Инвестициялық жоба туралы

1. Қазақстан Республикасының Конституциясы 30.08.1995 ж. Өзгерістер мен толықтырулар 7.10.98. Жеті Жарғы 2005.
2. Қазақстан Республикасының Азаматгық Кодексі (жалпы бөлімі)27.12.1994ж. Жеті Жарғы 2005.
3. «Коммерциялық емес ұйымдар туралы» Қазақстан Республикасының Заңы 16.01.1991 ж. Жеті Жарғы 2005.
4. «Акционерлік коғамдар туралы» Қазақстан Республикасының Заңы 18.05.2003 ж.
5. «Жауапкершілігі шектеулі және қосымша жаупкершілігі бар серіктестіктер туралы» Қазақстан Республикасының Заңы 22.04.1998
6. «Бағалы қағаздар нарығы туралы» Қазақстан Республикасының Заңы 5.03.1997 ж.
7. Аймауытов Ж. Жан жүйкесі және өнер таңдау..Мәскеу 1926.
8. Алдамұратов Ә.Жалпы психология.1996ж.Алматы.
9. Алдамұратов Ә.Қызықты психология.1992ж.Алматы.
10. Брунер Д.Психология познания.1977.
11. Сәбет Бап.Баба.Жалпы психология.2005ж.Алматы.
12. Қожахметова М.Адам.құпия.1997ж.Алматы.
Нарықтық қатынастардың қалыптасуының күрделі және көп жағдайда қарама-қайшы үрдістері экономика үшін жаңа экономикалық құбылыстарды сапалы түсіну қажеттілігін туындатты. Жаңа ұйымдастырушылық-құқықтық нысандардың туындауы, нарықтық қатынастардың дамуы және шаруашылық субъектілері арасындағы бәсеке көптеген кәсіпорындардың табиғи және моральдық тұрғыда ескірген өндірістік-техникалық базасын жаңартуға бағытталған ақшалай қаржыларды шоғырландыруға арналған жағдайларды туындатуды қажет етеді. Өзінің негізгі қорларын едәуір жаңартуға және өндірістің техникалық деңгейін өз бетінше жоғарылатуды қамтамасыз етуге мүмкіндігі жоқ кәсіпорындар үшін капитал қалыптастырушы инвестицияларды ұлғайту және сәйкесінше банктік сектордан қаржыны қарызға алу арқылы осы мақсатқа қол жеткізуге бағытталған инвестициялық жобаларды жүзеге асыру проблемасы өзекті болып табылады.
Қазіргі таңда жобаның инвестициялық тартымдылығын және кәсіпорынның қаржылық жай-күйін бағалау үшін несие қызметкерлері, экономистер, сондай-ақ инвестициялық талдампаздар шетелдік, сонымен бірге отандық әзірлемелерді пайдаланып жатыр. Шетелдік әдістемелердің көрсеткіштерін, критерийлерін және әдістерін пайдалану әрқашанда мүмкін емес, өйткені әрекет етудің әлеуметтік, экономикалық және саяси ортасы бір-бірінен өзгеше болады. Дегенмен, нарықтық қатынастардың қалыптасуы отандық мамандарды инвестициялық қызметтің қазіргі талдамасының өзіндік құралдарын әзірлеуге, инвестициялық жобаларды жүзеге асыру барысын алдын-ала сараптау және бақылау сатыларында экономикалық талдауды ұйымдастарудың өзекті проблемаларын зерттеуге итермеледі.
1. Разработка и анализ проектов. Т. 1, Т. 2 - Вашингтон: Институт Экономического Развития Всемирного Банка, 1994.
2. Руководство по циклу проекта. - Вашингтон: Институт Экономического Развития Всемирного Банка, 1994.
3. Липсиц И.В. Коссов В.В. Инвестиционный проект. - М.: изд-во “Бек”,1996.
4. Беренс В. Хавранек П.М. Руководство по оценке эффективности инвестиций, перевод с английского “Manual for the Preparation of Industrial Feasibilty Studies” - UNIDO, М.: “Интерэксперт”, 1995.
5. Гарнер Д., Оуэн Р., Конвей Р. Привлечение капитала, изд-во Д. Уайли анд Санз, М.: 1995.
6. Скрибнер Л. , Пюри Г. Анализ безубыточности. /Банковское дело и финансирование инвестиций. Под ред. Н. Брука, Ч 1, Т 1. - Вашингтон, Институт Экономического Развития Всемирного Банка, 1996.
7. Финансовые инвестиции и риск. Киев, Торгово-издат. бюро. BHV, 1994
8. А. Мертенс. Инвестиции. - Киев: Киевское инвестиционное агенство, 1997.
9. Шарп У., Александер Г., Бейли Д. Инвестиции. М.: Инфра-М, 1997.
10. Полякова Л.А., Метод дисконтирования денежных потоков при оценке до
ходности действующего предприятия. «Финансы и капитал», №03/2005.
11. Клоков В.И., Рассказова А.Н., Система контроля и управления стоимостью, основанная на доходности инвестиционного потока, «Финансовый менеджмент», №06/2003.
12. Титаева А.В., «Анализ денежного потока», статья на сайте www.titaeva.ru,
Статья написана по материалам книги Анализ финансового состояния предприятия.
13. Дмитрий Рябых, «Анализ эффективности инвестиционных проектов. Связь с оценкой бизнеса», www.alt-invest.ru
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
.................................................2
І. ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ЖОБАНЫҢ ТИІМДІЛІГІН БАҒАЛАУ....................3
1.1. Қаржылық ... ... ... ... ... және ... ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ЖОБА БОЙЫНША ШЫҒЫНДАР..........................8
2.1 ... ... ... ... ... ... ... бен ... ... ... Ақша ... ... ... ... қалыптасуының күрделі және көп жағдайда қарама-
қайшы үрдістері экономика үшін жаңа ... ... ... ... ... Жаңа ұйымдастырушылық-құқықтық нысандардың
туындауы, ... ... ... және ... ... бәсеке көптеген кәсіпорындардың табиғи және моральдық тұрғыда
ескірген өндірістік-техникалық базасын ... ... ... ... ... ... туындатуды қажет етеді.
Өзінің негізгі ... ... ... және ... ... өз ... ... қамтамасыз етуге мүмкіндігі жоқ
кәсіпорындар үшін ... ... ... ... ... ... сектордан қаржыны қарызға алу арқылы осы мақсатқа қол
жеткізуге бағытталған инвестициялық жобаларды ... ... ... ... ... ... ... инвестициялық тартымдылығын және кәсіпорынның
қаржылық жай-күйін бағалау үшін ... ... ... сондай-ақ
инвестициялық талдампаздар шетелдік, сонымен бірге отандық әзірлемелерді
пайдаланып ... ... ... ... ... ... пайдалану әрқашанда мүмкін емес, ... ... ... ... және ... ... ... өзгеше болады.
Дегенмен, нарықтық ... ... ... ... қызметтің қазіргі талдамасының өзіндік құралдарын әзірлеуге,
инвестициялық ... ... ... ... ... ... ... сатыларында экономикалық талдауды ... ... ... ... ... ... тиімділігін бағалау
Инвестициялық жобаны бағалауды ... ... ... төмендегі
базалық тізімге келтірілуі мүмкін бірқатар сұрақтарды шешуі тиіс: ... ... ... ... ... ба? ... жобамыздың құқықтық,
ұйымдастырушылық және технологиялық аспектілері талаптарға сәйкес келеді
ме? Жоба жеткілікті көлемдегі қаржыландырумен ... ... бе ... ... ... ... дәрежеде қорғалғанбыз ба? Бұл жоба
тиімді жоба болып табылады ма, оны ... ... ... ... біз ... ... тартымды ма? Тәуекелдіктер тиімді ме?
Талдаудың басқа бағыттарының міндеттерін ескермей, инвестор ... жоба ... ... ... болып табылатындығын талдау
кезінде қолданылатын тәсілдемені қарастырайық.
Бұл тарауда ақпараттық қамсыздандырудың негізгі ... және ... ... инвестициялық көрсеткіштер қарастырылады, олар жиынтық
түрде жобаның қаржылық моделіне ... ... ... ... ... және оның ... анықталған нәтижелер, сондай-ақ
бухгалтерлік және салық мәселелерінің жобаға және кәсіпорынның қаржылық
моделіне ықпалын көрсетеді.
Осы ... өз ... ... ... барысында қаржылық
модельді инвесторлардың, олардың несиелері және бастапқы жоспарлық ... мен ... өтеу ... ... сондай-ақ сезімталдықты талдауды
жүргізу кезінде қандай көрсеткіштер арқылы жүзеге асырылатынын пайдалану
тәсілдері қарастырылады. Сонымен бірге, ... ... ... талаптарын анықтауға мүмкіндік беретін әдістер және олардың уақыт өте
немесе ... әрі ... сату ... ... ... ... өзгеру мүмкіндіктері анықталады.
Барабар қаржылық модель жобаны қаржылық бағалау барысында өте маңызды
құрал болып ... Ол ... ... ... етеді.
Барлық қаржылық құжаттама тиісті түрде рәсімделгенге дейін:
• жобаның қаржылық аспектілерін және ... ... ... ... бағалау және әрі қарай қайта бағалау;
• жобалық келісім-шарттардың қаржылық баптарын қалыптастыру ... егер ... ... ... құқығы үшін аукционды жүргізетін
болса, модель ретінде сауда-саттықтарды ... ... ... және ... ... ... залалдар бойынша
есептеулерді бақылау үшін және ... ... ... және әр ... ... ... ... тарапынан алынатын ұтымдылықтарды қарастыру;
• келісім-шарттық қатынастардың қатысушыларының адалдығын тексеру, ... ... ... бір ... ретінде қарыз берушілер
қарастырады;
• қаржыландыру мәселелері бойынша келіссөздер барысында ... ... ... ... сценарийді құру.
Қаржылық құжаттама төмендегі түрде рәсімделген соң бекітіледі:
• бюджеттеу кезіндегі құрал ретінде;
• жобаның ұзақ мерзімді ... ... ... және ... ... кезінде қарыз берушіге арналған бастапқы
болжамдар ретінде.
Қаржылық модель жобалау ... ... ... ... ... ... сәйкесінше компанияның жиынтық ақша ағымына
ықпал ете алатын салықтарды және бухгалтерлік есепті ескереді. Дегенмен,
демеушілер және ... ... ... ... ... ... ... көп жағдайда бірлескен ортақ модельді құру тиімді ... ... ... ... ... ... ... содан кейін бұл
жұмысқа қарыз берушілер ортақтасады, яғни олар жобаға біріккен уақыт сәтіне
байланысты бұл жұмысқа қарыз ... ... ... соң ... жобалау компаниясының құрылымын ескере отырып, өз табыстарын есептеу
кезінде пайдалануы ... ... ... ... ... ... ... Қаржылық модельге арналған бастапқы мәліметтер
Жобалау компаниясының қаржылық моделіне арналған бастапқы болжамдарды
бес сала бойынша топтауға болады:
1) макроэкономикалық;
2) жоба ... және ... ... ... ... мен ... қарызды пайдалану және борышқа қызмет көрсету;
5) салық салу және бухгалтерлік есеп.
Осы бастапқы мәліметтерді жобалық келісім-шарттың ... құру ... ... Бұл ... ... ... күтілетін және мәлімделген
мерзімдері, төлемдер немесе түсімдер кестесі, айыппұлдар мен сыйақыларды
есептеу ескеріледі.
Қаржылық ... ... ... ... ... сәтінен бастап
жобаның әрекет етуі аяқталғанға дейінгі кезеңге жатқызылуы тиіс, қарыз
берушілердің көзқарасы бойынша, ол ... ... ... ... ... ... қол қою ... басталған кезеңді қамтуы тиіс. Жобаның
әрекет ету ... не ... ... ... ету ... не ... ... жобаны жүзеге асырудың ... ... ... ... ... ... етуі ... аяғында
демеушілердің бүкіл акционерлік капиталының қалдық құны ... ... ... ... бойынша, қаржылық модельді 6 айға дайындайды. Құрылыс кезеңінде,
яғни егжей-тегжейлі ақпараттың (мысалы, пайыздық ... ... үшін ... ... ... дәл ... әзірлеу және т.б.)
жеткілікті көлемі болмаған жағдайда, жекелеген болжамдар бір айға ... және ... ... ... ... ... ... қорытындылар — бұл келесі есептеулердің
сериялары:
• құрылыс сатысындағы шығындар;
• өзіндік капиталды пайдалану;
• қарызды пайдалану және ... ... ... ... ... мен ... ... пайда мен залал шоттары (пайдалар мен залалдар жөніндегі есеп);
... ... ақша ... ... ... көзі және ... қарызгерлердің өтеу мөлшерлемелері және инвесторлардың табыстары.
Жиынтық тізімдеме бір бетте шешуші нәтижелерді ұсынады:
• жоба бойынша шығындарды қысқаша мазмұндау және ... ... ... ақша ... ... өтеу ... инвесторлардың табыстылығы.
1.2. Макро және микро экономикалық болжамдар
Бастапқы ... ... – бұл ... ... ... ... оның қаржылық нәтижелеріне ықпал ететін болжамдар. Оған
жататындар:
• инфляция;
• тауар бағасы;
• пайыздық ... ... ... ... ... модельді болжауға арналған макроэкономикалық болжамдарды
демеушілермен байланыспаған объективті көздерден алу керек. ... ... ... ... ... ... ... асырады және
жобаны қаржылық модельдеу барысында қолданылуы ықтимал ... ... ... ... ... ... құрылыс сатысында
жобалау компаниясының шығындар бюджетін әзірлеуінде және ... ... ... ... ... ЖОБА ... ШЫҒЫНДАР
Жоба бойынша шығындар бюджеті ... ... ... ... ... ... дейінгі шығындарды ескереді. ... ... ... жобаға арналған типтік ... ... ... болады:
• әзірлеу шығындары. Бұл қаржылық құжатнаманы ресімдеу ... ... ... төленген) немесе жобалау
комиссиясының өзімен ... ... ... игерудің ұзақ
мерзімі кезінде едәуір болуы ... ... ... (соның ішінде
персоналға үстеме шығындар және іссапарлық шығындар төлемі) бөлу
әдістемесін келісуі ... ... ... ... мен ... ... ұсынатын кеңесшілерге ақы төлеумен
байланысқан шығындарды ескеру керек;
• әзірлеу кезеңіндегі ... Жоба ... бір ... одан көп
демеушілерге жобаны әзірлеу үшін бастапқы ... ... ... ... олар ... өз ... енгенге дейін пайда алу
мүмкіндігін иеленеді. Бұл ... ... ... ... өзгеруі
шамасына қарай өзгеруі мүмкін;
• жобалау компаниясының ... Бұл ... ... ... ... соң ... және ... шығындар жатады:
- қызметшілер төлемі;
- офис пен құрал-жабдық төлемі;
- ... мен ... ... ... ... компанияның — жобалау ... ... ... ақы ... ... ... ... қызметшілерді оқыту және оларды жалдау шығындары (оған пайдалану
және техникалық қызмет көрсету бойынша кез келген төлемдер кіреді);
... ... ... құрылыс сатысындағы сақтандыру;
• іске қосумен байланысқан шығындар. Бұл мердігер үшін жобаны тестілеу
және іске қосу кезінде ... ... отын мен ... ... ... ... ... осы уақыт аралығында өндірілген
өнімді сату кезіндегі түсімді алуға болады;
• қосалқы бөлшектерді бастапқы ... Бұл ... ... ... ... ... ... (егер
олар «толассыз» келісім-шартқа кірмеген болса);
• айналым капиталы. Жобаға қажетті бұл капитал – пайдалану шығындарын
өтеу үшін ... ... ... ... және ... ... арасындағы уақыт ішінде айырманы жабуға қажетті
ақша сомалары. Іс жүзінде бұл жобаның ақша ... ... ... ... (негізінен 30-60 күн), ол пайдалану сатысында 6
айлық кезеңге жоспарланған қаржылық модельдің негізінде ... ... ... ... капиталы түсімнен алғашқы
төлемдерді алғанға дейін жобалау компаниясы шығаратын ... ... ... ... ... отын ... ... бастапқы қорын сатып алу шығындары;
- офис пен қызметшілерді ... ету ... ... ... ... ... ... сыйақысы бойынша
шығындар. Сәйкесінше, талап етілетін ... ... ...... бойынша, шикізатты сату немесе көтере сатып алулар
көлеміндегі едәуір өзгерістердің нәтижесі, ол жалпы ақша ... ... ... ... Бұл ... әр ... шығындарға арналған салықтық төлемдер,
атап айтқанда ҚҚС немесе сатудан ұсталған салықтар кіреді;
• қаржыландыру шығындарына жататындар:
- несиені келісу үшін ... және оны ... ... ... және оны ... ... ... шығындар;
- кеңесшілердің сыйақыларын төлеумен байланысқан шығындар, олар қарыз
берушілердің ... ... ... ... ... қол ... ... сонымен бірге ол рәсімделгеннен кейін жұмсалған шығындар
жатады);
- құрылыс ... ... ... ... ... несие бойынша агенттік сыйақы;
• резервтік шоттарды қаржыландыру.
• төтенше жағдайлар. Төтенше жағдайлармен байланысқан ... ... ... ... ... ... ... қаржыландыру көздері
Шығындар жоспарына негізделген қаржыландыру ... ... ... ... ... олар ... және ... капиталға
жіктеледі.
Егер қаржыландырудың жекелеген көзі белгіленген мақсаттарға (мысалы,
экспорттық-несие агенттігімен қамтамсыз етілген ... ... ... ... келісім-шарты бойынша шығындарды жабу үшін ғана
қолданылуы мүмкін) ғана ... онда ... ... ... ... ... Осылайша, егер 100 ш.б. болатын жобалық шығындарға экспорттау
келісім-шартына сәйкес 70 ш.б. болатын құрал-жабдық ... ... ... онда ... ... ... 80 ш.б. көлеміндегі
қаржыландыру және 20 ш.б. көлеміндегі қосымша қаржыландыру тиімсіз болады.
Жобалау компаниясына айналым капиталы ретіндегі ... ... ... ... жоқ: бұл ... қажет болатын сомалар, оларды ұзақ
мерзімдік жобалық қаржыландыру негізінде өтеу керек. ... та ... ... ... ... жобалық қаржыландырудың бір бөлігін
алу пайдалы болуы мүмкін (яғни ... ... ... бөлігін өтеу
мүмкіндігі бар, егер де онда ... ... ... көлемі бар болса, және
олар жеткіліксіз болған жағдайда, ол қайта қарыз алатын ... ... ... ... ... төмендетуге ықпал етуі мүмкін,
сәйкесінше, ол да өте тиімді болады.
Жекелеген ... ... ... ... ... ҚҚС-ты және басқа
салықтарды төлеу үшін талап етілуі ... Олар ... ... ... пайдалану басталғаннан кейінгі түсім есебінен өтеледі.
2.2 Операциялық табыстар мен шығындар
Мысал ретінде өндірістік кәсіпорынды алайық. Өнімді ... ... ... отын мен ... шығындарын, жобалау компаниясының
меншікті операциялық шығындарын (қызметшілерге, офиске және ... ... ... ... пайдалану және техникалық қызмет
көрсетудің келісім-шарты ... ... ... ... ... ақша ағымының негізгі элементтері анықталады. Модельді пайдалана
отырып, отын мен ... ... ... ... мен шығындарды болжау
кезіндегі алғашқы қадам шешуші операциялық болжамдарды, мысалы ... үшін ... ... ... ... бастапқы көлемі қандай;
• ол уақыт өткен кезде қалай өзгереді;
• техникалық қызмет көрсету қанша ... ... ... тыс ... үшін ... ... кезеңін жоспарлау керек;
• отынды немесе шикізатты тұтыну нормасы ... ... өте ... ... ... ... табыстар және отын немесе ... ... ... ... ... ... болжамдардың;
• шикізатты жеткізудің келісім-шарты немесе өнімді сатып алудың келісім-
шарты сияқты ... ... ... осындай келісім-шарттар болмаған жағдайда нарықтық бағаларға қатысты
болжамдар.
Сонымен бірге, осы ... ... ... ... ... керек.
2.3 Қарыз бен борышқа қызмет көрсету сұлбасы
Құрылыс сатысында модель мынаны ескереді:
1. ... ... мен ... арасындағы талап етілетін арақатынас;
2. қарызды пайдалануға қатысты кез ... ... ... ... агенттік берген қарыздар экспортталатын құрал-жабдық үшін ғана
қолданылады, немесе ... ... ... сол ... ... ... меншікті капитал мен ... ... ... ... ... ... тиіс пайыздық төлемдерді
ұлғайтуға (құрылыс кезеңінде) мүмкіндік ... ... ... модель
мыналарды ескереді:
• таза операциялық ақша ағымын бөлудің басымдылығы;
• борышты өтеуге арналған төлемдердің тиісті баптары ... ... ... пайыздық төлемдерді есептеу, ол келісім-шарттарды хеджирлеуге
мүмкіндік береді.
Жобаға инвестициялар жөніндегі шешім ең ... ақша ... ... ... ... көрсеткіштер демеушілер үшін маңызды болады,
олар өздері құрған жобалау компаниясына салынған инвестициялардан ... ... ... ... Шын ... олар ... ... болып көрінген қаржыландыру тәсілінен бас тартуға бел бууы
мүмкін, сөйтіп өте жоғары бухгалтерлік пайданы қамтамасыз етуі ... ... ... ... ... қолдануы ықтимал.
Осылайша, жобалық қаржыландыруға арналған ... ... ... ... ақша ағымын ескере отырып, қарастырылады,
негізінен бухгалтерлік есепті модельмен бірге жіберу қажеттілігі туындайды
(яғни пайда мен ... ... есеп және ... кезеңге арналған
бухгалтерлік баланстар).
Сонымен бірге, демеушілер пайдасын есепке алу ... ... ... ... ... ... ... моделі үшін
өте маңызды деген тұжырымдар көптеп кездеседі:
• салықтық төлемдер ақша ағымы шамасында емес, бухгалтерлік көрсеткіштер
негізінде есептеледі;
• бухгалтерлік көрсеткіштер компанияның ... ... ... және оның ... ... жалғастыру қабілетіне
ықпал етуі мүмкін;
• бухгалтерлік ... ... — бұл ... ... ... тәсілі: егер сәйкес келмесе, онда бір жерде қатенің кеткені.
Жобаның инвесторлары үшін меншікті капиталдың табыстылығын стандартты
есептеу ... ... ... ... ақша ... ... ... қаражатты енгізу уақыты. Меншікті капиталды ресми ... күні мен ... ... ... ... күні арасында
белгілі бір уақыт алшақтығы пайда ... ... ... ... ... жоспарланған инвестицияларға байланысты
емес, аударылған қаржыларға сәйкес бағалайды;
• дивидендті төлемдер ... ... ... ... ... емес, өтемақы (дивидендтер немесе пайыздық төлемдер не
акционерлердің субординацияланған қарызы бойынша төлемдер) ... ... ... ... ... осы күндер
арасында едәуір уақыт ... ... ... ... ... өйткені
қарыз берушілер ақшалай қаражаттар резервтік шоттарда жинақталуын
талап етуі мүмкін, ал дивидендтер ... жыл ... ... ... ескере отырып, жылына 2 рет төленуін талап етуі
мүмкін).
Уақыттың әр ... ... ... ... алған
табысын өлшеу үшін, есептеулерді дисконттау арқылы жаппай негізге келтіру
керек. Негізінен екі өзара байланысқан шамаларды ... ақша ... ... ... және ... ішкі ... олар осы ... бағамын ескере отырып түзетілген болашақ пайда құнымен ... ... ... ... ақшалай емес нысанда енгізілсе, бұл
шамаларды өте сақтықпен пайдалану керек, өйткені олар қате ... ... ... ... ... салынған инвестициялары жарияланған
есептерде, сондай-ақ ақша ағымы есептерінде ... ... ... Ақша ... ... ағымы (cash flow) түсінігінің бірнеше мәндерін атап ... ... ... ... (кәсіпорынның немесе тұлғаның)
иелігіндегі сандық өрнектелуі осы нақты уақыт сәтінде – «бос ... үшін cash flow – ... ... ... ... ... отырып). Динамикалық деңгейде ... ... cash flow ... ... деңгейіндегі ақшалай қорлардың
болашақ қозғалысының жоспарын немесе алдыңғы кезеңдердегі олардың қозғалысы
жөніндегі мәліметтер жинағын көрсетеді. Әрбір жағдайда cash flow ... іс ... ... ... ... ... – ең ... бұл кәсіпорынның қаржылық
тұрақтылықты және табыстылықты талдау. Оның бастапқы сәті ақша ... яғни ... ... қызметтен түскен ақша ағымдарын есептеу
болып табылады.
Ақша ағымы кәсіпорынның өзін-өзі қаржыландыру дәрежесін, оның ... ... ... ... ... көп ... оның ... қамтамасыз етуші ақша ағымдарының ағылып келуіне байланысты болады.
Ақшалай ... ең аз ... ... ... қаржылық
қиындықтарды көрсетеді. Ақша қаржыларының артық ... ... ... ... ... ... ... себебі инфляциямен және ақшаның құнсыздануымен, сондай-
ақ оларды ұтымды орналастырудың және қосымша табысты алудың ... ... ... ... Кез келген жағдайда ақша ағымдарын
талдау ... ... ... ... ... ... ... ағымдарын талдау кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау сәтіндегі
шешуші сәттердің бірі болып табылады, өйткені бұл жағдайда кәсіпорын ... ... ... ... анықтауға мүмкіндік
береді және ол үшін фирманың иелігінде қолма-қол ақша ... саны ... ... ... талдауды ақша ағымдарының ... ... ... ... ... IAS7 ... ... сәйкес бұл есеп
қаржыларды пайдалану көздері және бағыттары ... ... ... ... ... ... және қаржылық салалары
бойынша қалыптасады. Ол ақша ағымдарын талдауға ... ... ... ... табылады.
Ақшалай қаражаттар қозғалысы жөніндегі есеп белгіленген кезең үшін
ұйымның ... ... ... оның ... ... және
қаржылық қызметінің ықпалын айқын көруге болады және ол осы кезеңдегі
ақшалай қаражаттардың өзгерісін ... ... ... ... ... ... есеп ... басшылығы үшін де,
оның инвесторлары мен несиегерлері үшін де өте маңызды ... ... ... ... ... есептеу кезінде, дивидендтерді
анықтау кезінде, қандай да бір ... ... ... ... ... ... ... бағалау үшін қолданылуы
ықтимал. Басқаша ... ұйым ... ... ... ... есеп ... мерзімді несиелік берешекті өтеу үшін ұйымда ақшалай
қаражаттар ... ... ... ... марапаттауларды
ұлғайту жөніндегі мәселені шешу үшін қажет болады. Сонымен ... ... ... ... және қаржылық саясатын жоспарлауға
мүмкіндік береді.
Инвесторлар мен несиегерлер берешекті өтеу үшін, ... ... ... қаржаттардың жеткілікті санын шоттарда туындату үшін ұйым
басшылығы ұйымды басқаруға қабілетті ме деген мәселені зерттеу үшін ... ... ... мәліметтерді пайдаланады.
Ақшалай қаражаттар қозғалысы жөніндегі есептің құрамдас бөліктеріне
ұйымның ... ... және ... ... ... ... түсімі және ағылып кетуі жатады.
Ағымдағы қызметке ұйымның пайдасы көлеміне ықпал етуші шаруашылық
операциялардың ... ... ... ... Бұл ... мына
операциялар жатады: тауарларды (жұмыстарды, қызметтерді) сату, ұйымның
өндірістік қызметіне қажетті ... ... ... ... ... үшін ... төлеу, жалақы бойынша төлемдер, салықтарды
аудару.
Инвестициялық қызмет ... ... ... ... ... алу мен ... несиелерді беру және т.б.
Қаржылық қызметке ... ... ... қаржыларды
меншіктенушілерден алу және оларға кері қайтару, сатып алынған ... ... ... жөніндегі есепті құру мыналарды болжайды:
• Ұйымның ағымдағы қызметі нәтижесінде ақша құралдарын анықтау;
• Ұйымның инвестициялық ... ... ... ... ... үшін ... және ... мен шығындар жөніндегі мәліметтер
қолданылады.
Пайда мен шығындар ... есеп ... ... ұйым үшін ... пайдалы болғандығын көрсетеді, бірақ та ол компанияның ағымдағы,
инвестициялық және қаржылық қызметіндегі ... ... ... ... ... ... ... мен шығындар жөніндегі есеп есептеу әдісі бойынша ... ... ... ... ... кетуі кезеңінде емес,
олардың туындауы кезеңінде танылады.
Ақшалай ... ... ... үшін ... мен ... ... ... керек. Бұл жерде мынандай түзетулер
қолданылады, яғни ... ... ... іс ... ... ... көлемінде, ал шығындар іс жүзіндегі төлемдер ... ... ... мен ... жөніндегі есептің түрленуінің екі ... ... және ... Flow тікелей әдісі кезінде пайда мен шығындардың әрбір бабы
өзгереді, оның ... ақша ... іс ... ... және ... ... ... Жанама әдіс кезінде пайда мен табыс жөніндегі
есептің әрбір бабының түрленуі болжанбайды. Осы әдіске сәйкес ... ... ... ... есептік кезеңдегі жылдық пайда (залал)
шамасы алынады, оны ақшалай қаржылардың ... ... ... ... ... ... қоса ... және ақша
ағымдарымен байланыспаған барлық шығындарды шегере отырып түзетеді.
Ақшалай қаражаттардың ... ... ... құру ... ... кем ... екі ... ішінде баланстың қандай бабында ... көзі ... және ... оның ... ... ... Ол ... қорларын туындатушы және тұтынушы көздерді көрсететін
кесте көмегімен жасалады. Ең алдымен әрбір ... ... ... ... ... бұл өзгеріс келесі ережелерге сәйкес ақша ... ... ... ... ... бар ... көзі – «Міндеттемелер» немесе «Меншікті капитал»
баптарына жатқызылған баптың кез келген ұлғаюы. Мысал ... ... ... ... ... кез ... ... ақша ағымының көзі болып табылады.
Мысалдар: айналымнан тыс активтерді сату ... ... ... Ақша ... ... ... немесе «Меншікті капитал» бабына
жатқызылған шоттағы кез келген азаюды көрсетеді. ... бар ... ...... ... ... активті баптарының кез келген ұлғаюы. Айналымнан тыс
активтерді сатып алу, запастардың қалыптасуы ақша ... ... ... ... flow ... туындауы және шығындалуы фирманың кез келген
қызметі кезінде жүзеге асырылады. Төменде ... ... ... ... ... инвестициялық, қаржылық) саласына қатысты қандай
операциялар фирманың ақша ... ... ... (+) және ... ... (-) ... ... кесте пайда мен шығын жөніндегі есеп ... ... ... және ақша ... қозғалысы жөніндегі есепту
құруға көмектеседі.
Екі әдісті пайдалану бірдей нәтижелерге алып келеді.
Кесте 2.1. Ақша ... ... болу ... және ... Өндірістік ... ... ... ... ... |
|+ таза ... |+ айналымнан тыс ... ... |
|+ ... ... ... ... ... |(құрал-жабдықты |- ... өтеу |
| ... ... ... |
|+ ... мен ... |- айналымнан тыс |+ жаңа ... ... ... ... |облигацияларды |
| | ... |
|- ... мен ... |+ үлестік қатысуды |+ облигацияларды |
|берешектің өсуі ... ... және ... |
| | ... ... |
| | ... |
|- ... |- үлестік қатысуды |+ акциялар ... ... алу ... |
|+ ... өсуі | |- ... ... |
Қаржылық модельдің белгіленген икемділігі болуы тиіс, ол инвесторларға
немесе қарыз берушілерге жобаны бастапқы қарастыру ... ... ... шешуші кіріс болжамдардағы өзгерістерге ықпал етуді ескеретін әр алуан
нұсқалар сериясын ... даму ... деп ... ... ... Бұл нұсқаларға төмендегілерге байланысты өтеу және
табыстылық коэффициенттерін есептеу кіреді:
• Құрылыс ... ... ... ... (негізінен төтенше
жағдайларға қаржыландыруды толық пайдалануға негізделген);
• «толассыз» келісім-шартқа сәйкес алдын-ала бағаланған залалдар ... ол ... ... ... ... ... ... шығындарын өтеуге мүмкіндік береді»
• келісім-шарт аясында алдын-ала бағаланған ... ... ... ... 6 ... ... өте ұзақ тоқыраулар немесе аз жүктемеленуі;
• сату бағаларының немесе жобаны пайдалану көлемдерінің азаюы;
• сату ... ... ... нүктесі деңгейіндегі тауарларды сату бағалары;
• отын мен шикізаттың өте жоғары шығындары;
• өте ... ... ... жобалау төлемдерінің ұлғаюы (егер де олар тіркелмеген ... ... ... ... ... ... ... арналған қаржылық және
коммерциялық тәуекелдіктердің баламалы нұсқаларының қаржылық ... ол жоба ... ... ... ... ... ... қолайсыз факторлардың бір мезеттік ықпалының
нәтижесін анықтау үшін осылайша «шекті ... ... ... ... ... 3 айға ... ... жұмыстарды жүргізу, сату бағаларының 10%-ға ... ... ... 10%-ға ... ... әр ... факторлардың бір
сәттегі ықпалы «сценарлық талдау» деп аталады.
2.5 Инвесторлардың талдауы
Инвесторлар IRR меншікті ... ... бір ең аз ... ол ... ... ... кезеңінде өзгеруі мүмкін.
Құрылыс аяқталған соң және табысты ... ... ... қайта
сату жобаның бастапқы сатысында келген инвесторларға инвестициялардан
пайданы ... ... алу ... береді; сонымен бірге инвесторлрдың
табыстылығы осы ... ... ... ... ... жоғарылауы
мүмкін.
Негізінен, инвесторлардың өз акциялары бойынша IRR үшін «кедергілік
мөлшерлемелері» бар; олар үшін IRR жоғары ... ... ... болып саналады. Негізінен, «кедергілік мөлшерлемелер» төмендегілерге
негізделген:
• инвесторлардың күрделі шығындарына (өзіндік және ... ... ... ... олар көбінесе NPV көрсеткішін
есептеу кезінде дисконттау мөлшерлемесі ретінде қолданылады;
• белгілі бір үлгідегі тәуекелдік ... ... ... ... ... қосымша табыстарға (мысалы, жоба ... ... ... жобалық келісім аясында тәуекелдіктерді хеджирлеу
көлемі, қаржыларды салған соң инвестор портфелі үшін ... ... ... және т. ... компаниясының меншікті капиталдың IRR нормасына байланысты
тәуекелдікке сәйкес талап ... ... ... ... ... болуы
мүмкін, өйткені меншікті капиталдың IRR нормасы тәуекелдікке тәуелді
болатын ... ... ... болады.
Шамалы тәуекелдігі бар жобалардағы, мысалы электр энергиясын сатып алу
келісімі бекітілген энергетикалық ... ... ... ... бар инфрақұрылымдық жобалардағы меншікті капиталдың IRR нормасы
12-20%-ды құрайды (салықтарды шегергенге дейін және ... ... ақша ... ... ... ... ескере отырып). Бұл меншікті
капиталға салынатын жаңа инвестициялардың басқа түрлері бойынша ... өте ... ... және ол ... өте ... ... шын мәнінде алынған табыстар «шынайы» меншікті капиталдан ... ... ... ... ... қарыздан түсетін
табыстарға ұқсас болады.
Меншікті капиталдың IRR нормасына арналған нарықтық мөлшерлемелер
электр ... ... және ... ... ... ... үшін әзірленген, оларда жобалар үкіметтерге немесе өнімді ... ... жиі ... ... ... оң NPV ... және қайтарымдылықтың ең аз
кезеңі иеленуі тиіс, сондай-ақ олар IRR нормасының шекті мәніне ... ... ... және ... ... жоспарлау инвестициялық
жобалаудың ажырамас бөлігі болып табылады. Талдаудың бұл түрі ... ... ... және ... ... мәніне қол жеткізу
тұрғысынан жобаның негізгі тар жерлерін анықтауға мүмкіндік береді, ... ... ... ... ... ... етеді.
Тәжірибе көрсеткендей, өндірістің толық қуаттылық ... ... ... ете ... ... өте ... болады. Бірақ та оларға
қарамастан, кейбір жобалар жүзеге асырылған соң ... ... ... ... ... әкеледі, сол мезетте басқалары шығынмен ұзақ уақыт
бойына жұмыс істеп жатады. Мұндай жағымсыз ... ... ... мысалы: сатудың тоқтап қалуы; жоба сұлбасындағы ... ... ... ... сапасының нашарлығы; нарықтың жеткіліксіз
көлемі: өнім сапасының нашарлығы; баға жүйесі және ... жоба ... ... ... өте ... ... ... табыстар барлық шығындарды жаба алмайды. ... ... ... өсетін болса, онда жалпы табыстар жалпы ... ... ... жағдайға қол жеткізуге болады деген ... ... ... ... да жоқ, ... да жоқ. Мұндай жағдай шығынсыздық жағдайы деп
аталады. Осылайша, біз шығынсыздық түсінігіне жақындаймыз.
Шығынсыздықты талдау немесе өндіріс ... ... және ... – бұл ... әр ... деңгейінде шығындар мен пайда арасындағы
өзара байланысты ... ... ... ... ... инвестициялауды жобалау мақсаттары үшін ғана
қолданылмайды.
Қорытынды
Алуан түрлі теориялық және практикалық ... ... ... ... ... ... және ... тұрғыдан
қарастыру барысында, олардың тиімділігі мен маңыздылығын айқындау қиындап
келеді. Себебі жаңа инвестициялық жоба өзімен бірге ... ... ... ... ... бейімделу мен тұтынушылардың көзқарасы
жаңа инвестициялық жобаның экономиканың жаңа буыны ретінде ... ... ... ... жоба ... идея ... болып, оны іске асырудың кезеңдері
анықталып, артықшылықтары мен кемшіліктері таразы басына ... ... ... қаншалықты тиімді болуы сарапшының ... ... ... ... ... ... мен дұрыс бағалауына,
басқарудың тиімділігіне байланысты.
Бастапқы мәліметтерді дайындау барысында болашақ ... ... ... әр ... ... ... күйі ескеріледі. Кез
келген кәсіпорынның ... ... аз ... ... ... ... сол ... қадағалап, кіріс пен табыс мөлшерін едәуір
арттыруға мүмкіндік беретін немесе ... ... ... ... ... ... ... керек.
Ұсынылған диплом жұмысы кәсіпорынның ... ... мен ... ... ... шешеді. Delphi программалау ... ... ... ... ... ... ... бастапқы
деректерімен тиімді жұмыс істеуге және көптеген визуалды ... ... ... ... ... мүмкіндік береді. Бастапқы
деректер негізінде жасалған қаржылық модель кәсіпорынның инвестициялық
күйін ... ... ... ... ... талдаудың қолдау
жүйесі алдымен кәсіпорынның қаржы-шаруашылық ... бір ... ... әр ... ... қамтитын мәліметтерді есеп беру ... ... ... ... ... есеп ... ... фирмалардың өзара және жеке дара әрекеттері айқын көрсетілген.
Сонымен қатар фирмалардың бір-біріне көрсеткен ... ... ... ... Бұл жүйе ... ... ... қызметі жөнінде
жүйелі түрде ішкі талдау мен бақылау жүргізуге және қай фирманың сәтті не
сәтсіз қызмет жүргізуі ... есеп ... ... ... ... қорытынды жасауға қолайлы. Алынған нәтижелі мәліметтер ... ... ... ... ... ... ... фирмалардың
кіріс және шығындар динамикасы көрсетіледі. Бұл ... ... ... ... арналған.
Жүйенің орындайтын басты мәселелердің бірі – алынған ақша ағымының
жиыны бойынша ... ... ... ... ... жасау
көрсеткіштері есептелінеді. Келтірілген таза пайда, ... ... ... мен пайдалылықтың ішкі нормасын анықтайтын көрсеткіштер-
негізгі ... ... ... табылады. Осы көрсеткіштердің
көмегімен инвестициялық жобалардың тиімділігін анықтап, болашақ қызметі
туралы болжау ... ... ... ... ... күйін талдау мен инвестициялық
болжамдар жасау тиімділігі ұсынылған қолдаңбада іске асырылады. ... ... ... ... ... ... жұмыс істеуін талап етеді. Сондықтан бұл талапты орындауға
жасалған әрекеттер ел ... оның ... кіші және орта ... бағытталған қадам болып саналады. Болашақта ... ары ... ... ... ... ... және ... интерфейс, уақыт үнемдеу мүмкіндігі және орындалатын
есептердің толықтығы басшылар мен ... ... ... ... болып
табылады.
Пайдаланылған әдебиет тізімі:
1. Разработка и анализ ... Т. 1, Т. 2 - ... ... Развития Всемирного Банка, 1994.
2. Руководство по циклу ... - ... ... ... ... ... ... Липсиц И.В. Коссов В.В. Инвестиционный проект. - М.: изд-во “Бек”,1996.
4. Беренс В. Хавранек П.М. Руководство по оценке ... ... с ... ... for the Preparation of Industrial
Feasibilty Studies” - UNIDO, М.: “Интерэксперт”, 1995.
5. Гарнер Д., Оуэн Р., Конвей Р. ... ... ... Д. ... ... М.: ... ... Л. , Пюри Г. Анализ безубыточности. /Банковское дело и
финансирование инвестиций. Под ред. Н. Брука, Ч 1, Т 1. - ... ... ... ... ... ... ... инвестиции и риск. Киев, Торгово-издат. бюро. BHV, 1994
8. А. Мертенс. Инвестиции. - Киев: Киевское инвестиционное агенство, 1997.
9. Шарп У., ... Г., ... Д. ... М.: ... 1997.
10. Полякова Л.А., Метод дисконтирования денежных потоков при оценке до
ходности действующего предприятия. «Финансы и капитал», №03/2005.
11. Клоков В.И., Рассказова А.Н., ... ... и ... ... на ... инвестиционного потока, «Финансовый
менеджмент», №06/2003.
12. Титаева А.В., «Анализ денежного потока», статья на сайте
www.titaeva.ru,
Статья написана по материалам книги Анализ ... ... ... ... ... ... инвестиционных проектов. Связь с
оценкой бизнеса», www.alt-invest.ru

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 20 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Актас мұнай кен орнын игерудің оптималды жобалық шешімін анықтау67 бет
Инвестиция, инвестициялық қызмет және инвестициялық жоба түсінігі143 бет
Инвестициялық жоба тиімділігін басқару14 бет
Инвестициялық жобалар, шешім қабылдау және оны жүзеге асыру құрылымы8 бет
Инвестициялық жобаларды бағалаудың статистикалық әдістері23 бет
Инвестициялық жобаларды жоспарлау83 бет
Инвестициялық жобалаудың теориялық және ғылыми-практикалық проблемаларын және оның Қазақстан экономикасының экономикалық өсуі жағдайындағы ролін зерттеп, соның негізінде инвестициялық жобалаудың басқару тиімділігін жетілдіруге байланысты ұсыныстар жасау76 бет
Инвестициялық жобаны бағалау19 бет
Инвестициялық саясат және инвестициялық жобаларды кешенді бағалау105 бет
Компаияның инвестициялық стратегиясын қалыптастыру32 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь