Қазақстан Республикасындағы шағын бизнестің дамуы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
1 Шағын бизнестің ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
1.1 Шағын бизнестің өлшеміне берілетін анықтамалар ... ... ... ... ... ... ... 5
1.2 Ірі және шағын бизнестің салыстырмалы талдауы ... ... ... ... ... ... ... ..9
2 Шағын бизнес дамуының мәселелері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 14
2.1 Шағын бизнес дамуының құқықтық негізі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .14
2.2 Шағын бизнесті несиелендіру мәселелері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..17
2.3 Шағын бизнестің дамуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...20
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 23
Пайдаланған әдебиет тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .24
Қазақстан Республикасының экономикасы әкімшілік-бұйрықтық экономикадан нарықтық экономикаға көшудің қиын жолын кешуде. ТМД елдерінің үкіметтері көбінесе нарықтық реформаларды жүзеге асырудың келесі сатыларын ұстанады – мемлекеттік меншікті жекешелендіру, қаржы, несие саясаты, құнды қағаздар нарығын құру, жалпы түрде нарықтық инфрақұрылымды қалыптастыру. Ең маңызды мәселелердің қатарында кәсіпкерлік қызметіне қолдау жасау, шағын және орта бизнесті дамытудың рөлі ерекше.
Тиімді нарықтық экономиканы құруда шағын және орта бизнестің мәні оның бәсекелік ортаны қалыптастыру мен дамытуға жәрдемдесетін құрылымдық фактор ретіндегі орны мен рөлімен анықталады. Шағын бизнестің негізгі функциялары – бұл көбінесе жергілікті нарықты қажетті өнім мен қызметтермен қамтамасыз ету, жұмыспен қамтылу мәселесін шешудегі жәрдем. Бұндай мәселелердің оңтайлы шешілуі ауыспалы кезеңде орын алатын әлеуметтік дағдарыстың зардаптарын азайтады.
Бүгінгі таңда республикамызда экономиканы қайта құру жолында оның негізі болып табылатын кәсіпкерлік қатынастарды дамытып, жандандыру күн тәртібіндегі өзекті мәселелердің бірі. Кәсіпкерлікті дамыту – нарықтық экономиканы дамытудың кепілі. Сондықтан да кәсіпкерлік төңірегіндегі көптеген мәселелердің экономикадағы рөлінің аса маңыздылығын дәлелдейді. Оның негізгі маңыздылығын ел Президентінің Қазақстан халқына Жолдауында: «Еліміздің экономикалық саясатының бірден-бір басымды бағыты кәсіпкерлік» деп аталынғандығы айқындайды. Сондықтан, шағын бизнесті дамытуды басқару еліміздің жүзеге асырып жатқан саясатының стратегиялық мәселесі болып табылады. Кәсіпкерлік қызметті еліміздің шаруашылық қызметінің жандандырғыш күші деп білуіміз қажет.
1. Горфинкель В.Я., Швандар В.А. Малые предприятия: организация, экономика, учёт, налоги. Учебное пособие для вузов. М.: ЮНИТИ-ДАНА, 2001 – 357 б.;
2. Жатканбаев Е.Б. Малое предпринимательство: теория, мировой опыт и Казахстан. А: Қазақ университеті, 2001 – 188 б.;
3. Камаев В.Д. Учебник по основам экономической теории. М.: ВЛАДОС, 1997 – 384 б.;
4. Кенжегузин М.Б. Экономика Казахстана на пути преобразований. А.: ИЭ МОН РК, 2001 – 484 б.;
5. Малый бизнес Казахстана: проблемы развития / Результаты мониторингового обследования 2000 г. А.: РГП «Институт экономических исследований», 2000 – 96 б.;
6. Масатбаев А.О. Малый и средний бизнес: законодательство Республики Казахстан. Сборник законодательно-правовых актов. В 4-х частях. Часть 4. А: Ғылым, 1999 – 270 б.;
7. Момынкулова Ж.Б. Қазақстан Республикасында шағын кәсіпкерліктің дамуы. Современные проблемы социально-экономического развития РК. Материалы 57-ой научной конференции студентов и молодых ученых КазНУ им.альФараби на тему: «Образование, наука и молодежь: взгляд в будущее Қазахстана», 22-23 апреля 2003 г. А.: Қазақ университеті, 2003 – б. 360-365;
8. Назарбаев Н.А. Қазақстан – 2030. Барлық қазақстандықтардың өсіп-өркендеуі, қауіпсіздігі және әл-ауқатының артуы. Ел Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы. А.: Білім, 1997 – 176 б.;
9. Сабден О.С., Токсанова А.Н. Управление малым предпринимательством: вопросы теории и практики. Астана: Елорда, 2001 – 308 б.;
10. Сакенов М. Семейный бизнес итальянцев. Промышленность Казахстана, 02.2003 – б.40-43;
11. Туржанов С. Малый бизнес должен развиваться не вопреки, а благодаря… Промышленность Казахстана, 02.2003 – б.36-38;
        
        Қазақстан республикасының білім және ғылым министрлігі
____________________________________ кафедрасы
Курстық жұмыс
Пәні: Экономикалық теория
Тақырыбы: Қазақстан ... ... ... ... ... 200 ж.
Орындаған: __________ тобының студенті
____________________________________
Алматы 200
Мазмұны:
Кіріспе................................................................
............................................3
1 Шағын бизнестің
ерекшеліктері...........................................................5
1.1 Шағын ... ... ... Ірі және ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Республикасының экономикасы әкімшілік-бұйрықтық экономикадан
нарықтық экономикаға көшудің қиын жолын кешуде. ТМД елдерінің үкіметтері
көбінесе ... ... ... асырудың келесі сатыларын ұстанады –
мемлекеттік меншікті ... ... ... ... ... ... ... жалпы түрде нарықтық инфрақұрылымды қалыптастыру. Ең маңызды
мәселелердің қатарында кәсіпкерлік қызметіне қолдау ... ... және ... ... рөлі ерекше.
Тиімді нарықтық экономиканы құруда шағын және орта ... мәні ... ... ... мен ... ... құрылымдық фактор
ретіндегі орны мен рөлімен анықталады. Шағын бизнестің негізгі функциялары
– бұл ... ... ... қажетті өнім мен қызметтермен қамтамасыз
ету, жұмыспен ... ... ... ... ... ... шешілуі ауыспалы кезеңде орын алатын әлеуметтік дағдарыстың
зардаптарын азайтады.
Бүгінгі ... ... ... ... құру ... ... болып табылатын кәсіпкерлік қатынастарды дамытып, жандандыру ... ... ... ... ... ...... дамытудың кепілі. Сондықтан да ... ... ... ... ... аса ... дәлелдейді.
Оның негізгі маңыздылығын ел Президентінің ... ... ... ... ... ... ... бағыты кәсіпкерлік»
деп аталынғандығы айқындайды. Сондықтан, ... ... ... ... ... асырып жатқан саясатының стратегиялық ... ... ... ... ... шаруашылық қызметінің жандандырғыш
күші деп білуіміз қажет.
Әлемдік тәжірибе көрсетіп отырғандай, шағын ... ... ... ... бір ... болып табылады. Шағын бизнес халықтың
әл-ауқатын арттырумен ... жаңа ... ... ... ... ... ... мәселелер оның актуалдылыгын көрсетеді және экономиканы
реформалаудың ажырамас бөлігі деп ... ... ... бұл ... ... ... – Қазақстан Республикасындағы
шағын бизнестің даму сипаты мен ерекшеліктері және оны ... ... ... ... яғни оның даму ... және проблемаларын
айқындау және оған мемлекеттік қолдау қажеттілігін негіздеуді талдау болып
табылады.
1 Шағын бизнестің ерекшеліктері
1.1 ... ... ... ... анықтамалар
Нарық көпмиллионды айналыстары бар корпорацияларға ғана қол ... ... ... ... үшін ... емес деген ой-пікір қалыптасып
кеткен. Негізгі дәлел шағын кәсіпорындардың мықты жарақтанған ... ... түсе ... ... Шың ... шағын
бизнес ірі бизнеспен бәсекеге түсе алатыны бірнеше себеп-салдармен
байланысты. ... ... ... ету ... ... үшін ... 6 жыл керек, ал жаңа стратегияны енгізу үшін одан да ... – 10 жыл – ... ... фирмалар үшін бұл мерзім айтарлықтай кіші –
0,5 жылдан 1 жылға дейін. Дәстүрлі түрде технологиялық инновациялар – ... ... деп ... әйтсе де, статистика көрсеткендей, екінші
дүниежүзілік соғыстан ... ... ... инновациялардың 95%
шағын бизнестің саласынан шыққаны мәлім. Ал басқа қайнар көздерге сүйенетін
болсақ, шағын фирмаларда ірі фирмалармен ... ... ... 24 есе көп.
Сондықтан да Еуропа Бірлестігі (ЕБ) экономикасының жеке секторының
15,7 миллион кәсіпорыны шағын және орта ... ... ... ... ... ... жұмыс орындарының 70%-ын (62 млн) қамтамасыз
етті. Статистика деректері бойынша 16 миллион адам ... ... ... және 46 ... адам – ... ... ... орналасты.
Көптеген жылдар бойы түрлі елдердің ғалымдары шағын бизнеске анықтама
бергісі келді. АҚШ-тың ... ... 700-ге жуық ... ... ... ... бизнесті сипаттау үшін әртүрлі белгілер бар,
мысалы, өндіріс көлемі, жұмыс істейтіндердің саны, депозиттердің ... ... ... ... ... ... басқару аппаратының
шамасы, пайда мөлшері. Шағын ... ... ең ...... ... ... ... шағын бизнес деп жұмыс
істейтіндердің саны 100-ге дейінгі кәсіпорындарды атау ... деп ...... 1000 ... ... ... біреулері – 100-ден 1500
жұмыскерге дейінгі кәсіпорындарды ата укерек деп ұсынады.
Германияда шағын бизнеске ... ... саны 1-ден 500 ... ... ... және олар келесідей төрт категорияға
бөлінеді: 20-дан 49-ға дейін; 50-ден 99 дейін; 100-ден 199-ға ... ... 499-ға ... Германияда шағын деп жылдық айналысы 3,5 миллион неміс
маркасынан 11,5 миллионға дейінгі ... ... 12,3% ... және ... жұмыспен қамтылған 34% жұмыскерлердің үлесіне
ұлттық табыстың тек 52,6% келеді. Жұмыс орындардың ... үш ... ... кәсіпкерліктің арқасында пайда болады.
Жапонияда заңды түрде шағын және орта кәсіпорын мәртебесіне ие болу
үшін кәсіпорындардың ... ... ... ... пен ... 300, ... ... – 100, бөлшек сауда мен қызмет көрсету саласында –
50 адамнан аспайтын кәсіпорындар. Сонымен қатар, жарғылық капиталдың ... ... ... ... және ... – 770 мың ... ... – 230 мың доллардан, қызмет көрсету саласында – 77 ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорындарға жұмыс
істейтіндердің саны келесідей болатын кәсіпорындар жатады:
✓ өнеркәсіпте – 200 адамға дейін;
✓ құрылыста – 100 адамға дейін;
... ... – 50 ... ... ауыл ... – 50 адамға дейін;
✓ ғылым мен бейөндірістік салада – 25 адамға дейін;
✓ бөлшек саудада – 15 адамға дейін.
Қазақстанда шағын деп одан да аз ... ... саны ... ... ... Республикасының 1997 жылдың 8 сәуірден
№499 Қаулысына сәйкес шағын кәсіпкерлікке ... ... ... ... ... жатады:
✓ өнеркәсіпте, құрылыста және ауыл шаруашылығында – 50адамға дейін;
✓ сауда мен тұрмыстық қызметттерді көрсету ... – 25 ... ... пен ... – 25 ... ... ... мен инновациялық қызметте – 20 адамға дейін.
Жұмыс істейтін ... саны ... ... ... ... ... ... шағын бизнесті анықтаған кезде жұмыскерлердің ... ... ... ... және т.б. ... қолданбау керек
деген зерттеулер де орын алып жатыр. ... ... ... ... ірі
бизнестен айыратын мынадай көрсеткіштерге көңіл бөлу қажет деп ұсынылады:
нарықтың үлесі, кәсіпорынды ... ... ... ... ірі ... ... жоқ болуы. Осындай позицияны
австралиялық ғалымдар да ұстанады, олардың пікірінше шағын ...... ... ... персоналды басқару, жарақтандыру, ... ... ... көрсетуді қамтамасыз ету, өз мамндарының
көмегісіз сату саласында барлық стратегиялық шешімдерді 1 ... 2 ... ... болатын кәсіпорын.
Ең соңғы зерттеулерде шағын бизнестің ... ... ... ... ... ашық сатылуының жоқ болуы;
кәсіпорындар құнды қағаздардың шектеулі ... ... ... жоқ болады; құрушылар – тәуекелділікке жақын болатын ... ... ... тобы ... ... ... маркетингтік шығындарды жұмсайды; акционерлермен өзара қарым-
қатынастардың формалдылығы азырақ; ... ... ... ... ... зерттеулерінде шағын бизнесті анықтауға
келесідей белгілер орнатылған:
1. ... ... бір ... ... ... ... жүзеге асады. Ерекше жағдайларда ғана бизнес
15-20-дан астам инвесторға ие болады.
2. Өзінің маркетингтік саясатын жүзеге ... ... ... ... ... ғана қызмет етеді.
3. Бизнестегі жұмыскерлердің саны әдетте 100 ... ... Ірі ... ... бизнес шағын болып санала алады.
Шетел тәжірибені ескергенде ... ... ... ... беретін болсақ, клесідей сипаттаманы ұсынуға болады. Шағын
бизнестің ... деп бір ... ... ... құрылатын,
географиялық шектелген аймақтарда қызмет ететін және нарықтың ... ... ... барлық стратегиялық шешімдерді қабылдайтын
құрушылар жүзеге асыратын; басқару сипаты ... ... ... ... ... басқару саласында,
сонымен қатар, өндіріс саласында да ... ... ... ... ... ... Ірі және шағын бизнестің салыстырмалы талдауы
Шағын бизнес ... ... ... ... ... аса қажетті жаңа жұмыс орындарын қамтамасыз етеді. Американ
Экспресс деректері бойынша барлық жаңа ... ... ірі ... ... ... жаңа ... ... құрылады.
Шағын бизнес ірі кәсіпорындардың қызметі өнімсіз салаларда неше түрлі
жұмыстар мен қызметтірдің орындалуын қамтамасыз ете отырып, ірі ... ... ... ... етуі үшін ... ... ... Бұл
жерде Жапонияның тәжірибесі аса қызықты, онда 50-ші жж ... ... ... ... ... ... кәсіпорындарға
беретін жұмыстар көлемі күрт көбейе бастады.
Шағын бизнестің артықшылықтары айқын. Бұл – ... ... ... өнім мен ... түрлерін тез арада ауыстыра алу
қабілеттілігі, технология саласында, сонымен қатар, ... ... ... ... жаңалықтарды енгізуге қабылдаушылық. Сонымен бірге, ... ... ... ... емес ... ... ... басқаруға тікелей қатысу мүмкіндігіне ие болады.
Шағын бизнестің басты ерекшелігі – ... ... ... жұмыс
істеуге беталыс, пайдаларда қатысумен және ... ... ... ... максималды нәтижесінде жалпы бірлескен мұқтаждылық.
Кесте 1 – Ірі және шағын бизнестің салыстырмалы талдауы
|№ |Белгілер |Ірі ... ... ... |
|1 ... және ... ... ететін |
| |көрсету салалары |отын-энергетикалық кешен, |өнді-рістер, сауды, |
| | ... ... ... ... ... |Көпшілік өндіріс ... ... ... |
| ... ... | ... ... |
|3 |Жаңа енгізілімдерге|Жаңа енгізілімдергі |Ірі ... |
| ... ... ... аз ... жаңа |
| | | ... 24 есе |
| | | |көп |
|4 ... өзгерту|6-10 жыл |0,5-1 жыл |
|5 ... ету ... |Ірі ... мен ... |Ірі және кіші |
| | ... ... |
|6 ... ... ... ... үлесін |Бәсекелік ортаны |
| |құ-ру ... алу ... ... ... |
| | ... | |
|7 ... ... ... ... бастапқы |
| |тіркеу және құру |және тіркеудің ұзақ ... және ... |
| | ... процедурасы |талаптары |
|8 ... ... ... ... ... құру ... орындар тез |
| ... құру ... ... ... құрылады|
| | ... |(3 есе тез) |
|9 ... ... ... аз ... ... |
| |жан-жақты пайдалану|мамандандырылуынан жоқ |жоға-ры ... |
| ... | ... |
| | | ... бар |
|10 |Басқару құрылымы |Үлкен басқарушылық ... |
| | ... ... ... |
| | | ... |
| | | ... |
| | | ... саны ... ... ... мен ... мен |
| |мұқтаждықтардың |менеджерлер-дің ... |
| ... ... ... бір |
| | ... ... ... ... |
| | |жоқ ... ... |
| | | ... |
| | | ... жоқ ... фирмаларда құрушылар кәсіпорынды басқару үрдісіне маманданған
менеджердерді тартуға тура келеді, ... та бұл ... екі ... ... ... ... соғады, ал бұл болса, жалпы
басқарудың тиімділігіне ықпал етеді. Шағын кәсіпорындарда бұл ... ...... бұл, ... ... ... болып табылады.
Қазіргі кезде және дүниежүзінің көп елдерінде ... ... ... ... ... ... үкіметтері шағын бизнестің дамуын ынталандыру
жөнінде шараларды қабылдап жатыр, себебі шағын бизнес жаңа ... ... ... ... және ... ... көзі ретінде
қарастырылады.
Шағын бизнес экономиканы ... ... ғана ... ... оның ... дағдарыстан шығуға бірінші саты ретінде түсінеді.
Кішігірім ... ... ... ... ... ... азайта
түседі, бәсекелік ортаны құрады, қаржы нарығын жандандырады, ірі бизнесті
дамытуға және бар ... ... ... береді.
Шағын бизнесті құрудың бірнеше қатынасы бар: жаңа ... іс ... бар ... сатып алу; франчайзинг және жанұялық
бизнес (Сурет 1).
Сурет 1
– Шағын бизнесті құру ... ... үшін ... бизнесті құрудың ең актуалды нысандары
ретінде франяайзинг пен жанұялық бизнесті айтуға ... ... ... өзінің мүшелеріне –
франчайзилерге – фирма атын, сауда белгісін, ... ... ... ... ... береді. Енді ғана қызметін бастап келе жатқан
кәсіпкер үшін жаңа кәсіпорынның ... мен ... ... ... ... ... ... келісім жаңа бизнеске іс
жүзінде бар кәсіпорынның және оның ... ... ... ... мүмкіндік береді, сондықтан да шетелдегі әр ...... ... ... ... ... ... 3 түрі бар:
1. Франчайзер – өнімді өндіретін немесе қызметтерді көрсететін
фирма, ... ... ... ... көрсетуге құқықтарды
франчайзилерге береді.
2. Франчайзер – өнімнің негізгі шығарушысы, ... ... ... ... ... ... ... – көтерме сатушы, франчайзи-фирмаға өнімді бөлшектеп
сатуға құқықтарды береді.
Жанұялық бизнес бір жанұяның мүшелерінің күшімен құрылады және ... ... ... бұл ... ... ... ... жартылау жұмыспен
қамтылуы ықтимал. Жанұялық бизнес әдетте бір ұрпақтан келесі ... ... ... ...... ... бірақ та іс-
жүзінде жанұялық ... ірі ... ... ... кейін де,
жанұялық деп есептелінетін мысалдар аз емес.
Кезкелег жанұялық бизнес – бұл жанұя мен бизнестің ... әр ... ... ие. ... ...... ... және жанұя
мүшелері жайлы қамқорлық. Бизнестің мақсаты – тауарларды өндіру немесе сату
арқылы, қызметтерді көрсету арқылы ... ... Бұл ... ... ... ... ... қайшылықта да болуы мүмкін.
Жанұялық бизнестің басты артықшылығы – туысқандық ... ... ол ... ... қарамастан бизнесті жүргізуге
жәрдемдеседі. Жанұялық бизнестің басқа бір ...... ... ... ... қамқорлықтың жоғарырақ
деңгейі.
Қазақстандағы бизнес көбінесе жанұялық болып келеді. Бұл ұлттық қазақ
жанұялардағы туысқандық байланыстардың тереңдігімен түсіндіріледі.
2 ... ... ... ... ... ... дамуының құқықтық негізі
Республикада нарықтық қатынастарды ... ... бірі – ... ... ... ... оны ... қажет.
Бүгінгі кезеңде Қазақстанда қабылданған заңдарға сәйкес шағын ... ... ... саны ... және жылдық активтерінің
жалпы құны алпыс еселік ... ... ... ... ... жеке және ... тұлғаларды жатқызады.
Жалпы республикада шағын бизнестің дамуы мен қызмет жасауына ... ... және ... шарттарды қалыптастырудың
алғашқы қадамдары жасалынды. Оған келесі шағын бизнестің қалыптасуына ықпал
еткен заңшығарушылық актілерді жатқызуға болады:
... ... ... ... ... және ... ... /04.07.1992/;
• Қазақстан Республикасының Президентінің Жарлығы «Шағын
кәсіпкерлікті дамытуға ... ... ... және ... ... ... туралы» /06.03.1997/;
• Қазақстан Республикасының «Шағын ... ... ... ... ... Қазақстан РеспубликасыныңПрезидентінің Жарлығы «Қазақстан
Республикасындағы шағын кәсіпкерлікті ... мен ... ... ... жж.» ... ... жж. /07.05.2001/.
Аталған құқықтық базаның қабылдануына сәйкес ... ... ... кең ... және ... ... құқықтық
негізін нығайтуға ықпал етті деуге болады.
Бүгінгі таңда ... ... ... ... 1,5 ... адам ... Бұл қазақстандықтардың төрттен бір бөлігін құрайды.
Әрбір мың ... ... жеті ... келеді. Ал бұл көрсеткіш АҚШ-та
– 74, Жапонияда – 50, Германияда – 37.
Біздің елде ішкі ... 70%-ын жеке ... ... ... Соңғы
деректерге сүйенсек, республикада 2002 жылдың ... 360 ... ... ... ... ... және жеке тұлғалар) ресми тіркелген,
онда бір миллионнан астам адам ... ... яғни ... ... ... ... 77398 болып, мұндағы жұмыс бастылар
саны 2002 жылы 534,9 мың ... ... және ... ... айлық
жалақысының мөлшері 11426 тенге: ең жоғарғы жалақы тау-кен ... (22745), ... (26395), ... ... (20001), ... ... ал ең төменгі жалақы ауыл шаруашылық кәсіпорындардың (5504)
және ... ... ... (4505) ... ... ... шағын бизнес субъектілерінің әртүрлі ұйымдастырушылық-
құқықтық формада жүзеге асырылатындығын да ескеру қажет. ... ... 2000 ... ... ... нәтижесі бойынша
Қазақстан Республикасында шағын кәсіпорындар келесі ... ... ... ... ... ... 67,4%, толық
серіктестіктер 1,3%, ... ... 17,5%, ... 13,8%. ... ... ... ... шағын
кәсіпкерлік негізінен жеке меншік түрінде ... жеке ... ... ... 4,1%, ... ... ... бизнес субъектілерінің санының тұрақты өсуі ... ... ... ... қарамастан шағын бизнес секторы
мемлекет экономикасының мәселелерін шешуде айтарлықтай үлесі көп емес. ... ... ... ... ... яғни ... бизнестің дамуына кедергі ретіндегі келесі мәселелер жиынтығын ... ... ... ... ... актілердің жиі
өзгеруі; салықтар мен алымдардың жоғары мөлшері; ережелер мен
тәртіптердің күрделілігі.
• Несие алудағы ... ... ... ... ... ... несиенің қысқамерзімділігі.
• Өнімді өткізу мәселелері: нарықтағы арзан импорттық, ... ... ... ... өнімнің жоғары бағасы; серіктердің
сенімсізідігі.
• Мемлекеттік органдардың ... мен ... ... ... ... Шағын бизнесті несиелендіру мәселелері
Сол мәселелердің ең бастыларының бірі – несиелік ресурстарды алудың
қиындығы. Кәсіпкерлер ... банк ... ... ... ... ... Қайта Құру мен Дамыту банкісінің ашық несиелік
тізбегінен; екінші деңгейлі банктерден; достары мен ... ... ... ... да ... ... ала алады. Бірақ шағын
кәсіпкерлікті ... ... ... оны қолдану инвестициялау
механизмінің жетілдіруін қажет ... Бұл ... ... алу ... ... жиі кездесетін кедергілер:
✓ жоғары пайыз мөлшерлемесі;
✓ несиені қайтарудың қысқамерзімділігі;
✓ несие алудағы құжаттар санының көптігі;
✓ кепілдікпен ... ету ... ... ... ... мәселелердің ең маңыздылардың бірі –
салық саясатының жетілмеуі болып саналады. Бұл ... ... ... жиі ... ... салу ... жоғары болуы; салық
түрлерінің аса көпжақтылығы және салықтар мен төлемдерді ... ... ... болады. Сонымен қатар, кәсіпкерлік қызметтің салықтық
реттелуінде, салық туралы ... ... ... ... отырылуы
негізгі мәселелердің бірі. Салық жүйесін белгілейтін негізгі ... ... ... кейін, оған толықтырулар мен өзгертулер 16 рет болған.
Сондықтан бұл мәселе кәсіпкерлер үшін салық ... ... ... ... яғни мемлекет тарапынан шағын кәсіпкерлікті қолдау іс-
шаралары күшейтілуі тиіс.
Қазақстанда кәсіпкерлікті қолдау мәселесі алғаш рет 1992 ... ... ... және қорғау туралы» заңында көрініс тапты. Соңғы
уақытта шағын кәсіпкерлікті ... ... ... ... бастамасымен 5 заң, заңдық күші бар 7 ... ... ... ... ... жж. арналған шағын
кәсіпкерлікті мемлекеттік дамыту мен қолдау туралы. ... оған ... ... ... келе жатқанына қарамастан, шағын
кәсіпкерлік баяу қарқынды дамып келеді.
Сондықтан ... ... ... ... ... жж.
арналган шағын кәсіпкерлікті қолдау мен дамытудың Мемлекеттік ... ... ...... кәсіпкерліктің өндірістік саласының
дамуын қамтамасыз етілуін белгілейтін ... ... ... ... ... екі ... ... шағын кәсіпкеліктің
жалпы ұлттық өнімдегі үлесі 22%-ға дейін өседі деп болжам жасайды.
Қазақстандағы шағын кәсіпкерлікті дамыту мен ... ... ... ... мен ... ... 1997 жылы мамырда
құрылған Шағын ... ... ... ... ... Оның
құрамында 2 сараптау кеңесі бар: 1 – ... және ... ... үшін шағын бизнесті қолдау жөніндегі кәсіпкерлік құрылымының
өкілдерінен тұрады; 2 – ... ... ... ... ... ... асырумен айналысатын ведомствоаралық ... ... ... ... экономикалық негіз ретіндегі
заңдар мен құқықтық-нормативтік құжаттармен қатар қаржылау, несиелік ... ... ... ... бар. ... бірі – ... саясаты, оның
кәсіпкерлік қызметтің жүзеге асуына ықпалы өте жоғары. Республикада шағын
кәсіпкерлікті ... үшін ... ... ... ... жеке ... 500$-дан жоғары көлемде және мерзімі 12
айдан асатын уақытқа белгілі бір пайыз мөлшерлемесімен несие ... ... ... қатар. Еуропалық Қайта Құру мен Дамыту Банкі Қазақстан
Республикасының шағын ... ... ... ... отырып шағын
кәсіпкерлікті несиелендірубағдарламасын ... Бұл ...... және орта ... ... және ортамерзімді
несиелер беру арқылы бәсекелі жеке секторды кеңейту және жақсартуға ... ... ... ... ... ... ... 75% – жеке
жинақтары мен достары, туыстарының қаражаттары, 15% – ... ... 10% ... ... ... шағын кәсіпкерлікті инфрақұрылымдық қолдау іс-шаралары
бойынша 131 инфрақұрылымдық объектісі бар: 53 – ... ... ... 7 – ... мен технопарктер; 45 – қызмет түрелрін
көрсететін арнайы фирмалар; 26 – қоғамдық фирмалар. Бұл объектілердің 28% ... ... 19% – ... ... 14% – ... ... 10%
– Оңтүстік Қазақстанда орналасқан.
2.3 Шағын бизнестің дамуы
Кәсіпкерлік қызмет сәттілігінің белгісі – бұл кәсіпорынның шығындарды
ғана өтеу үшін ғана ... ... ... ... ... ... ... пайда мен табыс табу қабілеттілігі. Әйтпесе, кәсіпкерге
тіршілік етуге күресуге тұра келеді. ... ... ... ... ... тап ... – 23,7%, бірінші 4 жылда –
51,7%, алғаш 6 жылда – 62,7%. ... ... ... ... ...... қаржылық қиындықтар – 38,4%;
• кәсіпкерлік тәжірибенің жоқтығы – 7,1%;
• кәсіпкерлік арамдылық – 3,4%;
• басқалар – ... ... ... және ішкі ... ие ... ... ... жалпы экономикалық құлдырауды, пайыздық мөлшерлемелердің
өзгерістерін, мемлекеттік саясаттағы өзгерістерді, ... ... ... болуын, саладағы өзгерістерді, жетілдірілген
технологиялардың пайда ... ... ... ... көрсеткендей,
бұндай сыртқы ықпалдар барлық кәсіпорындар үшін бірдей, бірақ кейбір
кәсіпорындар оларға ... тұра ... және ары ... ... ... ... ал басқа біреулер болса, оларға ... тұра ... ... Фирмаларды банкроттыққа ұшырататын себеп-салдардың көбісі тиімсіз
менеджментпен түсіндіріледі, оларды үш бағыт бойынша топтастыруға болады:
• стратегиялық сипаттағы қателер;
• жалпы менеджменттің ... ... ... және ... ... ... ... қатынастарға көшуі басынан бастап
кәсіпкерлердің жаңа жігінің өздерінің ісін ашып, жеке бизнеспен шұғылдануға
талпынысымен сипатталды. Әйтсе де, ... ... сол ... ... ... ғана өндірістің керекті көлемін ... ... ... және ... ары ... қаржыландыруға қабілетті болды.
Бұл келесі факторлармен түсіндіріледі:
• әлеуметтік-экономикалық;
• саяси;
• құқықтық;
• психологиялық;
• кадрлық;
• ұйымдастырушылық.
Әлеуметтік-экономикалық ... ... және ... ... ... ... ... қаржыландырудың қол жетерлік ... ... ... ... ... жоқтығы жатады.
Саяси факторларға кәсіпкерлікті дамытуда ... ... ... ... аппараттың кедергілерін жатқызуға болады.
Психологиялық факторлардың ... зор. ... ... бұрыс
көзқарасы, кәсіпкер қызметін бағалауға жаңа қатынастың жоқтығы, кәсіпкерлік
құрылымдарды қолдауға оңтайлы қоғамдық пікірдің ... ... ... көшу тағы да бір мәселені ашты: менеджерлердің
жоғары мамандандырылған кадрларының жетіспеушілігі, ... ... мен ... ... тектегі факторларға жаңа фирманы тіркеу кезіндегі
бюрократиялық бөгеттерді айтуға болады. Жаңа кәсіпорынды ... ... ашу үшін 4-6 апта және ... ... керек. Сонымен қатар
саны есепсіз мекемелер мен ұйымдардан алуан түрлі ... ... ... ... етуі ... ... мемлекеттік органдардың
тарапынан тұрақты түрде жасалатын тексерістер де қосымша ... ... ... ... ... бұлардың бәрі Қазақстанның шағын кәсіпкерлігі
қалыптасу барысында шегетін қиыншылықтарының бір бөлігі. Жалпы алғанда
Қазақстандағы ... ... ... ... ... ұлттық өнімнің
маңызды үлесін әлі шығармайды. Бұндай жағдайдың себеп-салдарының бірі ... ... ... ... ... мақсатқа бағытталған жүйенің жоқ
болуы.
Қорытынды
Шағын кәсіпкерліктің дамуы ... ... ... ... маңызы зор саласы болып табылады. Шетелдік тәжірибені зерттеу
көрсеткендей, шағын бизнестің дамуындағы сәттіліктің ... ...... ... мен шағын кәсіпкерлік жанжақты және тұрақты мемлекеттік
қолдауды қажет ... ... ... 2010 жылға дейін Қазақстанда бизнес-
инкубаторлардың және ... ... ... ... ... ... ... дамуына жәрдемдесетін негізгі қозғалтқыш күш болып
табылатын – бұл халықтың ... ақша ... ... ... ... шағын кәсіпорындардағы өндірістің ұйымдастырушылық-техникалық
деңгейінің айтарлықтай жақсаруы. ... ... ... ... ... ... ... ұлттық табысының 4,3% және Алматы қ. салық
түсімдерінің жалпы санының 20%-дан астамы келеді.
Жалпы қорыта келе, Қазақстандағы ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етеді; бәсекелестік ортаны
қалыптастырады; жергілікті ... ... ... ... ... ... және орта ... дамуына оң әсерін тигізеді.
Сонымен қатар, ... ... ... ... ... болып
танылғандықтан, оны дамыту және оны жан-жақты қолдау іс-шаралары ... ... ... үшін ... ... ... тізімі:
1. Горфинкель В.Я., Швандар В.А. Малые ... ... ... ... ... ... для вузов. М.: ЮНИТИ-ДАНА,
2001 – 357 б.;
2. Жатканбаев Е.Б. ... ... ... ... опыт ... А: ... университеті, 2001 – 188 б.;
3. Камаев В.Д. Учебник по ... ... ... М.: ... ... 384 ... ... М.Б. Экономика Казахстана на пути преобразований. А.: ИЭ
МОН РК, 2001 – 484 ... ... ... ... ... ... / Результаты
мониторингового обследования 2000 г. А.: РГП ... ... 2000 – 96 ... ... А.О. ... и средний бизнес: законодательство Республики
Казахстан. ... ... ... В 4-х ... Часть
4. А: Ғылым, 1999 – 270 ... ... Ж.Б. ... Республикасында шағын кәсіпкерліктің дамуы.
Современные проблемы социально-экономического развития РК. Материалы
57-ой научной конференции студентов и ... ... ... на ... «Образование, наука и молодежь: взгляд в будущее
Қазахстана», 22-23 апреля 2003 г. А.: ... ... 2003 – ... ... Н.А. ... – 2030. ... қазақстандықтардың өсіп-
өркендеуі, қауіпсіздігі және әл-ауқатының артуы. Ел ... ... ... А.: Білім, 1997 – 176 б.;
9. Сабден О.С., Токсанова А.Н. Управление малым предпринимательством:
вопросы теории и ... ... ... 2001 – 308 ... ... М. ... бизнес итальянцев. Промышленность Казахстана,
02.2003 – б.40-43;
11. Туржанов С. Малый бизнес должен развиваться не ... а ... ... 02.2003 – б.36-38;
-----------------------
Жаңа бизнесті құру
Жаңа кәсіпорынның бастамасы
Іс ... бар ... ... ... ... ... бизнес

Пән: Бизнесті бағалау
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасындағы шағын бизнестің рыноктық экономикада қызмет ету тенденциясы4 бет
Қазақстан Республикасындағы шағын және орта бизнестің дамуы37 бет
Қазақстан Республикасындағы шағын және орта бизнестің экономикадағы ролі мен даму тенденциялары28 бет
Қазақстан Республикасындағы шағын және орта бизнестің қазіргі жағдайы және дамуы20 бет
Қазақстан Республикасындағы шағын инновациялық бизнестің даму барысына жан-жақтылы талдау жасай отырып, қазіргі кезеңдегі шағын инновациялық кәсіпкерліктің дамуында кездесетін проблемаларды саралау және соның негізінде шағын инновациялық бизнесті дамытудың жаңа бағыттарын ұсыну92 бет
Қазақстан Республикасындағы шағын бизнесті дамыту28 бет
Қазақстан Республикасында шағын және орта бизнесті несиелендіру14 бет
Қазақстандағы шағын және орта бизнесті несиелендіруді дамыту66 бет
«ЦентрКредитБанкі» АҚ ұйымдық экономикалық сипаттамасы және қаржы жұмысының ұйымдастырылуы29 бет
Венчурлық кәсіпкерлік түсінігі, маңызы және инновациялық жүйенің экономикадағы рөлі6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь