Алматы облысы, Панфилов ауданының табиғи - климаттық жағдайы

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
1. Алматы облысы, Панфилов ауданының табиғи климат жағдайы ... ... ..
2. Жүгеріні өсіру технологиясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
3. Жүгерінің негізгі зиянкестері мен ауруларына сипаттама ... ... ... ... ... .
4. Жүгері егісіндегі негізгі зиянкестер мен аурулардың дамуына болжау беру түрлері және есептеу тәсілдері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
5. Зиянкестер мен ауруларға қарсы күрес шараларының мерзімін хабарлау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
Алматы облысы - Қазақстан Республикасының оңтүстік-шығысындағы әкімшілік бөлік. Жерінің аумағы 224,0 мың км2. Облыстың табиғаты мен жер бедері ала-құла. Балқаш және Алакөлге ұласатын солтүстігі көлбеуленген құмды жазық алқап.
Алматы облысының климаты негізінен континенттік. Қысы қоңыржай салқын. Қаңтар айындағы орташа температура солтүстік жазық бөлігінде – 10-160С, оңтүстікте – 4-90С. Жазы ыстық және қуаң. Шілде айының орташа температурасы солтүстігінде - 250С, оңтүстігінде - 270С. Бұл жазық өңірлерде жауын - шашынның орташа жылдық мөлшері 110-250 мм. Тау бөктерінің климаттық жағдайы жұмсақ. Қаңтар айының орташа температурасы – 5-90С, жылымық жиі болып тұрады. Шілде айының орташа температурасы тау бөктерінде 21-230С, тау аңғарларында 19-220С. Жауын - шашын тау бөктерінде 400-600 мм, тау аңғарларында 700-1000 мм. Облыс жерінде жауын - шашын негізінен көктем мен жаз айының басында жауады. Солтүстік өңірдің жазығы мен тау бөктерлерінде қар жамылғысының орташа қалыңдығы 10-30 см, тау беткейлерінде 40-100 см. Облыстың топырақ және өсімдік жамылғылары вертикаль белдемдікке байланысты қалыптасқан. Жазық бөлігінде шөлдің де, даланың да қоңыр топырағы тараған. Онда жусан, өлеңшөп, жүзгін, сораң, сексеуіл, көктемде эфемер өсімдіктер басым тараған. Балқаш, Алакөл к-дерінің батпақты жағалауында, Іле өз-нің аңғары мен атырауында қамыс, құрақ өседі. Тау етегінде сұр және боз, қызыл қоңыр, тау беткейлері мен таулы үстірттерде таулы даланың қызыл қоңыр және қара топырақтары қалыптасқан. Мұндай жерлерде астық тұқымдас өсімдіктері басым жусанды, бетегелі-боз далаға ауысады. Таулы бөлігінің бұдан жоғары жағында көктерек, қайың, алма ағашы, ал одан да жоғарырақта Тянь-Шань шыршасы, кейде биік таудың шалғыны өседі. Биік таудың альпілік шалғынында өлең шөп, алтай, қоғажайы, тастесер т.б. өсімдіктер басым.
1. Сагитов А.О., Джаймурзина А.А., Туленгутова К.Н., Карбозова Р.Д. «Ауыл шаруашылық фитопотологиясы», Алматы, 2000.
2. Сагитов А.О., Ашықбаев Н.Ж., Слямова Н.Ж., Төлеубаев Қ.М., Дүйсембеков Б.А. «Өсімдікті биологиялық қорғау», Алматы, 2012.
3. Сагитов А.О. және т.б. «Оңтүстік Қазақстанда мақта дақылдарын зиянкес көбелектерден биологиялық қорғау жөніндегі ұсыныстар», Алматы, 2011.
4. Сагитов А.О., исмұхамбетов Ж.Д., Дүйсембеков Б.Ә., Қашкенов Н.Қ. «Оңтүстік Қазақстанда мақтаны зиянкестерден қорғау жөніндегі ұсыныстар», Алматы,2009.
        
        Қазақ Ұлттық Аграрлық Университеті
Семестрлік жұмыс
Тақырыбы: Алматы облысы, Панфилов ауданы жағдайында көлемі 40 га жүгері ... ... ... мен аурулардың таралуына болжау жасап, күрес шараларының ... ... ... ... - ... ... М
Алматы 2015
Жоспар
КІРІСПЕ...............................................................................................................
* Алматы облысы, Панфилов ауданының табиғи климат ... ... ... ... ... негізгі зиянкестері мен ауруларына сипаттама.....................
* Жүгері егісіндегі негізгі зиянкестер мен аурулардың дамуына болжау беру ... және ... ... Зиянкестер мен ауруларға қарсы күрес шараларының мерзімін хабарлау.....................................................................................................
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................................................
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ .................................................
* ... ... ... ауданының табиғи - климаттық жағдайы
Алматы облысы - Қазақстан Республикасының оңтүстік-шығысындағы әкімшілік бөлік. Жерінің аумағы 224,0 мың км2. Облыстың табиғаты мен жер ... ... ... және Алакөлге ұласатын солтүстігі көлбеуленген құмды жазық алқап.
Алматы ... ... ... континенттік. Қысы қоңыржай салқын. Қаңтар айындағы орташа температура солтүстік жазық бөлігінде - 10-160С, оңтүстікте - 4-90С. Жазы ... және ... ... ... ... ... солтүстігінде - 250С, оңтүстігінде - 270С. Бұл жазық өңірлерде жауын - шашынның орташа жылдық мөлшері 110-250 мм. Тау ... ... ... ... Қаңтар айының орташа температурасы - 5-90С, жылымық жиі болып тұрады. Шілде айының орташа температурасы тау ... ... тау ... ... ... - ... тау бөктерінде 400-600 мм, тау аңғарларында 700-1000 мм. Облыс жерінде жауын - шашын негізінен көктем мен жаз айының басында жауады. ... ... ... мен тау ... қар ... ... қалыңдығы 10-30 см, тау беткейлерінде 40-100 см. ... ... және ... жамылғылары вертикаль белдемдікке байланысты қалыптасқан. Жазық бөлігінде шөлдің де, даланың да қоңыр топырағы ... Онда ... ... ... ... ... көктемде эфемер өсімдіктер басым тараған. Балқаш, Алакөл к-дерінің батпақты жағалауында, Іле өз-нің аңғары мен атырауында ... ... ... Тау ... сұр және боз, ... ... тау беткейлері мен таулы үстірттерде таулы даланың қызыл қоңыр және қара ... ... ... ... ... ... өсімдіктері басым жусанды, бетегелі-боз далаға ауысады. Таулы бөлігінің бұдан жоғары жағында көктерек, қайың, алма ағашы, ал одан да жоғарырақта Тянь-Шань ... ... биік ... ... ... Биік таудың альпілік шалғынында өлең шөп, алтай, қоғажайы, тастесер т.б. өсімдіктер басым.
Панфилов ... - ... ... ... ... ... 1923 - 42 жылы Жаркент ... 1942 ... ... ... ... ... И.В. ... есімімен аталды. Жер аумағы 10,6 мың км2. ... ... - ... ... ... әкімшілік-аумақтық бөлік. Жер аумағы 10,6 мың км2. Халқы 115,6 мың ... 45 елді ... 1 ... және 12 ... ... біріктірілген. Орталығы - Жаркент қаласы
Климаты континенттік, қысы ... ... жазы ... қуаң. Қаңтардағы жылдық орташа температура 8-10С, шілдеде 20-24С. Жауын-шашынның жылдық ... ... 150 ... 500 - 700 ... дейін барады. Топырағы сұр, сұрғылт қоңыр, бозғылт қоңыр, шығысында құмдақты, тау ... ... ... ... ... ... ... өсімдіктердің 100-ден аса түрі бар. Олардың 20-дан астамы Қазақстанның "Қызыл кітабына" енгізілген. Онда жусан, теріскен, ... ... ... ... тау шатқалдарында қайың, қарағай, шырша өседі. Арқар, тау ешкі, аю, барыс, сілеусін, жабайы шошқа, ондатр; ... ... ... т.б. ... Жалпы, Панфилов ауданындағы 50-ден аса аң-құс түрлерінің 30-дан астамы Қазақстанның "Қызыл кітабына" енген.
* Жүгеріні өсіру технологиясы
Жүгерінің ... ... ... (Zea mays) ... бас ... ... бір жылдық өсімдік ұялас, бөлек жынысты, айқас тозаңданатын өсімдік.Тамыр жүйесі шашақты, көп ... ... кең ... ... ... асты ... ... 3 м тереңдікке дейін кіретін мүмкіндігі бар. Жүгерінің дәні бір ұрық ... өсіп ... ... ... ... ... ... пайда болады. Өсімдікте 3-4 жапырақтары пайда болған кезде, шашақтану фазасында топырақ бетіне жақын ... ... ... ... ауа ... ... болады. Олар өсімдіктерді жатып қалудан сақтайды. Тамыр жүйесінің максималды дамуы қамырланып піскен фазасында жетеді. Сабағы жүгерінің жуандығы 2 ден-7 см ... ... тік ... ... ... ... биіктігі 60 см ден 6 м дейін ауытқиды. Сабағының биіктігімен және тез ... ... ... корреляция бар. Сабағы ортасы толтырылған, буынаралықтардан, жуантықтанып бөлінген сабақ буындарынан тұрады:3-5 қысқа буындық ... ... ... ... ... ... ... болады. Буындықтардың саны 8-12 ерте пісетін формаларда және 24-40 буынтық кеш ... ... ... ... сабағының екі жағынан қарама қарсы, жапырақтары сабағын құшақтап тығыз ... ... ... ... ... көп ... ... қарағанда, сүрлемге және жасыл жемге пайдаланғанда жапырақтардың көптігі өсімдіктің жақсы белгісі.
Гүл шоғыры-жүгерінің әрбір өсімдігінде гүл шоғының екі түрі ... ... және ... ... ... өсі және жанама өстері болады. Шашақтың масақтары қос гүлді, гүлінде үш тозаңдағышы болады.
Собығы, (түрі өзгерген жанама ... ... ... ... жанама өскіндердің жоғарғы ұшында қысқарған буын аралықтарымен және түрі өзгерген жапырақтарымен, ... ... ... өсіп ... ... саны ... ... мүмкін бір өсімдіктегі жемісі-дән жаланаш, ірі 1000 дәнін массасы майда болса 100-150г, ... ... ... Дәні ақ сары, қызыл және т.б. болады. Дәнінің қабығы эндоспермасы және ұрығы ... ... ... жылу сүйгіш өсімдік. Оның тұқымы 8-90С өсе бастайды. Өскіндері 17-250 күндері өсіп шығады. Орташа температура ... 12-140С ... ... 8-9 ... өсіп шығады. Жүгерінің өскіндері минус 2-30С үсік шыдайды. Үсіктен зақымдалған жапырақтары сарғайып түсіп қалады. Күн ... тез ... ... шығады. Вегетацияның аяғында температура 20С түскенде өсімдік өліп қалады. Температураның жоғарылауы оптималды деңгейге дейін (25-300С) өсімдіктің дамып өсуін ... ... ... ... кезінде және өнімнің өсуіне әсерін тигізеді ұрықтануына және түйнегінің өсуіне. Жылу жетіспегенде өсімдіктің өсуі және ... ... ... ... күрт төмендейді.
Ылғалға талабы. Су режиміне қойған талаптары ... ... ... ... 1 ц ... зат ... үшін ол 170-406 л су ... былайша айтқанда сұлы мен арпадан аз жұмсайды.
Бірақта өнімі жоғары болғанда, бұл ... ... көп ... ... ... ... ... жартысында жақсы пайдаланады және біршама күзгі жауынды да пайдаланады. Өсімдік үлкен органикалық массаны қуаңшыл ... ... ... жақсы дамыған тамырлары әсерін тигізеді. Жүгері егісі бастапқыда 30-40 м3/га болады, ... ... ... жағдайына дейін 80-100 м3/га.
Жүгері біршама қуаңшылыққа да ... ... шығу ... ... ... жетіспеуі шашақ шыққанша 10 күн және 20 күн шашақ ашқаннан өнім күрт төмендейді. Жүгері ... ... ... ... жетіспеуін және ауаның салыстырмалы ылғалдылығының төмендеуіне шыдайды. Бірақта оның ұзақ ... ... ... өсу ... және ... мүшелерінің пайда болуы бұзылады. Оптимальды ылғалдық топырақтың тамыр тараған қабатында 75-80% ... ... ... ... ... сақталады. Суарудың әсерінен тамыр жүйесінің активтілігі жоғарлайды, тамырларымен суды, қоректік ... ... ... Жүгері топырақтың артық ылғалдылығын көтермейді, дәннің өнімі күрт төмендейді.
Жарыққа талаптары. Жүгері жарық сүйгіш қысқа күн ... ... ... 8-9 ... ... ... ... Күннің ұзақтығы 12-14 сағатта ұзақ болса вегетациясы ұзарады. Жүгері жас кезінде күн сәулесінің интенсивті болғанын талап етеді. Егістің тым ... ... жиі ... ішінде арамшөптердің болуы собығының өнімін төмендетеді.
Жүгеріні арамшөптерден таза, құнарлы топырақты танаптарға сепкенде, агротехникалық шараларды толығынан, талаптарға сай ... ... қант ... ... ... алғы дақылдардан кейін жоғары өнім береді.
Заманауи ... ... ... бір танапқа көптеген жыл қайталап себуге болады. Жүгерінің жақсы алғы дақылдары -сүрі танабы, күздік бидай мен күздік қарабидай, ... ... ... ... ... және ... Ылғал жеткілікті жағдайда жүгері көпжылдық шөптердің қыртысы мен оның аударымына да өсіріледі. Жауын-шашыны аз аймақтарда оны топырақты қатты құрғатып ... ... және қант ... кейін орналастыруға болмайды. Жүгерінің өзі де жаздық және күздік дақылдар үшін жақсы алғы дақыл. Сүрі жер танабының дақылы болып ... мен көк ... ... ... ... ... ... жоғары өнім беруін қамтамасыз етеді.
Топыраққа және қөректік жағдайларға талаптары. Жүгері үшін ең жақсы топырақтар-азотқа бай қара топырақ, қоңыр-сұр, ... ... ... ... ... орташа және жеңіл саздық және құмдық топырақта болады. Жоғары өнімді алуға болады, топырақ ... ... ... 18-20% кем ... ... ... мөлшері 10% жақын болғанда тамырларының өсуі тежеледі, ал 5% болғанда тоқтайды. Бұл жағдайда топырақтан су және ... ... ... және ... жер ... ... зат ... бұзылады.
Т о п ы р а қ ө ң д е у. ... ... ... ... болуын және терең жыртылуын қалайды. Сондықтан оны ... ... жер, күз ... алғы ... орып ... ... ЛДГ-10, ЛДТ-15 сыдыра жыртқыштарымен немесе БД-10, БДТ-7 тырмаларымен 7-8 см-ге қопсытылады, сонан кейін 25-27 см-ге, ал механикалық құрамы ауыр ... ... ... 27-30 см тереңдікке жыртылады.
Жүгеріні жаңа ресурс үнемдегіш әдістермен, ... ... ... ... ... ... да қатараралықты өңдеудің қысқартылуына байланысты, арамшөптерді тегіс құрту, ... ... мол ... негізгі жыртудың сапасымен тығыз байланысты.
Оңтүстік аудандарда суармалы жоңышқадан кейін сепкенде, өсімдік қалдықтарының минералдану бәсеңдету мақсатында жер өңдеу оларды ... ... ... ... ... Ол үшін ... ... басында жоңышқа пішенге орылып алынғаннан кейін оның тамырының мойнын қырқып кептіру үшін жер ЛДГ-10, ЛДГ-15 сыдыра жыртқыштарымен немесе КПГ-350 ... ... ... Осы өңдеуден 10-15 күннен кейін, тамыр мойындары кепкен кезеңде танапқа жыртылады су беріледі де топырақ түренді соқалармен 30-35 см-ге жыртылады. ... ... ... тереңдігі 25-27 см-ге, ал механикалық құрамы жеңіл топырақтарда 20-25 см-ге дейін азайтылады. Отамалы дақылдардан кейінгі және ... таза ... ... ала ... ... ... жыртады. Жел эрозиясы қаупі бар аймақтарда КПГ-250, КПС-2-150 жазық тілгішті қопсытқыштарды пайдаланып ... ... ... Ылғал жеткілікті аймақтарда топырақты жартылай сүрі жер ... ... ... ... ... ... ұсақ ... борпас топырақ қабатын қалыптастыруға бағытталуы керек. Ол ерте көктемгі тырмалау, 2-3 қопсытумен бірге қосымша тырмалаудан тұрады. Бірінші ... ерте ... ... шыққаннан соң 10-14 см тереңдікке, ал тұқым себу алдындағы қопсыту ... себу ... ... ... ... егістікте, көктем ылғалды болғанда тегістеу жүргізілмес бұрын, БП-8 тырмасымен немесе УСМК-5, КПС-4, КПГ-4 қопсытқыштарымен қопсытылады.
Тыңайтқыш ... ... ... ... ... сол ... ауа ... топырақ ерекшеліктерін ескеріп, оларды танапқа енгізу тәсілдерін, ... ... ... ... дұрыс. Жүгері жоғары агротехникада мол астық өнімін қалыптастыратындықтан осы өнімді түзеу үшін бірінші топ астықтарына ... көп ... ... ... Өсімдік қажетті қоректік заттардың көп бөлігін вегетацияның екінші жартысында пайдаланады. Сондықтан, жаздық үстеп қоректендірудің жүгері үшін ... зор, ал кең ... және ... себу ... ... ... ... тыңайтқыштар қолдануға қолайлы жағдай жасайды. Жүгерінің ... ... ... - ... ... себу ... және ... қоректендірулерден тұрады.
Көптеген зерттеушілер жүгері егісіне органикалық және минералдық тыңайтқыштарды берудің тиімділігін көрсетеді.
Топырақ өңдеу жүйесі: Жүгері ... ... ... ... өсірілетіндіктен, топырақ өңдеудің негізгі мақсаты - ылғалды максималды жинау, сақтау және ... ... және ... ... ... ... Көктемгі топырақ өңдеу жүйелерінде ерте көктемгі танапты тырмалау және тұқымды себер алдындағы культиватциялау.
Себу ... мен ... ... өнімділігі әрбір өсімдіктің жеке түсімінен және өсіру жағдайына байланысты болады. ... ... ... ... саны мен ... ... ... дұрыс анықтаудың іс-саналық маңызы зор. Сол себепті дақылдың қолайлы тәсілі мен оңтайлы ... ... ... ... ... ... ... есептеледі.
Егістікті күтіп-баптау: Сепкеннен кейінгі тырмалау, қатараралықты өңдеу, өсімдікті арамшөптер, аурулар мен зиянкестерден химиялық ... ... ... танаптарын кешенді тырмалау. Осы шараның әсерінен танаптағы 65-70% арамшөптерді құртуға мүмкіндік туады.
Суару: Қазақстанның ... ... ... 3-4 рет суарады. Бірінші суғару өсімдіктің қарқынды өсу кезеңінде ... ... ... ... ... қоректендірумен бірге, үшінші- шашақтану кезеңінде, ал төртінші-дән ... ... ... Биік ... қонақ жүгері сорттарын тұқымға СМ-2,5 комбайнымен алдымен шашағы кесіліп, бастырылады, ал содан кейін сүрлем жинаушы комбайнымен- малазықтық ... ... ... ... ... ... ... мен ауруларына сипаттама
Мақта қоңыр көбелегі-Heliothis armigera Hpm. ... ... ... ... түн ... ... тұқымдасына жатады. Мақта өсірілетін аймақтардың барлығында тегіс таралған өте қауіпті зиянкес. Әсіресе Орта Азия республикалары мен ... көп зиян ... ... ... ... аудандарында оқтын-оқтын жаппай көбейіп тұрады. Полифаг-оның жұлдызқұрттары әр түрлі тұқымдастарға жататын өсімдіктердің 120-дан астам түрлерімен қоректенеді
Көбелектің қанаттарының өрісі 30-40 мм, ... ... түсі ... ... ... ... ... жиегінде қара-қоңыр түсті аспа бау тәрізді көлденең жолақ болады. Артқы қанаттары ақшылдау келеді де сыртқы жиегінде қоңыр ... және ... ... орақ ... қара дақ ...
1сурет -мақта қоңыр көбелегі-Heliothis armigera Hpm
Жұмыртқалары алғашында бозғылт-сары, кейіннен жасылдау, пішіні жарты шар тәрізді, диаметрі 0,5-0,5 мм. Жұлдызқұрттары даму ... ... және сары ... ... және күлгін-қара түске дейін өзгереді, басында көп дақтар бар сары, денесінде орналасқан ... ... ... ... 3 жолақ болады.
Дамуы аяқталып қалған жұлдызқұрттардың ұзындығы 35-40 мм. Қуыршағының ұзындығы 15-20 мм, түсі қара-қоңыр немесе қызғылттау қоңыр. ... ... ... ... фазасында топырақ арасында 10 см тереңдікте қыстайды ... ... 5 ... жұлдызқұрт 3сурет- 2 ... ... ... ... ... 10 см ... 15-16 градусқа, ал тәулік бойынша орташа температура 18-20 0С градусқа жеткенде қыстаған қуыршақтардан көбелектер ұшып шыға ... ... ... ... 10-15 күн ... ұшып ... ал бұл процесстің жалпы ұзындығы бір айға және одан да ұзаққа созылады.
Көбелектер жұмыртқаларын алғашында өсімдіктің жапырағына кейіннен оның ... ... ... ... 2-3 ... салады. Орташа өсімталдығы 500 жұмыртқа. Эмбрионалдық дамуы көктемде және күзде 4-12 күнге, ал ... 2-4 ... ... Бірінші генерацияның жұлдызқұрттары жоңышқа, нұт, темекі, жүгері, қызанақ ... мен ... ... ... ... Ал ... ... зиянкестің екінші генерациясы-көбелектері, оның шанақтану және гүлдену фазасының бас кезінде жұмыртқалайды. Оңтүстік Қазақстан облысының жағдайында мақта егісінде зиянкес ... бір ... ... 3 ... ... немесе жүгері көбелегі. Таралу аймағы ... ... ... ... ... ... ... ұзындығы 27-32 мм, аналық пен аталық көбелектің ерекшеліктері: аналық көбелектің қанаты күлгін сарыдан ашық қоңыр түсті болып келеді де, алдыңғы ... ... екі қара ... ... ... ... орта шенінде түйіскен сызық болады. Аталық көбелектер ірілеу, сымбатты денелі де ... ... ашық ... ... ... ... ... күңгірт сары түсті және шашақты болады. Жұмыртқалары ақшылдау, жалпақ. ... ... ... ... ... ... 25мм. ... қоңыр немесе сарғыш ұзындығы 20 мм-ге жетеді. Ержеткен дернәсіл қыста мәдени және жабайы өсімдіктердің сабағының ішінде қыстап ... ... ... 15-16°C орташа тәуліктік температурада көбейе бастайды.
Көбелектер мамыр айында пайда болады да түнгі уақытта ұшып журеді. Жұмыртқаларын ... ... ... ... 250-300 ... дейін шығарады, оларды 10-15-тен жапырақ астына салады. Жұмыртқа салу ... 15-20 ... ... ... ... 7-10күн. Дернәсіл сабақ ішінде өмір сүріп, 20-26күнде 5 жетілу сатысынан өтеді. Олар өсімдіктерді таңдамайды, жүгері, тары, күнбағыс және ... ... ... Бір ... ... дернәсіл болады, олар кемірген сабақтар майысып қалады. ... ... ... бірінен екіншісіне көшіп жүреді. Ал жүгері пісер кезде олар ... ... ... ... ... ... ... көбелектің жетілуіне көп ылғал қажет. Ылғал аз болса көбелектердің жұмыртқа салуы төмендейді де ... ... ... ... Қазақстанда көбелек екірет көбейеді. Біріншісі маусым-шілде айында; екіншісі тамыз-қыркүйек айы. ... 1м2 ... 5 рет ... ... 10 ... 17-18% на жұмыртқа салынғанын білдіреді.
Жүгерінің көпіршікті қара күйесі - базидиомицеттер класына жататын саңырауқұлақтар тудыратын ... ... ... Қаракүйесі ауруларына жүгерінің бөртпе қаракүйесі мен тозаңды қаракүйесі жатады. Жүгерінің ... ... ... maydіs ... ... ... ... немесе алқызыл мицелла қабықшасымен қапталған, диаметрі 1 - 20 сантиметр бөртпелер түзіп, ... ... ... ... Буын ... ... ... ірілігі жаңғақтай немесе одан үлкенірек, ал жапырақ тақталарында өн ... ... ... ... ... ... немесе ірілігі асбұршақтай бөртпелер пайда болады. Жүгері шашақтана бастағанда бөртпенің сыртқы қабықшасы жарылып, ішінен күйе тәрізді споралар ... Олар ... ... ... жіпшелері арқылы дәндерді зақымдайды. Собықтың жартысына дейін қамтитын пішіні әр түрлі бөртпелер пайда болады да, ... ... ... ... споралары түзіледі. Ауруға шалдыққан өсімдіктердің өсуі баяулап, дәннің түсімділігі 20 - 30 ... ... ... Ауру ... шірімеген өсімдік қалдықтарында сақталатындықтан, жүгеріні бір жерге қатарынан бірнеше рет еге берсе, аурудың дамуы жыл сайын өрши беруі мүмкін. ... ... ... жүгерінің тек собығы мен шашақшаларын зақымдайды. Собықта дән түзілмей, ол өзекшесімен қоса толығымен жұқа жапырақшалармен көмкерілген қаракүйе ... ... ... жеке гүл ... да ... ... болады. Егін жинау кезінде қаракүйе споралары топыраққа көшіп, бірнеше жылға дейін сақталады. Бұл ауру жүгері өсіруге маманданған Алматы облысының Панфилов, ... ... ... ... кең таралған.
Жүгері Қаракүйесімен күресу шаралары: ауыспалы егіс жүйесін қатаң сақтап, себер алдында тұқымды витавакс 200 ФФ (3 - 5 л/т), ... 030 (2 - 3 л/т), ... ... фенорам супер (2 кг/т) препараттарының бірімен дәрілейді.
* Жүгері егісінің негізгі зиянкестер мен аурулардың таралуына болжау беру түрлері және ... ... ... қара күйесі ауруы зиянкестерімен яғни энтомофильді жолмен таралады. Ауру таралуын білуде ауру қоздырғыштарының топтастыру орны, өсімдіктің залалдану дәрежесі, ... және ... ... ... ... пайда болу мерзімі, зақымдалған өсімдіктің түрлері көрсетіледі. Аурудың таралуын білу үшін далалық ... және ... ... есеп жұмыстары жүргізіледі.
Микологиялық және фитопотологиялық анализдер арқылы потогеннің түр құрамын және оның өсімдік иесі ... - ... ... ... ... қалдықтары, тұқым, қауашақ және басқа да зақымданған мүшелерін қолданып, лабораторияда микологиялық анализ жүргізеді. Осылайша ауру қоздырғышының түр ... ... ... тірі ... анықталады.
Фитопотологиялық анализді мәдени өсімдіктер егісінде және өсімдік қалдықтарында өткізеді. Жүгерінің көпіршік қара ... ... ... ... ... ... ... арқылы өткізеді. Өсімдіктің вегетация кезінде әрбір 10 күн сайын стационарда аурудың пайда болу мерзімін білу үшін бақылаулар жүргізіледі. ... ... ... ... болу ... және даму динамикасы анықталады.
Аурудың таралуы өсімдіктегі залалданған өсімдіктердің санын ... Ол үшін ... ... ... және ... ... санап, төмендегі теңдеулермен есептейді:
Р=n/N*100%
P-аурудың таралуы, %;
N-сынақтағы жалпы өсімдіктің саны, дана;
n-зақымданған өсімдіктің саны, дана;
P=40/100*100=40%
Аурудың таралуын жалпы шаруашылық көлемінде ... ... ... білу үшін мына ... ... ... таралуы
SP-егіс, алаң, көлемі өзіне тән аурудың таралуы көбейген қосындысы
S-жалпы алаң көлемі.
P=∑40*40/∑40*100%=4000
Мақта қоңыр көбелегін анықтау және есептеу.
Көбелектің ұшу динамикасын ... үшін ... ... тұтқыштар қояды. Мақта қоңыр көбелегінің сан мөлшерін анықтау үшін дақылдың шанақтану кезеңінен бастап ... ... ... ... ... Бұл үшін ... екі ... бойынша әрқайсысында 5 өсімдіктен келетін 20 сынаманы бірдей белгілеп, нөмірлеп, барлығы 100 өсімдікті қадамен бекітеді. Бұл өсімдіктерді ... ... 5 күн ... жұмыртқа, жастарына қарай жұлдызқұрттар санын, энтомофагтардың түріне және даму фазасына қарай (имаго, дернәсіл,жұмыртқа) сандарын тексеріп есептейді. ... ... ... ... ... ... жапырақтың астынғы және беткі жақтарын, жеміс мүшелерін-гүлдері, түйіндері, көсектері қаралады.
Анықтау нәтижелерін ... ... ... ... ... көбелегінің жұмыртқа мен жұлдызқұрттың 1 га шаққандағы жалпы санын мына формула бойынша есептейді:
X=A*B/100, мұндағы
Х-40 га жұмыртқа, жұлдызқұрт саны;
А-40 га ... ... ... ... немесе жұлдызқұрт саны 4.
Х=4000000*4/100=160000
40 гектардағы жұлдызқұрт саны 160000 ... ... ... аға бақылаушы-есепші мойнына алады.
Мақта қоңыр көбелегіне қысқа мерзімді болжау жасалады.
* Зиянкестер мен ауруларға қарсы күрес шараларының мерзімін ... ... ... қорғауды ұйымдастыру - шаруашылық, агротехникалық, биологиялық және химиялық шаралармен үйлестікте жүргізіледі.
Жүгерідегі қорғау шараларының ... ... ... және химиялық шаралар болсын мақта қоңыр көбелегінің еншісіне тиеді. Сесебі ол дақылдың өнімін күрт төмен ... ... ... және бірінші дәрежелі зиянкес. Сондықтан да фероман тұтқыштарды шанақтанудың басынан бастап өнім жинағанға дейін ... ... ... ... 5 күн ... 100 өсімдікке зиянкестің жұмыртқа және жұлдызқұртына тексеру жүргізеді.
- Ауыл шаруашылық ... ... ... ... ... залалдану ошақтарын қысқартуға бағытталған маңызды шаралар бар. Жүгеріні өңдеу ... ... және ... табиғи жаулары-энтомофагтарының дамуына қолайлы жағдай ... ... ... ... Ол мына ... ... ... және уақылы сүдігер жырту;
- Оңтайлы мөлшерде минералды тыңайтқыштар енгізу;
- Қысқы дымқылдау суғару;
- Егістікті жоспарлай, қопсыту, дискілеу, тырмалау және басқа агрошаралар, ерте көктемде ... ... ... үшін ... ... ... кем ... жол бермеу;
- Арамшөптерден егістік аралығын, жол жиектерін, арықтарды, аула маңайындағы учаскілерінде механикалық тазалауды жүргізу;
- Мақта қоңыр ... ... ... сан ... ... үшін ... жүргізу кезінде егістіктен өсімдіктің жоғарғы бөлігін құрту.
Химиялық шараларды өнім шығыны көп болатын жағдайда ғана жүргізу ұсынылады, яғни 100 ... ... ... көбелегінің 9 жұмыртқасы мен жұлдызқұрттан келгенде химиялық күресу шарасы қолданылады.
Қорытынды
Қорыта келгенде, жүгері - ... ... ... ... Мен ... ... жұмысымда жүгерінің көпіршік қара күйесі ауруымен мақта қоңыр көбелегіне тоқталдым. Жүгерінің көпіршік қара күйесі энтомофильді жолмен таралады. Ол ... ... ... ... жиі ... ... Ауру республиканың оңтүстік, оңтүстік-шығыс бөлігінде кездеседі.Бұл кесел өсімдіктің жер үсті ... ... өсу ... ... Ауруға шалдыққан бөліктерде ақшыл дақтар пайда болып, олар өсе келе көлемі мен пішіні әртүрлі бұлтықтар түзеді. Бұлтықтардың іші алғаш ақшыл, ... ... ... ... ... ... етті ... қарайып, зәйтүн-қара түсті тозаңды телиоспора массасына айналады. Залалданған ... ... шар ... ... бетіндегілері ұзынша, жүйке бойымен орналасады. Собық пен сұлтанның жеке бөліктері ауруға шалдығады. Өскіннің кеселі аса зиянды, себебі өсу ... ... оның ... ... қара ... ... айналады. Дамуының ерте кезеңінде ауруға шалдыққан өсімдік мүлдем собық түзбейді. Ал мақта ... ... ... ... мақта қоңыр көбелегі - Heliothis armigera Hpm. Қабыршақ қанаттылар (Lepidoptera) отрядының түн көбелектері (Noctuidae) тұқымдасына ... ... ... ... барлығында тегіс таралған өте қауіпті зиянкес. Әсіресе Орта Азия республикалары мен Азербайжанда көп зиян ... ... ... ... ... ... жаппай көбейіп тұрады. Полифаг-оның жұлдызқұрттары әр түрлі тұқымдастарға жататын өсімдіктердің 120-дан ... ... ... Көбелектің қанаттарының өрісі 30-40 мм, алдыңғы қанаттарының түсі қызғылт немесе жасылдау реңді сұрғылт, ... ... ... аспа бау ... ... жолақ болады. Артқы қанаттары ақшылдау келеді де сыртқы жиегінде қоңыр жолақ және ортаңғы бөлімінде орақ ... қара дақ ... ... ... ... ... болжау жасалады. Олардың уақыты бірнеше күннен бірнеше айға дейін ... Бұл ... ... ... ... қызметкердер жасайды.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. Сагитов А.О., Джаймурзина А.А., Туленгутова К.Н., ... Р.Д. , ... ... А.О., ... Н.Ж., ... Н.Ж., ... Қ.М., Дүйсембеков Б.А. , Алматы, 2012.
3. Сагитов А.О. және т.б. , Алматы, 2011.
4. Сагитов А.О., исмұхамбетов Ж.Д., Дүйсембеков Б.Ә., ... Н.Қ. , ...

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 14 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Алматы облысының шекара маңы аумағының экономикалық – географиялық байланыстарының дамуы (Панфилов ауданы мысалында)56 бет
Аз қамтамасыз етілген азаматтарға әлеуметтік жәрдемақы,зейнетақы тағайындау бөлімі туралы21 бет
Асанова Ләззат Алтынайқызы1 бет
Батыр-Бауыржан8 бет
Cu, Pb, Ni, Cr ауыр металдарының күріш алқаптарындағы топырақтардағы сандық және сапалық құбылымдары (Қызылорда облысы, Шиелі ауданының мысалында)30 бет
«Ақмола облысы Шортанды ауданының жер учаскесінің кадастрлық құнын анықтау»41 бет
«корпоративтік табыс салығы және Қазақстан Республикасында компаниялар қызметіне оның әсері (ауезов ауданының салық басқармасы мысалында)»85 бет
«Федоров ауданының ауыл шаруашылығы бөлімі» мемлекеттік мекемесінің 2010-2014 жылдарға арналған стратегиялық жоспары9 бет
«Қазығұрт ауданының экономика және қаржы бөлімі» мемлекеттік мекемесі26 бет
Актас ауданының геологиялық құрылысы мен геологиялық даму тарихы6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь