"Органикалық химия."

1. Органикалық химияның ғылым ретінде пайда болуы, дамуы және маңызы
2. Органикалық химия
3. Химиялық құрылыс теориясы
4. Молекуланың химиялық құрылысы
5. Изомерлену құбылысы
6. Органикалық қосылыстардың химиялық құрылыс теориясының дамуы мен маңызы
Әдебиеттер тізімі
Органикалық заттар адамға өте ертеден таныс болды. Себебі адамның өмір сүруіне ең қажетті заттар — ішетін тағам, киетін киім, жағатын отын, т.б. органикалық заттар еді. Уақыт өте келе адамдар табиғи органикалық шикізатты өңдеп, өз қажетіне пайдалануды үйрене бастады. Ерте кездің өзінде-ақ адамдар тамақ пісіруді, тері илеуді, жарақаттарын жазатын дәрілер (майлар) дайындауды, малдың сүтін өңдеуді, сусындар дайындауды білді. Бертін келе адамдар өсімдіктерден бояулар алып, тері мен матаны бояуды, қант өндіруді, сабын жасауды, сірке суы мен өсімдік майын алуды үйренді. Осылай адамның пайдаланатын заттары көбейіп, өндіретін өнімдерінің саны өсе берді.
Алғашқыда адамдар шығу тегіне байланысты заттарды минералды, өсімдік тектес және жануар тектес деп үш топқа бөлді. XIX ғасырдың басында аналитикалық тәсілдер арқылы өсімдік тектес заттар мен жануар тектес заттардың құрамдары және қасиеттері ұқсас екені байқалды. Олардың бәрінің құрамында көміртек атомдары болатыны дәлелденді. Осы кезден бастап заттарды жінералды және органикалық деп екіге бөлді.
Көміртектің қосылыстары туралы ғылым XIX ғасырдың басында пайда болды. Швед ғалымы Й. Берцелиус 1808 жылы тірі организмнен алынатын заттарды «органикалықк заттар» деп, ал оларды зерттейтін ғылымды «органикалық химия» деп атауды ұсынды. Бірақ ол органикалық заттар ерекше «тіршілік күшінің» әсерінен тірі организмдерде ғана пайда болады деп есептеді. Мұндай ғалымдардың түсініктері виталистік көзқарас болды (лат. vita — «өмір» деген сөз) және ол кезде барлық органикалық заттардың негізінде көміртек атомы жататыны белгісіз болды. Виталистік ілім органикалық заттардың адам қолымен алынуын жоққа шығарып, органикалық химияның дамуына кедергі келтірді.
Көп уақыт өтпей-ақ көптеген органикалық заттар синтезделіп, жасанды жолмен алына бастады. Неміс ғалымы Ф. Велер 1828 жылы бейорганикалық зат — аммоний цианатынан мочевинаны (несепнәр) синтездеді. Сол сияқты орыс ғалымы Н. Зинин анилинді (1842 жылы), неміс ғалымы Г. Кольбе сірке қышқылын (1845 жылы), француз ғалымы М. Бертло майды (1854 жылы), орыс ғалымы А. Бутлеров қантты заттарды (1861 жылы) синтездеп алды. Осылай органикалық заттарды да бейорганикалық заттар сияқты лабораторияда алуға болатыны дәлелденді.
Бұл ғалымдардың еңбектері органикалық және бейорганикалық заттардың араларында тығыз байланыс бар екендігін және олардың бір-біріпе айналулары мүмкін екендігін көрсетті.
Органикалық химияның жеке ғылым ретінде бөлінуінің басты себебі, органикалық заттардың бәрінің құрамына көміртек атомы кіреді және олардың саны өте көп, түрлері әр алуан. Тағы бір себеп — органикалық заттардың бейорганикалық заттармен салыстырғандағы қасиеттерінің ерекшеліктеріне байланысты. Үшінші себеп — адамдардың тіршілігі мен іс-әрекетінде органикалық қосылыстардың маңызы зор. Сонымен қатар органикалық заттар биологиялық жағынан маңызды. Тірі организмдерде жүретін процестер органикалық заттардың қатысында өтеді. Биологиялық процестердің жүруін реттеп, катализдеп отыратын гормондар, витаминдер, ферменттер — органикалық қосылыстар. Ішетін тағамымыз, негізінен, органикалық заттар. Киетін киіміміз, жағатын отынымыз да органикалық заттардан тұрады. Дәрі-дәрмектер мен жуғыш заттар, қағаз бен бояулар, синтездік каучук пен резеңке, желім мен лак, жарылғыш заттар мен органикалық тыңайтқыштар, т.б. органикалық заттарға жатады.
1. Химия: Жалпы білім беретін мектептің жаратылыстану-математика бағытындағы 11-сыныбына арналған оқулық / Ә. Темірболатова, Н. Нұрахметов, Р. Жұмаділова, С. Әлімжанова. – Алматы: «Мектеп» баспасы, 2007. – 352 бет.
        
        Органикалық химия
Жоспар
1. Органикалық химияның ғылым ретінде пайда болуы, дамуы және маңызы
2. Органикалық химия
3. Химиялық ... ... ... ... құрылысы
5. Изомерлену құбылысы
6. Органикалық қосылыстардың химиялық құрылыс теориясының дамуы мен маңызы
Әдебиеттер тізімі
Органикалық химияның ғылым ретінде пайда болуы, дамуы және ... ... ... өте ... ... ... Себебі адамның өмір
сүруіне ең қажетті заттар — ішетін тағам, киетін киім, ... ... ... ... еді. ... өте келе ... табиғи органикалық шикізатты
өңдеп, өз қажетіне пайдалануды үйрене бастады. Ерте кездің өзінде-ақ
адамдар тамақ пісіруді, тері илеуді, ... ... ... (майлар)
дайындауды, малдың сүтін өңдеуді, сусындар дайындауды білді. Бертін келе
адамдар өсімдіктерден бояулар алып, тері мен матаны бояуды, қант ... ... ... суы мен ... ... ... ... Осылай адамның
пайдаланатын заттары көбейіп, өндіретін өнімдерінің саны өсе берді.
Алғашқыда адамдар шығу тегіне байланысты ... ... ... ... ... тектес деп үш топқа бөлді. XIX ғасырдың басында аналитикалық
тәсілдер арқылы өсімдік тектес заттар мен жануар ... ... ... ... ұқсас екені байқалды. Олардың бәрінің құрамында көміртек
атомдары болатыны дәлелденді. Осы кезден бастап заттарды жінералды және
органикалық деп екіге бөлді.
Көміртектің ... ... ... XIX ғасырдың басында пайда болды. Швед
ғалымы Й. Берцелиус 1808 жылы тірі организмнен алынатын заттарды
«органикалықк заттар» деп, ал ... ... ... ... ... ... ... Бірақ ол органикалық заттар ерекше «тіршілік күшінің»
әсерінен тірі организмдерде ғана пайда болады деп ... ... ... ... ... болды (лат. vita — «өмір» деген
сөз) және ол кезде барлық органикалық заттардың негізінде көміртек атомы
жататыны белгісіз болды. ... ілім ... ... адам ... ... ... ... химияның дамуына кедергі келтірді.
Көп уақыт өтпей-ақ көптеген органикалық заттар синтезделіп, жасанды жолмен
алына бастады. Неміс ғалымы Ф. Велер 1828 жылы ... зат — ... ... ... ... Сол ... орыс ғалымы Н.
Зинин анилинді (1842 жылы), неміс ғалымы Г. Кольбе сірке қышқылын (1845
жылы), ... ... М. ... ... (1854 ... орыс ... А. Бутлеров
қантты заттарды (1861 жылы) синтездеп алды. ... ... ... ... ... ... лабораторияда алуға болатыны дәлелденді.
Бұл ғалымдардың еңбектері органикалық және бейорганикалық заттардың
араларында тығыз байланыс бар екендігін және олардың бір-біріпе айналулары
мүмкін ... ... ... жеке ... ... ... ... себебі,
органикалық заттардың бәрінің құрамына көміртек атомы кіреді және олардың
саны өте көп, түрлері әр ... Тағы бір ...... заттардың
бейорганикалық заттармен салыстырғандағы қасиеттерінің ерекшеліктеріне
байланысты. Үшінші себеп — адамдардың тіршілігі мен іс-әрекетінде
органикалық қосылыстардың ... зор. ... ... ... ... ... ... Тірі организмдерде жүретін процестер
органикалық заттардың қатысында өтеді. Биологиялық процестердің жүруін
реттеп, катализдеп отыратын гормондар, витаминдер, ферменттер — органикалық
қосылыстар. Ішетін тағамымыз, ... ... ... ... ... ... да органикалық заттардан тұрады. Дәрі-дәрмектер
мен жуғыш заттар, қағаз бен бояулар, ... ... пен ... желім
мен лак, жарылғыш заттар мен органикалық тыңайтқыштар, т.б. органикалық
заттарға жатады.
Тамақ, фармацевтика, талшық, каучук, резеңке, пластмасса, шайыр (смола),
бояу өнеркәсіптері, газ, ... ... ... мен ... ... ... ... салалары болып табылады.
Берцелиус Йенс Якоб (1779—1848) Швед химигі. Химияның негізін қалаушылардың
бірі. «Органикалық зат», ... ... және ... ұғымдарын
енгізді. Органикалық қосылыстардың элементтік құрамын анықтаумен айналысты.
45 химиялық элементтің атомдық ... ... ... (1803 ... (1817 жылы), торий (1828 жылы) элементтерін ашты. Химиялық
элементтердің қазіргі қолданылып жүрген таңбалары мей химиялық
қосылыстардың ... ... (1814 ... ... ... ... қосылыстарға алғаш қолданды. «Химия оқулығын» (1843
жылы) жазды және жыл сайын шығатын «Химия мен физиканың жетістіктерін
шолуды» құрастырып отырды.
Велер Фридрих (1800-1882) Неміс ... ... ... ... ... Изомерлену құбылысын зерттеді, көптеген жаңа
қосылыстарды алудың жолдарын тапты. 1828 жылы циан қышқылының аммоний тұзын
буландыру арқылы мочевинаны синтездеп, алғаш рет ... ... ... ... ... жолмен алуға болатынын көрсетті.
Органикалық химия – химияның көміртек және оның басқа элементтермен
түзілген органикалық қосылыстарын, олардың өзара түрлену заңдылықтарын
зерттейтін саласы. ... ... ... заттардың синтезі мен
құрылымын анықтауда, ондағы электрон тығыздығының таралуын, атомдардың
кеңістіктік орналасуын және химиялық реакция механизмін белгілеудегі
мүмкіндіктері шексіз. Сонымен қатар ол ғылым мен ... ... ... ... және ... ықпал етеді. Органикалық химия
терминін алғаш 1808 жылы швед химигі И.Берцелиус (1779 – 1848) ... ... ол ... тек тірі ... ғана байланыстырылып түсіндірілді.
19 ғасырдың аяғында көптеген зерттеулер нәтижесінде органикалық қосылыстар
синтезделіп, ол ... ... ... Органикалық химияның ғылым ретінде
дамуы осы кезден басталады. Органикалық химияның дамуында 1861 жылы
А.Бутлеров ашқан ... ... ... ... ... орын ... байланысты органикалық химияға химиялық байланыс, молекулада
атомдардың байланысу реті, олардың өзара әсері, т.б. жаңа ұғымдар ... ... ... осыған дейін белгісіз болып келген изомерия
құбылысын толық түсіндіре алды. Одан басқа: типтер теориясы, ... ... жаңа ... ... валенттілік ережесі, бензолдық
теория, құрылыс, изомерия құбылысы, молекуладағы атомдардың кеңістіктік
орналасуы, ... ... әсер ... т.б. көптеген жаңалықтар
органикалық химияны одан әрі дамытты. 20 ғасырдың басында талдаудың жаңа
физикалық әдістері жасалып, жетілдірілді: хроматографиялық, ЭПР, рентген,
құрылымдық ... ... ... резонанс,
инфрақызыл және ультракүлгін-спектрометриясы, т.б. Бұл әдістер химиялық
әдістерді қолданбай-ақ, күрделі органикалық заттардың құрылымын тез және
дәл анықтау мүмкіндігін берді.
Этилформиат
1915 – 1916 ... ... ... ... ... ... ... қосылыстарда электрон және оның тығыздығының таралу
табиғатын түсінуге мүмкіндік туды (мезомерия және резонанс теориясы). 20
ғасырдың 2-жартысында тізбекті ... ... ... ... ... ... түсінуге жол салған зерттеудің кенетикалық
әдістері қолданыла бастады. Әсіресе сұйық отын тапшылығы туғанда Бергиус
реакциясы арқылы көмірді ... ... ... ... орын алды (1912 –
1913). Полимерлер химиясы кең өріс ала бастады. 1897 – 1999 ... ... ... ... мен техникада қолданылып жүрген
бластомерлер алынды. Ал 1936 жылы синтетикалық полимерлер найлон, тефлон
синтезделді. Полимерлер химиясы жоғары молекулалы қосылыстар деп ... ... бір ... ... ... ... ... химиясы
ерекше орын алады. Бұл саланың дамуында неміс химик-органигі А.Гофман (1818
– 1892) лабораториясының еңбектері зор болды. 1856 жылы ең ... ...... ал 1858 жылы ... алынды. Бояғыш заттар
фотография ісінде кеңінен қолданыла бастады. ... ... ... ... ... дами ... негізін салушы ғалымдар: А.Ш. Шәріпханов, И.Н. Назаров, И.Н. Азербаев,
Т.І. Шомбалов, Н.Н. Воронцов болды. Олар өз ... екі ... жаңа ... ... ... және Қазақстан өсімдіктерінің
химиялық құрамын зерттеу. Зерттеулердің мақсаты синтез жолымен және
өсімдіктер дүниесі ... ... ... ... ... алу.
Қазақстанның органик ғалымдары гетероциклді және ацетилен қосылыстары
негізінде нәзік органикалық синтезді жүзеге асырып, дәрілік препараттар
“Рихлокаин”, “Алмакаин”, ... ... ... өсімдік тектес
препараттар “Алхидин”, “Рамон”, “Сүттіген”, т.б. синтездеп, өндіріске
енгізді. Органикалық ... ... ... ... ... ... ... байланысты. Ол тірі организмдердегі биохимиялық процестерді
анықтап, көптеген ауруларды ... ... ... ... ... ... химияның жетістіктері қазіргі кездегі өндірісте
(өсімдік өсуін реттеуіштер, бояу, жасанды каучук, жанармай өндіру) кеңінен
қолданылады.
Химиялық құрылыс теориясы
XIX ... ... ... ... ... келе жатқан өнеркәсіпке
қажет көптеген органикалық заттар (әр түрлі бояулар, дәрі-дәрмек, жарылғыш
заттар, т.б.) алынып, зерттеле ... ... ... тәжірибелік
материалдарды жүйелеп түсіндіретін ілім қажет болды. Сол кезде көптеген
мәселелер түсініксіз ... ... «Екі ғана ...... пен
сутектен тұратын қосылыстардың саны неге өте көп (СН4, С2Н2, С2Н4, С2Н6,
С6Н6 және т.б.)?», «Бұл қосылыстардағы көміртек атомдарының валенттіктерін
қалай түсіндіруге болады?», ... ... ... ... заттар
(С6Н12О6 — глюкоза мен фруктоза, С2Н6О — этил спирті мен диметил эфирі)
неліктен әр түрлі ... ... ... сияқты сансыз көп сұрақтар туды.
Неміс ғалымдары А. Кекуле мен А. Кольбенің зерттеулері нәтижесінде (1857
жылдары) көміртек атомының валенттіктері төртке тең екені және ... ... ... түзе ... ... ... болды. Сол
кезден бастап көміртек атомы оның валенттіктерін бейнелейтін төрт сызықша
арқылы байланысқан «С» таңбасы арқылы ... ... ... ... ... ... Кольбемен қатар көміртектің
төрт валентті екенін болжады (1857 жылы). Көміртек атомдарының n санымен
байланысқан сутек атомдарының саны ... тең ... ... ... ... ... пішінін ұсынып (1865 жылы),
Бутлеровтың химиялық құрылыс теориясын ароматты қосылыстарға пайдаланды.
Ароматты қосылыстар теориясын жасады. Карлсруэде өткен химиктердің I ... ... ... ... Адольф Вильгельм Герман (1818-1884) Неміс химигі. Төртхлорлы
көміртекті элементтерден синтездеуге болатынын (1843 жылы) дәлелдеді.
Карбон қышқылдарының тұздарынан электрохимиялық жолмен ... ... алу ... ашты ... ... ... үшіншілік спирттердің болатынын болжады. Кекулемен қатар көміртектің
төрт валентті екендігін айтты. Радикалдар теориясын қолдады.
Бірақ бұл ғалымдар органикалық химияда сол ... ... ... көп
сұрақтарға жауап беретін жалпы теорияны шығара алмады.
Осындай көп мәселелерді Қазан университетінің профессоры Александр
Михайлович Бутлеров 1861 жылы негізін қалаған органикалық ... ... ... ... Ол ... негізгі қағидалары
мыналар:
1. Органикалық зат молекуласындағы атомдар ретсіз орналаспайды, ... ... сай ... бір ... ... A. М.
Бутлеров молекуладағы атомдардың байланысу ретін заттың химиялық құрылысы
депатады.
2. Заттың қасиеті оның молекуласының құрамына, ... ... ... ... ... ... ... молекуладағы атомдардың өзара
байланысу ретіне де (яғни, химиялық ... ... ... атомдардың байланысу реті көрсетілген химиялық формула
құрылымдың формула немесе құрылыс ... деп ... Зат ... осы ... ... ғана тән ... ... формуласы арқылы
өрнектеуге болады.
3. Молекула құрамындағы атомдар мен атом топтары бір- бірінің химиялық
қасиетіне әсер етеді. Бір-бірімен ... ... ... мен ... ... ... ... болады.
4. Заттың қасиеті арқылы оның молекуласының құрылысын анықтауға және
керісінше оның молекуласының химиялық құрылысы ... ... ... ... химиялық құрылысы
Енді химиялық құрылыс теориясының кейбір жағдайларын талдап түсінейік.
1. Органикалық қосылыстар молекуласындағы әр элемент ... ... ... ...... ... — екі, сутек — бір валентті)
белгілі бір ... ... ... ... ... және басқа
атомдармен ортақ электрон жұптарын түзеді. Сендер коваленттік байланыстың
екі элемент атомы электрондарының жұптасуы ... ... ... ... ... ... ... атомдардың байланысу
ретін электрондық формуламен қатар құрылымдық формуласы да ... ... ... ... құрылыс формуласы деп те аталады)
молекуладағы атомдардың өзара байланысу тәртібін көрсететін формула.
2. Сандық және сапалық ... ... ... ... әр ... ... химиялық құрылыс теориясы түсіндірді. Молекулалық
формуласы бірдей С2Н6O-ға сай екі заттың ... мен ... ... ... құрамындағы оттек атомы екі жағынан көміртек
атомдарымен байланысқан, сутек атомдарының бәрі көміртектермен байланысқан.
Этил спиртіндегі оттек бір ... және бір ... ... ... ... бесеуі көміртекпен, біреуі оттекпен жалғаскан. Бұл екі
қосылыстың қасиеттері әр түрлі. Диметил эфирі бөлме температурасында газ
тәрізді, ал этил спирті — ... зат. ... ... де ... Енді ... ... мен атом топтары бір-біріне өзара қалай әсер
ететінін қарастырайық. Атомдардың (не атомдар тобының) реакцияласу қабілеті
олардың қандай атомдармен ... ... ... атомдар мен атом
топтары өзара әсерлеседі. Бір-бірімен өзара байланысқан атомдардың әсерлері
көбірек болады. Жоғарыда қарастырылған ... ... мен этил ... ... ... молекуласындағы оттек атомымен байланысқан
сутектің қасиеті көміртекпен байланысқан ... ... ... үлкен оттек атомының әсерінен тек оттекпен байланысқан
сутек қана белсенді металдармен орынбасу ... түсе ... + 2Na → ... ... ... ... сутектер белсенді металмен орынбасу реакциясына
түспейді.
4. Зат молекуласының құрылысы мен қасиеттерінің арасындағы өзара байланысқа
қысқаша тоқталайық. Жоғарыда қарастырылған мысалдан молекулалық құрамдары
бірдей екі ... ... ... ... ... ... ... екіншісінің (этил спиртінің) әрекеттесетініне көз жеткіздіңдер. Осыдан
диметил эфирі құрамындағы сутектердің бәрі көміртек атомдарымен
байланысқанын, ал этил ... ... ... ... алмастырған бір
сутектің оттек атомымен жалғасып тұрғанын болжауға болады.
Диметил эфирі мен этил спиртінің ... ... ... ... жалғасып тұрған атомдар бір-біріне әсер ететіндіктен,
заттардың қасиеттері (физикалық та, химиялық та) өзгеше болатынын
білдіңдер. Органикалық химиямен кеңірек танысқаннан ... ... ... формулалары бойынша заттардың қасиеттерін болжай аласыңдар.
Бутлеров Александр Михайлович (1828-1886) Орыс химигі. Органикалық
қосылыстардың химиялық құрылыс ... ... ... Теорияға сүйене
отырып бірқатар жаңа қосылыстарды болжап, тұңғыш рет синтездеді. Көптеген
органикалық, ... ... ... ... (1864 ... ... ... реакциясын ашып, жоғары молекулалық
қосылыстарды синтездеу жолын тапты. Этиленді гидраттау жөніндегі жұмыстары
этил спиртін ... ... ... ... ... ... ... болып табылады. Қантты заттарды синтездеуді алғаш жүзеге асырды.
«Органикалық химияны толык оқуға кіріспе» оқулығын жазды (1864 ... ... ... құбылысымен кеңірек танысайық. Органикалық қосылыстардың
химиялық құрылыс теориясы ... ... ... ... ... бір ... ... белгілі болған. A. М. Бутлеров молекулалық формуласы
осындай (С4Н10), бірақ молекуласындағы көміртек атомдары басқа ретпен
қосылысқан тағы бір ... ... ... ... ... ... ол құрылысы
басқа екінші бутанды (изобутанды) синтездеп алып, теориясының дұрыстығын
дәлелдеді
Ықшамдалған формулалардағы ... ... ... арасындағы өзара
байланысу ретін ғана көрсетеді, көміртек мен сутек атомдарының арасындағы
байланысты көрсетпейді.
Қаныққан көмірсутектердің бутаннан кейінгі өкілі пентанның С5Н12 үш изомері
бар. ... ... ... атомдарының саны өскен сайын
изомерлердің саны да өседі. Мысалы, құрамында алты көміртек атомы ... С6Н14 5 ... ал ... С7Н16 9 ... ... ... ... саны 75-ке жетеді екен.
Изомерлер — молекулаларының құрамы (ягни, молекулалық формулалары) бірдей,
бірақ химиялық құрылыстары әр ... ... ... де ... мысалында сендер құрылымдық изомерленумен, соның ішінде көміртек
қаңқасынының изомерлерімен таныстыңдар. Изомерленудің бұл түрі көміртек
тізбегіндегі көміртек атомдарының ... ... ... ... ... — молекуладағы көміртек атомдарының өзара байланысу ретіне
қарай ашық (тізбекті, тармақты) және тұйық (циклді) болады.
Көміртек қаңқасының изомерлерін табу үшін, ең ... ... ... атомдарының санына сәйкес көміртек қаңқасын (көміртек
тізбегін) құрып алады.
Көміртек атомдарының ... ... ... ... ... ... толтырамыз. Басқа көміртек атомдарымен байланысқа бір
валенттігін жұмсаған ... ... ... үш сутек атомымен, ал екі
жағындағы екі көміртекпен байланысқа екі валенттігі жұмсалған ортадағы
көміртек екі сутек атомымен, үш ... ... ... ... бір ... ... ғана ... алады. Ал төрт валенттігі
байланысқа түгел жұмсалған көміртек сутек атомымен байланыспайды.
Органикалық қосылыстардың химиялық құрылыс теориясының ... мен ... ... ... — органикалық химияның іргетасы. Оның органикалық
химиядағы маңызын бейорганикалық химиядағы Д. И. Менделеевтің периодтық
жүйесімен салыстыруға болады.
Химиялық құрылыс теориясы молекулаларды өзара ... ... ... ... жүйе ... ... мүмкіндік берді. «Молекуланың
құрылысын білуге болмайды» деген идеалистік көзқарасқа соққы беріп,
органикалық ... ... ... көп ... ... ... ... қосылыстардың химиялық құрылыс теориясы іс жүзінде жинақталған
көп материалдарды жүйелеуге, жаңа заттардың бар екенін ... ... алу ... ... ... ... құрылыс теориясының арқасында аналитикалық ғылымнан
синтетикалық ғылымға айналды.
Әдебиеттер тізімі
1. Химия: Жалпы білім беретін мектептің жаратылыстану-математика
бағытындағы 11-сыныбына арналған оқулық / Ә. ... Н. ... ... С. ...... ... баспасы, 2007. – 352 бет.
Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым ... - ... ... Қазақ Ұлттық Университеті
Реферат
Органикалық химия
Орындаған:
Нурбатырова Ж.
Тексерген: Оразова С.

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 10 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Каспийдің химиялық, органикалық заттармен ластануы13 бет
Органикалық заттардың химиялық технологиясы25 бет
Органикалық химия32 бет
Органикалық химия лабораториясында жұмыс істеу кезіндегі қауіпсіздік техникасының ережелері8 бет
Органикалық химиялық қосылыстардың (пестицидтердің) мутагендік әсері30 бет
ҚР топырағының экологиялық мәселелері. Эрозия және дегредациясының әсерінен жер ресурстарының бұзылуы. Мұнай химиялық заттардың, ауыр металлдардың, органикалық заттардың топыраққа әсері9 бет
Құрамында күкірті бар органикалық қосылыстың су - бензол жүйесіндегі таралуын физика – химиялық зерттеу19 бет
1.Ресейдегі И.Грозный және Ұлы Петр: Саяси портреттері 2. М.Тэтчер-темір ханым5 бет
Salicornia europaea өсімдігінің жер үсті бөлігінен қышқылдық компоненттерді бөлуі71 бет
«Көлік шинасының резина үгіндісінің мұнай битумының сипаттамаларына әсерін зерттеу»26 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь