағы көп компаниялардың ... ... ... ... ... ... ... көпшілігі Египетте өтеді, ұзақтығы
оншақты күн, тренингке қатысушылар жарты күн ғана ... да, ... ... компаниялардың имиджін көтеру үшін өткізетін ... ... ... Оған ... ... ... ... адам
ресурстары және демеушілік қолдау жасайды. Қоғамдық ... да ... ... ... қатысуы да болашаққа жол ... ... ... жүргізуге ықпал етеді. Шараның ... ... ... ... ... ... іс-шаралардың мақсаты:
1. Мақсатты аудитория арасында компания туралы біртұтас бейне
қалыптастыру, оның бәсекелес компаниялардан ... ... ... ... ... ... жасау;
3. Компанияны позициялау;
4. Имидж жасау.
Компанияның негізгі PR-міндеттері:
1. Ақпараттық кеңістікке үнемі қатысу;
2. Мақсатты аудиторияның компания туралы таным-түсінігін ... ... ... қызығушылықты арттыру.
Көрме-жәрмеңке іс-шаралары қазіргі туристік маркетингте маңызды рольге
ие. Олар туристік мекемеге бір ... ... ... ... ... ... қызметтің құны туралы кең
хабарландыруға мүмкіндік ... ... ... ... ... ақпараттық биржаның, бағаны, өзгерістерді болжаудың
айнасы. Себебі, туристік мекеме клиент үшін ... ... ... ... ... ... ұтыстар
нәтижесінде клиенттер үлкен әсер алады.
Қазіргі таңда “көрме”, “жәрмеңке” ұғымдарының бір-біріне ... ... ... де ... ... бұл ... ... бар, олар нарыққа бағытталуы, шектеулі уақыты, нақты бір орындарда нақты
кезеңдерде өткізілуі т.б. Ал айырмашылығы – ... ... ... және ... ... мазмұны мен түрі ұқсас
болғандықтан, бұдан былай тек ... ... ... қолданамыз.
Көрме-жәрмеңке іс-шараларының түрлерін былайша сипаттауға болады:
1. Көрме – туристік өнімнің иллюстрациялық сипаттамасы;
2. Жәрмеңке – нарықтағы ... ... ... ... ...... ... көрсету (турфестиваль);
4. Биржа – коммерциялық көрме және туристік өнімді нарықта
тарату;
5. Туристік ... ... ...... арналған
арнаулы дүкен.
Бұл аталған іс-шаралардың әрқайсысы өзіне ғана тән өзгешелігімен
ерекшеленеді.
Биржалар арқылы ... ... ... ... ... не ... не жабылады. Ірі халықаралық туристік биржалар: “ГТВ”
(Берлин), “London Travel Market” (Лондон) т.б. ... ... ... үшін туристік фирма маркетингтік коммуникацияның
тиімді құралы болып табылатын жоспарлауды ... ... ... ... ... қатысу процесін шартты түрде өзара байланысты ... ... ... ... ... ... қабылдау.
Көрме қызметі туристік мекеменің негізгі ... ... ... беруі шарт. Олар:
• туристік фирма мен оның ... ... ... сату ... ... жаңа ... ... клиенттерді көбейту;
• нарыққа жаңа өнім енгізу;
• өнімді бәсекелестердің қызметіне сәйкес позициялау;
• фирманың жағымды имиджін ... ... ... сату және ... жасау.
2. Туристік мекеменің мүмкіндіктерді мұқият талдауы:
• көрме өткізілетін орын және уақыт;
... мен ... ... және ... ... соңғы рет өткізілген көрмедегі іскери белсенділік деңгейі
(келісім-шарттардың саны мен жалпы көлемі);
• көрмеге қатысу ... ... ... ... ... үшін ... сметасының
алғашқы нұсқасы және фирманың ... мен ... ... мәселенің соңғы шешімі: мақсатқа жету үшін қандай көрмеге
қатысуға болатындығын шешу.
Осы мәселелермен ... ... ... да ... ... жұмысына туристік фирманың қатысу көлемі ... ... ... ... ... тізімін жасау;
• персоналдарды іріктеу және дайындау (коммерциялық мәселелермен
шұғылданатын, қызмет көрсететін, стендшілер, ... ... ... ... мен ... шараларын
жоспарлау;
• көрмеге қатысуға жағдай жасап, ... ... ... ... ... ... мөлшері мен түрлі материалдық және
қаржылық ресурстардың көлемін анықтау;
• жарнама және ақпараттық материалдарды іріктеу және ... ... ... ... ... ... ... келісім-шарт жасау, оған көрменің
жоспарын беру, ... ... мен ... тапсырыс;
Алдын ала:
• өз уақытында өтініш беру үшін туристік ... ... ... ... ... ... келушілердің мақсатты тобына ... ... ... туристік фирма байланыс жасайтын, көрмеге қызығу білдіретін
компанияларға факспен, электронды поштамен, телефонмен көрмеге
шақырулар ... ... ... билеттермен жеке жіберген тиімдірек болады.
Шақыру парағында аты, мекен-жайы, титулы толық, дәл болуы керек. Шақырылған
қонақтардың ішіне ресми ... ... ... ... жеке ... ... ... дұрыс болады. Кіруге ... ... да ... ... кіру үшін ақы ... ... бұл
қонақтарға ізет білдіріп, сыйлауға қажет.
Туристік фирма өткізілген көрмемен қатар презентация, ... ... ... ... ... ... ... көрме өтіп жатқан кезде қонақтардың көзінше нұсқаулар
беруге болмайды. Ол тек ... ... өзі үшін ... қорытындылар жасауы
керек. Ол қорытындыларға қажетті мәселелер: көрме үшін осы таңдалған
алаңның ... ... па, ... ... ... ... ие, ... бұдан да жақсы түрде қайтып ұйымдастырса болады, ... ... ... ... ... т.б.
Туристік фирманың басшысы осымен қатар өзге көрмелерді аралап көруіне
болады. Бұл ... ... даму ... ... қызметін бағалауға, өз позициясы мен туристік ... ... ... береді. Көрменің өзіне тән жеке ... ... ... мақсаты, ұсынылып отырған тауардың ерекшеліктері
де осылай анықталады.
Коммерциялық қорытындылар обьективті ... ... ... ... ... ... байланыстарды талдау,
жасалған келісім-шарттардың көлемі, таратылған жарнама және ... саны ... және ... қорытындыларды зерттеу
инвестицияның тиімділігін анықтауға мүмкіндік береді.
Бизнестегі PR-дың дәстүрлі ...... ... ... ішкі және ... коммуникациялық міндеттері бар. ... ... ... ... ... ... ... шыншыл ақпараттың еркін ағымы (тік және көлденең);
• жұмыстағы келіспеушілікті ... ... ... ... ... ... үміт.
Бұл үйлесімділікке жету үшін мекеменің ішінде журнал шығаруға
болады. PR ... ... ... арқылы жұмысшыларды бизнестің
мақсат, бағытымен таныстыруға, тиімді жұмыс үшін ... ... ... ... ... ... мен
табыстарын мойындауға, елеп-ескеруге, табысқа жетуге болады дейді.
Бизнестегі жақсы имидж жоғары табыс әкеледі.
«Коммерсант daily» PR-агенттіктердің ... ... ... ... ... ... – БАҚ-пен байланыс;
28 пайыз – корпоративтік байланыстар;
10 пайыз – мемлекеттік құрылымдардағы қызмет;
9 пайыз – дағдарыс-менеджмент;
4 пайыз – экология саласындағы ... ...... ... ...... ... пайыз – басқа салалар.
PR-қызмет өз кезегінде мынадай салалар бойынша жұмыс істейді:
21 пайыз – фармацевтикалық компаниялар және медициналық мекемелер;
15 пайыз – ... ... ...... ... ие тауарлар;
5 пайыз – ұзақ пайдаланылатын тауарлар;
5 пайыз – энергетикалық компаниялар;
3 пайыз – туристік агенттіктер;
2 пайыз – көлік ...... ... туризм де өз деңгейінде дамып отыр. Олардың ... ... ... ... бар. ... ... жалақы
мөлшері (орта есеппен):
Бухгалтерлер – күні бойы – 400 доллар;
Сату жөнідегі менеджер – 1000-1100 доллар;
Авиабилет ... ... – 1100 ... ... ... ... ... нұсқасында төмендегідей бағалар
көрсетілген:
Бангкок (11 күн) – 450 доллар;
Барселона 8-15 күн – 150 евро;
Индонезия 13 күн – 1137 ... (8 күн) – 444 евро + 30 евро + ... ... ішкі ... ... ... туроператоры 2007
жылдың 4 маусымынан бастап Болгарияға бағдарлама ашты.
Туристік компаниялар турагенттердің тапсырысы бойынша жұмыс ... ... ... ... ... 1995 жылы ... ... туристердің болғандығы анықталды, халықаралық туризмнен түскен
пайда 372 млрд долларға жетті. Туризм және ... АҚШ ... ... дамыған
елдердің өзінде көлікті, ауыл шаруашылық және ... ... да ... пайда әкеледі. Бүтіндей алғанда туризмнен ... ... ... ... ... 144 есе ... Туризм саласына
әлемдік ұлттық өнімнің 6 пайызы, әлемдік инвестицияның 7 ... 16 ... ... 11 ... ... ... 5 ... салық түседі.
Сарапшылардың болжауы бойынша халықаралық туризмнің дамуы ... ... 1999 ... ... ... 2000 жылы бұл сала ... салаға айналып, сол қарқынмен дами берсе, 2005 жылы халықаралық
саяхат 900 миллион адамға, ал 2010 жылы 937 ... ... ... болған
/2.
Әлемде туризмнен көп пайда тауып отырған ... аз ... ... ... ... 1995 жылы ол бұл ... 5,5 ... пайда көріпті.
Ал бүгінде, яғни, 10 жылдан астам уақыттан кейін бұл көрсеткіш еселеп өсті.
Египет ... ... ... ... ... ... ... “Туризм және
терроризм” мәселесі бүгінде үлкен проблема болып отыр. Терроризмнің қазіргі
заманда қандай да болмасын ... ... ... қауіп төндіре алатын
ғаламдық қауіпке айналуының ... ... ... ... ... ... ... өмір сүру деңгейін жақсарту
және кедейшілікті азайту дүниежүзіндегі ... ... үшін ... ... ТМД ... мен Орта Азия ... ... соғыс немесе
әлеуметтік ретсіздікті бастан кешірмеген ... ... ... ... ... ... шешілген жерде
лаңкестік болмайды. Қазақстанда лаңкестіктің ... алу үшін ... ... ... келеді. Стратегиялық нысандар мен ірі елді-
мекендердің инфрақұрылымдарын қорғау жұмыстарының ... ... ... ... обьектілер де кіреді) сапасы артты. Шетелдік компаниялар
мен фирмаларды, туристік фирмаларды қорғау шаралары күшейтілді.
Туристер баратын жер қауіпсіз ... ... Біз ... ... Қазақстанға әлеуметтік және экономикалық ... ... ... ... Мұндай жағдайда туризмдегі PR-дың ролі өте
жоғары. Дағдарыс – имиджге зиян, оны ... ... ... бола қалғанда
ең алдымен PR-кампанияны таңдап, дағдарыстың концепциясын жасау керек. ... ... ... ... ... қажет, өкінішке қарай
көпшілік компаниялар бұл ... ... ... да ... не ... ... басы қатады. Бұл бағдарлама ... ... ... ... ... дағдарыс бола қалған кезде кім не
істеуі, немен ... ... ... ... ... ... ... қалай байланыс орнату керек, журналистермен қалай сөйлесу керек, -
деген мәселелер ... ... ... ... ... жоқ, компаниядан ала алмаған ақпаратты олар басқа ... ... ал ол ... ... жанаспауы мүмкін. Сондықтан журналиске
болған ... ... ... ... дағдарыстың түрі, неден пайда болды,
қалай пайда болды, кімдер ... т.б. Егер ... ... ... соң оны ... ... шығарып салу керек, олай етпесе журналист
басқа біреуден (мүмкін қызметкерден, еден ... т.б.) ... ... ... алуы ... ... ... басқаруға келетін болсақ, біріншіден, туристік
компания БАҚ-пен тұрақты байланыс жасап ... ... ... сол ... ... ... берді. PR-кампания бір апта, паблисити
екі ай жүрді.
Туристік компания оқиғаны талдаумен бірге, бәсекелік ортаны да ... ... ... ... ... көп ... мүмкін,
мақсатты аудиториясы болмауы мүмкін. Ондайда не істеуге болады? Ең алдымен
туристік зонаны жылжыту үшін ... ... ... ... ... Үшіншіден, корпоративтік, онлайн басылымдар, журнал,
бюллетендер ... ... ... ... ... ... түрлі-түсті қатты қағазда 4 бет болып, 3 мыңдай
тиражбен шығады. “SAT & Company” холдингінің ... ... ... 8 бет, тиражы – 2000. Басылымдағы “Русско-казахский словарь”
деген айдары құптарлық істі ... алып ... Онда ... ... жиі ... сөздердің орыс тілінен қазақша баламасы берілген.
Қызметкерлердің қазақ тілін үйренуге таптырмайтын ... ... ... ... мен ... ... ... оны үнемі зерттеп отыру ... ... ... ... ... ... туристік ұйымның
қызметінде маркетингтің орны ерекше.
Туристік маркетингтің ... ...... ... ... және коммерциялық бағаның, нарықты сегменттеудің
қалыптасуына мақсатты әсер етеді, ... ... ... да осыған байланысты.
Туризмдегі маркетингтің терминологиясының ... ... ... ... ең ... 1971 жылы ... ... туристік қызметтерге қоятын ... өсуі ... өсуі ... ... ... шұғылдануына әсер
етеді. Туристік ұйымдар сыртқы ортадағы өзгерістерге бейімделіп, бәсекелік
табысқа жету үшін ... ... ... ... ... қатынастарға көшуі оның қызмет етуін және ... ... ... ... ... күнде нарық болып отыр. Ал нарық
туризмде өзге ... ... ... ... ... ... Қазақстандағы туристік нарық өсті, 600-ден астам ... ... үшін ... ... ... Бұл саладағы бәсекенің
дамуы туристік өнімді жеткізушілердің экономикалық ... ... ... ... ... ... еркін бағаны
орнатуда шешім қабылдау еркіндікке негізделуі ... ... ... ... ... ... ... әдіс-тәсілдерін пайдалану керек:
жарнама, сатуды қолдау, паблик рилейшнз.
Жарнама ... ... ... ... ...... ... туралы саналы және санадан тыс жиынтық ... ... ... ... ... қалыптастырудың жалғыз құралы емес, ол
туристік мекемені символымен есте қалдыратын бейнесін жасайды. Жарнамамен
қатар, ... ... ... да, ... қолдау да жоғары табысқа
жеткізеді.
Сатуды қолдау – бұл ... ... ... сату не ... ... ... Бұл шара екі топқа бөлінеді. Біріншісі қызмет көрсететін персоналдарға
бағытталады, екіншісі клиенттерге ... ... ... турагенттердің
мотивациясын көтеруге, туристік өнім туралы біреуге ... ... ... ... ... ... ... көрме
материалдары және т.б.
Екінші топқа клиенттерге бағытталған шаралар кіреді:
• тура ... – бұл ... оған ... мен проспектілер
тігіледі;
• арнаулы ...... ... ... төмендетіп сату, қолайсыз маусымдағы қонақжайлардың
бағаларының төмендеуі;
• бәйгелер мен ... ... ... ... ... ... фирмалар ірі дүкендердің арқылы шетелге демалуға
туристер ... ... ... ... ... енді ғана ... ... шарасы мен жарнаманы қатар өткізсе табыс көбейеді.
Паблик рилейшнз туристік мекеме мен қоғамның ... ... ... ... бағытталған жоспарлы, ұзақ іс-әрекет. Оның мақсаты
– фирманың жағымды имижін үйлесімді қарым-қатынаста жұмыс ... ... ... жету үшін ... ... ... ... бірдей үлгісі жоқ екендігін және
әр фирманың өзіне тән ерекшелігі бар екендігін айқындады. Әр фирма ... ... ... ... керек. Басқару үлгісін таңдаудағы факторларға
фирманың көлемі, өнімнің сипаты, ол қызмет ететін ортаның ... ... ... ... ... әрі өзгеріске бейім болуы керек. Бұл
жүйеге тән төмендегідей негізгі сипаттамалар бар: ұсақ бөлімшелер, ондағы
азғантай ... ... ... ... шағын деңгейі; мамандар
тобына негізделген құрылым; өнімнің сипаты мен ... ... ... және оның ... ... ... жетуі 3 негізгі факторларға байланысты:
ұйымдастырылған құрылымның таңдалған стратегиясы, туристік менеджменттің
мақсаты, ... ... ... ... ... мен ... ... базаларды жарықпен қамтамасыз ету, қолайсыз маусымдардағы
пайданы көтеру, әртүрлі маусымдағы баға саясатын тиімді жүргізу, баға ... ... ... ... ету, ... ... ... клиенттерді тарту, туристік ұйымдар арасындағы өзара қызметті
кеңейтіп, жарнама саласын ... ... ...... ... ... ... сұранысының тез
өзгеруі, ғылыми-техникалық прогресс ... ... ... әсер ... ... ... өзгеріске бейім болуы керек. Бұл үшін фирмаға ішкі
жағдай және ... ... ... үздіксіз келуі тиіс, әртүрлі
мәселелер нақты әрі тез шешімін табуы керек. Ішкі және сыртқы ... ... ... ... тез ... ... орын ... жерде болуы
тиіс. Мұндай бейімделу стратегия дайындауда да ... Өнім ... ... ... өзгеріп фирмаға әлеуметтік және құқықтық шектеулер
болса, оған тез арада бейімделу керек – ... ... ... шешуші элементі оның құрылымы болып табылады, ... ... ... ... ... фирма басқарылатын ұйымның
конструкциясы. Бұл конструкция ... ... ... ... арналары
мен коммуникациясын қамтамасыз етеді, оған осы арнамен ... ... ... ... ұйымдастырушы құрылымның классикалық үлгісі ретінде
туроператор мен турагенттің ... ... ... ... ... ... қызметкерлер істейді
және құрылымы қарапайым: бас менеджер клиентпен, ... ... ... ... тур ... көмектесуі және оны бақылауы тиіс;
референт-хатшы технологиялық мәселелерге байланысты жауап беру ... ... ... ... ... ... бағаны
төмендету, жеңілдік жасаудың қыр-сырын меңгеруі тиіс.
Туристік менеджментті ... ... ... ... ... ... Бұл ұйымның жаңа принциптік тізбегі. Оның мәні ... ... пен ... ... ... өнімдерді тарату ағымдағы
өндіріске біріктіріледі, ал жаңа қызмет пен ... ... ... Бұл топ ... оның ... тиімділігі жасалғанға дейін
жауапты болады. Ізденуші топ тәжірибелік өндірістің негізінде жаңа өнімді
нарықта ... ... ... ... ... ... ... ағымдағы өндіріске беріледі. Басқарудың бұл тізбесі бойынша туристік
фирма жұмыс істейді. Жаңа ... ... ... құрылымның өндірістік
тиімділігі жоғары, стратегиясы сауатты және өндірістің ... ... ... ... ... ... тиімді байланыс
Туристік фирмалар бұқаралық ақпарат құралдарымен байланыс орнатуы ... ... ... ... өте жақсы. Онда бұқаралық ақпарат
құралдарымен ... ... ... ... беріп, фирманың имиджін
көтеріп, қоғаммен үйлесімді ... ... осы ... ... PR-мәтіндер туралы көп жазылып жүргендіктен, ең көп ... ғана ... ... ... ... ... және ... тақырыпқа байланысты
байланысуға болатын жауапты адамның аты-жөні, мекен-жайы, жазылған ... ... ... пен шара ... ... абзацта айтылуы керек.
Пресс-релиздегі лид – ең маңызды ... ... ал одан ... осы ... ... отырып, мағынасының өсуіне қарай қосымша
детальдар дарытады. Нақты мысал келтірейік:
Фридрих Эберт ... ... ... ... ... ... ... атты Халықаралық дөңгелек үстелге шақырған пресс-релизде тақырып
қарамен бөлініп, ірі әріптермен берілген. Дөңгелек үстелге ... ... ... журналист, суретші, архитектор, дизайнер, оқытушы,
саясаткер әйелдер, өнер және мәдениеттегі қайраткер-әйелдер шақырылды. ... лид бір ғана ... ... “Особый фокус направлен на понимание
важной роли участия женщин в политике и их ... со СМИ, ... ... в ... ... ... 1995+”. Одан әрі Фридрих Эберт
қорының қазақстандық, ... ... ... ... жүзеге
асқан іс-шаралары, мақсаты дөңгелек үстел тақырыбымен ұштастырыла отырып,
нақты ... ... ... Пресс-релиздің аяғында қатысушыларды
тіркеу уақыты, дөңгелек ... ... мен ... өткізілетін мекен-
жайы, шараны ұйымдастырушылардың аты-жөндері мен ... ... Бұл ... де ... ... ... ... табылады.
Пресс-релизді ұйым бланкасының бір жағына ғана ... ... ... ... бет ... ... ... компаниялардың PR-менеджерлері осы мәтінді дұрыс ... ... ... редакцияға бір күнде ... ... оның ... ... беру ... емес. Сондықтан тақырыптың маңызы,
шараның мәні, деректер, ... ... ... ... ... ... етіп қою ... ұтымды.
PR мен БАҚ арасындағы қарым-қатынас шығармашылық негізде шындыққа
негізделуі тиіс. Бұқаралық ақпарат құралдары PR-қызметке тапсырыс ... ... ... ... көпір, бұқаралық ақпарат құралдары қоғамдық
пікірді қалыптастырады. БАҚ-пен жақсы қарым-қатынас орнату PR ... ... ... ... Оның ... ... ... мазмұнды, корпорациялық материалдары сауатты түрде жеткізуіне
байланысты. Бұқаралық ақпарат құралдарымен тиімді қатынас ... ... ... құру ... онда ... ақпарат құралына ақпарат
берудің жоспары жасалып, уақыты бекітіледі.
PR-менеджер бұқаралық ақпарат құралдарымен байланыс жасай ... ... ... ... ... ... таратуы, брифинг, пресс-
конференция, тұсаукесер ұйымдастыруы тиіс. Бұқаралық ақпарат құралдарымен
байланыс барысында ... ... ... тыс, ... де ... ... ... дайындаған хабарламада ... мен ... ... болу ... ... басылымның мақсатты
аудиторияларына арналуы қажет. PR акцияның қандай топқа арналғаны маңызды.
Байланыс топтарын ... ... және ... зерттеулер жоғары роль
атқарады. Компанияларда медиа карта жасалады, онда ... ... ... бар. ... сол ... ... құралдарының
бәріне бірдей жіберуқажет. Ақпарат электронды немесе жай почтамен, факспен
жіберіледі. Бірақ PR-менеджерінің ... жеке ... ... ... ие. ... ... ... телефон арқылы ақпарат алу,
алмағаны жайлы білу ... ... ... ... ... ... жылы ... орнатқан зор.
Туристік фирманың бұқаралық ақпарат құралдарымен байланыс жасаудағы
өткізетін тағы бір ... ... ... ... Енді ... ... компания журналистермен тіл табысып, өздері жайлы жақсы ақпарат
бергісі келгенде, жағымды қоғамдық пікір қалыптастырғысы келгенде ... Бұл ... ... ... ... ... ... қонақ ету. Ірі ұйымдар ауқымды медиа-тур өткізгісі
келсе, қонақтарды вокзал немесе әуежайдан күтіп ... ... ... ... дейінгі қызметтің бәрін жасайды. Олар: медиа-турдың ... ... ... ... алып жүру, тамақтандыру, мәдени
іс-шаралар, билік ... ... ... апарып, ұйымның
жұмыстарымен таныстыру, медиа-турдың тақырыбына ... ... ... ... ... ... ... брифинг).
Медиа-турды ұйымдастырмай тұрып тақырыбы мен бағдарламасын дайындап,
қабылдауға ... ... ... саны ... ... үшін ... өткізілетін шараның мақсаты, тақырыбы, бағыты,
қарастырылатын мәселелер және ... ... ... ... ... ... ... үшін, шығын өзін-өзі ақтау үшін оған
мұқият, ... ... ... ... журналистерге психологиялық
тұрғыдан ықпал етуге мүмкіндік береді
Медиа-турды жоспарлағанда уақыт пен ... ... ... журналистер отырған көлікпен жүреді, уақытты ... ... ... ... ... ... қолына бағдарлама, бэкграундермен бірге анықтамалар,
телефон нөмірлері де қоса ... ... ... да үй, жұмыс,
ұялы телефондарының нөмірлері жазып алынады).
Егер ... ... ... ... ... бірқатар
мәселелерді ескеру қажет:
• Журналистер шет тілін еркін меңгерген болсын;
• Жазбаша ... ... ... ... ... мәліметтер;
• Медициналық сақтандыру, дәрі-дәрмектер;
• Телекамераны пайдалану туралы рұқсат қағаздың болуы;
• Жергілікті көліктерді пайдалану мүмкіндігі;
• Егер ұшақпен бару ... ... ... тіркелуін
қадағалау;
Медиа-тур ауыр, шығынды көп қажет қылатын қызмет болғанымен, ... ... ... ... ... ... көп ... Қазақта “Су
ішкен құдығыңа түкірме” деген жақсы мақал бар, бұл да тура ... ... ... ... ... ешқашанда жамандамайды, мақтап жүреді.
Сондықтан медиа-тур компания үшін өте пайдалы нәрсе, тек ұйымдастыра ... ... ... ... ... ... ... Әр компанияның өзінің өткізгені дұрыс. Оны негізінен фирмадағы PR-
менеджер мойнына алады. Шараның бюджетін басшы, ... ... ... жасайды. Одан кейін компания басшысы мен ... ... ... ... ... осы ... ... барлық қызметкерлеріне жұмыс бөліп беріледі. Біреу баспасөз
мәслихатын ұйымдастыруға жауапты болады, екіншісі ... ... ... мәзірімен айналысады, тағы біреуі қонақ үйлермен
келіседі, біреулері ... ... ... медиа-турлар көп өткізіле бермейді. Сырттай қарағанда оңай
көрінгенімен, бұл ... ... ... ... ... көбінесе
дағдарыстан кейін өткізгені дұрыс деп ойлаймыз.
Туризм мамандарын дайындайтын жоғары оқу ... ... ... баса ... ... жөн. ... туристерді демалатын, экскурсия
жасайтын нысандармен таныстырады. Оның әңгімесі қызықты, ... ... ... ... болуы керек. Қазақстандағы ежелгі ... ... ... ... байлығымыз, мақтанышымыз.
1.7 Туризмдегі жарнама
Қызмет көрсету – ерекше сала, ол өндіріс пен ... ... ... сондықтан оған өндірістегі, сату мекемесіндегі сияқты
жарнаманың ерекшеліктері тән. ... ... ... жарнаманың
көлемі өзге салалармен салыстырғанда аз. Бұл ұсақ фирмалардың көптігімен,
ірі ... ... ... ... ... құралдарындағы
жарнамалардың көпшілігі тағам өнімдері мен құрылыс ... ... ... ... ... ... бірақ аз.
Мамандандырылған басылымдарда аздаған қызмет көрсету жөнінде жарнамалар
бар. Ал Интернетте ... ... ... онда ... ... өзге ... жарнамалармен бірдей. Сонымен қатар туризмге
арналған үлкен көлемді орталық және ең ірі ... бар. ... ... осы ... ... үшін жасалады. Бұл газеттегі
корпоративтік жарнама өзге салаға қарағанда ... және 10-15 ... ... ... ... тура ... орнату жүйесінің
дамығандығында. Көлемі сауда жарнамасынан жоғары немесе бірдей жарнаманың
жалғыз түрі бар – бұл жарнама ... ... ... туристік агенттіктердің, компаниялардың, фирмалардың
жарнамаларына тоқталайық. Олар жарнамаларын көбінесе “Караван класс”,
“Рек-тайм” ... ... ... ... ... береді.
“Караван” газетінде де жарнамалары бар. ... үшін ... ... ... және сенімді бедел!”, “Сіздің демалысыңыз –
біздің қамқорлығымыз!” ... кете ... ... ... түрі
бірдей, егіз қозыдай, бірінен-бірінің айырмашылығы жоқ. Кейбіреулерінде
ғана ... ... ... ... ... ... адамның қайсы
туристік фирманы таңдарын білмей басын қатырары анық. Бұл ... ... мен ... ... ... тың
идея, соны түр іздемейді. БАҚ жарнаманың орны мен ... ... ... ... ... ... ... жақсы дамыған. Интернеттің басты
артықшылығы – интерактивтілігі, кез-келген ... ... ... жаңа ... ... ... ... қатар Интернет арқылы
басқа өңірлердегі бөлімшелер мен ... ... ... ... ... саны күннен күнге өседі. Торапқа тұрақты
ақпарат беретін фирмалар көлемді ақпарат, каталог, прайс-парақшадан тыс
көп ... ... ... ... ... ... ... қайтарып алумен қатар, одан
үлкен пайда көргісі келеді. Мұнымен фирманың қызметкерлері ... ... ... ... ... ... беру ... мамандары айналысады. Қазақстандағы орта, ірі туристік
фирмаларда маркетинг және жарнама бөлімдері бар, ал ұсақ ... бұл істі ... ... ... ... ... ... жабылып, маркетингтің функциясын басқару құрылымына
беру үрдісі етек алды. Бұл басқару мен ... ... ... ... ... Қазақстанға маркетинг тәжірибесі енді-
енді еніп жатқанда бұл ... ... ... ... ... сияқты жарнаманың кешенді мәні әлі де толық бағаланбайды.
Туризмде бизнес-жоспар жасау, маркетингтік ... ... ... жақты талдау, жарнаманың болашақ клиенттерге кешенді ықпалын зерттеу
кемшін. Зерттеулер көрсеткендей, жарнамамен 80 ... ... ... ... 50 ... ... ... 10-15 пайызы санына
көңіл бөледі. Туризм саласында жарнаманың тиімділігін кешенді зерттеу
жүргізілмейді. Кейбір ірі ... ... ғана бұл ... кеңес
беретін фирмалардың қызметін пайдаланады. Туристік фирмалар ... ... ... ... ... ... ... қолданбайды.
Жарнаманың тиімділігін анықтау кешенді маркетингтік зерттеулердегі
маңызды баспалдақ. Туристік фирмалар қолда бар мүмкіндіктерін пайдаланады
әрине. Телефонмен сұрайды, сауалнама ... ... ... ... ... ... теріс ақпарат алу қаупі бар.
Жарнама фирманың болашақта дамуының ... ... ... ... қалай анықтауына болады?
- туристердің саны көбейеді;
- жаңа туристер пайда ... ... ... тек БАҚ-тағы жарнаманың әсерімен келген клиенттердің болуы;
- сыртқы жарнаманың әсерімен келген жаңа ... ... ... ... ... жарнамалардың ықпалымен
келген клиенттер;
- Таныстары арқылы келген клиенттердің саны.
Жарнаманың арқасында туристік фирманың қызметі өседі. ... ... ... ... мүмкіндік туады. Туризмдегі ... ... ... ... екі ... ... болады:
бағалау және талдау. Бағалау өз кезегінде тура және жанама болады, ал
талдау ... ... ... ... алады.
Кесте 1
Жарнама ерекшеліктерін топтастыру және қызмет көрсету жарнамаларының
мазмұны
|ЖАРНАМА ҚЫЗМЕТІ ... ... | ... ... ... | |ҚЫЗМЕТ | ... ЖӘНЕ | ... ... | | | ... | | ... | | | | | | ... 1. ... | ... ... ... | |Кепілдік|
|басылымдағы | |кешені | |н қызметтің| |жеңілдікте| | ... ... | | | ... | |р аз | | ... | ... және | |Техника-лы| |Құнына | |Сертификаттар|
|парақшаларын| ...... | ... да | | ... | |ен ... | | | ... | |
| | | | | | |р ... | | ... | ... ... |Құнның | |Лицензиялар |
|жарнама-ның| | | ... және | ... | | ... үлесі | | | ... | ... | | |
| | | | | | ... | |
| | | | | | |і | | ... | ... ... |Дилерам | |Жұмыс |
|жарнаманың | | | ... | ... ... ... | | | | | |і | | ... | ... | |Жеке | |Жеңілдіктер| ... ... | ... | ... | | | ... 80-85 | | | | | | | | ... | | | | | | | | ... | ... | ... да | ... ... ... | |безендіру | ... ... көп | | | | | | ... ... ... – қызметке көп көңіл бөлінеді, бұл оның
кешенді әрі көп қырлы болғандығынан; бұл – күзету және ... ... ... беру және тез ... ... ... ... көрсету. Баға және ... ... ... Олар санмен
көрсетілмейді, “төмен”, “ең төмен”, “пайдалы”, “ерекше”, ... ... ... ... ... үшін” деп бағаланады. Үшінші
жоспарда – сапа: сертификаттау, қолда бар ... ... ... жаңа технологиялар. Қызмет көрсету ... ... ... ... өте жоғары және үлесі бойынша киім
жарнамасымен тең.
Жарнаманың тиімділігін өлшеудің негізгі ережелері төмендегідей:
Қызмет көрсету:
- қабылдау, ... ... ... ... ... ... кешенді қызметтер;
- көлікпен тасымалдауда жолда күзету;
- кедендік қызметтер – теміржолмен тасымалдау;
- тапсырыс ......... ... ... және суда жүру ... жасау – контейнермен
тасымалдау;
- жауапкершілікпен сақтау – теміржолмен тасымалдау;
- тегін – ... ... ... беру – ... ... – авиа және көлікпен тасымалдау;
- балалар тегін тұрады – туристік сапарлар;
- мәліметтердің ең ауқымды базасы – туристік сапарлар;
- клиенттерге жеке ... ...... ... үлкен жеңілдікпен барлық турлар – туристік сапарлар;
- балаларға ...... ... жеңілдік – топтарға – туристік сапарлар;
- купонды пайдаланып ... ... ... ... онда біз ... сапарларды ақысыз жібереміз.
Жарнаманың тиімділігін өлшейтін негізгі ережелер:
1. Бізде бизнестің мақсаты жоғары пайда табу деп ... ... ... ... ...... көптеп
тарту. Осы ... ... ... ... ... ... Бұл тенденция бойынша тұтынушыға
материалдық пайдалылығын зерттеу керек. Нәтижесінде жарнаманың
ролі ... және ол ... ... ... ең ... ... ... себебі, клиенттердің жоғары санына жарнама тікелей
әсер етеді.
2. Жарнама туристік фирманың имиджін қалыптастырады, тұрақтылыққа
жетудің ... ... боып ... Ал ... ... ... фирманың дамуына ыңғайлы жағдай жасауға, ... ... және ... өз ... ... ... Жарнама бұрыннан бар туристерге турист қосады.
4. Тұрақты туристердің үлесінің ... ... ролі ... Бұл үлес 70-80 ... ... ... орынға таныстары
арқылы келген жаңа клиенттердің легі шығады. Бұл категорияның
қалыптасуына қызмет ... ... ... туралы ақпарат берген
тұрақты клиенттер ықпал етеді. Таныстар арқылы ... ... ... жан-жақты көрсетілген қызмет әсер
етеді. Жарнаманың ықпалы кеми береді.
5. Жарнама жаңа клиенттерді тартып қана қоймайды, тұрақты ... еске ... ... әсер ... ал ... ... да жаңа ... белсенді түрде тарта бастайды. Екінші
қайтара турға барушыларға қызмет көрсету ... ... ... ... ... ... және ... кезеңін басынан
өткізеді. Бастапқы өтпелі кезеңде жарнаманың тиімділігі ... ... ... аудиторияның арасында жарнамадан түршігу
бола қоймайды. Жарнамамен респонденттердің ... ... ... тиімділігі көп кемиді. Егер жарнама бір-ақ рет
беріліп, доғарылса немесе ... ... ... тез ... жаңа ... ... кему ... орналасқан жері мен аудиторияларға байланысты. Егер
фирма ... ... ... немесе басылымның таралымы аз
болса бірнеше ... ... ... ... ал егер ... орналасса және жарнама берілген аудитория үлкен болса
әсерлілігі біртіндеп кемиді және тұрақты деңгейге көтерілуі
мүмкін, ... бұл ... ... созылмайды, бірнеше күннен
бірнеше аптаға дейін.
Бизнестің қандай саласы болмасын халықпен жұмыс ... ... ... ... ... да бар, ... себебі, ондағы PR-
мамандарының дұрыс жұмыс істемейтіндігінен. ... ... ... ... инвестициялық кеңістіктегі жұмыстың
түрлерін былайша бөледі:
1. Құнды қағаздар нарығындағы кәсіби ... ... ... ... позициялау;
3. Компания қызметінің барлық аспектілеріне назар аударту;
4. Клиенттерге ... ... ... ... ... жоғары
стандарттарды ұстану /3. Осы ... ... ... ... ... артады, инвестор қаржысының далаға кетпейтіндігін
біледі. Қоғаммен байланыс қызметі төмендегі аудиторияға ақпарат
береді:
1. БАҚ ... ... ... ... ... ... ... агенттеріне,
қаржы сарапшыларына;
3. Дистрибьюторларға;
4. Мекемеде жаңадан қызмет етушілерге;
5. Мемлекеттік әкімшлікке.
PR-дың тағы бір ... ... ... ... ... ... басшының имиджі басты орында, онсыз бизнес ... ...... назарын жаулап алу емес, аудиторияның
тілегіне, ... ... ... ... ... ... ... келсе, соғұрлым бұқаралық коммуникациядағы позициясы берік
болады. Себебі біз көптеген білімді коммуникация ... ... ... ... ... сол талаптарға сай болуын қажет
етеді. «Ansdell Russia» фирмасының қызметкері А.Силантьев: «Бренд ... ... ... ғана ... ол фирма жұмысының сапасы, имиджі,
тұтынушыларға құрметпен қарап, қызмет ету», - деді /4.
PR-дың типтік мақсаттары бизнестің ... ... ... екен:
1. Қызметтің жаңа түрлерімен байланысты туристік компания имиджінің
өзгеруі.
2. Компанияның өткен өмірінен әңгіме айта ... ... ... ... ... мақсатын түсінбегендіктен жазылған сын мақаладан кейін
қоғамдық қатынастарды жақсарту.
4. Клиенттерге жаңа қызмет туралы ақпарат беру.
Туристік ... ... ... ... ... ... ... жөніндегі Кеңес» кампаниясын жүргізе отырып, ... ... ... ... сюжетін түсіруге келіседі
(тілек білдіргендер ескі киімдерін әкелуге ... Бір ... ... империясының бір бөлігі болғандықтан, аралда ескі ... аяқ алып ... ... Бұл бір ... хабарда арал мен
оның тұрғындары көрсетіледі. Хабар көрсетілгеннен бір ... ... ... ... ... Ямайкада демалғысы келгендер басып
қалады. Олар демалуға қандай мүмкіндіктер бар екендігін сұрайды. ... ... ... ... саны күрт ... ... ... бұнда әсер етудегі жанама әдіс қолданылады. ... ... - ... де ... ... кең ... ... шақыру, жарнама әсер етпейді. Хабардағы жарнама да біржақты емес,
ақпарат та бар. Бұл күрделі ... ... ... ... көп
тартуға болады.
2.Қазақстандағы туризмнің проблемалары және дамуы
1. Туризм түсінігі, классификациясы
|  |  ... |  |  ... |  | |  |  ... |  | |  ... |
... ... ... ... |
|  | | ... | ... ... | ... ... ... ...... ... |
| ... | | | ... 2. Туризм индустриясы мен инфраструктурасы
Туризмнің анықтамасы өте көп, олар үнемі жетілдіріліп отырады. БҰҰ-ның
1954 жылы қабылдаған анықтамасы ... ... ... – бұл адамның
денсаулығын нығайтып, ... ... ... ететін белсенді демалыс”
делінген. Туризм жөніндегі Маниль конференциясында (1980 жыл, ... ... кең ... ... ... – жалақы іздеуден тыс
мақсатпен ... ... ... ... орнына 24 сағаттан артық
уақытқа кететін тұлға”.
Туризмнің ... көз ... ... ... жасау және
қызметін тұрақты реттеу ... ... жаңа ... ... ... ең ... түрлері ертеде пайда болды,
туристердің ең алғашқы тобы ... ... ... ... ... ... шықты, оларға қызмет көрсетушілер де ... ... ... ... ... жыл сайын спортқұмар және өнерсүйер
қауым көп жиналды.
Орта ғасырларда Еуропаға адамдардың ... ... ... ... ... ... ... және медициналық мақсатпен
келушілер көбейді.
ХVIII ғасырдың аяғында ... ... ... ... ... ... деп атаған, бұл француздың “тур” – саяхат деген
сөзінен ... ... ... ... қауіпсіз түрі ретінде туризм
халықаралық сауда мен көлік дамуының негізгі кезеңінде қалыптасты. ... ... ... экономиканың жаңа бір саласын туғызды.
Ең алғашқы бұқаралық туристік саяхат Англияда пайда болды. ... ... 1841 жылы 600 ... ... ... ... мақсатымен алып жүрді.
1845 жылы сол адамдарға Ливерпуль ... ... ... ... Ал 1847 жылы Томас Кук тек қана Англия емес, басқа да ... ... ... ... ... 1887 жылы ол ең алғаш ... ... ... ... ... Осылайша Томас Кук арнаулы
туристік өнім ... ... және кеме ... ... ... туристерге қызмет көрсету жөнінде келісім-шарт жасады.
Түристік қызметке сұранысты жүйелі ... ... ... ... ... ... ... компаниялар негізінен байларға қызмет ететін әрі өте
қымбат ... ... ... туғызған Ұлы Петр шетелдік қонақтарды
Санкт-Петербургте өзі алып жүрген.
Ең алғашқы Ресейдегі туристік ұйым ... ... ... ... “Русский Туринг Клуб” деп аталатын қоғам 1885 жылы Петербургте құрылған
еді. Клубтың Киевте, Харьковте, Мәскеуде, ... ... ... Осы ... негізінде 1895 жылы Ресейде туристер ... ... ...... ішінде және шетелде саяхаттар ұйымдастыру болды. 1911
жылы бұл қоғамның басқармасы Мәскеуге көшті. 1914 жылы қоғам ... ... ... ... 1928 ... ... өмір ... ал 1929 жылы
пролетарлық туризм қоғамы құрылды. Ол 1980 жылы Бүкілодақтық еріктілердің
пролетарлық ... және ... ... айналды. Оның құрамына “Кеңестік
турист”, “Грузия турисі” сияқты ... ... ... 1929 жылы
“Интурист” деген Бүкілодақтық акционерлік қоғам құрылды. Оның бөлімдері мен
өкілдіктері ... ... ... мен ... болды. Алматы
қаласында да бөлімі құрылды. 1936 жылы ішкі туризмге ... ... одан ... ... ... ... басқарма құрылды, оның
республика мен елдің өзге қалаларында бөлімдері ... 1962 жылы ... ... ... кеңес болып қайта құрылды. Ал 1969 жылы ... ... ... ... ... болды.
Жастар туризмін ұйымдастыру ВЛКСМ Орталық комитетіне тапсырылды. Ол 1958
жылы “Спутник” Халықаралық туризм бюросы деп аталатын ... ... ал ... ... ... 1918 жылы ... орталық
балалар туристік экскурсиялық стансасы айналысты. Қорғаныс Министрі мен
басқа да бірқатар ... пен ... ... ... ... ... ... монополистері “Интурист”, “Спутник” Экскурсия
және туризм жөніндегі ... ... ... ... ... ... ... үйлестіруді Қазақстан Республикасының денсаулық
сақтау, мәдениет, білім Министрлігінің туризм және ... ... ... ... ... жыл ... ... ақылы демалысқа
байланысты дамуда. Адам ... ... ... ... дамуына,
адамдардың өзара түсінісуіне оң ықпал етеді. БСҰ-ның туризм ... ... ... ... ... даму саясатын
зерттеу нәтижелері бойынша ... ...... ... және экономикалық өміріне тікелей ықпал ететін қызмет. Қазіргі
туризм – құлдырауды білмейтін әлемдік экономиканың ... ... ... ... ... ... алғанда бір шетелдік туристен ... алу үшін ... ... 9 тонна тас көмір немесе 15 тонна мұнай
немесе 2 тонна бидайды әлемдік нарыққа шығару керек. ... сату ... ... ... ал ... ... қарқынды дамып отырған
ресурстары жұмыс істейді. Шетел экономистерінің есептеуі ... ... ... ... ... жүз мың туристер әр сағат сайын бір адамға 17,5
доллар, ал ... 350 мың ... ... ... ... ... ... экономикалық тұйыққа тіреледі, ал туризмнің дамуы ... ... зор ... мемлекеттің экономикасына 3 түрлі тиімділік әкеледі:
1. Шетел саясатының еркін ағымын қамтамасыз ... және ... ... экономикалық көрсеткіштерге игі ықпал етеді.
2. Халықты еңбекпен қамтамасыз ... БСҰ мен ... және ... ... ... ... ... индустриясындағы әр
жұмыс орнына өзге салаларға әсер ететін 5-тен 9-ға ... ... ... Туризм – елдегі экономиканың 32 саласының дамуына тура
немесе жанама әсер ... ... ... дамуына тиімділігі. Туризм елдегі экономикаға
бүтіндей әсер етеді. Ол ... ... ... және медициналық қызмет көрсету дамуымен тығыз байланысты.
Туризм – ... ... және ... ... қарым-қатынас жасау.
Бұл іс-әрекеттің барлығы жеке немесе ұжымдық өсіп-жетілудің құралы.
Туристік индустриядағы ... ... ... ... – бұл ... ... ұжымының пайдалануы
негізінде өнім өндіретін және ... ... ... ... заңды тұлға құқығын иеленетін дербес шаруашылық жүргізуші
субьект. Еңбек ... ... ... және экономикалық мүдделерін
және мүлікті меншіктенуші мүдделерін қанағаттандыру үшін табыс ... ... ... туристік кәсіпорынның ең басты мәселесі
болып табылады. Туристік ... ... бос ... ... ұйымдастыруға және халықты емдеуге; олардың ... ... ... және ... ... ... ... сәйкес өзге де
мақсаттарға бағытталған қызмет түрін жүзеге асырады.
Туристік агенттік қызметке лицензиясы бар жеке және ... ... ... ... және ... жөніндегі қызмет жатады.
Тур – белгіленген мерзімдер ... ... бір ... бойынша
жасалатын саяхатты қамтитын туристік қызмет көрсетулер кешені.
Туристік жолдама – туристік қызмет көрсету ... ... ... ... ... ... – туристік саяхат кезеңінде және осы саяхатқа
байланысты ... ... ... үшін ... ... ... тасымалдау, тамақтандыру, экускурсиялар, туризм
нұсқаушылары, гид-аудармашылар) көрсететін қызметтер және сапар мақсатына
байланысты көрсетілетін басқа да ... – бір ... елді ... ... ... сол жердегі басқа
елге туризм мақсатында 24 сағаттан ... ... ... жеке ... ... – азаматтардың уақытша болатын елдегі туристік
ресурстарды танымдық мақсатта ... ... ... ... ... ол ... орналастыру жөніндегі қызметті көздемейді
және 24 сағаттан аспайтын мерзімді ...... ... ... ... ресурстармен таныстыру
жөнінде туристерге экскурсиялық-ақпараттық, ұйымдық қызмет көрсетуге
лайықты біліктілігі бар, кәсіби ... жеке ... ... ...... және ішкі ... ... туризмі – Қазақстан Республикасының аумағында тұрақты тұрмайтын
адамдардың ҚР ... ... ...... ... азаматтары мен Қазақстан
Республикасында тұрақты тұратын адамдардың басқа елге саяхатын қамтиды;
ішкі туризм – ... ... ... мен оның ... ... адамдардың Қазақстан Республикасының шегіндегі саяхаты
кіреді.
Туризм келесі аспектілерде ... ... ... әртүрлі туристік маршруттармен алып жүретін
процесс және нәтиже ретіндегі саяхат;
• туризм халықты еңбекпен қамтамасыз ету ... (6 ... ... ... туризм – экономиканың саласы ретінде – ... ... ... ... ... орындарды иемденеді);
• туризм – адамдар қызметінің саласы.
Осы аспектлері ... ... ... туризм әртүрге бөлінеді:
Туризмнің іргелі классификациясы саяхат жасау мақсатымен анықталады:
рекреационды туризм, танымдық, спорттық, іскери туризм.
Туризм ... ... ... топтастыру
төмендегідей болады:
• жасы бойынша (балалар, жастар, орта жас, үшінші жас);
... ... ... ... топтық);
• әлеуметтік-экономикалық статусы бойынша (бизнес-туризм, конгрестік,
білім, шопинг);
• демалатын орны бой ынша ... ... ... ... ... ... байланысты (альпинизм, балық
аулау, аңшылық, оринтология, adven-ture т.б.)
Пайдаланылған ресурстар бойынша классификациялау (таулы, теңіз
көлді, қалалы, саяжай, экскурсиялық т.б.)
Классификация тағы да ... ... ... ... мүмкін:
• қолданылған көлік (автобус, авиация, теміржол, су, жаяу, треккинг);
• валюталық трансфер (шығатын, кіретін);
• маусымдылық (жазғы, ... ... ... ... ... түсінік, себебі туризмге
қажеттілікті ... ... ... мен ... ... ... ... көптеген экологиялық жеңілдіктер болуы мүмкін:
төмендетілген НДС, визалық және ... ... ... ... ... ... турист болып Қазақстан Республикасында және
одан тыс жерлерде өзге аймақ, ... ... ... мен дәстүрін
танып-білу үшін саяхат жасайтын Қазақстан Республикасының ... ... жоқ ... ... Қазақстанға осындай мақсатпен өзге елден
келген адамдар да турист болып саналады.
Халықаралық ... ... ... ... ... ішкі ... яғни, белгілі бір елдің тұрғындары өз еліне ... ... ... ... ... ... бір елге оның тұрғыны болып
саналмайтын адамның саяхаты;
• сыртқа шығатын туризм, ... ... бір ... тұрғынының екінші бір
елге саяхат жасауы.
Туризмнің бұл негізгі түрлері ... ... ... ... және ішке ... ... ... асыратын елдің ішіндегі
туризм;
2) “ішкі және сыртқа шығатын туризмді” қамтитын ұлттық туризм;
3) “кіретін және шығатын туризмді” қамтитын халықаралық ... ... ... ... ... ... |Өндіріс және | ... ... | ... | ... ... | ... | ... |
|вице-президент| |вице-президент| | ... | ... | ... |
|жоспарлау бөлімі| |бөлім | ... |
| | | | |мен |
| | | | ... |
| | | | ... ... 2. ... |
|қызмет көрсету |
|және жоспарлау ... ... ... |Жарнама-ақп|
|еп ... | ... | ... |
| | | | ... ... | ... | ... |
|тексеру | ... ... ... |
|бөлімі | |ету тобы | | |
| ... ... ... Республикасында туристік қызметке туристік және
экскурсиялық ... ... ... барлық түрлерін ... ... ... мен азық-түлікті өндіру және тарату жатады.
Бұл қызметтердің бәрі ... ... ... жарғылық міндеттеріне
сәйкес жүзеге асырылады. Туристік қызметтің субьектілері ... ... және ... тұлғалар, туризм саласындағы қызметпен айналысатын
азаматтығы жоқ адамдар.
«Қазақстан туризмінің статистикалық жинағында» туризмге мынадай ... ... ... – демалу мақсатында, іскерлік және өзге
мақсаттарда қатарынан бір жылдан аспайтын ... ... ... ... ... тыс жерде орналасқан орындарда болуды жүзеге асыратын
адамдар қызметі” /5.
Туризм – туристік ... пен ... ... ... ... ... туроператорларға беріледі және ... ... ... ... ... демалатын орынға және кері тасу;
• трансферт;
• белгіленген сәйкестік бойынша ... және ... (ВВ ... ... және таңғы ас; HВ – жартылай пансион; РВ – толық
пансион);
• міндетті экскурсия және мәдени ... ... ... және ... ... келісімге келуі ғана
міндетті өзара орындауға мүмкіндік береді. Мұндай келісім ... ... ... онда тур жайлы толық ақпарат болады (турист бағыт
алған ел; ... ... ... ... ... тамақтандыру
шарты; турдың басталуы мен аяқталуы; әр күнге ... ... – виза ашу; ... ... тур ... ... ... бағасы). Туристік өнімді дайындаумен туристік мекеменің екі түрі
айналысады: туроператорлар және турагенттер.
Туроператорлар (турды ұйымдастырушы) бұл турды ... ... ... ... дайындаумен айналысатын мекеме.
Туроператор туристік маршрутты дайындайды, оларға қызмет көрсетеді,
жарнаманы ұйымдастырады, берілген ... ... ... ... турды турагентке жолдамалар жасап шығару үшін сатады.
Ваучерге сәйкес туроператор өзіне төмендегідей жауапкершілік жүктейді:
• бағдарламаның қатаң орындалуы;
• туриске берілетін ... пен ... және ... ... ... сәйкестігі;
• турдың бағасының өзгеруі;
• туристік өнім жайындағы сенімді ақпарат.
Турагент туроператор жасаған, турды ... және оған ... ... ... ... Ол өзінің қызметіне комиссиялық
сыйақы алады, оның құны 7-15 пайызға ... ... ... ... – турагент турдың сапасына жауап бермейді.
Мекеме бір мезетте турагент те, туроператор да ... ... ... бюро ... сияқты маршрутты дайындап және туриске сатады,
бір мезетте турагент сияқты турды басқа бюродан сатып алып та ... ... ... ... ... ... мекемелер меншіктің әр түрін
иемденеді: бірлескен кәсіпорын, серіктестік ... ... ... ... жұмысты ұйымдастыруы
|Сұранысты зерттеу |
|Болашақ жоспар (география, ... ... | ... | ... | |Жол жүру |
|көрсетушілермен| |фирмаларымен | ... | ... ... | ... | ... | |қамтамсыз ету|
|серіктестермен | |жасау | ... ету| | ... | | | | | | ... | | | | | | ... 3. ... ... ... | ... ... оны ... | ... ... ... ... елдегі туризмнің
дамыған түрлеріне ... ... ... ... бар ... ресурстарды
жоғары әрі кешенді пайдалануға болады. Туризмнің ... ... ... деңгейіне де байланысты, яғни, дамыған
коммуникация, халықаралық және ішкі туризмдегі көліктің ... ... ... және аймақтарға саяхат жасаудағы туристердің қаржылық
жағдайы.
Туризмнің даму деңгейі ... ... ... ... қабылдайтын территорияның көлемімен, территорияның экологиялық
жағдайымен, жалпы экономикалық даму деңгейімен ... ... ... ... ... ... және ... жасаған
антропогендік обьектілерден тұрады. Бұнда емдік-сауықтыру және туристік-
экскурсиялық қызмет ... зор роль ... ... ... ... зерттеу, Қазақстан Республикасындағы рекреациялық
қызметтің ... ... ... ... мен ... ... ... деңгейдегі жеке аудандарды ... ... ... ... бағалау туризм мен демалысты ... ... Осы ... ... ... шекараларында 60 туристік-
рекреациондық жерлер табылды, олар барлық экономикалық ... ... ... ... ... ... ... аз меңгерген табиғи
орта, бұзылмаған жерлер болып саналады. Бұл ... ... ... ... қана демалуға болады. Қазақстанның территориясында мұндай зоналар –
29, оның бәрі Шығыс және Оңтүстік Қазақстанның таулы ... ... ... ... ... ... ... зоналары ұзақ уақыт бойы ... ... ... ... Ол табиғаты жанға жайлы, ... бар, ... орны бар, ... пен ... ... Қазақстанда өсімдіктің 500-ден астам түрі, жан-жануарлар мен
құстардың 600-дей түрі бар ... ... ... ... аю т.б.). ... көп ... ... Қазақстан, Шығыс Қазақстан, Алматы,
Жамбыл, Қостанай, Оңтүстік Қазақстан, Ақмола және Павлодар ... ... ... шөлейтті және биік таулы аудандар жатады,
ол жерлерге спорттық және ғылыми-зерттеу туризмін ұйымдастыруға болады
(альпинистік және арнаулы ... ... ... ... жағдайдың
адам организміне әсерін зерттейді. Мұндай зонаның ресми 3 түрі бар. Іле
өзенінің арғы бетіндегі биік ... ... ... ... аймақтары
және Оңтүстік Қазақстан облысының Ұғам таулары.
Қазақстан Республикасында туризмнің дамуы үшін барлық жағдай жасалған
және ресурстары жеткілікті. Онда арнаулы ... бар: ... ... ... аңшылық және бүркітпен аулау, дельтапланмен айналысу,
тауға шығу, таулы туризм және балық аулау, ... ... ... спорттық жарыстарда сайысу, этникалық туризм, атпен қыдыру
және суда демалу, бұның бәрі де шетелдегі қазақ диаспорасы ... ... ... ... ... туризмінің негізі.
Туризмнің арнаулы болып табылатын түрі: бүкіл әлемге белгілі Ұлы Жібек
жолына саяхат ... ... ... ондаған жылдар бойы табысты дамып
отырған “Жібек Жол” компаниясы айналысады. Шетелдік компания ақпарат
көздерінде ... Ұлы ... жолы ... ... ... ... Қазақстанның ең мақтаныш тұтатын туры ... ... ... ... Сайрам т.б. да ежелгі қалаларды, ондағы тарихи
ескерткіштерді қызыға ... ... ... ... ... мен ... ... тарихи бастаулары Ұлы Жібек жолының
қалыптасуынан бері саналады, бұл б.э.д. 3-ші мыңжылдыққа келеді.
Кеңес ... ... ... ... ... ХХ
ғасырдың басында дами бастады делінген. 1991 жылға дейін республика
территориясында үш ... ғана ... ... ... ... ... Ең ... жекеменшік фирма 1991 жылы тіркелген. Содан бастап
елімізде туризм қанатын кең жая ... ... ... ... ... 1990 жылдары
республикада 500-дей туристік фирма болды, оның 200-і Алматыда ... ... ... ... өнім ... қызықтырмайды, оларды
республикадағы таулар мен жабайы табиғат, спорттық демалысқа мүмкіндік
беретін Солтүстік және ... ... ... ғана ... дейді.
Ботаникалық, спелеологиялық, оринтологиялық турлар жақсы сатылады, себебі
әрбір елу бесінші британдық – әуесқой-оринтолог, сондықтан ағылшындар ... ... ... маңызды.
Елімізде туристерге арнап қонақүйлер, сауықтыру нысандарын салу және
туризм ... ... бөлу ... де оң бағыт алды. Ресми
мәліметтерге сүйенсек, бүгін республикада туристердің ... ... бар. ... ... 259 қонақүй, 34 санаторий, 17 туристік база, 10
аңшы үйі, 13 ... ... ... ... қаласы мен облысы аумағында тарихи археологиялық және мәдени
мұраны насихаттау мақсатында мәдени-танымдық туризм ... ... ... ... 2005 жыл 25 маусымда бекіткен № 633 қаулысы
бойынша ”туризм” кластерін құру және ... ... ... ... елімізге келіп жатқан инвестициядан инфрақұрылымды дамытуға, қонақ
үйлер, мотельдер, кішігірім қонақ үйлер салуға жұмсалатын ... ... ... виза ... ... жеңілдету жолға қойылды. Бұл
жоспарда туризм саласында “Болашақ” бағдарламасы арқылы шетелде мамандар
дайындау, туризм ... ... ... ... ... көбейту,
экологиялық туризмді дамыту ... ... ... жағындағы
Тұйықсу сайына дейінгі 1,5 км. жолды жөндеу, Қарқара қалашығынан ... ... ... ... 26 км ... ... Алматы облысындағы
туристік обьектілерге апаратын жолдарға республикалық деңгейдегі жол
белгілерін қою, ... ... ... ... ... ету,
Алакөл, Балқаш көлдері мен Тамғалы тас ескерткіші (Қапшағай қаласы) сияқты
көркем жерлерге ... ... ... ... ... ... ... кенішіне дейін 22 км. жолды жөндеу, Алматы облысындағы
туристік обьектілерге және судың бетіне қонатын ... мен тік ... ... ... ... “Эйрастана” және тағы басқа да
жекеменшік авиакомпаниялармен туристік рейстерді ... бар. ... ... бұл ... ... туристердің келуіне жол ашпақ. Сондай-ақ
алдағы уақытта отандық туристік бизнестің ... ... ... қамтамасыз ететін күн де алыс емес ... ... ... ... ... ... интернет бойынша сатылатын
туристік жолдамалардың саны артқан” /6. ... ... ... ... ... да ... роль атқарады.
Республика бойынша шетел туристерін тасымалдау мақсатында әуе, теміржол,
автокөлік қатынастары іске ... ... ... ... ұшақтары тұрақты қатынап тұрады. Ал “ЭйрАстана” ұлттық
авиатасымалдау компаниясының ... ... ... ... ... ... ... сияқты елдерге рейс жасайды. “Қазақстан
темір жолы” да Ұлттық туристік агенттікпен және “Тұран Азия” компаниясымен
бірге ... ... ... атты ... ... ... Оның ... Қырғызстан, Өзбекстан, Қазақстанның тарихи орталықтарын аралауға
бағытталды. Осы орайда автокөлік бағыттарына баса ... ... ... ... ... ... дәрежедегі маңызы бар жолдар
қатарына қосылғандығы қуантады. Ұлттық қауіпсіздік комитетінің ... ... ... 40 ... ... туристік мақсатта
сапар жасағанын айтады. Осы бағытта Қазақстанның туристік ассоциациясы ... IPK ... әлем ... ... ... ... Оңтүстік Корея, Жапония және Франция елдерінің
тұрғындарының арасында ... ... ... қазақстандық
бағытқа тек Ұлыбритания және Оңтүстік ... ... ... ... Осы екі ... ... қатысқан
респонденттерінің 10 пайызы елімізде ... ... ... Олардың 74 пайызы жабайы табиғатты, 68 пайызы құмды даланы, 69
пайызы емдік қасиеті бар ... ... 59 ... ... ... ... пайызы көшпенділер тарихына қызығушылықтарын жасырмады. Ал туристердің
шағын тобы қала бойынша экотур жасауға, ... ... ... жасауға,
“Байқоңыр” ғарыш айлағын көруге ниет білдірді. Көріп отырғанымыздай, қала
ішінде саяхат жасаудан гөрі ... ... ... ... ... ... жерлерімізге көп қызығушылық танытады екен. Қазақстанның тағы
бір артықшылығы – еліміздегі ... ... ... демалыстарын Қазақстанда өткізуге итермелейтін бірден-бір
себеп те осы.
Оңтүстік Қазақстан облысында ... кез ... ... ... ... бар. ... ... өңірінің табиғаты тамаша әрі
табиғи-тарихи ескерткіштер мол. Бұны шетелдік сарапшылар да мойындап ... ... ... ... ... ... ... мен Өгем
жотасының солтүстігін алып жатқан ... ... ... Батыс Тянь-
Шань табиғи кешенін түгелдей сол қалпында сақтау мақсатында 1926 ... ... ... ... Төле би және ... ... теңіз деңгейінен 1200-4200 метр биіктегі Ақсу, Жабағылы, Майдантал
өзендерінің алабында орналасқан. Құрамында Қаратаудағы “Қарабастау” және
“Әулие” жер ... бар. ... ... 1997 жылы 75,09 мың ... ... ... Жабағылы қорығы ЮНЕСКО жасаған дүниежүзілік ... ... ... ... ... ... Тау ... бидайық,
түрлі шөптер, боз жусан, беткейінде селдір арша орманы, ... және ... ... Шыңдарын мұздықтар мен көп жылдық қар жапқан. Дәрі-дәрмектік
өсімдіктердің 1000-нан астам түрі бар ... ... ... ... ... ... ... т.б.), жануарлар әлемі де
өте бай, сүтқоректілердің 42 түрі бар.
Медеу-Шымбұлақ таулы курортында қайта жаңарту жұмыстары жүргізіліп ... ... ... ... ... және “Оve Agup and ... ... танымал компаниялар. Медеу-Шымбұлақ тау курорты тек соңғы
үлгідегі технологиямен жабдықталып, ... ... сай ... ... ... “Caspi Ecology” сараптау компаниясы
бақылайды.
Туризм - әлемдік экономикада басты рольге ие. ... ... ... ... ол 11 ... ... халықаралық инвестицияны,
әлемдік ұлттық өнімнің 10-шы бөлігін және әлемдік өндірістің әрбір ... ... ... ... ... ... индустриясы жоғары пайдалы
бола отырып, халықаралық ... ... ... ... сегменті болып
табылады. 1999 жылы халықаралық туризмнің үлесі әлемдік экспорттан ... 8 ... және ... ... секторын экспорттаудың 37 пайызын
құрайды. Туризмнен ... ... ... ... ... және көліктерді
экспорттаудан түсетін пайдадан кейінгі үшінші орынды ... ... ... жаңа ... басында да сақталды. Осыған
байланысты Қазақстанның әлемдік туристік нарықта өз ... ... зор. ... ... ... ... болатын орындар
ашылуда.
Туризмнің тез және тұрақты өсуін, оның ... ... ... ... ... әсерін есепке ала отырып,үкімет Қазақстанның
ұзақ мерзімді даму бағдарламасында туристік саланың болашағын ... ... ... саласындағы мемлекеттік саясаттың қалыптасуын құқықтық,
ұйымдастырушылық негіздерін жасап, Қазақстанда бәсекеге қабілетті туризм
индустриясын жасауға ... ... ... ... сирек түрлеріне тоқталсақ,
Н.Ә.Назарбаевтің “Қазақстан – 2030” стратегиясында 2010 жылға жылға дейінгі
бірінші ... даму ... ... және туризм инфрақұрылымы тез
арада ... ... ... маңызды мәселе ретінде қарастырылды. Сондықтан
Қазақстан Республикасындағы туризм индустриясын зерттеу, туризмнің сирек
түрлерін ұйымдастыру ... ... ... Қазақстандағы туризмнің
мүмкіндігі өте жоғары әрі өзіне тән ерекшеліктері бар.
Бүгінде Қазақстандағы ... ... ... ... фирмалар
айналысады. Олар тегін таратылатын жарнамалық газеттерге жарнама береді.
Дәл қазіргі кезде қызмет етіп ... ... ... ... ... төменде мәліметтер келтірдік:
“Гиацинт тур” компаниясы 2003 жылдан бері ... етіп ... ... қызметі үшін Халықаралық сыйлықпен марапатталған. Ол Анталия,
Испания, Чехия, Италия, ... ... ... ... ... ... Барлық бағыттар бойынша авиабилеттер, отель, тамақтандыру, емдеу-
сауықтыру қызметтерін атқарады.
1993 жылы құрылған ... ... ... ... Франция, Испания,
Италия, Чехия, Тунис елдеріне тур ... осы ... ... ... ... сыйлыққа ие болды (“Туризм, гостиничное дело и
гастрономия” номинациясы ... Ол ... ... ... арқылы кредитке
де турлар өткізеді. Жалпы Қазақстанда серіктес банкілері арқылы кредитке
тур ұйымдастыру да қанат ... ... ... Чехия, Қытай, Израиль, Индия елдеріне емдік-сауықтыру
мақсатымен апарады, шетелдерге ... ... ... ... ... ... т.б.) виза ашу, ұзарту ... ... ... ... коропоративтік қызмет көрсетеді.
“Атлантида тур” туристік агенттігі ... ... ... ... ... Египет, Тайланд, Польшаға тура рейстер жасау арқылы
экскурсиялық турлар өткізеді, 30-80 күн аралығына виза ... ... ... ... қатар визалық қолдау көрсетеді.
“Ырыс-Тур” Қазақстан Республикасындағы санаторийлер мен ... ... ... Олар: “Ақ қайың”, “Мерке”, “Сары-Ағаш”, “Қапал-Арасан”,
“Бурабай” курорты, “Алакөл”, “Барлық Арасан” санаторийлері.
“World Kaz Tour” туристік агенттігі ... ... ... ... берсе, “Sadir Tour” фирмасы Иран, Түркия, ... ... ... ... ... ... сарқырамасы, Чарын шатқалы),
Түркістанға экскурсия жасайды.
“Atlantis travel international” ... ... ... бар, ... ... ... визалық қолдаулар
жасайды.
“Best travel ltd” фирмасының – “Алакөл”, “Бурабай”, Ыстықкөлге турлары
бар. “Astana Tour” туристік агенттігі де ... ... ... Бурабай,
Алакөлге турлар жасайды. Ыстықкөл, Бурабайға 2003 жылдан бері “Ольга”
фирмасы да тур ұйымдастыруда.
“Camilla tur” ... ... ... ... ... ... қана ... виза ашады, ұшақ, поезд, автобус қатынастарын қамтамасыз
етіп, жүктерді (жиһаз, құрылыс материалдары) жеткізеді.
“Silk Road ... +” ... тур ... қатар емдеу және
экскурсиялық турларды жасайды.
“World Travel ...... ... ... ... теңіздегі
демалысты қамтиды, туры 800 доллардан жоғары, оған қоса қосымша ... ... жеке ... демалыс, емделу, экскурсияларды, “Diskovery
LTD” – авиабилеттер, төлқұжат жасау, ... ... ... ... ... ... тур ұйымдастырумен айналысады.
“Raido” туристік компаниясы Түркия, Греция, Болгарияға 650-850 доллар
арасында тур ұйымдастырады.
“Vacation tour” туристік компаниясы Болгария туроператорының ... тек ... ... ұсынады.
“Premium travel Company” туристік компаниясы мен “SKI travel agency”
туристік агенттігі ... ... ... ... бір ... елге ... аралайды.
“A&S Travel” компаниясы Түркия, Қытай, Германия, Испанияға шоп-турлар
жасайды, гид аудармашылары бар. 2002 жылы ... ... tour” ... ... турлар ұйыдастырады.
“Almaly Travel” – теңізде демалу және ем ... ... ... ... шоп-турлар өткізеді.
“Sanat” туристік агенттігі өзін кәсіби әрі сенімді деп ... ... мен жеке ... ... tour” Санкт-Петербургке, Еуропаға топтық турлар ұйымдастырады.
Биыл Балқаш көлінің оңтүстік-шығыс жағалауында “Riva Lepsy” ойын-
сауық, ... ... ... Онда ... ... ... қыдыру,
жағажайдағы волейбол, би ұйымдастырылған.
“VIP KZ tour” ... ... ... бірге Қазақстанда экскурсиялар
ұйымдастырады.
“Julia tour” Еуропаға жеке турлар ұйымдастырады. Қазақстан құжатын
дайындау, визалық ... және ... ... ... ... ... ... балалар, жастар
лагері бар. Туристерді Еуропа бойынша автобуспен қыдыртады.
2004 жылы ... ... ... агенттігі Түркия, Малайзия,
Индонезия, Таиланд, Сингапурге демалыс, Чехия, Израиль, ... ... ... ... ... ... ... демалу турларын жасайды.
“Inter Travel” компаниясы Еуропаға турлармен қатар шетелде оқытуды да қолға
алған.
“Bell company” ... 757 ... ... ... Малайзия,
Сингапурге туристерге сапар шектіреді, турдың құны 800 $-дан жоғары. “Евро-
тур классик” ... ... туры 680 $-дан ... KZ” компаниясы клиенттеріне 5 пайыз жеңілдіктер
қарастырған.
“Diskovery LTD”, “A&S ... ... Tour”, ... “VIP ... “Djaid Tours” туристік агенттігі ... тур ... ... ... көзі бұл елде ... ... өсіп ... Қырғызстанның
2010 жылға дейін туризмді дамыту стратегиясы бар.
Қырғызстанның ... ... ішкі ... ... ... ... болмайтындығын тілге тиек етуде. Қырғыз елі осылайша інжу-
маржанына үміт ... ... ... Ыстық көл аумағында 450-дей
демалыс орындары бар.
Ыстықкөлде бүгінде жеңілдікпен алғанда коттедждер ... тг, ... ... тг, ... люкстер 23-25 доллар, люкс 35-40 тг
аралығында.
“Orgas” фирмасы ... ... ... “Leily ... ... “BVT ... “Helen tour”, “Sunrise Travel”, “Diligence”,
“San tour Kazakhstan”, “Deltur”, “Мега-тур” туристік компаниясы, “Даймонд-
тур”, “Казтур” ... ... ... ... ... ... бүгінгі таңда Қазақстанда қызмет етіп отырған туристік
мекемелер.
Қазақстанда “K-TAU ... ... 2005 ... қызметін бастады.
Қызметінің негізгі түрлері: барлық бағытқа авиабилеттерді брондау, ... ... ... ... үй ... ... ... туризм, көрмелер,
семинарлар, конференциялар ұйымдастыру, корпоративтік ... ... және ... ... ... ... туризм саласында алдыңғы
қатарда келе жатыр, ... ... ... ... ие”, - ... берді “Есть контакт” корпоративтік газеті бұл компанияға /7.
“K-TAU Travel” өзінің құрылған күнінен бастап қызмет көрсету ... ... ... ... ... ... “K-TAU ... арасында Түркиядағы ірі құрылыс компаниясы “Platinum ... бар. “K-TAU ... ... ... ... қалаларында, Уфа,
Пермь т.б. да Ресейдің ірі қалаларында іскери серіктестері бар, Қазақстанда
“Табаған” спорттық-көңіл-көтеру ... ... ... ... ... ... ... топты турдың
барлық кезеңінде алып жүретін кәсіби гидтердің болуына да ... ... ... мен ... ... орналасқан жоғары
класты отельдер бар, клиенттердің барлық қажеттіліктерін қанағаттандыруға
бағытталған бағдарламалары ... ... ... ... ең ... ... “K-TAU ... ең басты артықшылығы – шапшаңдық.
“K-TAU Travel” компаниясы жеке клиенттермен де, отандық және шетелдік
турагенттермен де жемісті ... ... ... ... ... 2006 ... қаңтарында
ашылған. Кешен Алматы облысының Талғар ауданының ... ... ... – 55 га. ... ... ... мен әдемі
табиғаты, жайлы таза ауасы кешенде жыл бойына туристердің ... ... Олар ... қыстың күндері шаңғы тебеді, қарда жүретін және
сноуборд көліктерімен серуендейді. ... ... 1800 ... Жаздың
күндері таулы туризм, квадроцикл мен таудағы велосипед, курорт ... ... ашық ... мәдени-бұқаралық және спорттық шаралар жасау
мақсат етілген. Кешенде әртүрлі жарыстар өткізу мен ... аса ... жолы 37 ... созылып жатыр. “Табаған” өзінің әлеуметтік-мәнді обьект
ретіндегі имиджін көтеріп, бәсекелестерінің арасында беделді, табысты ... ... ... ... ... бір ... сноуборд пен шаңғыдан
өткізілген жарыс. Оған көп адам қатысты, жеңімпаздарға бәйгелер, сыйлықтар
берілді. ... ең ... ... ... түкіпір-түкпірінен
және көршілес мемлекеттерден қатысушылар келді. Кешен бұл жарысты жыл ... ... ... кешен жан-жақты қызмет көрсетуді мақсат етті: түнде сырғанау,
квадроцикл, ... ... ... т.б. Мақсатты тобы 18-30 жас
аралығындағы жастар, ... ... ... 1000 ... жоғары болуы
керек. “Табағанда” отбасымен, достарымен демалуға болады, оған ... ... “SAT & ... ... ... 6 жылдық туған күнін
“Табаған” спорттық-көңіл-көтеру кешенінде өткізді. Кешенде спорттық шоулар,
ойындар өткізілді.
Соңғы кездері Қазақстандағы ... мен ... ... ... ... сөз ... жүр. Туризм еліміздің экономикасын көтерудегі басым
бағыттардың бірі. Қазақстан өзінің әсем ... ... ... үлкен мүмкіндік алады. Бір Алматы облысының өзінде сирек кездесетін
табиғи ескерткіштер бар. “Свобода слова” газетінде ... ... ... ... ұлттық табиғи “Алтын Емел” паркінің дұрыс қолданылмауы
жайлы, табиғат ... ... ... ... бұл ... жояды деген пікірлер айтылды. Демалыс орындарына баруға кедергі
болатын сапасыз жолдарды жөндеуді неге ... қана ... алуы ... ... ... осы проблеманы шешуге мойын бұрмайды, тірі
табиғаттан түскен пайданың негізгі бөлігін осы ... ... ғой, ... ... ... мақала авторы өте дұрыс айтып отыр. Алматы
облысының территориясында 10 жылдан бері ... ... ... ... ғана
заңдастырылған фирмалар бар. Мақала авторы Көлсайда ... ... ... ... ... ... Іле ... мен
Балқашта балық аулап жүрген немістерді кездестірген. Алматыда тіркелген бұл
фирмалардың барлығы да жергілікті ... ... ... Ауланған
балықтар мен атылған аңдар туралы (оның кейбірі Қызыл кітапқа кірген) есеп
жүргізілмейді. ... ... ... ... ... келетін
әуесқойлардың көбейгендігі туралы айтқандары, көптеген компаниялардың заң
бұзушылықтарға баратындығы жайлы айтқандары шындыққа саяды /8.
Балқаш ... аң және ... ... арналған жерлер жеткілікті. 2003
жылға дейін жабайы аңдарды атуға лицензияны ... ... ... берген. Бұл кәсіпорын орманның ресурстарын, жабайы
аңдарды сақтап, атылған аңдар мен құстар ... есеп ... ҚР ... есеп беретін. 2003 жылдың қаңтар айынан бастап ... ... ... ... ... Рұқсат беру міндеті
осы мекемелердің құзырына көшті. Орман шаруашылығы мемлекеттік кәсіпорны
табиғатты пайдалануды реттеу және ... ... ... басқармасының
құрамына кірді. Олар енді тек күзет мәселесімен айналысты. 2006 жылы ... ... ... ... олар ... қорғау, туристерді аң
аулау мен балық аулауға тартумен айналыса бастады. Бірақ бұл ... ... ... кәсіпорнының функциясын қайталап отыр. “Омега-
Электроникс” деген Алматылық ірі туристік компанияның Балқаш ... ... ЖШС ... ... ... ... жалға алған
жерге зәулім қақпамен қоршалған әкімшілік корпус пен коттедждер салып алды.
Оған компания ... ... кіру ... ... Фирманың қарауындағы
5 ұшақ арқылы туристер тоғайдағы жабайы аңдарды тамашалай алады, атып ... бар. ... ... бір ... ұшу 2000 ... тұрады екен.
Жоғарыдағы аталған фирмалармен қатар “Пушнин”, “Хан-Тәңірі” ... ... ... есеп айырысады. Ал жергілікті бюджет тиын-тебенге
қанағаттанады. “Аттикамен” бірге бұл ... тағы да ... ... бар. ... ... Эвальд Блох басқарады. “Фиш” ... ... ... ... білдіреді. Бұл фирма клиенттерінің негізгі
бөлігі Батыс Германияның әуесқой балық ... ... ... ... ... өте құпия сақталады.
Туризм мәселесімен айналысатын Балқаш ... ... ... ... ... ... бюджетке жылына 2 млн. теңге
құятынын, ал “Хан-Тәңірі” фирмасының 100-ден 900 мың теңгеге ... ... ... айтты. Бұндай ірі фирмалар үшін бұл ұсақ тиын-тебен
болмақ. Ал туризмнен түсетін миллиондаған долларлар кімнің ... ... ... ... емес ... анық, әрине. Аудан тек қаржылық
қана емес, материалдық, моральдық зиян шегіп отыр. Экологиялық ... ... ... бұзу орасан зиян тигізеді. Өрт бола ... ... ... ... арқылы өрт болған жерге
жібермейді, қорытындысында ормандар өрт құшағында қалады.
Аң ... да ... ... Бұрын аң аулаудың ережесі бойынша
тәртіпке бағынатын. Аң аулаушы рұқсат алатын, онда ... аң ... ... Әр ... ... ... ... берілетін.
Аңшы тіркеуден өтетін. Ал бүгінде қанша аң атылғаны еш ... ... ... ... кәсіпорындары орманды өрттен қорғаса,
турфирмалар оны пайдаланып, бай туристерден түскен мол ... ... ЖШС ... туристерді аң, балық аулауға тарту.
Басылымдарда сонымен қатар Қапшағайды ойын-сауық орталығына ... ... мен ... ... ... да көлікке толы (бұл
трассада ... ... жүк ... жүк ... жүреді, бұл жол
Талдықорғанның орталығына ... ... жүру ... ... суға шомылып, демалудың орнына казиноға баратындығы айтылады.
Нәтижесінде Қапшағайдағы туристік обьектілер дамымайды дейді /9.
Қазақстандағы туризмді дамыту ... ... ... ... ... 2003 жылы ... кезеңге орта есеппен 2,7
болса, 2005 жылы 3,1-ге ... ... ... ... ... ... айлық атаулы есептелген жалақысы екі жылдың ішінде
1,5 есе ... ... ... ... ... ... ... 2374021-ден 2974869-ға өскен. Ал Қазақстанға келгендер саны (тұрақты
тұруға келгендерді есепке алмағанда) 3236788-ден 5990691-ге ... ... ... ... саны 713 ... 2005 жылы 846 ... ... туристер саны 2003 жылы – 229014, 2004 жылы – 292738, 2005 ... 434943 адам ... ... ... ... келу туризмі 44990-нан
39872-ге дейін кеміген, шығу туризмі ... ... ... Ішкі ... 184379-ға дейін өскен. Көріп отырғанымыздай, ішкі туризм 2 есеге
өскен.
Туризм саласы үшін жоғары білімі бар ... ... ... ... ... оқу орындарына 1371 студент қабылданған, оның 952-
сі әйел, барлық оқушылардың саны 3676 болған.
Қазақстанға ... ... ... ... ... ТМД ... соның
ішінде Қырғызстан, Ресей, Әзірбайжан, Тәжікстан, Өзбекстаннан келген. ТМД-
дан тыс ... ... ... ... ... ... Болгария, Ұлыбритания, Венгрия, Германия, АҚШ, Франция, Литва,
Моңғолия, ... ... ... Индия, Иран, Италия, Қытай ... ... ... ... азаматтары көбінесе ТМД елдеріне, ҚХР,
Нидерланд, БАЭ, Түркия, Германия, Ұлыбритания, Египет, Таиланд, ... ... ... ... ... ... ... басым бөлігі
Алматыда, одан кейін Қарағанды, Шығыс Қазақстан, Астана, Алматы ... ... ... ... ... туристердің көпшілігі Алматы, Астана, Шығыс Қазақстан,
Қарағанды қалаларына барады.
Туристік қызметті өткізуден түскен ... 2003 жылы 9777,4 млн., 2004 ... млн., 2005 жылы 35026,2 млн. ... 3 ... ... ... 3 ... Бұл кіріске үлес қосқандар туристік фирмалар, қонақ үйлер және қысқа
мерзімге тұруға арналған өзге де орындар, ... ... ... ... туризмды дамытуға болатын нысандар көп. Есік көлі,
Түрген аймағы, Шарын, Хантәңірі, Көлсай, ... т.б. ... ... ... ... ... беретін орындар. Солардың бірі “Көлсай” көлі
демалыс орны. Бұл Солтүстік Тянь-Шаньның інжу-маржаны, Алматыдан 320 ... ... ... ... ... швейцариялықтардың өзі
таңдана бас иген. Алматы трассасынан бұрылып, Жалаңаш, Қарабұлақтан асып
Саты ... ... ... жолдың қауіптілігі сондай, бүйткен демалыс
құрысын деп кері ... қаша ... ... ... маркалы көліктер
жолдағы тастарға ұрылып, саудасы қалмайды, демалуға бара ... ... ... кейін көңілі көтерілер ме?! Ал жолды жөндеуді жергілікті
билік өкілдері біріне-бірі сілтейді, жол ... ... ... ... ... жоқ болады. Көлсайға жақын Қайыңды көліне жай көлікпен жету
мүмкін емес. Көлдің аумағында антисанитарлық проблемалармен ... ... ... өз ... ... туристер де аз
келуде. Газет ... ... ... ... ... жарнаманы
кездестіре алмадық.
Атақты Шарын шатқалы трассадан 10 км ғана алыс ... ... ... қара ... ... ... көруге
келгендердің ашу-ызасын шақырады, шетелдіктер мазақтап, күліп кетеді.
Қоғамды табиғатты көркейтуге, көрікті аймақтарды сақтауға, ... ... ... ... ... да ... ... байланысты көлік қызметтерінің көлемі :
1) әуе;
2) теміржол;
3) қала ... ... ... ... ... ... 2003 жылы – 29591843 ... болса, 2005 жылы оның саны – 33994333 мың теңге болған, яғни 4,5 ... ... ... ... ... ... ... көрмелер,
хайуанаттар парктері, концерттік ұйымдар, клуб үлгісіндегі мекемелер
кітапханалар, кино қойылымды ... ... ... луна-парктер мен
демалыс парктері, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар т.б.
Қазақстан ... ... ... ... және экскурсиялық
саяхаттар, туристік қызметтің барлық түрлерін көрсету, туристік ... мен ... ... және ... ... Бұл қызметтердің бәрі
туристік қызметтің негізгі ... ... ... ... ... қызметтің субьектілері шетелдік, отандық заңды және ... ... ... ... айналысатын азаматтығы жоқ адамдар.
Соңғы жылдары елдің ішінде демалуға сұраныс күрт өсті. Қазіргі ... ішкі ... ... ... ... қатар тек
демалыс күндері ұйымдастырылатын ондаған турлар бар. ... ... ... ... ... ... ... деңгейінен 300 метр биіктіктегі таулы
өзендер мен ... ... ... ... ... т.б. ... ... адамдарға денсаулық пен күш-жігер береді.
Шығыс Қазақстанды туризмнің орталығына қосуға болады. Әдемі тау ланшафты,
ну ормандары, көптеген ірілі-ұсақты өзендері мен ... ... ... ... бәрі әлемдік туриндустрияда танымал. 1960 жылы ... су ... ... ... ... ұқсаған таулар кімді
таңдандырмаған. 1200 метр биіктіктегі жартастары мен қарағайлы ормандары
бар Баянауыл да ... ... ... ерекшеленетін жердің бірі.
Танымал ұлттық парктің табиғаты керемет, ... әр ... өз ... ... аңыздар бар. Сабындыкөл. Аңыз бойынша Баян сұлу өзінің
ұзын, әдемі шаштарын жуып ... ... ... ... ... ... содан
кейін осылай аталған.
Қазақстандағы туризмді дамытуға қолайлы ең тамаша ... бірі ... Оның ... ... ... ... бар, ... сирек кездесетін жерлері бар.
Біз атаған зоналарадың бәрінде ... ... ... ... ... ... – ел ... пайда алып келетін сала. Мәселен, Түркияда 2005 жылы 22 миллион
шетелдік туристен бюджетке 18-19 ... АҚШ ... ... жерді жасыл түспен көмкеріп әсем жаз да ... ... ... көпшілігі соңғы кездері демалысын шетелде өткізуді
дағдыға айналдырды. Өзіміздің көркем табиғатымыздың ... ... ... нарықты реттеу
Туризмнің табысты дамуы, бұл саладағы әкімшілік-нарықтық ... іске ... ... ... ... мемлекеттік туристік саланы
Қазақстан Республикасы білім, денсаулық, ... ... және ... арқылы реттейтін, сонымен қатар құқықтық реттеуіштер
халықаралық саясат пен инфрақұрылымды қолдау үшін ... әсер ... ... екі ... әсер ... ... пен кірісті басқару
немесе ұсыныс пен бағаны басқару.
Қазақстан Республикасының “Туризм ... ... ... ... басқару көп жылдар бойы білім, денсаулық, туризм,
мәдениет және спорт министрлігінің туризм ... ... ... саласындағы нақты міндеттер биліктің жергілікті атқарушы
органдарына тапсырылады. ... ... мен ... ... ... реттеледі. Мемлекет сонымен қатар туристердің
мүддесі мен құқын қорғауды Қазақстан Республикасының Заңдары арқылы және
халықаралық құқық ... ... ... ... ... қызмет көрсету және ... ... ... ... оны нарықтық позиция тұрғысынан қарастыру қажет.
Туризмдегі нарық түсінігі 3 аспектіде қолданылады:
3. Экономиканы жүргізу сипаты ретінде;
4. Өндіруші мен тұтынушының өзара ... ... ... ... ... ретінде, яғни, әлемдік шаруашылықтар
байланыстар жүйесі қалыптастырылады, оның негізінде туристік өнім
қаржыға ... және ... ... ... ... туристік өнімді сатушы
мен сатып алушының ... ... ... экономикалық механизм
ретінде.
Туристік нарықтың субьектілері мыналар:
• туристік өнімді тұтынушылар;
• туристік өнімді өндірушілер;
• мемлекеттік ... ... ... ... ... ... жағдайында циклдық сипат алады. Маусымдық
туристік қажеттілік туристік ... ... мен ... ... ... ... ... тәуелді: ауа райы, теңіз суының қысымы, еңбек
демалысының берілуі, ... ... ... ... ... өнімді циклды өндіру, таудағы қардың қалыңдығы және т.б. Нарықтық
экономикада сұраныстың маусымдық дифференциациясы бағаның деңгейіне тікелей
әсер ... ал баға ... ... ағынның, материалдық ... ... ... ... ... жаңа турларды дайындауда және туристік нарықта, туристік өнімді
жылжытуда маңызды фактор ... ... ... ... ... мен ... модельдері дәл
сипаттайды, онда: D – сұраныстың көлемі, Т – жылдың ... (К – күз, ... қыс, К – ... Ж – ... – бұл ... орталықтанған бизнесті жүргізудің
әдісі.Бұл тұтынушыға ориентациясы бүкіл ұйымды алуы қажет.
Маркетингтің негізгі ... ... ... әкелетін
тұтынушылардың қажеттіліктерін қанағаттандыру болып ... ... және ... ... ... ... ... дұрыс бизнесті жүргізеді.
Егер сіз ... ... ... ... ... ... – бұл ... менеджерлер барлық
тұтынушыларды қанағаттандыра алуға болмайтының ... ... ... тең ... ... ... қажет.Өз
тұтынушыға сәтті күресу үшін бәсекелестеріне қарағанда ол өте әдемі ... ... ... ...... құру керек.
Марктинг-микс (маркетингтік шаралардың ... ... ... ... ... және ... мен ... сатылуына жол ашатын жағдайларды құру,өнімділік
саясат,бағалылық саясат және өткізудің арналарын ... ... ... ... ... ... өзіне қосады.Егер маркетинг дұрыс жүргізілсе немесе
тұтынушылардың ... ... ... ... ... баға ... ... жағымда жағдай
құрылса және оны тұрғызудың эффектті жүйесі құрылса,соныңда қызықтыратын
өнім мен рахаттанған тұтынушыны ... өнім – ... бір ... ... мен санын және
рекреациялық мінезді қызметтерді өзімен көрсететін,қазіргі ... ... ... үшін ... ... ... ... болуы,туристік кәсіпорнының жұмысшыларының оны
білуі және турист сұранысы бойынша оны ... ... ... ... ... ... және ... сәтті өтуіне сөзсіз талап болып келеді.
Туристік өнімді подкрепиттеу идеясы ... өзін өзі ... ... ... ... ... ... өнімді сатып алуымен оны шешуге
тырысатынына зер салуға мәжбүр етеді.бәсекелестіктің пікірі бойынша бұндай
жол туристік ... ... ... ... ... ... ... мүмкіншіліктерін ашады.
«Жаңа бәсекелестік» - бұл өз арасындағы бәсекелестік,туристік
фирмалармен ұсынылатындарымен ... олар өз ... ... ... ... және ... ... басқа заттармен толтырады.
Сондықтан туристік фирмалар ... ... ... ... ... іздеу керек.
Сол немесе басқа туристік өткізудің ... ... ... үшін жарнамалық жұмыспен және басқа коммерциялық жұмыспен комплексте
орындалатын белгілі ... ... ... ... ... ... шаралардың эффектілігінің зерттеуімен
айналасатын және жақсы әсер ететін қабылдаулар туралы ... ... ... ... ... ... ... салада паблик рилейшнздің жеке әдістері емес ... ... ... ... ... ... болуы үшін PR-
технологиялардың қолданылуы ... туып ... ... фирманың
қызметі, қызметкерлерінің ойы, пікірі фирманың жемісті болуына бағытталуы
керек.
Туристік компаниялар Қазақстанда ... ... ... ... ... өмірдің нормасына айналуы керек. Бір өкініштісі, қоғаммен
үйлесімді тіл ... ... ... ... ... ... ... де оны іс жүзіне асырудан қиналады. ... ... ... ... ... механизмін түсінбеуі көп
қиындықтар туғызады. Бұл әсіресе ұсақ фирмалар үшін ... олар ірі ... де ... ... ... Жеке ... бір не
бірнеше PR-мамандары тек осы саламен ғана ... ... ... де ... Бұл да PR-шаралардың өз деңгейінде жүргізілмеуіне
әкеп соғады.
Туризм ... ... ... ... ... ... үлес
қосатын сала. Туризм тұлғаның ел, жер, табиғат ... ... ... ... Дүниежүзілік туристік ұйымның статистикасы бойынша әр
турист өзі барған елде 120 мың ... ... ... ... ... ... көлік, сауда, тамақ өнеркәсібі т.б. көптеген салаларды ... ... ... жаңа жұмыс орындары ашылады, жұмыссыздарға
жұмыс табылады, туризм шағын және орта бизнесті қалыптастырады, ... кірс ... ... ... дамытады. Қазақстан
Республикасы индустрия және сауда ... ... және ... ... ... ... ... бойынша 2005 жылы
Қазақстандағы әртүрлі туристік обьектілер мемлекет бюджетіне 5 ... ... ... ... ... ... ... кедергі болып отырған мәселелер көп. Олар
диплом жұмысында жан-жақты айтылды. Бұл саланың дамуындағы ең ...... ... ... ... ... жасалмайды,
егіз қозыдай ұқсас, назарға бірден ілікпейді, мұның бәрі де тың ... ... ... ... ... ... туризмде бюджеттің 50 пайызға
жуығы жарнамаға жұмсалады екен. Ал бізде ше? ... ... ... 4-5 ... ғана жүзі ... Қазақстандағы туризмнің
дамуына жөндеуден өтпеген ойқы-шойқы жолдар мен ... ... да ... болып отыр.
Туристік фирмалар өздері пайда тауып отырған табиғатты қорғауға күш салуы
керек. Бұл туристік компания, агенттік, фирмалардың қызметін ... ... ... жауапкершілігі болмақ.
Туристік фирмалардың қызметіне, тиімді жұмыс ... ... ... ... салық төлемдеріне, туристік фирмалардың салығына
жеңілдіктер қарастырылу керек. Шетелдік бір ... ... ... ... Бізге кіру туризмінен де бізден шығу туризмі басым болғандықтан,
отандық туристер ... ... ... ... ... ... дайындайтын жоғары оқу орындардың
санынан гөрі сапасына көңіл бөлу ... ... ... ... тиімді
жарнама кампаниясын жүзеге асыратын мамандар аса қажет. Қазақстанда туризм
саласы бойынша 30-ға жуық оқу ... ... ... Оның басым
көпшілігі колледждер болып табылады. Бұл оқу орындарында ғылыми, техникалық
құралдар, әдебиеттер жетісе бермейді.
Туризм индустриясын ғылыми, сандық, ... ... ... ... ашу да ... ... ... бірі.
Қазақстан Республикасы индустрия және сауда министрлігінің Сауда ... ... ... ... ... ... ... кластерін
дамытуға миллиондаған теңге бөлінеді.
Жыл сайын елімізге шет елдерден ... ... саны ... 40 мыңнан астам. Бұл көрсеткіш төмен.
Қазақстанда PR-коммуникация 1980 ... ... ... ... жаңа ... ретінде PR 1990 жылдары қалыптасты. Еліміздегі
PR-нарық экономикалық, саяси және әлеуметтік ... ... ... PR ... және ... қызметпен тығыз
байланысты. PR-дың келесі даму кезеңінде әлеуметтік мәнді функциялар пайда
болды: ... ... ... ... ... басқару, мемлекеттік және коммерциялық құрылымдардағы лоббизм
т.б. 1990 жылдардың ортасында туристік фирмалардың ... ... ... ... ... ... жүздеген мекемелер PR
қызметін тұтынды, ... ірі ... аз ... ... ... ... ... бизнес пен қаржының дамуына байланысты. ... ... және ... ... кәсіпкерліктің әлемдік нарыққа
енуі, ондағы PR-технологиялардың әлемдік деңгейде қоланылуы да ықпал етеді.
PR-нарықтың сапалы өзгерісіне әсер ... ... ... ... ... ... ... жарнаманың дамуы;
- халықаралық деңгейге сай қызмет етуге қажеттіліктің өсуі т.б.
Туристік ... ... ... ... ... мөлдірлік, ашықтық, жариялылық;
- азаматтармен, клинттермен тұрақты байланыс орнату;
- БАҚ-пен тиімді байланысқа қол жеткізу;
- фирма ішіндегі корпоративтік мәдениет;
- ... ... ... ... ... ... жауапкершілігі;
- кеңес беру;
- туристік фирманың алдындағы проблемаларды болжап, талдау, салдарын
болдырмау;
- туристік нысандар ... ... ... ... ... шындыққа, сенімділікке негізделген өзара байланыс;
- дағдарыстың алдын алу, болдырмау, етек алған ... ... ... ... жеке және ... мүддені үйлестіру;
- мамандарды дұрыс іріктеу;
- нарыққа өнім мен қызметті ұсыну, жарнамалау.
1990 ... PR-ға ... ... ... ... бүгінде
онсыз өмір сүріп, бәсекеге қабілеттілік таныта алмайтындығын ... ... ... ... - ... жан- ... ... PR жеке салаларға толық бөліне қоймағандықтан, оны біртұтас
қызмет ретінде жан-жақты қарастыру қажет.
Туристік фирмадағы ... беру ... ... ... ... яғни,
клиенттермен жұмыс. Ол тәжірибелі, өзіне сенімді, ... ... ... ... стратегиялық ойлай білетін, академиялық
дайындығы бар, ... мен ... ... ... туризм саласын
жетік меңгерген маман болуы керек. Кеңес беру ісіндегі туризмге қатысты
мәселелер ... ... ... ... ... ... ... басқару, бәсекеге қабілеттілікті анықтау, сапаны, басқаруды
бағалау, зерттеу және даму, стратегиялық жоспарлау, әкімшілік, ... ... ... ... ... ... ... өсіру,
сапаны бақылау, ақпараттық технология, баспа қызметі, заңдық ... ... ... ...... ... ол ... құрылғаннан
бастап оның қызметінің барлық кезеңінде жүзеге асады. Фирманың имиджін
көтеріп, бәсекеге ... ... ... ... ... және
өзгерістерді жүзеге асыру үшін:
1. Бірінші басшы бәрін өз қолына алып, мекемені өз білгенімен дамытуды
мақсат етуі ... ... ... пайдалануы мүмкін;
3. Компанияда, фирмада, мекемеде PR-бөлімін ашып, PR-мамандарын штатағы
қызметке алуы мүмкін.
Бұның қайсысы ... ... ... әрине, туристік фирма сәтсіздікке
ұшырайды, себебі басшының қоғаммен, БАҚ-пен байланыс жасап, ... ... ... қоғамдық топтар үшін корпоративтік
шаралар ұйымдастырудан өзге де ... ... ... PR-маманының
жоқтығы мекеме қызметіне елеулі көлеңке түсірері анық. Екінші жағдайда
агенттіктің қызметі қымбат әрі оның ... тек ... ... ... ... ... Сондықтан үшінші нұсқа өте тиімді.
Туристік фирманың ... ... ... ролі ... Ақысыз, сапасы төмен, ақ, қара түсті газеттерге жарнама бергенше,
корпоративтік басылымда түрлі-түсті, оқырманды тартатын мазмұнды ... ... ... кең ... беруге болады. Бұл басылым ... үшін де ... ... ... ғана ... ... ету өнері. Паблик рилейшнз адам ... ... ... ... бірі – ... ... PR-шаралардың тиімділігін анықтау төмендегі
мәселелерге негізделеді:
- Туризмнің проблемасын ... ... ... фирмалардың имиджін
көтеру, қоғам назарын өзіне аудару ... ... ... ... ... ... арқылы, зерттеу әдістері арқылы
бағалау;
- инвестиция тарту тиімділігін бағалау;
- ... ... ... туралы есеп.
Қорытындылай келе, диплом жұмысындағы қозғалған мәселелерді былай
тұжырымдауға болады:
1. Қазақстанның ... ... ... ... ... ... ... мен Алматы облысындағы Алматы қаласында тіркелген,
жергілікті бюджетке ... ... ұсақ ... қызметін реттеу
керек;
2. Қазақстанда туризмнің дамуы үшін мемлекет тарапынан ... ... ... ... ... дамыту жайында
айтылып жүр, Қазақстанда туризмге негіз боларлық нысандар, табиғи
жерлер, ... ... бар. ... – ішкі ... ... ... туады;
3. Қазақстандағы туризмнің жарнамасы өз деңгейінде емес, дамыту керек;
4. ... ... ... ... ... PR-мамандар
жарнама, маркетингпен де айналысқандықтан, PR-шаралар өз деңгейінде
жүрмейді;
5. Туристік саладағы PR-мамандар ... ... ... ... PR-ға көңіл назар аударуы керек.
6. Туризм саласындағы жарнама, PR-мәтіндерде, корпоративтік басылымдарда
қазақ тіліне ерекше көңіл ... ... і л т е м е л е ... Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан. Қазақстан Республикасының Президенті
Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына Жолдауы. Астана, 2007 жыл, 28
ақпан.
2. Пузикова Е.П., ... В.А. ... ... ... 1997. ... ... ... рилейшнз для профессионалов. «Рефл-бук»
«Ваклер», 2003. 327 б.
4. Г.Г.Почепцов. Паблик рилейшнз для ... ... 2003. 330 ... ... ... ... ... Алматы, 2006 жыл. – 131
бет.
6. Қазақстандағы туризм бәсекеге қабілетті ме? // ... 2006. ... (№22). – 12 ... ... мен ... K-TAU Travel // Есть ... №2, март,
2007.
8. Е.Уралбаев. Турфирмы губят природу // Свобода слова. 31 мамыр,
2007 жыл. 19 б.
9. ... ... ... ... // ... ... 24 ... жыл. 20 б.
10. Қазақстан туризмі 2005 жыл. Статистикалық жинағы. Алматы, ... а й д а л а н ы л ғ а н ә д е б и е т т е ... Жаңа ... жаңа ... ... ... Президенті
Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына Жолдауы. Астана, 2007 жыл, 28
ақпан.
12. Пузикова Е.П., Честпиков В.А. ... ... ... ... Г.Г.Почепцов. Паблик рилейшнз для профессионалов. ... ... ... ... рилейшнз для профессионалов. «Рефл-бук»
«Ваклер», ... ... ... 2005 жыл. ... жинағы. Алматы, 2006
жыл.
16. Қазақстан туризмі 2004 жыл. ... ... ... ... ... ... 2003 жыл. Статистикалық жинағы. Алматы, 2004
жыл.
18. Қазақстан туризмі 2002 жыл. Статистикалық жинағы. Алматы, ... ... А.Н. ... ... ... ... А.И.Ковалев., В.В.Войленко. Маркетинговый анализ. М., 2000.
21. Арман Дейан. Реклама. Санкт-Петербург, 2003.
22. Дженнифер ... Майк ... ... ... ... Блэк С. ... рилэйшнз. Что это такое?» - М.: Новость, 1990.
24. Викентьев И.Л. «Приёмы ... и Public ... ч.1: ... ... ... ... Г.Г. «Паблик рилейшнз для профессионалов». М.: ... ... - ... ... ... ... |
|қызметі |
|Келісім-шарт |
|бөлімі ... | ... | | |
| | ... | | |
| | ... | | |
| ... |
| ... |
| ... ... ...

Пән: Туризм
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 66 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстандағы туризмді дамытудағы қолданылатын PR - технологиялар70 бет
Қазақстандағы туризмді дамытудағы қолданылатын pr-технологиялар туралы37 бет
Экономикалық ұғымдар168 бет
Еуропа мен Қазақстан арасындағы туристік алмасуды дамытудың болашағы67 бет
Этно-мәдени туризмді Қазақстанда дамыту болашағы34 бет
Бастауыш сыныпта дамыта оқыту технологиясын қолдану42 бет
Бәсекеге қабілетті 50 елдің қатарына Қазақстанның кіру мәселесі33 бет
Дамыта оқытудың теориялық негііздері22 бет
Дамыған елдердегі жергілікті өзін өзі басқаруды тәжірібиесі30 бет
Жоғары оқу орындарының экология бөлім студенттеріне қазақ тілін дамыта оқыту әдістемесі119 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь