Коммерциялық банктің инвестициялық қызметінің теориялық аспектілері мен маңызыдылықтары

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

1 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТІҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТІНІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ АСПЕКТІЛЕРІ МЕН МАҢЫЗЫДЫЛЫҚТАРЫ ... ... ... ...6
1.1 Банктің инвестициялық операцияларының теориялық негіздері және оларды классификациялау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..6
1.2 Инвестициялық портфель: түсінігі, құрылымы, факторлары мен функциялары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 12
1.3 Банктік инвестициялардың даму кезеңдеріндегі ерекшеліктері ... ... ... ...16


2 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТТЕРІН ТАЛДАУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .21
2.1 Бағалы қағаздардың түрлері және банктердің олармен операцияларды жүргізуі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .21
2.2 Екінші деңгейдегі банктердің инвестициялық қызметіндегі табыстар мен тәуекелдер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .26
2.3 Банктердің инвестициялық саясатын талдаудың ерекшеліктері ... ... ... .32

3 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТТЕРІНІҢ ҚАРЖЫ НАРЫҒЫНДАҒЫ РОЛІ ... ... ... ... ... ... ... ...44
3.1 Банктердің орта мерзімді болашақтағы инвестициялық қызметтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...44
3.2 Коммерциялық банктердің инвестициялық қызметтерін ұзақ мерзімді болашақта дамуын болжау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...53
3.3 Бағалы қағаздар нарығының инвестициялық белсенділігін арттыру мен оның негізгі бағыттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 60

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .65

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..67

ҚОСЫМШАЛАР
Дипломдық жұмыстың өзектілігі банктік қызметте инвестиция ұғымын уақыттың тиісті ұзақтығына мемлекеттік және жеке кәсіпорындардың бағалы қағаздарына салынған қаражаттарды белгілейді. Инвестициялардың несиелерден бірнеше ерекшеліктері бар. Несиелерді немесе олардың эквиваленттерінің қайтарылу шарттарында салыстырмалы қысқа уақыт арасында қаржыларды қолдануды көздейді. Ал инвестициялау салынған қаражаттардың иесіне қайтарылуына тиісті ұзақ уақытқа дейін қаражаттардың келуін қамтамасыз ету мақсатында ақшаларды салуды білдіреді. Банктік несиелеу кезінде келісім шарттардың бастамасы ретінде несие алушы шығады, ал инвестициялау кезінде нарықта активтерді сатып алуға ұмтылатын банктер бастамашы болып табылады. Көптеген несиелік келісім шарттарда банк - негізгі және аз көлемде несие берушілердің біреуі болып табылса, ал инвестициялық процесс кезінде ол, тәртіп бойынша көптеген несие берушілердің біреуі болып табылады. Банктік несиелеу банктің несие алушылармен жеке қатынастармен байланысты, ал инвестициялау жеке қатынастарсыз қызметті көрсетеді.
Коммерциялық банктің инвестициялық қызметтерінің мақсаттары - банкте қаражаттардың сақталуы, диверсификациясын - табысты және өтімділікті қамтамасыз ету. Коммерциялық банктердің немесе коммерциялық банктердің жүйелерінің барлық депозиттерін тиімді несиелерге орналастыру мүмкіндігі өте күдікті. Сонымен қатар бұл ақылға қонымсыз нәрсе болар еді, өйткені инвестициялаудың фундаменталды қағидасы - диверсификацияға қарама - қарсы келуші еді. Егер банк тек несиелік операциялармен ғана айналысса, онда ол көбіне қызмет ету шеңбері экономиканың құбылмалығына тәуелді болар еді. Сергектік банкке басқа аудандардағы активтердің бөлігін иемденуді талап етеді.
Дипломдық жұмыстың жаңалығы ретінде қазіргі уақыттағы әлемдік дағдарыстың коммерциялық банктердің инвестициялық қызметтеріне әсері және оны жетілдіру жолдары.
Дипломдық жұмыстың зерттеу объектісі - коммерциялық банктердің инвестициялары және олардың қаржы нарығындағы рөлі.
Жұмыстың негізгі міндеттері - коммерциялық банктің инвестициялық операцияларын жүзеге асыру барысында экономиканың нақты секторын инвестициялау, банктің инвестициялық қызметіндегі табыстар мен тәуекелдерді талдау, және банктің инвестициялық қызметтерінің негізгі даму бағыттарын болжау.
Дипломның бірінші тарауында коммерциялық банктің инвестициялық қызметінің теориялық негіздері: банктердің инвестициялық операцияларының түсінігі және олардың сыныпталуы; инвестициялық портфель: түсінігі, құрылымы, қызметі қарастырылады.
Банк- бұл ақша қаражаттарын тарту және қайтарымдық, төлемдік және мерзімдік шарттарда оларды өз атынан салу үшін дамытылған ұйым.
1. Белых Л. П. Устойчивость коммерческих банков: как банкам избежать банкротства.- М. : Банки, ЮНИТИ , 1996 г.
2. «Рынок ценных бумагң Учебник (Под редакцией В.А. Галанова; А. И. Басова М.: Финансы и статистика 2000
3. Гудков Ф.А. ” Инвестиции в Ценные бумаги: Руководсво по работе с долговыми обязательствами для бухгалтеров и руководителей предприятий” М.: Инфра- М, 1999
4. Давлетова М.Т. Кредитная деятельность банков в Казахстане: Учебн. Пособие (Каз ГАУ- Алматы- Экономика, 2001)
5. Ермаков С.Л. «Работа коммерческих банков по кредитованию заемщиков». Методические рекомендации. – М. : «Алесе», 1995
6. М. Б. Кенжегузин «Рынок ценных бумаг Казахстана: Проблемы формирования и развития» Алматы, 2007
7. Миркин Я.Н. Банковские операции. Часть 3. Инвестиционные операции банков. – М.: Инфра- М, 1996
8. Либор Шлехте. «Рейтинг финансовых учреждений». Банки Казахстана, №7\13,2005
9. Марчевский В. «Структурные преобразования экономики и банковские реформы в странах Восточной Европы». – Алматы, Экономика Казахстана, № 11, ноябрь- декабрь, 2007, стр. 117
10. О.М. Маркова, Л. С. Сахаров, В.Н. Сидоров «Коммерческие банки и их операции», М., 2005. стр.33
11. Пещанская И.В. «Организация деятельности коммерческого банка»
Питер С. Роуз "Банковский менеджмент", М., 1995 стр. 62
12. Эдвин Дж. Доллан «Деньги, банки и денежно- кредитная политика», С-П, 2004, 152-бет
13.Тагирбеков К.Р. «Опыт развития технологии управления коммерческим банком» - М.: Финансы и статистика , 1996
14 .В.М. Усоскин «Современный коммерческий банк: управление и операции», М.,1993 г 82 бет
15. Рынок Ценных Бумаг Казахстана 2006 №5
16. « Банковское дело» под общей редакцией О. И. Лаврушина, М., 2004 124- бет
17. «Инвестиционная деятельность: теория и практика. – М: Издательство «АиН», 2004 - 64 стр.
18. Буренин А.Н., Рынок ценных бумаг и производных финансовых инструментов: учебное пособие – Москва., ИНФРА-М, 1998.,-165 бет).
19. Банки казахстана №12 2004 г. (13-20 бет).
20. Сарсенбаева Ж.И. Проблемы долглвого рынка ценных бумаг Республики Казахстан // Мир финансов №1 2006 г. - 13-35 бет.
21. Алексеев М.Ю., Рыног ценных бумаг. – Москва., 1992 – 352 бет.
22. Аналитический обзор Ассоциации финансистов Казахстана // Мир финансов 2004г – 7-8 бет.
23. Байганин Е. Становление и развитие рынка корпоративных облигации в Республике Казахстан // Рынок ценных бумаг№5 2005г.-50-55бет.
24.Оспанов А. Перспективы развития рынка ценных бумаг в Республике Казахстан // Рынок ценных бумаг №5 2005г- 72-77бет.
25. Есенов Б. Перспективы совершенствования казахстанского фондового рынка // Рынок ценных бумаг №11 2005г - 9-14бет.
26. Аналитическая служба. Итоги развития биржевого рынка за 2005год
// Рынок ценных бумаг №8 2005г - 12-21бет.
27. Аналитическая служба. Итоги развития биржевого рынка за 2004год
// Рынок ценных бумаг №1 2005г- 11-19бет.
28. Важинская Е. Итоги развития биржевого фондового рынка за 2005 год
// Рынок ценных бумаг №1-2 2006г-13-27бет.
29. Аль- Пари 2007- № 1
30. Банки Казахстана 2005 №4
31. Банки Казахстана 2007 №5
32. Банки Казахстана 2007 № 6
33. Рынок Ценных Бумаг Казахстана 2008 – № 2
34. Рынок Ценных Бумаг Казахстана 2006- №8
35. Рынок Ценных Бумаг Казахстана 2002 №5
36. Экономика Казахстана 2006 №5
37. Финансы Казахстана 2007 №7
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ…………………………………………………………………………..3
1 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТІҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТІНІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ АСПЕКТІЛЕРІ ... ... ... операцияларының теориялық негіздері және оларды
классификациялау…………………………...…………………………...6
1.2 ... ... ... ... ... ... ... инвестициялардың даму ... ... ... ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ... ... ... ... және банктердің олармен операцияларды
жүргізуі……………………………………………………………………...........21
2.2 Екінші деңгейдегі банктердің инвестициялық қызметіндегі табыстар ... ... ... саясатын талдаудың ерекшеліктері …….......32
3 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ... ... ... Банктердің орта мерзімді ... ... ... банктердің инвестициялық қызметтерін ұзақ мерзімді
болашақта дамуын болжау…………………………………….………………..53
3.3 ... ... ... ... белсенділігін арттыру мен оның
негізгі
бағыттары...................................................................
.....................60
ҚОРЫТЫНДЫ …………………………..……………………………..……65
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ……………….........….…….67
ҚОСЫМШАЛАР
КІРІСПЕ
Дипломдық жұмыстың өзектілігі банктік ... ... ... ... ... мемлекеттік және жеке кәсіпорындардың бағалы
қағаздарына салынған қаражаттарды ... ... ... ... бар. ... ... олардың эквиваленттерінің
қайтарылу шарттарында салыстырмалы қысқа уақыт арасында қаржыларды
қолдануды ... Ал ... ... ... ... ... ұзақ уақытқа дейін қаражаттардың келуін қамтамасыз ету
мақсатында ақшаларды салуды білдіреді. Банктік несиелеу ... ... ... ... ... ... шығады, ал инвестициялау кезінде
нарықта активтерді сатып алуға ұмтылатын банктер ... ... ... ... ... ... банк - ... және аз көлемде несие
берушілердің біреуі болып табылса, ал ... ... ... ... ... ... ... берушілердің біреуі болып табылады. Банктік
несиелеу банктің несие алушылармен жеке қатынастармен ... ... жеке ... қызметті көрсетеді.
Коммерциялық банктің инвестициялық қызметтерінің мақсаттары - банкте
қаражаттардың сақталуы, ... - ... және ... ету. Коммерциялық банктердің немесе коммерциялық банктердің
жүйелерінің барлық депозиттерін ... ... ... ... ... Сонымен қатар бұл ақылға қонымсыз нәрсе болар еді, өйткені
инвестициялаудың фундаменталды қағидасы - ... ... - ... еді. Егер банк тек ... ... ғана ... онда ... қызмет ету шеңбері экономиканың құбылмалығына тәуелді ... ... ... ... ... активтердің бөлігін иемденуді талап
етеді.
Дипломдық жұмыстың жаңалығы ретінде қазіргі ... ... ... ... ... қызметтеріне әсері және
оны жетілдіру жолдары.
Дипломдық жұмыстың зерттеу объектісі - ... ... және ... қаржы нарығындағы рөлі.
Жұмыстың негізгі міндеттері - коммерциялық банктің инвестициялық
операцияларын ... ... ... ... нақты секторын
инвестициялау, банктің инвестициялық қызметіндегі табыстар мен ... және ... ... ... ... даму ... ... тарауында коммерциялық банктің ... ... ... ... ... операцияларының
түсінігі және олардың сыныпталуы; инвестициялық ... ... ... ... бұл ақша қаражаттарын тарту және ... ... ... ... ... өз ... салу үшін ... ұйым.
Инвестициялар ағылшын тілінен аударғанда іnvest- салу, аудару
(капиталды), яғни ... ... ақша ... басқа сөздермен
айтқанда банктің барлық активті ... ... ... ... ... бастапқы және негізін салушы қағидаты-
нақты қолда бар ресурстар ортасында жұмыс болып табылады.
Нақты қолда бар ресурстар ... ... - ... банк өзінің
ресурстары мен салымдары арасындағы сандық сәйкестікті ғана ... ... ... ... сипатының оның мобилизацияланған ресурстарының
ерекшеліктеріне сәйкестілігіне жетуін қамтамасыз етуі қажет. Ең ... бұл ... және ... ... ... ... ... мақсаты - ... ... ... және ... тәуекел деңгейінің
төмендеуі. Портфелдің құрамын дұрыс құрастыру, оның құрылымын оптималды
басқару, яғни портфелдерге ... ... ... ... және ... қаражаттарды бөлу, портфелдердің күтілетін табысын маңызды
деңгейде арттыруға және ... ... ... ... ... бар. Осындай артықшылықтары бар портфель – ... ... ... ... ... ... ... қағаздар түрлері
және банктің олармен операциялары; екінші деңгейлі банктің ... ... мен ... және ... ... ... ... екінші тарауында қарастырылады.
Бағалы қағаздар - инвестордың белгілі бір ... ... құқы ... ... ... осы ... қағаздардың
эметенттеріне қатысты куәләндратын ақшалы ... және ... ... осы
құжаттан шығатын дивиденттер түрінде табыстарды төлеу ... осы және ... ... ... ... ... және ... емес бағалы қағаздар бола
алады. Үкіметтік бағалы қағаздар мемлекеттің шығындары бюджетке түсімдерге
асып ... жабу үшін ... ... ... ... ... ... экономикалық агенттерден еркін ақша қаражаттарының ... ... ... ұйымдардың қарыздық міндеттемесі - оның иесіне
эмитентке берілген ақша ... ... ... көздейтін мемлекеттік билік
және елдің басқару ... ... оның ... ... әртүрлі
бағалы қағаздар.
Инвестициялар келесі негізгі түрдегі тәуекелдерден тұрады:
- несиелік тәуекел
- ... ... ... ... ... ... мерзімге дейін қайтарып алу тәуекелі
- ... ... ... саясаты ҚР Ұлттық Банкісімен бекітілген
экономикалық нормативтермен ғана ... яғни ... ... мөлшерін әкімшілікті, ерікті әдістермен шектеле алмайды.
Әкімшілікті шектеулер бір жолғы, ... ... ... ... ... ... ... банктік жүйенің коммерциялық қызметін бұзады, мұны біз
қазіргі қаржылық ... ... ... жүрміз. Сондықтан да реттеу
кезінде артықшылық экономикалық шараларға берілуі тиіс.
Коммерциялық банк өзінің өтімділігін қолдауды қамтамасыз ете ... ... ... ... тек экономикалық еркіндіктің жоғары
деңгейін өз қызметінің нәтижелеріне толық ... ... ... ... қана жұмыс істей алады.
Үшінші тарауда коммерциялық банктердің инвестициялық қызметінің даму
болашағы: банктердің орта мерзімді болашақтағы инвеститициялық ... ... ... ... ұзақ ... болашақта
дамуы болжамданады.
1 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТІҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТІНІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ АСПЕКТІЛЕРІ МЕН
МАҢЫЗЫДЫЛЫҚТАРЫ
1.1 Банктің инвестициялық операцияларының теориялық негіздері және оларды
классификациялау
Банктің инвестициялық ... - бұл ... ... ... ... ... ... мақсаттарға орналастыру бойынша
жүргізілген операциялар болып табылады. Осы стратегиялық ... ... ... ... ... ... ... классификациялауға болады.
Инвестициялық операцияларды әртүрлі белгілері бойынша, әсіресе несие
алушылардың ... ... ... ... ... ... мемлекеттік ұйымдарына инвестицияларды тарту ... ... ... ... ... ... ... инвестициялар)
- өнеркәсіпке инвестициялары (коммерциялық несиелер)
- ауыл шаруашылыққа ... ... ... ... ... қағаздар инвестициялары.
Төменде көрсетілген кестеде инвестициялық ... ... ... ... несие алушылардың (субъектілердің) негізгі
топтары ... ... ... ... (субъектілердің) негізгі топтары бойынша
классификациялануы.
Мемлекеттік бағалы қағаздар инвестициялары 1998 ж. 17 ... ... ... және ... ... ... есептелген. Олар банктерге тек
жеке капиталды сенімді орналастыруға мүмкіндік беретін ғана емес, сонымен
қатар банк үшін ... ... ... ... бір күн ... алуға мүмкіндік беретін нарықтың жоғары өтімділігінің тиімді.
Банктік қызметте инвестиция ұғымын уақыттың ... ... және жеке ... бағалы қағаздарына салынған
қаражаттарды белгілейді. Инвестициялардың несиелерден бірнеше ... ... ... ... ... ... шарттарында
салыстырмалы қысқа уақыт арасында ... ... ... ... ... қаражаттардың иесіне қайтарылуына тиісті ұзақ
уақытқа ... ... ... ... ету мақсатында ақшаларды
салуды білдіреді. Банктік несиелеу кезінде келісім ... ... ... ... ... ал ... ... нарықта активтерді
сатып алуға ұмтылатын банктер бастамашы болып табылады. Көптеген несиелік
келісім шарттарда банк - негізгі және аз ... ... ... біреуі
болып табылса, ал инвестициялық процесс кезінде ол, ... ... ... берушілердің біреуі болып табылады. Банктік несиелеу ... ... жеке ... байланысты, ал инвестициялау жеке
қатынастарсыз қызметті көрсетеді.
Инвестициялар және туынды резервтер ... ... - ... ... ... активін жылдам сатуға болады, яғни тез ... ... ... ... Бұл ... инвестициялар
портфелінен көптеген бағалы қағаздар туынды ... ... ... ... тағы да бір ... бар - активтердің өтімділік құны ... ... ... ... ... міндеттемені өтеудің мерзімі
алшақтаған сайын пайыздық ставканың өзгеруімен оның ... құны ... ... ... ... да 20 жыл ... ... өтімділігі 90 күн ішіндегі ... ... ... төмен. Облигацияларға ақша нарығы ... ... ... үлкен тәуекелділік ... ... ... ... активтерімен салыстырғанда ұзағырақ
мерзімге көзделген. Банктің басқармасы, мысалы 12 ай және одан да аз сатып
алу мерзімдерімен бағалы ... ... ... ал ... ... ... сондықтан да активтеринвестициялар
категориясынан туынды ... ... ... ... ... ... ... алып келетін
табыстары жағынан өте маңызды.
Коммерциялық банктердің инвестициялық қызметтерінің мақсаттары-
банкте қаражаттардың сақталуы, ... ... және ... ету. ... ... ... ... банктердің
жүйелерінің барлық депозиттерін тиімді ... ... ... ... Сонымен қатар бұл ақылға қонымсыз нәрсе болар еді, өйткені
инвестициялаудың фундаменталды ... ... ... ... еді. Егер банк тек несиелік операциялармен ғана айналысса, онда ол
көбіне қызмет ету ... ... ... ... ... ... банкке басқа райондардағы активтердің бөлігін иемденуді талап
етеді.
Инвестициялардің табыстылығына талаптар тәртіп ... ... ... ... ... Жоғарырақ табыс өтімділікке
залал келтірілген кезде алынады, ... ... ... ... активтер төменірек табыстар алып келеді. Жоғары ... ... ... ... ... ... ... қосылатынын
білдірмейді, өйткені бұл нәрсені не реттейтін органдар, не ... ... ... ал ... ... ... ұзағырақ мерзімдері туынды резервтерімен салыстырғанда
жоғарырақ тәекелге тұйіндес екенін білдіреді. Туынды резервтердің активтері
«дер ... ... ... «қолма- қол ақшаларға сатуға жақынң – жақын
болуы тиіс. Әйтпесе, қызмет инвестициялармен байланысты ... ... осы ... ... ... ... ... резервтерді толтыру, сонымен қатар туынды резервтерден асып түсетін
несиелерді алу немесе сұранымдар үшін қаражаттарды алдын– ала ... ... ... ... ... жағдайында сұранысты
қанағаттандыру.
Көптеген себептер бойынша инвестициялар ... ... ... ие ... ... емес. Қаражаттарға күтілмеген қажеттіліктер
пайда болған кезде бастапқы резервтердің бөлігін ... ... ... болған жағдайда туынды резервтерді азайтуға болады. Талап еткенге
дейін берілген несиелердің өтелуін ... ... және ... мерзімдері
аяқталған несиелерді қайтадан салудан бас тартуға болады; өтімділікті
қаражаттарда ... ... ... ... ... ... ... болады. Егер инвестициялар сипаттағы кейбір активтерді сатып алу
бағасынан төмен бағада сату ... ... ... кезде, ал банк
облигациялардан ... ... ... үшін резервтері бар
болса, жағдайдың үшкірлігі бір шама ... ... ... ... ... ... кейбір “амортизациялар”
бар. Инвестициялардың екі үйлеспейтін мақсаттары– өтімділік және табыс бар
екені көрінуі мүмкін. Ал бұл ... ... ... ... ... ... ... теңдікті ұстау банктің басшылығынан
үлкен тапқырлықты ... ... де ... пен ... арасында мұндай теңестіру ... ... ... онда бұл өтімділік жағында болуы тиіс, өйткені
инвестициялар туынды ... ... ... ... Егер ... ... ... және несиелерге сұраныстың ұлғайюымен байланысты
сарқылса, онда ... ... ... ... ... үшін оны ... ішінде толтыруы қажет. Егер бұл қаражаттарды тарту арқылы жүзеге
асырмаса, мысалы, ірі депозиттік ... ... ... бағалы қағаздарды сату қажет етілуі мүмкін. Мұндай сату ... ... ақша ... ... және ... қағаздардың құны
төмендеген кездегі жоғары ... ... ... ... ... ... кері құю ... банктер үшін проблема болып
табылады.
Коммерциялық банктерге инвестициялар банктерге тек табыс алуға ғана
емес, ... ... ... басқа да сұрақтар бойынша іскерлік
серіктестік қатынастарды ... ... деп ... ... ... ... қайтару кепілі кәсіпорын жағынан қарағанда ... ... ... ... ... және ауыл ... несиелеу-
монополистердің ірі кәсіпорындарды несиелеуді қоспағанда жоғары
тәуекелділікті ... ... ... ... нақ осы ... ... ... секторын дамытуға және өндіріс пен ... ... ... береді, ол үшін мемлекетке ... ... ... үшін ... шараларды қамтамасыз етуі қажет.
Корпоративті бағалы қағаздарға инвестициялар жете қарастыруды талап
етеді.
Қазақстандық корпоративтік бағалы қағаздар нарығы 1993ж. ... ... ... ... ... жол берілген кезде
қалыптасты. Төрт жыл ішінде қор нарығының осы сегментінің қарқынды дамуы
байқалды. ... күні ... жас ... және ... байланысты өсу
ауыртпалықтарына қарамастан корпоративтік ... ... ... Қазақстан үшін, сондай-ақ жалпы әлем үшін үлкен болашағы бар ... ... ... ... қағаздардың Қазақстандық нарығының негізгі
сипаттамалары туралы қысқа түсінік берілген:
- Жалпы капитализация: ... күні ең ірі 100 ... ... капитализациясы $30 млрд. шамасын құрайды.
Бұл кезде капиталдың ... ... ... ең ірі ... ... $ 25 млрд. доллар келеді.
- Өтімділік: бүгінгі күні Қазақстандық акциялардың ... ... ... ... жоғары емес болып қалады. ... ... ... өтімді разрядтарына 20-30 эмитенттердің
бағалы қағаздарын жатқызуға болады.
- Ақпараттық дамымағандық: Көптеген бағалы қағаздар Қазақстандық ... ... және ең ... ... ... ... болмауы (қаржылық-экономикалық көрсеткіштер) инвестициялар
объектілерін талдау ... және ... ... ... ... ... ... Банк өзінің клиенттеріне осындай қызметтер
түрлерін көрсетуі тиіс.
- Шетел капиталынан өте қатты тәуекелділігі өзгерудің жоғары деңгейі: ... ... ... ... ... ішкі ... конъюнктураның
өзгеруінен және шетел капиталы келуі/кетуіне тәуелді бағалардың маңызды
ауытқуларына қатты шалдыққыш.
Бұл жерде Қазақстандық акциялар ... ... ... ... ... ол ... ... инвестор корпоративтік бағалы қағаздар
Қазақстандық нарықта қызмет еткенде түйісіп ... ... ... ... нарықта айналатын Қазақстандық акциялардың өтімділік деңгейіне
тәуелді ең аз дегенде төрт негізгі топтарға шартты түрде бөлуге болады:
- Өте жоғары ... ... “blue ... ... қоса бес ... толық сеніммен жатқызуға болады;
- жоғары өтімділікті акциялар:“бірінші эшелон“ (20 эмитенттер шамасында);
- орташа өтімділікті акциялар:“екінші эшелон“(60 эмитент)
- төмен өтімділікті акциялар: (2 мың ... ... ... ... ... туынды нарықта
олар бойынша котировкалар жоқ. Айта ... ... орта ... ... ... ... ... жеткілікті дәрежеде шартты болып
табылады. ... ... ... ... орташа өтімді топтарға
жатқызу үшін келесі критерийлерді ... ... ... ... ... ... бестен жоғары, ал сатуға - үштен жоғары болуы керек.
Туынды нарықта айналатын Қазақстандық акциялардың өтімділік деңгейіне
тәуелді ең аз ... төрт ... ... ... көрсетіледі:
2-сурет. Туынды нарықта айналатын Қазақстандық акциялардың өтімділік
деңгейіне тәуелді ең аз ... төрт ... ... ... ... ... тыс“ жерінде АК & мәліметтер базасы тізімінде
жоқ 10 мың акциялар қалды. Оларды өтімділіксіз ... ... ... жатқызуға болады.
Корпорациялық бағалы қағаздардың Қазақстандық нарығында ... ... бұл ... төмендеуіне алып келетін елдер тәуекелді
минималдандыра отырып, тиімсіз саяси жағдай ... ... ... кететін батыс елдері инвесторларының қаражаттары. Саяси үрдістердің
оңды дамуы кезінде батыстық ... ... ... және бұл ... ... ... алып ... кәсіпорын акцияларынң Қазақстандық нарығы жеткілікті
дәрежеде өсіп, өзгермелікпен сипатталады, ал банктің тәжірибелі мамандар
командасының кәсіптігі мен ... ... ... ... мен ... тәуекелдердің минималды әрекет
етуінде капиталды тиімді ... ... ... әлемде, әсіресе АҚШ-та салық төлеушілердің негізгі табыстарының
бірі- бағалы қағаздарға инвестициялаудан алынған ... ... ... кең қолданылатын тәжірибе Батыстық экономикаға негіздеген үшкірлі
табыстардың бірі ... ... ... ... ... ... ... етеді. „Ақшалар жұмыс істеуі керек“ деген жорамал бәріне әйгілі.
Орналастыру ... ... ... ... ... дейін
- жедел
болып бөлінеді. Соңғысы өз кезегінде:
- 1 күннен 180 күнге дейін қысқа мерзімді
- 180 күннен 1 жылға дейін орта ... 1 ... 3 және одан да көп ұзақ ... ... бөлінеді.
Орналастыру мерзімдеріне байланысты инвестициялар төменде суретте
көрсетілген:
3-сурет. Орналастыру мерзімдеріне байланысты инвестициялар
Казақстандық бағалы қағаздар ... ... ... ... ... ... ... мақсаттарында портфелдің
барлық түрлері үшін инвестициялау мерзімдерін төмендетуі ... ... ... ... ... түсінігі, құрылымы, факторлары мен функциялары
Бұрынғы кездері банкирлер қаржылық құжаттарын “портфельдер” атына ... ... ... ... ... күні қаржылық есептік құжаттама
көрінбейтін электрондық бухгалтерлік жүргізу ... ... ... ... ие, бірақ “портфель” ұғымының өзі сақталып
қалды. Қазір ол тек ... ... ... пассивтер жиынтығын
білдіреді. Банктік қызметтердің ... ... ... операцияларды
реттейтін істкегі инструкциялардан шығатын банктің мақсатына ең жоғары
деңгейде жауап беретін ... ... ... ... ... ... ... операцияларын үнемі күшейетін
бәсекелестік шарттарда жүзеге асырылады. Банктер өздері арасында, ... ... ... ... ... ... ... қатаң шарттарында коммерциялық банктер қызметінің маңызды
қызметінің бірі- бағалы қағаздар бойынша операцияларымен байланысты олардың
инвестициялық ... ... ... ... ... ұзақ мерзімді уақытқа кәсіпорын және
мемлекеттік ұйымның бағалы қағаздар салынған қаражаттарды белгілейді.
Коммерциялық банктің инвестициялары несиелік ... ... ... ерекшеленеді:
1. Несиелік ссудалар- ссудалық пайызды төлеу және бекітілген ... ... ұзақ емес ... қаражаттарды қайтару шарттарында
оларды қолдануды көздейді. Ал инвестициялар банктің ... ... ... ... ... тиісті ұзақ мерзімде қаражаттардың
келуін көздейді.
2. ... ... ... ... ... шарттың инициаторы- несие
алушы, ал инвестициялау кезінде бағалы қағаздар нарығында активтерді ... ... ... ... ... болып табылады.
3. Несиелік келісімдерде банк- негізгі ... ... ... ... ... ... қаражаттардың инвесторы.
4. Банктік несиелеу банктен несие ... жеке ... ... ... ... ... ... кәсіпорындар мен
ұйымдардың әртүрлі бағалы қағаздары арқылы жеке қатынастарсыз қыметті
көздейді.
Портфелдік ... - бұл ... ... ... ... ... ... Инвестициялаудың зерзаттарының көп көлемі ... бөлу ... ... конъюнктурасының тиімсіз дамуы
жағдайында инвестициялауды сақтандыруды қамтамасыз етеді( жеке бағалы
қағаздардың ... құны ... ... ... ... ... ... акциялары шығады.
Портфелді инвестициялардың негізгі мақсаты- инвестициялаудан күтілетін
табыстылығының ұлғайюы және шығындардың тәуекел деңгейінің ... ... ... ... оның құрылымын оптималды басқару, яғни
портфелдерге ... ... ... ... және олар ... бөлу, портфелдердің күтілетін табысын ... ... және ... ... маңызды деңгейде ... бар. ... ... бар портфель – оптималды ... ... ... ... яғни бұл банк инвестициялық
портфелді қалыптастыру мен басқару ... ... ... тиіс қағидаларды
басшылыққа алады:
1. Активтердің диверсификациясы, яғни ... ... жету ... акцияларды жеткілікті деңгейінде спектріне
қаражаттарды салу;
2. ... ... ... яғни ... ... ... (бағалы қағаздың қандай да болсын бір түрін қосу немесе
алып тастау);
- қайта баланстау, яғни ... ... ... ... динамикалық
қайта үлестіру.
Инвестициялық портфелдердің әртүрлі варианттарын қалыптастыру кезінде
клиентпен келесі бастапқы шарттар анықталады:
- инвестициялардың жобаланатын ... ... ... ... мүмкін тәуекелдердің деңгейі
Инвестициялау мерзімі портфелдік ... үшін ... ... ... ... Бұл ең ... фактор портфелдің
сапалы құрамын анықтайды.
Инвестициялау мерзіміне тәуелді портфелдің түрлері:
- ұзақ мерзімді (бірнеше жыл)
- орта мерзімді (1 ... ... ... ... (бірнеше ай)
Ұзақ мерзімді портфелдердің ... ... ... бар және ... ... иемденетін кәсіпорындар толық
бағаланбаған акциялары басым.
Қысқа мерзімді портфель құрамында керісінше спекулятивті, „blue chіps“
жоғары өтімділікті ... ... ... оларды қысқа мерзімді
операциялар кезінде қолдану тиімді.
Орта мерзімді портфель- портфелдің ... екі ... ... ... ... ... ... негізгі мақсаттарының бірі-
банктік пайданы ұлғату болып табылады. Уақыт өткен сайын банктің пайдасы
банктің жеке ... ... ол оның ... ... алып ... банктер табыстылықты қауіпсіздік пен ... ... ... Тәуекелді ссудаларды өте көп ... банк ... ... ... ... ... ... төлем қабілеттігі жоқ
болуы мүмкін.
Банктік портфелдің негізгі қызметтері:
1. Іскерлік циклі фазаларына тәуелсіз, ... ... ... кезде, бағалы қағаздар бойынша табыстар ұлғаюы мүмкін банктің
табыстарын тұрақтандыру.
2. Банктік ... ... ... ... ... ... ... сапалы бағалы қағаздар банктің несиелері бойынша тәуекелді
теңестіру мақсатында иемдене алады және сақтай алады.
3. Географиялық ... ... ету. ... ... ... ... ... банктің несиелеу зерзаттарына қарағанда
көбірек. Ол ... ... ... ... ... ... ... өйткені бағалы қағаздар қажетті ақша қаражаттарын
алу үшін ... ... ... банкпен қосымша қорларды алу кезінде
кепілдіік ретінде қолданылуы ... ... ... ... ... ... несилермен
басшыланатын салық салынатын түсімдерді компенсациялау есебінде.
6. Банкте сақталынатын үкіметтің, биліктердің және биліктің ... ... ... ету үшін ... ... қолдау.
7. Нарықтық пайыздық ставкалар ... ... ... ... ... ... ... активтер портфелдерінің икемділігін қамтамасыз ету, өйткені
инвестициялық ... ... ... несиелерге қарағанда ағымдағы
нарықтық конъюнктураға сәйкес банктің актвтерінің қайта ... ... ... ... ... ... ... сақталынатын көптеген бағалы қағаздар жоғарылауы сапасы
арқасында банктің балансының қаржылық көрсеткіштерінің тоқырауы;
Инвестциялармен ... ... ... ... ... ... табылады, яғни банктің портфелінде көптеген
бағалы қағаздар түрлерінің болуы.
Банктің ... ... ... ... ... ... келесі параметрлерін есепке алуы керек: өтеу мерзімі,
географиялық (территориялық) бөлу, міндеттемелер мен эмитенттер типі.
Коммерциялық ... үшін ... ... ... бір ... ... ... мерзімдері параметрлері ең маңызды. Бағалы қағаздарға берілген
параметрлердің қамтамасыз ету деңгейіне тәуелді банк инвестиция ... ... да ... ... ... ... ... мақсаты- борышкердің
(эмитентпен) өзіне алған міндеттемелерін ... ... ... минималдау болып табылады. Осыған байланысты, мысалы,
аналитиктардың ойынша, акциялардың сапасын қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... үйренуді
талап етеді. Олардың ішіндегі келесі сұрақтар бойынша ... ... ... ... ... ... шұғылданады?
2. Компанияның акцияларға және ... ... ... ... қандай?
3. Компания төлейтін дивиденд немесе ... ... ... ... ... ағымдық бағаларға қандай және өткен ... ... ... және төмен деңгейлерімен салысырғанда ол қалай
көрінеді?
5. Компанияның резервтері қандай?
6. Компанияның істегі және ... ... ... ... басқарушысы кім, оның басшылығына сенімнің деңгейі?
8. ... ... мен ... ... сұрақтардың бөлігіне жауапты ... ... ... ... алуға болады.
Бағалы қағаздар географиялық болу қатынасында диверсификация мақсаты-
банктің қаражаттарын бағалы қағаздарының компаниялар мен ... ... ... қай ... ... ... ... болған кезде өзін қауіпсіздендіру.
Аймақтық және жалпы ұлттық ... ... ірі ... ... ... ... кіші банктердің портфелі
құрылымымен өзгешеленеді. Шет елдік бөлімдері бар ірі банктер, ... ... ... ... аз ... ұстайды. Олардың банктік
портфелінің маңызды үлесін шетелдік бағалы қағаздармен жеке ... ... Кіші ... ... облигацияларды сатып алмайды
және 90 % қаражаттарды үкіметтің облигацияларына және жергілікті ... ... ... өтеу мерзімдеріне қатысты диверсификациялаудың
мақсаты- табыстар мен өтімділіктің инвестициялық саясаты ... ... ... ... шеңберлерінде пайыздық ... ... ... ... ... ... ... факторлардың мүмкін болатын шығындар қатерін төмендету үшін
банктер инвестициялар портфеліне әртүрлі өтеу ... ... ... Әртүрлі бағалы қағаздар мерзімдері аяқталған сайын қаражаттар, егер
олар басқа мақсаттарға талап етілмесе, коммерциялық банктің инвестициялық
саясатының ... ... ... және сапа ... ең ... ... басқа жаңа бағалы қағаздар қайта инвестициялануы мүмкін.
Банктің инвестициялық саясатының мақсаттарын ... ... – бұл ... және өтімділікте қажеттілік, басшылықтың ... ... ... ... дайындығы және керісінше, үлкен немесе ... бару ... ... Бірақ тәуекел инвестициялық қызметпен
шектелмейді және бағалы қағаздармен белсенді ... ... ... ... ... теңестіруге болады. Мысалы, тиісті
ірі ... ... банк ... емес және ... аз ... ... салыстырғанда инвестициялар аймағында өзіне үлкен тәуекелді алуға
шамасы бар. Одан ... ... ... ... ... ... ... бар банк мұндай пассивтері жоқ банкпен салыстырғанда өзіне үлкен
тәуекелді ... ... Бұл ... ... келетін қызметтер шеңберіне
несиелерді беру дайындығын білдірер еді, бірақ тәртіп ьойынша тиісті ... ... ... ... ... ... тиімдес жоғарырақ тәуекел
инвестициялардың өтімді портфелімен теңестіріледі. Банктің инвестициялық
саясатын дамытқан кезде ... ... бару ... ... инвестиция портфелінің ұқұйымдастыратын бағалы қағаздармен байланысты
тәуекелді де ... алу ... ... ... даму кезеңдеріндегі ерекшеліктері
Инвестиция деп қаражатты ұзақ мерзімге белгілі бір салаға ... ... ... ... Инвестициялық қызметке банктер ... ... ... ... ... қызметінде тиімді
инвестициялық саясат ... ... ... ... Банктердің инвестициялық
саясаты инвестиция портфелін басқару бойынша стратегияны құру және ... ... ... ... ... арттыру, банк балансының
өтімділігін қамтамасыз ету бағытында портфельді және тура инвестициялардың
оптималды құрылымына ... ... ... инвестициялық саясаты
банктің ... ... ... ... басты
элементтерінің бірі – банктің валюта – қаржылық портфелін, соның ішінде
инвестициялық портфелін ... ... мен ... ... ... ... бұл – банктің заңды тұлғалардың, басқа
банктердің және бағалы ... ... ... ... портфельдің оңтайлы құрылымының ...... ... және ... ... ... ... басқарудың әр түрлі бағыттары және принциптері қолданылады.
Көп таралған принциптердің қатарына ... ... ... принципін жатқызуға болады. Бұл принцип бойынша өтелген
бағалы ... ... ... максималды өтеу мерзімі бар бағалы
қағаздарда қайта инвестициялау. Банктердің белгілі бір ... ... ... ... ... ... банк инвестициялары ретінде
қарастырылады.
Инвестициялық банктердің негізгі қызметі - ұзақ ... ... ... және оны қарыз алушыларға акцияларды,
облигацияларды және ... ... ... міндеттемелердің басқа
түрлері арқылы беру.
Қазіргі инвестициялық банктердің екі түрі ... ... ... ... ... ... ... типті инвестициялық банктер
Мұндағы бірінші типті ... ... тек ... ... және ... ... Ал ... типті
инвестициялық банктерге келетін болсақ, олар ұзақ ... ... ... банктердің пайда болуын негізінен ... ... ... ... деп ... ... ... формасының пайда болуымен олар ... мен ... үшін ... ... мен ... ... ақша қаражаттарын мобилизациялайды, жаңа компанияларды
құруда, қайта құруда, біріктіруде ... ... ... ... ... ... деңгейінің мемлекеттік бағалы қағазын
орналастырады, оның ішінде орталық үкіметтің бағалы ... ... ... ... қағаздарына дейін орналастырады.
Бірінші типті инвестициялық банктер әдетте құрылтайшылар,
бағалы қағаздардың ... ... ... ... Олар
компаниямен орналастырылмаған бағалы қағаздардың ... ... ... ретінде, сонымен ... ... ... транспорттық
корпорациялардың бағалы қағаздары бойынша және басқа аспектілер бойынша
консультанттар ретінде бола алады. Ұзақ ... ... ... етіп
акциялар мен облигациялар шығару туралы шешім қабылдаған корпорациялардың
және мемлекеттің ... ... ... ... ... ... ... мерзімі, шарттары жайлы және бағалы қағаздардың ... ... ... ... ... және ... ... жөніндегі
міндеттемелерді өздерінің мойындарына алады. Мұндай мекемелер шығарылған
акциялар мен облигациялардың сатып алуына ... ... яғни олар ... қағаздарды сатуды өздерінің есебінен немесе банктік синдикаттарды
құру арқылы ... мен ... ... ... ... ... ... инвестициялық банктер соңғы кезде көбінесе
корпоративті секторлардың бағалы қағаздарымен операцияларды жиі жүргізеді.
Мұндай ... ... мен ... ... ... ... және ... кәсіпорындарының ақша қаражаттарын алуда делдал
ретінде ... ... ... ... ... ... бағалы
қағаздар нарығына қызмет көрсету бойынша бірқатар функцияларды атқарады:
1) ... мен ... ... ... ... Халықаралық бағалы қағаздарды еуровалюта нарығында орналастыруда
делдал болады
3) Корпорацияларға ... ... ... ... ... есеп пен есеп беру ... кеңестер береді
Қазіргі кезде бұл банктерсіз бағалы қағаздарды сату өте ... ... ... ... банктердің көмегінсіз ұзақ
мерзімді ақша қаражаттарын ала алмаған болар еді. Кейбір ... ... ... ... ... ... қағаздарын
орналастырумен айналыспасада, компаниялар ... ... ете ... ... ... келесі елдерді мысалға келтіруге болады: Канада,
Ұлыбритания, Австралия, Америка Құрама Штаттары [15, 115бет].
Бағалы қағаздарды орналастыру алдында ... банк ... ... ... ... ... және ... көмегімен тиянақты талдау жүргізіледі. Банк
корпорацияның активтерін, мүлкін, мақсаттарын, құжаттарын, маркетинг және
менеджмент ... ... ... ... ... қатынастарын,
корпорацияның тарихын, оның операцияларын, балансын, пайда және зияндардың
есебін, басқарма құрылымын, саладағы орнын, бәсеке деңгейін және ... ... ... талдауын жүргізеді.
Ал екінші типті инвестициялық ... ... олар ... ... ... ... ... қызметтері мен
операцияларында елеулі айырмашылығы бар. ... ... ... ... ... ... қатысуымен аралас меншік формасында және
таза мемлекеттік болып ... ... ... ... ... ... әр түрлі салаларын,
сонымен қатар жаңа ... ... және ... ... іске ... ... арнайы - мақсатты
жобаларды орта және ұзақ мерзімді несиелеу ... ... ... ... ... ... ... Батыс
Европаның экономикасын қалпына келтіруде және дамушы ... ... ... роль ... ... ... келесі бірқатар елдерді ерекше
бөліп көрсеткен дұрыс болады: Франция, Италия, Испания, ... ... ... ... ... және ... ... өндірісі ұзақ мерзімді несиелеудің және онда жаңа ... ... ... ... ... ... бұл ... ссудалық капитал нарығында әртүрлі операцияларды жүргізеді: заңды
және жеке тұлғалардың жинақтарын аккумуляциялайды, орта және ұзақ ... ... жеке және ... ... қағаздарға салымдар
жасайды, әртүрлі қаржылық қызметтерді дамытады [1].
Қазақстан Республикасында да мұндай банктердің функцияларын
негізінен ... ... банк ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының коммерциялық банктері бірінші
типті банктердің операцияларын жүзеге асыру өз ... ... ... Коммерциялық банктердің инвестициялық қызметінің мақсаты –
қаражаттардың ... ... ... пен ... [10, ... ... сәйкес кез-келген бағалы қағазды өз
атынан, өз есебінен және өз бастамашылығымен сатып алу және ... ... ... ... ... Коммерциялық ... ... ... ... заемдық және тартылған
қаражаттар есебіне жүзеге асырылады.
Біраз уақыт бұрын ... ... ... ... ... ... шаруашылық субъектілермен қатынастары туралы қатаң
сын айтылған болатын. Қазақстанның экономикасына ... және ... ... банктердің несиелері қанағаттандырмады.
Бұл жағдай 2000 жылдан бастап жақсара бастады. Банктер ... ... ... және капиталды қатысушылардың бірі ... бір ... ... ... ... эквивалентінде шамамен 30
млн АҚШ долларын құрайды. 2004 жылы банк активтерінің 60% нақты экономика
секторына ... ... ... және ... ресурстық
базасының артуымен банктер нақты экономика ... ... ... ... жылы экономиканы дамытуға кеткен несиелердің көлемі ... ... ... 4,3 ... АҚШ ... ... ... Ал 2004
жылдың қазан айындағы мәліметтер бойынша банктердің экономикаға бағытталған
несиелерінің жалпы көлемі 924,3 млрд. ... ... бұл 6,25 ... ... артық [11, 113бет].
Банктердің несие портфельдерінің көлемін артуы және банктердегі
жеке және заңды тұлғалардың депозиттік салымдарының артуы есебінен болған.
Бұл және ... ... ... ... ... ... ... нақты экономика ... ... ... ... ... банктердің несиелеу белсенділігінің тым тез
артуының тағы бір ... ... және ... ... ... ... қаржылық құралдар бойынша пайда мөлшерін төмендетті.
Банктер мемлекеттік бағалы қағаздар нарығында және валюталық нарықта жоғары
пайда алу мүмкіншіліктерін ... ал бұл өз ... ... пайда көзі
ретінде белсенді түрде несиелеу операцияларын жүргізуге ... ... ... тек пайда мөлшерінің төмендігімен емес, сонымен
бірге қаржылық құралдардың ... де ... ... ... ... ... ... аз болса да инвестициялық
қажеттілігін қанағаттандырады.
Сонымен экономиканы инвестициялауда ... ... өте ... ... ... ... экономикаға қаражаттарды
бөлу көбінесе ... ... ... ... ... ... ... арттыру жолдарын қарастыру керек. Жинақтаушы
зейнетақы қорларының активтерін нақты экономиканы қаржыландыруға жұмсалу
жағдайларын қарастырған жөн.
Қазақстан ... ... ... ... ... ... секторына көбірек инвестиция тарту арқылы
дамуда. Басым салаларда инвестициялау өнеркәсіпте, ауыл шаруашылығында және
басқа салаларда ... ... ... ... ... ... ... база жасайды.
Инвестициялық портфельдің тиімді құрылымын ... ... ... ... және оны ... ... байланысты.
Болжау өтем бақылаулардың статистикалық талдауына негізделеді, ол нарық
дамуының негізгі тенденцияларын ... ... ... инвестициялау, қаржыларын тікелей бағалы қағаздарды
инвестициялауға салынатын тартымды болатынын ... ... ... елдердің экономикасы тез өсім жағдайда болады, ал бұл нарықтарға сол
инвестициялар салу ... ... ... ... ... бір мезгілде
тәуекелдің жоғары деңгейіне иеленеді.
2 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТТЕРІН ТАЛДАУ
2.1 Бағалы қағаздар түрлері және банктің олармен операциялары
Бағалы ... - ... ... бір ... ... құқы немесе несиелер ... осы ... ... ... күәләндіратын ақшалы құжат және тәртіп бойынша осы
құжаттан шығатын дивиденттер түрінде табыстарды төлеу немесе осы және ... ... ... ... ... және үкіметтік емес бағалы қағаздар болып
бөлінеді. Үкіметтік бағалы қағаздар мемлекеттің ... жабу ... ... ... жабу үшін ... Үкіметтік бағалы қағаздар
тұрғындардан және басқа экономикалық агенттерден еркін ақша қаражаттарының
несиелері болып табылады. ... ... ... міндеттемесі -
оның иесіне эмитентке берілген ақша ... ... ... ... ... және ... басқару органдарымен шығарылған оның атына
тәуелсіз әртүрлі ... ... ... ... ... ... ... қағаздар
нарығында жүреді. Оның институты - дилерлік кеңселер болып табылады. Егер
мысалы, коммерциялық банк ... ... ... ... ... онда ... бағалы қағаздар лоты үшін кейбір бағаны ... ... ... ... жаңа ... ... ... кезде, ол үкіметтің бағалы
қағаздар нарығын дамытады. Үкіметтің бағалы қағаздарының барлық ... ... ең ... ... ... ... ең бірінші
қанағаттандырылатын аукциондық сатулар тәртібінде жүзеге асырылады. Одан
кейін диллерлер шығару датасы мен ... ... ... ... сату ... ... ұсынатын туынды нарықты дамытады. Туынды нарықта үкіметтік
бағалы қағаздардың бағасы биржадағы акциялардың ... ... ... ... ... ... сатып алушылары: банктер, бірақ басқа
да заңды және жеке тұлғалар да олармен операцияларды жүргізе ... ... ... ... ... ... ... бекітілуі мүмкін. Мысалы, АҚШ-та заң ... ... емес ... акцияларын сатып алуға рұқсат етпейді, ал
өндірістік облигациялармен операцияларға шектеулер ... ... ... портфелінде 90% шамасы қағаздардың екі категориясы
құрайды: үкімет және жергілікті ... ... және ... ... ... ... (муниципалды облигациялар) бағалы қағаздары
болып табылады.
Кесте 1 - ²àçàºñòàíäà¹û áà¹àëû ºà¹àçäàðäû» æiêòåëiìi*
|Ñèïàòòàìàñû ... ... ... |
|1 |2 ... ... |- ... |
| |- ... |
| |- æåêå ... |
| |- ... ... ... |- ... |
| |- ... |
| |- ... ... ... ... ... ... |- ... |
| |- ... |
| |- ... ... æ¾çåãå àñûðàòûí |- ... ... ... |- ... |
| |- ... ... ... ... |- º½æàòòàíäûðûë¹àí |
| |- ... ... ... áîéûíøà |- ìåðçiìñiç |
| |- ... |
| |– ... ... (1 æûë¹à äåéií) |
| |– îðòà ... (1 ... 10 ... ... |
| |– ½çຠ... (10 ... ... |
|Áàçèñòiê àêòèâi áîéûíøà |- ... |
| |- ... ... ò¼ëåó ò¸ñiëäåði áîéûíøà|- ½äàéû (æ¾éåëi) ò¼ëåììåí |
| |- áið ... ... |
| |- ... % ... |
| |- ... % ... ... àëó ... ... |- ... |
| |- ... ... ... ... |- ... |
| |- ... åìåñ ... ... ... |- ... âàëþòàíû» íîìèíàë º½íûìåí |
| |- ... ... ... ... |
| |- ºîñ ... º½íìåí |
| |- ... ... ... øàðòòàðû áîéûíøà |- ºàéòàðûìäû |
| |- ... ... ... ... ... ... ... көп
бөлігі 1 жылдан 5 жылға дейін мерзімі бар. Қысқа мерзімді казначейлік
вексельдерге ... ... ... ... ... яғни ... төленетін кесілетін купондары бар осы ноталар мен облигациялар.
Ноталар 2 жылдан 10 ... ... ... - 5 тен 30 ... ... Мемлекеттің бағалы қағаздардың бастапқы орналастыру қатаң
регламенттелген.
Банктер қазыналық вексельдердің ... ... ... ... ... ... қолма-қол ақшаларды алу мақсатында вексельдерді
сату үшін ... ... ... ... қазыналық вексельдер
өтімділікті қамтамасыз ету болып ... және ... ... ... ... ... вексельдер басқа бағалы қағаздарға қарағанда дисконтпен
шығарылады, яғни олар ... ... ... ... ... ... алып ... сатылады да, ал мерзім аяқталғаннан кейін ... ... ... ... ... ... сатып алынады.
Дискоттаудың жарияланған пайызында қазыналық вексельдің сату ... ... ... ... ... ... ... вексельді сатып алу мерзімі түскенге дейін күндер саны
R- пайыз түрінде дисконт ставкасы
P- вексельді сатып алу кезіндегі төленетін баға
S- ... ... алу ... ... ... бұл ... ... жылдан есептеледі:
Y=D/P*365/M (2.1.3)
Қысқа мерзімді бағалы ... ... емес ... ... өйткені олардың бағасы пайыздық ... ... ... төмендейді. Мүлдем басқа жағдай ұзақ мерзімді бағалы ... ... ... ... ... ... ... төмендейді. Ол ұзақ уақыт
ішінде тиісті төмен жылдық пайыздық төлемдермен ... ... ... ... ... ... ... қағаздар
өтеу мерзіміне табысты келесі формуламен көрсетуге болады:
і= A+C/(P+M)/2 (2.1.4)
Mұнда:
і- табыс
A- жылдық пайыздық ... ... жыл ... табыс немесе шығын
P- сұралатын баға
M- өтеу мерзіміне ... ... ... қағаздарді өтеу мерзіміне, оны өтеуге дейін
ұсталатын ... ... ... формула бағалы қағаздарға салынған
капиталдың өтелу кезінде табыс немесе шығын көлемі ... ... ... ... ... ... осы ... қағаздарды иемдену жылдары
санына пропорционалды болатынын көрсетеді. Осындай жағдайда, ұзақ мерзімді
бағалы қағаздар ... ... қыса ... ... ... табыс алу үшін
болашақта өтелетін бағалы қағаздар бағасы қысқа мерзімді бағалы қағаздарға
қарағанда маңызды деңгейде көлемдіде ... ... ... ... ... қызметті жүргізудің мақсаттарын
анықтаудың негізгі факторларының бірі - табыс алу қажеттілігі мен ... ... ... өтімділігін қамтамасыз ету болып табылады.
Табыстылық пен өтімділік - ... жай және ... ... мемлекеттің қарыздық міндеттемелерге, вексельдерге ... ... ... ... ... мен ... ... қаражаттарды
салу арқасында инвестициялық қызметпен байланысты өзара ... және ... ... ... ... америкалық банктердің жұмыс тәжірибесінде қысқа мерзімді
үкіметтік ... ... ... аз ... алып ... ... ... тәуекелімен және нарық ставкасының маңызсыз өзгеру
тәуекелімен активтердің жоғары өтімділікті түрі ... ... ... ... ... ... ұзақ ... ішінде жоғарырақ табыс әкеледі,
сондықтан ... ... ... ... ... ... аяқталғаннан
кейінге дейін ұстайды. Банктер қаражаттарды муниципалды бағалы қағаздарға
салуға тырысады, ... олар ... ... ... ... ... ету ... бірақ табыстылыққа зиянды
болып келетін, банктер тиісті үлкен емес ... ... да ... ... ... ... ... айналатын банктік акцептерге,
коммерциялық ... ... ... мен ... ... ... табысты ұлғайту үшін, бірақ өтімділікке
зиянды, ... ... ... ... облигацияларына және
корпорациялардың шектелген санындағы бірінші сыныптағы облигацияларға
инветициялайды.
Коммерциялық ... ... ... ... ... ... табыстың несиелер бойынша пайыздар мен
жинаулардан кейін екінші көздері болып табылады.
²àçàºñòàí Ðåñïóáëèêàñûíäà ... ... ... ºà¹àçäàð ìûíàäàé
ñàíàòòàð¹à á¼ëiíåäi:
Íåãiçãi áà¹àëû ºà¹àç. Îëàðäû» íåãiçiíå ºàíäàé äà áið àêòèâêå, ... ... ... ... ¸ð ... ðåñóðñòàð¹à ò.á. áåðiëãåí
ì¾ëiêòiê º½ºûº æàòàäû.
Òóûíäû áà¹àëû ºà¹àç – á½ë ... äà áið ... ... ... ... àêòèâòåð áà¹àëàðûíà, ïðîöåíòòiê ì¼ëøåðìåëåðãå, èíäåêñòåðãå
àðíàë¹àí. ... ... ... ... àëòûí, àñòûº æ¸íå ò.á.),
íåãiçãi áà¹àëû ºà¹àçäàð (àêöèÿëàð, îáëèãàöèÿëàð æ¸íå ò.á.) ... ... ... ìûíàëàð æàòàäû: ôüþ÷åðñòiê øàðòòàð (òàóàðëûº, âàëþòàëûº,
ïðîöåíòòiê, èíäåêñòiê æ¸íå ò.á.), âàððàíòòàð, ... æ¸íå ... ... ... ... ... ê¸ñiïîðûí òàðàòûë¹àíäà ¼ç èåñiíi» ì¾ëiêòi» áið
á¼ëiãiíå èå áîëó º½ºû¹ûí áåêiòiï áåðåäi, ¼ç ... ... ... ... ì¾ìêiíäiê áåðåäi, ïàéäàíû» áið á¼ëiãií àëó¹à æ¸íå
ê¸ñiïîðûíäû áàñºàðó¹à ... ... ... ... ... ... ... ò¾ðëåði, èíâåñòèöèÿëûº ïàéëàð æàòàäû.
Áîðûøòûº áà¹àëû ºà¹àç — ºàðûç èåëåði ìåí ... ... ... ... Îëàð îíû ... àëó ... æ¸íå ... áið ïðîöåíò
ò¼ëåó ìiíäåòií ¼ç ìîéûíäàðûíà àëàäû. Áîðûøòûº áà¹àëû ºà¹àçäû» ¾ëãiëåðiíå
îáëèãàöèÿëàðäû, ... ... ... ... ... ... íîòàëàðûí æàòºûçó¹à áîëàäû.
Áà¹àëû ºà¹àçäàðäû» ìåíøiê º½ºû¹ûí æ¾çåãå àñûðàòûí ôîðìàëàð ... ... ... ... ... îëàðäû» áàðëûº èåëåðiíå ñ¸éêåñòåíäiðóäi ºàðàñòûðàäû.
Èåëåði òóðàëû àºïàðàò òiçiëiìiíäå áîëàäû, àë îñû ... ... ... ... áàñºà¹à ¼òói îëàðäû ñ¸éêåñòåíäiðóäi ºàæåò
åòåäi.
Îðäåðëiê áà¹àëû ºà¹àçäàð. Îë ... ... ... ... ... ... áîëàäû æ¸íå îñû º½íäû ºà¹àçäà òàáûñòàó æàçóûí èíäîññàìåíòòi
îðûíäàó æîëûìåí áåðiëåäi. Îíû» ... ... ... ... ... ... – îñû ºà¹àçáåí êó¸ëàíäûðûë¹àí º½ºûº îíû ½ñûíàòûí
àäàì¹à òèåñiëi áîëàäû. Îñû ... ... ... ... ... ... ¾øií àòàëìûø áà¹àëû ºà¹àçäû ½ñûíñà æåòiï æàòûð.
²½æàòòàíäûðûë¹àí – ºà¹àçáåí òàñûìàëäàóøû¹à ...... æàçó ... ýìèòåíòòåëåäi.
Íàðûºòûº áà¹àëû ºà¹àç – áà¹àìäûº àéûðìàøûëûº ðåòiíäå îäàí òàáûñ àëó¹à
ì¾ìêiíäiê áåðåäi.
Èíâåñòèöèÿëûº áà¹àëû ºà¹àç – äèâèäåíäòåð, êóïîíäàð, ... ... ... ... ... ... ... àëó ìàºñàòûíäà ½çຠìåðçiìãå
ñàòûï àëûíàäû.
²àéòàðûëûìäû áà¹àëû ºà¹àç – ìåðçiìíåí ... ... ... – àéíàëûñ ìåðçiìi áiòêåíøå àéíàëûñòàí àëûíáàéòûí áà¹àëû
ºà¹àç.
²àçàºñòàí Ðåñïóáëèêàñûíû» çà»ûíà ñ¸éêåñ áà¹àëû ºà¹àçäû» ... ... ... ... ... ... àêöèÿëàð;
- îáëèãàöèÿëàð;
- êîíîñàìåíòòåð;
- èïîòåêàëûº êó¸ëiêòåð;
- òóûíäû áà¹àëû ºà¹àçäàð;
- æàé ºîéìàëûº êó¸ëiê;
- ºîñàðëû ºîéìàëûº êó¸ëiê (ºîéìàëûº + êåïiëäiêòi êó¸ëiê);
- ²Ð-äà¹û àéíàëûñºà ... ... ... º½íäû ºà¹àçû;
- Çà» àêòiëåðiìåí áåëãiëåíãåí ò¸ðòiïòå º½íäû ... ... ... äà ... ... ... íàðû¹ûíäà¹û ºàðæûëûº º½ðàëäàðûíà ºàðàé îíû»
º½ðûëûìûí áûëàéøà ê¼ðñåòóãå áîëàäû:
4 - ñóðåò. ²àçàºñòàí áà¹àëû ºà¹àçäàð íàðû¹ûíû» íåãiçãi ñåãìåíòòåði*
Ìåìëåêåòòiê áà¹àëû ... (ÌÁ²) – ... æ¸íå ... ... ... ... ... ºà¹àçäàð. Îëàð iøêi æ¸íå ñûðòºû
ìåìëåêåòòiê ºàðûçäû» ôîðìàëàðû áîëûï ... ÌÁ² ... ... îíû» ... ... ... ... ºàðûç àëóøûëàðûíà ²Ð ¶êiìåòi, ²Ð µëòòûº áàíêiñi, æåðãiëiêòi àòºàðó
îðãàíäàðû ... ... ... ... ... àéíàëûñòà
áîëàäû.
²àçàºñòàí Ðåñïóáëèêàñûíäà îëàðäû» àë¹àøºû îðíàëàñóû ¸äåòòå ²Ð ... ... ²Ð ... ... àðºûëû ¼òåäi. Áàðëûº ... ... ... ¸ð ... ... ... ... àøûº ñàòó, æàñûðûí
òàðàòó æ¸íå ò.á.) ... Êåç ... ... æ¸íå æåêå ... ... åìåñòåð äå îíû» ñàòûï àëóøûëàðû áîëóû ì¾ìêií. Íåãiçãi
èíâåñòîðëàðûíà ò½ð¹ûíäàð, ... ... ... ... ... ºîðëàð, ñàºòàíäûðó êîìïàíèÿëàðû æàòàäû.
2.2 Банктің инвестициялық қызметіндегі табыстар мен тәуекелдер
Коммерциялық банктің инвестициялық ... ... ... ... мен ұйымдастырушылық факторларға тәуелді.
Олардың ішінде анықтаушы рольге мыналар ие:
- мемлекеттің тұрақты ... ... жеке және ... ... ... ... ... қызмет ортасын қосқанда өндіріс пен қызмет
ортасында әртүрлі меншік ... ... ... және ... қызмет ететін қаржы- несиелік жүйенің құрылымы;
- бағалы қағаздары дамыған және цивилизацияланған нарығының болуы;
- ... ... ... ... ... ... ... және т.б.);
- бағалы қағаздар шығару және ... ... ... және ... ... ... өздерінің қызметін ... ... ... ... ... тәжірибесінде
қолданылатын заңдық актілер мен ... ... ... ... ... ... және ... ортасындағы жоғары
маманданған специалистерді және кәсіпкерлерді дайындау және ... ... және ... ... ... ... портфелінің нарықтық құнына тәуелді. Ал ол өз ... мен ... ... ... ... өзгеруіне,
вексельдер бойынша пайыздан, акциялар бойынша ... ... ... ... ... осы қағаздарға сұраныс пен ұсынысқа
тәуелді ауытқиды.
Инвестицияларды басқарудың негізгі мақсаты- ... ... ... ... ... ... берілген табыс деңгейінде
тәуекелді минималдау. Инвестияцияның портфелден табыс ... ... ... ... ... ... банктің ... ... ... ... ... ... ... қызметтерді көрсеткені үшін ... ... ... ... ... ... алу мен сату ... арасындағы
айырым).
Инвестициялар бойынша келесі негізгі түрдегі тәуекелдер бар:
- ... ... ... ... ... ... ... тәуекелі
- мерзімге дейін қайтарып алу ... ... ... ... ... ... ... негізгі қарызды және пайызды
өтеу тиісті уақытта ... ... ... ... ... және жеке шығарымдары бойынша несиелік тәуекелдің бағалауын
маманданған ... ... Олар ... ... уақытысымен
өтеу мүмкіндігі туралы жорамалдауға мүмкіндік беретін рейтинг иелейді.
Несиелік тәуекел бағалы қағаздар эмитентінің ... ... ... ... жоқ болған кезде, эмитенттің
мүмкіндіктерінің азаюына байланысты, сондай- ақ ... ... ... ... тұрғындардан алған несиелерді өтеу міндеттемелері ... ... ... ... ... шығарылатын
облигациялар бойынша байланысты.
Мемлекеттің бағалы қағаздар ... ... ... ... Ол негізінен экономикалық тұрақтылық арқасында болады. Мұнда
үкімет несие берушілер алдында өздерінің қарыздары мен ... ... ... қаржылық несиелік коммерциялық ұйымдар келбетінде
қаражаттарды алады. Мемлекеттің несиелерді алу ... ғана ... ... ... міндеттерін өтеу – мемлекеттің бағалы қағаздар шығару бағалы
қағаздар нарығының қалыптасуы және ... ... ... ... оның қызмет етулерінде жоғары несиелік ... ... ... ... және ... ... ... мемлекеттерде бағалы қағаздарға банктік инвестициялар бағалы
қағаздардың көп бөлігіне тиісті, әсіресе, жеке копрорациялар мен жергілікті
өзін- өзі ... жеке ... ... ... ... толық реттеледі. Бағалы қағаздардың эмитенті бағалы қағаздар
бойынша қарыздың ... ... ... ... ... бойынша өзінің
міндеттемелерінен бас ... ... ... ... ... иемденуге тыйым салатын реттейтін нормативтің пайда болуына алып
келеді. Негізінен, АҚШ-та банктерге ... ... ... ... ... ... ... болып табылатын заң түрінде рейтинг бекітілген.
Банктер, әдетте, инвестициялық деңгейдегі бағалы қағаздарды сатып
алумен ... ... да ... ... бағалы қағаздарды сатып алу
кезінде басты мәселе болып табылмайды, ... ... және ... салымдар тәуекелден еркін болып табылады.
Айта кететін жайт, төменірек сапаллы қағаздар жоғарырақ табыс алып
келеді. ... ... беру ... ... деңгейде азайды
және банктердің ... ... ... ... ... олар ең жоғары табыс әкелетін кіші шығарымдарға ақшаларды сала
бастайды.
Бағалы қағаздар бағамының өзгеру тәуекелі. Бұл ... ... ... ... ... бен ... нормасы арасындағы кері тәуекелдігімен
байланысты: пайыз ставкалары жоғарылауы кезінде қағаздардың ... ... және ... Бұл ... ... бөлімдері үшін
мәселелерді туындатады, өйткені экономикалық конъюнктура өзгеруі кезінде
өтімділікті ... ... ... және ... ... ... ... тура келеді. Пайыздың ставкасының жоғарылауы
ертерек шығарылған бағалы қағаздар нарықтың ... ... еске ... ... ... ... ... ең көп деңгейде түсуін
сезеді. Одан басқа, пайыздық ... ... ... ... ... ... ... басты айырмашылығы-
несиелерді беру болып табылатындықтан, ... ... ... ... үшін ... қол ... алу ... сатылуы тиіс.
Несиеге сұраныстың төмендеуі және тиісті төмен пайыздық ставкалар
шарттарында, яғни ... ... ... ... ... ... ... банк,
оларды ұлғайған пайыздық ставкалар кезінде және қағаздардың бағамдық ... ... ... ... болады. Банктің балансында табысты азайтатын
кері бағамдық ... ... ... ... ... ... маңызды
капиталды шығындар әкеледі, оларды банк берілген ссудалар бойынша жоғарырақ
табыс есебінде орнын толтырып ... ... ... ... құны және ... ... ... бойынша олармен кері тәукелділікте болады. Қағаздарға
бағалар төмен болған кезде, олардан ... ... және ... ... ... ... және ... ставкалары кезінде бағалы
қағаздарды сатып ала отырып, ... ... ... құны ... олар бойынша ставкалардың жоғарылауы кезінде қақтығысуы мүмкін.
Бірақ пайыздық ставкалардың төмендеуі кезінде бағалы ... ... өсуі ... ... бағалы қағаздардың пайыздық ставкалардың ұлғаюы оңды
және соңды жақтары бар. ... жаңа ... ... жоғарырақ табыс әкелуі мүмкін, ... ... ... ... осы ... ... портфелінің құнсыздануын
білдіреді.
Егер бағалы қағаздар ... ... ... ... онда
тәжірибелер банктің инвестициялық қаражаттары “байланып қалды” немесе
“жабылды” дейді.
Пайыздық ставкалар ... ... ... ... ... табыстылығы, оларды өтеу мерзіміне де тәуелді. Бағалы қағаздарды
өтеудің мерзімі қысқа болған сайын, оның нарықтық құны тұрақтырақ ... ... ... ... ... қағаздар бағасы үлкенірек ауытқуларға
ұшырайды.
Бағалы қағаздарды өтеу мерзімдеріне тәуелді бағадағы теріс айырым
коммерциялық банктер үшін ... ... ... қағаздар ұзақ мерзімділерге
қарағанда, мысалы, облигацияларға, тиімдірек екенін түсінуге мүмкіндік
береді.
Пайыздық ставкалардың өзгеруінің ... ... ... ... ерекше стратегияны ұстанады. Бұл үшін ... ... ... ... циклдің жобаланатын фазаларында келісілетін ... ... Егер ... ... ... ... ... өсу фазасы басталса, онда банк ... ... ... ... ... кезде оңды бағам айырымдарын алуға есептей
отырып, ұзақ мерзімді облигацияларды сатып ала ... ... ... тәуекелділікті хеджирлеу үшін көптеген
инструменттер пайда болды. ... ... ... ... опциондық
келісім- шарттар, пайыздық своптар және басқалары.
Теңестірілмеген өтімділік тәуекелі белгілі бір шығындарсыз ... ... ... ... түрлерін тез конверсиялау мүмкіндігі
жоқтығымен байланысты. Банктер өтімділікті тез қамтамасыз ... ... ... ішкі және сыртқы. Өтімділіктің ішкі көздері- ... бар және ... ... ... зерзаты болып табылатын тез
өткізілетін активтердің, соның ... ... ... да ... ... айналған. Өтімділікті бағалы қағаздар, ... ... ... ... ... ... және банктің бастапқы инвестицияланған
капиталын қайтарудың жоғары ықтималдығымен, дайын нарығымен сипатталатын
инвестициялық инструменттері ... ... ... ... ... ... ретінде ақша нарығында жеңіл өткізілетін қысқа мерзімі
мемлекеттік бағалы қағаздар бола алады.
Өтімділік- активтерді басқарудың маңызды функцияларының бірі ... ... ... ... банктің өзінің міндеттемелері бойынша
қолма- қол ақшаларды уақытысымен ... ... ... Сондықтан да
коммерциялық банктің қаражаттарын бағалы қағаздарға орналастыру мақсаты
және ... ... ... ... ... ... тек табыс
алып келумен ең басты кезекте ... ... көзі ғана ... ... ... ... уақыт бойынша минималды шығындармен қолма-
қол ақшаларға шығындардың маңызды ... ... ... ... ... қағаздардың өтіміділік нысанындағы инвестициялық қаражаттары-
бұл шығындармен немесе оларсыз үлкен емес тәуекелмен ... қол ... ... ... ... ... қатынастар жүйесінде төлем қабілеттігінің, өтімділіктің
жоғары ... және ... ... кепілдік бере ... банк ... ... қызметінің орталық проблемасын ... ... мен оның ... ... ... ... ... күнделікті шешуі керек. ... ... ... бейнесін коммерциялық банктің өтімділікке талаптар мен банктік
операциялардың тиімді ... ... ... ... ... банк ұзақ ... бағалы қағаздарға қаражаттарды салу
арқасында жоғарырақ табысты алуға мүдделі акция ұстаушыларының ... ... ... ... бұл ... банк ... ... кезінде қажетті банктің өтімділігін маңызды деңгейде нашарлатады.
Банктің инвестициялық қызметінде жалпы банктің өтімділігін ... ... ... минималды зияндармен алудың ықтималды варианттарының
дисперсиясы ретінде қарастырылатын өтімділік пен ... ... ... ... тәуекелді анықтайды.
Банктер инвестицилық бағалы қағаздарды оларды өтеуге дейін сатуға
қажет болатынын ... ... алуы ... ... ... ... қағаздар түрінің тиісті туынды нарығының кеңдігі мен ... ... ... ... ... басқарушыларының табыс үшін өтімділікті жемтік
ету және керісінше, - үлкен ... кіші ... ... ... ... есепке алғанда біле тура баруды білдіреді. Осы ... ... ... ... ... ... байланысты
коммерциялық банктің инвестициялық қызметін банктің басқарушысынан банктік
қызметтің берілген ортасында белгілі бір әдістемені, стратегияны және нақты
әрекеттерді ... ... ... ... ... ... анықтайды.
Бағалы қағаздарды мерзімге дейін қайтып алу тәуекелі. Инвестициялық
бағалы қағаздарды шығаратын көптеген корпорациялар мен ... ... осы ... мерзіміне дейін кері шақырып алу және оларды
өтеу құқына иемденеді. ... ... егер ... рұқсат етілген мерзім
өтсе және облигациялардың нарықтық бағасы оның ... ... ... емес болса, рұқсат етіледі.
Мұндай “кері шақырып алулар” ... ... ... ... ... болатындықтан несие алушы (төменірек ... ... жаңа ... қағаздарды шығара алған кезде) банк
табысты жоғалту тәуекеліне тап болады. Өйткені ол қайтарылған қаражаттарды
ағымдағы кезеңде қалыптасқан ... ... ... бойынша қайта
инвестициялауға тиіс. Әдеттер банктер кері кері шақырып алудың ... ... ... яғни ... ... бойы кері шақырыла
алмайтын облигацияларды иемденуге немесе кері ... алу ... ... ... алудан қашады.
Портфелінде «кері шақырып алынатын» облигацияларды сақтайтын банк кері
шақырып алғаннан кейін түсімдерінің ... ... ол ... ... ... дейін өтелуі ертерек жарияланатын орнын толтырудың
кері шақырып алу премиясы түрінде алады.
Одан басқа, ... ... ... өтеу ... ... аяқталмағандығы элементін әкелетіндіктен, осы ... ... ... ... ... банктер олар қызмет көрсететін нарықтық
экономиканың сату мөлшерінің төмендеуімен ... ... ... пен ... ... ... ... тәуекелділікпен бетпе- бет
келеді. Бұл тиімсіз құбылыстар іскерлі тәукел деп ... Олар ... ... ... ... ... ... несиелердің
мөлшері жоғарылыған банктің несиелік портфелінде өте тез ... ... ... ... ... ... ... банктер несилік портфелдің тәуекелдігінің әсерін
орнын толтыруы үшін ... ... ... ... негізделеді. Бұл
банктермен сатылып алынып алынатын олардың несиелік нарығының шеңберініе
тыс ... ... ... ... ... ... ... жағдайда, банк басқа аймақтардың бағалы қағаздарының көбірек санын
сатып алуға тырысады.
Нарықтық тәуекел- бағалы қағаздар нарығында ... ... ... ... алуға тырысады. Банктің инвестициялық салымдары-
зертзаты ретінде қағаздардың жеке түрлерінің ... ... ... ... ... ... тек бағада үлкен жеңілдік болғанда ғана
мүмкін.
2.3 Коммерциялық банктің инвестициялық саясатын талдау
Инвестициялық саясат- бұл ... ... ... ... және ... ... қаражаттардың табыстылығы мен өтімділігін
қамтамасыз етуге бағытталған, ... ... ... ... ... ... банк ... да болса инвестициялық саясатты
жүзеге асырады. Бірақ инвестициялық ... ... ... ... болса да, ол аз ғана банктерде бар. Мұндай документтердің болуына
қарсы негізгі дәлелдер ... алып ... ... ... ету шаралары тез
қарқынмен өзгереді, сондықтан да формалдық, тұрақтандырылған қағидалар
қысқа ... ... ... ... ... ... жағдайларда қызмет
етеді, бірақ өзгерістер белгілі бір ... ... ... өте тез ... ... ... ... анықтайтын негізгі
факторлар: – бұл табыста және өтімділікте қажеттілік, басшылықтың табыс
үщін өтімділікті жемтік ... ... және ... ... немесе кіші
тәуекелге бару дайындығын білдіреді. Бірақ тәуекел инвестициялық қызметпен
шектелмейді және бағалы қағаздармен ... ... ... ... сергектік саясатымен теңестіруге болады. Мысалы, тиісті
ірі туынды резервпен банк ... емес және ... аз ... ... ... инвестициялар аймағында өзіне үлкен тәуекелді алуға
шамасы бар. Одан басқа жоғары ... ... ... ... ... бар банк ... пассивтері жоқ банкпен салыстырғанда өзіне үлкен
тәуекелді алуына болады. Бұл тәуекелді болып келетін ... ... беру ... ... еді, бірақ тәртіп ьойынша тиісті аймақ
үшін тиімді болуы мүмкін. Несиелердің портфелімен ... ... ... ... ... теңестіріледі. Банктің инвестициялық
саясатын дамытқан кезде басқарманың тәуекелге бару ... ... ... портфелінің ұқұйымдастыратын бағалы қағаздармен байланысты
тәуекелді де есепке алу қажет.
Инвестициялармен ... ... ... ... ... Ол ... ... бастапқы және маңызды элементі
болып табылады. Диверсификация бағалы қағаздардың ... көп ... ... ... ... ... ... географиялық
бөлінуін, міндеттеме мен эмитент типін есепке алу керек. ... ... ... ... болмайды, бірақ оны төмендетуге болады.
Коммерциялық банк үшін өтелу сапасы мен ... ... ... Сапа мәселесі бұрынғыға қарағанда қазіргі күні басқаша, өйткені
қазіргі кезде коммерциядлық банктерге ... ... ... ... ... ... ... санын иемденуіне болады. Бағалы қағаздар
сапасына қатысты диверсификация мақсаты- ... ... ... ... мүмкіндіктерінде көрсетілген тәуекелді
минималдау. Сондықтан да қаражаттар төмен сапалы ... ... ... ... ең маңызды.
Коммерциялық банктер жергілікті басқару органдарының бағалы
қағаздарының маңызды санын ... ал ... бұл ... ерекше
маңызды. Аймақтардағы экономикалық тұрғындар әртүрлі болып келеді. ... ... ... ... ... ауыл шаруашылық
қатынаста, ал төртіншілері- экономикасы әртүрлілікпен сипатталады. Кейбірі
қарызбен өте міндеттелген, басқалары ... ... ... ... ... кезде Банк ссудалар портфелін
қайталамауы керек. Ссудалар жергілікті сипатта ... ... ... ... ... бөлігі қызмет аумағының экономикалық
тұрақтылығына тәуелді болады. Сондықтан ... ... ... ... қиындықтар жағдайында өзін қауіпсіздендірудің
жалғыз ... ... ... органдарының облигацияларына
инвестициялау кезінде есепке алынуы тиіс басқа фактор- ол экономикалық
құлдырау ... банк ... ... жабу үшін муниципалитеттергенесие
беруі мүмкін. Егер банк осы муниципалитеттердің бағалы қағаздарына маңызды
көлемде иемденсе, бұл жағдайданесиелердің ... ... ... ... ... ... ... жылдары қарыздың өтелмегені көп болған жоқ,
жергілікті басқару органдары қаржылық қиыншылықтарға қарсы имунитеті жоқ.
Өтелу мерзімдеріне ... ... да ... ... табылады.
Бұл жердегі негізгі мәселе- пайыздық ставкалардың ... ... ... ... табыс пен өтімділік
аумағында мақсаттарына сәйкес келетін шеңберде ұстап тұру.
Коммерциялық банктің инвестициялық ... ... ... оның ... мақсаттарымен, мәселелерімен, факторларымен,
стратегиялары мен әдістемелерінің ... ... ... ... ... ... деп аталынатын ережені дамытты. Ол бойынша:
“бағалы қағаздарға салымдардан түсімі әрқашанда инвестордың тиімді табысты
алуы үшін ... ... тура ... болады.
Инвестициялық қызметтінің үрдістілік жағдайларынан және ... өмір ... ... қағаздарға қаражаттарды салудың негізгі факторы
арасындағы өзара тәуекелділікті – табыстылық, өтімділік пен ... ала ... онда ... да ... ... банк көрсетілген
факторлардың әрекеттерін ұғынуы немесе ұғынбауына тәуелсіз қандай да болса
инвестициялық саясатты ... ... ... ... ... мақсаттардың негізгі факторлары- табыс алу, ... ету және ... ... үшін ... етуге дайындығы немесе
керісінше болған жағдайды банктің үлкен немесе кіші тәуекелге баруға шешім
қабылдауын ... Нақ осы ... ... ... ... ... жүргізуді анықталады.
Банктің жоғары басқармасы және директорлар кеңесі инвестициялық
саясат ... үшін ... ие. ... бойынша, жазбаша құжат
дайындалуы керек. Бұл құжатта келесі позициялар анықталады:
- ... ... ... саясатты жүргізуге жауаптылар
- инвестициялық портфель құрамы
- бағалы ... ... ... ... ... және ... ... мерзімдері
- қағаздардың сапасы және портфелдің диверсификациясы
- қамтамасыз ету ... ... ... ... қағаздарды сейфте сақтау шарттары
- сатып алу немесе сату жағдайында бағалы қағаздарды ... ... ... ... ... ... мен зияндарды есептеу
- „своп“ операцияларының бағалы қағаздармен ерекшеліктері
- бағалы қағаздар саудасының ... ... ... ... туралы материалдармен архивтерді
жүргізу
Банк бағалы қағаздардың типін таңдаған кезде ол олардан ... пен ... ... талаптарға және салықтық сипаттамаларға
негізделе отырып, осы бағалы ... ... ... ... ... ... ... туындайды. Басқа сөзбен айтқанда, банк өтелдің қандай
мерзімдерімен бағалы қағаздарды ұстауы тиіс? Соңғы жылдары инвестициялаудың
мерзімдерін ... ... ... ... бірқатары дамытылған.
Олардың әрқайсысында өзінің артықшылықтары мен жетіспеушіліктерінің ерекше
жиынтығы бар.
Әлемдік ... ... ... стратегиясының екі түрін
бөледі- пассивтік ... ... және ... ... максиммалды қолдануға бағытталған).
Пассивтік стратегия. Коммерциялық банктер рационалды инвестициялық ... ... ... көбінесе, бағалы қағаздардың сатылық құрылымын қолдау
деп аталатын бағалы қағаздардың өтелу мерзімдерінің ... бір ... ... ... ... бөлу ... ... горизонт мәселесіне,
әсіресе үлкен емес қаржылдық институттар арасында әйгілі әдістердің бірі
кейбір максималды ... ... мен осы ... ... ... ... ... пропорцияда бағалы қағаздарға ары қарай
инвестициялаудан тұрады. Бұл ... ... ... ... табыстың бір жаққа қарай ... ... ... ал оны ... ... маңызды деңгейде басқарушылық
таланттарды талап етпейді. Оған қоса, бұл ... ... ... ... алып келеді. Өйткені, кейбір бағалы қағаздар
әрқашанда қолма-қол қаражаттармен өтелетіндіктен банк ... ... ... ... ... да болса көп уәделікті мүмкіндіктерді қолданыла алады.
Банктер инвестициялық қаражаттарды жақындағы бірнеше жылдар ішінде
инвестиция ... ... ... мерзімі аяқталуы жыларалық
болатындай етіп бағалы қағаздарға салады. Инвестициялық портфелдегі бағалы
қағаздардың өтелу ... ... ... ... ... ... бос болатын қаражаттар ең ұзақ өтелу мерзімдері ... ... ... ең ... ... ... қағаздардың жаңа
түрлеріне қайта инвестициялануына болады.
Инвестциялық саясатты жүргізудің берілген әдісінде ... ... ... ... ... ... деңгейде- коммерциялық
банктің өтімділіктің қажетті деңгейін ... ... ... ... табыс алудың тұрақтылығы қамтамасыз етіледі.
Инвестициялық қызметті өткізудегі ... ... ... түрлеріне пайыздық ставкалардың құрылымындағы жылжулар
нәтижесінде табыс ... ... ... ... ... ... көптеген жағдайларда коммерциялық банктер бұл ... ... және егер ... ... ... ... табуға-
табыс алу мүмкіндігі немесе шығындардан қашу жайындағы олардың жобалары
көрсетсе, олар өтелу ... ... ... саясаттың мысалы ретінде әртүрлі мерзіммен шығарымдар
арасында ... ... бөлу ... әдісі болып табылады.
“Сатылық” әдісі банктік инвестициялық горизонт шеңберінде әртүрлі мерзіммен
қағаздарды сатып алуға негізделген. Бұл ... ... ... ... бойынша жалпы уақытылы интервалда (горизонтта) бірқалыпты бөлінеді.
Қысқа мерзімді акцент саясаты. ... өте ... ... ... ... ... - тек қысқа мерзімді бағалы
қағаздарды ... алу және ... ... ... ... уақыт аралығы
шеңберінде орналастыру. Бұл әдіс инвестициялық портфельді ең басты ... көзі ... ... ... көзі ... ... 2)
Ұзақ мерзімді акцент саясаты. Бұл қарама-қарсы әдіс инвестициялық
портфелді табыс көзі ретінде қарастырады. Ұзақ мерзімді акцент деп ... ... банк ... ... жылдарындағы диапазондық
мерзімдермен облигацияларға инвестициялауға шешім қабылдау мүмкіндігі үшін
ақша нарығындағы несиелерге маңызды деңгейде ... ... ... ... ... және ұзақ ... әдістерді біріктіру
“штанга” стратегиясын құрайды. Ол пассивті стратегияның басқа әдісі болып
табылады. Бұл әдіс инвестицияларды полярлі мерзіммен ... ... ... Банк ... ... ... өте қысқа
және өте ұзақ мерзімді қағаздарға инвестициялайды және портфелдің ... ғана орта ... ... қағаздарда ұстайды. Мұндай жағдайда
салымдар ұақытылы спектордың екі ... ... Бұл ... ... салымдар банкке жоғарырақ табысты, ал ... ... ... ... ... қамтамасыз етеді.(Қосымша 4).
5 – сурет. Коммерциялық банктердің экономика ... ... ... стратегия тәжірибеде өте оңай жүзеге ... ... ... қаражаттар бір бағалы қағаздар мерзімі аяқталысымен өтелудің
кейінірек ... ... ... ... автоматты түрде салынады.
Берілген әдісті қолданған кезде инвестициялық шот ... ... ... және банк ... ... табыстың орташа нормасын
алады. (кесте 2)
Кесте 2 - Коммерциялық ... ... ... негізгі каптиалмен
инвестициялаулары қаңтар-желтоқсан 2007 жыл.
|Ірі және орташа кәсіпорындар жәнеде барлық меншік формаларының ... ... қоса жеке ... үй ... ... ... мың|
|теңге |
|1 ... ... ... ... ... ... |
|2 ... емескорпорациялар ... |
|3 ... ... ... |
|4 ... ... ұйымдары ... |
|5 ... емес ... үй ... ... |525595 |
| ... | |
|6 |үй ... ... ... ... ... ... ... портфелін
иемденетін және осы портфелден максималды табыс алуға ынталанатын ... ... осы ... ... Бұл әдіс ... ... талап
етеді, өйткені ол бағалы қағаздар нарығы және жалпы экономиканың жағдайын
эксперттік бағалау мен ... ... ... ... ... қағаздар
нарығы үлкен белсенділікпен байланысты.
Белсенді саясат ... ... ... ... және бағалы қағаздармен “своп” операцияларына негізделген
әдістер жатқызылады.
Пайыздық күтулер әдісі. Инвестициялық горизонт ... ... ... ең ... ... ... ... өтелу
мерзімдерінің спектірі пайыздық ставкаларының ағымдағы болжамдарына және
экономикалық конъюнктураға сәйкес үнемі жаңаратыны болып табылады. ... және ... ... ... бұл ... пайыздық
ставкалардың жоғарылауы күтілген кезде бағалы қағаздарды өтеу ... және ... ... ... төмендеуі күтілген кезде,
мерзімдерді ұзартуды көздейді.
Бұл әдіс капитал өсімдерінің мүмкіндіктерін ұлғайтады, бірақ сонымен бірге
маңызды ... ... ... Ол нарықтық факторларды терең
білуді талап етеді, егер күтулер ... ... ... ... ... және ... трансакциондық шығындармен байланысты,
өйткені бағалы қағаздар нарығына жиі шығулар талап етуі мүмкін. (Қосымша 5)
Пайыздық күтулер ... ... ... ... қисығы
түсінігімен тікелей байланысты.
Бағалы қағаздардың табыстылық қисығы- бұл тек өтелу ... ... ... ... ... ... белгілі бір сыныбы мен түрін
банктің сатып алу мезгілінен өтелу мерзіміне ... ... ... ... ... ... бір ... ішіне бағалы қағаздарді өтеу
мерзімдеріне тәуелді пайыздық ставкалардың құбылуын көрсететін графикалық
бейне болып табылады. Бағалы ... ... ... ... ... ... өйткені бағалы қағаздардың табыстылығы күнделікті құбылады.
Табыстылық көрсеткіштері өтелу ... ... ... ... ... айта ... жайт, қысқа мерзімді пайыздық ставкалар
ұзақ мерзімдіге қарағанда жылдамырақ өсуге тартылады, бірақ сонымен бірге,
әдетте, барлық ... ... ... ... кезде жылдамырақ
төмендейді.
Графиктің қисығы белгілі бір уақыт ішінде бағалы қағаздардың белгілі
бір сыныбының бағалар мен ... ... ... ... Коммерциялық банк табыстылықтың жеке қисықтары негізінде бағалы
қағаздардың сәкес сыныптары бойынша жоспарланған инвестициялық саясатқа ең
жоғары дәрежеде ... ... ... ... ... және ... бағалы қағаздардың өзінің портфелін дамытады.
Табыстылық қисығы графикасы негізіндегі ... ... ... ... ... ... ... жобалар мәліметтері
негізінде банк өзінің инвестициялық саясатына бәрінен де сәйкес келетін
портфель түрі ... ... ... ... қағаздарға салуды жүзеге
асырады.
Табыстылық қисығымен манипуляциялар пайыздың ... ... ... ... ... сәйкес қолдануға бағытталған.
Банктің мамандары ақша нарыға жағдайын жобалайды және осыған сәйкес ... ... ... ... ... егер ... ... уақытта тиісті төмен деңгейде болса және жобаға сәйкес көтерілсе,
онда бұл ... ... ... ... төмендеуіне уәде береді.
Сондықтан банк пайыздық ставкалар өскен сайын сатып алуға ... ... ... ... ... ... ... қысқа
мерзімді облигацияларды сатып алады. Олар өтімділіктің қосымша запасы ... ... ... ... және ... ... болса,
онда банк үлкенірек табысты қамтамасыз ететін ұзақ мерзімді облигацияларды
сатып ... ... Бұл ... ... ... қызығушылығы төмендейді,
өйткені нарықтың күтілген босаңдануы ссудаларға сұраныстың ... ... ... ... ... ... банк қағаздардың бағамдық
құнының жоғарылауы салдарынан портфелді қайта бағалаудан ұтыс ... ... ең ... ... жеткен кезде, банк ұзақ мерзімді бағалы
қағаздарды ... ... ... өткізеді және қысқа мерзімді
облигацияларға ақшаларды ... ұзақ ... ... ... қысқа мерзімдерден басым болса,
онда табыстылық қисығы оңды қисаяды. Табыстылық қисығының оңды ... ... ... ... ... ... олардың ағымдағы мәнінен
жоғары болатынын орташа нарықтық күтуді бейнелейді. Мұндай ... ұзақ ... ... ... өзінің ерекшеліктерін (олар
пайыздық ставкалар шындығында ... ... ... ... ... ... мерзімдері қысқарақ бағалы қағаздарға ... ... ... ... ... қатысты пайыздық күтулер әдісін қоланатын
банктер ұзақ мерзімді бағалы қағаздарды ... ... ... ... шығындар алып келетін олардың нарықтық бағамының төмендеуі
күтіледі және ... ... ... ... ... ... алады. Бұл
құбылыс көбінесе, барлық пайыздық ставкалар өскен кезде болады, бірақ қысқа
мерзімді бастаманы ұзақ мерзімге қарағанда ... ... ... алады.
Табыстылық қисығының қысқа мерзімді пайыздық ... ... ... болған кезде болатын теріс иілімді де бола ... ... ... ... ... ... ... болашақтағы түсуін күтетінін көрсетеді. Бұл жағдайда, ... ... ... ... ... ету мерзімін ұзаруы мүмкіндігін
қарастырады, өйткені пайыздық ставкалардың төмендеуі салыстырмалы ... ... ... ... ... ... маңызды капиталды өсімдердің
болашағын дәмелендіреді.
Табыстылық қисығының ... ... ... ... ... сонымен қатар барлық пайыздық ставкалар төмендеген ... ... ... ... ... ұзақ ... қарағанда жылдамырақ
төмендейтін кездегі құлдыраудың бастапқы стадияларында байқалады. Соңында,
табыстылық қисығының горизонталды формасы қысқа мерзімді және ұзақ ... ... бір ... болғанда басым болады. Бұл ... ... ... бағалы қағаздардың өтелу мерзімдеріне тәуелді өтелу
кезінде бір ... ... ... ... ставкалардың болашақты өзгерулерін
жобалауға мүмкіндік ... ... ... ... ... ... мерзімді
аспектіде банкке бағалы қағаздардың төмендетілген немесе көтеріңкі бағасын
анықтау үшін кілт береді. ... ... ... ... ... көрсету
мерзімдерімен бағалы қағаздардың өтелу мерзімдеріне табыстылық қандай ... ... ... ... ... оның қандай да болса нүктесінен
жоғары жатқан қағаздың табыстылығы өзімен “сатып ... ... ... Оның ... ... көтерілген (соның салдарынан, бағасы
өте төмен) болып табылады. Бағалы қағаздардың табыстылығы қисықтан ... ... ... ... ... ... алудан бас тартудың мүмкін
зерзатын көрсетеді, өйткені оның табыстылғы берілген ... оны ... үшін өте ... ... ... баға өте ... Табыстылық
қисығы ұзақ мерзімді аспектіде экономиканың қазіргі кезде іскерлік циклінің
қай стадиясында екені туралы хабарлайды. Олар көбінесе ... ... ... және ... кезінде төмендейді.
Табыстылық қисығы банкке ұлкен табыстылыққа ... ... ... алуы ... ... диллемены шешуге көмектеседі.
Табыстылық қисығының иілу бұрышы қысқа мерзімді бағалы ... ... ... керісінше ауыстыра отырып, банк үшін қандай ... ... ... ... ету ... ... ... әдетте төмен болады. Банк қолма- қол ақшаларды алу үшін ... ... ... тиіс ... ... оның ... тар болады. Банктік
жұмыскерлер табыстылық қисығы бойынша инвестициялық горизонтты ... ... ... ... ... және осы ... ... ставкалар болжанбаған жағдайда өзгерсе өтімділік дағдарысымен
соқтығысады және капиталды шығындарға тап болатынын бағалай ... ... ... ... оңды ... ... ... қисығын реттеу” ретінде әйгілі әдіс көмегімен маңызды
портфель табыс алуына болады. ... ... ... ... ... өтеу ... ... кезде және олардың бағалары маңызды
өскен ... ал ... ... ... ... ... жағдайды
аңдиды. Егер табыстылық қисығының иілуі трансакциондық шығындарды жабу ... ... ... банк ... ... сата ... және осы ... табыстың жоғарырақ нормасымен қызмет етудің ұзағырақ мерзімді
бағалы қағаздарды қайта инвестициялай алады.
Егер бұл әдіс ... етсе ... ... ... ... банк
үшін тиімсіз бағытта маңызды өзгерулері болмаса) банк ағымдағы жоғарырақ
табыс ретінде, сондай-ақ, болашақта ... ... ... ... ... қағаздар пайыздық ставкаларының өсімінің болжамы
нақтылықтан алыс. Сондықтан ... ... ... ... ... ... болжау нәтижелеріне сенім деңгейін үлкейту мақсатында
өзінің ... ... ... ... ... және оының
негізінде табыстың қисығын қалыптастырудан бастайды.
Әрине, “ауысу” стартегиясы өзін ақтамауы ... және банк ... ... Мысалы, банк пайыздық ставкалардың төмендеуін күтуде ұзақ
мерзімді бағалы қағаздарды сатып ала бастайды, ал олар өсе ... ... ... оларды сатып ала отырып, бағам құнындағы зиянмен ұзақ
мерзімді қағаздарды сата ... банк ... ... қанағаттандырады. Мұндай қателіктер банкке үлкен зиян алып
келуі мүмкін. Сондықтан ... ... ... ету үшін ... ... ... ... сақтау керек.
“Своп” операцияласының әдісі пайыздық ставкалардың өзгеруін немесе
жоғарырақ табыс алу үшін бір ... ... ... ... ... ... үшін ... қағаздармен сауда
жасау бойынша арнайы шот керек. Осы операциялардан ... ... ... ... жеке статьямен көрсетіледі. “Своп” түрінің біреуі-
төмен пайдалық купонмен облигацияларды жоғары ... ... ... ... ... ұтыс та, сонымен бірге сатушылар мен сатып
алушылар бағамдар айырымы ... ... ... тағы бір ... ... ... облигацияларды ауыстыру. Осындай операцияларды жүргізу
үшін нарықта дұрыс емес төмен ... ... ... ... болуы керек.
Банк төмен пайыздық ставкалары үшін қайта бағаланған қағаздарда ... ... ... ... ... жеткіліксіз бағалы қағаздарды
сатып алады, содан кейін нарықта дұрыс ... ... ... ... ... тепе-теңдік болған кезде банк кері сатуларды (сатып
алуларды) ... ... және ... ... күтілген қайтарымда маңызды ұтыстың болашағы ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндігі
болса, банктер салынбаған бағалы қағаздарды сатады. Олар әсіресе, ... ... аз ... және ... құн ... ... бағалы
қағаздарды сату- таза табысты және акционерлердің табысын ұлғайту кезінде
агрессивті болады. Бірақ ... ... сату ... ... ... ... таза ... азайтатындықтан директорлар кеңесіне
дәлелдей алмаса, осындай шығындарға баруды ұнатпайды. Жалпы ... ... ... ... ... ... төлегеннен кейін күтілетін табыс салық басқармасының тиімді
стратегиясы көмегімен жоғарылауы мүмкін;
б) ... ... ... ... ... ... ... соңында табыстың жоғарырақ нормасын байқауға болады.
в) бұл операциялар банкке экономикалық құлдырауды төзуге мүмкіндік беретін
активтердің ... ... ... ... ... ... шығындарсыз, әсіресе, несиелік портфелмен
байланысты мәселелер асқынғанда инвестициялық портфелдер жоғарырақ сапалы
бағалы қағаздар пайдасында ... ... ... ... ... ... және ұзақ мерзімді бағалы
қағаздар арасында иемденуді таңдау кезінде банк инвестициялық ... ... екі ... ... ... ... болуы тиіс-
табыстылық қисығы мен өтелудің орта мерзімін. Бұл екі инструменттер бағалы
қағаздардың өтелу мерзімдерінің қандай да ... ... ... кезінде
табыс пен тәуекел салдары мен мүмкін әсерлерді толық түсінуіне көмектеседі.
Табыстылық қисығын қолдану жоғарыда көрсетілді. Өтелудің орта ... деп ... ... ... ... банкке құнды мәлімет береді және табыстың маңызды өсуіне
мүмкіндік береді. Ол сонымен ... ... бұл ... ... ... және неге ол ... ... мерзімінде қалай көрінетіні туралы
белгісіздік, сонымен ... ... ... ... ... ... ... шектеулер қояды. Одан басқа, ... ... ... ... ... ... ... қағаздарды өтеуге
дейін қалған мерзімге негізделеді, яғни қандай да ... ... ... ... және олар ... ... уақытқа дейін
календарлық уақыттағы- күндерде, жетілерде, айларда немесе жылдар санында .
Өтелу мерзімінің бұл ... ... ... ... ... ... немесе түсімдерді емес уақытты тек таза түрінде есептейді.
Банк үшін маңызды ақпарат- бұл ... ... ... ұзақ ... ... туралы емес, ол көбінесе, банктің бағалы
қағаздарды сақтау кезеңінде ... ... ... ... ... ... ... келетіні жіне онымен әр айда, кварталда немесе жылда ... ... ... ақпараттың қажеттілігі өтелудің орта ... ... алып ... яғни жеке ... ... ... қағаздар
портфелінің келтірілген құнының өлшемдері. Бұл көрсеткіш бағалы қағаздар
бойынша барлық ... ... оны ... ... түскен кездегі уақыттың
орташа санын өлшейді. ... банк ... құн ... ... ... бағасы банк үшін қашан орнына келетіні туралы білім
алады.
Түсу уақытысы ... ... ... ... ... мерзімі (D)= немесе портфель бойынша ... ... ... ... құны.
Бағалы қағаздар немесе портфелдің нарықтық бағасы өтелудің орташа
теңестірілген мерзімін қолданудың ... ... бірі ... ... және ... ... ... қағаздардың өзгерулері
арасындағы сызықтық тәуекелділікке негізделген:
І=Dx(r/1+r)*100%
Мұнда:
І- пайыз ... ... ... ... ... ... ... теңестірілген мерзімі
r- пайыздық ставкалардың өзгеруі
Жалпы жағдайда өндірістің ... ... ... ... ... бағалы қағаздардың бағасының өзгеруінің көбеюіне
пайыздық ставкалардың ұқсас қатысты өзгеруіне алып келеді.
Өтелудің ораша ... ... ... ... ... ... ... болған банктердің табысы үшін зиянды
минималдау әдісін ұсынады. Мұндай жағдайда, ... ... ... ... ... тәуекелді төмендету үшін инструментті береді. Бұл
жерде есеп- айырысулар үшін жеке ... ... ... ... ... ... ... теңестірілген мерзімі бағалы қағаздар немесе
жалпы портфелді сақтаудың жоспарланған кезеңінің ұзақтығына тең ... ... ... ... ... бағалы
қағаздардан немесе портфелден табыстың ... ... ... ... ... ... ... екі маңызды түрі- пайыздық
тәуекел (немесе ... ... ... ... табыстар ағымы төменірек
пайызға инвестициялану мүмкіндігі) өтелудің орташа ... ... ... ... ... жоспарланатын мерзіміне тең бекітілген
кезде өзара өтеледі.
Егер бағалы қағаздарды сатып алғаннан кейін пайыздық ставкалар өссе,
олардың нарықтық ... ... ... банк ... ... ... жоғарырақ нарықтық пайызға қайта инвестициялай алады.
Егер пайыздық ... ... және банк ... ... ... ... ставкаға қайта инвестициялауына тура келсе, онда осы
бағалы қағаздар бағасы ... ... ... ... портфелінен
жиынтық қайтарымы белгіленеді және бір ... ... ... ... ... ... ... қағаздарды сақтаудың жоспарланған
кезеңіне тең болғанда, ... ... ... зияндар қайта
инвестициялаудың төмендеп бара жатқан немесе өсетін табыстылығымен өтеледі.
Өтелудің ... ... ... ... пайыздық ставкалардың
өзгерулерін хеджирлеу үшін банктің активтерінің және ... ... ... ... ... бұл көрсеткішті тәжірибеде қолдану
бірқатар ... ... ... ол ... ... және ұзақ
мерзімді бағалы қағаздар бойынша пайыздық ставкалардың өзгеруі табыстылық
қисығының иілуі өзгермейтіндей бір- ... ... ... ... бұл ... алғы ... бірақ пайыздық ставкалардың өзгерулерін
хеджирлеу бойынша ... ... бұл ... ... ... кезінде
қол жеткізу мүмкіндігін соңғы зерттеулер көрсетеді.
Банктер өзгеретін жағдайлар ... ... ... ... ... нарығындағы қатысты тұрақты экономикада өзінің нақты инвестициялық
саясатын қалыптастыра алмайтындай өте тез ... ... ... және оны ... үшін ірі ... ... құрылымында әртүрлі инвестициялық программаларды жақсы
талғайтын жұмыскерлері бар арнайы инвестициялық бөлімдерді дамытады. Мұндай
мамандар ең ... ... ... ... ... қағаздардың нарығын
талдауды жеке жүзеге асыруға, бұл бағалы қағаздардың берілген сыныбы және
шығарымы банктің мақсаттарына ... ... ... ... ... ... Ол сол кезде коммерциялық банктің инвестициялық қызметін нақты
реттеуді қамтамасыз етеді.
Коммерциялық банкті басқару құрылымында инвестициялық бөлімнің ... ... ... ... ... ... ... жіне туынды
резервтерге артықшылықтар беріледі. Бірақ коммерциялық банкті ... ... ... ... ... ... саясатқа
келісіліп және сәйкес орындалуы тиіс топтық қызмет.
Экономикалық талаптардың өзгеруі ... ... ... ... инвестициялық бөлімнің кезеңдік есептермен
жобаланатын мәліметтер негізінде ... ... және ... ... ... ортадағы банктің инвестициялық қызметіне мемлекеттік бақылау
қажеттігі ... ... ... ... ... саясатын жазбаша
құжатта қалыптастыруға бұйырады. Ол келесі аспектілерді бөледі:
- банк бағалы қағаздарды өз уақытында ... ... ... ... бұл кезде барлық бағалы қағаздар инвестициялық спекулятивтік емес
болуы керек;
- өтелуге дейін бағалы қағаздардың ... ... ... ... ... ... бағалы қағздардың өтімділік деңгейі;
- банк өзінің ... ... ... ... ... ... ... диверсификация деңгейі. Оның көмегімен банк
тәуекелді төмендетуге тырысады.
Тексеретін инстанциялар банктің инвестициялық саясатында спекулятивті
мақсаттар ... ... ... ... ... ... ... портфелін анық талдайды.
3 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТТЕРІНІҢ ДАМУ ... ... ... орта ... ... инвестициялық
қызметерінің бағыттары
Инвестициялық қызметтің жандануы коммерциялық банктердің негізгі
бағыттарының бірі болып табылады.
Инвестициялау - бұл ... ... ... қандай да болса басқа
тиімділікті алу үшін әр ... ... ... салу ... екені
мәлім. Инвестициялар мақсатттарына сәйкес әр түлі нысандағы игіліктерді ... ... ... ... ... үшін бас ... ... сонымен қатар болашақта күтілген табыс есебінде бір нәрсені сатып
алуға қаражатарды жұмсау ретінде айтылады. ... ... да, ... бір ... алу үшін ... ... ... Инвестициялау
процессінің өзі: ресурстардың шығынын және нәтижелерді алу сияқты екі
жақтың тіркесуін ... ... ... ... ... да ... ... алу мақсатында жүзеге асырылады.
Инвестициялар бағытына қарай қаржылық және материалдық ... ... ... ... ... ... ... мұлік, қысқа мерзімді айналыстағы несиелік құрылымдар жатады.
Қаржылық активтерге негізгі ... ... ... пайда
болған төлемдік және қаржылық міндеттердің барлық түрлері ... ... бар ... ... әр түрлі шоттарындағы салымдар, әр түрлі
қысқа мерзімді қарыздық міндеттемелер, сонымен қатар ... ... ... ... ... ... ... табылады.
Соңғысында, қаржы инвестициялары- бағалы қағаздарға салымдар, сонымен
қатар банктердің ... ... салу ... ... ... ... нақты секторға тікелей өндіріс құжаттарына
және тұтыну бұйымдарына капиталды салу. Бұл жерде заемді капитал да, ... ... ... ... Бұл ... банк ... ... нақты инвестициялауды жүзеге асырады.
Инвестициялық үрдіске кіретін жеке капиталдың жарғылық ... ... 40%-ке ... ... ауытқиды. Мұндай жоспарда инвестициялық қызмет
заңды тұлғалардың, ... және ... ... ... ... ... ... тұрады.
Инвестициялаудың негізгі кезеңі- ресурстардың капитал салымдарына
(шығындарына) қайта ... ... ... ... зерзаттарына
трансформациялау процессі болып табылады.
Инвестициялық үрдістің ... ... ... ... ... және ... ... (мердігерлер).
Инвестициялық үрдістің субъекттері инвестициялық ортада қызмет етеді.
Оған кіретіндер:
1. Капитал құрылысы ортасы. Бұл ... ... ... ... ... ... ... инвестицияларды салу жүріп жатады.
2. ... ... ... ... және ... ... ... Инвестициялық қызметтің субъектілерінің мүліктік құқықтарын жүзеге
асыру ортасы.
4. ... ... ... ... әдебиеттерде коммерциялық банктердің ... ... ... ... және ... тәжірибені жалпылау
нәтижесінде бұл қызметтің дамуының негізгі ... ... ... ... ... - ... операциялардың барлық түрлері: халықаралық
несиелерді шығару, өз шотына немесе клиенттердің тапсырысы бойынша ... ... ... инвесторға кеңес беру; капитал ... ... ... ... ... бағытындағы жылжу
беталыстарын анықтау бойынша зерттемелер жүргізу, арнайы операциялар ... ... үшін ... ... ... да, сондай- ақ
туынды нарықтарында да, жеке және көтерме ... ... ... ... ... операцияларға қызығушылығы бірқатар
себептерге байланысты. Біріншіден, олар банктік ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді. Екіншіден, мұндай операциялар
экономиканың ... ... ... ... емес ... ұзақ ... байланыстарының негізін құрастырады. шіншіден,
банктердің инвестициялық ... ... ... банктік
несиелеумен салыстырғанда делдалдықтың артықшылықтарымен анықталады. Егер
несие беру ... банк ... және ... ... ... ... алса, соның ішінде борыштының несиелерді қайтармауымен
байланысты тәукелділіктерді де қосқанда, онда ол ... ... ... отырып, бұл тәуекелдерді бағалы қағаздардың түпкі иесіне аударуына
болады. ... ... ... ... ... жай ... ... инвестициялық қызметке назарын күшейтетіні сипатты. Төртіншіден,
банктер бағалы қағаздармен ... ... ... ... ... ... ... үлкейте отырып, спекуляциялық
кесім шарттардың элементтерін үйлестіреді. Олардың арсеналында инвесторға
жылжымалы пайызбен (нарық конъюнктурасына және ... ... ... ... ... сол ... алушының басқа бағалы қағаздарға
облигациялар бойынша табыстарды қайта ... ... ... қол қою ... бір ... ал ... ... валютамен
көрсетілетін екі валюталық несие деп аталатындарды шығаруда делдалдық
қызметін ... ... ... ... ... ... алу ... мен төлеу
валютасының қатынасына тәуелді инвестор қосымша табыс ала ... ... ұзақ ... салымдарының ірі көздеріне
айналдыратын зейнеттік және басқа ... ... ... ... ... банктерге тұрғындардың ... ... ... жол ашады.
Мұндай жағдайда, банктік инвестициялық қызмет жалпы қайта өндірістік
үрдістің ең ... ... ... ... ... ... өндіріс
циклінің үзілісссіздігі экономикалық дамуының ең терең процессіне ... ... ... және оның ... аймақтарының өндірістік-
экономикалық құрылымының қалыптасуына, экономикалық ғылыми-техникалық
деңгейіне, әлеуметтік ортаның материалдық-техникалық ... ... ... ... тәжірибе көрсетіп отырғандай, мәселелерді шешудің
бірден-бір ... ... ... ... болып табылады.
Коммерциялық банктердің инвестициялық үрдістері Қазақстанға тән және
оларға негативті ... ... ... ... ... кезінде
жүзеге асырылады. Оларға жататындар:
- өндірістік аппараттардың физикалық және моральдік тозуы және ... ... ... жою ... ... ... арналған қаражаттарды аккумуляциялау үшін
шараларды дамытуға мүмкіндіктері бар шешім қабылдаудың хроникалық кешігуі.
Есепке мынандай тағы да негативті құбылыстарды алу ... ... ... бағалаудың ұдайы болмауы, соның нәтижесінде инвестицияларды
қаржыландырудың бірден-бір көздері ретінде амортизациялық ... ... ... ... ... ... ... артатын инфляция қарқыны; инвестициялық сұраныстың азайюына әсер
ететін жоғары салықтар және тиісті жоғары несиелік ставкалар.
Осының бәрінің ... ... ... ... ... ... болып табылады. Сондықтан біздің экономиканың көптеген
проблемаларының ішінде ең ... ... ... ... болып табылады. Шетелдік сондай-ақ, отандық ... ... ... ... жоғары деңгейлі инфляциямен,
жетілмеген қор нарықтарымен қақтығысады және соның нәтижесінде, капиталдың
дұрыс бағытта қайта ағуына ... ... ... ... мен ... шешімдердің болжамсыздығымен шартталған
қызметтің сыртқы ... ... ... ... ... үшін ... талаптарының коррупциясы мен
қылмыстылығы; әр түрлі меншіктердің құқықтық қорғалуының жоқтығы және ... ... ... жүйеде, банк қызметі аумағының тежеуінде ... ... ... ... ... Тәжірибе
көрсеткендей, елдің банк жүйесі клиент пен банк арасында делдал ... ... ... ... ... ... қағаздарды сатып алуға
немесе спекулятивті валюталық операциялар жүргізуге ... ... шет ... ... ... ... жағдайда өндірістік
ортаны инвестициялау банктердің қызметі шеңберінен тыс қала ... 1998 ж. ... ... үкіметке бағалы қағаздар
бойынша талаптар үлесі 40 % шамасында елдің банк жүйесінің таза ... ал, ... ... мен Францияда –15-14 % құраған еді.
Қазіргі кездегі мемлекеттік бағалы қағаздарды жалпы эмиссиялау жолында
мемлекеттік бюджеттің дефицитінің ... ... ... ... ортадан ақшаның одан әрі ағып ... алып ... ... ... ... дағдарыстық жағдай созылып жатыр.
Қазіргі кезде ол бір- ... ... үш ... тұрады: коммерциялық
банктер –мемлекеттік бағалы ... ... ... ... ... үшін залалға келетін нақты экономика; шет елдік
инвестициялар. Мұндай ... ... ... ... ... қосымша құнды дамыту үрдісінде өзінің қатысуын кеңейту үшін ... ... ... ... ... ... ... қаржыландырудың орнына банктер мемлекеттегі экономикалық
қатынастардың толық құқы бар ... ... ... ... проблемаларды қосқанда банктік жүйенің әсіресе, комерциялық
банктердің жеткіліксіз капитализациялануы өзінің ... ... ... ... өте ... ... ... кезде қазақстандық банктердің біріккен
жеке капиталы 400 млн.долл. шамасын құрайды. Әлемдік экономикада ... ... да бір ... ... банк бұл ... басып тастайды.
Бұл біздің экономиканың ақшалай бейнесінде қансызданғанымен байланысты.
Ақша массасының жалпы ... ... тек 8% ... (дұрыс қызмет ететін
экономикада- 20-25 % кем емес).
Қазіргі күні ... ... ұзақ ... ... ... олардың портфельдерінде 1 жылға дейінгі
мерзіммен ... ... ... ... ... ... нарық субъектілерінің басым бөлігі ақшаларын ұзақ
мерзімді салуға тәуекелге бармайды.
Коммерциялық банктердің дағдарыстық жағдайында аман ... ... ... мен тактикасын таңдауынсыз, сонымен қатар
фундаментальді экономикалық талдауға ... ... іске ... мүмкін емес. Бұл анализдің мақсаты- портфельдердің
қалыптасуы мен ... ... мен ... ... жеке
капиталдың жеткіліктілігімен, ... ... ... және ... сұрақтарды шешуі болуы керек.
Бұл жоспарда позитивтік жылжулар бар. Талдау көрсеткендей, қаржылық
нарықта үзіліссіз өзгеретін жағдай ... ... ... ... ... ... жеткілікті дәрежеде
икемді несиелік саясатты жүргізуге ... ... ... ... ... ... ... ұлғаюы жағына негізінен несиелік
салымдардың құрылымын өзгерту жүзеге асырылып ... ... ... ... ... кезінде несие алушылардың төлем
қабілеттігіне, ... ... ... ... ұзақтағына және жемістілігіне, клиенттердің проблемаларын
түсінуіне, олардың шаруашылық қызметінің ... ... ... ... ... сұрақтарына көп назар аударады. Бірақ,
мемлекеттің ... ... ... жүйенің мүмкін аманат тиіс болса
да, ол тек банкткердің өздерінің жемісті ... ... ғана ... ол ... ... ... ... да тәуелді. Оның ішінде: тиімді
мемлекеттік әкімшілік; банктік жүйенің қызметін ... ... және ... ... ... даму және ... ... мінезін
анықтайтын дәстүрлер мен ғұрыптар; банктік жүйенің объективті ... ... ... ... маңыздысы- нарықтың барлық
субъектілеріне мүмкіндіктерінің теңдігі. Меншіктерге және ... ... ... ... ... ... ... шаруашылық субъектілері
үшін қажетті шараларды дамыту ... ... орта ... ... және ... жүйенің, либералды экономикалық заңдардың
және әлеуметтік мүдделердің негізінде банктердің даму ... ... да ... ... ... ... ... халқын
жұмыспен қамту, нақты мақсаттар мен міндеттерді алға ... ... ... ... ... ... ететін ұзақ мерзімді
экономикалық саястпен қатар, экономиканың ... ... ... ... ... мүмкіндіктерін қарастыратын банктік жүйенің
дамуының ұзақ мерзімді стратегиясы қажет.
Инвестициялық белсенділікті ынталандыру ... ... ... қамтамасыз етуді капиталдың саудагерлік ортадан
өндірістік ортаға ағуына болысатын ... ... ... ... ... алуы ... ... механизмдерге кіметпен және Ұлттық ... ... ақша - ... саясатындағы радикалды өзгерулерді және
өндірістік секторда жұмыс істейтін банктердің қызметін ... ... ... ... болады. Осы жерде тағы да елдің
экономикасы үшін өте қажетті жобаларды және жеке ... ұзақ ... ... ... ... үшін маңызды салықтық
жеңілдіктерді де жатқызуға болады.
ш-төрт болашақты ұлттық проблемаларды қабылдап, отандық, сондай - ақ, ... ... ... ... ... жүзеге асыру- үкіметтің
радикалды қадамы болып табылар еді. 1999 ж. 4 ... ... ... ... " ... жүзу ... " режимін
енгізумен байланысты экономиканың нақты ... ... ... ... ... ... ... Ол ұлттық валютада өндірістік және басқа
кәсіпорындарды несиелеуді өте қиындатады, өйткені шет ел жабдықтаушыларынан
сатып ... ... ... ... валютада
жүргізілуі керек, ал өнімді өткізу негізінен ішкі республикалық ... ... ... ... ... шетел валюталарына қатысты белгісіздігі
коммерциялы банктер ұзақ ... және орта ... ... ... ... ... бойынша пайыздық ставкаларды ұлғайтуға тырысады.
Мұндай ... ... ... алушылар саны қарқынды түрде азаяды, ол
негізінен арнайы экономикалық зона режимін алып тастаудан ... ... ... нашарлануы мен, сонымен қатар жұмысссыздықтың өсуіне,
жұмыскерлердің және әсіресе зейнеткерлердің нақты сатып алу қабілеттігінің
төмендеуіне алып ... ... ... ... ... ... табысының төмендеуі кіші және орта бизнес
кәсіпорындардың даму ... ... жеке ... ... ... көрсету, қоғамдық тамақ ... ... ... ... тұрақтылығын сақтау бойынша шаралар, оның
ішінде инвестициялық қызметті ... ... ... орта мерзімді
болашаққа қойылады. Тұрақтылықты бекіту қажеттілігі екінші деңгейдегі
банктерді несие ... сақ ... ... ... Кепілдік мүліктерінің
өтімділігіне талаптар қатаяды, бірақ бұл жағдай ... ... ... қысқартады.
Нарықтық экономикасы дамыған елдердегі екінші деңгейдегі банктердің
инвестициялық қызметінде маңызды орын алатын қаржы лизингінің дамуы ... ... ... өнеркәсібі машина түрінің шектелген
санын, әртүрлі кәсіпорындардың өндірістік ... үшін ... ... түрін өндіреді. Жақын және алыс шетел кәсіпорындармен ... ... алу ... келісім шарттарды қабылдау тек жеке лизинг
жағдайында ғана мәселелі ... ... ... шараларында әлемдік нарықта
негізінен бәсеке қабілеті жоқ техниканы немесе ескірген технологияларға
негіздлген жинақты ... ... ... ... ... ... ... кең масштабты қаржы лизингінің даму мүмкіндіктері
өте шектеулі. Тек жеке ... ... ... ... ... қаржылық көмегімен ғана ... ... ... ... ... ... иемденумен байланысты бірлі-жарым жобалар
жүзеге асырылуы мүмкін. Жерді еркін сатып алу- сату ... ... ... ... проблемалардың шешілмегендігі, ... ... ... ... үшін ... дамытады,
әсіресе мамандаған ипотекалық банктердің ипотекалық ... ... ... ... ... ... шектеулерді толық алып
тастауға дейін он және одан да көп жылдар өтіп кетуі ... ... ... мерзімді болашақта тек аз ғана мөлшердегі қозғалмайтын мүлікпен
операциялар мүмкін. Ал олар ... ... ... ... ... ... бола алмайды.
Халықтың сатып алу қабілеттігінің төмен деңгейі жеке сектордағы мекен
жайды соғу және басқа зерзаттарды ... ... ... ... ... мүмкіндіктерін шектейді. ... бұл ... даму ... тек ... ... ... тұрақты
өсуі басталғанынан кейін ғана басталады. Орта ... ... ... ... ішінде, жеке мекенді несиелеу, коммерциялы банктердің
беретін несиелер құрылымында тек аз- маз ... ... ... ... қызметінің маңызды бағыты белгілі
болғандай – жоғары өтімділікті бағалы қағаздарға ... ... Бұл ... ... ... ... елдерде коммерциялық
банктердің табысының маңызды бөлігін береді. Қазақстандағы бағалы ... ... ... ... ... яғни ең ірі және ... бағалы қағаздары, негізінен өндіруші өнеркәсібіндегі өте
шектелген санын қоспағанда экономиканың нақты ... ... ... ... ... қағаздардың өтімділігінің
өте тез өсуін жобалау үшін объективті ... ... ... ... ... ең ... ... мемлекеттік бағалы
қағаздарға қысқа мерзімді инвестициялау болып табылады, ... бұл ... ... ... ... алуын күтуі бойынша ... үшін ... ... ... Орта ... ... бағалы қағаздар нарығының маңызды кеңеюі екіталай, 3-
5 тен 10 жылға дейін және одан да көп жылдарға ... һтеу ... жаңа ... ... есебінде мемлекеттің қырыздық
міндеттемелерінің түрлерін ұлғайту мүмкін. Оған қоса ... ... ... ... ... жобалауға болады. Өндірістік-
шаруашылық қызметіндегі ... ... ... екінші деңгейдегі
банктердің орта мерзімді және ұзақ мерзімді жобаларды несиелеуде ... ... ... ... ... ... ықтималдықпен айтуға
болады. Экономиканың ... ... ... ... ... ... маңазды джәрежеде өзгереді, әсіресе: жаңа
кәсіпорындарды дамытуда ... ... ең ... ... азаяды,
істегі кәсіпорындарда кеңейту мен модернизациялауды несиелеу ... ... ... ... ... ... ... енгізу үшін қымбатты құрамдас құрал- жабдықтарды сатып
алуды қаржыландыру мөлшері азаяды. ... ... ... ... инвестициялық қызметтің жанама және қосымша түрлерімен
ығыстырылады. Инвестициялық- құрылыстық ... ... ... ... инвестициялық процесстердің бөлек этаптары мен түрлерін
несиелеудің ... ... ... ... негізінде айналыс
құралдарын толықтыру мақсатында қысқа мерзімге мақсатты несиелеу және т.б.
жатады. Инвестициялық үрдісте жанама ... ... ... ... ... қызмет көрсетудің көптеген формаларымен байланысты. Негізінен
бұл: құрылысты жобалардың түрлі талдануы, кәсіпорындардың кеңеюі ... ... ... ... кеңес беру қызметтері, ... ... ... ... ... кәсіпорындар
мен корпорациялардың бағалы қағаздарына бастапқы салу ... ... ... ... жағдайы коммерциялық банктердің инвестициялық
қызметтерінің дамуына жақындағы 3-5 жылдарға тым ... ... ... ... ... Қандай да болса жеңілдіктің болмауы екінші
деңгейдегі банктерді өте қиын жағдайларға алып ... және ... ... ... үшін инвестициялық үрдістерде қатысу
түрлері мен формаларын шектеу ... ... ... ... ... етеді. Қазақстанның көптеген коммерциялы банктері үшін банкроттық
қатері өте нақты, сондықтан көптеген банктер ... және ... ... ... ... стратегияны артық көреді.
Екінші деңгейдегі банктер үшін орта мерзімді ... ... ... жеткілікті күрделі және алдын-ала айтуға қиын екенін
жобалауға ... ... ... ... және жеке ... ... ресурстарын тарту қиын болады, ал қаржы ресурстарын инвестициялаудың
аз тәуекелді ... ... одан да ... ... ... мен
инвестициялаудың теңестірілген портфелі бойыунша мәселелерді шешу
коммерциялық ... ... ... ... ... ... ... экономикада инвестицияның стратегиясы мен тактикасын дамытудың
қазіргі әдістерін иемденетін мамандардың жетіспеушілігі сезіледі. ... ... ... араларында функциялары бөлінетін ірі
банктерге бәсекелік артықшылықтарды береді.
Кіші банктердің ... ... – ақша ... ... ... ... ... болады, өйткені бастапқы инвесторлар
үшін үлкен емес ... ... ... ... ... ... ... керек. Егер кіші банктер өзінің салымшылары
үшін жоғары ... ... ... онда олар ... ... пайызда
беруге мәжбүр болады, ал бұл несиені ... ... ... ... ... ... жаңа кәсіпорындарды дамытудің алдын- ала
тәуекелді жобаларында қатысуын, ол кезде ... ... ... ... ... тап облады, ал бұл тек банктердің өздеріне маңызды үлкен
тәуекелділікті алуы кезінде ғана мүмкін.
Кіші банктерге өтімділікті басқару ... ... ... ... ... ... үлкен үлесі бар, яғни бұл міндеттемелердің қозғалысының
жоғары дәрежедегі ... ... бұл ... ... ... Қандай да болсын негативті жағдайлар талап
еткенге ... ... ақша ... маңызды ағып кетуіне алып
келеді, сондықтан да өтімділіктің жеткілікті ... ... үшін ... ақша ресурстарының жеткілікті үлкен резервтерін немесе ... ... ... ... ... ... ... белгілі болғандай, бағалы қағаздардың өтімділігі жоғары ... ... ... соғұрлым аз. Кіші банктер үшін минималды
тәуекелділікті мемлекеттік ... ... ... ... ақ ... ... ... қағаздарды, сонымен қатар ірі акционерлік
қоғамдардың шектелген ... ... ... ... ... ... ірі банктердің филиалдары мен ... ... ... ... асыру үшін мүмкіндіктері мол.
Ірі банктердің ... ... ... ... ... болмаса
да Қазақстанның банктік ... ... ... ... талаптары осы банктерді жеке жобалармен программаларды несиелеу
мен инвестициялауға қызығушылығының көтерілуіне ... ... ... ұйымдардың және алыс шетелдерінің ірі
инвестициялық ... ... ... ірі ... ... ұзақ ... инвестициялаға мүмкіндік береді.
Қазақстандағы екінші деңгейдегі банктер үшін жеткілікті дәрежеде төлем
қабілеттігін ұстап тұру мәселесі орта ... ... өте қиын ... ... ... Көптеген банктер төлем қабілеттігінің ... ... ақша ... ... ... ... өтімділікті
банктік инструменттер мен өнімдерге салуға мәжбүр болады. Бірақ ... ... ... ... орны бара- бара ұлғаяды,
бұл коммерциялық тәуекелділікті төмендетудің сенімді әдісі болып табылады.
Ұлттық экономика салаларының және ... ... ... ... құрылымының бір қалыпқа келуі проблемасы актуалды болады.
Орта мерзімді болашақта ең бірінші кезекте, қысқа мерзімді : сауданы,
энергетиканың ... ... ... ... ... және басқа өңдеуші
салаларды несиелеуді маңызды қысқарту көзделеді. Соның есесінде, жеңіл және
тамақ өнеркәсібін және машина ... тез ... ... ... Оған қоса, медициналық қызмет ... мен ... ... ... ... ... орта ... білім беру несиелеріне сұраныстың ұлғаюына алып
келеді. ... ... ... ... салуды кеңейту ең бірінші
кезекте, жоғары сапалы медлициналық қызметтерге, негізгі бөлігі ... ... ... өсуіне байланысты.
Теңге бағамы қалғуының сақталуы орта мерзімді болашақта ... ... ... ... ары ... ... ... Бірақ теңделген тұрақты валютаның портфелін қолдануға
ақырындап көшу варианты қарастырылады. Егер европалық ... ... ... ... ... ал бұл ... бойынша жақындағы 3- 5 жылда болатын құбылыс, онда
банктер несиелік операцияларды негізгі европалық валюталарда , ең ... ... және ... ... және фунт ... ... ... болады. Қандай да болса доллардың монополиялық ... ... де және ... ... ... ... ... де несиелердің негізгі бөлігі ұлттық валютада болмайды. Несиелердің
тұрақты валютада негізгі орны тек күшейеді. Егер арнайы ... да ... ... ... онда ... екінші деңгейлі банктер
ұлттық валютада берілген несиелердің ... 30-35% ... ... ... ... ... одан да төмен деңгейге төмендеуі болжанады. Ұқсас беталыс
коммерциялық банктердің өздерінің капитал құрылымдарында да ... ... ... ... мемлекеттік бағалы қағаздарды шығара
отырып ... өзі бұл ... ... ... ... инвестициялық қызметтерін ұзақ мерзімді
болашақта дамуын болжау
Коммерциялық банктердің инвестициялық қызметтерінің дамуы Қазақстанның
ұлттық экономикасының әртүрлі деңгейін ... ... ... ... қатар сыртқы экономикалық факторлар мен талаптарының
әсерінен байқалады. Қазақстан экономикасының тұрақты ... ... өсу ... ... макроэкономикалық жағдай ішкі
экономикалық факторлардың ішінен ең маңыздысы ... ... ... ... ... етуі өз ... көбінесе, цивилизацияланған
нарықтық қатынастарды дамытумен ары ... ... ... ... ... ... тәуелді банктік жүйенің
қызмет етуінің әртүрлі сценарийларын жобалауға болады және соның салдарынан
Қазақстанның ұлттық экономикасы ... ... ... ... қызметті дамыту мүмкіндіктерін жобалауға болады. Мемлекеттік
реттеуді ... ... ...... ... дамытудың
макроэкономикалық модельдерінің мүмкіндікті біреуіне ... ... ... ... дамудың әртүрлі модельдерін жүзеге асыру үшін
потенциалды мүмкіндіктер бар. ... ұзақ ... ... ... “Қазақстан- 2030” әлеуметтік-экономикалық дамуы стратегиясында
анықталған. Бұл стратегия шетел инвесторларының жоғары ... ... ... моделін алдын-ала анықтайды.
Әлемдік шаруашылық байланыстар жүйесіне жоғары деңгейімен шоғырланған
ашық экономиканы дамытудың ... ... ... ... ... өзгерулуерді, ең басысы несие- қаржылық қатынастар ортасында, сонымен
бірге несие-қаржылық жүйелердің ... ... ... ... ... ... ... қызметін нақты мазмұнымен толтыру
бойынша белсенді жұмыстарды жүргізуді талап етеді.
Екінші деңгейдегі банктердің инвестициялық ... ... ... ... ... инвесторлардың инвестициялық
инструменттерімен, соның ішінде нақты жетілдірілген ... мен ... ... ең ... ... ... топтарының ақша
құралдарының сақталуының кепілдігін ... ... ... ... ... ... тұрақтылығы болып
табылады. Өкінішке орай, қазіргі ... ... ... ... кіші ... ... ... банктік құрылымымен өзара
әрекеттесудің қалыптасқан жүйесі, ... ұзақ ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етпейді. Кіші салымшылардың
көбісі ұзақ мерзімді депозиттер, облигациялар және ... ... ... ... ... ... бағытталмайды.
Коммерциялы банктер, сол сияқты басқа да инвестициялық институттардың
инвестициялық қызметтерінің дамуы көбінесе, Қазақстанның ұзақ ... ... ... ... ... реттеудің
негізгі қағидаларымен, формаларымен және ... ... ... ортада мемлекеттік еттеу органдарының өзара
әрекеттесудің қазіргі ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік реттеуді қайта ұйымдастыру жүйесі
қазіргі уақытқа дейін үздіксіз жұріп ... ... ... ... ағылып келу белсенділік механизмдері жетілдірілмеген.
Бюджет жетіспеушілігінің жоғары деңгейі және ... ... ... ... көп ... ішкі және ... нарықтарда орналастыру
есебінде оны өтеу қажеттілігі экономиканың нақты секторына ... ... ... ... шектейді. Коммерциялық банктер ақша құралдарын
жеткілікті табысты және қауіпсіз мемлекеттік бағалы қағаздарға салуға
тырысады және ... ... ... ... жобалары мен
программаларын қаржыландыру бойынша ... ... ... ... ... ... ... дамуы үшін
мемлекеттің жалпы және аймақтық саясаты өте ... орын ... ... ... ... ... ... асыру деңгейі
негізінен ... ... ... және оларды экономиканың
әртүрлі секторларындағы инвестициялық процесстер мен жобаларды ... ... ... ... ... ... ... еске ала отырып,
Қазақстанның өндірісік- шаруашылық ... ... ... бір- ... вариантты бөлуге болады:
- ... ... ... белгілі бір қаржы ресурстарын алып
отыратын,бірақ кейбір аймақтарда ... ... ... ... ... да бір ерекше режимін иемденбейтін, қазіргі күнге дейін
дотациялық территориялар статусын сақтайтын кейбір аймақтар;
- ... ... үшін ... ... ... ... ... бірақ бұл режимнің маңызды шектулері бар және негізінен
материалдық өндіріс ортасын ... ... Бұл ... ... ... ұйымдар, соның ішінде екінші деңгейлі банктер ... ... ... мен ... ... ... территорияларында еркін экономикалық қызмет режимі
енгізіледі. Бұл ... ... ... банктерді қосқанда кең жеңілдіктер
мен преференциялар тек ... ... ... ғана ... ... ... және ... қызметтің барлық түрлерін де қамтиды.
Мұндай жағдайда, қарастырылған үш ... ... ... ... банктердің қызмет етуінің нақты өзгешеленетін талаптарымен және
олардың инвестициялық қызметтің мүмкіндіктерімен байланысты. ... ... ... ... ... ... ... екінші
деңгейлі банктердің инвестициялық қызметін қосқанда, ... ... ... ... ... абстрактілеу жөнді
болады және үщ негізгі ... ... ... ... ... ... ... аудару қажет.
Бірінші сценарий бойынша, екінші деңгейлі банктердің инвестициялық
қызметі мүмкіндіктері, яғни Қазақстан аймақтарының ... ... және ... ... қандай да бір арнайы режимі жоқ болған
кезде, аймақтық инвесторлардың ... ... ... және де ең аз деңгейде Қазақстанның басқа аймақтарынан және
шетелден негізінен байланысты ... ... ... аймақтарында
қызмет ететін екінші деңгейлі банктер үшін ... даму ... ... ... ... ... бірге басқа да
инвестициялық ұйымдармен өте қиын бәсекелестік күресті білдіреді.
Бірінші ... ... ... ... ... ... инвестициялық қызметінің пассивті стратегияны таңдаудың жоғары
ықтималдығы қалады. Бұл банктік сектордың ұзақ ... ірі ... салу ... ... инвестициялық жобаларды жүзеге
асырудан қашықтай бастайтынын білдіреді. Мұндай ... ... ... ... ... ... ... полиметалды кендердің ірі
орындарын өңдеуде, жаңа өндірістік кәсіпорындар құрылысында, ... ... ... ірі ... және тіпті масштабты
экологиялық программаларды жүзеге асыру бойынша ... ... ... ... ... ... мен ... болмауы әлеуметтік ортада негативті
құбылыстардың күшеюімен байланысты аймақтардың дамуының бәсеңдеуі жоғары
дәрежеде ... ... ... аз ... ... ұлғаюына, сатып алушылық сұраныстың ... ... ... динамикалық дамушы аймақтарға миграциясына
алып келеді. Ал бұл өз жағынан ... ... ... құрамының төмендуі
және өндірістік және ... ... ... ... жаңа
инвесторларды тартуға негативті нәтижені және осы саладағы ... ... ... ... ... ... алып ... Бірінші
сценарий кезінде өте төмен инвестициялық рейтинг болады. Бұл салаға өте ... ... ... ... ... ... дамуына емес, ең
пайдалы және тәуекелділігі аз салаға салады.
Екінші деңгейдегі банктердің ... ... ... ... ... саясаты бірінші сценарий бойынша инвестициялық
үрдістерді жүзеге ... ... ... ... ... төмен деңгейін болжау үшін негіз береді.
Бірінші сценарий бойынша коммерциялық банктердің ... ... ... ... инвестициялық жобаларды бюджеттік
қаржыландыру жағынан бәсекелестік болып табылады. Тәжірибе ... да бір ... ... ... ... үшін ... ... құқына ие боуға әртүрлі тендерлер мен конкурстарды жүзеге асыру кезінде
де бюджеттік қаржыландыруды ең тиімді емес ... ... ... ... режимінің жоқ болған шарттарында ... ... ... ... ... ... ... несие
алушының ұсынып отырған инвестициялық жобаларын нақты ... ... ... ... ... ... үшін жоғары маманданған
кадрларді таңдау проблемасы өте үлкен.
Бірінші сценарий бойынша коммерциялық бактің инвестициялық қызметінің
диверсификация ... ... және ... ... ... ... мен ... банктің инвестициялық жобаларда қатысу
формалары мен әдістерін ... ... ... ішінде жоғары
тәуекелділікті венчурлық жобаларды қосқанда жаңа ... ... емес ... ... ... ... операциялар мен өнімдерді дамыту ... ... ... ... ... ... ... бойынша болжау нәтижелерін жалпылаған ... ... ... ... ... ... болмайтынын
бекітуге болады. Бұл сценарий ең көп дегенде , ... ... ... ... ... жай ұлғаюын болжау үшін
негіз береді. Коммерциялық банктің инвестициялық ... ... ... ... ... ішінде бөлшек сауда, қоғамдық тамақ, тұрмыстық
қызмет ... ... ... ... ... қаруландыруға
және кеңейтуге бағытталады.
Екініш деңгейдегі банктердің өнеркәсіпті, ... ... ... ... ... ... дамытудағы инвестициялауы
селективтік негізде, инвестициялық жобаларды нақты таңдау жолдарында жүзеге
асырылады. Бұл негізінен жүзеге асырудың 3- 6 ... 1 ... ... ... мерзімдерімен байланысты және тек кейбір жағдайларда 2-3 жылды қажет
ететін және ірі капитал ... ... ... ... ... ... ... коммерциялық банктердің инвестициялық
қызметінің жоғары табыстылығының ықтималдылығы төмен, ... ... ... коммерциялық банктің жеке капиталдың ұлғаюының ... және ... ... ... ... өзі жай ... ... болады.
Коммерциялық банктің инвестициялық қызметі дамуының екінші сценарийі
арнайы экономикалық аймақтардың ... ... ... ... ... ж. қабылданған мемлекет территориясында өндірістік- ... ... ... ... ... жою ... ... Қазақстанның
несиелік- қаржылық жүйесінде өте ауыр жағдайлармен байланысты болады.
Әлемдік ... ... және ... ... ... металлдарға
және дақылдарға бағаның тез қарқынмен төмендеуі ... ... ... ... ... ... Мұндай дағдарыстық шарттарда
салықтық түсімдерді ұлғайтудың, соның ішінде арнайы ... ... ... салудың жеңілдік режимін жою арқылы ... ... ... ж. энергияға, металлдарға және дақылдарға әлемдік бағаның
ақырындап орнына келуі және ... ... ... ТМД ... ... ... ... қаржы нарықтарының тұрақтануы Қазақстан
үшін ... ... ... ... жобалау үшін негіз береді.
Ұлттық валюта бағамының маңызды ... ... ... ... ... ... экспортының ұлғаюы мен импортының төмендеуіне жақын жылдары
Қазақстанның тұрақты экономикалық өсуінің траекториясына шығуын ... ... ... ... сыртқы қарыздарды төлеу бойынша ең кернеулі
уақыт келетінін есепке алғанда, 2002-2003 жылдардан ... ... ... ... ықтималдығының жоғары деңгейін жобалауға
болады. Егер қандай да бір ірі ... ... ... онда 4-5 ж. ... арнайы экономикалық аймақтар режимін ... ... үшін алғы ... ... ... ... ... инвестициялық қызметтер нарығының қайта дамуын
жобалауға болады. Бірінші сценариймен ... ... ... ... ... ... бәсекелестіктің жоғары деңгейін
күтуге болады.
Соған ... ... ... ... ... ... ... сапалы қайта өзгерулерді талап етеді.
Арнайы экономикалық аймақтарды ... ... ... ... ... ... ... ұзақ мерзімді дамуының
екінші сценарйі толық ... ... деп ... ... ... ... осы сценариі бойынша дамуы, сондай-ақ істегі ... ... ... ... ... шектеледі. Бұл заңдар әр түрлі,
соның ішінде ... ... кең ... ... ... ... ... дамытуда қазіргі қажеттіліктерді жеткіліксіз бейнелейді. ... ... ... сияқты Қазақстанның банктік заңдары нарықтық қатынастарды
реттеудің қолданылатын ұйымдастырушылық - ... ... ... ... транзиттік экономика қалыптасуының қиын процнесін
бейнелейді. Банктік қызмет нарығының либерализациялауға белгілі қадамдар
жасалса да ... ... ... ... ... бойынша
көптеген шектеулер бар.
Арнайы экономикалық аймақтардағы қаржылық ұйымдар мен екінші деңгейлі
банктерге арнайы преференциялар мен ... ... ... ... ... маңызды түрде бәсеңдетеді. Істегі заңдарда банктік
және өндірістік капиталдың ... ... ... ... қаржылық-
өндірістік топтар туралы арнайы заң мүлдем жоқ. Бірақ, ... ... ... ... ... ... мемлекеттердің
экономикалық күшінің негізін құрайтыны ... ... Еске сала ... ірі қаржылық өндірістік топтар тек жоғары дамыған елдерде ғана емес,
сонымен ... ... орта ... ... ... ... ... Оңтүстік- Шығыс Азия мен Латын Америка елдерінің көбінде қызмет
етеді. Әрине, ТМД ... ... ... ... ... арнайы қиыншылықтар бар, ең бастысы банктік капиталдың жеткіліксіз
шоғырлануы, бірақ ... ... ... ... капиталды
шоғырландыру мен орталықтандыруға, ірі банктердің экономикалның нақты
секторында жұмыс істейтін кәсіпорындармен қосылуына ... ... ... ... ұқсас формаларды дамытудың
кейбір өрекеттері Қазақстанда, мысалы, Петропавл облысында жасалынды. Бірақ
бұл ұйымдастырушылық ... ... және ... ... ... формасынан ерекшеленген. Бұл құрылымдар ірі
өндірістік кәсіпорындардың ... ... ... ... ... яғни бастапқы роль банктік құрылымдарға емес
ірі ... ... ... ... қиын ... құрылымдардағы банктердің тәуелді жағдайы
көбінесе бастапқы өндірістік кәсіпорындар пайдасын ... ... ... ... ... қолдануға алып келеді, өйткені
қаржылық ресурстарды ... ... ... ... ... ... өндірістік топтар немесе альянстар Қазақстан шарттарында
жеткілікті дәрежеде ... ... ... бірақ ең дамыған ... ... ... ... ... мөлшердегі талаптарын
қатаңдату арқылы коммерциялық банктердің жеке капиталын ... ... ... ... ... ... ... белгілі бір
нәтижелерді беріп жатыр. Акционерлік ... ... ... ... ... ... ұсақ банктердің жойылуына немесе
қосылуына алып келеді. Оған ... 1999ж. ... ... бекітілген
долларлық эквиваленттегі 1 млрд. теңгедегі минималды деңгей тек 7,5 млн.
долларға эквивалентті, ал бұл ... ... ... ... ... ... ... Банктік капиталды
шоғырландыруға байланысты сұрақтар дискуссиялық ... ... ... екі ... ... бар. Бір әдістің жақтаушылары ұсақ,
филиалы жоқ банктердің тиімділігі аз және болашағы жоқ екенін дәлелдеуге
тырысса, ... ... ... ірі, орта және ұсақ ... дамуы керектігін дәлелдейді.
Екінші сценарийдің біріншіге қарағанда кейбір артықшылықтары бар, яғни
преференциялар мен жеңілдіктердің болуы жанама ... ... да ... ... ... ... Бірақ льготалардың
ынталандырушы ролін тым ұлғайтып жіберуге негіз жоқ.
Салымшылардың және қарыз алушылардың экономикалық ... ... шешу ... бір ... ... қызмет көрсетудің
түрлерінің кеңеюі арқылы алынуы мүмкін. Мысалы, сенімді несие ... ... ... ... ... ... ... білдіреді. Овердрафты қолдану сенімді клиенттердің есеп айырысу
шоттарын қысқа мерзімді ... ... ... ... ... Несилердің банкаралық нарығын қолдану екінші деңгейдегі
банктердің өтімділігін төмендетуді икемді сезіну үшін мүмкіндік береді..
Екінші ... ... ... қызметін екінші сценарий
бойынша даму болашағын ... ... яғни ... ... ... ... мәселелерді тұжырымдауға болады: ... ... ... ... ... ... даму үшін арнайы
экономикалық аймақтар режимі белгілі бір артықшылықтарды береді, бірақ бұл
артықшылықтар ... ... ... ... ... ... кеңейтуде, мерзімдер ортасы мен ... ... ... ... ... ... құрылымдарын
жетілдіруде түпкілікті өзгерулерді ... үшін аса ... ... процесстерді қолдайтын қызметтердің қосымша түрлерінің дамуы
шектеулі сипатта болады. Ең ... ... ... ... жай
формаларының дамуы, тұрмыстық құрылымдарды инвестициялау;
Екініші деңгейдегі банктердің инвестициялау үрдістеріндегі түпкілікті
өзгерістер тек ... ... ... ... кезінде мүмкін. Арнайы
экономикалық аймақтар ... ... ... ... және ... ... және ... өсуін белсендендіруге мүмкіндік беретін
преференциялар мен жеңілдіктердің жиынтығы бар екінші ... ... ... ... ... ... ... базаны дамыту
жағдайында мүмкін.
Үшінші сценарий шеңберінде еркін кәсіпкерлік зона ... ... Ол ... ... ... ... ... ең жоғары дәрежеде қамтамасыз етеді. Еркін кәсіпкерлік зонасын
дамытудың фактісінің өзі инвестициялық ахуалды ... және ... ... қаржылық ресурстардың келуі үшін ұнамды жағдайлар туғызады.
Банктің ... ақша ... ағып ... ағып ... ... көп ... орта ... инвестицияларда қысқа мерзімді
депозиттерін трансформациялау механизмін жіберуге және орта және ... ... ... ... асыруда екінші деңгейлі банктердің
қатысуының қадамдарын кеңейтуге мүмкіндік береді.
Банк аралық бәсекелестіктің күшеюі коммерциялық банктердің қатысуының
ақырындап кеңеюіне алып келеді. ... ... ... және
ірі инвестициялық программаларды жүзеге ... ... ... ұйымдастырушылық құрылымдарда (қаржылық-өндірісік топтар
немесе альянстар) дамытуға алып келетін банктік және ... ... ... ақырындап күшейеді. Еркін кәсіпкерлік зонасын дамыту
банктердің инвестициялық ... ... үшін ... ... ... ... жүзеге асыру банктік жүйенің тиімді қызмет
етуінен, қолда бар банктік технолгияны қолдану ... және ... ... ... жаңа формаларын дамыту бойынша ... ... ... де ... ... ... ... нарығының инвестициялық белсенділігін арттыру мен оның
негізгі бағыттары
Қазіргі кезде ... ... ... ... ... Оның даму ... алғашқы іс - шаралар жүргізілуде. Бағалы
қағаздар нарығының дамуы жолында шешеуін талап ... ... ...... ... ... мәселелерге:
1) Нарықты реттейтін механизмнің жоқтығы;
2) Бағалы қағаздар нарығын ... ... ... ... ... ... ... орындалмауы;
4) Салымдарды тіркеу жүйесінің жоқтығы (депозитно-регистраторская
система);
5) Бағалы қағаздар нарығының ...... ... ... ... ... өсу ... төмендегі жатады.
Ал, әлеуметтік-психологиялық мәселелерге бағалы ... ... ... аздығычмен халықтың инвестициялық
белсенділігінің төмен деңгейлігі ... Бұл ... ... басым
көпшілігінің бағалы қағаздар нарығының мәнін түсінбеушілігі мен инвестиция
беруге психологиялық дайындығының жоқтығынан туындайды [2, ... ... ... ... Бағалы қағаздар жөніндегі
Ұлттық ... осы ... ... ... ... Оқу ... Оқу орталықтарының жұмысын Ұлттық комиссия торағасының
жарлығына сәйкес ... ... ... ... ... ... құрамына. Ұлттық комиссияның бір мүшесі ... ... ал ... және ... ... бағалы қағаздар нарығын
реттейтін Бас басқарманың мамандары кіреді. Қазіргі ... ... ... ... ... бірінші санатты куәлік алған ... ... ... ... ... құқық алды.
Дүниежүзілік нарық тарихында бағалы қағаздар нарығының негізгі
үш үлгісі (моделі) бар. Олар:
1. Банктік үлгі – онда ... ... ... ... ... қаржы қорларын бөледі (мысалы, бұл үлгі ... ... көп ... Бұл үлгі ... ... ... ... бюджет кемшілігін жоюды банктер өз міндетіне алады.
2. Банктік емес үлгі немесе нарықтық үлгі – онда ... ... ... ... ... ... бөлумен банк емес мекемелер шұғылданады
(мысалы, АҚШ-та, Ұлыбританияда, Малайзияда, Пәкстанда, Сингапурда). Бұл
үлгі бойыншы бағалы ... ... ... жолмен өркендейді.
Қаржының негізгі бөлігі жеке тұлғалардың ақшасы. Ол банктен ... ... ... ... ... үлгі – онда ... ... нарығы механизмі арқылы қаржы
қорын бөлумен банктер де, банк емес ... де ... ... [2, 97бет].
Қазақстан Республикасындағы бағалы қағаздар нарығының ерекшелігі ... және ... ... ... ... меншік қатынастарын
өзгертуге жеке инвесторлар мен өз мемлекетіміздің әрбір азаматын ... ... ... банк жүйесі қатынасқан жоқ.
Дүниежүзілік тәжірбие дәлелдегендей банктер бағалы қағаздар ... ... роль ... Дәл осы жағдай көпшілік мемлекеттердің бағалы
қағаздар нарығынын банктік үлгісінен бас ... әкеп ... ... ... өзгеріс әлеуметтік бейімделген бағалы қағаздар
нарығын құруға ... ... ... ... қағаздар нарығының
құрылуына әрбір азаматтың ... ... ... жөн. Дәл ... ... ... ... ... емес үлгісі, яғни немесе
нарықтық үлгісі іске асыра алады деген ойлар бар.
Бағалы қағаздар нарығының ... ... ... ... мыналар:
1) Нарықта акионерлік капитал үлгісінің көптігі;
2) Үлестік бағалы қағаздардың қарыздық қағаздардан көптігі;
3) Өндірісті қаржыландырудағы тура банктік несиенің аздығы;
4) Нарықтағы банк емес ... ... ... ... бағалы қағаздар нарығының нарықтық
үлгісін таңдап алуға себепші болған үш фактор бар. Олар:
1) Өндірісті ... үшін ... ... ... ... ақша – ... ... Өнеркәсіп өндірісін акционерлік қоғам етіп ... құру ... ... ең ... формасы. Себебі акционерлердің де, онда
қызмет істеп жүргендердің де мүддесі шешіледі.
2) Әлі көп уақытта дейін ... ... ... ... ... ... ... ұйымдар болмайды. Сондықтан
мемлекеттік меншікті жалпы жекеменшіктендіру арқылы халықты ... ... ... ... бұл ... ... мүмкіндік береді.
3) Саясат факторы – ... ... ... да бос ... ... иесі ... ... купондары арқылы әрбір
адамды акционерлік ... ... иесі болу құқы ... ... бүгінгі
кездегі ең өзекті саясат.
Қорыта айтқанда, ... ... ... ... ... ... ... үлгісіне нақты бірыңғай көзқарас жоқ.
Сондықтан бағалы қағаздар нарығына уақыт ... сай әлі де ... ... ... қағаздар нарығы барлық мемлекеттерде, көптеген қарым-
қатынастарда экономикалық ... ... өте ... және ... болып табылады.
Қазіргі кезде бағалы қағаздар нарығы - ... ... ... ... ... ... ... құрушысы. Оның даму
деңгейін экономиканың және кәсіпкерлік мәдениеттің жалпы күйіне байланысты
шешеді. Бағалы қағаздар ...... ...... ... [8, ... бағалы қағаздар нарығы тиімді инфрақұрылыммен
экономикалық қарым-қатынастағы дамыған ... ... ... ең ... ... ... ақша ... қайта бөлудегі
ең негізгі механизм болып қатысады.
Соңғы жылдары Қазақстанда қаржылық сектордың дамуында сапалық
сонымен ... ... ... ... ... ... қарастырылуда.
Қаржылық ұйымдардың капиталы мен активтері жоғары қарқынды өсуде.
Қазақстанда қалыптасқан жағдай, яғни қазіргі кезде ... ... ... ... ... қарағанда ойдағыдай жұмыс істеуде.
Россиялық ғалымдарының айтуы бойынша бағалы ... ... ... айналымы арқылы өседі, бірақ соңғы жылдары екінші қайтара
нарықтың дамуына көптеген кедергілер әсер етуде, ол өз ... ... ... ... әсер етуі ... Ең ... келесілерді
жатқызуға болады:
1) бастапқы нарықта техникалық қамтамасыз етумен оперативтік мәмілесі
(сделок), екінші қайтара нарыққа қарағанда ... ... ... нарықта кәсіптік қатысушылардың қаржылық қуаты
жеткіліксіз.
3) көптеген ... ... ... бастапқы таратуда ең төмен бағаны
ұстай алады.
Сонымен қатар екінші қайтара нарықтың қалыптасуына кедергі
жасайтын ішкі ... де бар: ... ... ... кәсіптік
қатысушылар жүйесі және бағалы қағаздар нарығындағы айналымдағы мониторинг,
биржалық емес нарықта мәмілені ... ... ... ... ... Республикасының суверенитетін жариялауда бағалы
қағаздар нарығы басқа қаржылық нарықтағы секторға қарағанда, толығымен жоқ
болды. Өте ... ... ... ... қағаздардың дамуы және
қалыптасуына өте үлкен және өте сапалы жұмыс істейді.
Осы жұмысты ... келе ... ... қағаздардың даму дәрежесі мен жалпы ... ... ... ... ... Бағалы қағаздардың айналымы мен шығарылуын ... ... ... ... нарығындағы субъектілер қызметі, бағалы
қағаздар нарығында қалыптасатын мемлекеттік реттеудің ... ... ... ... 2003 жылы “ жаңа ... ” деген заң
және қор нарығы қызметіне әсерін ... ... ... ... ... ... ... Бағалы қағаздар нарығының институционалды инфрақұрылымы ... ... ... ... ... зейнетақы
қоры арқасында ол бағалы қағаздар нарығында жылдам қамтамасыз ететін
сапалы және сандық жаңа делдалдардың дамуына әкелді, ... ... ... ... ... ... және жаңа
лицензияланған қызметтің пайда болу шартының арқасында дамыды.
Қазақстан ... ... ... бағалы қағаздардың
институционалды инфрақұрылымының жағдайы тұрақты [17, 45бет].
3) Бағалы қағаздар нарығының техникалық инфрақұрылымы құрылды және ... ... ... ... ... маманданған қызметінің құрылу
жүйесі қалыптасуда.
Бағалы қағаздар нарығын дамытудың 2010 жылға дейінгі кезеңге
арналған негізгі ... ... ... Ішкі институционалдық инвесторларды дамыту;
2) Бағалы қағаздар нарығының және ... ... ... ынталандыру және қаржы құралдарының жаңа түрлерін енгізу;
3) Инвесторлардың құқықытарын қорғауды жетілдіру және ... ... ... ... ... ... Бағалы қағаздар нарығының технологиялық инфрақұрылымын дамыту;
5) Бағалы ... ... екі ... ... одан әрі ... институционалдық инвестор ретінде ресурстың ең көп көлемін
жинақтаған банктер ретінде екінші деңгейлі банктер, ... ... даму ... қарай сақтандыру ұйымдары дамытылатын болады.
Сақтандыру ұйымдарын ... ... ... ... ... ... ... активтерін бағалаумен бірыңғай стандартқа
келтіріледі.Бағалы қағазадар портфелін ұстап отырған ... ... ... және ... ... ... басқа да кәсіби
қатысушыларын ... 2004 ... ... олардың капиталдану деңгейін
жоғарлату арқылы жетілдіретін болады [12, 10 бет].
Қазақстандық ... мен ... ... ... маңызды міндет болып табылады, мұның аясында
корпорациялық басқару нормаларының сақталуына, ұсақ ... ... ... ... ... акционерлік қоғамдағы төлем тәртібін
және акционерлік қоғам ... ... ... ... ... қағаздар бойынша кіріске салық салу бөлігінде жетілдіруге ... ... ... банктердің инвестициялық қызметке қатысуы
мемлекеттің ... ... ... ... ... ... маңызды факторлардың бірі болып табылады. ... ... ... ... ету үшін ... ұйымдық-
экономикалық шарттарды дамытуы қажет.
Коммерциялық банктің инвестициялық қызметін ... ... ... әдістемелік және тәжірибелік нәтижелер мен ұсыныстар ұсынуға
болады.
1. Әр түрлі деңгейлі нарықтық экономикасымен ... ... ... ... дағдарыстан шығару үшін нақты дамытылған
инвестициялық ... ... ... ... ... ... ... Маңызды қаржы ресурстарын тарту мен ары қарай
қайта инвестициялауды ... ... ... болмаған жағдайларда инвесторларды тарту өте қиын болады,
ал ... ... және ... ... ... ... елді дағдарыстан және артта қалу жағдайдан шығару бойынша
стратегиялық жетістікке сену тек қана ... ... ... ... ағып ... ынталандырудың нақты механизмі және инвестициялық
үрдістердің негізгі ... ... ... ... ... ұзақ ... ... бар болған кезде ғана
мүмкін.
2. Инвестициялық қызметтің жобалық- мақсаттық әдістердің ... ... ... ... ... қызметті жүзеге
асырудағы қандай да бір арнайы режимдерді енгізусіз жоғары ... ... ... ... ... инвесторларды тартуға
болады. Бірақ, бұл жағдайда тұрақты экономикалық өсуді және стратегиялық-
әлеуметтік дамуды қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... ... ... . ... экономиканың жеке салалары үшін
шектелген ... мен ... ... ... ... Ол
негізінен ең басты кезекте өнеркәсіптік және ... ... ... ... Бұл ... ... нақты сектордағы
артықшылықты өндірістерді дамыту үшін ... ... ... ... ... ... ... шаруашылық кешенінің барлық
салалары мен орталарына тарайтын, ... ... ... ... ... ... ... инвесторларға да ... ... ... ... ... ... ... Сол кезде ғана
инвестициялық потенциалды толық жүзеге асыру үшін және осы негізде ... даму үшін ... ... ... Постсоциалистік елдердегі коммерциялық банктердің инвестициялық
қызметінің ерекшеліктері: сыртқы ... ... ... ... шарттарында инвестицияның жеткілікті тәжірибесінің болмауы және
нарық конъюнктурасындағы тез, болжанбайтын ... ... ... ... ... базасының жоқтығын қосқанда инвестициялық қызметтің
ұйымдық-экономикалық механизмнің тұрақсыздығы болып табылады. Инвестициялық
қызметтің ары қарай дамуы болашақтары ұзақ ... ... ... ... ... қалады.
4. Инвестициялық қызметтің белсенденуін қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... ... ... Бұл теорияның негізгі
қағидасы- даму қағидасы.
Коммерциялық банктің басқа да маңызды мәселесіне инвестициялық ... ... ... ... ... табылады. Дипломдық жұмыста
айтылғандай, ... ... ... ... ... инвестициялық
жобаның басты критерилерінің бірі болып табылады. Сондықтан ... әр ... ... ... ... қарастыруы және жобаның
ерекшелігін ескере отырып несиелерді ұсынуы ... ... ... инвестициялық жобаларды қаржыландырудың банктік инструменттері
әлемдік тәжірибиеде қалыптасқан стандарттық варианттарды көрсетеді.
Икемді шарттарды ұсыну ... ... ... менің ойымша
коммерциялық банктермен келесідей шараларды жүзеге асыру қажет:
1. Инвестициялық жобаларды ... ... ... ... ... оқып – үйрену. Бұл үшін ... ... ... ... ... ... ... отыру,
сондай-ақ Қазақстанға жобаны қаржыландыру саласындағы эксперттерді
шақырып отыру ... Ірі ... үшін ... ... ... қазақстандық
банктердің шетелдік банктермен ынтымақтастығын жетілдіру.
Менің ойымша, инвестициялық жобаларды ... ... ... ... ... икемді жағдайларын көрсету бойынша осы ... ... ... ... Қазақстандағы жобаларды несиелеуді
ұлғайтуға және несиелік портфельдің ... ... ... ... ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Белых Л. П. Устойчивость коммерческих банков: как ... ... М. : ... ... , 1996 г.
2. «Рынок ценных бумагң ... (Под ... В.А. ... А. ... М.: ... и статистика 2000
3. Гудков Ф.А. ” Инвестиции в Ценные бумаги: ... по ... ... обязательствами для бухгалтеров и руководителей предприятий” М.:
Инфра- М, 1999
4. Давлетова М.Т. ... ... ... в ... ... (Каз ГАУ- Алматы- Экономика, 2001)
5. ... С.Л. ... ... ... по кредитованию заемщиков».
Методические рекомендации. – М. : «Алесе», 1995
6. М. Б. Кенжегузин ... ... ... ... ... и развития» Алматы, 2007
7. ... Я.Н. ... ... ... 3. ... операции
банков. – М.: Инфра- М, 1996
8. Либор Шлехте. «Рейтинг финансовых ... ... ... ... В. ... преобразования экономики и банковские
реформы в странах Восточной Европы». – Алматы, Экономика Казахстана, № ... ... 2007, стр. ... О.М. ... Л. С. Сахаров, В.Н. Сидоров «Коммерческие банки и их
операции», М., 2005. стр.33
11. Пещанская И.В. ... ... ... ... С. Роуз ... ... М., 1995 стр. ... Эдвин Дж. Доллан «Деньги, банки и денежно- кредитная политика», С-П,
2004, 152-бет
13.Тагирбеков К.Р. «Опыт ... ... ... ... - М.: ... и ... , 1996
14 .В.М. Усоскин ... ... ... управление и
операции», М.,1993 г 82 бет
15. Рынок Ценных Бумаг Казахстана 2006 №5
16. « ... ... под ... редакцией О. И. Лаврушина, М., 2004 124-
бет
17. «Инвестиционная деятельность: теория и практика. – М: ... 2004 - 64 ... ... А.Н., ... ценных бумаг и производных финансовых
инструментов: учебное пособие – ... ... ... ... Банки казахстана №12 2004 г. (13-20 бет).
20. Сарсенбаева Ж.И. ... ... ... ... ... ... // Мир финансов №1 2006 г. - 13-35 бет.
21. Алексеев М.Ю., Рыног ценных бумаг. – Москва., 1992 – 352 бет.
22. ... ... ... ... ... // Мир финансов
2004г – 7-8 бет.
23. Байганин Е. Становление и развитие рынка ... ... ... Казахстан // Рынок ценных бумаг№5 2005г.-50-55бет.
24.Оспанов А. Перспективы развития рынка ... ... в ... // ... ... бумаг №5 2005г- 72-77бет.
25. Есенов Б. Перспективы совершенствования казахстанского фондового рынка
// Рынок ценных бумаг №11 2005г - ... ... ... ... ... биржевого рынка за 2005год
// Рынок ценных бумаг №8 2005г - 12-21бет.
27. Аналитическая служба. Итоги развития биржевого рынка за 2004год
// ... ... ... №1 2005г- ... ... Е. Итоги развития биржевого фондового рынка за 2005 год
// Рынок ценных бумаг №1-2 2006г-13-27бет.
29. Аль- Пари 2007- № ... ... ... 2005 №4
31. Банки Казахстана 2007 ... ... ... 2007 № ... ... Ценных Бумаг Казахстана 2008 – № 2
34. ... ... ... ... 2006- №8
35. Рынок Ценных Бумаг Казахстана 2002 №5
36. Экономика Казахстана 2006 №5
37. Финансы ... 2007 ... ... в ... ... по ... ... за январь-декабрь 2006
г.
|По крупным и средним предприятиям и организациям всех форм собственности |
|(включая индивидуальное жилищное строительство) в фактических ценах, тыс. ... |
|1 ... ... ... том числе по секторам экономики: |
|2 ... ... ... |
|3 |финансовые корпорации ... |
|4 ... ... ... ... |
|5 ... ... обслуживающие домашние |525595 |
| |хозяйства | |
|6 ... ... ... |
Қосымша №2
По видам экономической деятельности предприятий-инвесторов в фактических
ценах, тыс. ... ... |Из ... ... работы по |
| | ... и ... ... | ... и ... |
| | ... |капитальны|
| | ... ... ... ... |
| | ...... |жилья |
|1 |В с е г о ... ... |728069 |
| |в том ... | | | |
|2 ... ... охота и лесное |1510184 |566032 |2459 |
| ... | | | |
|3 ... ... |614 |32643 | |
|4 ... ... ... |219973 |
|5 ... промышленность ... ... |172771 |
|6 ... ... ... |6253250 |47202 |
|7 ... и распределение |6525066 |1641544 | |
| ... газа и воды | | | |
|8 ... ... |862495 |14056 |
|9 ... ... ... ... |35704382 |1586939 |148 |
| ... и ... ... | | | |
| ... | | | ... ... и ... |2257533 |20733 | ... |Транспорт и связь ... ... |65 ... |Финансовая деятельность |8323312 |122146 | ... ... с ... имуществом, |284001827 |1573571 |210 |
| ... и ... ... | | | |
| ... | | | ... ... ... ... |7943627 |405623 ... ... |3910818 |2100585 |85535 ... ... и ... |1083647 |1316553 | |
| ... ... | | | ... |Предоставление коммунальных, |6602035 |636261 | |
| ... и ... ... | | | ... ... ... и ... ... собственности в фактических
ценах, тыс. тенге
|в том числе финансируемые за счет ... ... ... ... в основной капитал |
|1 |Республика Казахстан ... |
|2 ... |1301305 |
|3 ... ... |
|4 ... |3552484 |
|5 ... ... |
|6 ... |1322288 |
|7 ... |856819 |
|8 ... ... |
|9 ... ... ... ... |6468904 ... |Кызылординская ... ... ... ... ... ... ... ... ... |1623183 ... |Южно-Казахстанская |5216524 ... ... |5741632 ... ... ... ... ... предприятиям и организациям иностранной собственности в фактических
ценах, тыс. тенге
|в том числе финансируемые за счет ... ... ... ... ... ... |заемных |
| | ... и ... ... |
| | ... | | |
|1 ... ... ... ... |45495794 |
|2 |Акмолинская |725383 | |575922 |
|3 ... |8824465 ... |6881434 |
|4 ... |2906953 |454722 |190809 |
|5 ... |9928081 ... |466779 |
|6 ... |55500 |764535 |502253 |
|7 ... |620085 | |236734 |
|8 ... |1574699 ... |551587 |
|9 ... |7924484 ... |383656 ... |Костанайская |14880 |5731300 |722724 ... ... ... |265115 |424028 ... |Мангистауская |19038395 ... |995542 ... ... |8790817 | ... ... ... |1529479 |93704 | ... ... |116603 |4622118 |477803 ... ... |5073424 |395767 |272441 ... ... |7745558 |396149 ... |
Қосымша №5
Инвестиции в основной капитал по видам экономической деятельности
предприятий и организаций-инвесторов за счет коммерческих банков, за январь-
декабрь 2006 г.
|По ... и ... ... и ... всех форм ... ... ... жилищное строительство) в фактических ценах, тыс. |
|тенге ... ... ... в |В % к |
| | ... ... |2005г. |
|1 |В с е г о ... |98,6 |
| |в том ... | | |
|2 ... ... ... и ... ... |60,3 |
| ... | | |
|3 ... рыбоводство |62152 |961,6 |
|4 ... ... |94,4 |
|5 ... ... ... |96,6 |
|6 ... ... |224746673 |93,0 |
|7 ... и ... ... |69,7 |
| ... газа и воды | | |
|8 ... ... |106,6 |
|9 ... ... автомобилей, бытовых |51494065 |91,0 |
| ... и ... ... ... | | ... ... и ... |3250744 |105,9 ... ... и ... ... |75,2 |
|12 ... ... |9983400 |33,8 ... |Операции с недвижимым имуществом, аренда и |589105236 |104,2 |
| ... ... ... | | ... ... ... ... |119,7 ... |Образование ... |116,8 ... ... и ... ... |124,6 |
| ... | | ... |Предоставление коммунальных, социальных и |11241274 |124,3 |
| ... ... | | ... ... ... кредит, банки.-Москва-1999г
[2] Банки Казахстана 2003г. №12
-----------------------
Несие алушылардың (субъектілердің) негізгі топтары
үкіметтің мемлекеттік ұйымдары
коммерциялық банктерге инвестициялар
өнеркәсіпке инвестициялары
ауыл шаруашылыққа инвестициялары
корпоративті бағалы қағаздар ... ... ... ... ... ... ... жоғары өтімділікті акциялар
Жоғары өтімділікті акциялар
Орташа өтімділікті акциялар
Төмен өтімділікті
акциялар
Орналастыру ... ... ... ... ... ... ... жылдан 3 және одан да көп ұзақ мерзімді
180 күннен 1 ... ... орта ... ... 180 күнге дейін қысқа мерзімді
Бағалы қағаздар нарығы
Депозиттік сертификаттар нарығы
Акциялар нарығы
Мемлекеттік бағалы ... ... ... мен опциондар нарығы
Депозитарлық қолхаттар нарығы

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 86 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жылу энергетикасы және қоршаған орта6 бет
Медицина саласы бойынша 65 сұрақ-жауап118 бет
Оңтүстік Балқаш маңы аумағының шөлдену мәселелері70 бет
Халықаралық ядролық қауіпсіздікті қамтамасыз етілуіндегі қоғамдық-саяси ұйымдардың алатын орны теоретикалық-әдіснамалық мәселелері103 бет
Қылмыстың түсінігі және белгілері107 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь