Экономикалық жүйе жайлы

Кіріспе.

І. Меншік экомомикалық категория ретінде.

ІІ. Экономиклық жүйе.

ІІІ. Шекті пайдалылық теориялары.

Қорытынды.
“Меншік” ұғымы әрбір эканомикалық жүйенің фундаменті болып табылады. Ол тарихи түрде адаммен, қоғаммен бірге пайда болада. Алғашқыда осы ұғым жермен байланыстырылды. Сондықтанда меншік адамның дайын өнімдерге емес, жерге деген, яғни табиғи және өндіріс жағдайларына қатынасын байқатады. Мұнда адам өндіруші ретінде және өндіріс құрал - жабдығын иеленуші ретінде көрсетеді ( жер - қоғамдық өндірістің басты құралы). Материалдық игіліктерді өндіру нәтижесі арқасында адамда өндіріс нәтижесін иеленуіне мүмкіндігі ашылады. Материалдық игіліктерді адамдар бірлесе жүзеге асырғандықтан, өндіріс нәтижесін иелену қоғамдық эканомикалық қатынастар шеңберінде адамдар арасында жүзеге асады.
Өткен дәуірдегі эканомикалық ой меншіктің мәні мен мазмұны қарастыруда ерекше қоғам жасады. Физиократтар мектебінің негізін қалаушы француз эканомисі Франсуа Кенэ ( 1694 - 1774 ж ж.) “Эканомикалық кесте” ( 1758 ) деген еңбегінде меншікті көбейту процесін еңбек өнімділігі рөлінің басымдығын көрсеткен. Әуелден физиократ болған ол, еңбекшінің егін шаруашылығында басымдығын қолдап, оны барлық байлық пен әл - қуаттың қайтар көзі деп санаған.
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы. 1995 жыл, 30 тамыз.
2. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексi 27 желтоқсан 1994 ж. (жалпы бөлiм)
3. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексi. 1999 жыл. 1 шiлде (ерекше бөлiм)
4. Қазақстан Республикасының “Қаржылық лизинг туралы” Заңы 5 шiлде, 2000 ж.
5. Қазақстан Республикасының “Жер кодексi” 20 маусым 2003 ж.
6. Қазақстан Республикасының “Жеке кәсiпкерлiк туралы” Заңы 9 маусым 1997 ж.
7. Қазақстан Республикасының “Тұрғын үй қатынастары туралы” Заңы 16 сәуiр 1997 ж.
8. Жайлин.Ғ.А.Қазақстан Республикасының Азаматтық құқығы. Оқулық. Ерекше бөлiмi.1 Том. –Алматы. Заң әдебиетi, 2003
        
        Жоспар:
Кіріспе.
І. Меншік экомомикалық категория ретінде.
ІІ. Экономиклық жүйе.
ІІІ. Шекті ... ... ... ... ... ... ... болып
табылады. Ол тарихи түрде адаммен, қоғаммен ... ... ... осы ұғым ... ... ... меншік
адамның дайын өнімдерге емес, жерге ... яғни ... ... ... ... ... Мұнда адам өндіруші
ретінде және өндіріс ... - ... ... ... ... ... - қоғамдық өндірістің басты құралы). Материалдық ... ... ... ... ... ... ... ашылады. Материалдық игіліктерді адамдар бірлесе ... ... ... ... ... ... шеңберінде адамдар арасында жүзеге ... ... ... ой ... мәні мен ... ерекше қоғам жасады. Физиократтар мектебінің ... ... ... ... Кенэ ( 1694 - 1774 ж ... ... ( 1758 ) ... еңбегінде меншікті көбейту
процесін еңбек өнімділігі рөлінің ... ... ... ... ол, ... егін ... ... оны барлық байлық пен әл - ... ... көзі ... ... ... ... ... ретінде
Меншіктің пайда болу табиғатына ... ... ... ғылым өкілдері: Уильям Петти, ... ... және ... ... Олар ... рет ... топқа - жалдамалы жұмысшы,
капиталист және жер ... - ... ... ... ... ... - ... атасы, жер - оның анасы ... ... ... ... ... ... Пьер ... Прудон (1809 - 1865 жж.) ... ... ... ... ... баяндаған. Онда
ол ұсақ ... пен жеке ... ... ал капиталистік
меншікті сынаған. “Меншікті - бұл ... ... ... Прудон айтқан.
Меншіктің мұндай сипаттамасы кең тарай ... және ... ... Маркстың тұжырымдауы бойынша, меншік эканомикалық категория
ретінде ... еркі мен ... ... өмір ... ... ... өндіріс құрал - жабдығын ... ... және ... ... ... ... мен тұтыну процесі. Маркстің
теорияға сәйкес - құралдар, ... және т.б. ... ... ... ... “меншік” ұғымы тек қана заттық мазмұнымен
немесе адамның ... ... ... қана ... Адам
басқа адамдармен өзара тығыз байланыста өмір сүреді, еңбек ... және ... ... жатпайтын нәрсені - қоғамнан тыс,
басқа ... ... ... мүмкін емес. Айталық, тіл бір
ғана адамның ... ... ... ... ... жағдайда адам
ешкіммен сөйлесе алмайды. Меншікте дәл солай: ... ... ... - ... категория ретінде мазмұнын жаяды.
Меншік табиғи емес, ол ... ... ... ... ... ... ... қазіргі эканомикалық
мектебінің өкілдері ... ... - ... Коуз (1910 ... Армен Алчиан (1914 ж.) ... Бұл ... ... Й. ... ... Д. Нарт, Р. Познер және ... ... ... ... Осы ғалымдардың ... ... ... өзі ... бола ... тек ресурстарды қолдану арқылытұтас
кешенді құқық - міне осы ... ... ... Бұл ... барлығы меншік құқығын өткеру кезінде “ойын ережесін”
білуі қажет. ... ... ... және ... іс - ... қол ... үшін ... келісу керек пе?
Олардың ойынша, меншіктің кешенді құқығы төмендегідей он ... ... 1. ... ... яғни игіліктерге міндеттелген денелік (күш -
қуаттылық) бақылау құқығы;
• 2. пайдалану құқығы, яғни ... ... ... өзі ... етуді шешу құқығы;
• 3. басқару құқығы, яғни игіліктерді ... кім және ... ... шешу ... 4. ... деген құқық яғни игіліктерді қолдану нәтижесіне ие
болу құқығы;
• 5. ... ... яғни ... тұтыну, игілікті
жою немесе өзгерту құқығы;
• 6. қауіпсіздік құқығы, яғни ... ... және ... ... қорғау құқығы;
• 7. игілікті ... беру ... 8. ... иеленудегі мерзімсіздік құқығы;
• 9. сыртқы ортаға зиян келтіретін әдістерді ... ... ... 10. ... ... ... ... құқығы, яғни қарызды
төлеуге игіліктермен жалдау мүмкіндігі;
• 11. ... ... ... яғни ... мен ... ... бұзылған құқық шараларын ... ... ... ... ... ... ... талдау мынаны
білдіреді: меншік бұл - ... ... ... және рухани
игіліктерді ... ... ... және ... ... ... ... байқатады.
2.2 Меншіктің түрлері және олардың экономикалық қызметтері.
Меншік қатынастары қамтитыны: иелену ... ... ... ... ... өзіне пайдалы қасиеттерді табу), білік ету ... ... ... өткерілуі. Меншіктің экономикалық
өткерілу иесіне табыс, рента, пайыз диведенд алып ... ғана ... ... ... мен ... ... ... қарастыру маңызды, бірақ теория үшін өндіріс ... ... ... ... ... ғана ... сондай - ақ оның
әлеуметтік - эканомикалық салаларын талдау маңызды.
Өндіріс құрал - ... ... ... ... қатынастары
кез келген эканомикалық моделін (нарықтық, әміршілік - ... ... және т.б.) ... ... табылады.
-5-
Адамзат қоғамының даму ... ... ... ... түрі ... ... тұрмыстық қауымдастықтың ыдырауы,
отбасының бөлінуі және ... ... жеке ... ... болды.
Жерге жеке адам меншік иесі болып, оның ... сол ... ... ... берілді.
Өзін басқа отбасы ... ... ... үшін
қайтадан қауымдастыққа біріге бастап, қауымдастық ... ... ... ... қалаға берілген жерлер қауымдастық ... Бұл ... ... ... ... ... бейнесі
ретінде көрінеді.
Тіпті, ерте дүниенің өзінде-ақ ... ( ... ), жеке ... ... (қауымдық меншік иелері) меншік түрлері қалыптаса
бастады. Осылардың ... ... жеке және ... меншік түрі
көбірек дами түсті. Мемлекеттік ... ... ... ... экономикалық жүйеде бұрыңғы ... ... ... оның үлесі басқа меншік түрлерінің жалпы құрылмында
- 88,6 ... ... ... ... ... ... ... меншіктің үлесі 5пайыздан 30 ... ... ... және әлеуметтік құрылысқа байланысты мемлекеттік
меншік ... ... ... ... ... ... ... оның атқаратын қызметімен: жалпы қоғамның ... ... ... ... ... ... - ... адамға бағытталған ең жоғары тиімділікке
қол жеткізу арқылы сабақтастырылады.
Экономикада бұл ... ... ... ... ... ... тұстарда, яғни мемлекеттік монополиялардың ... ... ... Ол ... үшін аса ... еді: ... тұтынушыға үстемдігі пайда ... ... ... жою ... асты ... ... ... болды.
Қанағаттандырылмайтын сұраным ... ... ... ... ... ... мемлекеттік меншікті
жою емес, оның монополиялық ... жою ... ... ... өту және ТМД ... оның ... ... мемлекеттік меншікті ... ... ... ... - ... меншік үлесін
қысқартуға, оның ... ... ... ... ... ... тиімділігін артыру үшін бәсекелестік
-6-
ортаны ... оны ... ... ... ... ... үлесі 30-40 пайыз ... ... ... ... ... екінші жартысының ортасына
дейін жүзеге ... ... - ... ... ... ХІХ ... екінші жартысынан жедел түрде акционерлік ... ... ... немесе коперативтік меншік, ... ... ... ... ұжымдық меншік. Батыстың экономикалық ... ... ... ... ... ... емес ... кәсіпорынды түсінген.
Жеке меншік ұғымы тұрғысынан өз ... ... жеке ... еңбектік емес меншікке бөліп қараймыз. Соңғысында ... ... жер ... табысымен жалға берілген ... ... ... ... ... ... бойынша және басқа көздер
(жәрдемақы, степендия, зейнатақы және ... ... ... ... ... ... еркін бәсеке барынша қарқындап,
жеке кәсіпкерлердің өндіріс тиімділігі көтеруге және ... ... келе ... қажеттіліктерін қанағаттандыруға итермелейді. Сондай-
ақ оның терістұстары ... ... ... экономикалық
дағдарысы, жеке меншік - бұл ... - ... ... ... ... өз еркі ғана ... шешеді) меншік ... еді. ... ... ... қажет болады. Қазіргі
өркениетті қоғамда ... иесі ... ... ... ... ... ... өндіру экономикалық дағдарысын ескерту
туралы ... ... Жеке ... жаңа бағыт алуда ... ... ... ... жеке меншіктің, сондай-ақ өзінің мағынасында
өзгерді. Қазіргі уақытта жеке ... ... ... ... ... ғана емес, сондай-ақ ұжымдық (топтық), аукционерлік
және ... ... - ... иесі ... ... өткенге дейін ҚР-де кооперативтік ... - ... ... ... ... ... үй ... және
басқа да кооперативтік ұжым мен ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорын меншіктері мен
толықтырылды.
Көптеген әлем елдерінде ... ... түрі жан - ... ... ... кооперативтік бұл тауар мен қызмет
көрсетуді бірге өндіру ... ... өз ... ... ХІХ-шы ғасырдың басында пайда болған.
-7-
Муниципалды ... ... және ... ... түрлері мен өте
ерекше болып ... ... - ... “municipalis” немесе
немістің “munizipalitet” сөздерінен шыққан, қаланы ... ... ... ... меншікке үкімет ұйымдары мүлік және
әкімшілік аумақтық құрылымдарды ... ... ... ... коммунальды меншік деп ... ... ... жүйенің типтері мен моделдері.
Күнделікті экономикалық өмірде ... ... ... әр
қашанда белгілі экономикалық жүйе ... ... ... жүйе - бұл ... ... ... Ол
қалыптасқан мүліктік қатынастар мен ұйымдық түрлер ... ... ... ... ... ... жүйені топтау-
дың кең таралған екі фактор ... ... 1. ... типтері бойынша;
• 2. Экономиканы ұйымдастыру типтері бойынша;
Осындай әдістер ... ... ... ... төмендегідей
типтер арқылы бөледі:
а) Дәстүрлі экономика
ә) Әкімшілдік әміршілдік ... ... ... нарықтық экономика
в) Қазіргі рыноктық экономика немесе ... ... осы ... толығырақ тоқталайық.
а) Дәстүрлі экономика тұйықталған, оқшауланған ... ... ... ... ... дәстүр мен салт,
қандай тауарды қалай, кім үшін ... ... ... ... түрі ... қарағанда Азия, Латын ... мен ... ... өте сирек кездеседі.
ә) Еркін бәсекенің экономикасы ... жеке ... ... ... ... бәсекелік механизмімен сипатталады. Тұлға
өзінің барлық материалдық және ... ... өз ... ... ... Ол ... ... қоғам үшін ... ... Адам тек ... мүддесін көздейді. Бірақ бұл
жағдайда көптеген басқа ... ол ... ... ... бағыттайды және оның мойнында бұл ... ... ... ... ... саналы түрде көздегенмен де ол ... ... ақ жие ... ... Әкімшілдік әміршілдік экономика. ... ... ... және оны тереңірек талдау құбылысы ... ... ... ... ... ... етеді. Әміршілдік
экономика ... ... ... ... ... ... бейнесінде, тіпті табиғаты мен қарау байқалады. ... ... ... ... - ... ... - Әміршілік экономиканы нарықтық ... ... ... ... ол ашық ... жұмыссыздықтарды,
-9-
өндірістің тым құлдырауын болдырмайды. Ал қиын ... ... ... ... және ақша ... ірі халық ... мен ... ... ... шоғырландырады және
жұмылдырылады.
в) Қазіргі нарықтық экономика аралас экономика ... ... ... ... ... не? ... ... Пол
Самуэльсон былай ... ... ... ... ... ... сауықтырудың ... алып ... ... ... ... нарықпен, команда, дәстүр элементімен
болатын экономика”, - дейді.
Әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... экономисі, Фрайбург университетінің профессоры Вальтер
Ойкен (1891-1950ж.ж) ... ... Оның ... ... әлеуметтік қорғаудың ... ... ... ... ... қол ... ... жасау болмақ.
-10-
ІІІ бөлім.
Еңбектің құндық теориясының негізін ... ... ... және ... Олар ... рет ... ғылымдар ерте
дүниедегі Грек ғалымы Арестотел қойған сұрақтарға жауап беріп,
былай деген: ... ... құны оған ... еңбек
мөлшерімен анықталады”, сондықтан адам еңбегі тауар құнының ... ... ... ... ХІХ ... ІІ жартысында жаңа құн теориясы -
шекті пайдалылық теориясы жасалды. Оған ат ... ... ... ... ... ... ... Карл
Менгер (1840-1921) және Ейген Бем-баверк ... ... ... үшін ... немесе “бағалылықты”
субъективті қарастыру сипаты тән. Шекті пайдалылық ... ... ... ... К.Менгер былай деген:
“бағалылық бұл ... ... ... адамдар өзінің
қарауындағы бар игіліктерге мән беріп, олардың ... және ... ... үшін ... ... олардың ой санасынан
тыс өмір сүрмейді.” Демек, “бағалылық” бұл адамдардың ... және ол ... сана ... ғана ... ... ... мәнін нақты түсіндіру үшін К. Менгер
схемасын келтірейік. Бұл схемада пайдалылық ... ... |ІІ |ІІІ | IV |V |VI |VII |VIII |IX |X | |10 |9 |8 |7 |6 |5 |4 ... |1 | |9 |8 |7 |6 |5 |4 |3 |2 |1 |0 | | 8 |7 |6 |5 |4 |3 |2 |1 |0 | |
|7 |6 |5 |4 |3 |2 |1 |0 | | | |6 |5 |4 |3 |2 |1 |0 | | | | |5 |4 |3 |2 ... | | | | | |4 |3 |2 |1 |0 | | | | | | |3 |2 |1 |0 | | | | | | | |2 |1 |0
| | | | | | | | |1 |0 | | | | | | | | | |0 | | | | | | | | | | ... ... Х-ға дейін олардан талап ету ... ... ... ... ... ... Мысалы,1-ші тағамға
қажеттілігін көрсетсе, 10-шы ... ... ... ... 0-ге ... осы игіліктердің нақты ... және ... ... ... ... ... байқатады.Егер
нанның 1-ші км-ның пайдалылғы 10-ға тең ... ... 9-ға, ... 8-ге ... Әрбір осы соңғы игіліктің
пайдалылығы, яғни сол ... ... ең ... талап етуін
қанағаттандыру-шекті пайдалылық болады.
Қорытынды.
ҚР-сы қалыптасуымен дамуының стратегиялық мақсаты аралас ... ... ... ... табылады. Ол ... ... ... ... ... ... Олардың әрқайсысы жалпы экономикалық және ... ... ... өз ... атқарады.
Қандай да бір экономикалық ... ... ... ... ... болу ... ХІХ-шы ғасырдың ІІ-ші жартысына дейін
өмір сурген еркін ... ... ... ұсақ ... ... ие ... Ұсақ кәсіпкерлер ... ... Бұл ... ... дәуірі еді. ХІХ-шы ғасырдың екінші
жартысынан бастап ... ... ... ... түрі қалыптаса
бастады.
Қазіргі уақытта жетілмеген бәсеке жағдайында, ... ... ... ... ... кәдімгідей өзгерді. Мемлекеттік
меншіктің үлесі көбінесе ... даму ... ... ҚР-да
“Мемлекеттік меншіктің көбінесе елдің экономикалық даму ... ... сірә 30-40% ... ... ... ... экономиканың өзегін республиканың ерекше меншігін ... ... ... негізделген саласы құрайтынына байланысты”.
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы. 1995 жыл, 30 ... ... ... ... ... 27 желтоқсан 1994
ж. ... ... ... ... ... ... 1999 жыл. 1 ... бөлiм)
4. Қазақстан Республикасының “Қаржылық лизинг ... Заңы ... 2000 ... ... ... ... ... 20 маусым 2003 ж.
6. Қазақстан Республикасының “Жеке кәсiпкерлiк туралы” Заңы 9 ... ... ... ... ... үй ... туралы” Заңы 16
сәуiр 1997 ж.
8. Жайлин.Ғ.А.Қазақстан ... ... ... ... ... Том. ... Заң әдебиетi, 2003

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Американың экономикалық жүйесі9 бет
Сыртқы экономикалық байланыстар жүйесіндегі қаржы туралы мәлімет18 бет
Сыртқы экономикалық байланыстар жүйесіндегі қаржы қатынастарының теориялық мәні22 бет
Экономикалық жүйе : мәні, элементтері, даму сипаты3 бет
Экономикалық жүйе: мәні, элементтері, даму сипаты аралас экономикалық жүйе6 бет
Экономикалық жүйенің дамуы үшін қажетті алғышарттар мен жағдайлары6 бет
Экономикалық жүйенің дамуына алғышарттар мен жағдайлар7 бет
Экономикалық теорияның экономикалық ғылымдар жүйесіндегі орны17 бет
Қазіргі заманғы экономикалық жүйелер. Қазақстан экономикасын басқару24 бет
Әлеуметтік-экономикалық жүйелер басқармасындағы жүйелі әдістеме және үлгілеу15 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь