Қазақстан бейнелеу өнері

КІРІСПЕ
I. ҚАЗАҚСТАН БЕЙНЕЛЕУ ӨНЕРІНІҢ КЕЗЕҢДЕРІ МЕН ДАМУ ТАРИХЫ
1.1 Қазақстан бейнелеу өнерінің қалыптасуы мен табиғат жанрының дамуы.
1.2 Бейнелеу өнеріндегі пейзаж жанрының тарихы мен алатын орны.
1.3 Алматы қаласының табиғаты мен көрнекі жерлерінің тарихы және суретшілер шығармашылығындағы көрінісі
II. ПЕЙЗАЖ ЖАНРЫ АРҚЫЛЫ ОҚУШЫЛАРДЫҢ КӨРКЕМ.ШЫҒАРМАШЫЛЫҚТАРЫН ҚАЛЫПТАСТЫРУДЫҢ ЖОЛДАРЫ.
2.1 Бейнелеу өнерінде оқушыларға табиғат көрінісін бейнелеу арқылы эстетикалық тәрбие берудің жолдары.
2.2 Табиғат туындылары арқылы жастарды тәрбиелеуде туған жерге деген сүйеспеншіліктерін арттыру әдістемесі бойынша сабақ жоспарлары.
III. Дипломдық жұмыстың орындалу барысы.
3.1 Тақырып таңдау, ізденіс, нобайлар мен эскиздер жасау кезеңі
3.2 Майлы бояумен жұмыстың істеудің басты ерекшеліктері
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОЛДАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
Зерттеу жұмысының көкейкестілігі:Жас ұрпаққа тәлім тәрбие мен білім беруді жетілдірудің басым бағыттарын айқындап, педагогика ғылымында ұлттық өнеге үйрету, баулу, ұлттық сананы қалыптастыру- қазіргі кезде көкейкесті мәселердің бірі болып табылады.
Жас мамандарды өнер мұралары мен мәдениет игіліктерін, адамзаттық құндылықтар мен рухани мәдени мұралардың сабақтастығын сақтай отырып, өнер құндылықтарымызды, бейнелеу өнерімізді әлемдік деңгейге көтеруде және де мектепте жан-жақты қабілетті жеке тұлға тәрбиелеуге барынша ат салысу қажет. Бұл орайда жас ұрпақтың көркемдік талғамын, ұлттық сана-сезімін, дүниетанымын қалыптастыру, туған халқының өнерін құрметтеп, сүйіспеншілік, мақтаныш сезімдерін ұялату, эстетикалық тұрғыда тәрбиелеу, көркем шығармашылық қабілеттерін дамыту, мәдениет мен өнерді, тарихи мұраларын қастерлеуге тәрбиелеу, білім мен біліктерін шыңдау – біздердің басты міндетіміз деп білеміз.
Бүгінгі оқушы-ертеңгі белгілі бір маман иегері яғни, бейнелеу өнерінің қыр-сырын, бейнелілік тілін меңгерту, шығармашылық іс-әрекеттерін, ойлау қабілеттерін, талғамдарын дамыту арқылы халқымыздың ғасырлар бойы жинақтаған эстетикалық, көркемдік мәдени, рухани бай мұраларын игерту,туған халқының өнеріндегі парасатты дәстүрлерге деген танымдық, дүниетанымдық көзқарастарын қалыптастыру, бейнелеу өнеріне қызығушылығын ояту, қазіргі кезеңдегі жалпы орта мектептер мен білім беру жүйесінің барлық саласындағы адамгершілік-имандылық, эстетикалық тәрбиенің негізгі бағыты мен басты міндеттерінің бірі болып табылады.
Бейнелеу өнері пәні оқушылардың рухани әлемін, дүниетанымын жан-жақты қалыптастыратын пәннің бірі. Адамның рухани үлкен байлығы-мәдениет пен өнер. Бейнелеу өнерінің жастарға беретін тәрбиелік мәні зор. Сондықтан суретшілердің шығармаларын оқу, олардың формалық ерекшеліктерін түсіну, таңдау, талдау балалар емес үлкендерге де қиынға соғады. Сурет салу процесінде баланың талғамы, көру, ойлау қабілеті жетіле түседі де, біртіндеп салған суреттеріндегі форамалар арқылы көркемдікті сезіне бастайды. Сурет салуда оқушылар өз көзімен көргендерін, көңілге тоқығандарын бейнелеуге және өздеріне таныс формаларды қолданады, оларды бейнелеуге тырысады.
Осыған сәйкес жалпы бейнелеу өнері дегенміз - шындықты көркемдік бейне арқылы көрсететін, әлемі эстетикалық игерудің маңызды тәсілінің бірі болып саналатын арнайы адамның шығармашылық іс-әрекеті. Бейнелеу өнері сұлулық заңы бойынша қоршаған орта мен өзін-өзі шығармашылық тұрғыдан өзгерту қабілеттерін қалыптастыру мен дамыту мақсатыда, ал, қоғам адамның болымысты рухани менгерудің түрі. Бейнелеу өнері өзінің тарихи дамуының барысында нақты өнердің көпқырлылығын бар байлығымен көрсете алатын жүйе ретінде дамиды.
1. Нағымжанова Бастауыш сынып мұғалімінің инновациялық іс-әрекетін қалыптастырудың педагогикалық шарттары.Автореферат. Алматы. 2003., 13 б.
2. Аманжолова С.А. Бейнелеу өнерін оқыту әдістемесінің теориясыжәне технологиясы. – Астана: ЕҰУ, 2009. – 9б.
3. Ісмақова А. Шығармашылық психологиясы. /Қазақ әдебиеті. Энциклопедия. – Алматы: Баспа үйі, 1999. – 750 б.
4. Речицская Е.Г. Сощина Е.А. Развитие творческого воображениямладших школьников в условиях нормальногои нарушенного слуха: Учебно-метод. пособие. – М: Гуманит.изд.центр ВЛАДОС 1999. 45-47 с.
5. Тәжібаев Т. Жалпы психология. Оқу құралы, Алматы,«Қазақ университеті», 1993 – 93 б.
6. Аманжолова С.А. Бейнелеу өнерін оқыту әдістемесінің теориясыжәне технологиясы. – Астана: ЕҰУ, 2009. – 9б.
7. Ақбаева Ш. Бейнелеу өнерін оқыту әдістемесі. Оқу құралы.Алматы: Нұр-Принт баспасы, 2007, - 138 б.
8. В.С.Кузин. Психология, М., Высшая школа 1991 208-с. 12.13 с . М.Жұмабаев. Педагогика. – Алматы: Ана тілі, 1992. 160 б.
9. Қ.Ш.Оразқұлова. Қазіргі жастарымызға тәрбие берумен бірге шығармашылық ойлау қабілетін дамыту бәрімізге ортақ // «Білім», «Образования» ғылыми педагогикалық журнал. – 2005. №5 (23). – 26 б.
10. Бейсенбаев Жарылқап. Буырқанған бояулар эсселер мен сипаттамалар. - Алматы: “Өнер”, 1981. 152 б.
11. Оразқұлова Қ. Бейнелеу өнері тарихына кіріспе (көркем сурет факультетінің студенттеріне көмекші құрал). Алматы: “Абай ат ҚҰПУ”, 2008. 18 б.
12. Қарғабекова «Қазақстан мен Орталық Азияның дәстүрлі және қазіргі өнері» Алматы: «Өнер» 2004ж., 198 б.
13. «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедиясы. Бас редакторы Ә.Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы 1998ж. ISBN 5-89 800 б -123-9.
14. Әбдуали Төлебиев. Өнер өрісі. Алматы – “Өнер” 1996. 148 б.
15. Болатбаев Қ., Е. Қоспармақов А. Еркебай «Өнер» Алматы «Мектеп» 2006ж. 214 б.
16. Қастеев Ә. Альбом (Көркемдік жобаның авторы Әшірбек Көпішов). - Алматы: “Өнер”, 2004.
17. Қазақ өнері: энциклопедия (бас редакторы Е.М.Арын). Алматы: “Қазақстан даму институты” 2002.
18. Қайдаров М.У. Живопись технологиясы мен техникасы: оқу құралы. Алматы: “Өлке”, 2008.
19. Жаңбыршиев О. Кескіндеменің техникасы мен технологиясы. Орта кәсіптік білім беретін оқу орындарына арналған сынама оқу құралы. – Алматы: «МерСал» баспа үйі, 2004.
20. Балкенов Ж.Ш. Халық мұрасындағы ұлттықөрнек және рең. Қарағанда: ОПО Полиграфия, 1996.
21. Студенттерге Абай әндері арқылы эстетикалық тәрбие беру мәселелері . Республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. – Алматы, 28-29 наурыз 2006.
        
        КІРІСПЕ
Зерттеу жұмысының көкейкестілігі: Жас ұрпаққа тәлім тәрбие мен білім беруді жетілдірудің басым бағыттарын айқындап, ... ... ... ... ... ... ... сананы қалыптастыру - қазіргі кезде көкейкесті мәселердің бірі болып табылады.
Жас мамандарды өнер мұралары мен мәдениет игіліктерін, ... ... мен ... ... ... ... ... отырып, өнер құндылықтарымызды, бейнелеу өнерімізді әлемдік деңгейге көтеруде және де ... ... ... жеке ... ... барынша ат салысу қажет. Бұл орайда жас ұрпақтың көркемдік талғамын, ұлттық сана-сезімін, дүниетанымын ... ... ... ... ... ... мақтаныш сезімдерін ұялату, эстетикалық тұрғыда тәрбиелеу, көркем шығармашылық қабілеттерін ... ... мен ... ... ... ... тәрбиелеу, білім мен біліктерін шыңдау - біздердің басты міндетіміз деп білеміз.
Бүгінгі оқушы-ертеңгі белгілі бір маман иегері яғни, ... ... ... ... ... меңгерту, шығармашылық іс-әрекеттерін, ойлау қабілеттерін, талғамдарын дамыту арқылы халқымыздың ғасырлар бойы жинақтаған ... ... ... ... бай ... ... туған халқының өнеріндегі парасатты дәстүрлерге деген танымдық, дүниетанымдық көзқарастарын қалыптастыру, бейнелеу өнеріне қызығушылығын ояту, қазіргі ... ... орта ... мен ... беру ... ... ... адамгершілік-имандылық, эстетикалық тәрбиенің негізгі бағыты мен басты міндеттерінің бірі болып табылады.
Бейнелеу өнері пәні ... ... ... ... ... ... ... бірі. Адамның рухани үлкен байлығы-мәдениет пен өнер. Бейнелеу өнерінің жастарға ... ... мәні зор. ... ... шығармаларын оқу, олардың формалық ерекшеліктерін түсіну, таңдау, талдау балалар емес үлкендерге де қиынға соғады. Сурет салу процесінде баланың ... ... ... ... ... ... де, ... салған суреттеріндегі форамалар арқылы көркемдікті сезіне бастайды. Сурет салуда оқушылар өз ... ... ... ... бейнелеуге және өздеріне таныс формаларды қолданады, оларды бейнелеуге тырысады.
Осыған сәйкес жалпы бейнелеу ... ... - ... көркемдік бейне арқылы көрсететін, әлемі эстетикалық игерудің маңызды тәсілінің бірі ... ... ... ... ... ... ... өнері сұлулық заңы бойынша қоршаған орта мен өзін-өзі шығармашылық тұрғыдан өзгерту қабілеттерін қалыптастыру мен дамыту мақсатыда, ал, ... ... ... рухани менгерудің түрі. Бейнелеу өнері өзінің тарихи дамуының ... ... ... ... бар ... ... ... жүйе ретінде дамиды. Бейнелеу өнері бір рет дами отырып, адамның әр жақты қабілетін ... ... ... ... мен ... ... ... ғылымда болсын, тұрмыста, тікелей еңбекте де іске ... ... ... адам ... тереңіндегі тебіреніс әсерін көрсету жайлы Гегель өзінің эстетикалық тұжырымдамасында былай дейді: . , деп қорытынды ... [1. 13 бет]. ... ... мен ... ... ... ... мектеп оқушысын белгілі бір қажетті біліктіліктер мен ... ... оқу ... субъектісі, әр түрлі мәдениеттермен өз көзқарасы тұрғысынан диалогқа түсетін ... және жас ... ... өз ... ... күш жұмсап, еңбектенетін бала деп қарастыру қажет. Осыған орай көп қырлы құрылымды білім-тәрбие мазмұнын анықтап, құруға көмектесетін қазіргі заманға ... ... ... ... ... ... қатар бейнелеу өнері пәнінің білім мазмұны мен құрылымын анықтауда дамыта оқыту идеясынан басқа білім мазмұнының интегративті сипатын ... ету, ... ... эстетикалық талғамын, мәдени-көркем білімін халықтың озық салт-дәстүрін, рухани-мәдени мұралары арқылы оқытып тәрбиелеу сияқты ... ... ... ... ... ... ... ықпал етер бірден- бір құдірет - білім және білімді ... ... ... көп ... ... ... тұрған міндет - біріншіден біртұтас білім кеңістігін қалыптастыру болса, екіншіден - халық педагогикасын оқыту ... ... ... ... ... ... ... бойына адамгершілік, ұлтжандылық қасиеттерді қалыптастыра отыра, болашақта еліміздің тізгінін ұстайтын ... ... ... ... ... ... ұрпақ тәрбиесінде алатын орны ерекше. Ерекшелігі сол: өсіп келе жатқан жас ... ... ... ... парасатты, қайырымды, мейірімді болсын деген үмітпен ... ... ... мұра ... ... ұлттық мұрасын оқу-тәрбие ісімен ұштастыру-басты парыз. Егеменді еліміздің ертеңі жас ұрпақты әдепті, ... ... ... ... ... ұлттық тәлім-тәрбие тағылымын басшылыққа алуымыз керек.
Қоғамның негізгі мәселелерінің бірі прогрессшіл дәстүр ... ... да, ол әр ... алдыңғы қатарлы салт санасы, көркем шығармашылық көз қарасы - әдет ғұрпы, мәдени байланыстар болып табылады. Халықтың әдет ғұрпы, тарихымен ... ... ... ... көз ... шығармашылық дамыту негізгі мақсаттардың бірі. Осы орайда мектеп оқушыларыда ... ... ... ... және ... ... берудегі әсемдік арттыруда, өзекті мәселе ретінде туындап отыр.
Дипломдық жұмыстың ... атты ... ... ... отырып, біз оқушыларды отансүйгіштікке, патриоттық сезімдерін оятуға тәрбиелеудің тиімді жолдарын қарастыруды мақсат тұтамыз. Тақырыптың аумағында табиғат ... ... ... ... ... салудың негізін үйрету. Қоршаған ортадағы табиғатты тікелей көріп бейнелеуге, оны сезіммен қабылдауға оқушылардың дағдыларын қалыптастыру.
Зерттеу жұмысының міндеттері:
- жаңа ... ... ... ... ... оқушыларға табиғаттың суретін салуды үйрету;
- оқушыларға тақырыбына сурет салғыза отырып туған жеріне деген сүйіспеншіліктерін арттыру;
- сурет салу барысында көріністің ... ... ... ... ... ... ... алмастыра таба білу, негізгі қатынастардың (аспан, жер, су) үйлестігінде дұрыс таба білулеріне машықтандыру;
-оқушы жеке тұлғасының ... ... жаңа ... ... қолдана отырып, оқушылардың назарына әйгілі өнер туындыларын ұсыну;
-мақсат-мүдделері мен шығармашылық қабілеттерінің дұрыс бағаланып одан ары қызығушылықтарын арттыруды ... ету. ... ... Англия суретшілерінің, Барбизон мектебінің, импрессионистердің, орыс суретшілері мен Қазақстан суретшілерінің еңбектеріндегі пейзаж жанрының айырмашылықтары мен ерекшеліктерін сипаттап ... ... ... көкейкесті мәселе дипломдық жұмыстың тақырыбына себепші болған . Осы салада туған жердің тарихы, аймақтың ... ... ... тереңірек қарастырылды. Табиғаты әсем киелі жерлердің бірі ретінде қарастырып, зерттеуге тырысамыз.
Сухомолинский: -деп жазған екен. Әсемдік санаты заңғар жазушының шығармаларында ... ... ... - ... ... - ... суреттеуде де басты рөль атқарады.
Жас өскінге эстетикалық тәрбие беруде басты назар ... ... ... ... ... сұлулығы. Табиғат сұлулығы М.Әуезовтың , , , сияқты шығармаларында көрініс табады. осындай қуатты сезімнен ... ... ... ... ... ... талғамы мен сезімін қалыптастырады. Табиғат сұлулығын көз алдымызға тайға таңба басқандай әкеледі [2. 9 ... ... ... ... ... ғана шектелмейтіні мәлім. Ал эстетикалық тәрбиенің міндеті жас ұрпақты өмірдің барлық салаларындағы адамның өмірі мен тұрмысындағы, еңбектегі, көркем ... ... ... ... ... дәстүріндегі сұлулық пен әсемдікті көре білетін, байқауға алатын азамат тәрбиелеу. Ал күнделікті өмір мен табиғаттағы әдемілікті ... ... ... ... үшін ... ... өнеріндегі, ұлттық тарихи дәстүрдің танымдық қасиеттері жоғары салауатты өнердің түрлі салаларын жанға рухани азық, ләззаттын ала алатын, ... ... ақыл ойы ... ... ... ... ... керек. Осындай ұрпақтың өмірге, тарихи дәстүрге, ұлттық өнерге эстетикалық көзқарасы оның өмір мен қызметінің барлық саласында көрініп тұрады.
Суретшінің ... ... ... ... сөзбен салған суреті өрнектелген табиғаттың сұлулығын көз алдымызға әкеледі. Осы сұлулықты сезген оқушының ... ... ... ... ... ... ... сезімі шыңдалады. Айналасын қоршаған табиғаттың берген сыйын аялауға үйренеді,оқушының эстетикалық құштарлығы қалыптасады.
Сондықтан біз халқымыздың мәдени-рухани мұрасындағы ... ... ... ... ... ... ... кемелдік биігінен көруге тиіспіз.
I. қазақстан Бейнелеу өнерінің кезеңдері мен даму ... ... ... өнерінің қалыптасуы мен табиғат жанрының дамуы.
Өнер тарихынан ... ... ... ... өнері ХХ ғасырдың 20-шы жылдары қалыптасып, дамығандығы. ... ... ... өз ... ... біріншіден тума таланттардың өмірге келуі болса, екінші жағынан Ресей жерінен келген орыс ... де ... ... ... ... айтқанда, 1920 жылы қазақ жерінде алғаш рет көркемсурет студиясының ... ... Бұл ... ... ... сол ... жерінен 1877 жылы келген орыс кәсіпқой суретші Н.Г. Хлудов болды. Суретші Н.Г. ... ... ... ... ... ... қыр - ... танысып дәріс алған суретшілер Ә. Кастеев, А. ... М. ... М. ... Б. ... А. Қашбаевтар болды.
Айта кетер болсақ 30-шы жылдары Семейде ұйымдастырылған бірінші жылжымалы көрменің де ... ... ... ... ... ... ... ықпалын тигізді. Сондай-ақ, 1920-30-шы жылдары Қазақстанда ... ... ... ... графика және мүсін өнері өз ... ... ... кезі еді. ... ... аяғы мен XX ғасырдың басында Қазақстанға атақты орыс суретшілері В.Верещагин, П.Кузнецов, ... ... ат ізін ... ... алдыңғы толқыны үкіметтің ресми тапсырысында емес тек ... ... ... ... ... ... - ... айналған тақырыптарға сурет салумен айналысты. Дәлірек ... ... ... мавзолей есігін қағаз бетіне бейнелеп салған В.Верещагиннің (1873 Мемлекеттік орыс мұражайы) П.Кузнецовтың , осы ... ... ХIX ... бірінші жартысындағы суретшілерге тән академиялық мәнер де емес, табиғи тұрғыда көркемделген дара шығармашылықтарын ... ... еді. Бұл ... ... ... өнерінің қалыптасуына және өз ырқында дамуына ... ... мен ... ... ... ... болады [3. 150 бет].
Қазақ бейнелеу ... - ... ... ... және орыс реалистік мектебімен тұтастай байланысты, атап айтқанда ... ... ... ... мен жаңа қалыптасқан құрылымға сүйенуі алғашқы кезең де шапшаң еуропалық ... ... ... ... ... ... ... Соғыс кезінде 30-шы жылдары кеңестік өнерде ... ... ... ... ... ... ... салдарынан күшейді. Суретшілердің негізгі тақырыптары сол уақыттағы , бағышталды. Мұндай ... ... ... ... ... және ... сенген көсемімен байланыстырып көрермендерге паш етіп отырды. Бұл ... ... ... ... роль берген еді. Бұрын-соңғы болмаған дәрежеде форма мен форманы таңдауды анықтайтын ... ... ... ... бекітетін концепция социялистік реализм әдісі туралы мәселе қатаң тұрғыда алға ... ... ... ... кеңес өкіметінің қол жеткізген ... анық та нық, ... ... мен халықты жаңа белестерге ... ... ... ... ... ... ... съездеріндегі ресми баяндамалардың және өнер ... ... ... сөз сөйлеушілердің негізіне айналды. Бейнелеу өнеріндегі басты бағыт болып, өнер туындылары ... ... сай ... ... ... жарыққа шығарып, соны жоғары сапада дамыту проблемалары қалыптасты.
XX ғасырдың 30-шы ... ... ... ... ... бірінші съезінде Қазақстан Республикасының 20 ... орай ... ... ... ... ... ... суретшілер бейнелеу өнерінде көздеген мақсаттары біріншіден, қазақ жерінің байлығына, екіншіден, Қазақстанда ... ... ... ... бағытталған (Н.Г.Хлудов, Ә.Кастеев, Х. және К. Ходжиқовтар, З.Назыров, Н.Кружильников, Ф.Балкаев, Ә.Исмайлов, В.Антощенко-Оленев, А.Михеев, ... ... ... т.б.) ... ... бейнелеу өнерінде, жалпы өзгерістер 1950-60-шы жылдары шарықтады. Бұл ... ... қол ... ... бірі - ... өнеріне алғашқы ұлттық өнердің келуі еді. Олардың - ұлттық мәдениет үшін жаңа ... - ... ... ... ... сезінуді жүзеге асыруы еді. Сонымен қатар бұл ... ... ... пайда болды. Бейнелеу өнерінің қай саласында ... пен ... ... тек қазақ жерінде ғана емес, ... ... ... де ... ... өнер тарихынан мәлім. Сондай-ақ жер - жерлердегі әр ұлттардың ... ... бір ... ... мектебін танытуда көздеген өнер иелері өз идеялогиялық ізденістерімен ... ... ... бейнелеу өнерінің кәсіби мектебінің қалыптасуы мен дамуының ерте ... ... да, ... беру ... де жаңа ... ... ... ең басты және қол жеткізген - реалистік әдісі ... Бұл ... ... - ақ ... ... ... тарих пен мәдениет негізгі орын ... ... әсер ... ... ... ... көріне бастады. Атап айтсақ, 50-ші жылдары С.Мәмбеев, К.Тельжанов, Н.Нұрмұхамедов, ... ... 60-шы ... ... ... ... ... Ұ.Әжиев, Г.Исмаилова, А.Ғалымбаева, Ж.Шарденов, Ә.Сыдыханов және т. б. [4. 45-47 бет].
50-ші жылдың орта ... ... ... ... ... ... ... оқу орындарында көркемдік білім алған дарынды жастардың ... ... ... ... жаңа ... ... Профессионализм мен көркемдік кемел ой суретшілердің жеке-дара мәнерінің әр-алуындылығына, сонымен ... ... ... ... ... жолдарын іздестіруге септігін тигізді. Бұл кезеңде бейнелеу өнерінің қалыптасқан ырқын жалғастыра отырып, ... ... ... мән беріле бастады.
Халықтық мәдениетке ... ... ... ... ... ... ... суретшілердің шығармашылық қызметтеріне бірыңғайлылық ықпалын тигізді. Сонымен қатар суретшілер әдет-ғұрыптың ерекшеліктерін ұдайы зерттеудің нәтижесінде өздерінің көптеген композицияларының ... ... ... ... және ... ... ... арнады. Суретшілердің 60-шы жылдардағы ұрпағы алдыңғы ұрпақтың ізденістерін одан әрі жалғастырғанымен, алайда бұлардың пластикалық әдістері басқаша сипатқа ие бола ... ... ... ... ... - ... бас тартып, дәстүрдің өміршеңдігі мен бекемділігі тұрғысында қарастырылды.
Жалпы суретшілердің композициялық шешімдерінің салдары қоғамдық дуниетану процестерінің ... ... ... сана - ... ... туындады. Адекваттық бейнелеу ... ... 60-шы ... ... бір ... ... ... композициялық құрылымына, екінші жағынан, ... ... ... ... ... ... Мұндай принциптер өнер иелерін біріншісі - композицияның компоненттерін ... ... ... ... ... өзі ... форманы жинақтап көрсетуге ұмтылдырды. Екіншісі-модульдің ірілігіне, бояудың өз нақыштарымен ... ... ... Бұл екі ... де ... ... айқындығына, суреттің жып-жинақы ықшам шығуына баулыды.
Бейнелеу өнерінде ұлттық қолөнердегі сырмақтар мен ... аса ... ою - ... ... ... шексіздігіне бойы үйренген көшпендінің болмыс бітімі бейнеленген. Ою-өрнектегі образдардың өршіл әуені өмір мен ... ... ... ... жаңа ... азаматтық талпыныстарына толық сәйкес келген еді.
Республика суретшілерінің жаңа кейіпкер мен жаңа форманы іздеген ... 60 - 70 - шы ... ... ... ... ... - деп аталған арнаға ... ... ... қосылған болатын. Олар таңдап ... ... кез ... ... оқиғадан жоғары тұруға тиісті деп түсіндіреді. ... мен ... ең ... ғана ... және оған оңай ... ... ... ізделді. Сонымен қатар бұл кезеңдерде суретшілердің композициялық ... ... ... ... ... тың ... байқалады.
Айқын ақиқатты іздестіру жолында көптеген суретшілер мәңгі көнермейтін, тамаша ... ден ... ... ... ... ... ... тоқталғаны, суретшілер өз композицияларында біртұтас философиялық ой бере отырып көркемдеу төрінен ұлттық ... ... ... ... айқындалып жатты. Дәлірек айтқанда композицияларын ... да ... ... ... ... ... ... дәріптеген. Ондағы бастысы ұлттық ... ... Яғни өнер ... ... ... стиль деп аталды. Осы ... ... ... ... ... ізденуден бастайды.
Суретшілер өз шығармаларында көкейкесті мәселелерінде өнер мен өмір ... ... ... ... Осы тұрғыда кескіндемешілер шығармашылық тақырыптарын жалғастыра ... өз ... ішкі ... жиі баяндай бейнелеп, заттардың ... ... ... ... ... ... шешуші тақырыптардың бірі-адам, қоршаған орта, қоғам болып ... ... ... ... ... оның біртұтастығы айқын байқалса, енді оның бөлшектенуі, біртектес ... ... және ... ... ... 70-ші ... ... тән сипатына айналған еді. Бұл мынаған байланысты болуға тиіс ... ... қилы ... сөз бен ... арасындағы алшақтық өмір құбылыстарын табиғи ... ... ... туғызған, осыдан барып, мұның салдары ретінде- ой-пікірді жанамалап білдіруден бастап таза ... ... ... ... ... ... ... міндеті жөніндегі түсініктің де әуені өзгерді.
Кескіндеме өнеріне 70-ші жылдардың ... ... ... ... жас ... де осы ... ... Оларды күрделі әлеуметтік проблемалардан қашқақтайды деп талай рет ... ... тау мен ... аңыз ... бала кезінде жанына тұтқан - ұлттық өнерге ... бой ... ... ... ... адал болып шықты. Алайда, ... он ... ... ... ... ... жеке ... табиғатпен байланысы және үзілмеген тарих пен әлем кеңістігінде өмір сүретін адамның ... ... ... ... ... ... ... ескімен жаңа тұрмыс тіршілік айқындалған. Жас суретшілер барынша алдыңғы ұрпақтың тақырыптарын одан ары ... ... олар бұл ... ... ... ... Осыдан барып суретшілер қауымдар арасында ... жол ... де ... бір ... ... ... ... шабытты салтанатты әуенге ие болды. 60-шы жылдардағы өнер иелерімен салыстырғанда 30-шы ... ... ... мәні мен ... ... ... өз қөзқарастарымен таныта білді. Егерде бұрын табиғат көрінісі композициясында Қазақстанның жинақталған образы ретінде еңгізілсе, енді ... ... ... ... ... ... мен ... сезілуін және адам баласына рухани байлық беретін композициялық шешімдердің көркемдік рәсімдерінен ... ... ... ... бұл жаңа ... ... құбылыс ретінде танылып отыр. Оның ... ... ... - шығармашылықтағы еркіндіктің, жалпы ұлттық және жеке ... ... ... танытуға талпыну, сонымен қатар ... ... үшін бұл ... ... және ... ... бас тартудан туындап отырған екінші кезең. Осы орайда суретшілер ... ... ... ... ... таныту көзделіп көрінуге талаптанды. Сонымен ... ... ... қай жанрда болмасын суретшілер динамикалық сезімді адам ... ... ... де ұштастырып жатты.
Ал, кейінгі 1980-2000 жылдары суретшілер халықтың тұрмыс тіршілігінен, ұлттың мәдениетін бейнелеуді ... ... ... ... ... ... ... Дәлірек айтқанда, бұл кезеңде кескіндеме өнерінде әр стильде, яғни ... ... ... және ... ... ... да кездестіріп жатамыз. Тақырыптық жағынан суретшілердің композициялары тарихқа байланысты болып келген ... да жиі ... ... ... ... композицияларынан өткеннің сарынын, бүгінгінің ақиқатын сезіне алатындай жағдай туғызады.
Жалпы кескендіме өнерінде ... ... ... ... ... орын ... Өнер өзінің бастау бұлағында халықтың тарихи жолы туралы сөз ету үшін төл сөз ... ... ... сондықтан олар себеп -салдарлық байланыстарды орағытып өтіп, оймен қабылдаудың байланыстылығын ояту үшін ... және ... ... ... ... Өнер ... ... бұлағына, ежелгі халықтық түп негіздеріне ықылас білдіруінде оның этнографиялық, одан кейін поэтикалық дәрежелерінен өткесін жаңа биіке шығып, оны пайымдаудың ... ... ... ... ... ... шыға ... суретшілердің келесі ұрпағы, тегінде, алдыңғылардың осы бағыттағы ізденістерін жалғастыра отырып, халықтың менталитетін және ... ... ... ... тың ... ... ... қазіргі заман құбылыстарын да тереңірек пайымдауға болардай, еңбектерімен ерекшелінуде.
1980-шы жылдырдың ... ... ... ... ... ... ... бастады. Яғни айтқанда 1988-89 жылдары екі бірдей ... ... ... ... Сол ... ... ... өнеріне ұлттық мектеп принциптерін жалғастыра келіп, сана - ... ... - тең ... ... ... мен ... қозғалысы қалыптасты. Мұнда ұлттық мектептің дамуына өз үлесін қосқан ... ... ... мен (Перекресток) атты жеке көрмесінде көрермен ... паш ... ... Жаңа ... - ... тәсіл осы өтпелі кезеңдегі Қазақстанның кескіндемелік өнерінің басты аспабы ретінде ... ... ... тән ... [5. 93 бет].
Жалпы бейнелеу өнерінде мұндай күрт өзгерістер ... ... ... ... кезеңіндегі идеялогия мен әлеуметтік тақырыптар қажытып ... де ... ... Ең ... өнер ... ... ... құпиясы, шаманизмдік, энергиясы, осы замандық ойлау принциптері ретінде эстетикаландырылған интеллектуализмі, ... ... ... ... ... ... ... тарихи дәстүрді ұғынуға деген ықылас, сонау алыста қалған көне заманнан бүгінгіміздің бастауын ... ... ... де көрі айқынырақ сезіледі.
ХХ ғасырдың аяғы мен XXI ... басы ... ... ... жаңа ағым ... яғни ... 90-шыжылдары өнердің негізгі ізденісі мифтік бейне жасау еді. ... ... ... ... ... ... ... бейнелерге көшті. Әртүрлі бейнелеу амалдары композиялық туындыларының ойын ... ... ... ... Жалпы тақырыптары жеке адамның ... ... өмір ... ... ... дала өмірі, символдардың біртекті еместігі және осы сияқты алуан ... ... бой ... де ... Бұл ... ... көп жағдайда өзіндік жоғары деңгейдегі кәсібилігін өткен кезеңдерде салынған дәстүр ... ... ... ... ... көркемдік тілінің жан - жақты көп қырлығымен ... ... ХХ ... бас ... ... ... болған фовизмдік, сююреалистік, авангарттық, абстракциялық бағыттары қайта ... ... ... көрмелерден танып жүрміз. Осыдан барып Қазақстан ... ... жаңа үш ... ... ... ... олар ... - концептуальды тәсіл, жаңа реализм, ... art - ... ... ... аударғанда жәй ғана қазіргі кездегі өнер деген ... ... ... кезде Қазақстан көркемөнерінде 90-шы жылдың ... ... ... жаңа актуальды құбылыстар пайда бола бастады. Атап айтсақ, олар , , ... мен ... ... ... ... ... ...
Бүгінде бейнелеу өнерінде ең алдымен мәдени және экономикалық ... ... ... тәуелсіз галереялардың жүйеге қосылуы, соның ішінде бет алған Артрынок ... ... ... ... та ... өнерінде көкейкесті мәселелер басым болсада, өз ... ... мен ... қай стильде орындалмасын мағынасы мен нышаны шарықтауда.
Өнер үшін 70 жыл онша ұзақ ... ... ... ... не бары ... ұрпағының өткен жолы, тұтас алғанда, ... ... ... тән ... ... бар деп ... ... береді.
Қазақстан бейнелеу өнеріндегі жалпы өзгерістер бағытындағы ұрпақтарының шығармашылығын зерттеген ... бірі - ... Р. Ә. ... ... ... мынадай түсінік берген: . Яғни ... ... ... өнеріндегі танылып жүрген суретшілердің туындыларының тақырыптарына өз халқының мәңгі ... келе ... ... ... ... - ... ... сонымен қатар ұлттық қолөнері негізгі себепкер болып жатқан ... ... ... ... ... келе жатқан халық өнер тарихынан ... қай ... ... ... өз ... ... ... келеді.
Бейнелеу өнерінде суретшілердің шығармашылық композицияларының формасы бойынша ұлттық, мазмұны бойынша ... ... ... қайшы келмейтін, сонымен қатар көркемдік рәсімі бойынша ұлттық, формасы бойынша реалистік ... ... ... ... ... Сол ... инверсияны ұстай отырып, адам баласына бір ... ой - ... ... де, мағыналы шығармаларын паш еткен туындылар дүниеге келіп ... ... ... өз ... ... ... сиқырлы аймақ. Ол адамзат дамуының таң шапағында, біздің заманымыздан бұрынғы ата-бабаларымыздың үңгірлеріндегі өнер ... ... ... да өз ... таба ... Сан ғасырлар бойына суретшілердің басшылыққа алған идеялары, олардың ұмтылыстары өзгеріп отырды, бір ... ... ... ... ... ... бәрі бір ... бейнелеуден артық сұлулық жоқ.
Суретшілер өнердің ұшы-қиырсыз осы саласынан көбіне өздері сүйген әуендер мен тақырыптарды таңдап ... ... ... ... ... екіншілері пейзаждарды, үшіншілері тарихи, соғыс немесе тұрмыстық көріністерді бейнелеуге құштар. Бейнелеу өнерінің бұлай сапталуы жанрларға бөліну деп ... Жанр сөзі ... ... немесе тек сөзінен шыққан. Өнер әлемінде жанрларды: натюрморттық, портреттік, маренисттік, тұрмыстық, батальдық, пейзаждық жанрлар деп ... ... ( ... ... ... ... - бұл ландшафты, табиғатты бейнелеу. Пейзаж дербес жанр ретінде, Қытай, Жапония және басқа Шығыс ... (VII-X ... ... ... ... ... ол XVII ғасырларда, алдымен Италияда пайда болды, содан кейін Голандияда ... ... ... Орыс өнерінде пейзаждың гүлденуі XIX ғасырдың соңына тұспа-тұс келеді (И.Левитан, ... ... және ... да ... ... ... ... қайсыбір жерлерді жәй айнытпай бейнелей салу емес, онда суретшінің сезімдері мен ойларын берудің үлкен мүмкіндіктері жатыр. Адам ... ... ... ... ... мәңгілік сияқты болып көрінеді. Бұлт торлаған аспан, теңіз толқындары, ормандармен таулар жүздеген, мыңдаған жылдар бұрын қандай ... ... ... ... ... осы бір ... ... алуан дәуір суретшілері түрліше көріп, түрліше бейнеледі. XVII ғасырдағы голланд суретшілерінің картиналарында теңіз үнемі ... ... ... ... келеді, олар табиғат сұлулығын іңкәрлікпен қызықтауға бейім емес. Олар үшін теңіз-сауда мен жұмыс орын, ... ... ... ... ... ... теңіздері әрдайым дерлік үрейлі дүлей күш, мөлдірлеу құпия сырлы тұңғиық. Орасан зор толқындар қия жартастарға лап ... ... ... ... өзі де осынау қаһарлы, өлшеусіз қуатты стихияда өте ... ... де ... ... ... Оның ... әсем ... деген тәнтілікке, романтикалық сүйіспеншілікке бөлінген. Бір табиғаттық көріністің өзі әр суретшінің қылқаламынан мүлде басқа толысуға, басқаша түске ие бола ... ... ... ... ... ... ... Оның үстіне, табиғат тіршілігіне уақыт өтуімен бірге жаңа әуендер енеді, табиғат адамның ... ... ... ... ... автомабиль жолдары, жоғары вольтті электр желілерінің сорайған діңгектері мен сымдары, аспанда ұшқан реактивтік самолеттің будақтаған ізі-осының бәрі бүгінгі күннің көрінісі. Мұны ... ... ... ... тұра ... ... көз ұшына кетіп жатқан кеңістік сезілуге тиіс, ал әрбір зат, әрбір ағаш өзіне тән белгілерімен көрінуге ... ... бір ... жеке-дара діңгегін, бұтақтарын, ағаштардың ұшар басының, жапырақтардың және жапырақ топтарының сипатын беру керек. Ағаштың суреті келесі күні сурет пен ... ... ... ... еш қиындықсыз табуға болатындай етіп салынуға тиіс.
Ағаш-бұтақтар мен жапырақтардың кездейсоқ үйінділері емес, осы элементтердің өте сымбатты жүйесі. Егер ... мұны ... онда ... ... ... ол бейнеленген ағаштың белгілі бір бөлігі үшін модель қызметін атқарған бұтақтардың және ... ... ... ... білмейтін болады. Жақсы суретте басты бұтақтармен жапырақ топтарының мөлшері мен ... ... дәл ... ... Мұның үстіне, суретші силуэтті ғана емес, сонымен бірге ағаштың көлемін де беруге ұмтылады. Әрине, ағаштың суретін дәл салу ... ... біз ... жапырақшаны бейнелеуді көздеп отырған жоқпыз. Бірақ жапырақтарды бейнелеудің біздің алдымызда қандай ағаш тұрғанын бірден түсінуге мүмкіндік беретіндей графикалық шешімін табу ... ... ... кезде оны көрермен горизонталь және көрерменнен қиырға кетіп бара жатқан жазықтық ретінде қабылдауын қадағалау керек. Бұған жазықтықтың картина төріне ... ... баса ... ... ... ... Табиғатты игеруге , яғни кіші табиғи формалардың-тастардың, жер қыртыстары бөліктерінің, бұтақтардың, шөптердің суретін салу көмектеседі. ... ... ... ... ... жан бітіреді. Шалғайдағы таулар да өзіне тән сыртқы тұрпаты бар жәй дақ емес. Суретші олардың құрлысын, формаларын, ... ... ... ажырата алуға тиіс.
Табиғатта судың үлкен маңызы бар. Айнадай жылтыр судағы шағылыстарды құру ... ... ... ... Бұл ... толқып жатқан суға назар аударамыз. Желдің күшімен су бейне бір дөңес және майысқан айналардың шоғырына айналғандай болады. Сондықтан тұтас ... ... ... үзіледі де бар болғаны толқындардың өркештерінде және олардың арасындағы жылғаларда ғана ... ... ... ... ... құлама жалдары негізгі шағылысқан бейнесін көрсетеді. Толқындар жоғарыдан дерлік қабылданатын, бақылаушыға таяу ... бұл ... ... аз ... ... олар ... болады, ал негізгі шағылысу мүлдем дерлік жоғалады.
Толқынның ... ... ... ... ... оны,ағаштың формасы сықылды ,зерттеу керек. Әсіресе жағаға ұмтылған толқындардың құрылмын мұқият ұғып алу керек, мұнда олар ... ... ... ... суымен кездесе отырып, үшкір көбікті жотасы бар шыр көбелек дөңгеленген иірімге айналып, оның бір бөлігі желмен толқынның артқы бетінде ... да оны ... ... ... ... мен ... да ұғыну керек. Бұлттар вертикаль жазықтықта жабысып тұрмайды, олар жердің дөңгелек ... ... ... ... бір ... ... ... Табиғаттың суретін салған кезде ең алдымен бейнеленетін көріністің шегін анықтап алу керек. Сурет салуды жаңа бастаған суретші алғашқы кезде ... ... тік ... ... ... алынған картонды немесе қағазды пайдалана алады.
. Аса көрнекті совет суретшісінің бірі А.Пластов өнер туралы осылай шабыттана ... ... ... ... және ... ... ... біз музейлерде қызықтайтын картиналар ғана емес, өнер туындылары ... кең әрі ... сан ... техниканы қамтиды.
1.2 Бейнелеу өнеріндегі пейзаж жанрының ... мен ... ... ... ... дегеніміз - қайсібір жерлерді жәй ғана айнытпай бере салу ғана ... онда ... ... мен ... ... үлкен мүмкіндіктерінің жатқандығы. Адам өмірімен салыстырып қарағанда, табиғат өмірі мәңгілік сияқты болып көрінетіні шындық. Себебі бұл торлаған аспан, ... ... ... мен ... ... тіпті мыңдаған жылдар бұрын қандай болса, кейін де сондай күйінде қалары сөзссіз. Бірақ осы бір өзгермейтін табиғатты алуан дәуір ... ... ... ... ... ... әу ... табиғат көріністерін сала бастағаны шындық. Бірақ көп уақытқа дейін белгілі бір оқиға мен адамның тұлға-тұрпатын бейнелегенде керек фон ретінде ғана ... ... ... 17 ... ... ... бірыңғай табиғат көрінісін бейнелейтін картиналар жазуды бастады.
Негізінде пейзаж дербес жанр ретінде Батыс ... ... ... ... елдерінде, атап айтар болсақ Қытай мен Жапонияда VII-IX ғасырларда қалыптаса бастады. Еуропалық кескіндемеде 17 ғасырда, ең алдымен Италияда пайда болып, ... ... ... ... дамыды. Себебі Голландия - Солтүстік теңізінің жағасындағы мұхит деңгейінен төмен жазықта орналасқан ел болғандықтан су ... қалу ... зор. ... да өз ... ... ... ... үйретті. Ал табиғат көрінісі бейнеленген көркем туындыларды өте жақсы ... ... ... қыл ... ... ... дүниелер көбіне шағын шаршыларға салынғандықтан жұрт оларды "кішкентай Голландықтар" деп атап кеткен [7. 138 бет].
Орта ... ... ... ... ... ... алғашында сызылған бейнелері көбірек орын ала бастады. XV- XVI ғасырларда ... ... ... ... ... бөлімдерінің шынайы театр ретінде қаралып және осы тарихпен одақты пейзаж өзіндік ... ... ... Суретшілер алдыңғы жоспарда түстерді көбіне өте ауыр, жылы және ... ... ... екінші жоспарда көбіне көгілдір түстерді қолданды. Осылай ауа кеңістігі өз ... ... ... ... ... негізгі ерекшелігі бірінші жоспарда театр декорациясына ұқсас ең алыста сәулет ... ... ... ... ...
XVI ... ... "пейзажист" деген түсінік пайда болды. Бірінші болып Альберт Дюрер Нидерландық суретші Иоахим Патинурдан үйренді десек ... ... ... ... ... бітірген суретшілер жалғастырды деп айтсақ артық болмайды. Пукас Кран бірінші болып адамның ойын табиғатқа басқаша көзқараспен қарауға бағыттады. Табиғат ... ... ... ... ... әсер етеді, сондықтан да ол әдемілікті, қоршаған ортаны бейнелейді. Қоршаған орта, табиғат көрінісі бәрі-бәрі Дунай суретшілерін қай кезде де ... ... ... ... ... суретшілер тамаша туындыларды өмірге әкелді. Мысалға Альберх Альтдорфердің "Орманды табиғат және Әулие Георги", Вольф Губердің "Предальпистті пейзажы", ... ... ... ... сұрауы", "Египет жолында дем алу" сияты тамаша туындыларды атауға болады.
Сонымен қатар ... ... ... ... ... бірнеше суретшілер де жоғары дәрежеде, үлкен сүйіспеншілікпен табиғатты суреттей білді. Атап айтар болсақ Ганс Лей, Урс Граф, ... ... Дейн және тағы ... ... ғасырдың бірінші жартысында ең ірі көркем қылқалам шеберлерінің бірі Ян Ван Гоян болды (1596-1656). Оның шығармашылығы сол ... ... ... ... ... ... толық суреттей білді. Табиғаттың әсем көрінісін өз туындыларына арқау етіп ала отырып, ... ... ... ... Голландық суретші-пейзажистер өздерінің тақырыптарын мамандандырылған. Сондай суретшілердің бірі Якоб Ван ... ... еді. Оның ... туындыларынан майлы бояудың ерекше жоғары дәрежеге көтерілгенін байқаймыз. Қылқалам шебері табиғатты салу барысында ... ... мен ... сипаттап көрсете білді [8. 160 бет].
Суретшінің көркемсурет құралының мағынасы байыпты, сырт ... ... ... ... ... ... оның көркем шығармаларына сөз жетпейді .
XVII ғасырда Францияның көркемсурет ... ... ... классицизм тұрды. Француз классицизмі өзінің эстетикалық, этикалық үлгісін антикалық мәдениеттен үйренді. ... ... ... ... ... ... (1594-1665). Пуссеннің туындыларының тақырыбы көбіне қайырымды болып келеді. Суретші көбінесе жұмыстың ... мен ... ... білуге тырысты.
XIX ғасырда Англия суретшісі Джон Констебл алғаш рет пленэрге шығып этюд жаза ... Оның ... ... ... ... өте жақын болды.
Басқа елдерге қарағанда пейзаж жанрының дамып, гүлдену кезеңі орыс бейнелеу ... ... ... XIX ... ... ... келді.
Әсіресе пейзаж жанрының гүлденуіне XIX ғасырдың аяғы мен XX ғасырдың басындағы орыс ... ... ... табыстарға қол жеткізді. Ф.Васильевтің "Жаңбыр алдында", К.Юонның "Қыс соңы", С.Герасимовтың "Жаз өтті", К.Коровиннің "Көктем", А.Айвазовскийдің "Тоғызыншы балл" атты көптеген көркем ... ... ... ... ... мен ... ... бейнеленген.
Ал енді өзіндік эволюциясынан өткен орыс пейзаждарына келер болсақ XIX ғасырдың Ф.Алексеев, әкелі-балалы ... ... ... ... ... өз ... шеберлері пейзаж жанрын салуда қарапайым сипат ұстанды. Ол олардың композицияларында, түстік және кеңістік перспективасынан да ... ... ... бірі ... ... ... ... туындылары өте жоғары бағаланды. Оның жұмыстарынан орыс алқабын, гүл жайнаған көк шалғынды, сұрғылт тұман бүріккен ... ... көк ... ... ... ... ... қара суға белшеден батып тұрған балапан қайыңдарды, шоқ тоғайларды, баурайынан қар кете қоймаған жайпауыт жыраларды, күзді күнгі ... ... алау ... ... ...
XIX ... ... жартысы - А.К.Саврасов, Л.Л.Клодт, Ф.Васильев, В.Д.Поленов, И.И.Левитан, ... және тағы да ... ... ... ... ... көркем өнер аренасына шығарған орыстың пейзаждық кескіндеме заманының жоғарғы дәрежедегі гүлдену шағы болды.
XIX ғасырдың екінші жартысындағы орыс ... ... ірі ... ... ... ... В.Д.Поленовтың шәкірті болған. Саврасовтың лирикалық пейзажды линиясын жалғастыра отырып, Суретші табиғаттың көрінісін ... ... ... қол ... Оның ... еңбектері - "Мостик. Саввинская слобода" (1884), "Пора умирать нам с Саврасовым", "Свежий ветер. Волга" (1895), "Над вечным ... ... ... ... ... ... вечер" және тағы басқалары.
К.А.Коровин - В.Д.Поленовтың шәкірті - орыс ... ... ... ... ... ... пейзажды тікелей түрде XIX ғасырдың аяғына дейін жалғастырған И.К.Айвазовский болды. Ол ... ... ... ... ... ... ... айлы түн" деп аталатын туындысын алайық. Түн самалымен тербетілген су толқындары, су бетінде жүзген кеме мен қайықтар көрінісі ... ... ... ... ... ... білген. Ай сәулесімен шағылысқан су бетін суретші қызғыл сары бояу түсі арқылы ... ... ... ... әсер ... ... ... Орта орыс алқабының табиғатын мейлінше дәл шынайы суреттей білгендігі соншалықты, бүгінде жұрт балауса орманға немесе, қызылды ... ... ... көк шалғынға көзі түссе: "Мына көрініс тап Суретші И.Левитанның қыл қаламынан туған картиналардан аумайды екен", - ... Орыс ... ... айтарлықтай із қалдырған суретші И.Левитанның бірде мұңға, ал бірде нұрға толып тұратын табиғат көріністері жер ананың сұлулығын ғана емес, суретшінің жан ... да паш етіп ... әсер ... ... ... ... кескіндемелік туындылары табиғат көрінісінің алуан түрлілігін таныта білді. Қылқалам шебері өзінің тамаша туындыларының бірі "Ноч на Днепре" атты ... елге ... үшін 1880 жылы жеке ... ашады.
XIX ғасырдың екінші жартысындағы орыс кескіндемесінің эпикалық пейзаждарының ірі тұлғасы И.И.Шишкин болды. Негізінен Шишкин мен Айвазовскийді бір ... ... деп ... да ... И.И.Шишкинде бұл - ормандар, алып емендер, қарағайлар, шыршалар, сирек жағдайда ... ... ... да ... ... ... ... пейзажы "Афонасовая корабельная роща близ Елабуги" 1898 жылы салынды.
Табиғатқа көзқарасы мен қатынасы жағынан И.И.Шишкинге жақын ... ... бірі - ... болды. Оның пейзаждық мәтіннің шынайы бейнеленуіне, детальдардың ... ... көп мән ... ... ... ... Сонымен қатар панорамалық көріністермен де шұғылданған.
Көркемөнер ... ... ... ... ... Ол ... ауылдық пейзажды бейнеледі. Қылқалам шебері көбінесе су кеңістігін және жыртылған ... ... ... ... 1890 жылы өзінің ең атақты шығармасы - ... атты ... ... ... ... орыс ... тән бірлестіктер "Көгілдір роза" мен "Вальстің қиығы" деген атпен белгілі жас ... ... өмір ... ... бірлестігі болып тарих беттерінде қалды.
Өткен ХХ ғасырда пейзаж жанрына жаңа леп келе ... Оған ... Брак пен ... ... еңбектеріндегі кубизм ағымы себеп болды. Кубизмде геометриялық элементтер сындырулар ... ... ... ... ... шын өмір әдемілігі мен сурет әдемілігі өзгеше заттар. Бірақ пейзаж жоғалып кеткен жоқ. ... ... ... ... қатарынан орын алатын Винсент Ван-Гог өзінің соңына көптеген туындыларын қалдырып кетті. Атап айтар болсақ ... ... ... әйел", "Тамбурин", "Танги әкей", "Күнбағыс", "Жасыл кафе", "Прованстегі жол", "Зәйтүн тоғай", "Сент-Меридегі теңіз", ... бой ... ... ... т.б. Өзінің өмірінің соңына дейін сурет салудан қол үзбеген суретші емханада жатқан кездің өзінде де ... ... ... берді. [18] Емханадағы қайрымды дәрігер Пейрон оған бір бөлмелі шеберхана ретінде босатып берген. Суретші егіс далаларын, жүзімдіктерді, зәйтүн ағаштарын, жүлдыздарды, ... ... ... ... өршіл рух серпінін шуаққа, өмірге деген іңкәрлікті, буырқанған шуақты түйсіне отырып, осы бір ... ... азап ... ... ... ... ... дегенге илану қиын. Ол бейнелеген дүниелердің бәрі шамырғана шапшыған алапат қуатқа ие. Суреттер лаулаған өрт, жарқылдаған жай оғы ... ... өз ... ... ... жаңаша дәуірдің алғашқы перзенті болған постимпрессионизм мәнерінің көрнекті өкілдерінің бірі ... ... ... ... ... басты ұраны болған "Тек көргенімді ғана емес, сонымен бірге білгенімді, сезгенімді бейнелеймін" деген ұғым Ван-Гог шығармашылығында да тікелей қатысты. ... ... ... ... ... мәңгілік сияқты болып көрінеді. Пейзаж өнері әр алуан. Кейбір ... ... ... ... бар ... ... бейнеленсе, енді біреулері суретшінің қиялынан туындап жатады. Бірақ қылқалам шеберлері кез-келген туындыларында табиғаттың мінез-құлқын ... ... ... ... оның ... ... оған ... белгілі және беделді бас июшілер, достар мен ... ... ... ... ... және ... Қазақ ССР-ы халқының суретшісі. Жаркент (қазіргі Алматы облысы) қаласының жанындағы Шежін ауылында дүниеге келген. 1929 жылдан 1931 жылдары ... Н. ... ... студиясында оқыды. (Н. Хлудовтың Қазақстанда тұрған кезінде). Содан кейін 1934-1937 жылдары Мәскеу қаласында Н. Крупская атындағы көркем студияны жалғастырды. ... ... , , , , , , , , , және т.б.. ... ... 1938 м.б. Суретші тау шатқалындағы жолды, құрылысты ерекше бейнелейді. Алматының айналасы жайлы сериясы суретшінің ертеректегі пейзаждарына әлдеғайда көрнектілеу. ... ... ... ... бар ... ... ... өзенін үстінде көпірлері бар тау өзендерін суреттейді. Суретшінің бұл ... ... ... адам ... ... жаңа ... бой көтеруін арнайы суреттеумен айналысқан секілді.. Қастеев пейзаждары нақты сол жердің ... ... ... ... ұнатқан. Суретші таңдаған табиғи аясын дәлме - дәл салу үшін ... ... ... ... ... сол табиғатқа қарап тұрып салған. Суретші табиғат өмірімен ... ... ... ... ... өмірімен жандануы керек деп есептеген.
Медеудегі демалыс үйінің бейнесі. 1937 ж. Алматының айналасын салған суреттерінде суретші творчествосында ... ... ... ... Бір ... біз тек пейзажды көреміз. Бірақ үңіле қарасақ ол ... ... мен ... және қызу ... ... ... ... көрінісі. 1972 ж. Біздің назарымызға керемет өзіндік әсері бар тау көрінісі берілген. Осындай шағын суреттің ішіне үлкен кеңістікті аспан мен ... ... ... ... ... ... толқуымен байланысып жатырған іспеттес.
Медеу мұз айдыны. 1955 ж. Алматы жанындағы мұз айдыны, өзінің керемет сұлулығымен ... аты ... ... медеу мұз айдынында ашылу мерекесіне орай алғашқы жарыстар болып жатқан кезін көрсеткен. Суретші биік тауларды, шыршаларды, теп-тегіс айнадай мұз ... және осы ... ... ... ... көрсете отырып осынау бір табиғатты суретке түсіріп ... етіп ... ... 1970 ж. Бұл ... ... ... қызықты, жоғарғы нүктеден қарау арқылы кеңістікті үлкейтеді. Кенептің ауқымына қарай салған сурет те үлкен әсер береді. ... ... ... ... ... пайдалану арқылы ол осы жұмысқа эмоцианалды жаңа әуен береді. Пейзаждарындағы ... ... ... оның ... ... мәнері. Ә.Қастеев пейзаждық туындыларында көлденең созылған композицияларды орындай бастады, мұндай жұмысты ... ... ... шексіз екеніне көзің жетеді.
Қапшағай ГЭС-і. 1972 ж. Автор бұл ... ... ... пейзажға бет бұрды. Үлкен тақырыпты пейзаж. Бірінші план ... ... ... ... ... қойылған өзен, қызғылт түсті тау шатқалдары, көгілдір су, тау бөктеріндегі жаңаша құрылыс. Ә.Қастеевтің ... ... ... бір жыл бұрын жазылған картина, бұл жұмыс өмірге деген құштарлық пен қуаныш ұраны сияқты.
Осындай ... ... ... ... ... өнерін негізін қалаушы Ә.Қастеевтің творчестволық жолын байқауға болады. ... бояу мен сулы ... ... ... бәрі де өте ... ... қазақ даласының пространствалық кеңдігі мен ерекшелігін талантты көрсете білген тұңғыш суретші. Еңбекқор суретші 55 жылдың ішінде 1000-ға жуық шығармаларды ... ... Айша ... ... ... туылған, қазақ кескіндемешісі және кино суретшісі, Қазақстан халық суретшісі (1967). Қазақ қыздарының арасынан шыққан алғашқы суретші. Оның ... ... ... ... ... ... және нәзік бейнеленген. Алматы көркемсурет училищесін, одан кейін Мәскеу жалпыодақтық кинематографистер институтының, мода өнері факультетін бітірген. Суретшінің ... ... ... ... деген ерекше махаббатты көруге болады. Негізгі еңбектері: , , және т.б. Ш. Уәлиханов атындағы Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты, және ... ... Ту ... ... ... Матвеевич - 1930 жылы Киров облысы Лебюжье аулында туылған.1957 жылы Ленинградтағы Репин ... ... ... және ... институтын аяқтағаннанкейін Е.М.Сидоркин Қазақстанға келеді. Негізгі еңбектері: "Ақсақал" (1959) линогравюрасы, қазақ халық ертегілері тақырыбында автолитография сериялары "Көңілді алдағыштар" (1959), М. ... ... ... (1960) ... ... ... ... эпосы" (1962), "Қазақтың ұлттық ойындары" (1964) , "Сәкен Сейфуллинді оқи отырып" (1965) әдебиетіне сериялар және т.б. Сидоркин Е.М. Ш. Уәлиханов ... ... ... ... Қазақстандық гарфика өнері жоғары наградаларға ие болған (олардың ішінде Лейпциг және Краковтағы алтын медальдар), беделді көрмелерге ... оның ... ... ... таныту факторы ғана емес, Қазақстанды әлемге танытуға бірден бір септігін тигізді. Республикалық "Өнер" баспасынан көзі тірі кезінде шыққан атты ... ... ... ... ... ... табылады.
Исмайлова Гульфайрус Мансұрқызы . 1944 жылы ... ... ... жастарды көркемсуреттің қыр-сырына ғана емес, форма мен түсті шығармашылық және сезімдік тұрғыдан қабылдай білуге үйреткен көркемсурет профессоры А. М. ... ... ... А ... оқуға түседі. Ол өзінің қалауы бойынша ұстазының көзінің дәлдігін, түс ... ... ... адам денесінің әдемілігін түсіну, қоршаған ортаның формасы мен бояуларын қабылдауды үйренуге талпынған. Оның көп шығармаларына тән нәрсе - әшекейлеу. ... ... ... бас ... сәндік бұйымдар, маталардың жеңілдігі, олардың оюлары, заттардың әртүрлі ... - ... ... ... Оның ... V ... кинофестивальда "Захар Беркут" ( А. П. Довженко атындағы студия), "Рустам и Сухраб" ("Тәжікфильм") ... ... ... қарамастан ең үздік еңбек болып табылған. Қазақ киносының тарихында алғаш рет қазақ халқының ұлттық ... ... ... ... және ... ... бейнеленген осы фильмге арнап 1500-ден астам эскиздер жасады. Одан кейін суретші әр түрлі ... ... ... 1971 жылы Г. ... Абай атындағы Мемлекеттік акдемиялық опера және балет театрының бас ... ... ... ... Сурет Акакдемиясында өзінің жары С. Сидоркинді кездестірді. Ол Исмаиловаға деген махаббатының арқасында қазақ мәдениетін және Қазақстанды жақсы көрді. Олар жасаған ... ... Абай жолы ... ... ... мен ... жұмыстар қазақ халқының ділін, дүниетанымын ашып көсете білді. Оған қазақ мәдениетіне сіңірген еңбегі үшін Қаз ССР-нің Мемлекеттік премиясы берілген болатын. ... және ... ... ... ... ... ... ұлы - Вади екі суретшінің де қабілетін бойына сіңірген ол да суретші. Ол алған ... ... ... ал ... еткен еңбектері жөнінен алғанда суреттемеші. Сондай-ақ портреттер салуды жақсы көреді, өзін ... әрі ... ... ... көрсетті. 1956-57 жылдары Г. Исмаилова көркемсурет училищесінде сабақ береді.Алайда тағы да ... ... тура ... - бұл жолы ... ... ... ... ролді сомдау тиеді.
Сыдыханов Әбдірашид Аронұлы - 1937 ж. Гурьев ... ... ... ... ... 1965 ж. Н.В. ... атындағы көркемсурет училищесін бітірді.( Алматы қ). 1965 ж бастап көрмелерге қатысушы.1967 ж ССРО СО мүшесі. 1965 ж. бастап Алмтыда жұмыс ... 1980 ... ... өзінің суреттеме тілінің стилін өзгертіп, көрермендер мен сыншылардың жоғары бағасын алған: "Тон киген қыз" (1981, ГТГ, ... ... әні" (1982), "Ақ ... (1986), ... інгенді сауу" (1987,. Қастеев атындағы ГМИ, Алматы), сондай- ақ "Өз күшіктерін жеген ит" (1988,. Қастеев атындағы ГМИ ), шығармалары ... ... ... жағалауындағы республикалардың Бакуде өткен на Биеннале көрмесінде алтын медальмен марапатталды. 1986 жылы Ш. ... ... ... ... ... ... берілді. 1990 жылы, Қазақстан Республикасының өнерге еңбек сіңірген ... ... ... ... құрметті иегері, "Тарлан" сыйлығының лауреаты болды. Оның еңбектері Қастеев атындағы Мемлекетік өнер мұражайында, Мәскеудегі Мемлекеттік Треьяков галереясында, ... Хута ... ... ... ... ... ... Швейцария, Англия, Жапония, АҚШ, Израил, Лихтенштейн жеке коллекцияларында орналасқан.
Шаяхметов Кәмил Махмұдұлы - Қазақ ССР ... ... ... ... Н. В. ... ... Алматы көркемсурет училищесін, Ленинградтағы Е. Репин атындағы кескіндеме, мүсін және ... ... ... Ю. ... ... ... 1956 ... бастап Алматы қаласында жұмыс істеген. 1957 жылдан бастап, көрмелерге қатысқан, осы жылдан бастап ССРО СО мүшесі. 1995 жылы ... ... ... ... 1970 ... Кеңес өнерінде суретшілердің өмірдің мықты және терең көріністерін бейнелеу, ірі жоспарлы шешімдерге талпыну үрдісі ... ... ... ... - ... ... ... еңбек", "Қойшылардың өмірінен", "Даладағы ақ қала", "Қойшы ... ... ... Дөненбаева", "Қойшы Әлібек", "Комбайншылардың түскі асы" - Шаяхметов таңдаған тақырыбы Қазақстанның еңбекші халқын және табиғатын ... ... ... ... ... ... және ... дәстүрмен байланысты сезіну қажеттілігінен туындаған.
Кенбаев Молдахмет Сыздықұлы - Қазақстан халық суретшісі, В. ... ... ... ... училищесін аяқтады, В. И. Суриков атындағы Мәскеу ... ... ... аяқтаған. Ф. Решетниковтен тәлім алған. 1956 жылдан бастап Алматы қаласында жұмыс істеді. 1965-1980 жылдары - В. И. ... ... ... ... ... ... ... факультетінің сурет және кескіндеме профессоры, 1980 жылдан бастап Алматы ... ... ... ... 1949 ... бастап көрмеге қатыушы, 1955 жылдан бастап ССРО СО мүшесі , 1993 жылы ... ... ... ... ... ... 1950 жылдардағы суретшілер легіне жатады. Ол өнерге бірден ... М. ... ... ... сипатты кеңінен бейнелейді, қазақ халқының салт-дәстүрін жырлайды. М. Кенбаев суреттерінің көркемдік құнды екендігін ... ... ... галереясы қоры және Ә. Қастеев атындағы Мемлекеттік өнер мұражайында сақталғаны дәлелдейді. М. Кенбаевтың үздік шығармалары- "Асауды ұстау" (1961), "Әңгіме" (1957), ... әні" (1956) - ... ... ... ... бастауы ретінде жырлайды. Онда адам мен табиғаттың үйлесімді бірігу сезімінен ... ... ... М. Кенбаевтың сіңірген еңбегі күнделікті дәстүрлі әдемілікті көріп жырлай білгендігінде. Оның суреттерінде ... ғана ... жер ... және ... ... әніне айналады.
Телжанов Қанафия Темір-Болатұлы - Отандық мәдениеттің көрнекіт қайраткері, Қазақстаннның бейнелеу өнерінің қалыптасуына үлкен үлес қосушы. Телжанов 1927 жылы 1 ... Омбы ... ... 1932 ... ... ... тұрды. Суретшілік қызметін Е. Репин атындағы суреттеме, ... және ... ... ... ... ... 1953 жылы институтты аяқтап, осы жылы ССРО СО мүшелігіне кіреді. 1949 жылдан бастап К. Телжанов ... ... ... ... ... - ... Чехословакия, Польша, Румыния, Югославия, Финляндия, Бельгия, Болгария, ... ... ... ... ... ... ... Дания, Мексика және т.б. елдердегі көрмелерге қатысқан. "Бабалар жерінде", "Көкпар", "Домбыра үні, ... ... ... ... 1918 ... "Алғашқы", "Күн сәулелі өлкеде", "ҮЙДЕ", "Жалын", "Әнші", "Ағым", "Шындық", "Бостандық", "Үміт", "Бақыттылар", "Абылай", "Бостандық үшін" және көптеген шығармалар халыққа кеңінен ... ... ... ... ... классикаға айналған көп қырлы Қазақстанның өткені мен қазіргісін терең ... ... ... - ... ... ... У. Таңсықбаев: " Телжанов картиналары туған өлке қазақстан туралы әдемі ... оның ... ... ... үшін ... ... "-деп бағалады. Қазақстан Республикасы Ұлттық Академиясының академигі, Қазақстан халық суретшісі, ССРО халық суретшісі (1978). Тарихи және қазіргі заманғы ... ... ... ... бар. ... 1967). ... Ғылым Академиясының академигі, профессор.
Бапанов Әлімбай Қалтайұлы 1953 жылы Қызылорда облысында ... ... ... ... ... ... ... қаласындағы "Шежіре" галереясы жеке көрмесінде ұсынды. Алматы (2001 ж.), Лозан қаласында, (Швейцария 2002 ж.), Алматы қаласындағы көрмелер дирекциясында (2003 ж). Киіз ... не, ол ... ... ... ... ... қажеті жоқ. Бүгін гі таңда ата-бабаларымыздың жүннен ... ... жаңа ... пайда болды. Оны жеке көрмесінде Сәуле және Ә. Бапановтар ұсынды. Бапановтар Қазақстаннан тыс жерлерде де кеңінен ... ... ... ... ... ... ... (Мәскеу жоғарғы көркемсурет училищесі) және Суриков көркемсурет училищесі сияқты базалық мектептерден ... ... ... ... бүгінгі күні еліміздің барлық мемлекеттік және жеке коллекцияларында сақтаулы. Сәуленің қолынан шыққан киіз бұйымдар - жеке дара ... ... ... ... ... ... қолдан жасалған бұйымдар жоғары бағаланады. Сонымен қатар, қазақстандық киіз шеберлерінің көршілес ... ... ... бәсекелестері бар.
Дүзелханов Ағым Салы Дүзелханұлы. Қызылорда облысы Қазалы қаласында дүниеге келген. 1976 жылы Алматы көркемсурет училищесін және В. Суриков ... ... ... ... 1982 жылы ... ... еңбегін 1975 жылы Қазақстан баспасымен жұмыс істей отырып бастады. Суретші кітап ... ... ... плакат, өндірістік кескіндеме және тарихи суреттеме саласында жұмыс істеді. Үш жүзден астам ктітапты, 50-ден ... ... ... ... тақырыптарға иллюстрация жасады. Бүкілодақтық республикалық халықаралық көрмелер, кітап және плакаттар конкурсының дипломанты : 1985, 1986, 1987 ж.ж., ... ... ... ... ... ... сыйлыққа, сыйлығына ( Ташкент қ) және т.б. ие болды. Жаңа ағымдағы мектеп оқулықтарына иллюстрация жасады, сондай-ақ, кескіндеме факультеттерінің студенттеріне ... ... ... ... жазды. Ұзақ уақыт бойы Т. Жүргенов атындағы Қазақ ұлттық өнер ... ... ... ... ... болып жұмыс істеді. ҚР Ағарту ісінің үздігі. 1992 жылы Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... 1996жылы Қазақстан Республикасы Президенті Жарлығымен құрметті ... ... 2000 жылы ... БҰҰ ... ... ,халықаралық конкурс- көрмесінің жеңімпазы болды. 2000 жылғы желтоқсанда ҚР президенті Жарлығымен А. Дүзелханов Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... - ... 27 наурызда Алматы қаласында туылды 1979 жылы Алматы көркемсурет училищесін аяқтады, бірнеше жыл Мәскеуде тұрды. 1986-90 ... АМТИ - да ... 1986 жылы ... ... ... ... ... минстрлігінің стипендиясы бойынша барған. 1991-96 жылдары екі мәрте Париждегі Сите-интернациналь дез Арт ... ... 1987 жылы ... ... ... ие ... ... кішкентай француз қалаларының мэрлерінен алған бірнеше алтын медальдары және сыйлықтары бар, сондай-ақ, Париж мэрінің сыйлығын алған. 1992 жылы Сорбонна университеті ... ... ... ... 1993 жылы ... Одан соң сол ... француз әдебиетін оқып шықты. 1997 жыл Метриз-ді бітірді. Сан-Дени, пари-8 университеніңі магистратурасында оқыды. Классикалық өнердің докторы. 1979 жылдан ... ... ... Соңғы жартыжылда Германияда тұрып, жұмыс істеді.
1.3 Алматы қаласының табиғаты мен көрнекі жерлерінің тарихы және суретшілер ... ... ... ... 10-9 ғғ. қола ... қазіргі қала аумағы ертедегі жер өңдеушілер мен малшылардың қонысы болды. ... ... -- ерте ... ... мен ... ... табылуы. Бұл жерлерде керамика, тастан жасалған қарулар, темір мен сүйектен жасалған бұйымдар табылған.
Б.з.д. 7 ғ. сақ ... ... ... ... ... ... жері болған. Осы кезеңнен көптеген қорғандар мен қоныстар орындары қалған; ... ... ... ... ... ... ең ... -- Есік қорғаны, онда , Жалаулы қазынасы, ... ... ... ... ... шалатын орын, қазан сияқты көне дәуір жәдігерлері табылған. Сақ және ... ... ... ... ... жерінде құрылған ертедегі мемлекеттердң орталығы болған.
Б.з. 8-10 ғғ. Алматы өміріндегі келесі кезең орта ғасыр кезеңі. Бұл қала ... ... ... ... жер ... мен ... ... Жетісу аумағында көптеген қалалық қоныстардың пайда болу кезеңі. Қазба жұмыстарының нәтижесінде керамика, темір және ... ... ... ғасырларда аумағындағы қалалар Ұлы Жібек жолы ... ... ... ... ... ... қолөнер және ауылшаруашылық орталығының біріне айналды. Бұған дәлел -- осы жерде табылған 13 ғасырдың 2 күміс дирхемі. Бұл ... ... рет ... аты ... 2,5 мың жылдық тарихы бар. Қала тұрған жерді ежелден қазақ ұлтын құраған тайпалар мекен еткен Іле ... ... ... ... ... алғашқы жазба деректер Рашид ад-Диннің шығармаларында кездеседі. Бабыр Шыңғыс хан ... ... ... ... қалалары туралы жазады. Мухаммед Хайдар Дулати және Шараф ад-Дин Йезди өз ... ... атап ... ... зерттеулер қазіргі Алматының орнында ертеректе сақтар, кейінірек үйсін, орта ғасырларда дулат тайпалары өмір кешкен елді ... мен ... ... пен ... қалалары (екеуі екібасқа қала) болғандығын дәлелдеп отыр. Бұл қалалардың ... ... 1251-59 жылы фран - цуз ... IX ... ... және Қытай саяхатшысы Чжан Дэ өз көздерімен көргендіктерін жазған. Алмату қаласының аты жазылған күміс ақшалар, сақтардың 25 барыс ... ... ... ... табағы", ғажайып "Қарғалы тәтісі" бұл жердің мыңдаған жылдық тарихы бар өркениетті өлкенің орталығы болғандығын көрсетеді.
15-18 ғғ. Ұлы ... ... ... ... қала да құлдырай бастады. Бұл кезеңде Алматы мен жалпы ... ... ... орын ... ... маңызды этносаяси процестер, Жетісу мәдениетінің қалыптасуы жүрді. Алматы ... ... бар ... ... мемлекеттігінің құрылуы басталды. Бұл жер жоңғар шапқыншылығының және өз ... ... үшін ... ... ... оқиғаларына бай.Бүкіл Жетісу жері Моғолстан мемлекетінің территориясында болды
1560-1564 жылдары Жетісу жерінде Қазақ хандығы құрылды. Қазақ хандығының іргесі қаланған жер Алматы ... ... ... тау еді. ... бұл жер ... облысы, Самсы теміржол бекеті.
1730 жылы Алматыдан 70 шаршы км. қашықтықта ... ... ... ... ... ... халқының жоңғарлармен Отан соғысындағы қиын кезеңдегі тарихта ... ... ... ... ... М.Тынышпаевтың дерегі бойынша Аңырақай шайқасы туралы дерек Пішпек және Әулиеата ... ... ... ... сақталған.
1854 жылғы ақпанның 4-інде Іле Алатауының баурайында Ресей империясының әскери қамалы ... ... ... қала ... жаңа ... басталады.
1854 жылдың күзінде Верный қамалының құрылысы аяқталды. Верный қамалының бір жағы Кіші Алматы өзенінің бойымен орналасқан, ағаштан ... ... ... ... ... ағаш ... пен таспен ауыстырылды.
1855 жылғы шілденің 1-інде Верный қаласына казактардың бірінші тобы көшіп ... 1856 ж. орыс ... да ... келе ... Олар ... жанынан салынған Үлкен Алматы орталығына қоныстанды. Қоныс аударғандардың көбеюіне орай Кіші ... ... мен ... (Райымбек) көшесі пайда болды. Бұл жерге татар қолөнершілері мен саудагерлері қоныстанды. 1859 жылдың мамырында қоныс аударғандардың саны 5 ... ... ... ... инженер Л. Александровский жетекшілік жүргізді, ал құрылысты басқарған әскери-инженер Ц. ... ... ... ... ... ... қамалының атауы өзгертіліп, Алматинск қаласы аталды. Бірақ сол жылы баяндамасы бойынша қаланың аты ... ... ... ... ... қала болуы сол кездегі реформаларға байланысты болды. Верный өзімен ... ... уезі мен ... ауданының орталығына айналды.
Тянь-Шань жоталарының етегінде орналасқан әсем қаланы деп бекер ... ... ... ... ... бау-бақшаларда алма, өрік, шие гүлдеген кезде, қала ертегіге айналады. Алматы қаласының атауы - алма ... ... Дәл осы ... аты ... ... ... алмасы өседі.
Кейбір деректерге сүйенсек, ескі замандарда осы жерде, яғни керуен жолы -Жібек ... ... ... ... орналасқан. ХІІІ ғасырда оны Шыңғысхан ордасы тас талқан етті. 1854 жылы ескі қала қалдықтарынан Верный қаласы пайда ... ... ... ... қала ... Алма-Ата болып өзгертілді, 1929 жылдан 1997 жылға дейін Алма-Ата Қазақстан астанасы болды. 1993 жылы тәуелсіздік туралы ... ... ... ... ... ... одан ... Алма-ата Алматы деп өзгертілді.
Алматы теңіз деңгейінен 650-1200 метр биіктіктегі Іле Алатауының солтүстік бөктерінде орын ... Қала ... ... үш ... биік ... мен ... массив қоршаған. Алматы - Еуразия континентінің орталығы. Қазақстан Республикасының оңтүстік-шығысында.
Алматының баурайларын Іле ... ... ... алып ... Онда ... ... ... орналасқан. Мұнда өмір сүретін сирек құстар мен аңдар Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген. Олардың ... ... ... ... әшекейлеген барс жатады. Тау баурайында дәнді, бақша, темекі плантациялары мен жүзімдіктер жидектер мен ... ... ... Қала ... 8 мың га ... ... ... саябақтар мен бульварлар алады.
Қала 170 шаршы км. астам алаңды құрайды. Ол кіші және үлкен ... ... ... ... Тау ... ... сумен қамсыздандырудың басты көзі болып саналады. Алматы бүгінде, 1997 ... ... ... ... ... сәйкес, Астана қаласына көшірілді.
Алматы-елдің ғылыми, мәдени, тарихи, өндірістік және қаржы ... 1997 жылы ... одан әрі ... әрі ... ... ретінде дамыту туралы шешім қабылданды. 2006 жылы АӨҚО дамыту жөніндегі ... қол ... қала ... бірі - ... Іле ... ... ... жерде орналасқан төбе. Алматы қаласының оңтүстік-шығысында. Абсолют биіктігі 1070 м, салыстырмалы биіктігі 370 м-дей. Беткейлері тіктеу келген. Көктөбеде ... 372 м ... ... ... қала ... ... ... т.б. орналасқан. Бүгінде Көктөбе - Алматы қаласына панорамалық шолу жасайтын орын саналады.
Оңтүстігі қаламен ... ... ... Ол 1070 метр ... ... ... басына шығу арқылы қаланың алақандай көрінісін тамашалауға ... Дәл осы ... ... ... ... көрінісінің куәсі бола аласыздар.
28 панфиловшылар паркі. Паркте атақты мемориал, естелік аллеясы мен мәңгі алау от бар. ... ... ... де осы ... ... ... ... жергілікті сәулетші А. Зенков бірде-бір шегесіз 1940 жылы құрастырған. Ол әлемдегі ағаштан жасалған ерекше тоғыздықтың бірі болып саналады. ... 1911 жылы ... ... ... бойынша 10 баллдық жер сілкінісіне төтеп берген.
Тәуелсіздік монументі. Республика алаңына көрік ... ... ... Аталған монументтің авторы - Шота Уалиханов. Монументтің ұшында барсқа мінген алтын адам бейнесі бейнеленген. Ал ... ... ... ... ежелгі тарихы толықтай қамтылған.
А.Қастеев атындағы өнер музейі мен мемлекеттік ... ... - ... ... ... бірі. Сонымен қатар қазақ халқының ұлттық инструменттерін топтастырған Ықылас атындағы ... ... де ... көз тартады.
Медеу. Әлемге әйгілі Медеу мұз айдыны 1972 жылы құрылған. Ол қаладан 15 км. қашықтықта орналасқан. Медеу - Сұлу ... ... - ең ... ... мұз айдыны Медеуді - қаланы селден қорғайтын инженер өнерінің шедеврі Бөгетін көріге болады. Бөгет коллекторының көлемі - 6 000 000 су ... Мұз ... 1972 жылы 1691,2 ... ... әлемге "сырғанау спортының рекордтарының жиынтығы" деп атайды. Медеу шатқалының жақсы климаты, сәулелі радиация деңгейі, атмосфералық қысым, ... таза ... өзен ... ... ... ... ... мәдениеті және тарихи мемлекеттік ескерткіштер тізіміне енгізілді.
Медеу - әлемдегі ірі ... мұз ... Ол ... ... ... ... деңгейінен 1700 метрде Кіші Аламаты өзенінің аңғараында орналасқан. Оның жан-жағын тау сілемдері ... ... ... ... үйі, тек ... ... ғана емес, күллі еліміздің көз тартарлық архитектуралық ... ... ... ... ... 1977ж. ... ... авторлары: Ю.Г.Ратушный, Л.Л. Ухоботов, А.Е. Анчугов, В.Б. Каштанов, инженерлер А.К. Деев, Н.Л. Матвиец, Т. Жүнісов, Ә. ... ... М.С. ... Н.В. ... ... ... ... Абай және Достық даңғылының түйіскен жерінен бой көтерді.
Эллипске ұқсаған тұтас темір-бетонды мұнара ғимарат өзегін құрайды. Оған бөлме ұяларының монолитті ... ... ... ... ... (жер бетінен 10 м) ғимараттың жер сілкінісіне төзімді болуын қамтамасыз еткен. Әсем эркерлер, негізгі көлемнің ... ... ... ... ... қапталған аспалы жеңіл панельдер - жалпы ғимарат тұлғасын сымбаттандыра түседі. Ғимаратты сәулеттеу ісінде ұлутас, мәрмәр, гранит, коврал сияқты ... ... ... ... ... ... үшін 1980 ж. сәулетшілердің, инженер-конструкторлардың, құрылысшылардың бір тобы Ш. Уәлиханов атындағы Мемлекеттік сыйлыққа ие болды.
Осы 25 ... ... ... КСРО ... жер ... ... бар ... салынған ең биік ғимарат болып саналады. Қолайлы жерге орналасқандықтан, қонақ үй ... Іле ... ... ... тамашалауға болады. Қара жерден көкке қарай жүзметрден астам биіктікке шаншыла салынған қонақ үй, өн бойымен ғажайып архитектуралық ансамбльді ... Бұл ... ... қаласы мүлде басқаша болып көрінетініне ешбір шәк келтіре алмайсың.
Қонақ үйдің құрылысы кезінде, әлі күнге дейін жаңашылдық мәнін жоғалтпаған жаңа ... ... еді. ... ... аспанға қол созып жатқан бүгінгі қала мен жаңа құрылыстардың бой көрсетуі аясында, қонақ үйі жоғары көркемдік үлгісі мен ... ... ... әлі күнге дейін қала қонақтарының таңдайын еріксіз қақтырып келеді.
қонақ үйі өте ерте уақыттан бастап Алматы ... ... ... еді. Керемет архитектуралық үлгісі, қайталанбас сұлулығы мен сызықтарының тұжырымдылығы, жалпы түрі - ... бәрі ... ... ... сыртқы көрінісі мен еліміздің дамуына көп ықпал етті. Қазіргі уақытта, қонақ үйдің суретін ... бен ... ... ... ... ақша қағазынан, қатырма ашық хаттардан, картиналар мен миллиондаған азаматтардың жеке фотографияларынан кездестіруге болады.
II. Пейзаж жанры арқылы оқушылардың көркем-шығармашылықтарын қалыптастырудың жолдары.
2.1 ... ... ... ... ... ... ... эстетикалық тәрбие берудің жолдары.
Біздің мақсатымыз - баланы жан-жақты тәрбиелеп және гармониясын дамыту. Мұнда бірінші этика-эстетикаға тәрбиелеу басты роль атқарады.
Адамзат ... ... келе ... ... мүддесінің бірі - ұрпақ тәрбиесі, соның ішінде әсіресе жастардың ... Осы ... ... ... ... ой ... ... көптеген жылдар бойы жинақталған. Қоғамның даму жағдайында эстетикалық тәрбие жеке ... ... ... ... ... тәрбиесінен кейін маңызды орын алды.
Бүгінде жас ұрпақтың рухани-эстетикалық тұрғыда дамуына бейнелеу өнерінің әсерлі ықпалы, көркем өнер ... оқу ... ... ... ... айқындауға бағытталған зерттеулердің аумағы кеңейе түсуде. Көркем білім тәрбие беруге байланысты, бейнелеу ... ... ... ... ... ... көркем өнер қызығушылығын, талғампаздықтарын арттыру және тәрбиелеу үнемі, жүйелі, бірізді жүргізілген уакытта ғана тиісті нәтижеге жетуге болады.
Мектепте оқушыларға ... ... ... ... әртүрлі техника мен түрлі әдістерді қолдана отырып, кәсіби жоғары деңгейде сурет салдыру мақсат емес. ... ... - ... ... ... ... мен ... өнеріне деген қызығушылығын оятып, қоршаған ортаны таныту және де Отан сүйгіштік ... ... ... ... ... ... табылады. Сабақ жоғары деңгейде өту үшін оқушылардың бейнелеу өнеріне оң көзқарастарын қалыптастырып отыру және ... ... ... ... ... барынша талпындыру міндет.
Эстетикалық тәрбие адамның ақыл-ойын дамытуда үлкен роль атқарады және қазіргі кездегі үлкен процесс болып саналады. Эстетикалық ... ... ... және ... ... окушының сана-сезімін қалыптастыруға, творчествалық бейнелеу өнеріне қызығушылығын ... өз ... жеке ... ... ... баласының ежелден келе жатқан ортақ мүддесінің бірі- ұрпақ тәрбиесі, оның ішінде әсіресе жастардың тәрбиесі. Осы ... ... ... ... ... ... ... жылдар бойы жинақталған. Халық педагогикасының озық үлгілері бала тәрбиесін жетілдіру, ана тіліміздің, өнеріміздің өрісін кеңейту, көркем білім беру ... ... ... ... ... ... ... беруді нығайту құралының бірі болып табылады. Қоғамның даму жағдайында ... ... жеке ... үйлесімді дамуын калыптастыруда адамгершілік тәрбиесінен кейін маңызды орын алады [9. 26 бет].
Эстетика адамның өмірі, іс-әрекеті, тәжірибесімен органикалық байланыста болып ... ... ... жан-жақты үйлесімді дамуында әрбір адамның өз өмірін бойынша құруға тырысуы қажет.
грек сөзі. ... ... ... ... білдіреді. Олай болса эстетика - өмірді сезім арқылы танып, білудің негізгі жолы. ... ... ... ... адам ... ... табиғаттағы, өмірдегі сұлулықты танып, оны сүйе, қастерлей білетін болады.
Эстетикалық тәрбиенің міндеті - жас ұрпақты ... ... ... ... өмірі мен тұрмысындағы, еңбектегі, көркем өнердегі және табиғаттағы сұлулық пен әсемдікті көре білетін, ұға білетін, бақылай ... және өзі де ... ... ... етіп тәрбиелеу. Ол үшін жас жеткіншектер сауатты, терен білімді болуы керек. Әдебиетті, музыканы, сәулет өнерін, кескіндеме, кино мен ... ... ... ... ... ... ... ала білу үшін де сезім түйсігі үшқыр, ақыл-ойы алғыр, білімді адам ... ... ... ... елдің болашағы оның ұлттық болмыс-бітімін калыптастырумен байланысты. ... ... ... ... сезіне де кабылдай алмайтын, тарихын, мәдениетін, діні мен тілін сыйлай алмайтын адам - ешқашан да қоғамды ... ... ... ... үлес қоса ... ... да жаңа ... заң жобаларында мектеп тәрбиесіне арналған арнайы сағат жүктемелерде эстетикалық тәлім-тәрбиеге үлкен мән берілген. Ол өнермен тыгыз ... ... ... ... ... көркем құндылыққа, шығармашылықты бейнелеу өнеріне қызығушылықты, әсемдікті таныта білуді өз алдына мақсат етіп қояды. Пейзаж тақырыбына мектеп ... ... орын ... Ол ... ... көркемдік тәрбие береді. Өйткені, пейзаж адамның туған жеріне, табиғат анаға, қоршаған ортаға, өз ... ... ... ... Пейзаж елді сүюге, табиғатты корғауға, әдемілікті түсінуге үйретеді.
Міндетті түрде адам мен табиғаттың бойындағы сұлулыкты сезініп ... ... ... ... ... ... мен ... беретін болса, әсіресе ұлттық нақыштарға суретшілер иллюстрациялары жоғары деңгейде өтетін практикалык білім беруге бірге, қызыкты да ... етіп ... ... ... ... ... ... деген сұранымы жоғары болады. Ол үшін бүгінгі күннің техникасын дұрыс қолдана ... ... ... ... ... керек. Болашак ұрпақты көркемөнерге бейімдеуге, еңбекке баулуға, жан азығын молайтуға, қабілеттері мен ... ... ... ... ... ... деп атай ... өнерінің әр кезде де эмоциялық өңделуі жоғары болады. Оның осындай болуына тек болмыс туралы әсерлер ғана емес, ... ... ... ойлау әсер етеді. Эмоциялық бастауды дамытпай, адамға нағыз қажет талғампаздықты, қиялдауды, көз ... ... ... ... ... ... ... емес.
Бұдан басқа "Көркемөнерсіз өскен баланың мүмкіншілігі шектеледі, ал мүмкіншілік ... ... ... тоқтауына әкеледі, "- дейді Б.Т.Лихачев. Оның тұжырымдауынша, көз алдына елестету сөйлем дамуына тәуелді, яғни баланың қоршаған ... ... ... ... ... ортаға денен байқағыштықты, зеректілікті қалыптастыру көркемөнерлік материалдарды жылдам қабылдауға үйретеді. Бала ... ... ... ... ... жас ерекшелігіне сай, қоршаған ортаны өзінің бейнелеу тәсілдерімен суреттеуге талпынатыны мәлім.
Бала қоршаған ортаға деген саналы қарым-қатынасын адамдар арасындағы ... ... ... ... қатысты өз ойларын сөзбен не болмаса сурет түрімен бейнелеуге тырысады. ... өз ... ... ... ... ... әсемдігінің, пішіні мен түсінің қарапайымдылығын, заттардың әдемілігін бағалау қабілеттерін арттыруға бағыштайтын тәсілдерді қолданғаны жөн.
Туған жердің әсемдігін көру, ... ... ... ашу, ... ... (графикалық, кескіндемелік) беру, әрбір қимылды мұғалімнің тыңдатқан музыкалық үзінділерінен есту - бейнелеу өнерінен сабақ берудің негізгі мақсаты шығармашылықты ... Тек қана ... ... қабылдау үрдісінде емес, сонымен қатар шығармашылық жұмыстарды талқылағанда да қатарласып жүріп жатуы керек.
Сондай-ақ, мұғалім әуездік-қолданбалы өнермен таныстырса әдемілік, әсемдік ... ... ... ... ... ойын ... қолдануы қажет.
Эстетикалық танымпаздық саласындағы балалардың алғашқы қадамы олардың суретке түсіретін бұйымдарды эстетикалық қабылдауымен, есінде қалғанын елестете ... ... ... эмоциялық түсінгіштігімен тығыз байланысты.
Оқушылардың көркемдік-шығармашылық іс-әрекеттері әдеби әуездік шығармаларымен көркемделеді. Ол республика өмірінен көріністерді тақырыптық құрылым ... ... ... анық ... ... жерінің халық өнері, тарихи ескерткіштері, сәулет өнері туралы алғашқы білім алады. Бейнелеу өнері пәнінің мазмұндық ерекшеліктері оның елестету, ... ... ... ... ... деген сезгіштік сезімді дамытуға бағытталуында.
Әрбір мұғалімнің алдына қойған мақсаты болады. Ал менің басты мақсатым болашақ өскелең ұрпақ бойына эстетикалық ... ... Кіші ... ... ... эстетикалық көзқарасы үздіксіз дамуына әсер ету мұғалімнің негізгі мақсаты. Мектепте ... ... ... сыныптан тыс тәрбие жұмыстарын жүргізу, бала сезіміне әсер ету, сабақты қызықты өткізу ... ... ... ... беру ... ... ... үстінде болады. Ол белгілі бір міндетті көздейді. Болашақ ... ... кіші ... ... бала бойында эстетикалық тәрбиені қалыптастыру. Сонымен қатар оқушыларға сыныптан тыс оқу жұмыстарын ұйымдастырып оқушы қабілетін, сана-сезімін, эстетикалық сезіміне, ой-өрісіне, ... әсер ... оның ... ояту ... ... ... ... эстетикалық тәрбие табиғаттағы, өнердегі, еңбектегі, өмірдегі ең жақсыны ... және одан ... ... ... Ал оған ... ... жетелейтін біз болашақ мұғалімдер. Оқушы бойында эстетикалық көзқарас қалыптастыру сонымен қатар өмірдегі, өнердегі әдемілікті сезінуге мұғалімдер жетелеуге ... ... ... кіші мектеп жасындағы бала сезіміне алғашқы қадам, бағыт-бағдар береді.
Мұғалімдер бала тәрбиелеуде көптеген педагогтардың пікіріне, ... ... ... ... жүргізеді. Баладарды тәрбиелеуде көптеген келеңсіздіктерге кездеседі, сондықтан ... ... ... көп ... ... жөн. ... өмір ... адамға әрқашан эстетика қажет.
Эстетикалық тәрбиесіз адам өмір сүре алмайды. Эстетикалық ... ... тек ... ғана ... ... ... сабақтан тыс жұмыста, көшеде жүрсе де керек. Сол үшін біз мұғалімдер әрқашан көптеген педагогтармен пікір алмасып белгілі бір ... ... ... ... ... ... керек. Сонда ғана біз ойы кең, талғамы биік, ынтасы зор, қызығушылық қабілеті мол болашақ Қазақстан Республикасының эстетикалық ... бар ... ... ... [10. 152 ... ... сезімдері олардың өмірінде зор рол атқарады. Әсемдікті көре, ... ... білу ... ... ... байытады, қызғылықты етеді, оған ең жоғарғы рухани ләззаттануға мүмкіндік береді. Біз әр ... ... ... ... ... ... ... сондықтан әр баланың сезім нәзіктігін, көркемдікті, әсем нәрсені үйренетін етіп дамытуымыз керек.
Адамның әсемдікті және сәулеттілік, ... ... пен оның ... ... ... ... ... адамының әсемдікке шынайы көзқарасы мен мұраттары болуы керек екендігі шығады. Қазіргі кезде эстетикалық көзқарасты тәрбиелеу - ... ... ... ... күн ... ... талап ететін мәселелердің қоғам дамуына тек қана өнердің емес, еңбек, қоғамдық көзқарастар, қоршаған орта, тәртіп, тұрмыс, табиғаттың да әсерлі жақтары ... ... ... ... ... ... айқындайды. Адам өмірінде эстетикалық көзқарас әрдайым қуатты рухани ретінде көрінеді. Балаға ... ... ... ... ... ... тән ... Ол әрдайым бойларында аса құмарлықтары бар қатар-құрбыларына, ересектерге және балалардың өз еңбек іс-әрекеті ... және ... ... оның ұйымдастырылуы толысып, тамаша нәрсені қабылдау деңгейіне жеткені жөн. Балада сонымен қатар әсемдігі ашылады.
Ерік әсемдігін үйретіп, қоғамдық іс-әрекеттер әсемдігіне сезімталдығына ... ... ... ... ... ... дем береді.
Эстетикалық көзқарасқа тәрбиелеудің экономикалық мәселелерге әрі тікелей, әрі жаңаша мағынасы бар. Бұл ... ... ... ... адамдарын өскелең рухани және материалдық қажеттіліктерін нығайтудағы бағытталғандығынан туындайды. Әр баланың білім алуында белгілі дәрежеде ... ... ... ... ... теді.
Өнерде шоғырланған адамдардың шындыққа эстетикалық қарым-қатынасы қоғамдық идеяларды алға алып ... ... сол ... ... өте күшті әсер етуі жүзеге асады.
Сонымен, оқушылардың эстетикалық көзқарасы ... ... сана мен ... оны ... және ... ... ... мақсатқа бағыттала ұйымдастырылған процесі. Эстетикалық көзқарасты тәрбиелеу оқушының жан-жақты және үйлесімді дамытудың жалпы жүйесінде ең алдымен ... тән ... ... Ол - іс-әрекеттің барлық түрлеріндегі әсемдік нышанын анықтап, оны оқушының эстетикалық ... ... ... алуы, қалыптасу құралдарына айналды.
Кең ой-өрістік сөйлеу іс-әрекетінің мазмұнын және ақыл-ой еңбегін, ... ... ... жан ... бөліп қарайды. Еңбек іс-әрекетінде оның нәтижелі, сұлулығы ерекше көрсетіледі.
Бейнелеу іс-әрекетінің барысында балаларға көп көрінетін әлем, музыкада адам ... ... ... ... ... Дене ... мәдениеті және эстетикалық тәрбие арқылы бала адам денесінің тән және жан сұлулықтары т.б. әсемдікке тәрбиелеудің оқушыны ... ... ... адам үшін зор ... күші бола отырып, сонымен бірге оның іс-әрекетінің белсенді және тиімді дәлел беруінде болады.
Оқушы өнегелігінің әсемдігі, оның жан дүниесінің ... ... оны ... ... ... ... ... алдында ашық көрініс берген еңбек әсемдігі, ол еңбекті ... ... және ... ... ... ... пен шын азаматтың әсемдігі адамдарды қоғамдық тәрбие және құқықтық әрекеттерін орындауға жетелейді. Баланың эстетикалық көзқарасын тәрбиелеу әсемдіктің қасиеттері бар әр ... өмір мен ... және ... ... ... ... Кіші мектеп жасындағы балалардың эстетикалық көзқарасы үздіксіз дамиды. Оған себеп болған ... оқу, ... және ... ... жаңа ... ... ... көзқарасты тәрбиелеудің негізгі құралы -өнер. Ол шындықты көркем, сезімді қабылданылатын бейнелер арқылы бере отырып және осылар арқылы адам ... мен ... әсер ... оның ... ... ... етеді. Педагогикада эстетикалық көзқарасты тәрбиелеу тәрбиенің басқа салалармен тығыз байланысты қаралады.
Балалардың ақыл-ой тәрбиесін, зерттелген құбылыстар әсемдегін ашпай ... ... ... ... Еңбекке тәрбиелеу - адамдардағы әсемдікті, еңбек мазмұны мен процесін танымай ... ... пен ... ... ... ... ... әсемдікке көзқарасты тәрбиелеуді өмірден, белсенді іс-әрекеттен және мұраттарға жету ... ... ... ... ... оқушыны әсемдікті өмірден, адамдар қылықтарынан, еңбек іс-әрекетінен, еңбек нәтижесін көруді және ләззат алуды үйретіп қана қоймайды, күнделікті ... осы ... ... ... мен ... ... эстетикалық тәрбие табиғаттағы, өнердегі, еңбекті, өмірдегі ең жақсыны қабылдау, одан ләззат алу. Эстетикалық тәрбие адамды дүниедегі әдемілік атаулыны ... ... ... Өнер ... ... қастерлеуге баулиды, оған керісінше ұсқынсыздыққа жағымсыз көзқарасты қалыптастырады.
Эстетикалық тәрбиенің өзіне тән міндеттері бар. ... бірі - ... ... және ... қабылдауды тәрбиелеу. Өмірдегі, өнердегі әдемілікті сезу және көру адамдарда әр түрлі болады. Біреулер әдемілікке үңіле қарап, оның ... ... ... тырысады, ал кейбіреулер оған онша мән бермейді, қандай болса ... ... ... өте ... ... ... және оны ... үшін ең алдымен бейнелеу өнері, музыка және ән баласында бәрі бір, ... ... ... болуы қажет.
Білім адамды тәрбиелік объективтік критерилерімен қаруландырады. Білім - адамды сұлулықты бағалай біледі, түсінеді.
Айналадағы дүние ... ... ... ... ... ... ... эстетикалық дамуының негізі болады. Эстетикалық ұғымды, байымдауды, баға беруді қалыптастыру - ... ... тағы да бір ... ... сүю, оған ... үшін балаға негізінен көмектесетін білім. Сондықтан бала бейнелеу өнері саласындағы ырғақ үндестік, ... мен ... ... және өнер ... ... білімді игеру қажет. Осыған байланысты ол эстетикалық терең түсінуге тырысады, байымдай және бағалай біледі.
Көркемдікке және сұлулыққа баға бері үшін ... ... ... өте зор. ... ... - бұл өмірдегі, еңбектегі және табиғаттағы сыртқы дәемілік пен нағыз сұлулықтың арасын ажырата ... өнер ... ... ... ... мұзда конькимен мәнерлеп сырғанақ тебу жарысы өтікізіледі. Сонда орындаушыларға екі түрлі баға, яғни бірінші баға - ... ... ... үшін, екінші бағасы мәнерлеп сырғанаудың техникасын жоғары дәрежеде игергені үшін қойылады.
Әрине, орындаушыларға әділетті баға қою үшін ... ... ... ... ... ... ... дәрежеде болуы керек.
Эстетикалық танымның дамуына көбінесе өнер үлгілерін қабылдауымен, немесе шығармашылықпен байланысты ... ... ... ... жағдайда біздің қоғам өміріндегі қажетті мәселелердің бірі - баланың ... ... ... Ол ... ... және оның ... түсініп қана қоймай, осы заңдар бойынша өзін қоршаған айналаға өзгеріс жасауы ... ... ... ... ... табиғат эстетикасы, адамдар қатынасы және жай-жағдай эстетикасы) адамды сүйсіндіреді. Адам белсенді ... ... ... ... өз ... қосып, оны көріксіздіктен, ұсқынсыздықтан қорғауы қажет.
Балаларды эстетикалық ... ... ... ... өздігінен ілтипатты оқырман, қайырымды көрермен, сезімтал тыңдаушы болуға үйрету керек.
Қазіргі педагогикалық практикада кіші ... ... ... творчествалық қабілеттерін дамытудағы неғұрлым тиімді әдіс блып табылатын творчестволық тапсырмалар беру кең қолданылады. Мысалы, өздерінше жұмбақ, ұйқас, ... ... табу ... ... дамытады. Мұғалім балалардың өлең қиыстыруға, ойында ерекше қимыл ... биде жаңа ... ... ... тудырады.
Бейнелеу іс-әрекетінде ойлағандарын жақсылап жүзеге асырулары үшін мұғалім балаларға материалдарды, түс үйлесімдігін, ... т.б. ... ... ... ... ... ... Осы шарттарды орындау үйретуді творчестволық процесті көтермелейтін мәнді факторға ... ... ... ... ... ... балаларды көркем іс-әрекетінің маңызды шарты олардың өзіндік іс-әрекеті болып табылады, ол үлкендердің ... ... ... ... ... ... өзі жасай алатындай тәсілдер жүйесін қамтымасыз ету керек. Қабылдау, елестету, орындауды қалыптастыруға ықпал ету тәсілдерінің екі түрі бар.
Бірінші. Педагог ... ... ... ... ... ... ... өздігінен ой айтуға, өзінің және өз құрбыларының тапсырманы орындауларын бағалауға, балалардың өздері өткізетін түрлі теңестіруге, салыстаруларға ... ... ... ... күрделірек жағдайларда тапсырманы мұғалімнің көмегінсіз орындайды, мысалы, фортепианоның ... ән ... ... ала ... ақ ... ... өз ойлары бойынша сурет салады. Өзіндік іс-әрекет неғұрлым ... ... да ... не ... ... ... айтып, бала өзін-өзі бақылай отырып, өз орындауындағы кемшіліктерді өзі түзетуге тапсырма алады.
Бала сабақта өзіндік іс-әрекет ... ... ... оларды өзгенің көмегінсіз басқа жағдайларда қолданады.
Эстетикалық тәрбие творчестволық қабілеттерді дамыту үшін ... ... мен ... ... енетін арнайы тәсілдерді қарастырады: түстің, форманың, көлемнің үйлесімділігін, музыкалық дыбыстардың жоғары-төменділігі, созылыңқылығы, ырғағы, динамикасы бойынша арақатынасын, музыкалық, поэтикалық есту ... ... ... тағы ... ... ... тәсілдер эмоциялық бастау, оқу мақсатын түсіну, машықтандыру сипатындағы және өзіндік іс-әрекет жаттығуларын қарастыру керек. Бұл жұмыс сәбилік ... ... да жас ... ... ... тереңдей түседі.
Әдістер мен тәсілдерді практикалық қолдану ... жас ... және дара ... тура байланыста болады да бүкіл коллективтің және әр баланың жеке бет ... ... ала ... ... құрылады.
Балалардың әнге, биге, өлең оқуға, сурет салуға, жапсыруға деген ... ерте ... ... Олардың бейімділігін зерттей отырып, қиындығы түрліше тапсырмаларды орындауды ескеретін методика жасап шығу қажет.
Мектепке дейінгі балалық шақта ойын ... ... ... ... Егер ... ойын жағдайларын туғызса, егер көркем материалдар тартымды формада берілсе, егер балалар арасында ойын жарыстары пайда болса, бала әр ... ... ... ... ... ... ... сипатта болады. Бірақ оларды құрайтын тәсілдер бір-бірін толықтырып тұратындай болады. Міне, солардың кейбіреулері:
* өнер ... ... ... ... ... ... мұғалім сөзі (түсіндіру, нұсқау) және көрнекілік әдістер;
* саналы ... ... ... білуді дамытатын және эмоциялы толғануларды оятатын тәсілдер;
* дәл атқарылуға ... ... ... және ... ... ... қалыптастыру тәсілдері;
* жаттығуға, дағдыларды жаттықтыруға бағытталған тәсілдер және өзіндік ... ... ... тапқырлықты, құбылмалылықты қалайтын творчестволық тапсырмалар.
Тұтас алғанда мүмкіндігінше әртүрлі әдістер кешені ғана баланың толық ... ... ... қамтамасыз ете алады.
Педагогикалық ғылым мен практика балалардың эстетикалық сезімдердің, қарым-қатынастардың , ой қорытындылаудың, бағалаудың практикалық іс-әрекеттердің ... ... ... ... ... ... эстетикалық қабылдауын, бағалауын, талғамының бастапқы көріністерін дамытуға бағытталған сендіру әдісі;
* қоршаған ортаны жасампаздандыруға және мінез-құлық ... ... ... ... ... ... ... жаттықтыру әдісі;
* творчестволық және практикалық іс-әрекеттерге итермелейтін проблемалық ситуациялар әдісі;
* әсемдікке бірге толғанып, ... ... ... ... және ... дүниедегі сұрықсыздыққа жеке көре қарауға ояту әдісі.
Эстетикалық тәрбиеде қолданылатын сендіру әдісінің ерекшелігі оны қабылдайтын құбылыс әсем ... ... ғана ... ... екендігі. Балада эмоциялық үн қосу өнер шығармаларымен тікелей ұшырасқанда, оның ... ... ... т.б. кездерінде пайда болады.
Бұл әдісті көрнекілік, сондай-ақ сөйлесу ... деп ... ... ... ... ... кез-келгені баланың сезімі мен ойын оятарлық мұғалімнің сол сәттегі немесе кейініректегі түсініктемесімен қосарланып отырады. Неғұрлым жарқын да әсерлі көркем шығармаларды ... ... ... мен жан ... тудыра білу маңызды.
Педагог балаларға ұсынылатын материалды жақсы меңгеруі қажет. Оның сөзі ... ... ... ... Кіші мектеп жасындағы оқушылардың назарын түрлі формадағы әсемдік көріністеріне аударып, тәрбиеші нақты ... ... оны ... жақсы, ненің жаман" екенідігіне сендіреді.
Үйрету, жаттықтыру әдісінің мәні - ... ... ... ... ... және ... сәйкес белсенді іс-әрекететуге үйрету. Жүйелі түрде көркем іс-әрекетке жаттығу, шамасы келгенше таяу ... ... ... ... белсенділігін тереңдетеді.
Үйрету, жаттықтыру әдісі көп қайталауды талап етеді. Ол түрлі жағдайларда қолданылады. Ситуацияны өзгерту балаға ... ... одан әрі ... ... ... ... ... ғылымында сабақтарда "проблемалық" ізденіс ситуацияларын тудыру, әр балаға әр түрлі және ... ... ... ... ... қажеттігін қарастыратын көркем білім беру шығармашылығына ерекше мән беріледі.
Белгілі дидактиктер М.Н.Скаткин және И.Я.Лернер бұл жайында: "... кез келген әдіс қойылған ... ... ... ... ... ... объектінің өзгерту процесін, қол жеткен мақсатты (әдісті қолдану ... ... ... - деп ... ... мақсаты және оның міндеттері бағдарламада тұжырымдалған. Көркем ... ... ... ... ... ... және ... сурет салуға, билеуге, театр ойындарына т.б. тартуға бағытталған.
Мұнда пайдаланылатын құралдарға ... ... ... ... ... мүсіндерді, қуыршақ, көлеңке театрларының заттарын, құраққа арналған ... ... және ... жатқызуға болады. Олар іс-әрекеттің әр түрлі тәсілдерін игеруге көмектеседі.
Қазіргі жағдайда мектепте эстетикалық тәрбие беруде мына міндеттер алға қойылып ... ... ... ... эстетикалық сезімін, елес-қиялын жүйелі дамыту. Өнердің барлық түрлері, табиғат пен тұрмыс бұған көмектеседі, тікелей эмоциялық ықыластылық, қуаныш, ... ... ... ...
* ... ... ... қоғамдық қарым-қатынасқа әлі келгенше әсемдік элементтерін енгізу қажеттігі мен әдетін баули отырып, оларды өнер саласындағы іс-әрекетке тарту.
* ... ... ... ... және өнер туындылары мен өмір құбылыстарын өздігінен бағалай білу қабілетін қалыптастыру.
Балалардың көркем ... ... ... ... өнермен байланыстағы іс-әрекеттері әрқашанда ешқандай зорлықсыз, қуанышты талпыныспен, шығармашылық қиялмен, ынтамен суарылған болуы керек. Бала эстетикалық жағынан неғұрлым дамыған болса, оның ... ... ... ... ... [11. 18 ... мектепте эстетикалық тәрбие жөніндегі жұмыс тәрбие процесінің барлық жақтарымен ... ... ... ... тым сан ... және оның ... ... әр алуан түрінде көрініс табады. Бұл жұмыс мыналарды қарастырады:
* тұрмыста, еңбек, ойын процесінде қоғамдық және табиғи ... ... ... ... ... ... эстетикалық көзқарасты тәрбиелеу;
* өнер құралдарымен эстетикалық тәрбие беру (көркем тәрбие, ... ... ... деген эстетикалық көзқарасты тәрбиелеу баланың жеке басының көптеген қасиеттері қалыптасуына көмектеседі. Бұл - жас ... ... ... қиын ... ... де ұзақ ... ... тәрбиенің ең маңызды міндеттерінің бірі - баланы мектепте өнерге даярлау. Сондықтан мектептеге жұмыс мазмұны, онда қазіргі мектеп ... және оның даму ... ... ... ... ... ... оның қажетті білім және дағдылары бойынша жинақтауымен ғана емес, жаңа жағдайда еркін бағдарлау және әркекет ете білунен де ... Егер ... ... мен тәрбиелеудің әр кезеңінде балалардың бұрын игергендеріне сүйенсе және балаларды бұдан әлдеқайда жоғарырақ сатыларда күтіп ... ... ... тұтса, бұл жағдайда оның жақсы нәтижелерге қолы жетеді.
Эстетикалық тәрбие жөніндегі жұмысты дұрыс ұйымдастыру үшін оның әр ... жас ... ... ... ... міндеттеріне сәйкес үлгі тұтарлықтай мазмұнын белгілеу, нақтылы таланттарын анықтаған жөн.
Бұл эстетикалық ... ... мен ... ... ... жүйесіздікке, біржақтылыққа, ұшырамауға мүмкіндік береді, практик-педагогтарға жұмыс жоспарлауға, материалды белгілі бір ізге қоюға, оның түп мақсатын көруге көмектеседі.
Эстетикалық тәрбие баланың ... ... ... белсенділігінің тууына әсерін тигізетін қабылдаудың, қиялдаудың, естің қалыптасуына және ынтаның, сезімнің, бейімділік пен ... ... ... Бұл қасиеттердің көрініс беруін және олардың дамуын қадағалау білім және ... ... ... ... ... ... жалпы педагогикалық процестен оқшауланып алынбайды. Бала өмірінің көп жақтарына бойлай енумен бірге ол балалардың ... ... дене ... ... ... және ... ... ұымдастырудың негізгі формаларында: ойын, сабақ, тұрмыс, еңбек, ... және ... ... ... жүзеге асырылады.
Эстетикалық тәрбие адам өмірінде үлкен рөл атқарады. Әсемдікті көре, түсіне, ... білу ... ... ... ... ... ... - адам болашағы жоқ. Мектеп оқушыны әсемдікті өмірден, адамдар қылықтарынан, еңбек іс-әрекетінен, еңбек ... ... және ... алуды үйретіп қана қоймайды. Күнделікті өмірде осы әсемдікті жасау ынтасымен әсемдігінен тәрбиелейді. Оқушылардың ... ... оқу және ... тыс тәрбие іске асырылады.
Эстетикалық білімнің негізі оқу пәндері. ... ... ... ... сыныптан тыс тәрбие жұмысының негізінде пайдаланады. Эстетикалық тәрбиенің өмір елегінен өткен көптеген факторлары бар. Адам өмірінде ... ... ... ... ... ... ... Балаға балғын бөбектің кезеңінен бастап әдемілікке ұмтылу тән нәрсе. Адамның әсемдікті - ... ... ... ... тәрбие әсер етеді.
Қазақстан Республикасында мектепте оқушыларға тәрбие беруге көп назар аударуда. Соның ішінде мектеп жасында балаларға эстетикалық ... ... ... орны зор. ... оқушы мектепке келісімен бала өмірінде, психикасында жаңа өзгерістер болады. Оған алғаш әсер ететін яғни сезімін оятатын, ой-өрісін кеңейтетін сонымен қатар ... ... ... біз ... ... ... барлық түрлері оқушылардың еріктік, қызығушылық, бейімділік принциптері негізінде іске асырылады. Көп ... ... ... тиімді ұйымдастыру, оқушылардың эстетикалық дүниетанымының негізгі көзі болады. Эстетикалық тәрбиесіз өскен бала болашағын көз ... ... ... емес. Эстетика оқушыға қоғамда, үйде, сыныпта яғни адам өмір сүрген ортада ... [12. 198 ... ... ... оқу және ... тыс ... процесінде іске асырылады. Эстетикалық білімнің негізгі - оқу пәндері. Бастауыш сыныптан тыс оқушыларды әр түрлі пәндерді оқудың нәтижесінде ... ... ... және адам іс-әрекетімен әдемілігін бағалай білуді түсінеді.
Олар әдемі жазуға, мәнерлеп оқуға және ... ... Ал бұл ... ... ... танытып, қалыптастыруға, қиялын дамытуға игі әсер етеді. Мектепте ... ... ... ... ... дамыта отырып мұғалім суретке қарап әңгіме құрауды, әсер алған уақиғаларды айтып беруді, қиялында жаңа белгілерді жасауға үйретеді. ... ... ... ... ... ... ... күші дамиды.
Сыныптан тыс сабақтарда өте әсерлі сезініп, ... ... ... тәрбиелік ынта қалыптастырып, бала тәрбиесіне ықпал етеді. Музыканы тыңдау, ән салу балалар үшін өнегелік-әсемдік мәні бар, ... ... ... ... сезімдерден ортақ әсер алып, оларды рухани өрлеу үстінде біріктіреді және топтастырады. Сондықтан саналы тәртіп пен мінез-құлықтың тәрбиені күшейту үшін ... пәні ... ... әндерін игеруге үлкен мән берілген.
Бейнелеу өнері сабақтарында да балалардың эстетикалық көзқарасын тәрбиелеуде ықпалы мол. ... ... ... ... ... ... құралдары мен өнер, табиғат және қоғам әсемдігі өрнектеледі. ... ... ... ... үшін ... ... ... мұраттарына, күнделікті өмірдегі тәртібіне үлкен ықпал жасайды. Бейнелеу әсемдікті түсіну мен нәзік сезіну, ... ... ... ... құралдарымен шамасына сай беру, сызықты сурет салу сыныптан тыс меңгеру. Жеке балаларда кескін, мүсін, сызықтық суреттерде әсемдікті ... ... ... ... ... ... өнерін тану барысында қалыптаса бастайды.
Мұғалім басқа сабақтарда өз тапсырмаларын ... ... ... ... ... Бейнелеу өнері пәндері оқушылардың шығармашылық қабілетін дамытады. Олар қоғамдық өмірдің, адамдар қатынасының еңбектің эстетикасын тануға үміттенеді. Әсіресе ... ... ... ... әдемілікке баулиды, таным ынтасының, бейімділігінің, қабілетінің дамуына ықпал жасайды.
Кейбір оқушылар жас ... ... ... ... ... мұндай әдебиеттердің дамуына бейнелеу өнері жасайды. Табиғаттың ұлылығы, көркемдігі, сыры бейнелеу өнері сабағында ашылады. Оқушылар табиғи құбылыатардың бай эстетикалық ... ... ... ...
Бейнелеу өнері сабағында пейзаждың кесіндеме шығармалары, суреттік шығармалар оқушылардың эстетикалық дүниетанымын байытады.
Сонымен, бейнелну өнері пәндерінің оқушыларға ... ... ... ролі орасан зор десек, ол асыра бағалау болмас еді. Мектепгегі ... ... ... сабақтағы жұмыс жүйесінде кеңінен пайдаланылады. Эстетикалық өмір елегінен өткен көптеген формалары бар.
Шығармашылық үйірмелер - олар ... ... ... ... ... т.б. ... ... жұмыстарының басты формаларының бірі - көрмелер, сайыстар.
Көрмеде оқушылардың бейнелеу өнері, қабырға ... ... ... ... Сайыста жақсы лирикалық, эстрадалық әндер, әңгімлер орындалады. Сайыс оқушыларды қуанышқа ... ... ... ...
Мектепте бейнелеу өнері пәні негізінде музыка, кескіндеме және әдебиет кештері өткізіледі. Онда ... ... өз ... ... пікір алмасады, ұсыныстар айтылады. Шығармашылық конференциялырда оқушылардың зерттеу жұмыстары туралы баяндамалар, рефераттары талқыланады. Олардың жұмыстары туралы құнды пікірлер айтылып, ... ... ... өнері сабағында алдын-ала жасалған жоспарларға сәйкес эстетикалық саяхат өтікізіледі Саяхаттын негізгі объектілері көркем галерея, ... ... ... ... ... ... ... үйірмесі оқушылардың өнерге әуестігін, қызығушылығын, талғамын дамытуда үлкен роль атқарады.
Көркемөнерпаздар үйірмесі сыныпаралық және мектеп бойынша ұйымдастырылады. ... ән ... ... ... ... ... ойнай білетін қабілетті оқушылар қабылданады.
Эстетикалық тәрбие жұмысында ... ... ... көп ... бар. ... ... өнері кескіндеме, музыка және өнердің басқа түрлеріне байланысты кітаптар көремсін ұйымдастырады, әдебиет тізімдерін дайындайды, әңгімелер өткізеді, оқырмандар конференциясын өткізеді, ... ... ... ... оқушылардың еріктік, қызығушылық, бейімділік принциптері негізінде іске асырылады. Мектепте оқушылардың эстетикалық мәдениетіне басқа факторлар әсер етеді. Мысалы, жарық сынып бөлмесі, ... ... ... ... ... қолайлы жұмыс орында оқушылардың эстетикалық танымын, белсенділігін көтереді. Көп түрлі эстетикалық жұмыстарды тиімді ... ... ... дүниетанымының негізгі көзі болады. Басты мәселе, күнделікті өмірдегі әсемдіктен адам мен ... ... ... ... ... ... ... ұғындыру. Осының негізінде ғана оқушы өз еңбегінің пайдалы екенін және оның сұлулығын көре ... ... өмір ... ... адам ... ... Мұны жүзеге асыруда көпшілікке хабар тарату құралдарын және баспасөз материалдарын кең пайдалануға болады [13. 123-9 бет].
Қазіргі кездегі эстетикалық тәрбиенің ... шешу үшін ... осы ... ... ... ... ... Мәдени құндылықтарын жасауда әр халықтың өзіндік ерекшелігі бар. Мәселен, қазақ ... ... өмір ... ... ... ... өте ... байқағыштық тән. Кең далада қозғалыс бағытын дұрыс табу, жайылымдардың күйін анықтау, ауа райының өзгеруін алдын ала ... ... өте дәл ... қою жатады.
Халықтың эстетикалық тәрбие жүйесінде лирикалық, үйелмендік тұрмыстың, әдет-ғұрыптың, еңбектің, әндері мен ... ... орын ... ... да ... ... құралы ретінде қызмет етті. Халқымыздың әндері, жанры және тақырыбы жағынан өте бай. Көптеген әндер би қимылдарымен байытылады.
Қазақ халқының ... ... ... таң қаларлықтай. Олар бос уақытта пайдаланылып жас ұрпаққа эстетикалық тәрбие беру ... ... ... ... ... ... ... қолөнер бұйымдары, олардың әшекейленіп жасалуы эстетикалық тәрбиеде өз алдына бір ... ... ... ... ... ... әлемге әйгілі. Эстетикалық тәрбиеде халық ауыз әдебиетінің маңызы өте зор. Оның ... ... ... өмір тәжірибесін қамти отырып, жас ұрпақ санасын, әсемдік сезімін, ... ... ... ... ... ... мәселелерін айқындауда біз халықтың жинақтаған педагогикалық білімі мен тәрбие тәжірибесіне сүйенуіміз қажет.
Жеке адамның жалпы мәдениеті ... ... ... ... байқалады. Сондықтан күнделікті өмірдегі адамның жеке басының эстетикалық тәрбиесіне ерекше көңіл аудару мұраттары мен ата-аналар алдындағы кезек ... ... бірі ... ... ... жалпы мәдениеті, яғни эстетикалық тәрбиенің мақсаты, жақтары, ізеттілік, ұқыптылық, жылы шырайлылық, ... ... ... ... ... мәдениет - бұл қатынас эстетикасы, киім-кешек эстетикасы, үй-жай эстетикасы, өзін ұстай білу үлгісі, дене қимылы. С. Макаренко еңбектерінде бұл ... зор мән ... ... ... ... тыс ... және ... басқа адамдармен қатынас эстетикалық тәрбиенің іргетасы. Мұндай қатынас баланың күнделікті өмірдегі іс-әрекетінде қалыптасады, эстетикалық сезіміне үнемі әсер етеді. С. ... ... ... ... ... ... ... көршілерге қайырымды, сенімді дос және өнегелі болу - осының бәрі моральдық эстетиканың басты салалары. Әр ... өз ... ... ... ... тырысады. Мысалы, бөлме қабырғаларына жапсырылатын түс қағаздарын, терезе перделеріне қалай таңдап алуын, бөлмелерде мебельді қалай әдемі етіп орналастыруға болады, бөлме ... ... ... ... яғни осы ... ... өз ... орындауға үйрету, дағдыландыру балалардың эстетикалық сезімін, танымын тәрбиелейді және эстетикалық ұғымын қалыптастырады.
2.2 ... ... ... ... ... ... жерге деген сүйеспеншіліктерін арттыру әдістемесі бойынша сабақ жоспарлары.
Бүгінгі қоғам алдында тұрған ең жауапты міндет-тәуелсіз мемлекетіміздің шуағы боп ... ... ... яғни жас ... адамгершілік қасиетке тәрбиелеу, тиянақты білім беру.
Адам бойында ешқандай құндылықтар болмаса, олардың орнын ешқандай тереңи білім толтыра ... ... ... ... үшін ... - ... ... маңызы зор.
Ашық сабақ "Туған жер".Сабақ жоспары, Презентация. Сабақтың мақсаты: Оқушылардың ... ... ... ... ... ... ... танысу, табиғат көріністерін бейнелеуге үйрету.Дамытушылығы: Оқушылардың пейзаж ... ... ... білімдерін дамыту.Тәрбиелік: Туған табиғатты аялауға, қорғауға үйрету. Қоршаған ортаға ... ... ... ... ... , ... ... акварель, гуашь, қылқалам, альбом, қалам.Әдісі: Түсіндіру, баяндау, сүрақ-жауап, топтық жұмыс.Түрі: ... ... ... ... ... ... география.Сабақтың өту барысы:I.Ұйымдастыру кезеңі.Амандасу, түгендеу.II.Үйге берілген тапсырманы тексеру.III.Жаңа сабаққа көңіл ... ... ... тапсырма.Сабақтың барысы:I. Ұйымдастыру кезеңі: Оқушылармен амандасып, оқу құралдарын түгендеу , сабаққа даярлау.II. Үй тапсырмасы: Өткен сабақты карточка арқылы ... Жаңа ... ... ... ... ... ... .Шіркін сурет сабағы,Ауылды еске салады.Мың құбылтып бояймын,Туып өскен даланы-деп бүгін табиғат суретін саламыз.Бейнелеу өнерінде сурет салудың бірнеше түрі ... ... ... ... ... ... ... сақтап сурет салу.Суретші болу үшін осының үш түрінде ... ... ... ... ... ... елестету арқылы сурет салуға тоқталамыз.Елестету арқылы сурет салу дегеніміз суретші өиялы, құбылысты нақты бейнелеуі болып табылады. Мұндай бейнелеуге табиғат ... ... ... ... кітаптан оқып, түсінгені бойынша бейнелеу, ән, күй, терме, өлең шумақтарын тыңдау арқылы композициялық ... салу ... ... ... ол табиғат аясына серуенге шыққанда, су жағасына демалуға барғанда, табиғаттың әдемі, әсем, сұлұ жерлерін бейнелеу. Мұны пейзаж деп ... ... ... - ... ... бұл ... ... бейнелеу. Пейзаж дербес жанр ретінде Қытайда, Жапонияда және басқа шығыс елдерінде, сондай-ақ ... ... ... ... әр ... Кейбір пейзаждар табиғаттың өмірде бір нақты көрінісін бейнелесе,енді біреулері суретшінің қиялынан туады. Ондай шығармалардың бәрінде де суретшілер табиғаттың ... ... ... ... ... ... суретшілер бірыңғай табиғат көрінісін бейнелейтін картиналар жазуды бастады. ӘсіресеXVII ғасырдың ... орыс ... ... жанрында көркем шығармалар орындауда зор табысқа жетті. Ф. Васильевтің , К. Юонның . С. Герасимовтың , И. ... , т.б. ... ... ... сұлу ... ... паш ... көрінісі бейнелеген суретші шығармаларын көрсету.
Ә. Қастеев 1959ж.
Ә.Қастеев 1955ж.
Пейзаж-табиғат ... ... ... ... ... алуан түрлі болуы бейнелеу өнерінде пейзаждық жанрдың көптеген түрінің қалыптасуына ықпал етті.
Пейзаж түрлері:1. Ауыл ... ... ... Қала ... ... пейзажы.5. Сәулет пейзажы.6. Индустриялық пейзаж.
Ауыл пейзажы (Ү.Әжиевтің ... ауыл ... оның ... ... ... ... ... пейзажында (В. Батуриннің картинасы) адамдар демалу үшін арнайы жасалған табиғат аясы беріледі. ... ... ... ... ... ... ... Бірде табиғи пішіндер, сәндік мүсіндер сәулеті әсем үйлесім тауып, еркін орналасқандай болып көрінеді.
Қала пейзажында (О. ... > ... ... ... салынған биік ғимараттар, көшелер, даңғылдар, алаңдар, жағалаулар және ... да ... ... бейнеленеді.
Сәулет пейзажы (А. Остроумова - Лебедеваның картинасы) қалалық пейзажға ұқсас келеді. Олардың арасындағы айырмашылық - ... ... ... ... ... ... ... бейнелейді.
Индустриялық пейзаж (К. Моненің картинасы) суретші зауыттар мен фабрикаларды. Бөгеттер мен электр бекеттерін,теміржол тараптарын салған жасампаз ... рөлі мен ... ... ... топқа бөлу.I топ Жомарт күзII Алтын күзIII Күрен күзIV.Оқушылардың өз бетімен жұмыс жасауы.Ф. ... ... ... : осы ... ... қандай мезгілі суреттелген? Осы дыбыстардан қандай табиғат құбылысын байқауға болады? Композицияның әсерлі құралдарын ескере ... осы ... ... бейнелеуге болады?Бұл музыкада қандай қозғалыс бар?I топқа аспандағы ... II ... су ... ... III ... ... ... жапырақтарды бейнелеу тапсырылады. Тақтаға кезекпен орындалған жұмыстарын іліп, қорғайды және жұмыстарына тақырып ойлап табады. Әр топқа ... ... ... ... мен ... ... Әр топтың басшысы өз оқушыларына баға қояды. V. Қорытынды: Жасалған жұмыстарына көрме жасап бағалау.VI. Үйге тапсырма беру: ... ... еске ... ... ... ... орындалу барысы.
3.1 Тақырып таңдау, ізденіс, нобайлар мен эскиздер жасау кезеңі
Дипломдық жұмыс бұл ... оқу ... ... ... ... ... ... күрделі жұмыс. "Бейнелеу өнері және сызу" мамандығында оқып, бітіруші түлек болғандықтан менің дипломдық жұмысымның теориялық және ... яғни ... ... ... ... жұмысымның шығармашылық бөлімінде қағаз бетінен кескіндеме жанрларының біреуін таңдап, тақырып ойластырып, жүйелі ... ... ... ... ... жазу керек болды. Сол себептен де мен кескіндеме жанрларының ішіндегі көкейімде тұрған, көңіліме жақын және өзіме ... ... ... таңдадым. Қазақстан табиғатының сұлулығын, ерекшелігін, ғажайып құбылыстарын, жыл мезгілдерінің сұлулығын көрсете отырып, қаламыздың сұлу да әсем жерлерін көрсету негізгі ... ... ... ... ... ... ... пейзаж жанрының ерекшелігіне тоқталып өткенді жөн көріп отырмыз.
Пейзаж жанрының өзі де бірнеше салаларға бөлінеді. ... ... ... ... ... ... пейзаж және тағы да басқалары. Бұлардың ішінен өзіме жақын саланы таңдау үшін мен ең ... ... ... ... ... ... ... отырып таңдадым.
Жұмыстарымның келесі сатысында этюдтарға сүйене отырып форэскиз, эскиздер ойластырдым. ... ... ... ... ... ... ...
Мен үшін күрделі іс композицияны іздестіру болды. Жан-жақты ... ... үшін ... ... ... Ол үшін ... ... суреттерді салу үстінде бояу түстерін, жарық, көлеңке, қызықты көріністер іздестірдім.
Пейзаж жазу кезеңінде керекті жерлерді қосу, кейбір артық заттарды алып ... тура ... ... ең ... ең ... тартымды этюдтің өзі үлкен картонға көшірілген кезде тартымсыз болып қалады. Әрине дипломдық жұмыс жазу барысында төрт жыл оқып ... ... ... ... ... ... ... заңдылық, кеңістік, ауадағы перспектива, ритм және табиғаттағы пропорциялар.
Жұмыс жазу барысында композициям көрерменді картина тұңғиығына алып ... ... ... етіп ... ... да ... бір ... бір түске, яғни суық түске бағындыруға тырыстым.
Сонымен жұмыстың орындалу әдістерін төмендегідей кезеңдер бойынша жүргіздік:
Композициялық құрылым:
* Тақырып таңдау ... ... ... ...
* ... әдістері мен нақты бейнелерді ортақтастыру.
* Бейнелеу формаларын таңдау.
Дайындық нобайлары:
* Пропорцияларды анықтау (қозғалыс кеңістігі).
* Негізгі формалар
Пластикалық түстердің ортақтығы:
* Орталық ...
* ... ... қатынасын беру.
Жұмыстың аяқталуы:
* Негізгі және қосымша заттарды түспен толық шығару.
* Барлық бөлек бейнелерді бір бүтінге бағындыру.
Дипломдық ... ... ... бүкіл Қазақстандықтардың мақтанышына айналып отырған табиғатының композициясын таңдау болған еді. ... ... ... оның ... дұрыс таңдамасаң суреттің ойдағыдай шықпайтыны ақиқат. Сондықтан да жұмыс барысында нақты көріністер іздестіру үшін жан-жақты ... ... ... ... ... ... бірнеше нобай суреттерді, салу үстінде бояу түстерін, жарық, көлеңке, ықшамдылықтар, қызықты көріністер іздестірдік.
Қорыта айтар болсақ, композицияға қаншалықты түс ... ... ... де, ... ... ... ... тырысып бақтық.
3.2 Майлы бояумен жұмыстың істеудің басты ерекшеліктері
Адам баласы өмір бойы ізденіс үстінде жүріп, осыдан бес ғасыр ... ... рет ... ... ... ... Қанша уақыт өтсе де сол кездерде салынған суреттердің біздің уақытымызға дейін өзінің түр-түсін өзгерпей, әдемілігімен сол қалпында сақталып келе жатқандығы ... ... ... ... мен ... ерте ... ... дамыған. Алғашқы дәуірден бастап, адам баласы өзін қоршаған ортаға қызыға қарап, табиғаттың тылсым ... тас, ағаш ... ... ... Ғасырлар бойы ізденудің арқасында кескіндеменің техникасы мен технологиясы толықтырылып, үлкен жетістіктерге жетті. ... ... кез ... ... осы ... жете ... ... өз орнын табуы мүмкін емес. Ол үшін ең алдымен кескіндеменің түрлерімен, қандай болуларды пайдалады, онымен қалай жұмыс істейді, ... ... ... ... бояумен жұмыс істегенде картон, сызу қағаздары, кенеп пайдаланады. Кептіргіштің ағаштары мықты, сүргіленген, кепкен болуы ... ... ... ... бір шеті сүргіленіп алынғаны дұрыс. Кенепті кергенде іш ... 4см. ... басы бар ... қаққан жөн. Кергенде арнаулы құралдар немесе кемпірауыз қолдану керек [14. 148 ... ... ... картон, кенеп күні бұрын дайындалып, грунт (төсем) жасауды ... ... ... әр ... ... ... ... май толтырғыш. Яғни, төсемді желім немесе эмульсия деп екіге бөледі. Желім грунтына желім, желатин, мүсәтір спирті, ақ бор, ... ... бор ...
Ақ желатин (ас желатині, фото-желатин) ең жақсы желім есебінде төсенішке пайдаланылады. Су құйып, ісінгеннен кейін сол сумен отқа ... ... ... (1 бөлік, 15 бөлік су құяды). Столяр желімін басқа желім жоқтықтан амал жоқтан пайдаланылады (1 бөлік, 20 бөлік су). ... ... ... ... кенептің үстіне жағылады. Бірінші қабат жағылған желім кепкеннен кейін екінші рет желім мастихинмен жағылады. Бірінші жағылған желім жіптерді ... ... ... ... соң оның ... жерлерінен жіп және басқа заттардың шығуы мүмкін. Оны ... үшін ... ... ... қағазы қолданылады. Бірақ холсты құртып алмас үшін өте сақ ... ... ... ... ... немесе киім тазалайтын щеткамен қалған жерлерді тазалап, екінші рет желім жағу ... ... екі рет ... ... ... ... ... тесіктері көрінбей, жақсы жағылуы тиіс. Артық желім жағып, қою желім жасамаған дұрыс. Жақсы, ... ... ... кенептің фактурасын бұзбайды. Кептіру үшін бөлменің ішінде кептірген дұрыс. Пешке қойып тез ... ... жөн. ... ... жұқа қабығы жарылып, жұмыс зая кетеді. Желім жағылған кенеп кепкеннен кейін арнаулы ... ... ... Үйде ... ... неше түрлері болады. Ең жеңілі желім төсеніш. Төсеніш желімді дайындағандай глицерин және пентахлорфенолят натрий ... Төрт ... алты ... ... ақ бояуды біртіндеп желімнің қосындысына қосады. Арнаулы араластыратын ағашпен қосындыны жақсылап араластырып, қою қорытындыны (төсеніш) дайындайды. Ал ... ... ... ... ... фленцпен болмаса щеткамен жағылып, тегістеледі. Бірінші төсеніш кепкеннен кейін екінші қайтара жағылады.
Желімді төсеніш қарапайым, ... ... ... ... ... ... майды сорып алып, жұмыс күңгірт тартуы мүмкін. Кейінгі кездерде эмульциялық төсеніш көп пайдаланылып жүр. Ол өте ... ... ... ... өте ... ... қиын ... бірі. Бұл төсенішті дайындау үшін желім қорытындысын қыздырып, жылы қалыпқа келтіру керек. Содан кейін қосындыны жақсы араластырып, бір ... сары ... ... ... ... араластырып, қою түрге айналдырып барып, оған әбден ұнтақталған бор, ақ бояу ... ... ... ... ... дайындалған төсенішті жылытып, кенептің бетіне жағады. Бірінші жағылған ... ... ... ... үшінші қайтара жағып, кенептің бетін тегістейді. Төсенішті екі не төрт апта ... ... сыз емес ... ... Жаңа бастап жүрген жас талапкер төсеніш жасаудың жеңіл түрін үйренгені дұрыс.
Ағаш желіміне үгітілген борды ... ... оған ... ақ ... ... ... ... алып, араластыру арқылы біріккен қосындыны алады. Егер ақ бояуды көп алып ... ... ... ... ұсынылады. Осы төсенішпен екі қайтара желім жағылған кенептің бетін тегістейді. Төсеніш толық кепкеннен кейін екі ай ... ... ... ... ең ... ... Ол ... болып шықпай, еш уақытта жұмыс жақсы жағынан көрінбейді. Кенеп өте сапалы болып, төсем өзінің рецептімен жасалса, кенеп көп ... ... ... жұмыс істегенде, бояуды үйлестіргіш заттар: зығыр, жаңғақ, көкнәр майы. Бұл бояудың көптеген құнды жақтары бар. ... оңай ... әрі ... қою етіп жағуға қолайлы. Жұқа жаққанда астыңғы бояуы көрініп тұрады. ... ... ... ... Майлы бояумен салынған картиналарға кепкеннен кейін, бояудың ашықтығын арттыру үшін лак жағады. ... ... ... ... бояулар зығыр майына ерітіледі. Біртіндеп сары түрге ауысады. Бұндай әсіресе ашық бояуларда көрінеді. Сондықтан кейінгі кездерде пентамасляндық бояулар шығарыла ... Олар ақ ... ... ... ... Жасыл алтын, жасыл марганец, көк кобальт, жасыл ашық кобальт, жасыл қою ... хром - ... көк ... ... хром-кобальт. Эскиз бояулар эскиз жасауға, дайындық жұмыстарға пайдаланылады. ... ... нені ... Бұл ... ... ... ... мықтылығын көрсетеді. Мысалы үш жұлдызды - ... ... ... Екі ... - ... сапалы бояу. Бір жұлдызды - төмен сапалы бояу болып есептелінеді. ... ... ... ... қай уақытта шығарылғаны жазылады. Негізінде майлы бояудың өзінің уақыты үш жыл. Сол себептен бояуды сатып алар кезде осы қасиеттерін есте ... жөн. ... ... ... ... ... байланысты бірнеше түрлерге бөлінеді. Атап айтар болсақ бірінші қоспа эскиздік ... ... ... ... ... ... жасағанда, сәндік жұмыстарда қолданылады. Екінші қоспаның құрамында уайт-спирит болғандықтан эскиздік майлы бояуды ерітуге, кисті мен ... ... ... Тағы бір ... ... бояу мен ... ... пайдалануға болады. Себебі ол бояуға қосқанда сарғыштанады. Бірақ бір кемшілігі бояуды жылтыр ... ... ... ... ... ... керек .
Кескіндемемен жұмыс істегенде әр түрлі қылқаламдар пайдаланылады. Қылқаламның ... ... ... Ұсақ ... ... ... жұмсақ қылқаламды қолданады. Сонымен қатар жұмыс істегенде бірнеше қылқаламды әр бояуға жеке-жеке пайдаланған дұрыс. Жұмыс ... ... ... ... кір ... ... ... кеткенше жуып, тазалап, керосин құйылған ыдыста ұстау қажет. Қылы ... ... ... керек. Жұмыс істейтің құралдың әр уақытта таза болғаны ... ... ... ... ... ... құралының бірі - палитра. Палитра жұқа тақтайдан жасалатын, арасына бес ... ... етіп ... ... ... Палитра бояудың майын сорып алмас үшін олифті жақсылап сіңіріп, кептіреді. Жұмыс істеуге ыңғайлы болуы үшін ... төр ... ... доңғалақ болып келеді. Әр суретшінің өз палитрасы болады. Палитрадағы ... ... ... олар өнер ... ... ... аяқталғаннан соң бояудың қалдығын мастикамен тазалайды. Жұмыс құралдарының ... ... мен ... ... ... ... ... қалың жағу үшін пайдаланады.
Суретші палитрасы жұмыс істейтін тақта емес, болашақ туындысына ... ... ... ... әр ... ... Әркім әр түрлі бояуларды пайдаланады. Біреуі 10-15 бояу, кейбіреуі одан да көп түрін пайдалануы мүмкін.
Жас суретші ... ... ... ... қалай пайдалану керектігін жақсы игере білу керек. Әр бояудың өзіндік ерекшеліктерімен жетік танысқаны дұрыс. Алғашқы кездерде ақ ... ашық ... және ... ... ... палитрадан бастаған жөн. Біраз жаттыққаннан кейін, бояудың екі түрін қоса отырып, жұмысты жалғастыруға ... ... ... ... істеудің нәтижесінде көп нәрсеге қол жеткізуге болады. Сонымен қатар әр бояудың ... ... ... Түс ... түрде алғанда шамалас болуы мүмкін. Бояуды үш бояудан ... ... ... [15. 214 ... ... ... жұмыс техникасын өз қалауларынша ойластырады. Жұмыс барысында қылқаламның ізін жасырмайды. Кей суретшілер өзіне керек реңді дайындап алып, батыл қалың жағуы ... ... ... ... ... бірден көрсетіп, дәл жеткізбейді. Мұндай шеберлікке жету үшін, үлкен тәжірбие қажет.
Қорытынды
Дипломдық жұмыс бойынша келесі мәселелер қарастырылды: Бейнелеу өнерінде кескіндеменің даму ... ... ... табиғат жанрының дамуы. Табиғат жанырының түрлері: индустралды, қала табиғаты, ауыл ... т.б. ... ... ... табиғат жанры.
Дипломдық жұмысының мақсаты мен міндеті және жастарды тәрбиелеуінде мәні. атты дипломдық жұмыстың ... ... мен ... Табиғат жанрында қарастырылатын қала мәдениетінің әсем жерлері арқылы жастарды тәрбиелеуде туған жерге деген отанға сүйеспеншілігін арттыру әдістемесі ... ... ... ... Осы ... бойынша әдебиеттер тізімі қарастырылды.
Орта білім беру жүйесін ақпараттандыру, әлемдік білім беру жүйесіне кірісу, халықаралық стандарт ... сай ... ... ... көңіл бөлінуде. Білім беру саласының алдына, оқушыларға берілетін білім ... мен ... ... ... ... сай, ғылым мен техниканың осы кездегі даму дәрежесімен ... ... ... ... ... ... ... ғылыми педагогикалық тұрғыда меңгерсе онда олардың білім біліктілік ... ... ... және жеке тұлғалық сапасы артып, шығармашылық қабілеттері дамиды.
Өз кәсіби ... ... ... жоғары деңгейге көтеру үшін еңбек етуге міндетті. Білім беру жүйесінде білім берудің жоғарғы сатысы болып ... ... мәні ... ... ... ... әсері еңбек пен тұрмыс, спортпен ойын т.б. жеке өзінің ... ... ... ... эстетикалық білімдлік насихаттау. Өнер арқылы эстетикалық тәрбие беру.
Өнер - халықтың салт - ... ... ... ... ... ... қалыптастырушы ағын. Көркемдік, әдемілік ұғымының өн бойына осы екі ... ... де ... ... бас ... ... ... жеке дара сұлулық сырын жеткізе алмайды.
Өнер үлгілері эстетикалық ғажайып мұралар сыйлай отырып, өмірде де сұлулық түзуге, дүниені еркін, ... ... ... ... ... Сұлулық заттың, жаратылыс құбылысының түр - түсі тұтас, кесек көрінгенде ғана, оны жете тануға бел байлаған ... ... бір ... ... сыршылдық кәнігі қасиетімен үндесіп, бауырласып барып бірте - ... ... ... ... ... байыбын барлау, қабылдау шамасы қашан да зерттеушінің табиғат әсемімен жан - ... ... ... бір сапалық қадір - қасиетіне қарай айқындалады. ... ... ... ... ... ... талпынысының долбарлы бастапқы сатысы емес. Немесе оны - жай бір жалпылама ұғымды бейнелі суретке қарамай көшіре салу әрекеті деп бағалауға ... ... өнер ... ... ... бір көрінісі.
Қазіргі кезде халықтың өнерге деген ынта-ықыласы анағұрлым ... ... ... ... одан әрі ... ... күннің көкей тесті мәселесі болып табылады. Осыған орай қазіргі таңда мектептерде бейнелеу өнері пәніне аса көп ... ... ... ... ... мақсаттарына сәйкес мектепте бейнелеу өнерін оқыту бірнеше мақсаттарды көздейді. Мәселен, қоғамның жан-жақты дамыған белсенді мүшесін дайындау, оқушылардың дүниетанымын қалыптастыру ... ... және ... ... беру.
Эстетикалық тәрбие дегеніміз оқушылардың қоғамдағы, ғылымдағы,өнердегі, табиғаттағы әсемдік ... ... ... болып табылады. Орта мектепте бейнелеу өнерін оқыту жалпы білім беру мақсатын ... ... ... беру ... ... даму ... замандастардың еңбегінің әсемдігін көрсету маңызды орын алады.
Осыған орай елбасымыздың халыққа жолдаған жолдауында білім, ... өнер ... баса ... ... 2030 жылғы Қазақстан әлі де барынша кемелдене алмайды. Ол әлі ... ең бай, ең ... ең ... ел бола қоймайды, бірақ ол күрделі жолдан ойдағыдай өткен көне дамудың ... ... нық ... аяқ ... ел ... ... ... осы ғылыми жұмысты істеу барысында мен үлгі ретінде өзіміздің Қазақстан суретшілерінің көптеген жазбаша және шығармашылық ... ... ... ... ... ... ... мұғалімінің инновациялық іс-әрекетін қалыптастырудың педагогикалық шарттары. ... ... 2003., 13 ... ... С.А. Бейнелеу өнерін оқыту әдістемесінің теориясы және технологиясы. - ... ЕҰУ, 2009. - ... ... А. ... психологиясы. /Қазақ әдебиеті. Энциклопедия. - Алматы: Баспа үйі, 1999. - 750 ... ... Е.Г. ... Е.А. ... ... воображениямладших школьников в условиях нормального и нарушенного слуха: Учебно-метод. пособие. - М: Гуманит.изд. центр ... 1999. 45-47 ... ... Т. ... ... Оқу ... ... , 1993 - 93 б.
* Аманжолова С.А. Бейнелеу өнерін оқыту әдістемесінің теориясы және технологиясы. - ... ЕҰУ, 2009. - ... ... Ш. ... ... ... ... Оқу құралы. Алматы: Нұр-Принт баспасы, 2007, - 138 ... ... ... М., ... школа 1991 208-с. 12.13 с . М.Жұмабаев. Педагогика. - Алматы: Ана тілі, 1992. 160 б.
* Қ.Ш.Оразқұлова. ... ... ... ... ... ... ойлау қабілетін дамыту бәрімізге ортақ // , ғылыми педагогикалық журнал. - 2005. №5 (23). - 26 ... ... ... ... ... ... мен ... - Алматы: "Өнер", 1981. 152 б.
* Оразқұлова Қ. Бейнелеу өнері тарихына ... ... ... ... ... ... ... Алматы: "Абай ат ҚҰПУ", 2008. 18 б.
* Қарғабекова ... 2004ж., 198 б.
* : ... ... Бас ... ... - ... Бас ... 1998ж. ISBN 5-89 800 б -123-9.
* Әбдуали Төлебиев. Өнер өрісі. Алматы - "Өнер" 1996. 148 б.
* ... Қ., Е. ... А. ... ... 2006ж. 214 б.
* ... Ә. ... (Көркемдік жобаның авторы Әшірбек Көпішов). - ... ... 2004.
* ... ... ... (бас редакторы Е.М.Арын). Алматы: "Қазақстан даму институты" 2002.
* Қайдаров М.У. Живопись технологиясы мен техникасы: оқу ... ... ... 2008.
* ... О. Кескіндеменің техникасы мен технологиясы. Орта кәсіптік білім беретін оқу орындарына арналған сынама оқу ... - ... ... үйі, 2004.
* ... Ж.Ш. ... ... ұлттық өрнек және рең. Қарағанда: ОПО Полиграфия, 1996.
* Студенттерге Абай әндері ... ... ... беру ... . ... ғылыми-практикалық конференция материалдары. - Алматы, 28-29 наурыз 2006.
ИЛЛЮСТРАЦИЯ
Жеңіс Какенов
Жеңіс Какенов
Ерғали ... ... ...
Араншы Шаржанов
Араншы Шаржанов. Туған өлке.
Үкі Әжиев. Мерекелі Алма-Ата.
Үкі Әжиев. Ықшам аудан.
Әбілхан Қастеев. Таудағы мұз айдыны.
Әбілхан Қастеев. Медеу мұз ...

Пән: Өнер, музыка
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 66 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 3 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бастауыш сынып бейнелеу өнері25 бет
Бастауыш сыныпта бейнелеу өнері сабағы арқылы оқушылардың танымдық қызығушылықтарының қалыптастырудың әдістемесі49 бет
Бастауыш сыныпта бейнелеу өнері сабағында акварель техникасын қолдану ерекшелігі мен тиімділігі55 бет
Бастауыш сыныптарда бейнелеу өнерін оқыту әдістері34 бет
Батик өнерінде табиғат көрінісін бейнелеу51 бет
Бейнелеу өнері16 бет
Бейнелеу өнері арқылы бастауыш сынып оқушыларына эстетикалық тәрбие беру24 бет
Бейнелеу өнері арқылы бастауыш сынып оқушыларының шығармашылық қабілетін дамыту61 бет
Бейнелеу өнері арқылы мектеп жасына дейінгі балалардың шығармашылық қабілетін дамыту63 бет
Бейнелеу өнері арқылы оқушылардың патриорттық сезімдерін арттыру71 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь