Микроэкономикадағы өндiрiстiк функция

КIРIСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3
I ӨНДIРIС ФУНКЦИЯСЫ ЖӘНЕ ОНЫҢ ҚАСИЕТТЕРI ... ... ... ... ... ... .5
1.1 Өндiрiс теориясы туралы жалпы түсiнiк ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
1.2 Өндiрiстiк функция және оның қасиеттерi ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
II ӨНДIРIСТIК ФУНКЦИЯ ЖӘНЕ ӨНIМ ТҮРЛЕРI ... ... ... ... ... ... ... ... 11
2.1 Өндiрiстiк функцияның түрлерi ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...11
2.2 Жалпы, орташа және шектi өнiмдер, олардың арасындағы
байланыс ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...15
Ш ҚАЗАҚСТАННЫҢ ӨНДIРIС САЛАСЫНДАҒЫ ЖАЛПЫ КӨРIНIСТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 19
3.1 Өндiрiс саласының елiмiз экономикасындағы орны, мәселелерi және шешу жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .19
3.2 Өндiрiс саласының статистикалық көрсеткiштерi ... ... ... ... ... ... ... 25
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .26
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..28
Бүгiнгi таңда елiмiз ұлттық экономикасын дамытып, халықтың әл-ауқатын жақсартып, макроэкономикалық көрсеткiштерiн тұрақты дамуын қамтамасыз ету үстiнде. Ал мұның бәрi осы елдегi адамдардың қызметiне, шаруашылықтарына, жалпы айтқанда микроэкономика саласынан бастау алады.
Микроэкономика пәнi адамдардың экономикалық iс-әрекетiн зерттеп, олардың жалпы негiзгi заңдылықтарын белгiлейдi. Адамдардың iс-әрекетi өз қажеттiлiктерiн қанағаттандыруға бағытталады және бұларды құрайтын: қажеттiлiк, ресурстар, технологиялар, өнiмдер және оларды пайдалану. Бұлар бiр-бiрiмен тығыз байланыста болады.
Бұл жерде келесi сұрақтар туындайды:
“Қажеттiлiк” бойынша – не өндiремiз?
“Ресурстар мен технология” бойынша – қалай өндiремiз?
“Өнiмдер” бойынша – кiм үшiн өндiремiз? / 3, 7 бет /.
Мысалы, мен өз басым бұл сұраққа былай жауап берушi едiм:
1-сұраққа, елiмiзде шикiзат ресурстары жеткiлiктi, яғни осы ресурстарды тиiмдi өндiруiмiз керек;
2-сұраққа, ресурстарды шикiзат түрiнде өндiру тұрақсыз, шығындары көп, тиiмсiз экономикаға алып келедi, сондықтан ғылыми-технологиясы жоғары, инновациялы, жоғары сапалы өндiрiс әдiстерiн қолданып, ресурстарымызды шикiзат түрiнде емес, оларды жоғары деңгейде өңдеуiмiз керек;
3-сұраққа, әрине шығарылған өнiм жоғары сапалы, бәсекеқабiлеттi болса, ол өз тұтынушысын тауып алады.
Яғни, бұл тақырыптың өзектiлiгi, ең негiзгi шектеулi ресурстарды тиiмдi пайдалануымыз керек. Бұл әсiресе өндiрiс саласында маңызды мәселенiң бiрi, өйткенi қызмет көрсетудiң шектеулi ресурс деген ұғым сирек кездеседi.
Сондықтан мен, микроэкономика пәнiнен курстық жұмысымның тақырыбын “Микроэкономикадағы өндiрiстiк функция” деп алдым. Микроэкономика курсының бұл тарауы өндiрiсте қолданылатын өндiрiс факторлары мен осы ресурстарды пайдалану арқылы өндiрiлетiн тауарлардың мөлшерi арасындағы байланысты зерттейдi. Өндiрiлетiн тауарлардың саны өндiрiстегi технологиялық әдiстердiң ерекшелiктерiне байланысты / 3, 168 б. /.
1. Н.Ә. Назарбаев. Қазақстан – 2030. Қазақстан халқына Жолдауы.
2. Н. А. Назарбаев. Задача науки – способствовать развитию экономики // Казахстанская правда, 16 апрель, 2002 г.
3. Мамыров Н.Қ., Есенғалиева Қ.С., Тлеужанова М.А. Микроэкономика / Оқу құралы. – Алматы: Экономика, 2000 ж. – 420 бет.
4. Пиндайк Р., Рубинфельд Д. Микроэкономика. – М.: Экономика, Дело, 1992.
5. Мұхамедиев Б.М. Микроэкономика: Оқу құралы. – Алматы: Қазақ университетi, 2003. – 219 б.
6. Хайман Д.Н. Современная микроэкономика: анализ и применение. В 2-х т. Т. II. – М: Финансы и статистика, 1992. – 384 с.
7. Мэнкью Н.Г. Принципы экономикс. – Спб: Питер Ком, 1999. – 784 с.
8. Максимова В.Ф. Микроэкономика. / Учебник, - Москва.: “Соминтек”, 1996г. – 328 с.
9. Ю. К. Шокоманов Состояние и перспективы экономического развития Казахстана в переходной период // Вестник КазНУ, Серия экономическая, №4, 2001 г. - с. 38-44.
10. Есентугелов А. Долгосрочная стратегия развития экономики и размещение производительных сил в РК // Аль-Пари. - №6, 2000 г. – с. 3-6.
11. Статистический ежегодник. Алматы. – 2003г.
12. Статистический ежегодник. Алматы. – 2004г.
13. Есентугелов А. Долгосрочная стратегия развития экономики и размещение производительных сил в РК // Аль-Пари. №6, 2000 г. - С.3-6.
14. “Қазақстан Республикасының Индустриялы-инновациялы дамуының 2003-2015 жылдарға арналған ұзақ мерзiмдi стратегиясы” Стратегия. – Алматы, 2003 ж.
        
        ЖОСПАР
КIРIСПЕ
............................................................................
...............................3
I ӨНДIРIС ФУНКЦИЯСЫ ЖӘНЕ ОНЫҢ ҚАСИЕТТЕРI .........................5
1. Өндiрiс ... ... ... ... ... ... және оның ... ӨНДIРIСТIК ... ЖӘНЕ ӨНIМ ... ... ... ... ... ... және ... ... ... арасындағы
байланыс
............................................................................
...........................15
Ш ҚАЗАҚСТАННЫҢ ӨНДIРIС САЛАСЫНДАҒЫ ЖАЛПЫ ... ... ... елiмiз экономикасындағы орны, мәселелерi және
шешу ... ... ... ... көрсеткiштерi
............................25
ҚОРЫТЫНДЫ
.......................................................................
......................26
ҚОЛДАНЫЛҒАН ... ... ... ... ... ... ... әл-ауқатын
жақсартып, макроэкономикалық көрсеткiштерiн тұрақты дамуын қамтамасыз ету
үстiнде. Ал мұның бәрi осы ... ... ... ... айтқанда микроэкономика саласынан бастау алады.
Микроэкономика пәнi адамдардың экономикалық iс-әрекетiн ... ... ... ... ... Адамдардың iс-әрекетi өз
қажеттiлiктерiн қанағаттандыруға ... және ... ... ... ... өнiмдер және оларды пайдалану. Бұлар
бiр-бiрiмен тығыз байланыста болады.
Бұл жерде келесi ... ... ... – не өндiремiз?
“Ресурстар мен технология” бойынша – қалай ... ... – кiм үшiн ... / 3, 7 бет ... мен өз басым бұл сұраққа былай жауап берушi едiм:
1-сұраққа, елiмiзде ... ... ... яғни ... ... ... керек;
2-сұраққа, ресурстарды шикiзат түрiнде өндiру тұрақсыз, шығындары көп,
тиiмсiз экономикаға алып ... ... ... ... ... ... ... әдiстерiн қолданып, ресурстарымызды
шикiзат түрiнде емес, оларды жоғары деңгейде өңдеуiмiз ... ... ... өнiм жоғары сапалы, бәсекеқабiлеттi болса,
ол өз тұтынушысын тауып алады.
Яғни, бұл тақырыптың өзектiлiгi, ең ... ... ... ... ... Бұл ... ... саласында маңызды мәселенiң
бiрi, өйткенi қызмет көрсетудiң шектеулi ... ... ұғым ... ... мен, ... ... ... жұмысымның тақырыбын
“Микроэкономикадағы өндiрiстiк функция” деп алдым. Микроэкономика курсының
бұл тарауы ... ... ... ... мен осы ... ... өндiрiлетiн тауарлардың мөлшерi арасындағы байланысты
зерттейдi. Өндiрiлетiн ... саны ... ... ... ... / 3, 168 б. ... ... өндiрiс теориясы туралы жалпы түсiнiк, өндiрiстiк
функцияның қасиеттерi мен ... ... ... және ... өзара байланысты қарастырмақшымын. Сондай-ақ, елiмiздегi қазiргi
өндiрiс пен өнеркәсiп саласының жағдайын, ... ... ... ... ... ... ... жалпы сатистикалық көрсеткiштерiн келтiрiп
өтпекшiмiн.
I ӨНДIРIС ФУНКЦИЯСЫ ЖӘНЕ ОНЫҢ ... ... ... ... ... ... ... бұл тарауы өндiрiсте қолданылатын өндiрiс
факторлары мен осы ресурстарды ... ... ... ... арасындағы байланысты зерттейдi. Өндiрiлетiн тауарлардың саны
өндiрiстегi технологиялық әдiстердiң ... ... / 3, 168 ... технологиялық әдiс деп өндiрiстiк факторлардың, яғни
шикiзаттар мен ... ... бiр ... ... ... ... айналдыруды айтамыз. Өндiрiстiк процесте қолданылатын факторларды
негiзгi төрт түрге ... ... мен ... ... өнеркәсiптiң өндiрген өнiмдерi;
3. еңбек күшi;
4. капитал.
Өндiрiстегi игiлiк дегенде тек қана ... ... ... оны ... айырбастау және тұтыну үрдiсiн бiрге қарастыруымыз керек.
Өндiрiс теориясы ең алдымен өндiрiсте қолданылатын ... ... ... ара ... ... Сұраныс теориясына қарағанда
ұсыныс (өндiрiс) теориясы белгiлi ... ... ... және
олардың өзгерiсiн анықтайды.
Нақты өмiрде өндiрiстiк процестi ... үшiн ... ... ... ... ... n өндiрiстiк факторлары
қатысады деп қарастырсақ, бұл төмендегiдей шығын векторы түрiнде ... / 4, 241 бет /.
X = ( x1, x2 , … , xn ) ... xi -i – ... ... Бұл ... n – ... дайын
өнiмдер өндiру үшiн қолданылады, ол келесi вектор түрiнде болады:
Y = ( y1, y2,…, yn ) ... yj - j - ... ... ... белгiлеулр арқылы өндiрiстiк
процестi былай жазуға болады.
V = ( X, Y ) (3)
Егер барлық өндiрiс факторлары тек қана бiр өнiм ... ... ... онда осы ... ... ... түрдi келесi өндiрiстiк
функция түрiнде көрсетуге болады:
y = f ( x1, x2 , … , xn ) ... ... ... ... ... процесс тиiмдi
болуын қалайды, сондықтан өндiрiс функциясы, өндiрiстiк шығындар құрылымы
тұрақты деп ұйғарғандағы ... өнiм ... ең ... ... деп айтады. Өндiрiс функциясы белгiлi технология үшiн жасалады.
Бұларды түсiндiру үшiн, өндiрiс шығындары тек қана L – ... және K ... ... деп ... Осы ... ... ... жағдайда қарастыруға болады: / 5, 98 бет /.
Q = F ( K, L ) ... Q - ... ... ең жоғары көлемi.
F – функциялық тәуелдiлiгi қолданылатын технология.
Фирма бiртектi өнiм шығарады деп есептейiк. ... ... ... мүмкiндiктерi өндiрiстiк функция көмегiмен берiледi. Өндiрiстiк
функцияны кесте түрiнде беруге болады ( Кесте-1 ) / 5, 98 бет ... ... және ... ... өндiрiстiк функция кестесi
|Капитал |Еңбек шығыны, L ... K | |
| |10 |20 |30 |40 |50 |
|5 |8 |16 |22 |26 |30 ... |16 |24 |30 |34 |36 ... |22 |30 |36 |40 |42 ... |26 |34 |40 |44 |46 ... |30 |36 |42 |46 |48 ... көретiнiмiз еңбек шығыны 10 ( L=10), капитал шығыны (K=15)
болған ... өнiм ... ... Q=22 бiрлiк болып табылады. Изокванта
деп шығарылатын өнiм көлемiнiң бiр деңгейiн ... ... , ... әр ... ... ... ... айтамыз. Q
=22, 30, 36 өндiрiс көлемiнiң изоквантасын 1-шi суреттен көруге болады / ... бет ... ... Q=22 Q=30
0 10 20 30 40 50 ...... ... ылдилы екенiн айтып өтейiк, ... бiр ... ... өнiм ... ... ... қалу үшiн ... шығынын көбейту қажет. Изокванталар қиылыспайды, себебi
олардың қиылысу нүктелерiнде әр түрлi ... өнiм ... ... ... ... ... ... көрсету мүмкiндiктерi бар. Кобба-
Дуглас функциясы: / 6, 206 бет /.
Q = AK α * L β ... А, α, β – оң ... осы ... ... ... ... және өнiм
түрлерiне кеңiнен тоқталсақ.
2. ... ... және оның ... белгiлi ресурстарды қолданып өнiм өндiрген кезде ... iске ... Яғни ... ... мен ... ... байланыс орын алады. Мысалы: нан заводын алатын болсақ, яғни нан
өнiмдерiнiң ... тек қана ... ... өзгерiсiне байланысты. Мұнда 1
жұмысшы 50 бөлке пiсiрсе, ал 2 ... ... 90 ... ... ... ... жұмысшы қызмет етсе деп алсақ олардың өндiрiс көлемi ... ... ... ... ... / 7, 281 бет /.
Кесте 1
Өндiрiс функциясы және ... ... ... ... ... – |Жұмыс күшiн |Ресурстардың|
|саны |бөлке саны ... ... ... |жиынтық |
| | ... ... ... |
| | |i ... | | |
|0 |0 |0 |30 |0 |30 |
|1 |50 |50 |30 |10 |40 |
|2 |90 |40 |30 |20 |50 |
|3 |120 |30 |30 |30 |60 |
|4 |140 |20 |30 |40 |70 |
|5 |150 |10 |30 |50 |80 ... көрiп отырғанымыздай жұмысшы саны өсуiне байланысты нақты
шығарылған бөлкенiң саны өскенiмен ... ... ... азаяды. Мысалы
кете бойынша 1-шi жұмысшынiң шектi өнiмдiлiгi 50 болса, ал ... ... 10 ғана ... ... ... ... шығыны
тұрақты, өзгеретiн жұмыс күшiн жалдау шығындары өсiп отыр, ... ... ... ... ... ... 1 2 3 4 ... ... – Нан ... ... ... ... қолданылған ресурстың көлемi өсуiне байланысты өнiм
көлемiнiң өсуiн көрсетiп тұр. ... бұл ... ... өсе ... еңбектiң шектi өнiмдiлiгi азаюына байланысты бiр мезеттен кейiн
кемуi мүмкiн. Бұл дегенiмiз егер ... ... ... ... алып ... ... Себебi жұмысшы көбейген ... олар ... ... ... қосымша құрал-жабдық қажет етедi. ... ... ... ... ... ... анық көруге
болады.
Жалпы өндiрiстiк функция белгiлi өндiрiс факторларын қолдана ... өнiм ... ... ... ... теориясында үлгi
бойынша екi факторлы өндiрiстiк функция қарастырылады. Яғни ... ... ... (L) / 3, 169 бет /.
Q = f (L K) ... функцияны алдындағы мысалдың функциясы деп айтсақ болады. Әрбiр
технологияға арналған осы тәрiздi ... ... ... Егер ... ... ... көлемiде өзгередi, сондықтан
өндiрiстiк функцияларда қайтадан жасалады. Алайда осыншама ... ... көп ... ... ... тән ... ... функциясының жалпы қасиеттерiн төмендегiдей топтастыруға болады: /
3, 170 бет /.
1. Фирмалар ... ... ... көп ... ... яғни қолданылып фактордың санының ... ... ... ... соқтырмайды. Оны математика бойынша былай көрсетуге
болады:
dy / dL ≥ 0; dy / dK ≥ ... ... ... ... ... тек қана бiр ... санын көбейту
арқылы өнiм шығару көлемiн ұлғайтқан уақыт оның жоғарылау шегi болады,
яғни айнымалы фактордың өнiмдiлiгiнiң төмендеу заңы орын алады.
d2 y /d L2 ≤ 0; d2 y /d K2 ≤ ... екi ... ... ... бiр факторлық графигiн
алуға мүмкiндiк ... ... ... ... ... болған
уақытта, Y=f(x), оның жазықтықтағы графигi 1-шi ... ... ... / 6, 208 бет /.
Y
Y=f(x)
X
Сурет-2 - Өндiрiстiк функция.
3. Өндiрiс факторлары бiрiн-бiрi өзара алмастырады және ... ... ... кезде уақыт мерзiмi 2 түрге бөлiнедi:
қысқа және ұзақ мерзiмдi кезең / 3, 171 бет ... ... ... ЖӘНЕ ӨНIМ ТҮРЛЕРI
2.1 Өндiрiстiк функцияның түрлерi
1. Тұрақты коэффиценттi функция.
Коэффиценттерi тұрақты өндiрiс ... ... ... ... ... еңбектiң және капиталдың белгiлi бiр санын ... ... ... Осы ... = a * Y; K = b * Y ... a, b – параметрлер.
Осыны өндiрiстiк функцияның бiркелкi (стандартты) түрiне келтiру ... ... / 3, 180 бет /.
y = min L/a; K/b ... y/L = min 1/a; 1/b; ... ... ... ... келесiдей:
Y/L
1/a
0 b/a K/L
Сурет-3 – Коэффиценттерi тұрақты ... ... y = Y/L; x = K/L ... ... онда ... * x; 0 < x * b/a
y =
1/a; b/a < x < ∞ / 3, 180 бет ... ... ... ... өнiм:
1/b * 0 < x < b/a
AP = y/x =
1/a * 1/x, b/a < x < ∞.
Берiлген ... үшiн ... қнiм ... түрдi қабылдайды:
1/b, 0 < x < ... = dy/dx =
0, b/a < x < ... ... үшiн ... 0 < x < ... = MP/AP =
0, b/a < x < ... ... изокванта сызығы келесiдей ( Сурет-3) / 4,
К
А
L
Сурет-4 – ... ... ... ... изоквантасы
3-шi суретте факторлар алмасуы болмайды, тек қана А нүктесiнде
комбинация болады, яғни ... ... ... емес / 4,
2. Сызықтық өндiрiстiк функция.
Екi факторлы сызықтық өндiрiстiк функцияның ... ... / 3, 181 бет /.
y = a + b * K + c * L ... а, b және с – ... орташа өнiмдiлiгiнiң көрсеткiштерi:
APK = Y/K; APL = Y/L ... APK – ... ... ... – еңбектiң орташа өнiмдiлiгi.
Шектi өнiмдiлiктiң көрсеткiштерiн анықтайық:
MPK = ∆Y/∆K = ∂Y/∂K = b; MPL = ... = ... = ... MPK – ... ... ...... шектi өнiмдiлiгi.
Факторларға деген икемдiлiктiң көрсеткiштерi:
EK = MPK/APK = b / Y/K = b * K/Y; EL = MPL/APL = c / Y/L = c * ... EK – ... ...... икемдiлiгi.
y = a + b * K + c * L = Y0 = const деп ... осы ... ... ... ... * K + c * L = Y0 = const ... теңдеудiң жазықтықтағы графигi – түзу ... ... Оны ... ... ... / 3, 182 бет ...... функцияның изоквантасы
Технологиялық алмастырудың шектi нормасы коэффицентiнiң мәнiн
есептеймiз:
MRTSLK = MPL/MPK = c/b = const ... ... ... факторлары өзара бiрiн-бiрi толықтай ауыстыра
алады деймiз.
3. Сызықтық емес ... ... ... сызықтық емес өндiрiстiк функцияның келесi түрiн
қарастырайық: / 3, 183 бет /.
y = A * Kα * Lβ ... А, α, β – ... және 0 < α < 1, 0 < β < 1. ... үшiн шектi өнiмдiлiктiң көрсеткiштерiнiң түрi төмендегiдей:
MPL = β * Y/L; MPK = α * Y/K ... ... үшiн мына ... қарастырамыз:
Y = A * Kα * Lβ = Y0 = const ... Kα * Lβ = С0 = ... ... үшiн ... ... шектi нормасы
төмендегiдей түрде болады: / 5, 106 бет /.
MRTSLK = MPL/MPK = β * Y/L / α * Y/K = β/ α * K/L ... MRTSLK – ... ... шектi нормасы.
K
y = y0
L
Сурет-6 – Сызықтық емес өндiрiстiк функцияның ... ... ... сызықтық функциядан айырмашылығы: ол
изоквантаның бойымен төмен жылжығанда әрдайым төмендеп тұрады.
2.2 Жалпы, ... және ... ... ... ... ... өнiм – басқа өндiрiс факторлары тұрақты деп ұйғарып, зерттелiп
отырған фактордың белгiлi санын пайдалану ... ... өнiм ... Оны
өндiрiс функциясында У әрпiмен белгiлейдi.
Экономикалық талдауда жалпы көрсеткiштермен қатар орташа және ... ... де ... ... / 8, 125 бет ... ... факторының орташа өнiмi жалпы өнiм (У) мен ... ... ... ... және ... ... немесе қолданылуының тиiмдiлiгiн бейнелейдi. Мысалы, еңбектiң
орташа өнiмдiлiгi былай анықталады:
APL = Y/L (16)
Мұндағы, APL – ... ... ... ... бiр ... ... өндiрiлетiн тауарлар санын
көрсетедi және ол еңбек өнiмдiлiгi деп ... ... ... орташа өнiмi келесi түрде есептеледi:
APK = Y/K (17)
Мұндағы, APK – ... ... ... ... ... ... қордың қолданылуының
тиiмдiлiгiн бiлдiредi және ол қор қайтымы деп аталады / 3, 171 бет ... өнiм ... ... ... мен ... ... ... айнымалы фактордың санының өзгеруiнiң қатынасымен
анықталады. Яғни ... мен ... үшiн ... ... өнiмi ... = ΔY/ΔK; MPL = ΔY/ΔL ... факторлар тұрақты болып, бiр айнымалы фактордың санын көбейту
арқылы өнiм шығарғанда шектi өнiм ... Бұл ... ... ... ... ... / 3, 172 бет /.
Ендi осы айтылғандарды кесте түрiнде көрсетейiк. ... ... ... ... ал ... айнымалы фактор деп ұйғарайық:
Кесте2
|Жұмысшылар саны,|Өнiм шығару ... ... ... ... ... ... дана ... |дана |
|L |ТРL |АРL |МРL |
|0 |0 |0 |0,5 |
|2 |1 |0,5 | |
|3 |3 |1 |2 |
|4 |7 |1,75 |4 |
|5 |10 |2 |3 |
|6 |12 |2 |2 |
|7 |13 |1,85 |1 |
|8 |13 |1,65 |0 ... ... ... бойынша еңбектiң орташа және шектi
өнiмдiлiгiн анықтайық. Мысалы, екi ... ... ... өнiм ... өнiм саны ТРL = 1 дана ... Ал ... орташа өнiмдiлiгi:
APL = TPL/L = 1/2 = 0,5 дана
Шектi өнiмдiлiктi ... ... өнiм ... мен ... ... ескеремiз:
1. ∆TPL = TPL2 - TPL1 = 1-0 = 1;
∆L = L2 – L1 = 2 – 0 = ... ... өнiм: MPL = ∆TPL / ∆L = 1 / 2 = 0.5 ... ∆TPL = TPL3 - TPL2 = 3 - 1 = 2;
∆L = 3 – 2 = ... = 2 / 1 = 2 ... 2-шi ... ... ... ... / 3, 173 бет ... 2 3 4 5 6 7 8 ... ... - ... өнiм ... ... ... және 7-шi суреттен көрiп ... ... тек қана бiр ... ... және оның ... ... уақытта
шектi өнiмдiлiк азаяды. Ал шектi өнiмдiлiктiң мәнi МРL = 0 ... ... TPL ең ... ... ие ... (APL) және ... (MPL) ... арасында өзара белгiлi
байланыс бар. Егер еңбектiң ... өнiмi ... ... өнiмiнен артса
(MPL> APL), онда орташа өнiм көбейедi. Егер шектi өнiм ... ... ... (MPL< APL), онда ... өнiм кемидi. Шектi және орташа ... ... ең ... ... ... Оны 8-шi суреттен
көруге болады, яғни суретте қиылысу нүктесi А ... / 8, 127 бет ... ... ... ең ... ... ... А нүктесi,
яғни осы нүктеден бастап ... ... ... ... ... зиянды болып отырады. Сондықтан, бұл нүктенiң өндiрiс саласындағы
өндiрiс факторларын қанша көлемде қабылдай ... ... ... өте маңызды болып табылады.
APL
MPL MPL
4
3 Amax
2 ... 1 2 3 4 5 6 7 8 ...... ... ... мен ... ... арасындағы
байланыс
Ш ҚАЗАҚСТАННЫҢ ӨНДIРIС САЛАСЫНДАҒЫ ЖАЛПЫ ... ... ... елiмiз экономикасындағы орны, мәселелерi және шешу
жолдары
Экономиканың қызмет көрсету және өндiрiс саласы ... екi ... ... ... ... ... ... саласында шектеулi ресурстар, оларды
тиiмдi пайдалану деген ... ... ... ... ... ... дамыту, шығынды азайту, инновациялық
жаңалықтар енгiзу болып табылады.
Елiмiздiң өндiрiс ... ... ... ... ... ... ... болып отыр. Егемендiк алғаннан ... ... ... берi келе жатқан экономикалық жүйенiң
байланысы үзiлдi, Кеңес Одағы құрамында 70 жыл социалистiк құрылыста болып
келiп, 1991 жылы өз ... ... ... мүлдем басқа, адамдар
психологиясына жат көрiнетiн нарықтық экономикаға ... ... пен ауыл ... өндiрiп отырған экономикамыздың
жағдайы нашарлап кеттi, iрi өндiрiс салалары толығымен iстен шықты. ... елде ... ... орын ... ... ... ... осы тұстан бастапэкономиканың шикiзат бағыттылығы, шығыны көп
өндiрiстiң тиiмсiздiгi айқын көрiндi. Ендiгi ... бұл ... ... ... үшiн ... ... ... жан жақты бағдарланған
экономикалық саясат, реформалар, заңдар және қысқа немесе ұзақ ... ... ... оны iске ... ... ... / 9, 17 бет
/.
Қайта жандану кезеңiнде экономикаға ... ... ... ... ... араласып, экономикалық реформалар жүргiзуi керек.
Экономикалық реформа қоғамдық жарасымдылық, ... ... оң ... ... сақтау, мемлекеттiң қауiпсiздiгiн және халықтың барлық
топтарының құқықтары мен оның ерекшелiктерiн қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... мемлекеттiк меншiктен жеке
меншiкке өту үшiн жекешелендiру саясатын жүргiзу керек ... ... ... ... соң ол ... ... ... 90-шы
жылдардан кейiн керi әсер етiп, 90-шы жылмен ... ... ... ... деңгейi өстi, халықтың өмiр сүру деңгейi
төмендедi / 13, 206 ... өмiр сүру ... мен ... жақсарту бұл қоғамдық дамудағы
республиканың әлеуметтiк – ... ... ... iске ... өмiр сүру ... негiзгi индикаторы: халықтың табысы, еңбек
ақының мөлшерi, зейнет ақы ... ... ... еңбек ақы
деңгейiмен өлшенедi.
ЖIӨ-нiң құлдырауы 90-шы жылмен салыстырғанда 1995 жылы 38,5% ... ... ... ... ... және ұлттық
Банк жүргiзген шараларға байланысты 1996 жылы ... ... ... ... ... төмендеуiмен көрiндi. Елiмiз осыдан бастап
экономикалық даму сатысына өттi / 9, 201 б ... жылы ... ... ... ... жiберу отандық товарлардың
бәсекелестiгiн қалыптастырды. Сол жылы ... өсуi ... ... ... ... ... активизациялау, iшкi және
сыртқы рыноктағы сұраныстың өсуi бұл ... ... ... өсу ... ... ЖIӨ 2000 жылы 9,8%, ал 2001 жылы оның ... 13,5%-ке жеттi / 11, 202 б. /.
Қазақстанда 1991-1995 жылдар 1990 жылмен салыстырғанда ЖIӨ көлемi 38,6%-
ға ... яғни ... ... 8%-ды ... ... 2000 жылға дйiнгi
ЖIӨ көлемiнiң өсу қарқыны байқалғандығымен 1990 ... ... ... Ал ... 2001-2003 жылдар аралығында ЖIӨ-нiң жиынтық өсiмi 30%-дан
астам болды. Сонда ЖIӨ ... ... ... ... Қазақстанда
экономикалық өсудiң динамикасын келесi түрде көруге болады екен. ... 10 ) / 12, 38 б. ...... ... ЖIӨ ... ... - 1990 – 2003 ... Қазақстандағы экномикалық дағдарыс
пен қайта жанданудың параболалық диаграммасы
Бiрақ та бiздiң экономикалық өсуiмiз толықтай шикiзат түрiнде ... ал бұл ... ... ... ел ... ... Ол ... көптеген шығындарды ала келедi, әсiресе жергiлiктi экологиялық
мәселелердi туғызады және көп мөлшердi жымысшы күшiн ... ... ... ... ... ... және ... экономикадан толық
құтылып, сервистiк-технологиялық экономикаға көшiп отыр. Шикiзат және
өндiрiстiк экономика дамушы және даму ... ... ... ... ... ... бойынша Қазақстан әлемдегi алдыңғы ... ... ... ... ... Ендi осы ... ... асыру үшiн
индустриялы-инноваиялық дамуда сервистiк-технологиялық ... ... ... жылға арналған Индустриялы-Инновация стратегия жасалды.
Бүгiнгi таңда елiмiздiң даму барысында ... ... ... де ... Олар:
• демографиямыздың әлсiздiгi және көп ұлттылық;
• бiр жақты ... ... ... ... ... ... ... жалпы техникалық-технологиялық артта қалуы;
• өңдеушi өнеркәсiптiң мардымсыздығы;
• ғылым мен өндiрiс арасында ықпалды байланыстың болмауы;
• халықтың кейбiр бөлiгiнде әлi де кеңестiк ... ... ... ел ... глобалды және өңiрлiк экологиялық проблемалардың
көптеп болуы;
• елiмiзде туристiк индустрияны дамытудың қолайлы жақтары бола ... тым ... орын алып ... ... шешу үшiн ... iс-шараларды
атқаруымыз керек:
• өңдеушi өнеркәсiпте орташа ... өсу ... 8-8,4% ... ету, 2000 жылмен салыстырғанда 2015 жылы еңбек өнiмдiлiгiн
кемiнде 3 есе арттыру және ЖIӨ энергия сыйымдылығын 2 есе ... ... ... ... қорларының өнiмдiлiгiн арттыру;
• кәсiпкерлiк құрылымды қалыптастыру; ... ... ... ... ... ... ... барынша қол
жеткiзе отырып, нақты өндiрестерде қосылған құн тiзбегiндегi
элементтердi ... ... көп ... ететiн және жоғары технологиялық экспортқа
негiзделген өндiрiстер құруды ... ... ... ... ... ... ... – техникалық және инновациялық процестерге қосыла
отырып, өңiрлiк және ... ... ... ... /
14, 23 бет /.
Бүгiнде осы iс-шаралар ... ... өз ... ... ... даму ... орын алып ... Оны келесi суреттен көре
аламыз / 12, 27 бет /.
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | ...... ... ... өнiм ... ... қаңтар-маусымында Қазақстанның өнеркәсiп кәсiпорындарында
қолданыстағы бағамен 1615,1 млрд. теңгенiң өнiмi өндiрiлдi, бұл 2003 ... ... 109,4% ... Есептi кезеңде өндiрiс көлемiнiң
өсуi 2003 ... ... ... ... ... ... ... барлық өңiрлерiнде байқалды. Өнеркәсiптiң ең жоғары өсуi
Жамбыл облысы (30,7%), Шығыс ... (18,8%), ... (16,1%), ал ең ... ... ... (0,3%) / 12, 27 бет /.
Өндiрiс көлемi 2003 жылдың осы ... ... кен ... – 11,5%, ... ... – 7,9%, электр энергиясын, газ бен су
өндiруду және бөлуде – 4,8% өстi.
2004 жылдың қаңтар-маусымында ауыл ... ... ... көлемi
ағымдағы бағамен 145,9 млрд. теңгенi құрап, 2003 жылғы қаңтар-маусымммен
салыстырғанда 5,2% ... ... ... кен ... ... 803,9 млрд.
теңгенiң өнiмi өндiрiлдi, бұл 2003 жылғы қаңтар маусымындағы ... ... ... өсуi негiзiнен газ түрiндегi табиғи газ (47,7%); газ
конденсаты (26,5%); шикi мұнай (9,7%); ... (2,1%) ... ... ... ... ... жартысында ЖIӨ-нiң көлемi 2401,1 млрд. теңгенi
құрап, өткен жылмен салыстырғанда 9,1% ... ... ... ... өсуi 2004 –2007 ... ... 8,1% ... деп есептеуде / 12, 15
бет /.
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| ... ... ... елiмiздiң аймақтары бойынша көлемi| | | | | | |
| |- | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | ...... ... өнiм ... ... ... және өндiрiс саласы ... екi ... бар. ... ... ... ... ... шектеулi ресурстар,
оларды тиiмдi пайдалану деген ұғымдарды кездестiремiз. ... ... ... ... ... шығынды азайту, инновациялық
жаңалықтар енгiзу болып табылады.
Елiмiздiң өндiрiс саласының ахуалы жалпы ... ... ... ... болып отыр. Егемендiк алғаннан кейiн
экономикамыз ... ... берi келе ... ... жүйенiң
байланысы үзiлдi, Кеңес Одағы құрамында 70 жыл социалистiк құрылыста болып
келiп, 1991 жылы өз ... ... ... ... басқа, адамдар
психологиясына жат көрiнетiн нарықтық экономикаға өттiк.
Тек шикiзат пен ауыл шаруашылығын өндiрiп ... ... ... ... iрi ... ... толығымен iстен шықты. Осының
салдарынан елде экономикалық құлдырау орын ... ... ... ... осы ... ... шикiзат бағыттылығы, шығыны көп
өндiрiстiң тиiмсiздiгi ... ... ... ... бұл ... ... ... үшiн ұлттық экономикаға пайдалы, жан жақты бағдарланған
экономикалық саясат, реформалар, заңдар және қысқа ... ұзақ ... ... ... оны iске асыру керек болды. / 9, 17 бет
/.
Бүгiнгi таңда елiмiздiң даму ... ... ... ... де ... Олар:
• демографиямыздың әлсiздiгi және көп ұлттылық;
• бiр жақты шикiзат бағыттылығы;
... ... ... әлсiздiгi;
• кәсiпорындардың жалпы техникалық-технологиялық артта қалуы;
• өңдеушi өнеркәсiптiң мардымсыздығы;
• ғылым мен өндiрiс арасында ықпалды байланыстың ... ... ... ... әлi де кеңестiк ойлаудың сарқыны қалушылық;
• ел территориясында глобалды және өңiрлiк экологиялық проблемалардың
көптеп ... ... ... ... ... ... жақтары бола тұрып,
оның тым мардымсыздығы.
Осы орын алып отырған мәселелердi шешу үшiн ... ... ... өңдеушi өнеркәсiпте орташа жылдық өсу қарқынын 8-8,4% мөлшерiнде
қамтамасыз ету, 2000 жылмен салыстырғанда 2015 жылы ... ... 3 есе ... және ЖIӨ ... сыйымдылығын 2 есе төмендету:
• өңдеушi өнеркәсiптiң негiзгi қорларының өнiмдiлiгiн арттыру;
• кәсiпкерлiк құрылымды ... ... ... ... ... қамту; қосылған құнға барынша қол
жеткiзе отырып, нақты өндiрестерде қосылған құн ... ... ... көп ... ... және ... технологиялық экспортқа
негiзделген өндiрiстер құруды ынталандыру;
• сапаның әлемдiк стандартына көшу;
• дүниежүзiлiк ғылыми – техникалық және инновациялық процестерге ... ... және ... ... ... ... ... 23 бет /.
Бүгiнде осы iс-шаралар ... ... өз ... ... ... даму үрдiсi орын алып отыр.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
1. Н.Ә. Назарбаев. Қазақстан – 2030. Қазақстан халқына Жолдауы.
2. Н. А. ... ... ... – способствовать развитию экономики //
Казахстанская правда, 16 ... 2002 ... ... Н.Қ., ... Қ.С., ... М.А. Микроэкономика / Оқу
құралы. – ... ... 2000 ж. – 420 ... ... Р., ... Д. ... – М.: ... Дело, 1992.
5. Мұхамедиев Б.М. Микроэкономика: Оқу ...... ... 2003. – 219 ... ... Д.Н. Современная микроэкономика: анализ и применение. В 2-х ... II. – М: ... и ... 1992. – 384 ... ... Н.Г. ... экономикс. – Спб: Питер Ком, 1999. – 784 ... ... В.Ф. ... / Учебник, - Москва.: “Соминтек”, 1996г.
– 328 с.
9. Ю. К. ... ... и ... ... ... в ... ... // Вестник КазНУ, Серия экономическая,
№4, 2001 г. - с. 38-44.
10. Есентугелов А. Долгосрочная ... ... ... и ... сил в РК // ... - №6, 2000 г. – с. ... Статистический ежегодник. Алматы. – 2003г.
12. Статистический ежегодник. Алматы. – 2004г.
13. Есентугелов А. ... ... ... экономики и размещение
производительных сил в РК // Аль-Пари. №6, 2000 г. - С.3-6.
14. “Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ұзақ ... стратегиясы” Стратегия. – Алматы, 2003 ж.
-----------------------
/ 3, 172 бет /
2000
2001
2002
2003

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Микроэкономикадағы өндiрiстiк функция туралы17 бет
АлЭС-1 ЖЭО 6/110 кВ кернеулі генератор-трансформатор блогының релелік қорғанысы және автоматикасы57 бет
Сигналдардың вейвлет-талдауы9 бет
Техникалық тапсырма құрастыру: валидатор13 бет
Төлем-ақы терминалы11 бет
Қазақ тіліндегі сыпайылық семантикасы88 бет
Өндірістік шығындар экономикалық категория ретінде13 бет
Микроэкономикадағы сұраныс және ұсыныс моделі30 бет
Мектепке дейінгі ұйымдарда білім беру мазмұнының жаңартудың өзекті мәселелері10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь