Суперфосфатын алудың технологиясы

Кіріспе
I. Бөлім. Суперфосфат туралы шолу
I.1.Суперфосфат туралы түсінік ... ... ..1
I.2.Суперфосфаттың физикалық . хмиялық негіздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 2
I.3. Суперфосфатты тыңайтқыштар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4
II. Бөлім. Суперфосфатты алудың технологиясы
II.1. Алынатын қос суперфосфат өнімінің сипаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
II.2. Қолданатын шикізаттың сипаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ... ..7
II.3. Қос суперфосфат өндірісінің технологиясына сипаттама ... ... ... ... ... ... .9
III.Қорытынды
IV. Қолданылған әдебиеттер тізімі
Жұмыстың өзектілігі: Суперфосфат фосфор тыңайтқыштарының ішіндегі күнделікті өндірісте көп қолданылады және көп мөлшерде өндіріледі.
Жұмыстың мақсыты: Химияда және өнеркәсіпте қолданылатын суперфосфаттардың алудың тиімді жолдарын табу.
Жұмыстың міндеті: суперфосфат өндірісінің технологиясымен және суперфосфатты минералды тыңайтқыштармен танысу. Жаңашылдығы: Қышқылдық – негіздік теориясы бойынша суперфосфаттарын талдау.
Суперфосфат фосфор тыңайтқыштарының ең көп қолданылатын және де көп мөлшерде өндіріледі. Негізінде кальций монофосфаты және кальций сүльфатынан құралған, ұнтақ (немесе түйіршік түріндегі ) қоңыр түсті зат, құрамында темір және алюминий сүльфаттары , кремнезем және фосфор қышқылы да болады. Суперфосфата өсімдікке сіңімі P2O5 20% болады. Суперфосфатты өндіру тәбиғый фосфаттарды күкірт қышқылымен өндіруге енгізделген. Өңделген суперфосфат құрамындағы P2O5 мөлшері алғашқы шикізат құрамындағы P2O5- дегідей екі есе төмен -19%-20% . қаратау фосфаритінен өндірілген суперфосфат құрамында 15% P2O5 бар. Өндірілген суперфосфат арасында аз да болса фосфор қышқылы болады. Ол суперфосфаттың гигроскоптық қасиетін жоғарылатады. Бос қалпындағы фосфор қышқылын бейтараптау үшін бейтараптайтын қоспалар қосады немесе газ күйіндегі амиакпен өңдейді. Суперфосфатты өндірудің технологиялық сұлбасы төрт операциамен тізбектелінеді:
1.Күкірт қышқылымен аптит концентрациясын дозалау.
2.Реагенттерді араластырғышта араластырып пульпа алу.
3.Реакция жүретін камерада суперфосфат массасының ұстасуы және қатаюы.
4.Суперфосфаттың қоймада жетілуі.
1. Т. Г. Ахметов Р. Т. Порофирбева < химическая технология неорганических веществ > книга 1 Москва < высшая школа > 2002.
2. Ы . Қ . Тойбаев Қ . А . Жұбанов < химиялық технология негіздері > Алматы 2008ж.
3. www.google.ru
        
        Әл – фараби атындағы Қазақ  ұлыттық  университеті  Химия және
химиялық технология факультеті
Жалпы химия және ... ... ... ... ... алудың технологиясы
Орындағандар: Тәңіш Т., Сөкен Ж., Өмірхан. Ұ
Қабылдаған: х.ғ.к, доценті Қалабаева ... 2011 ... ... ... ... ... туралы түсінік
...........................................................................1
I.2.Суперфосфаттың физикалық – хмиялық
негіздері........................................ 2
I.3. ... ... ... ... ... ... қос суперфосфат өнімінің
сипаттамасы....................................5
II.2. Қолданатын шикізаттың
сипаттамасы..........................................................7
II.3. Қос суперфосфат өндірісінің ... ... ... ... ... ... ... тыңайтқыштарының ішіндегі
күнделікті өндірісте көп қолданылады және көп мөлшерде өндіріледі.
Жұмыстың ... ... және ... ... ... ... ... табу.
Жұмыстың міндеті: суперфосфат өндірісінің технологиясымен және
суперфосфатты минералды тыңайтқыштармен танысу. Жаңашылдығы: ... ... ... ... ... ... ... тыңайтқыштарының ең көп қолданылатын және де көп
мөлшерде өндіріледі. Негізінде кальций монофосфаты және кальций
сүльфатынан құралған, ұнтақ ... ... ... ) қоңыр түсті зат,
құрамында темір және алюминий сүльфаттары , кремнезем және фосфор қышқылы
да ... ... ... ... P2O5 20% ... ... ... фосфаттарды күкірт қышқылымен өндіруге енгізделген. Өңделген
суперфосфат құрамындағы P2O5 мөлшері алғашқы шикізат құрамындағы P2O5-
дегідей екі есе ... -19%-20% . ... ... ... ... 15% P2O5 бар. ... суперфосфат арасында аз да
болса фосфор қышқылы болады. Ол суперфосфаттың гигроскоптық қасиетін
жоғарылатады. Бос қалпындағы фосфор қышқылын ... ... ... ... немесе газ күйіндегі амиакпен өңдейді.
Суперфосфатты өндірудің технологиялық сұлбасы төрт операциамен
тізбектелінеді:
1.Күкірт қышқылымен аптит концентрациясын дозалау.
2.Реагенттерді араластырғышта араластырып пульпа алу.
3.Реакция жүретін ... ... ... ... және ... ... ... туралы түсінік
Суперфасфат негізінен үш түрге бөлінеді: жай суперфасфат, қос
суперфасфат,аммонийлнеген суперфасфат.
Жай суперфасфат-Са(Н2РО4)2+2CaSO4. Оны фосфоритке не апатитке күкірт
қышқылын қосу ... ... 2H2PO4 = ... + ... ... 14- 20% P2O5 ... Бұл ... суда жақсы еріп,
өсімдікке жақсы сіңіріледі. Алайда құрамындағы ерімейтін кальций сульфаты
тыңайтқыштың құнын арттырады.
Қос ... ... Р2O5 ... жай ... екі есе ... яғни 40-50%. Оны алу үшін ... ... өңдейді:
Ca3(PO4)2 + 4H3PO4 = 3Ca(H2PO4)2
Преципитат СаНРО4 .2H2O. Оны кальций гидроксидімен фосфор қышқылын
қосып алады:
Са(ОН)2 + H3РО4= CaHPO4.2H2O
Бұл ... 30-35% P2O2 бар ақ ... ... суда ерігіштігі төмен болғанымен, ол қышқыл топырақта
ғана еріп өсімдікке жақсы сіңіріледі.
Қазіргі кезде құрамында өсімдікке қажет екі-үш элемент бар
(комплексті) тыңайтқыштар ... ... ... NH4H2PO4 + CaHPO4 – ... ... ... түзілген өнім:
NH3 + Ca(H2PO4)2 = NH4H2PO4 + CaHPO4
Мұның құрамында 20 проценттей P2O3 және 23% азот ... ... ... ең көп ... және ... өндіріледі. Суперфосфатқа өсімдікке сіңімді Р2O5 20% болады.
Суперфосфатты өндіру табиғи фосфаттарды күкірт қышқылымен өндіруге
негізделінген.
1
І.2. Суперфосфатты ... ... ... ... мен ... ... ... процесі көп фазалы
гетерогенді, негізінде дифузия саласында жүретін процесс. Бұл процесс екі
сатыда жүреді : бірінші ... ... ... ... ... ... толық жұмсалғанша жылдам жүретін ыдырау-алмасу реакциясы:
Ca5F(PO4)3+ 5H2SO4+ 2,5H2O=5(CaSO4.0,5H2O)+ 3H3PO4+HF+Q
Бұл рекция “пісу’’ ... 30-40 мин ... ... ... ... ... тұнбаға және нашар еритін кальций сульфатыда
кристалға айналып үлгереді, ... ... ... деп ... ... ... қышқылы ыдырамаған бөлшектердің ішкі қабатында
диффузияланып реакцияға қатысады:
Ca5F(PO4)3+ 7H2SO4+ ... ... ... ... тым баяу ... 6-25 тәулік
мерзіміне созылады. Реакция пісу камерадан басталады, қоймада аяқталады.
Екінші сатыны – суперфосфаттың ... деп ... ... ... негізінде температура және бастапқы
күкірт қышқылының концентрациясы әсер етеді. Реакциялар жылдамдығы күкірт
қышқылының концентрациясы өскен сайын және температура ... ... ... ... ... тым ... ... бөлшектердің
беткі қабатында CaSO4.0,5H2O – ден құралған қабықша пайда болады, фосфор
қышқылының диффузиялануына ... ... ... ... ... өнген өнімнің физикалық қасиеттері нашарлайды, жабысқыш қасиеттері
пайда болады. Оңтайлы күкірт концентрациясы-68%,камерадағы температура
110oC шамасында. Осы оңтайлы жағдайда кальций ... ... ... ... ... ... қышқылының шикізат бөлшектерінің
арасында диффузиялануы жылдамдайды.
Технологиялық процестің ең баяу сатысы-жетілу. Жетілуді жылдамдату
үшін суперфосфат массасын салқындатып, құрамындағы суды ... ... ... жылдамдатады, яғни H3PO4-ың
ертіндідегі концентрациясын көбейтеді. Осы мақсатпен қоймада суперфосфатты
араластырады және тоңаздатады.
2
Өңдеген суперфосфат құрамындағы P2O5 мөлшері алғашқышикізат
құрамындағы P2O5-дей екі есе ... -19-20%. ... ... суперфосфат құрамында 15% P2O5 бар.
Өндірілген суперфосфат арасында азда болса фосфор қышқылы ... ... ... ... жоғарылатады. Бос қалпындағы фосфор
қышқылын бейтараптау үшін бейтараптайтын қоспалар (сүйек, фосфорит, әк, бор
ұндары) қосады немесе газ күйіндегі аммиакпен өңдейді.
Суперфосфатты ... ... ... төрт ... 1.Күкірт қышқылымен апатит концентрациясын дозалау; 2.
Реагенттерді араластырғыштарда араластырып пульпа алу; 3. Реакция жүретін
камерада ... ... ... және ... (пісу); 4.
Суперфосфаттың қоймада жетілуі.
Фосфаттарды күкірт қышқылымен өңдегенде (ыдыратқанда) көп мөлшерде
фторсутек және төртфторлы кремний ... олар ... ... ... ... ... түзеді:
4HF+SiO3=SiF4 + 2H2O
SiF4 + 2HF = H2SiF6
3SiF4 + 2H2O =2H2SiF6 + ... ... ... ас ... ... ... ... натр
тұзына айналдырады.
H2SiF6 + 2NaCI = Na2SiF6 + 2HCI
Гексафторкремний натр тұзы ауыл шаруашылығында ... ... ... және ... ... ... сұлбада ерекше көңіл бөлетін аппарат- суперфосфар
камерасы – диаметрі 7,1м, биіктігі - 2,5м, 2,5 ... бір ... ... ... 30-50 т/тәулік.
Суперфосфаттың негізгі кемшілігі – тыңайтқыш құрамында P2O5 аз ... дан ... ... ... суда ... тыңайтқыштар класына жататын жай
қос суперфосфат жатады.
Шикізат. Элементарлы фосфор, фосфор ... ... ... ... да фосфор қосылыстарының өндірісі үшін табиғи ... ... ... ... Бұл ... фосфор ерімейтін формада,
негізінен фторапатит Ca5F(PO4)3 немесе үшкальцийфосфат ... ...... ... ... ... кен. ... Одағында
Көл түбегінде апатиттінефелинді жыныстың ең ірі ... бар. ...... ... шикізаты. Құрамында 70%-
ға дейін апатит және 25%-ға дейін нефелині бар ... ... ... ... ... ... ... 40%-ға
дейін P2O5 және екінші рет байытылғаннан кейін 30%-ға дейін Al2O3 болатын
нефелинді фракция ...... ... ... ... ... 20-
30%-ға дейін өзгереді. Фосфотиттердің ең ірі кен орны ... ... ... ... ... кішігірім кен орындары
КСРО-ның бірқатар аудандарында бар. Фосфотиттердің фосфор ұны деп аталатын
кейбір ... ... ... ... ... ... тыңайтқыш ретінде
қолданылады.
Кез-келген топыраққа қолданылатын өсімдіктерге сіңімді тыңайтқыштар
алу үшін ерімейтін табиғи фосфаттарды суда ... және оңай ... ... қажет. Фосфатты тұздардың ерігіштігі ... ... ... ... Орта тұз Ca3PO4 тек ... ... ериді, CaHPO4 топырақтың органикалық тұздарының өзінде ериді,
ал біршама қышқыл тұз монокальцийфосфат Ca(H2PO4)2 суда ... ... ... ... айналдыру оларды қышқылдармен немесе қыздырумен
ыдырату арқылы жүзеге асырылады (мысалы фосфорды термиялық возгонкалау).
4
ІІ. Қос суперфосфатын өндірісінің технологиялық ... және ... қос ... ... сипаттамасы
ІІ.2.Қолданатын шикізаттың сипаттамасы
ІІ. 3.Қос суперфосфат өндірісінің технологиясына сипаттама
1.Алынатын қос суперфосфат ... ... ... – екі және одан да ... ... ... азот, фосфор,калий).
Фосфорқұрамды тыңайтқыштар тек негізгі әрекеттесуші заттарды
құрамайды, сонымен қатар микроэлементтер
Өнеркәсіптік өндірісінің ... ... және адам ... ... адмдардың
сыртқы ортаман қарым қатынасын көлемді дәрежеде озгертті. Элементтердің
айналымы тіршілікте адамдардың табиғатпен зат ... ... және ... ... ... ауыр ... жатыр.Ормандар мен ауылшаруашылыққа қажетті жерлер күн санап
қысқаруда. Жан-жануарлар мен өсімдіктердің тұқымы құруда.Тәбғаттың ықылым
заманнан бері қалыптасқан тепе-теңдік ... ... ... тигізген
зианды әсерінен қайта қалпына келуге үлгірмей үлкен өзгеріске
ұшырады.Осының нәтижесінде адмдардың өмір сүру шарттары күрделі түрде
қатайа түсті.Химиялық технология ... ... ... ... ... ... адамдарды екі түрлі тағамдармен қамдады;
Синтетикалық тағамдардың ауылшаруашылық жасанды өнімдерді өсіру ретінде
химия өнеркасіпінің өнімін қолдану.
Өсімдіктерді өсіргіш ... ... ... ... ... тыңайтқыштардың өнеркәсібінің өнімділігін арттырады.минаралды
тыңайтқыштар максималды көлемде қоректізаттар болып есептеледі
,мұмкіндігінше балатсыз болукерек ,кең спектірлі микро злементтерді құрауы
мұмкін ,сақтауды және ... ... ... ... болуы
,өсімдіктермен жеңіл сіңіріліуі керек ,себілетін жердің структурасын
жақсартуы тис.өсімдікке керекті қоректік заттардың құрамына 30 негізгі
злементі кіреді ,өсімдіктің 90%астамы көміртекті, ... және ... ... ... ... азот ... , калий, калци, магыний,күкір және
темір сіңіріледі.
5
Фосфор ақуыздық заттардың құрамына кіреді, орташа ... ... ... ,алсабағында 0,2-0,35% тін құрайды , фосфор өсімдіктің өсіуін
және пісіуін жылдамдатады . астық өнімділігін және ... ... ... және тамырларды өнімдерді қаныттың көбеюін , картопта
кырақмалдың көптік мөлшерін арттырады. Өсімдіктер ... ... ... ... ... ... ... жолмен толықтырыла
алмайды. Оны тек тыңайтқыштардың көмегімен ғана ... ... ... жазу ұшін қос ... ,минералдықттыңайтқыштардың әртүрлі
жіктеулері жасалуы тиіс. Минералды тыңайтқыштардың химиялық ... ... ... болып бөлінеді, бұл фосфорқұрамдылардың қатысуымен.
Жай тыңайтқыштар – фосфорлы бірінші әрекетке қатысатын элемент
фосфорды құрайды.
( бор,мыс,мырыш,марганец), өсінді заттарды, пестицид қоспаларын құрайды.
Жай ... ... ... ... ... фосфор қышқылының
кальцилі тұздары. Шикізат өндіріс технологиясын, алынытын өнімінің ... ... ... ... ... бірі. Шикізат деп өнідер өндірісінде
қолданылатын табиғыи мәтериалдарды және ... ... ... ... ... және арзан шикізат көмегімен дамуы өнеркәсіптерге
арналған шикізаттардың жаңа түрін енгізуді талап етеді. Көптеген химиялық
материялдарда өндіру ... ... ... ... ... дайын өнімдерді басқа шикізаттар тәрізді белгілі
талаптарға бағынып, стандарттарға сәйкес болуы керек.
Элементарлық фосфор, фосфорлы ... және ... ... да
қосылыстарын өндіру кезінде апатиттер фосфориттер сияқты фосфордың табиғи
минералдары қолданылады. Бұл кендерде фосфор- фторапатит Ca3PO4 немесе
үш кальций фосфат ... ... ... түрінде болады.
Аппатиттер құрамы бойынша фосфаттар класына жатпайтын ... фтор ... ... ... ... апатиттердің пайда
болу тегі вулкандық жыныстарға байланысты.
Сондықтан фосфорлы тыңайытқыштар өндірісі кезінде апатит ... ... ... ... ... концентранттардың
құрамында 40% P2O5 апатит бар нефелиндік рудадан бөліп алу дәрежесі ... ... ... ең ... кен орны ... Кола
түбегінде, бұл Кировск қаласына жақын маңда ... кен ... ... ... ... (Na, K)2 ... 2H20 ... басқа да минералдармен қосылыс түрінде кездеседі. ... ... ... ... ... апатит концентраты 39-41%
P2O5 тен , ал 30% AL2O3 тен ... ... ... ... ... Фосфориттер -фторапатит түрінде кездесетін фосфордан
және басқа да ... ... ... тұратын шөгінді жыныстар
байытылған фосфориттер құрамындағы P2O5 ... ... ... кені ... ... ... ең үлкен кен орны Қазақстандағы
Қаратауда орналасқан.
2.Қолданатын шикізаттың сипаттамасы
Фосфаттық шикізаттардың көп мөлшері ұнтақталған күйінде ... ұны ... ... ... қолданылады. Қолдануға жеңіл фосфор тығайтқышын
алу мақсатында ерімейтін ... ... ... суда ... еритін формаға
өткізді. Фосфор тығайтқышын өндірктін технологиялар осындай ... ... ... ... ... ... олардың ерігіштік
дәрежесін арттырады. Ca3(PO4)2 орта тұзы тек минералдық ... ... суда ... ... ... ... кезінде монокальций
фосфат Ca(H2O4)2 алуға тырысады ерімейтін табиғи тұздардың ерігіш күйге
өткізу оларды; тұз, ... ... ... ( ... ... айдау)
арқылы ыдыратуға негізделген . Өндіріс барысында ерігіш тұздар мен қоса
құрамында фосфоры көп фосфорлы ... ... ... ... ... БПС ... түседі, осы жерде фосфор 2- реактордан
жайылады, кептіріледі және ... БГС ... және өте ... ... өнімі беріледі.
Режура мен дайын суперфосфат салмағы 3:1 ге тең БПС аппаратына түсетін
пульпа шашырайды да ... ... және ... ... ... ... 700 С0 темпратурада кептіріледі. Құрғаған өнім үш фракцияға
бөлінеді. Ірі фрациялар үгіту аппаратынан өткеннен ... ұсақ ... ... өнім фракциясы . екінші рет үгіту аппаратынан
өткеннен кейін мөлшері 1-4 мм болады, оларды барабан амонизаторға ... ... ... ... бейтарапсызданады. Амонизатордан
тоңазытқыштың қайнап тұрған қабатына туседі және қоймаға жіберіледі. БГС
аппаратынан фтор құрамды газды щаңнан циклонда тазалайды және
абцорбциялайды. Ағындағы тізбектегі аппарат ... ... ... ... (БГС) қолданады.
Барабан диаметірі 4-5м , ұзындығы 35м , 3 градуста орналасқан , айналу
жиілігі 4 айн / мин барабан ішінде ... ... ... ... ... ... айналғанда суперфосфат бөлшектері ілінеді. Жылу тасымалдану
(отынды газ) және супефосфат суспензиясы аппарат өсі арқылы беріледі, бұл
сыртқы қабаттың темпратурасын төмен түсіреді, ... ... ... ... береді (950 градусқа дейін ) . БГС аппарат өнімділігі 9
т/ сағ құрайды. Түйіршіктелген қоссуперфосфатты су өтпейтін ... ... ... ... ... ... Құрғақ, жабық
қоймаларда сақтайды. Қоссуперфосфат өндірісіне 93- 96 % шикізат құны
құрайды, бөлшектенген қоссуперфосфат құндылығы ұнтақтылығынан ... ... ... агрохимиялық тыңайтқыштың сапасы жақсы
Өндірісте қоссуперфосфат алу процесінің схемасы.
1 - ұнтақталған фосфалит және фосфор қышқылын араластыру.
2 - фосфалиттің 1- ... ... ... 2- ... ... ... Фосфор құрамындағы газды шаңнан тазалау.
6- Пульпа түйіршіктерін кептіру.
7- Отындық газды алу.
8- Құрғақ өнімді кесектеу.
9- Ірі ... ... ... ... ... және ... ... бөлу.
11- Майдаланған ірі фракцияларды және майда фракцияларды араластыру.
12- Қалған фосфор қышқылын бейтараптау.
13- амиак және шаң ... ... ... ... өндірісінің технологиясына сипаттама
Химиялық өндірісте негізінен монокальций фосфаттың Ca(H2PO4)2 және гипстың
CaSO4 қоспасы болып келетін жай суперфосфат , ... ... қос ... ... гидратталған монофосфаты Ca(H2PO4)2·H2O шығарылады. Жай
суперфосфат өндірісі күрделі, көп фазалы гетерогенді процес ... ... ... ... ... ... Ол келесі жалпы
реакция теңдеуімен жүзеге асырылады:
2Ca5F(PO4)3 +7H2SO4 +3H2O → 3Ca(H2PO4)2· H2O + 7CaSO4 + ... ... ... ... екі ... өтеді. Бірінші саты бұл – күкірт
қышқылының мөлшері артық болған ... ... ... ... ... ... ... реакциясы. Нәтижесінде бос фосфор қышқылы түзіледі:
2Ca5F(PO4)3 +10H2SO4 +5H2O → 6H3PO4 +10CaSO4·0,5 H2O + 2HF ... ... ... ... ... араластырғаннан кейін лезде
басталады да, 20-40минуттан кейін ... ... ... ... 110-1200C-ге дейін көтеріледі.
Күкірт қышқылы толық жұмсалғаннан кейін процестің екінші сатысы өтеді
– жиналған ... ... ... ... ... ыдырауы реакция
теңдеуі бойынша өрнектеледі:
Ca5F(PO4)3 +H3PO4 +5H2O → 5Ca(H2PO4)2·H2O + HF (II)
Түзілген монокальцийфосфаты алдымен ... ... да, ... кезде кристалдана бастайды. Процестің суперфосфаттың жетілуі ... ... ... өте баяу ... Оның ... ... және процестің жағдайларына тәуелді және 6-дан 25 ... ... ... ... ... ... ... басталып,
суперфосфат жататын, араластырылатын қоймада ... да ... ... ... температураны арттыру және ылғалдылықты азайту
арқылы жылдамдатылады, нәтижесінде кальций ... ... ... ... ... Ол қалған Ca5F(PO4)3-пен (II)
реакция бойынша әрекеттеседі. Қоймадағы суперфосфаттың ... үшін оны ... ... оқтын-оқтын араластырып отырады.
Өндірістің ең жауапты сатысы – бұл ... ... ... ... ... ... фосфор қышқылының ыдырамаған фосфаттың ішіне
диффузиялануы және монокальцийфосфаттың ... ... ... ... ... ... ... процес. Пісіп-жетілудің
жылдамдығын анықтайтын, сонымен қатар суперфосфаттың құрылымы мен ... әсер ... ... ... ... ... ... қышқылының концентрациясы жатады.
10
Күкірт қышқылы концентрациясының фосфаттардың ыдырау дәрежесіне әсері
12.1-суретте көсетілген.
12.1-сурет. Фосфаттардың ... ... ... ... ... (T, t=const )
Максимумдардың күйі шикізаттаң ... Қ:С ... ... және т.б. ... ... ... ... ыдырату дәрежесі мен жылдамдығы ... ... ... ... көп ... су ... және ... орнына ұстап қалмайтын пульпа алынады. Екінші ... ... ... ... сәйкес келеді. Біршама концентрлі қышқылды
пайдаланған кезде сұйық фаза кальций сульфатымен тез артық ... да, ... ... ... түрінде крисисталданады. Майда ... ... ... ... ... ... ... да, қышқылдың ары
қарай түйіршіктің ішіне диффузиялануына кедергі келтіреді.
11
Апатиттен ... ... ... ... ... мөлшері 19-
20%-ды құрайды, ал Қаратау фосфатиттерінен алынған суперфосфатта шамамен 14-
15% ... ... ... сызбанұсқасы төрт операциядан
тұрады: 1) ... ... мен ... ... мөлшерлеу 2)
реагенттерді араластырғышта пульпа ... ... 3) ... ... ... ... қалуы және қатаюы 4) қоймада
суперфосфаттың пісіп-жетілуі.
12.2-суретте суперфосфат өндірісінің түбегейлі сызбанұсқасы көрсетілген.
12.2-сурет. Суперфосфат ... ... ... ... өлшеуіш дозатор; 2- су үшін қысымды жинағыш; 3- қышқыл үшін
қысымды жинағыш; 4-дозатор; 5-араластырғыш; 6-суперфосфатты камера; 7-
камера астындағы ... ... ... шнектер және элеваторлар жүйесі арқылы қоймадағы ... ... ... 1 ... одан араластырғышқа 5 мөлшерленіп
жіберіледі. Осы жерге күкірт қышқылына 3 және суға 2 ... ... ... концентратомермен жабдықталған дозатор 4 ... ... ... ... Араластырғышта 5 фосфорлы шикізат пен
күкірт қышқылының механикалық араласуы жүреді. ... ... ... 6 ... сол ... суперфосфат алынады.
Суперфосфатты камерадан камера астындағы конвейер 7 арқылы толық ... яғни ... ... 8 арқылы таратылады. Суперфосфаттың
физикалық қасиеттерін ... үшін оны ... ... ... ... түйіршіктейді ... ... ... ... ... камера (жоспары):
13
1-камераның өзі – темірбетонды цилиндр; 2-іші қуыс шойын құбыр; 3-фрезер; ... ... ... ... ... ... фторсутек пен кремний
тетрафториді көп ... ... ... ... әрекеттесуінен
кремнийфторсутек қышқылы H2SiF6 түзіледі. Бөлінген газдар сулы абсорбцияға
немесе натрий кремнефториді Na2SiF6 ... ... ... ... ... ... камера болып
табылады, оның сызбасы 12.3-суретте көрсетілген. Суперфосфат өндірісі
камералы тәсіл, камерасыз ... ... ... Суперфосфатты алудың
цикілді жолдары байытылған суперфосфатты алуда қолданылады. Қос ... ... ... физика – химиядық қасиеттеріне
байлансты ... ... ... ... ... еруімен
сипатталады.
Ол темірбетонды түбімен бірге суперфосфатты камерадан шығаруға арналған
шойын ... 2 ... ... баяу ... ... тік
темірбетонды цилиндр 1 болып келеді. Люк арқылы тиеу (салу) ... ... ... ... ... ... түседі. Шығару
аймағында қалқада камераның айналуына қарсы бағытта айналатын фрезер ... ... ... ... ... ... де, ... түтік арқылы камерадан шығарылады.
Стандартты суперфосфатты камераның диаметрі 7,1м, биіктігі 2,5м және 1,5-
2,5сағатта бір айналым жасайды. ... ... оның ... 30-50т/сағ
суперфосфатты құрайды, ал қарқындылығы 550-650кг/(м3·сағ).
Жай суперфосфаттың негізгі кемшілігі тыңайтқыштағы ... ... ... ... табылады. Біршама концентрлі
фосфор тыңайтқышын алу үшін табиғи фосфаттарды келесі ... ... ... ... ... ... +7H2SO4 +5H2O → 5Ca(H2PO4)2·H2O + HF + ΔH
Бұл кезде қос суперфосфат пайда болады. Оның ... ... ... Қос ... жай ... ... ол ... тұрады және құрамында 40-50% P2O5 болады, яғни бұл
жайға қарағанда 2-3есе көп. Ол өте ... ... ... ... қос суперфосфат өндірісіне фосфор қышқылы қажет. Фосфор
қышқылын алудың екі ... бар – ... және ... әдіс - ... ... пештерде фосфорға дейін
тотықсыздандырып, одан кейін элементарлы бу тәрізді фосфорды (P4) ... ... ... ... + 5O2→ ... суда ... + 3H2O → ... алу үшін табиғи фосфаттардан минералды ... ... ... ... ... ... фосфор қышқылы қолданылады.
Табиғи фосфаттардан ... ... ... алу ... ... ... ... артық мөлшерімен өңдеуге негізделген:
Ca5F(PO4)3 +5H2SO4 +mH2O → 3H3PO4 ... H2O + HF + ... ... ... барабанды вакуум-сүзгілерде фосфогипстен бөліп
алады. Мұндай әдіспен тек ... ... (30-35%) ... ... оны ... арқылы концентрлейді.
Қос суперфосфат өндірісінің технологиялық сызбанұсқасының жай
суперфосфатты алу ... ... аз ... ... ... ... ... кемшіліктері бар:
15
фосфаттарды ыдырату үшін концентрлі ... ... ... және ең ... ... пісіп-жетілуі үшін қоймада ұзақ уақыт
жатуында. Мұның барі – ... ... ... буландыруға, пісіп-
жетілу бөлімінде (қоймада) суперфосфатты араластыруға қосымша энергия
шығынын және осы ... ... ... ... капиталдық
шығындарды талап етеді. Сондықтан ... ... ... ... ... ... ... сызбанұсқаларын ХТП жиі қолданады. Мұндай
сызбанұсқалардың негізгі ерекшелігі ... ... ... ... орнатылуында болып табылады. Онда сұйытылған фосфор
қышқылы мен фосфатты ... ... ... ... және ... ... ... процесі 80-90%-ға дейін ... ... ... ... ... ... дайын өнім қоймасына түседі.
Қазіргі таңда фосфор тыңайтқыштарының жалпы шығарылымындағы жай
суперфосфаттардың ... ... ... ... басым көпшілігі қос
суперфосфаттың және күрделі тыңайтқыштардың өндірісіне негізделуі есебінен
үздіксіз ... ... ... қарқынды дамуы және адам санының өсіуі адмдардың
сыртқы ... ... ... ... ... озгертті. Элементтердің
айналымы тіршілікте адамдардың табиғатпен зат алмасуының негізіне
жатады.өндірістік және тұрмыстық қалдықтар ауаны,суды,жерді ауыр дәржеде
ластап ... мен ... ... ... күн ... ... мен ... тұқымы құруда.Тәбғаттың ықылым
заманнан бері қалыптасқан тепе-теңдік жүйесі адамдардың ... ... ... ... ... ... ... үлкен өзгеріске
ұшырады.Осының нәтижесінде адмдардың өмір сүру шарттары ... ... ... технология адамзаттың өмірлік қамтамасыздандыруын
жоғары дарежеде шешіп берді.Әрі адамдарды екі ... ... ... өсіргіш ретінде ауылшаруашылық өнеркәсібіндежәне жоғары сапалы
минералдық тыңайтқыштардың ... ... ... ... көлемде қоректізаттар болып есептеледі
,мұмкіндігінше балатсыз болукерек ,кең спектірлі микро злементтерді құрауы
мұмкін ,сақтауды және қолдануды жеңілдететін жақсы струкстуралы болуы
,өсімдіктермен ... ... ... ... ... структурасын
жақсартуы тис.өсімдікке керекті қоректік заттардың құрамына 30 негізгі
злементі кіреді ,өсімдіктің 90%астамы көміртекті, ... және ... ... ... мөлшерде азот фосфор , калий, ... ... ... ... ... тізімі
1. Т. Г. Ахметов Р. Т. Порофирбева < ... ... ... > книга 1 Москва < высшая школа > 2002.
2. Ы . Қ . Тойбаев Қ . А . ... < ... ... ... Алматы 2008ж.
3. www.google.ru
18

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Керамика өндірістің тарихы, оның қазіргі жағдайы және болашағы127 бет
Моноклоналдық антиденелер технологиясы5 бет
Отандық шикізат негізіндегі көмірсілтілі реагенттерді қолданып, сазды бұрғылау ерітінділерін модификациялау туралы61 бет
Сірке қышқылы19 бет
Оңтүстік Қазақстан облысында кәсіпкерлікті қолдау мен дамытудың 2006-2008 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы40 бет
Ішкі секрециялық бездер жайлы мәлімет17 бет
Айыпталушыдан жауап алу тактикасы58 бет
Бала асырап алудың түсінігі,тәртібі10 бет
Баланы қамқорлыққа алудың маңызы5 бет
Беттестіру жүргізудің-техника криминалистикалық және тактика криминалистикалық аспектілері31 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь