Қаржы (қор) нарығын зерттеудің теориялық негізі

І КІРІСПЕ
ҚАРЖЫ (ҚОР) НАРЫҒЫН ЗЕРТТЕУДІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗІ
1. Қаржы нарығы туралы түсініктер және қаржы нарығы қызметінің алғышарттары
2. Құнды қағаздар нарығы қаржы нарығының бөлігі ретінде
ІІ ҚОРЫТЫНДЫ
ІІІ ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Қазақстан Республикасының қатаң түрде орталықтандырылған жоспарлы экономикадан қағидалы жаңа, мемлекет тарапынан реттелініп отыратын нарықтық экономикаға көшуі елімізде оған қызмет көрсететін барлық институттармен бірге қаржы нарығының құрылуын талап етті.
Шаруашылық жүргізудің қазіргі жағдайында қаржы нарығы қаржы ресурстарын үздіксіз қалыптастырып отырудың, оларды неғұрлым тиімді пайдаланудың, ұлттық шаруашылықта ақша қозғалысын ұтымды ұйымдастырудың айрықша нысаны болып табылады және бағалы қағаздар нарығы, сондай-ақ кредит нарығы түрінде де іс-әрекет етеді. Қаржы нарығы экономиканың түрлі шаруашылық жүргізуші субъектілері арасында ақшаны қайта бөлуді барлық әр түрлі нысанда реттейтін нарықтық қатынастардың бүкіл жиынтығын біріктіретін неғұрлым жалпы (ортақ) ұғым болып табылады.
Функциялық тұрғыдан қаржы нарығы – бұл шаруашылық жүргізуші субъектілердің, банктердің, мемлекеттің уақытша бос ақша қаражаттарын шоғырландыруды және қайта бөлуді қамтамасыз ететін нарықтық қатынастардың жүйесі. Бұл нарықтың жұмыс істеуі көптеген экономикалық, әсіресе инвестициялық үдерістерді тәртіпке (ретке) келтіріп, олардың тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Бұған осы нарықтың қаржы құралдарының, ең алдымен бағалы қағаздардың сан алуандығымен қол жетеді.
Деңгейлес қозғалыс кезінде шаруашылық жүргізуші субъектілер арасында қаржы ресурстарын өтеусіз қайта бөлу түрінде төте байланыстар іс-әрекет етеді. Бұл қаражаттарды маңызды сфералар мен объектілерге жедел аудару есебінен шаруашылық жүргізуші субъектілердің, салалардың және жалпы экономиканың қаржылық жағдайын тұрақтандырады. Сөйтіп, қаржы нарығы қаржының қосалқы категориясы ретінде қайта бөлгіштік қосалқы функция орындайды, ал сонымен бірге экономикалық агенттерді дамыту және ұдайы өндірісті ұлғайту мақсаттарында олар қаржы ресурстарымен қамтамасыз етілетіндігіне қарағанда қаржы нарығы ұдайы өндірістік функция орындауы тиіс.
Қаржы нарығы бағалы қағаздардың бағасын белгілеу жолымен бизнестің нақтылы құнын бағалауға мүмкіндік береді: тиімді жұмыс істейтін шаруашылық жүргізуші субъектілерде олардың неғұрлым жоғары бағасы белгіленеді.
Қаржы нарығының болуы инфляцияны тежейді, өйткені бюджет тапшылығын жабу үшін үкімет ақша эмиссиясын пайдаланбайды, нарықта еркін жүретін бағалы қағаздар шығарады және олардың бағасы сұраныммен және қамтамасыз етумен анықталады.
1. Мамыров Н.Қ., Тілеужанова М.Ә. Макроэкономика: Оқулық. – Алматы: Экономика, 2003.
2. Құлпыбаев С. Қаржы: Оқулық. – Алматы: 2007.
3. Әмірқанов Р.Ә., Тұрғұлова А.Қ. Қаржы менеджменті. Оқу құралы. – Алматы: 1999.
4. ҚР Қаржыгерлер ассоциациясының хабаршысы, 2004 ж.
5. Қ.Ж. Оразалин, М.М. Жантасов Орысша-қазақша қазіргі уақыттағы экономикалық түсіндірме сөздігі, 2001. – 344 бет.
6. Құлпыбаев С. Және басқалары. Қаржы теориясы. Оқу құралы. – Алматы: Мерей, 2001.
7. Баймұратов О. Қазақстан қаржы нарығы: Оқу құралы. – Алматы: Экономика, 2007. – Әлемдік экономикалық ғылым сер. 7-том.
8. Байгісиев М. Экономикалық теория негіздері/ Оқулық-Алматы. Санат,1998 жыл
9. Шеденов Ө. Қ., Байжомартов Ү. С. Жалпы экономикалық теория /Алматы-Ақтөбе,2002 жыл
10. Тәжуітов А. Болашаққа болжам көп: Экономикалық даму /Түркістан -2004
11. 2000–2003 жылдарға арналған БҚЖҰК, ҚР ҰБ пен Реттеу және қадағалау жөніндегі агенттіктің статистикалық есепті деректері.
12. Егемен Қазақстан 24 сәуір, 2007 жыл.
13. Финансы Республики Казахстан. Статистический ежегодник. Алматы, 2005г.
14. Байдельдинов Ж.Б. Развитие инфраструктуры рынка ценных бумаг в РК. // Вестник КазНУ. №3, 2003г.
15. Центральный депозитарии ценных бумаг. // Рынок ценных бумаг Казахстана №3, 2004г.
        
        МАЗМҰНЫ
І КІРІСПЕ
ҚАРЖЫ (ҚОР) НАРЫҒЫН ЗЕРТТЕУДІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗІ
1. Қаржы нарығы туралы түсініктер және қаржы нарығы қызметінің алғышарттары
2. Құнды қағаздар нарығы қаржы нарығының ... ... ... ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
КІРІСПЕ
Қазақстан Республикасының қатаң түрде орталықтандырылған жоспарлы
экономикадан қағидалы жаңа, мемлекет тарапынан реттелініп ... ... ... елімізде оған қызмет көрсететін барлық институттармен
бірге қаржы нарығының құрылуын талап етті.
Шаруашылық жүргізудің ... ... ... ... қаржы
ресурстарын үздіксіз қалыптастырып отырудың, ... ... ... ... ... ақша ... ... ұйымдастырудың
айрықша нысаны болып табылады және бағалы қағаздар нарығы, сондай-ақ кредит
нарығы ... де ... ... ... ... ... түрлі
шаруашылық жүргізуші субъектілері арасында ақшаны қайта бөлуді барлық әр
түрлі нысанда реттейтін нарықтық ... ... ... ... жалпы (ортақ) ұғым болып табылады.
Функциялық тұрғыдан қаржы нарығы – бұл шаруашылық жүргізуші
субъектілердің, ... ... ... бос ақша ... және ... ... қамтамасыз ететін нарықтық қатынастардың
жүйесі. Бұл ... ... ... ... ... ... ... тәртіпке (ретке) келтіріп, олардың тиімділігін
арттыруға мүмкіндік береді. Бұған осы ... ... ... ... ... ... сан алуандығымен қол жетеді.
Деңгейлес қозғалыс кезінде шаруашылық жүргізуші субъектілер арасында
қаржы ресурстарын ... ... бөлу ... төте ... іс-әрекет
етеді. Бұл қаражаттарды маңызды сфералар мен объектілерге жедел аудару
есебінен ... ... ... ... және ... қаржылық жағдайын тұрақтандырады. Сөйтіп, қаржы нарығы
қаржының ... ... ... ... ... ... функция
орындайды, ал сонымен бірге экономикалық агенттерді дамыту және ... ... ... олар қаржы ресурстарымен ... ... ... ... ... өндірістік функция орындауы
тиіс.
Қаржы нарығы бағалы қағаздардың бағасын белгілеу жолымен бизнестің
нақтылы құнын ... ... ... ... жұмыс істейтін шаруашылық
жүргізуші субъектілерде олардың неғұрлым жоғары бағасы белгіленеді.
Қаржы нарығының болуы инфляцияны тежейді, өйткені ... ... үшін ... ақша эмиссиясын пайдаланбайды, нарықта еркін жүретін
бағалы қағаздар шығарады және ... ... ... және ... ... міндеттеріне мыналар жатады:
-Қаржы нарығын зерттеудің теориялық негізін қарастыру;
-Қазақстан Республикасының құнды ... ... ... құрылымы:
-Қаржы нарығы туралы түсініктер мен қаржы нарығы қызметінің
алғышарттары;
-Құнды ... ... ... нарығының бөлігі ретінде қарастыру;
-Еркін капиталдар, құнды қағаздар ... ... ... институттары қызметін реттеу және қаржы секторы ... қор ... ... ... ... бірі тартымды қаржы
құралдарының көлемді тізбесін қалыптастыру болып табылады. Бұл ... ... жаңа ... құралдарының пайда болып, қалыптасуына жағдай
жасайды, мұның өзі инвесторларда жұмсалымдарды әртараптандыру ... ... ... бөлу ... ал ... банк ... ... баламасы болып келетін қарыз
алулардың жаңа көзінің пайда ... ... ... ... ... ... бағалы қағаздарды –
экономиканың нақты секторы кәсіпорындарының акциялары мен ... және ... ... ... ... мүмкін. Қазақстанда соңғы
уақытқа дейін қаржы нарығының бұл ... ... ... бұл ... ... ... ... дамуы халықтың көпшілік бөлігінің жұмыс деңгейінің
төмендігінен тежеліп отыр, мұның өзі жеке ... ... ... ... нарығын дамытудың міндеті инвестициялаудың ұжымдық
нысандары ... ... ... емес ... ... ақшаларын
тартудың механизмдерін жетілдіру болып табылады.
ҚАРЖЫ (ҚОР) НАРЫҒЫН ЗЕРТТЕУДІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗІ
Қаржы нарығы туралы түсініктер және қаржы ... ... ... нарығы – нарық экономикасының дәстүрлі элементі, акционерлік
қоғамдардың және ... ... ... қамтамасыз етілуі
үшін бүкіл қаражат ресурстарын жинақтау./3.289 бет/
Қаржы нарығы – құнды ... ... ... ... және ... ... ақша қорының жиынтығы. Ол нарық
қатынастарының құрамды бөлігі ... ... және ... ... ... ... және т.б. ... жұмыс күші, тұрғын үй, алтын нарықтарымен
байланысты болады. Қазіргі кезде дүние жүзінде АҚШ, Еуропа ... ... ... ... ең ... ... иемденуде. Ал Қазақстанның
нарықтық экономикаға өтпелі кезеңінде оның қаржы ... қоры мол, ... ... ... ... ... ... біріне-бірі байланысты және бірін-бірі толықтырып
тұратын, бірақ әрқайсысы өз алдына қызмет ... үш ... ... ақша ... ... капиталының нарығы және ... ... ... ... көбінесе кең түрде, оған ақша, несие, валюта
нарықтары қоса түсіндіріледі. Мұның өзі қаржыны ... тең ... ... ... ... байланысты. Қаржы ... ақша ... ... қаражаттарының нарығы болып табылады, ол
қолма-қол ... ғана ... ... ... емес төлем қаражаттарының,
оның ішінде қысқа мерзімді банк ... ... ... ... орташа және ұзақ мерзімді несие жөніндегі
банктік несие операцияларына ... ... ... ... ... ... нарығы негізінен ұзақ мерзімді сипаттағы міндеттемелер немесе
куәліктер нарығы болып табылады. Қаржы нарығын кейде қор ... деп ... Ақша мен ... ... ... ... активтерінің
қозғалысына қызмет етеді.
Қызмет жағынан алғанда қаржы нарығы – кәсіпорындардың, банктердің,
мемлекеттің құнды қағаздар сату ... ... ... бос қаржысын жинап,
қайта бөлуді қамтамасыз ететін нарықтық қатынастар жүйесі.
Нарықтардың барлық түрлерінің өзара ... ... ... ... ... ... ... жатады:
1) Реттелген тауар нарығының болуы, яғни тауарлар мен қызметтің кез
келген түрлері мен арналуы бойынша ... пен ... ... ... банк ... ақша ... дұрыс реттеу; бұған қолма-қол
және қолма-қол емес айналым эмиссиясына бақылау жасау жатады;
Несие нарығын жандандыру, оны ... ... яғни ... ... ... ... несие ресурстарының қозғалысын
Ұлттық банк ... ... ... ... ... ... ... нормасын белгілеу ақша нарығында операциялар
жүргізуі арқылы реттеледі. /4.97 бет/
1-кесте. Қаржы көрсеткіштері
| ... |2007 |2007 ... ... |2007 |
| ... |жылғы |жылғы |тиісті кезеңіне ... |
| | ... |%- бен ... |
| | ... | | | ... ... қаңтар-наурыэ |2007 жылғы наурыз |2007 жылғы акпанға %-бен |
|А |Б |1 |2 |3 |4 |5 | |М3 ақша ... ... | |3794 | ... | ... қолма-қол ақша |Млрд.теңге | |613,2
| |151,6 |102,3
| |Банк жүйесіндегі депозиттер соның ішінде халық депозиттері
ЕДБ-ның экономика салалары мен халыққа кредит ... ... ұзақ ... кредиттік салымдар
Кәсіпорындар мен ұйымдардың пайдалылығы
Кәсіпорындар мен ұйымдардың дебиторлық берешегі
Кәсіпорындар мен ұйымдардың міндеттемелер бойынша берешегі
|Млрд.теңге
Млрд.теңге
Млрд.теңге
Млрд.теңге
%-бен
Млрд.теңге
Млрд.теңге | |3180,7
1077,4
5027,1
3767,8
30,0
3798,8
8730,4 | |179,5
176,5
188,6
205,0
148,0
138,9 | ... ... ... ... ... ... болып табылады:
1) Бәсекені дамытып, монополиялық үстемдікті шектеу мақсатымен ... ... ... ... ... ... материалдық
өндіріс саласындағы кәсіпорындардың бастапқы шаруашылық буындарына
неғұрлым кең ... ... ... ... қайта бөлуде мемлекеттің рөлін қысқарту; өндірістік
күрделі жұмсалымды орталықтан қаржыландыруды ... ... ... ... ... бөлуді жою;
3) Шаруашылық субъектілері мен халықтың құнды ... ... ... ... ... ... ... үшін несие қорын пайдалануды доғару;
республикалық және жергілікті бюджеттердің тапшылығы ... ... ... ... ... маңызы бос ақша қаражаттарын алып, оларды қайта бөлу
есебінен ұдайы өндіріс ... ... ... ғана ... ... ... ... тікелей бөлуге мүмкіндік береді, тікелей қозғалыс
барысында қаржы ресурстарын қайта бөлу түрінде кәсіпорындар арасында тіке
байланыс ... ... өзі ... салалардың, тұтас халық
шаруашылығының қаржы жағдайын қаржыны неғұрлым маңызды ... ... ... ... ... ... инфляцияны тежейді, өйткені бюджет тапшылығын жабу ... ақша ... ... ... ... ... шығарады,
олар нарықта еркін жүреді және қамтамасыз етумен ... ... ... ... қор ... ... жұмыс
істеуі экономика дағдарысынан және онымен қабаттасқан инфляциядан болған
қиындықтарға кезігуде.
Инфляция елеулі әсер ... ... ... ... мерзімді әрі
құны түспейтін болуы тиіс. Баға ұдайы өсіп ... ... ... ... ... ... жағдайында ұзақ мерзімді инвестициялар
тауарға, валютаға, жылжымайтын мүлікке салынады. ... ... ... Қаражаттың жетіспеуі қысқа мерзімді несиелер мен ... ... ... ... Нәтижесінде құнды қағаздар
банктердің ақша-несие операцияларымен бәсекелесе ... ... ... ... ... ... ... жағдайда құнды қағаздардың бастапқы нарығы дамиды, екінші ... ... ... ... тұрақтанғанға дейін анық
болмайды.
Инвестиция институттары, қор биржалары, биржадан тыс ... ... ... ... ... ... ... қор жүйесін
қалыптастыру басқа нарық құрылымдарын ... ... ... ... сан ... акционерлік қоғамдар құрылады.
Валюта нарығы. Басқа да қаржы нарықтары ... ... ... ... өтеу үшін ... болды. Банктер өз клиенттері
үшін мәмілелер жасайды (яғни халықаралық саудаға тартылған фирмалар үшін).
Өз жұмыс барысында олар ... ... ... да, ... ... ... ... ұшырай бастайды. Осы ... үшін олар ... ... өз ... жүргізуге
тырысады. Халықаралық сауда мен валюта нарықтарының айналымдарына шығуда,
1995 ж. ... ... ... күнделікті сауда айналымы 1,3 ... ... 1989 ж. ... ... 650 ... ... қарағанда, бұл күндік
көлемі көп мемлекеттердің жылдық ЖІӨ-нен асып ... Бұл ЕО ... ... ... ... едәуір (385 млрд. экю) ... ... ... ... ... кеден
статистикасының деректері бойынша ... ... ... 2007 жылдың
қаңтар-ақпанында 10504,8 млн. АҚШ долларын ... және ... ... ... ... 50,5%-ға өсті, соның ішінде экспорт – 6353,1 ... ... ... ... өсті, импорт-4151,7 млн. АҚШ долларын құрап,
66,1%-ға өсті.
Шетел валютасы шетел ақшасы мағынасын береді. Ақшаның (МІ) көп ... ... ... яғни коммерциялық банктік жүйенің өтімді
пассивтері түрінде, валюта ... ... ... ... ... ... болады. Оның негізгі қатысушылары коммерциялық
банктер және банкаралық мәмілелер көлемі жиынтық көлемнің 90%-ын ... ... de facto ... ... ... Егерде бір
саудагер Зимбабве долларын Канада долларына аударғысы келсе, онда ол екі
операция өткізуі керек. ... ол ... ... АҚШ долларына
аударып, екіншіден АҚШ долларына Канада долларын сатып алады. ... ... ... ... валюта нарығы белгілі бір орында орналаспаған,
қатысушылардың ... сол ... ... ... ... ... ... немесе бір-бірімен электрондық ... ... ... ... ... Коммерциялық банктермен қатар валюта
нарығының негізгі қатысушылары әр ... ... ... ... рөлі ... ... олар ... затты, яғни валютаны жасайды.
Кейбір мемлекеттерде олар күнделікті ... ... ... ... үшін ... қатысып отырады. Мұнда нақты қатысудың жоқ
болғандығы, аукционер де жоқ, ешқандай айғай-шу ... ... ... ... гөрі артықшылығы болып саналады. Шынында сауда биржа
негізінде жүргізіледі. Кез келген уақытта екі ... баға бар: ... ... ... ... және ...... келетін баға.
Мысалы, Барклейс банкі өзінің британдық клиентінің ... 10 ... ... ... ... Бұл ... сома және ол клиентке жедел керек,
сондықтан банк ... ... ... ... ... ... ... ұтымды мәміле жасауы тиісті. Хабар қысқа мерзім ішінде жайылып
кетіп ... ... ... ... ... АБN-Amro банкіне
телефон соғады. Нарық құрушы (АБN-Amro банкі) кез келген уақытта ... ... ... мен ... ... ... ... алуға немесе
сатуға әзір делік. Ірі банктер көп екі жақты бағамдарды құрады, мысалы, АБN-
Amroны сол әлуетті нарық ... ... ... ... ... ... ... көмегін
пайдалана алады. Олардың ішінде жетекші (лидер) боп саналатын ... мен ... ... ... ... компьютер экрандарын
сұралатын және ұсынылатын баға туралы үзіліссіз ақпараттар ... етіп ... да ... жол – ... ... ... Ірі мәміле туралы сөз
болғанда делдалдар көмегін қолдану жиі тараған. Өйткені кез ... ... ірі ... ... ... ... бар. Ондай жағдайларда
ірі мәміле жасағысы келетін саудагер ... ... да, ... ... бағасын көтеріп жібереді. ... осы ... ... үшін) ешкімге білдірмеу үшін «үшінші тұлға» боп нарыққа
қатысады. Қазіргі кезде ... ... ... ... ... ... өзіне алуда.
Құнды қағаздар нарығы қаржы нарығының бөлігі ретінде
Құнды қағаз – ... ... ... ... ... қатысты
мүліктік құқығын айғақтайтын ақша құжаттары. Құнды қағаз жеке ... ... ... ... ... ... мыналар жатады: акциялар, облигациялар, мемлекеттік
борыш міндеттемелері, ... ... ... Банк несиесі
алынғанын айғақтайтын құжаттар, банк депозиттеріне ... ... ... ... ... билеттері, сақтық ... ... ... ... түрінде табыс төленеді және осы құжаттар бойынша
басқа адамдарға құқықтар ... ... ... ... ... банктер
шығарып, айналым мерзімі ... ... ... ... ... иемденуге құқық берілетін құнды қағаз акция деп аталады.
Бізде еңбек ұжымы, кәсіпорын, акционерлік қоғамдар ... ... ... екі түрі ... ... ... бұл ... пен
кәсіпорындардың бос қаржысын жинақтаудың өзіндік формасы.
Еңбек ұжымының акциялары кәсіпорын қызметкерлеріне ғана ... ... үшін ақша ... ... ... ... асыру барысында еңбек ұжымы мүшелерінің акциялары айналымға түспейді
– қызметкер оны тек ... ... ... шықса, оның акцияларын
кәсіпорын бес жыл сақтайды.
Кәсіпорындар, ұйымдар, коммерциялық ... ... ... ... ... ... Бұл акциялар 1988
жылдан бастап кәсіпорындар, ұйымдар арасында ... ... ... ... ... ... ... осы формасы дамуы барысында
акционерлік қоғамдардың акцияларына ауыстырылуы ... ... ... ... ... ... акциялардың бір бөлігі
мүдделі заңды мекемелерге, жеке ... ... ... Бұл ... ... акционерлік қоғамдардың акцияларына жақын.
Меншіктің акционерлік формасының артықшылығы акционерлік қоғамның
акциялар шығаруынан көрінеді. Бұл акциялар ашық жазылу ... ... ... ... бөлу ... ... Акциялар олардың иелерінің
акционерлік қоғам меншігіндегі қаржының бір бөлігін ... ... ... ... ... жарғы қоры көлемінде, мемлекеттік
кәсіпорын осы ... ... ... ... ... ... ... көлемде шығарады.
Акционерлік қоғам пұрсатты акциялар да шығарады. Бұл акциялар ... ... ... ... Жергілікті акциялардың иелеріне дивиденд
– алдын ала белгіленген пайыз мөлшерлемесі міндетті түрде төленеді, ... ... ... қорына төленеді.
Акциялар атаулы және талапкерлік болып ... ... ... ... ... ... ... акциядан айырмашылығы, олар – кесімді пайыз мөлшерлемесі
белгіленген мерзімде төленетін міндеттеме, яғни облигация, несие беруші ... ... ... ... арасындағы қатынасты куәландырады.
Облигациялардың мынадай түрлері болады:
- Ішкі мемлекеттік және жергілікті займдар облигациялары;
- ... ... ... ... мөлшерлемесімен, пайыз мөлшерлемесінсіз
(формалары) еркін айналатын және айналымы шектеулі облигациялар шығарылады.
Кәсіпорындар облигациялардың барлық түрлерін өздерінің еңбек ... ... ... ... ал ... өзінің жеке
қаражаттары есебінен ... ... ... және ... займдарды сатудан түскен қаржы
тиісті бюджеттік немесе ... тыс ... ... Бұл ... банк ... ... ... ішкі мемлекеттік және
жергілікті займдар табыстары ... ... ... пайыз
мөлшерлемелерін есептеу арқылы немесе купондар беру жолымен ... ... ... ... және қолданылып жүрген
заңдарға сәйкес шығарылып таратылады.
Вексель дегеніміз, вексель берушінің вексель иесіне – ... ... ... ... ... бір соманы сөзсіз төлейтін ақша
міндеттемесін куәландыратын бағалы ... Жай және ... ... Жай вексель екі ... ... ... Ал аударма
вексельде ақша үшінші жаққа ... ... иесі оны есеп ... ... оның ... ... басқа адамға беретінін жаза алады.
Мұндай операция көп қайталанады, нәтижесінде ... ... ... тарап
болады.
Вексель тек есеп айырысу формасы ғана ... ... ... ... ... ... ... мерзімге дейін ақша жұмсайды.
Яғни, әріптесі вексельде көрсетілген мерзімге оған несие береді. Шаруашылық
айналымда вексельді ... ... банк ... есеп ... әлдеқайда
артықшылығы бар. Өндірістік байланыстары тығыз кәсіпорындар бір-бірінің
жағдайын жақсы біледі, сондықтан банктерге бармай-ақ осылай есеп ... өзі ... ... ... ... банк ... құтқарады. Мұның нәтижесінде несие эмиссиясы қысқарады.
Сөйтіп, вексель айналысы экономиканы сауықтыруға көмектеседі, ... ... ... ... ... ... артықшылығында тиімді
болады: өйткені сатушы вексельді қолдану арқылы ... ... ... ... ... – құнды қағаздар айналысына байланысты
экономикалық ... және ... ... ақша қорының жиынтығы. Ол
нарық қатынастарының құрамды бөлігі ... ... және ... ... ... ... және т.б. ... жұмыс күші, тұрғын үй, алтын нарықтарымен
байланысты болады. Ол біріне-бірі байланысты және ... ... ... ... өз алдына қызмет жасайтын үш ... ... ақша ... несие капиталының нарығы және бағалы қағаздар
нарығы. Қаржы ... ... бос ақша ... ... ... ... есебінен ұдайы өндіріс үрдісіне ықпал етуінен ғана ... Оның ... ... ... ... ... ... тікелей
қозғалыс барысында қаржы ресурстарын ... бөлу ... ... тіке ... ... ... өзі ... салалардың,
тұтас халық шаруашылығының қаржы жағдайын қаржыны ... ... мен ... ... арқылы жақсартады.
Құнды қағаз – иесінің осындай құжаттар шығарған ұйымдарға қатысты
мүліктік құқығын айғақтайтын ақша ... ... ... жеке ... есепшоттардағы жазбалар түрінде жүреді.
Құнды қағазға мыналар жатады: акциялар, ... ... ... ... сертификаттары, вексельдер.
Инфляция елеулі әсер ететіндіктен, құнды қағаздар қысқа мерзімді
әрі құны түспейтін болуы тиіс. Баға ұдайы өсіп ... ... ... ... салмайды. Инфляция жағдайында ұзақ ... ... ... ... ... ... Құнды
қағаздарға салу тиімсіз. Қаражаттың жетіспеуі қысқа мерзімді несиелер мен
депозиттердің пайыздық мөлшерлемелерінің өсуіне ... ... ... ... ... ... бәсекелесе алмайды.
Қазіргі кезде елімізде қаржы институттарының қызметтерін мемлекеттік
реттеудің бірегей жүйесі қалыптасуда, ол ҚР ... ... ... есеп ... мамандандырылған орган – ҚР-ның Қаржы нарығы мен ... ... және ... ... ... ... ... және бақылау қызметтерінің бірігуін қарастырады.
Қазақстанда іс жүзінде ... ... ... ... ... (американдық) үлгісінен қаржы нарығы мен қаржы ... ... ... көшу жүзеге асырылды. Бұл қаржы нарығы
секторларын өзара үйлестіруге және оған ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді. ҚР-да құнды
қағаздар нарығының дамуы оның ... ... ... ... ... бірігу қажеттілігіне айналды. ӨӨРҰ міндеттеріне бағалы
қағаздар ... ... ... ... ... ... ... қорғау, ақпарат алмасу, басқа мәселелерді шешу енеді
Қор нарықтары туралы қандай да ... ... ... ... қажеттілігі экономикалық үдерістермен дәлелденген, өйткені олар
өте маңызды міндетті ...... ... ... ... басы бос қаражаттың шоғырлануын қамтамасыз етеді. Бұл ... ... тән ... өтпелі экономика уақытында ерекше маңызды.
Өзгерілетін шаруашылық жағдайында бағалы қағаздар нарығының инфрақұрылымын
үйлесімді дамыту қажет, мұндай жағдайда бар ... ... ... ойды ... ... ... қамтамасыз етіледі. Оның қызметін
екі маңызды бағытпен анықтауға болады: ... ... ... ... және ... жүргізудің меншікті құнын төмендету.
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Мамыров Н.Қ., Тілеужанова М.Ә. ... ...... ... ... С. ... ... – Алматы: 2007.
3. Әмірқанов Р.Ә., Тұрғұлова А.Қ. ... ... Оқу ... ... ... ҚР ... ... хабаршысы, 2004 ж.
5. Қ.Ж. Оразалин, М.М. ... ... ... ... ... ... 2001. – 344 бет.
6. Құлпыбаев С. Және басқалары. Қаржы ... Оқу ...... ... ... О. Қазақстан қаржы нарығы: Оқу құралы. – Алматы: Экономика,
2007. – Әлемдік экономикалық ғылым сер. 7-том.
8. Байгісиев М. ... ... ... Оқулық-Алматы. Санат,1998
жыл
9. Шеденов Ө. Қ., Байжомартов Ү. С. Жалпы экономикалық ... ... ... Тәжуітов А. Болашаққа болжам көп: Экономикалық даму /Түркістан -2004
11. 2000–2003 жылдарға арналған БҚЖҰК, ҚР ҰБ пен ... және ... ... ... ... деректері.
12. Егемен Қазақстан 24 сәуір, 2007 жыл.
13. Финансы Республики Казахстан. Статистический ежегодник. Алматы, 2005г.
14. ... Ж.Б. ... ... рынка ценных бумаг в РК.
// Вестник КазНУ. №3, ... ... ... ценных бумаг. // Рынок ценных бумаг
Казахстана №3, 2004г.

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Балалар әдебиеті кейіпкерлерінің тілдік тұлғасы20 бет
Бастауыш сынып оқушыларының ұлттық дүниетанымын музыка арқылы қалыптастырудың педагогикалық шарттары57 бет
Жалпы психология213 бет
Жүгері крахмалы негізінде биоыдырайтын жабқыштар технологиясын жасау47 бет
Отбасы татулығы бағдарламасы136 бет
Психология пәнінің мақсаты, міндеттер88 бет
Туристік өнімді әзірлеу және іске асыру негізі ретінде маркетингілік зерттеуді ұйымдастырудың теориялық және технологиялық негізі52 бет
Тұлға зейінін зерттеудің ғылыми-теорилық негіздері (1 тарау)70 бет
Құқық бұзушылық және заңды жауапкершілік16 бет
Бюджеттен тыс қорлар, олардың қаржы жүйесіндегі орны жайлы24 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь