Кәсіпкерлік экономикалық категория ретінде

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3
I.КӘСІПКЕРЛІК ЭКОНОМИКАЛЫҚ КАТЕГОРИЯ РЕТІНДЕ, ОНЫҢ НЕГІЗГІ ТҮРЛЕРІ МЕН БАҒЫТТАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 4
1.1. Кәсіпкерлік: түсінігі, даму тарихы мен мәні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...4
1.2. Кәсіпкерліктің қызметтері ерекшеліктері және формалары ... ... ... ... ...6
1.3. Кәсіпкерліктің қоғамдағы ролінің мәні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...10
II. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА КӘСІПКЕРЛІКТІҢ АЛАТЫН ОРНЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .14
2.1. Қазақстан Республикасында кәсіпкерліктің қалыптасу кезеңдері ... ... ... 14
2.2. Қазақстандағы кәсіпкерліктің даму ерекшеліктері мен формалары ... ... .17
2.3. Кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау және реттеу ... ... ... ... ... ... ... ... ..21
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..26
Қолданылған әдебиет ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..28
Кәсіпкерлік — бұл әлеуметтік институт. Ол біріншіден, тұтынушының қанағаттануына бағытталған, экономиканы басқару жүйесінің қызмет етуін қамтамасыз етеді. Екіншіден, мәдениеттің өзгеріп, адамдардың жаңа үлгідегі әлеуметтік - экономикалық мінез-қүлқының қалыптасуына ықпал етеді. Демек, бүгінгі таңда қоғамда елеулі бір құбылысқа айналған кәсіпкерліктің дамуын зерттеудің маңызы ерекше.
Қазіргі уақытта елімізде орта таптың бір жігі ретінде қалыптасып келе жаткан кәсіпкерлер тобы қоғамның дамуы мен әлеуметтік - саяси тұрақтылықка, әлеуметтік стратификацияға, әлеуметтік және экономикалық мобильділікке де өз әсерін тигізеді. Сондықтан да кәсіпкерлік қызметтің ерекше түрі ретінде әлеуметтік-экономикалық реформаны жүргізуде басты роль атқара отырып, адамдардың жаңа экономикалық мінез-құлқын қалыптастыруға септігін тигізіп, Қазақстанда демократияны одан әрі тереңдетуге үлес қосуда. Азаматтық қоғам, жаңа өркениетті қоғам құру үшін әлеуметтік мемлекет құру, экологиялық таза қоғам, халықтың игілігі мен тұрмыс-тіршілігінің жақсаруы басты назарда болуы қажет. Бұл мәселелерді шешу үшін ең бастысы, шағын және орта кәсіпкерлікті зерттеуге жете көңіл бөлініп, оның әлеуметтік ролін арттыруымыз керек.
Курстық жұмыстың өзектілігі. Қазақстан Республикасы өзінің тәуелсіздігін алып, демократиялық мемлекет кұруға кірісті. Елде нарықтық қатынастарға көшу жағдайында әлеуметтік-экономикалық реформалар жургізілуде. Соның нәтижесінде елімізде жаңа экономикалық құрылым қалыптасып, саяси жүйе мен қоғамдық қатынастар да түбегейлі өзгерістерге ұшырады. Бұрыңғы одақтық республикалармен экономикалық байланыстың үзілуі, өндірістің кұлдырауы, экономиканың шикізаттық бағыттылығы халықтың әл-ауқатының, материалдық жағдайының төмендеуіне әкеліп соқты. Бұл жөнінде Президент Н.Ә.Назарбаев: "Біздің экономикалық құлдырауымыздың салдарынан азаматтарымыздың көпшілігінің табысы мен өмір сүру деңгейі нашарлап кетті. Теңгермешілікті жою және жұмыс істейтін еңбек рыногын кұру, байлар мен жарлылар арасында елеулі айырмашылықтың туындауына әкеп соқты. Бұл ретте мемлекеттің жетекші тірегі және қоғамның негізгі тұрақтандырушы факторы - орташа таптың шоғыры аз", — деп атап Қазақстан халқына Жолдауында көрсеткен болатын. Осындай дағдарысты жағдайлардан шығу жолдарын іздестіру - осы курстық жұмысымның негізгі тақырыбы болып отыр.
1. Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексі,10 бап. 1-тарау
2. Н.Ә.Назарбаев. Қазақстандағы кәсіпкерлік үрдістерінің дамуы: Кәсіпкерлерге жолдау//Егемен Қазақстан.2005. 16 маусым.-Б 2.
3. «Шағын бизнестi мемлекеттiк қолдану туралы» Заң, 1997,19маусым,3-б
4. Шағын бизнестің дамуы//Қазақстан және оның өңірлері .2007.№3.-Б 27-33.
5. Н.Ә.Назарбаев. Дағдарыс арқылы жаңару мен дамуға //Егемен Қазақстан. 2009.7 наурыз.-Б 1.
6. Қазақстан Республикасы статистика агенттігініғ мәлеметтері – www.stat.kz
7.Экономикалық теория бойынша практикалық оқу құралы/ Ержан Жатқан-баев редакциясымен.-Алматы,2006.- Б 139-148.
8. Широков Б.М. Малый бизнес. Финансовая среда прелпринимательства: Учебно – методическое пособие.-М:Финансы и статистика,2006.- Б. 255-230
9.Н.Ә.Назарбаев. Қазақстан – 2030//Егемен Қазақстан. 1997. 11 қазан
10.Н.К.Мамыров. Основы предприниматетельства.-Алматы,2002.-С.151.
11. И.Н.Герчикова. Регулирование предпринимательской деятельности. –М, 2002.-С.164
12.М.Д. Искалиев. Қазақстан нарық кеңістігінде.-Алматы,1997.-Б.92
13. З.А. Ноғайбаева . Предприниматели –как социальная группа.-Алматы, 1999.-С.-89.
14.Экономическая социология. Курс лекций. под редакцией проф. Л.Я.Гу-ревича, Алматы; 2002, с.207.
15. Қазақстан Республикасының "Жеке кәсіпкерлік туралы заңы". -Егемен Қазақстан. Ақпан. 2006ж.
16. Назарбаев Н.Ә. Жаңа элемдегі жаңа Қазақстан. ҚР Президентінің Қазақ-станның халқына жолдауы. Алматы: 2007, 896.
        
        Жоспар
Кіріспе.....................................................................
.................................................3
I.КӘСІПКЕРЛІК ЭКОНОМИКАЛЫҚ КАТЕГОРИЯ РЕТІНДЕ, ОНЫҢ НЕГІЗГІ ТҮРЛЕРІ МЕН
БАҒЫТТАРЫ............................................4
1.1. Кәсіпкерлік: түсінігі, даму тарихы мен мәні……...………. ……………....4
1.2. Кәсіпкерліктің қызметтері ерекшеліктері және ... ... ... ... ... ҚАЗАҚСТАН ... ... ... ... ... ... ... Қазақстандағы кәсіпкерліктің даму ... ... ... ... қолдау және реттеу……………………….......21
Қорытынды...................................................................
.......................................26
Қолданылған
әдебиет.....................................................................
.....................28
КІРІСПЕ
Кәсіпкерлік — бұл әлеуметтік институт. Ол ... ... ... ... ... ... ... етуін
қамтамасыз етеді. Екіншіден, мәдениеттің өзгеріп, адамдардың жаңа ... - ... ... ... ықпал етеді. Демек,
бүгінгі таңда қоғамда елеулі бір құбылысқа айналған кәсіпкерліктің дамуын
зерттеудің маңызы ... ... ... орта ... бір жігі ретінде қалыптасып
келе ... ... тобы ... ... мен ... - ... әлеуметтік стратификацияға, әлеуметтік және экономикалық
мобильділікке де өз әсерін тигізеді. ... да ... ... түрі ... ... ... ... басты роль
атқара отырып, адамдардың жаңа ... ... ... ... ... демократияны одан әрі тереңдетуге ... ... ... жаңа өркениетті қоғам құру үшін ... ... ... таза ... халықтың игілігі мен ... ... ... ... ... ... Бұл мәселелерді шешу үшін
ең бастысы, шағын және орта кәсіпкерлікті зерттеуге жете көңіл ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасы өзінің
тәуелсіздігін алып, демократиялық мемлекет кұруға ... Елде ... көшу ... ... ... ... ... елімізде жаңа экономикалық құрылым
қалыптасып, саяси жүйе мен қоғамдық қатынастар да ... ... ... ... республикалармен экономикалық байланыстың үзілуі,
өндірістің кұлдырауы, ... ... ... ... ... материалдық жағдайының төмендеуіне әкеліп соқты. Бұл жөнінде
Президент ... ... ... құлдырауымыздың салдарынан
азаматтарымыздың көпшілігінің табысы мен өмір сүру ... ... ... жою және ... істейтін еңбек рыногын кұру, байлар мен
жарлылар арасында елеулі ... ... әкеп ... Бұл ... жетекші тірегі және қоғамның негізгі тұрақтандырушы факторы ... ... ... аз", — деп атап Қазақстан халқына Жолдауында көрсеткен
болатын. Осындай дағдарысты жағдайлардан шығу ... ... - ... ... негізгі тақырыбы болып отыр.
I.КӘСІПКЕРЛІК ЭКОНОМИКАЛЫҚ КАТЕГОРИЯ РЕТІНДЕ, ОНЫҢ НЕГІЗГІ ТҮРЛЕРІ МЕН
БАҒЫТТАРЫ
1. Кәсіпкерлік: түсінігі, даму тарихы мен мәні
Экономикалық ... ... ... ... ... бар. ... теоретиктер кәсіпкерліктің шығуын франсуз
экономисі Р.Контильион (ХХ ғ.) есімімен байланыстырады, ол ... ... ... ... ... ... яғни
кәсіпкерлік-тәуекелділікпен байланысты болып келетін адамдардың ... ... ... ... ... ... араб ... Ибн-Кальдунның
кәсіпкерлік теориясын ұстанады, «касб» түсінігі негізгі құраушы категория
деңгейіне ... ... ... ... ... барлық ежелгі мәдениетте дамыған деп
тұжырымдайды. Бұл істе арабтар, вавилондықтар, египеттіктер, ... ... және ... ... Мұның дәлелі тұтынушылар
мен кәсіпкерлерді қорғауға бағытталған Хамураппи заңдары болып табылады. Ал
физиократтардың ірі ... ... Кенэ ... ... басты орынды «жерді жалға ... ауыл ... ... ... » ... – жер иеленушілерге берген.
Адам Смит ... ... ... ... мен ... туралы
зерттеулер» еңбегінде кәсіпкердің сипаттарына көп ... ... ... ... ... идеясын өткізіп, пайда ... ... ... ... иесі деп ... Кәсіпкер
өндірісті өзі ұйымдастырады, оның нәтижесіне ... ... ... одан әрі ... А.Тюрго анықтады. Оның
сызбасында қоғамының ... ... ... ... ... кәсіпкерлер мен капитплистерге бөлінді.[2]
Кәсіпкерлік ... ... өз ... ... ... ... ... Ж. Б. Сей ... ... ... » ... ... ... ... Осымен ... бір ... ... ... ... ... ... асыру талаптары ретінде адамның ... ... және ... атып ... ... ... ... ғылыми-техника дамудың теоретигі
Кристофер Фример және ... ... ... ... ... бойынша
кәсіпкерліктің кезектілік теориясынан ұсынған, оны алғаш зерттеген Иозеор
Шулепеттер болып табылады. И. Шумпетер ... ... ... ... , ... – техникалық және ... ... деп ... ... ... фигурасы
ретінде ол кәсіпкерлікті ... Ол ... ... ... ... байланыстырды. Кәсіпкерді ол негізгі
өндіріс ... ... ... жаңа ... ... шаруашылық субъект деп атады. ... мәні ... ... ... ... ... ... ұрпақ теоретиктеріне кәсіпкерліктің алғашқы пайда
болу төңірегіндегі сұрақтарын бірнеше рет қарастыруларына тура келеді, бұл
бір ... ... мен ... ... емес ... ... ... тоқталмас бұрын кәсіпкерлікті қандай
категорияға жатқызу керек екендігін нақтылап алайық.
Одақтық Республикалардың ... ... ... ... ... дәстүрлі жүйесі кеңінен қолданылған, ол халық
шаруашылығының даму бағытын және заңдылығын ... ... ... ... ... жаңадан қаклыптасқан мәселелерді өз кезеңінде
байқауға және олардың жедел шешілуі бойынша ... ... ... ... ... қатынастар жүйесінде кәсіпорындар келесідей
айрықша ерекшеліктерімен сипатталады, мөлшері, жұмыс істеушілер саны, ... ... ... және ... ... құны, шығарылатын өнім
көлемі.
Сонымен кәсіпорындардың үш түрін бөліп көрсетуге болады: ірі, орта
және ... ... ... ... ... отырып, экономиканың тұтас
ағзасын құрайды.
Ірі кәсіпорындар – ... ... өнім ... ... табылады.
Ірі кәсіпорындар – эконамика «қаңқасы», экономикалық тұрақтылықтың базисі.
Шағын және орта кәсіпорындар, үнемі жаңарып тұратын номенклатурасымен
және ассартиментімен, аз ғана ... өнім ... ... ... ... материалдар мен шикі затты қолдану қажет болған жағдайда
пайда ... ... ... кәсіпорындар нарықтың салыстырмалы толған
кезінде жекелеген тапсырыстарды ... алып ... ... яғни ұсақ ... ... ... ... қатар, шағын кәсіпорындар қызметтің
барлық саласында нолдік нәтиже алумен байланысты жоғары тәуекелге ие ... Бұл әрі ... ... әрі жаңа ... ... Өнімнің
жаңа түрін игеру. Шағын ... ... ... ... ... аз ... алып келеді, сондықтан мемлекет шағын
кәсіпорындарды құру және дамыту үшін арнайы жеңілдіктер тәртібін ... ... ... ... ... 500 ... ... бар және сату көлемі 20 млн ... ... ... Бірақ бұл көрсеткіштер шартты болып табылады.
Нарықтық экономиканың ... ... ... және ... ... ... ... байланысты. Кәсіпкерлік
пен бизнесті экономикалық қызметтің бір түрі ретінде ... ... және ... зерттеушілердің айтулары бойынша, бұл ... ... ... алу және ... сату, басқа тауарларға айырбастау ... ... ... жай ... ... ... ... екі жақты
пайда табу негізіндегі ақшалар арқылы пайда ... ... ... ... ... ұйымдармен жүзеге асырылатын (тек
заңмен тыйым салынбаған) еркін шаруашылықты білдіреді.
Бірақ «кәсіпкерлік» және «бизнес» ... ... ... ... ... ... ... түсінігі экономикалық
тұрғыдан қарағанда кеңірек. Шетелдік ... ... ... ... ... ... ... етуге қажетті өндіріс
жүйесі ретінде ... ... ... ... барлық
қатысушыларының арасындағы қатынастарды қамтиды және тек қана ... да, ... ... ... де қызметтерін
қамтиды. Жалпы ... ... – бұл ... ... жүйесіндегі
адамдардың іскерлік белсенділіктері. Ал, кәсіпкерлік қызмет бизнестің бір
формасы ретінде ... және оның әр ... ... жүзеге
асырылады.
Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексіне сәйкес (жалпы бөлім):
«кәсіпкерлік – азаматтар мен ... ... ... ... ... ... ... сұранысты қанағаттандыру арқылы пайда табуға
бағытталған, жеке меншік немесе мемлекеттік кәсіпорындарды ... ... ... ынталы қызметі. Кәсіпкерлік қызмет кәсіпкердің
өз атынан, өз тәуекелімен және өзінің мүліктік жауапкершілігімен жүзеге
асырылады».
Соған ... ... ... пен «бизнес» терминдері
бірін – бірі алмастыруда. Нақтылап кететін жағдай, « кәсіпкер-лік » және ... ... » бірі – ... ... бола ... Өйткені, шағын бизнес
кәсіпкерлік пен ... ... ... қызметін қарастырады. Әрі
қарай, мен, осы дәстүрлі қалыптасқан көзқарасты ұстанатын ... ... ... және орта ... жеке секторлар басшылық етеді.
Өзінің кәсіпорынын ашу ... ... не ... ... ... көрсетеді пайда табу, қоғамның ... ... ... ... ... ... ... айналысудың мативі ретінде келесілерді көрсету
керек: тұлғалардың өзін - өзі ... ... ... процеске
халық қаржысының бір бөлігін қосу, қосымша және басқада ресурстарды қосу,
азаматтардың өз табыстарын заңды ... ... ... Кәсіпкерліктің қызметтері, ерекшеліктері және формалары
Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексінде кәсіпкерлік қызметке
мынадай ... ... ... - ... ... ... мен ... тұлғалардыңтауарларға (жұмысқа, қызметке) сұранысты
қанағаттандыру арқылы пайда немесе жеке табыс табуға бағытталған және жеке
меншікке ... ... ... ... ... шаруашылық
басқару қүқығына (мемлекеттік кәсіпкерлік) негізделген ынталы ... ... ... ... ... ... ... жиынтығы ретін-де келесідей қызметтерді атқарады: жалпы
экономикалық, шығармашылық ізденіс (инновациялық), ... ... ... экономикада жалпы экономикалық қызмет анықтаушы болып
табылады, бүл кәсіпкерлік ұйымдар мен жеке кәсіпкерлердің ... ... ... ... Кәсіпкерлік қызмет тауар (қызмет ... ... ... және оны ... тұтынушыларға жеткізуге
бағытталады. Кәсіпкерліктің дамуы экономикалық өсудің, жалпы ішкі өнім ... ... ... ... ... болып табылады.
Ресурстық қызмет - кэсіпкерліктің маңызды қызметтерінің ... ... ... ... ... ... пайдалануды талап
етеді. Кәсіпкер өз ісіне ғылыми-техникалық идеяларды, жаңалықтарды енгізіп,
біліктілігі жоғары жүмыс күшін, ... ... ... ... ... қол ... қатар кәсіпкерлік шығармашылық ізденіс қызметін де ... ... жаңа ... ... қана ... алға ... жету үшін жаңа ... мен факторларды жасауы қажет.
Рыноктық экономика жағдайында кәсіпкерлік әлеуметтік қызмет атқарады.
Бұл қызмет ... жаңа ... - ... ... ... ... өз ісін ұйымдастырып, алға қойған мақсатына жете
алатын адамдардың қалыптасуынан көрініс табады.
Кәсіпкерлік ұйымдар неғұрлым тиімді ... ... ... ... ... ... тыс және ... қорларға түсетін
қаражаттары да соғүрлым көп болады. Сонымен бірге ... ... ... ... ... ... деңгейін төмендетеді,
жалдамалы жұмысшылардьщ әлеуметтік жағдайын ... ... бір ... ... - ... ... ... кәсіпкерлердің өз ісін ұйымдастыруда дербес шешім қабылдауы,
кәсіпкерлік басқарудың қалыптасуы, күрделі кәсіпкерлік ... ... т.б. ... ... ... ... және орта кәсіпкерліктің
тез дамуынан, сондай-ақ ұжымдық кәсіпкерлікте айқын көрініс табады.
Кәсіпкерлікті шаруашылық қызметтің бір түрі деп ... ... ... ерекше сипатты белгілерін бөлуге болады:
1. Дербестік. Кәсіпкердің мүліктік және ... ... ... ... ... ... ... экономикалық базасы сияқты мүліктік
дербестік кәсіпкерде айрықша өзіндік мүліктің бар ... ... ... ... ... осы мүліктік субъекті жататын заңдық
атағына байланысты болады. Мүліктің ... ... ... ... ... жүргізу құқығында жұмыс істейтін кәсіпорындардың да
айтарлықтай мүліктік, ... ... ... ... бар. ...... қызмет барысында дербес шешімдерді қабылдау
мүмкіншілігі. Осындай қызметпен шұғылдану туралы шешім қабылдау, қызметтің
түрін, ...... ... ... ... таңдау –
мұның бәрі - ұйымдық дербестіктің көрінуі.
2. Тәуекел. Кәсіпкерлік қызмет тәуекелге ұшырайды. Осы ... ... ... ... ... ... ... жүгінуге
мүмкіндігі болған зиянды кәсіпорындардың біле тұра жол берген әкімшілік -
жоспарлы ... ... ... ... түпкілікті түрде
ерекшеленеді. Кәсіпкерлік тәуекел - табысты жұмысқа қуатты ынта.
3.Кәсіпкерлік қызмет ... ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлік анықтамасына сәйкес субъектілер
табысты тауарларды сатудан, жұмыстарды орындаудан немесе ... ... ... бұл ... түзетуді талап етеді. Істің мәні ... ... көп ... және оның ... көрсетілген тізім арқылы
ұсынуға болмайды. Осылайша, субъект табысты мүлікті иелену құқығын ... ... ала ... ... оны ... беру ... ... - иелік
ету және пайдалану, бірақ иелену емес). Патент иесі табысты жүйелі ... ... ... өзінің зияткерлік қызметі нәтижесін пайдалануына
құқығын беріп, лицензиялық шарттар жасасады.[5]
Егер осы ... ... ... экономикалық қызметке тән болса,
онда оны толық негізбен кәсіпкерлік қызмет деп атауға болады.
Кәсіпкер қабылданған ... ... ... ... кез келген
түрімен айналыса алады. Олар: өндірістік, ... ... ... ... ... кез ... бағыттағы материалдық,
интеллектуалдық, шығармашылық өндіріс қүрайды. Мүнда ... ... ... жеке ... ... ... қүралдары мен еңбек заттарын, жүмыс
күшін қолдана отырып, тұтынушыларға немесе сауда ұйымдарына сату үшін ... ... ... ... ... үйымдастырады.
Коммерциялық кәсіпкерлікте басты рөлді тауар-ақша, ... ... ... ... баска түлғалардан сатып алған дайын
тауарларды ... сата ... ... ... ... ... атқарады.
Коммерциялық кәсіпкерлік сауда меке-мелері мен тауар ... ... ... бір түрі - қаржылық кәсіпкерлік. Қаржылық
кәсіпкерлік коммерциялық кәсіпкерліктің ... бір түрі ... ... ... ... валюталарын, бағалы қағаздарды сату-сатып алу
операцияларымен ... ... мәні ... ... ... ... ... құндылықтарға, өмірге зиян ... ... бір ... төлем төлеуге кепілдік береді. Қызметтің бұл
түрін қаржы кәсіпкерлігінің бір түрі ... ... ... ... ... ... ... және оны тек сақтандыру жағдайы болған
кезде ғана қайтарады.
Кәсіпкерлік қызметтің келесі бір түрі - ... ... ... ... ... ... ... өткізу
шарттары туралы ақпарат алады және ол мәліметті сатып алушыға береді. Егер
де өндіруші мен ... ... ... жасаса, делдал кәсіпкерге сыйақы
берулері тиіс.
Олай болса, кәсіпкерліктің бүл ... мәні ... екі ... ақпаратты қайта сатады. Бүл ... ... ... ... ... ... ... және кездестіргені үшін пайда
алады.
Мемлекет меншігінің шексіз билігіне негізделген экономикалық ... және ... ... жағдай жасай алмайтыны белгілі,
бұл жағдайлар болмаса жаңа ... да ... ... ... ... ... дамуы үшін жеке меншіктің болуы ... шарт ... ... ... ... үшін ... да ... керек.
Оған: мемлекеттің экономикалық және әлеуметтік ... ... ... жүйесіндегі жеңілдіктер, кәспкерлікті ... ... ... ... ... нарық жүйесіне еркін шыға
алатын ... ... ... және ... үшін ... ниесілік жүйе
құрылуы керек және өндіріс үшін ... ... ... алу үшін
жағдай жасалу тиіс.
Кәсіпкерлік немесе кәсіпкерлік әрекеті дегеніміз – азаматтардың ... ... ... ... ... ... ... инициативті
әрекеті болып табылады.[7]
Кәсіпкерліктің басты белгісі – шаруашылық субъектілерінің өз бетінше
және тәуелсіз түрде болуы. ... ... ... ... ... Әр адам кәсіпкер бола отырып, өз ұйымының ... ... ... пайдаға негізделе отырып шешеді. Жеке табысқа жету
кәсіпкерлік әрекеттің ... ... ... ... ... ... ... жеке қызығуларына ұмтыла отырып, қоғамдастық мүддесі үшін
жұмыс істейді.
Кәсіпкерлік көбіне шағын экономикалық объектіге ... ... екі ... ... ... бар ... ... жүргізіледі.
Осымен қатар «шағын бизнес» деген ұғым да қалыптасқан.
Кәсіпкерлікке әдетте тактикалық әрекет ету тәсілі, салыстырмалы қысқа
мерзімдегі ... ... мен ... тән. Кәсіпкер өте ұзақ
мерзімді емес, керісінше ... ... ... ... ... ... ... бәрі кәсіпкерді ірі ұзақ мерзімді
экономикалық жоспарлардан тыс ... ... ... ролінің мәні
Кәсіпкерлік барлық адамдардың қолы ... ... ... ... ... құқылы адамдардың барлығы бірдей кәсіпкер бола
алмайды. Табысты бизнесмен болу үшін қабілет, ... ... ... ...... ... қалт жібермей көре білетін,
қажетті капиталға қол жеткізе алатын, мақсатқа ... ... ... жақсы білетін, тәуекелге баруға даяр іскер адамдар.
Кәсіпкер тұтынушылардың белгілі бір ... ... ... ... ... ... тауар сатып, ол үшін түсім алады.
Тұтынушыларға тауарлар ... ... ... ... ... әр алуан болуы мүмкін. Олар тұтынушының қажет ... ... ... сата алатындары: ғимараттар, үйлер, тұрғын үйлер, тұтыну
тауарлары, ... ... ... ... ... ... ... түрлері т.б.[8]
Тауарды ұсыну үшін алдымен ол кәсіпкерде болуы керек. Сондықтан,
кәсіпкер тауарларды ... ... ... ... немесе өзі жасайды және
оны ... ... ... сату үшін ... ... жүзеге асырады.
Тұтынушыға қажетті өнімді кәсіпкердің алу процесі бірнеше ... ... ... ... ... талап етеді. Бұлар
кәсіпкердің өз ... ... ... яғни ... және ... сату үшін ... материалдық,
ақпараттық, қаржылық ресурстар. Кәсіпкерде мұндай ... ... ... ... егер ... оны ... бірулерден сатып алады немесе жасайды,
сосын тауарды тұтынушыға сатады.
Кәсіпкердің барлық әрекеттері белгілі бір ... ... асуы ... жоғары дәрежеде ұйымдасуы қажет. Операциялардың ұзақтығы оның
тиімділігіне, табыстылығына елеулі әсер етеді. ... ... ... ... ... ол ... үшін ... болады, ақша айналысы
жылдамдайды. Сондықтан да, уақытты ... ... ... ... ... ... немесе параллельді, бір мезгілде
жүргізілетін операциялар жүйесін көрсетеді. ... ... - ... бір ... ... ... ... «бизнес-мәмле»
терминін қолдануға болады. Өзара пайда табу мүддесінде, екі немесе бірнеше
шарушылық жүргізуші субъектілердің ... ... ... ауызша келісіміне
негізделген әрекеттері бизнесте мәмле болып табылады.
Қызметтердің кез келген басқа ... ... ... ... ... ... күші ... табылады. Кәсіпкерліктің көпшілік түрінде
кәсіпкерлік қарым-қатынастарды орындау үшін шикізат, материалдар, ... ... ... ... ... ... ... үшін
керекті үшінші фактор - ... ... ... ... түріндегі негізгі капиталдар.
Кәсіпкерлік қарым-қатынастардың көпшілігін жүргізу үшін ... ... ... ... ... ... ... ақпарат
та ақшамен алынады.
Жоғарыда аталған факторлармен бірге кәсіпкерге оның күшімен атқара
алмайтын ... мен ... ... ... ... тасымалдау,
күзет, байланыс қызметі, консультациялар жэне т.б.). Мұндай көрсетілген
қызметтер үшін ол ақша төлеуі керек.
Кәсіпкерге өз ... ... үшін ... ... ... керек.
Егер мұндай капитал болмаса, оны қарызға алуга тура келеді.
Кәсіпкерге кәсіпкерлік қызметтің материалдық құралдарын, ... ... бір ... және оны ... ... беру ... деп ... Қазіргі кезде қарызға берудің бүл формасы «лизинг» деп
аталады.
Кәсіпкердің тұлғасы ... оның ... ... ... оны ... ... және қоғамдағы алатын
орнымен сипатталады. Көптеген зерттеушілер ... тән ... ... оның ... мен ... бас тігуіне аса назар
аударады.
Кәсіпкерлік - коммерциялық жетістіктерге қол жеткізу үшін ... ... ... қуат, ынта-жігер. Оның мәні сол - ... ... ... ... ... дейін көтеруі тиіс.
Кәсіпкерліктің мәні ең алдымен кәсіпкерлік кірісті қамтамасыз ететін
шешімдер мен іс-әрекеттерді жүзеге асыруға ... ... ... ... - жеке және ... тұлғалар жүзеге асыратын дербес
шаруашылық қызметтің (коммерциялық ... ... ... түрі. Ол
капиталистік дамудың өнімі болып табылады. Оның пайда ... ... ... ... ... мен ... бар[9]. Олар:
а) азаматтық қоғам мен қүқықтық мемлекеттің пайда болуы;
ә) мемлекет пен қоғамның мүдделерімен ... ... ... ... ... оған ... оның ажырамайтын құқықтары мен
бостандықтары идеясының қалыптасуы;
б) жеке меншікке деген адамның ажырамайтын ... және ... ... ... ... ... еркіндігін қазіргі
мағынасында түсіну идеясының нығаюы;
в) меншіктің мемлекеттік биліктен және соған ... ... ... биліктен бөлінуі;
г) өмірдің экономикалық, әлеуметтік, саяси салаларға бөлінуі;
д) нарықтық экономиканың пайда болуы.
Ал, кәсіпкерлікке тән негізгі белгілер мыналар:
1. ... ... ... ... ... жаңашылдық сипаты
«Кәсіпкер» және «бизнесмен» ұғымдары синонимдес ұғымдар. Бұлар, шынында да,
туыстас категориялар болып ... - бұл ... ... қол ... ... ... алу және
сатуға, сондай-ақ мүдделі жақтардың өзара пайдасына қарай тауарға, басқа да
қызмет түріне немесе ақшаға ... ... ... ... жүзеге
асырылатын жеке адамдар, кәсіпорындар, сонымен бірге, белгілі бір ұйымдар
атқаратын экономикалық қызмет.
Кәсіпкерліктің «өмір сүру», әрекет ету ортасы рынок болып ... және ... ... ... тығыз байланысты ұғымдар.
Рынок пен кәсіпкерлік бір-бірінен ажыратуға болмайтын ... ... ... ең ... да нұсқа анықтамасы еркін кәсіпкерлік
экономикасы.
Рынок - бұл тауар өндірісінің өз заңдары, өз ... ... ... Оған ... және ... ... ... мен қызмет
түрлерін тарататын әлеуметтік-экономикалық қатынастар жиынтығы немесе
сатушылар мен сатып алушылардың ... ... ... ... ... етуші тетік деген анықтама беруге болады. Айырбас - бөлістен түскен
өз тиесілі үлесін айырбастауға ынталы адамға өзі қалаған белгілі бір ... ... ... ... пен айырбас кез келген қоғамдық құрылыстың
негізін құрайды. Айырбас - рыноктың негізгі ... ... ... қоғамдық қажеттіліктерді қанағаттандыру үшін мақсатты түрде
қайта өңдеп, қайта қүру үрдісі.
Нарьқ - өндірушілер-сатушылар және ... ... ... ... алу ... жүзеге асырылатын тауар және қызмет түрі айырбасы
үрдісіндегі өзара қатынастарының ... және орта ... ... ... ілгерілеудің ең
маңызды факторы ... ... ... ... әкеледі. Бәсекені
кәсіпкерліктегі маңызды мәселе ретінде қарауға болады. Бәсеке - өндіріс пен
өнімді ... ең ... ... ... тиімді жағдайлар үшін тауар
өндірушілер арасындағы өзара жарыс.
Кәсіпкерлерді бірқатар критерийлер бойынша жіктеуге болады:
- қызметі мен табысының көлеміне қарай;
- қалаптасудың әлеуметтік ... мен ... ... ... ... болған бастапқы қорларына қарай;
- экономикалық жүйеде атқаратын қызметіне қарай;
- экономикалық және саяси мақсаты мен мүддесіне қарай;
Бірінші өлшем бойынша ... - ірі, орта және ... ... ... ... мен ... ... те қарастырады.
Кәсіпкерлердің бір тобы кәсіптерін өз күштерімен, яғни жалдамалы
еңбекті пайдаланбай ... ... ... бұл түрі жеке ... ... күшіне сүйенеді. Олар өндірістік, нарықтық және ... ... ... ... асырады.
Ал дамыған, алдыңғы қатарлы елдердің тарихына көз жүгіртсек, ... ... ... ... және ... ... көреміз.
II. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА КӘСІПКЕРЛІКТІҢ АЛАТЫН ОРНЫ
2.1. Қазақстан Республикасында кәсіпкерліктің қалыптасу кезеңдері
Қазақстанда кәсіпкерліктің қалыптасуының өзіндік ... ... ... ... ... ... ... қарастыруға
болады.[10] Сонымен кәсіпкерліктің қалыптасуының бірінші кезеңі ... ... ... ... 1986 ... ... еңбек қызметі туралы» КСРО заңы күшіне енгізілгенде ... іс ... ... етілді. «Жеке дара ... ... Заң жеке ... ... ... осы бағытта алғашқы
қадамдар да жасала бастаған-ды. Аталмыш заң кәсіпкерлікке ... ... ... ... Оның ... байланысты Қазақстанда кішігірім
өндірістер мен қызмет көрсету салаларында едәуір көлемде шағын ... ... жеке ... ... ... ... ... Бірақ, соған қарамастан, бүл кезең нарықтық құрылымдар дамуының
бастауы болып табылады.
Екінші кезең 1990 ... ... ... ... ... ... ... шаруашылық
қызметінің еркіндігі және кәсіпкерлікті дамыту туралы» заң қабылданды,
бұл шын ... ... ... ... айналды. 1990 жылы
мамырдың 21-інде «Қазақ КСР-індегі шаруа қожалығы туралы» Заң қабылданды.
Шаруа ... деп ауыл ... ... ... ... еңбек бірлестігі аталды. Шаруа қожалығы ауыл шаруашылығының тең
құқылы өндірістік бірлігі ... ... ... ... КСРО Жоғары Кеңесінің «КСРО-дағы азаматтар
кәсіпкерлігінің жалпы ... ... Заңы ... Осы заң кіріс
алуға немесе жеке пайда табуға бағытталған ... ... ... өз ... және өз ... ... ... асырылатын
азаматтардың бастамашыл, дербес қызметіне қолдау жасады.
1991жылдың 21 маусымында қабылданған ... ... ... және ... ... ... Заңында шаруашылық
серіктестіктерінің мынадай түрлері қарастырылды:
- ... ... ... ... ... ... ... қосымша жауапкершілікті серіктестіктер;
- акционерлік қоғамдар.
1991 жылдың ортасынан бастап жеке ... ... ... ... ... дами бастады. 1991жылдың 1-шілдесінде КСРО
Жоғарғы Кеңесінің мақұлдауымен «Кәсіпорынды мемлекет иелігінен алу ... ... ... туралы» Заң қабылданды.
1991 жылдың аяқ кезіне орай жеке кәсіпкерлікті ресмилендіру
бағытында шешуші ... ... бұл ... ... ... кэсіпорындарды жаппай жекешелендіру үрдісін ... ... ... ... ... ... ... осы кезең республиканың тәуелсіз
мемлекет болып қалыптасуымен тұспа-тұс ... Бүл ... ... ... ... бірден-бір негізі ретіндегі мемлекет
иелігінен алу және жекешелендіру үрдісін жандандыру мәселесін алға ... ... 1992 ... ... ... ... дейінгі аралықты
қамтыды. Үшінші кезеңде жаппай жекешелендіру үрдісі жүріп, жеке меншіктің
мәнді құқыққа ие ... ... ... Біздің қазақстандық жаңа
кәсіпкерлік аяғынан тік түрып, іс ... ... ... ... ... айналып, өзінің әлеуметтік міндеттерін орындай бастады.
1992 жылдың 4-шілдесінде ... ... ... ... ... өте ... заңы ... жылдың бас кезіндегі бағаның босатылуы және экономикалық
реформаның нақты жүзеге аса ... ... ... ... элеуметтік-экономикалық өмірінің белсенді әрі толық құқылы
субъектілері ... ... ... ... ... жылы ... айында қабылданған «Жеке кәсіпкерлікті қорғау ... ... ... жеке ... ... ... түсініктеме беріледі:
жеке кәсіпкерлік ұғымы жеке азаматтардың жеке кәсіпкерлігін де, мемлекеттік
емес заңды түлғалардың жеке кәсіпкерлігін де қамтиды.
1992 ... ... ... ... ... ... жэне ... ахуалдың тұрақсыздығы маңызды отандық ... ... күрт ... ... ... ... мен дамыту жөніндегі бірінші ... ... ... ... үшін ... іске ... ... қарамастан, республикада ... ... мен ... ... ... мүмкіндік
берді. Олардың нәтижелері бойынша мемлекеттік ... ... ... жеке және ... ... ... ... көрсету,
мемлекеттік меншіктің еңбек ұжымдары мүшелерінің меншігіне акциялар ... ... ... ... ... ... сату жолымен жеңілдік
талаптарын жасау енгізілді. Сол ... ... ... бағалы
қағаздардың биржалары,валюталық биржалар, коммерциялық банктер, тұтас-
делдалдық кәсіпорындар, ... ... ... ақпараттық
орталықтар, жарнамалық агенттіктер және басқалары құрыла бастады.
1992-1993 жж. көлемінде жалпы қоғамдық өнім ... - ... ... - ... ... ... ... - 28%-ға, халық тұтыну
тауарларын өндіру - 33%-ға ... ... жылы ... иелігінен алу және жекешелендіру
үрдістерін ... бір ... ... ... ... ... ... пакеті қабылданды. Кәсіпкерлік ... ... ... - осы жекешелендіру болды.
1995 жылы желтоқсанның 23-інде «Жекешелендіру туралы» Заң күші бар
Президент ... ... жылы ... ... ... ... ... кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау туралы» ... Осы ... ... ... ... ... ... кәсіпкерліктің инфрақұрылымы, ойын бизнесі, шоу бизнес,
венчур фирмалары, шағын ... ... ... ... ... және т.б. ... ... дамыту қарқынын арттыру үшін
1997 ... ... ... ... ... ... ... қолдау туралы" заңдар қабылданды; қолданыстағы
заңнамалық актілерге бірқатар өзгертулер мен ... ... ... ... кәсіпкерлік субъектілерін тіркеудің, оларды жабудың,
лицензиялау мен патенттеудің тәртібі оңайлатылды; оңайлатылған ... ... оның ... ... ... ... мүліктің бөлігі шағын кәсіпкерлікке ... ... ... ... ... қолдау жүйесі ұйымдастырылды.
1997 жылдың 19-маусымындағы "Шағын ... ... ... ... ... ... ... субъектілеріне жеке кәсіпкерлер,
өндірістік кооперативтер, шаруашылық серiктестiктері ... ... - ... ... ... саны 50 ... және ... орташа жылдық жалпы құны ... мың ... ... ... ... жылы ... ... Қазақстан Республикасының «Жауапкершілігі
шектеулі және ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлік қызметтің жүзеге асырылуы ... жою ... осы ... ... ... ... Президенті «Жеке азаматтар мен ... ... ... ... ... қорғау туралы» Жарлыққа қол қойды.
Қазіргі таңда кәсіпкерлікті қолдау мен дамытудың 2007-2009 жылдарға
арналған ... ... ... түрде іске асырылып жатқанын атап
кету керек. Оның ... ... - ... технологиялық өндірістерді
құруға бағдар алған шағын кәсіпкерлікті дамыту жолымен орта ... ... ... жағдайларды жетілдіру.
Шағын кәсіпкерлік субъектілері үшін ... ... ... ... ұзартуа сату көзделді;, орнында болғанмен елдің алыс
аудандарында жатқан кәсіпорындарға жеңілдіктер айқындалды және т. б. ... ... ... орай орай 1999 ... қазанынан бастап барлық
бақылайтын органдардың тексерулері ҚР Үкіметінің қаулысына және ҚР ... 1999 ... ... ... ... ... заңдылық пен олардың негізділігіне қатысты тіркеуден және
тексеруден өткізіледі.
Шағын кәсіпкерлікті ... үшін ҚР ... ... министрлігі
патент бойынша жүзеге асырылатын жеке кәсіпкерліктің ... ... 1999 жылы 56 ... 2000 жылы 131-ге ... ... ... атап өту
керек 2001 жылы Салық кодексінде бұл тізімнің күші ... ... ... ... ... мен саны ... шектеулермен
ауыстырылды. 2000 жылдың 11-сәуірінен 31- желтоқсанына дейін және ... ... ... ... министрлік шағын кәсіпкерлік
субъектілерін тексеруді тоқтатқан болатын. 1999 жылдың қазанынан ... ... ... үшін ... жер ... ... Бір ... енгізілді. Шағын кәсіпкерлікті қолдау бойынша 50-дей инфражүйе
объектісі, соның ... : АҚ ... ... ... ... АҚ құрылды,
кәсіпкерлікті қолдауы үшін оған 10 ... аса ... 20 ... ... және 3 ... бақ бөлінді. Бұл тәуір нәтижелер берді.
2.2 . ... ... даму ... мен
формалары
Кәсіпкер - еркін нарықтың шаруашылықтағы басты тұлға. Қоғамдық
қатынастардың ... ... ... кәсіпкерлік қоғамның материалдық әл-
ауқатын көтеруге ықпал етіп қана қоймайды, сонымен бірге адамның ... іс ... ... ... ... ... мен келешекте дамуы ... ... ... кезеңінде аса зор маңызға ие. Соңғы жылдары
біздің елімізде кәсіпкерлік айрықша қарқынмен даму ... ... ... өміріндегі елеулі қүбылысқа айналғаны да шындық және бүл ... ... ... ... реформаның терендеуіне қарай ... ... ... бар ... кәсіпкерлікке қарай аяқ басуда.
Әлеуметтік күш болып табылатын кәсіпкерлік постсоциалистік кезеңнің
көптеген қоғамдық-экономикалық ... ... ... ... жаңа ... ... көтерілуіне жәрдемін тигізуде.
1990 және 2003 жылдар аралығында ... ... ... бағытталған нормалардан тұратын жалпы көлемі - 8 заң
актісі, 19 жарлық және эр түрлі дәрежедегі көптеген ... ... ... және жалпы қоғамдағы құрылымдық
өзгерістерге өзіндік серпіліс жасайтын ерекше тетік ... ... ... ... ... әсіресе қазіргі уақыт үшін маңызы ... ... ... құбылыс бола отырып, бүгінгі таңда өз
дәрежесінде ... ... да ие ... ... ... мен ұлғаюына ірі корпорациялармен қатар,
ұйымдастырушылық құрылымдарын ... ... және ... өндіріспен
байланысын күшейте отырып шағын және орта кәсіпкерлік те тұрақты түрде ... қоса ... ... ... бай ... ... ... орта бизнестің тек қана сауда саласында ғана емес, сонымен ... ... ... да, оның ... ауыл ... қызмет көрсету саласында, құрылыста және т.б. ... ... ... ... ең ... ерекшелігі - оның жеке кәсіпкерлікті
дамытуы мен жеке меншікті қалыптастыра алу мүмкіндігінде. Осы жеке ... және ... да ... жеке ... құрылуымен әрбір адамның
өзінің жеке ісін ашуына мүмкіндік тууы әбден мүмкін.
Кәсіпкерлік қызмет түрі жағынан өндірістік, коммерциялық, қаржылық ... ... - бұл ... ... ... ... ... ақпарат өндірісін жүзеге асыратын, белгілі бір рухани құндылықтар
қалыптасатын қызмет. Мұнда ... ...... үшін ең негізгі болып
табылады.
Алайда, елімізде кәсіпкерлік қызметтің осы саласы ... өту ... ... ... күрделі, жағымсыз өзгерістерге
ұшырады.
Қазақстан үшін өндірістік кәсіпкерлік аса қажет ... ... ... ... ... қатынастар жоғарғы қарқын алғаннан
кейінгі міндет - енді халық тұтынатын ... ... ... ... салаларды дамытуды жолға қою.
Қазақстан нарық жүйесіне өте бастаған алғашқы ... ... ... ... дами ... Коммерциялық кәсіпкерлікте тауар-
ақша, сауда-айырбас операциялары негізгі роль атқарады. Онда өнім өндіруге
байланысты өндірістік ресурстармен қамтамасыз ... ... ... ... ... әдетте кәсіпорын мен фирманың
рентабельділігін 10-12%-ға қамтамасыз етсе, коммерциялық қызмет 20-30% ... да ... ... ... ... тағы бір ... түрі - қаржы кәсіпкерлігі болып табылады.
Оның әрекет ету ауқымы - баға, құн айналымы. Қаржы ... ... ... ... ... да жүре береді, алайда, сақтандыру ісі,
банк істерінде өз бетінше, дербес ... ете ... және ... ... санына қарай, кәсіпкерліктің мынадай
формаларын бөліп көрсетуге болады. Жеке дара және ұжымдық ... бұл ... ... ... ... ... ... отыратын кәсіпкерлік қызметтің ұйымдастырушылықтық заңды
формасы ауқымында ... ... дара ... дегеніміз - істі өз есебінен жүргізетін,
бизнесті өзі ... өз ... ... міндеттемелері бойынша
жауапкершіліктің бәрін өзі көтеретін, өз бетінше ... ... ... ... ... жеке дара ... - бүл барлық кірісті
өзі иеленетін және ... ... өзі ... бір адам ... бір
отбасы иелік ететін кәсіпорын. ... бүл ... ... ... ... ... ... кооператорлар) кеңінен таралған.
Отбасылық бизнес жағдайында жүмыс күнін және еңбек бөлінісін
ыңғайластырып құруға мүмкіндік ... ал бұл, өз ... ... әйелдер, студент жастар немесе балалар мен ... ... ... мен ... ғана ... қалада да шаруашылық жүргізудің
отбасылық формалары пайда ... Ауыл мен қала ... ... ... ... Егер ... кәсіпкерлік көбінесе отбасылық
бизнес, шаруа қожалығы мен ... ... ... кәсіпорындары
болса, қалада - ол киім тігу және оны ... ... ... ... жэне т.б. ... ... ұсынатын кәсіпорындар,
тәрбие жұмысын жүргізетін және білім беретін фирмалар, қауіпсіздік-күзет
қызметін іске асыратын мекемелер мен ... ... ... ұжымдық кәсіпкерлікке тоқтала кетейік. Ұжымдық ... бір ... ... субъектінің иелігі болып ... ... ... ... табысқа жетуі үшін жеке жауапкершілікті
көтеретін кәсіпкер болмайды. Ұжымдық кәсіпкерлікке акционерлік ... ... және т.б. ... ... — бұл ... ... ... асыру мақсатында
акцияларды шығару және сату арқылы өз үлестерін ... ... ... жеке ... өзара келісімімен қүрылатын өндірісті ұйымдастыру
формасы. Акционерлік қоғамның ашық және ... ... ... ... қоғамда акциялар осы қоғам ... ... ... ал ашық ... олар кез ... ... ... сатылуы мүмкін.
Серіктестіктердің де негізгі 3 түрі бар. Олар - толық, аралас,
жауапкершілігі шектеулі ... ... ... ... ортақ иелері ретінде екі немесе одан да көп ... және ... ... ... ... шаруашылық серіктестікте қатысушылар
мүлік жеткіліксіздігі жағдайында бірдей жауап ... Бұл ... ... ... ... ... ... таңдаған тәсілмен бөледі,
бірақ, келісім болмаған жағдайда, табысты тең етіп ... ... ... ...... азаматтар мен заңды
түлғалардан тұрады және бірлескен шаруашылық мақсатында аталған тұлғалар
арасындағы ... ... ... ... ... ... ... құрамында тиесілі барлық мүлік пен серіктестік міндеттері бойынша
қосымша жауапкершілікті көтеретін бір ... ... ... ... ... ... құйған үйлесіммен шектелетін қатысушылар да
болады.
Ал, ... ... ...... қызметті
жүзеге асыру мақсатында түрлі заңды түлғалар мен жеке тұлғалардың капитал
және басқа да мүлкін біріктіру ... ... ... ... ... ... үлестері негізінде ғана жауапкершілікті көтереді.
Кәсіпкерліктің жоғарыда аталған түрлері мен формаларының бәрі біздің
республикамызда кеңінен ... ... ... ... ... ... заң актілеріне қайшы келмейтін кәсіпкерліктің
кез келген түрі мен формасын ... ... ... әрбір азаматы
өзінің жеке ісін ... ... өнім мен ... ... ... ... алады.[13]
Қазақстанда кәсіпкерлік қызметті дамытуға қажетті барлық жағдайлар
жасалынуда. Түрлі оқу ... ... ... ... ... ... ... жүмыс істей бастады. Мүнда өз ісін ашуға
талаптанушылар қажетті білім ала алады. Өйткені, кәсіпкерлік табысты ... оны ... жэне ... ... ... мен ... болуы
қажет. Кәсіпкерлікке оқып-үйрену қажет - бұл жеке бастың игілігі ғана емес,
бүкіл қоғамның гүлденуіне апаратын даңғыл ... ... ... ... ... ... принциптерге сүйенеді:
- Қазақстан ... ... ... ... ... ... мемлекеттік қолдаудың кешенділігі;
- Шағын ... ... ... мен
жүзеге асырылып жатқан шаралардың барлық шағын кәсіпкерлік субъектілері
үшін қолайлылығы;
- ... ... ... және ... ... ... ... алған 17 жыл уақыт ішінде шағын және орта бизнесте
жұмыс істейтіндер саны арта ... 2002 ... ... ... тек шағын
бизнес қана еліміздің бюджетінің 11%-ын қүрады. Ішкі өнім шығарудағы оның
үлесі 17% ... ... ... ... ... ... жоғары:
сауда саласында - 94,6%, қонақ үй және мейрамхана бизнесінде - 90,9%.
Дамыған ... ... ... ... ... 60-90% ... сонымен қатар,
ол ішкі өнімнің 60-тан 90%-ға дейінгісін құраса, Қазақстан ... көп ... - жеке дара ... ... мұнда 281 мың ... ... 557 мың адам ... ... ... бұл ... ... 72,5%-ы.
Шағын бизнес сауда, қызмет көрсету және ауыл ... ... ... ... ... ... ең көп ... Қазақстан облысында - 16,6%, Алматыда - 13%, ... ... ... ... ал аз ... аймақтар: Қызылордада - 2,1%, Маңғыстау
облысында - 2,2%, Атырауда - 2,3%. Шағын ... ... ... ... ... ... ... орында тұр, бұл көрсеткіш - 24,9%-ды
құрайды. Шағын ... өнім ... әэне ... ... ... ... 2002 ... қаңтар-қазан айлары аралығында 44,8
млрд. теңгені құраған.[14]
Республикада шағын және орта ... ... ... ... бағдарламасы жасалған. Бүл бағдарлама бойынша шағын және
орта бизнес ... саны ... ... ... 500 ... ал онда
жұмыс істейтіндер саны - 2 миллионға жетеді деп күтілуде, ішкі ... ... үлес ... 25%-ға ... келтірілген факторлар негізінде, ... ... тобы өз ... ... ... ... әл-ауқатының экономикалық негізін қалап, оның гүлденуі мен ... ... ... ... ... ... қоғам мен
кәсіпкерліктің өзара әрекет ету қатынасы нығайып келеді. Көптеген ... заң ... ... отырып, мемлекет кәсіпкерліктің елдегі әлеуметтік
- саяси жағдайды тұрақтандырушы ... ... ... етіп отыр.
Кәсіпкерліктің шынайы субъектісі ... өз ... бар ... ... ... алған адамдар тобы қалыптасуда.
Нарықтық экономикаға өту монополизмді жоюға жэне бәсекелестікті
дамыту бағытында өндірістік құрылымдарды ... ... ... талап етті.
Бұл міндетті шешу, әлемдік тәжірибе көрсетіп отырғанындай әр түрлі меншік
формаларына негізделген кәсіпкерліктің дамуынсыз мүмкін емес.
2.3. ... ... ... және реттеу
Қазақстан Республикасында кәсіпкерлік мемлекеттің қолдауымен жэне
қатаң бақылауымен дамып келе жатыр. ... ... ... ... бағыттарға бөліп қарастыруға болады.[15]
1.Кәсіпкерліктің қызмет етуі мен ... ... ... Бұл ... ... ... республикалық және басқа да
нормативті-құқықтық актілер қабылданды: ... ... ... ... еркіндігі және кэсіпкерлікті дамыту туралы», «Жеке
кәсіпкерлік туралы», «Шағын кәсіпкерлікті ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету және қолдау
жүйесінің қалыптасуы. Бұл үшін ... ... ... және ... ... мен ... саясаты жетілдірілуде. Ең алдымен
тиімді кәсіпкерлікті жеңілдіктер көмегімен ынталандыру үшін салық салуды
өзгерту қажет. ... ... ... пен ... мүддесін ынталандырушы
қызмет атқаруы тиіс.
3.Үкімет орта мерзімді несие берумен қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... ... шараларын қолдануда.
Республикалық және аймақтық деңгейде кәсіпкерлік құрылымдарды қолдаудың
бірлескен ... құру ... Бұл ... ... ... ... ... және кәсіпкерлік құрылымдардың табысы, сондай-ақ халықаралық
ұйымдардың шағын кәсіпкерлікті қолдау үшін бөлетін ресурстары болады.
Бүгінгі күні ... ... ... және орта ... ... өзекті болып отыр. Мемлекеттің шағын кәсіпкерлікті дамытуға
көп көңіл бөлуі оның оң экономикалық, саяси және ... ... ... ... кәсіпкерлік: 1) бәсекелік ортаны қалыптастырады;
2) рынокты отандық тауарлар және қызметтермен ... ... ... ... ... қамтамасыз етеді.
2005 ж. 1 қаңтардағы жағдай бойынша Қазақстанда 208409 кәсіпорын
тіркелген, оның 93,9% ... 5,1% орта және 1% ірі ... ... ... ... басым бөлігін - 82,7% жеке ... ... ... 12,7% ... кәсіпорын және 4,6% шетел
кәсіпорындары ... ... ... 36% ... ... 13%
мүлікпен операция жасау саласында, 9,8% ... 8% ... ... ... ... ... қолдау шараларына қарамастан, оның ойдағыдай
дамуына кедергі келтіретін мэселелер жылдар бойы өзгерген жоқ. ... ... ... тиімді қызмет етуіне ... ... ... бірінші орында салық саясаты, екінші - экономикалық
жағдайдың түрақсыздығы, үшінші - ... ... ... ... ету, соңғы орында - мемлекеттік органдармен ара қатынас мәселесі
тұр.
Мұның барлығы кәсіпкерлікке мемлекет тарапынан көмек ... ... ... ... ... қорытындылай отырып,
Қазақстандағы кәсіпкерлік қызметті белсенді етудің ... ... ... ... ... мемлекеттің араласпауы;
2.Мемлекет тарапынан материалдық көмек көрсету;
3.Шаруашылық субьектілері мүліктерінің қорғалуына кепілдік беру;
4.Экономикалық еркіндік және ... ... ... теңдей құқық беру;
5.Рынок инфрақұрылымын дамыту;
6.Шаруашылық жүргізудің бәсекелік ... ... ... ... ... ... ... дамытуда елбасы тарапынан да ... ... ... ... бірі ҚР ... ... ... Назарбаевтың
Қазақстанның 2030 жылға дейінгі Даму стратегиясын одан әрі іске асыру
жөніндегі ... ... ... ... алға ... отыз ... атап ... Кәсіпкерлік те республикамыздың экономикасының
маңызды бөлігі болғаныдықтан, он үшінші бағытты — ... және орта ... ... дәйекті іс-қимыл деп көрсетіп, ... ... ... ... ... кәсіпкерлік туралы» Қазақстан ... ... мен ... енгізу туралы" Қазақстан Республикасының Заңын
қабылдау Заң;
85. Кәсіпкерліктің дамуын және ... ... ... ... ... ... ... Жаңа кәсіпорындар мен компаниялар құру ... ... ... ... ... ... және ... мен
өкілдіктерді есептік тіркеу туралы» Қазақстан Республикасының ... мен ... ... туралы Қазақстани Республикасының Заңын
қабылдау;
Қазақстан дамуының 2030 ... ... ... Қазақстанның
әлемдегі бәсекеге мейлінше қабілетті елу елдің қатарына кіру ... 2015 ... ... ... даму ... ... ... диверсификациялауды, технологиялық серпілістерді жүзеге
асыруды, сонымен қатар кәсіпкерлік ... ... ... мен ... ... ... іргетасы ретінде дамытуды болжайды.
Қазіргі кезде Қор ... ... ... ... ... және дамыту саясатын жүзеге ... ... даму ... ... табылады. 10 жылдық даму кезеңін басынан
өткізе отырып, Қор ... ... ... 2008 ... ... ... орта кәсіпкерлікті дамытудың жаңа Концепциясын дайындады.[17]
Жаңа Концепцияның және шағын және орта ... ... ... ... міндеті Қазақстанда шағын және орта ... ... оның ... ... осы ... ... мен бәсекегеқабілеттілігіне жәрдемдесу болып табылады.
ШКС-ті қаржылай қолдау жөнінде 10 жылдық тәжірибесіне ... ... ... ... ... ... ... қолдау бойынша
екінші деңгейдегі банктер арасындағы нақты үлесі 2-3% құрайды.
Жақын уақытта Қазақстанның шағын және орта ... ... ... ету үшін және ... көпшілігінің қаржы ресурстарына қол
жеткізушілігіне нақты ... беру үшін және де осы ... ... ... ... ... әсер ету үшін Қор қаржылай
қолдауды едәуір ұлғайтуы тиіс.
Мемлекет тарапынан Қорға бөлінетін ... ... ... ... ... екінші деңгейдегі банктер арқылы жіберу
жоспарланып отыр. Бұл әрекет ШКС үшін ... ... ... ... ... себебі ЕДБ-ң Қор арқылы алатын қаражат құны ЕДБ-ң сыртқы
нарықтан ... ... ... ... ... ... болатын болады.
Бұдан бөлек, Қор жеке ... ... ... ... бірдей анықтау критерийлерін өзгертуді және ... ... ... және ... ... алуды осыған
сәйкестендіруге бастамашылық ... ... ... ... ... ... ... уақытта бәсекеге қабілетті елдердің алдыңғы ондығына кіретін елдерге
(Қазақстан қазір сол ... ... ... 2006 ж ... ... қабілетті рейтингте Қазақстан 56-шы орын, Литва – 40-шы, Италия –
42-ші, Греция – 47-ші, Польша – 48-ші, ... – 50-ші ... ... ... ... ... ... таңдау үшін салыстырмалы
түрде Италия және ... ... ... бет ... (Италия – кәсіпкерлігі
тұрақтанған дәстүрлі ел, Польша – ІЖӨ бірдей деңгейлі өткен кеңестік ... ... бұл ... микро – 10 адамға дейін және ... ... 2,7 млн. ... шағын – 50 адамға дейін және жылдық айналымы 13,5 млн. ... орта – 250 ... ... және жылдық айналымы 67,4 млн. долл.дейін
деп бөлінеді.
Қазақстанда төмендегідей көрсеткіштерді пайдалану ... ... – 10 ... ... және ... ... 1 млн. ... шағын – 50 адамға дейін және жылдық айналымы 3 млн. долл.дейін;
6) орта – 250 ... ... және ... ... 10 ... мен ... ... «Самұрық-Қазына» Қорының арқасында  орта
және шағын кәсіпті қолдау үшін  ... ... ... ... оларды әлі
де болса кеңейту керек. Орта және шағын кәсіптің өндірген тауарларына деген
сұранысты  арттыру үшін жағдай ... ... ... ... жою
қажет. Отандық өндірісшілерді  дұрыс жұмыс істемейтін ... ... ... 120 ... 40 млрд. теңгеден астамы   игерілді.  Бұл
бағдарлама бойынша ... ... 1 ... ... ... ... дейін   игеріліп бітетін секілді. Бірақ, онан кейін не істейміз
деген сұрақ туады.  Әрі қарай орта және ... ... ... ... ... ... ... қаржы  тартуға тірелетін
дүние. 
Осы жылдың сәуір айындағы мәліметтерге қарағанда, 42 млрд.теңге ... орта және ... кәсі ... ... ... ... ... қайта
қаржыландыруға  қаржының 64 пайызы, ал жаңа жобаларға 36 пайызы жұмсалған. 
Статистика агенттігінің мәліметтеріне ... осы ... екі ... өткен жылғы дәл сондай мерзіммен салыстырғанда, орта
және шағын кәсіптің өндіру және қызмет көрсету ... 10 ... ... осы ... жұмыс істейтін адамдар саны 6 пайызға ... Орта ... ... ... экономикалық белсенді адамдардың 22 пайызы қамтылған.
Ал бұл дегеніңіз - 2  миллионға жуық адам.Орта және ... ... ... негізінен  Солтүстік Қазақстан, Қызылорда және ... ... мен  ... ... ... байқалады.[19] 
«Самұрық-Қазына» жанындағы Қоғамдық консультациялық Кеңес  осы
жылдың  ақпан айында ... ... ... ... ... ... аясында  мемлекеттік органдардың  қабылдап жатқан
шараларының тиімділігін арттыру. Кеңес кәсіпкерлікті дамыту үшін 
қажетті ортаны  қалыптастыру жолындағы  ұсыныстарды  беріп,  ... ... ... ... үшін ... пен  ... арасында, 
даму институттары, ұлттық компаниялар мен  ... ... ... ... ... деп ... ... Назарбаевтың үстіміздегі жылы Қазақстан халқына
жолдаған “Дағдарыс арқылы жаңару мен дамуға” деп аталатын Жолдауында ... ... ... ... ... ... берілді. Олардың белсенді дамуы
үшін осыған дейін мемлекеттен 275 миллиард теңге қаржы бөлінген ... ... қоры биыл ... ... осы саланың қимылын
баяулатпау үшін 117 миллиард теңге бөліп отыр.[21]
Қорытынды
Шағын кәсіпкерлікті қолдау ... ... ... ... ... елдің іске белсенділігінің жоғарылауы болу ... ... ... кең ... және ... аумақтық экономиканың
қалыптасу базасын қамтамасыз етеді.
Орта және шағын кәсіпкерлікті ... және ... ... ... ... үшін ... шаралар қолдану керек:
1) нарыққа орта және шағын бизнеске кіру шартының жеңілдеуі;
2) экономикада жеке сектордың тез өсуі үшін ... ... ... ... шешу үшін ... ... спецификалық қызығушылықтары бар ... ... ... консолидациясының әсері;
Елде шағын кәсіпкерлікті дамуын қамтамасыз ететін құқықтық база ... ... да ... ... қамтамасыз ету, шағын бизнес құру
шарттарының нашарлауын болдырмау, заңның жүзеге асуын жоғарылату, ... ... ... ... жоюға көңіл бөлген жөн. Шағын кәсіпкерлік
қызметінің шекті қорытындысы жоғарылату және ... ... ... және ... ... реттеу арқылы заң бойынша салық төлеу
дәрежесін төмендету арқылы азаматтарды заңды экономика сферасына тарту;
- жергілікті ... ... ... ... ... ... Бұл шара ... кәсіпкерліктің қарқынды дамуына мүмкіндік береді,
жергілікті бюджетке қарызды өтегеннен кейін дұрыс ... ... ... нормативті сатып алу ... ... ... алынған және экологиялық жағдайға ұшыраған аумақта
орналасқан, бітпеген құрылыс ... ... ... 2 ... ... ... құрылыс біткен жағдайда және олар әлеуметтік ... өнім ... ... ... оны ... ... депрессивті аумақта пайда болған және аумақтық қажеттіліктерді
қанағаттандырып, өнім ... ... ... ... ... ... ... беру;
- кәсіпкерлікке инвестициялық салық несиесін ұсыну, экологиялық апат
аумағында орналасқан, ол прогрессивті технологияларды енгізу, ... ... ... оның ... ... ... жоғарылату,
өндіріс потенциалын қолдануды жақсарту.
Шағын инновациялы кәсіпкерлікті даму ... ... ... есептеледі. Олардың жұмысына:
- инновациялы ұсыныстарды таңдау жән экспертиза, олар жаңа ... ... және ... ... ұсыныс тәуекелін бағалау;
- ғылыми-зерттеу жұмысына және өнеркәсіпке қорытындыларын жіберуге
көмек ... ... ... ... ойлау қабілетін, профессионал деңгейіне
квалификациясын жоғарылату.
Лизингтік бизнестің дамуын ынталандыру үшін ... ... ... ... ... қолдану қажет. Негізгі қаражатты тез
амортизациялаудың екі түрі бар. Біріншісі нормативті мерзімді ... ... ... нормасын қысқарту. Екіншісі, меншіктің қызмет көрсетудің
алғашқы жылдарында амортизацияны келесі жылдардағы төмендеуіне байланысты
жоғары өлшеммен ... ... ... ауыр ... жағдайы техника
сұранысының төмендеуіне әкеліп соқты. Шаруашылықтың машина-тракторлық ... бойы ... ... ... ... өтіп ... ... тракторлар бөлшектер болмауына байланысты істен шығады.
Осыдан ... жолы ... ... ... етудің концепциясын жасау, бұнда энергетикалық, ауылшаруашылқ
машина және құрал-сайманның сандық және ... ... ... ол
ауылшаруашылық өндірісінің дұрыс құрылуы және дамуы үшін қажет; ... ... алу үшін ... негіз.
Депрессивті аудандарда мыналарды құру қажет:
- кәсіпкерлік қызмет үшін салықтан бөліктеп ... да ... ... және басқа да экономикалық стимулдарды қолдану;
- заңға, институтционалды, әдістемелік қамтамасыз етуді аумақты дамыту
мақсатына, оның потенциалын ... ... үшін ... ... ... ... ... жаңаша технологиялар, шетел ғылыми-техникалық
және басқару тәжірибесі, экономикалық интеграциясы бар ... және алыс ... ... ... ... ... нәтижесі шағын кәсіпкерліктің
санының көбуюі, ... ... ... ... инфрақұрылымын
дамыту, қызмет көрсету сапасы арқылы бәсекелестік деңгейін көтеру ... ... ... ... көбеюі жұмыс орнын көбейтеді.
Қолданылған әдебиет тізімі
1. Қазақстан Республикасының ... ... бап. ... ... ... ... үрдістерінің дамуы:
Кәсіпкерлерге жолдау//Егемен Қазақстан.2005. 16 маусым.-Б 2.
3. «Шағын ... ... ... туралы» Заң, 1997,19маусым,3-б
4. Шағын бизнестің дамуы//Қазақстан және оның өңірлері .2007.№3.-Б 27-33.
5. ... ... ... жаңару мен дамуға //Егемен Қазақстан.
2009.7 наурыз.-Б ... ... ... ... ... ... – www.stat.kz
7.Экономикалық теория бойынша практикалық оқу ... ... ... Б ... ... Б.М. ... ... Финансовая среда прелпринимательства: Учебно
– методическое пособие.-М:Финансы и статистика,2006.- Б. 255-230
9.Н.Ә.Назарбаев. Қазақстан – 2030//Егемен Қазақстан. 1997. 11 ... ... ... И.Н.Герчикова. Регулирование предпринимательской деятельности. ... ... ... ... кеңістігінде.-Алматы,1997.-Б.92
13. З.А. Ноғайбаева . Предприниматели –как социальная группа.-Алматы, 1999.-
С.-89.
14.Экономическая ... Курс ... под ... ... ... ... 2002, с.207.
15. Қазақстан Республикасының "Жеке ... ... ... ... ... ... ... Н.Ә. Жаңа элемдегі жаңа Қазақстан. ҚР Президентінің Қазақ-
станның халқына ... ... 2007, ... ... кәсіпкерліктің даму кезеңдері
|Кезең |Қамтитын |Қабылданған ... мен ... |
| ... |нормативтік актілер | |
|I ... |1986 ж. ... дара ... емес ... |
| | ... туралы», 1987 ж.|ресми формалары-индустриалды |
| | ... ... пен ... ... |
| | ... ... |
| | | | |
| | | ... қожалығы деп ауыл |
| | |1990 ж. 21 ... ... ... ... ... | ... шаруа |адамдардың отбасылық еңбек |
| | ... ... ... ... ... |
| | | ... ауыл ... |
| | | |тең ... ... ... |
| | | ... ... ... ... |1990 ж. 11 ... ... мен заңды тұлғалардың|
| | ... ... ... пен ... |
| | ... ... ... жүзеге асыру |
| | ... және ... ... ... |
| | ... ... ... қамтамасыз ететін |
| | ... ... ... экономикалық |
| | | ... ... ... мен |
| | | ... белгіледі. |
| | | ... ... ... жеке ... |
| | | ... ... ... |
| | | ... немесе кәсіпорынның өз|
| | | ... және өз ... |
| | |1991ж. ... «КСРО-дағы |негізінде жүзеге асырылатын |
| | ... ... ... ... | ... жалпы |қызметіне қолдау жасады. |
| | ... ... ... ... |
| | | ... ... |
| | |1991ж. ... ... |
| | ... ... жауапкершілігі |
| | ... және ... |
| | ... ... |-АҚ; |
| | ... ... ... ... |
| | | ... ... |
| | |1991ж. 1 ... |ресмилендіру бағытында шешуші |
| | ... ... ... ... ... |
| | ... алу және ... үрдісі жүзеге |
| | ... ... |
| | ... ... | ... ... |1992 ж. «Жеке ... ... жеке |
| | ... ... ... жеке кәсіпкерлігін|
| | ... ... ... |де, ... емес заңы |
| | | ... жеке ... |
| | | ... |
| | |1995 ж. ... ... ... ... | ... |бір ... ... |
| | |1996 ж. ... ... ... ... |
| | ... |кәсіпкерліктің инфрақұрылымы, |
| | ... ... ... ... ... |
| | ... ... ... ... |
| | | ... ... ... |
| | | ... ... ... |
| | | ... ... ... |
| | | ... ... қызметтің |
| | |1998 ж. ... ... ... жолындағы |
| | ... және ... ... жою. |
| | ... | |
| | ... ... | ... ... ... ... ... агенттігінің ресми
сайты www.stat.kz
-----------------------
[1] Экономикалық теория бойынша практикалық оқу құралы/ Ержан Жатқанбаев
редакциясымен.-Алматы,2006.- Б 139.
[2] Малое предпринимательство: Теория, мировой опыт и ... ... ... ... ,2005.- Б ... ... Республикасының Азаматтық Кодексі ,10 бап. ... ... ... ... ... оқу ... Ержан Жатқанбаев
редакциясымен.-Алматы,2006.- Б 140.
[5] Н.Ә.Назарбаев. Қазақстандағы кәсіпкерлік үрдістерінің
дамуы:Кәсіпкерлерге жолдау//Егемен Қазақстан, 2005. 16 маусым.-Б 2.
[6] Экономикалық теория ... ... оқу ... ... Жатқанбаев
редакциясымен.-Алматы,2006.- Б 141.
[7] Предприниматели как социальная группа/ Нағайбаева З.А. –Алматы,1999. ... ... ... деятельности/ Герчикова И.Н. –Москва,
2002. –Б 164.
[9] Основы социологии предпринимательства. -Экономическая ... ... ... ... 2002 –Б ... Основы предпринимательства/ Мамыров Н.К -Алматы, 1997. –Б 151.
[11] «Шағын бизнестi мемлекеттiк қолдану туралы» Заң, 1997,19маусым,3-б
[12] Қазақстан нарық ... М.Д. ... ... 1997. –Б ... Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексі ,10 бап. 1-тарау
[14] Қазақстан Республикасы статистика агенттігініғ мәлеметтері –
www.stat.kz
[15] ... ... ... ... оқу ... Ержан Жатқанбаев
редакциясымен.-Алматы,2006.- Б 147.
[16] Н.Ә.Назарбаев. Қазақстандағы кәсіпкерлік үрдістерінің
дамуы:Кәсіпкерлерге жолдау//Егемен Қазақстан.2005. 16 маусым.-Б 2.
[17] ДАМУ кәсіпкерлікті дамыту қорының ақпараттары
[18] ДАМУ ... ... ... ... Қазақстан Республикасы статистика агенттігініғ мәлеметтері –
www.stat.kz
[20] «Самұрық –Қазына» ұлттық әл-ауқат қорының ақпарлары
[21] Дағдарыс арқылы жаңару мен ... ... ... формалары
Жеке дара
Ұжымдық
АҚ
Серіктестік
Толық
ЖШС
командиттік
қосымша
жауапкершілігі бар
Өндірістік
кооператив

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 34 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпкерлік түрлері және салыстырмалы талдау6 бет
Экономика саласынан дәрістер курсы35 бет
«Қаржылық жағдайы» категориясын талдау объектісі ретінде теориялық зерттеу; қаржылық жағдайын талдау көрсеткіштерін жетілдіру бойынша тәжірибелік ұсыныстар. «Kazakhstan Trading Company» ЖШС мысалында70 бет
Ақшаның жалпы эквивалент және экономикалық категория ретіндегі түсінігі19 бет
Ақшаның экономикалық категория ретіндегі мәні26 бет
Валюта – дербес экономикалық категория ретінде37 бет
Дүниені философиялық түсіну: болмыс, материя – алғашқы категориялық ретінде6 бет
Жекеменшік экономикалық категория ретінде24 бет
Жұмыссыздық экономикалық категория ретінде26 бет
Игілік экономикалық категория ретінде. Тауардың мәні және оның қасиеттері10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь