Қазақстан Республикасы ІІМ арнайы бөлімшелерінің құқықтық жағдайы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3
1. ҚР Ішкі істер органдарының арнайы бөлімшелерінің құқықтық
жағдайы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
2. ҚР Ішкі Істер органдарының арнайы бөлімшелерінің қызметін ұйымдастыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .14
3. ҚР Ішкі Істер органдарының арнайы бөлімшелерінің қызметін жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 31
4. Ланкестіктің ұғымы және шығу тарихы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .34
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...67
Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..70
Тақырыптың өзектілігі жаппай тәртіпсіздіктердің, топ болып құқық бұзушылықтардың жолын кесу үшін және төтенше жағдайлар туындаған кезде, террористік немесе экстремистік актілер туынду қаупі туғанда қоғамдық қауіпсіздікті, қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ету үшін құрылған жедел қимылдайтын арнайы жасақтардың құқықтық жағдайын талқылаудан тұрады.
Бүгінгі таңда біздің қоғамызда ұйымдасқан қылмыстық топтар жасаған қылмыстар саны әлі күнге дейін артып отырғандықтан ІІМ арнайы бөлімдерінің қызметінің маңызы күннен-күнге артуда.
Ішкі істер органдарының арнайы бөлімшелерінің құқықтық жағдайы бұл диплом жұмысының тақырыбын ашуда арқау болады.
Қоғамдық орындарда тәртіптің сақталуына және қоғамдық қауіпсіздік қамтамасыз етілуіне бақылау жасайтын полицияның арнайы қызметтері бар. Олар арнайы нысандағы үлгіде киім киіп, қоғамдық орындарда қоғамдық тәртіпті сақтау міндетімен айналысатын арнайы бөлімшелерінің қызметі болып табылады. Әсіресе соңғы кездері қоғамдық орындарда құқық бүзушылықтар орын алып, олар бойынша тез арада шешім қабылдау, олардың алдын алу мен тыюда патрульдік-полицияның алатын орны ерекше.
Зерттеу жұмысының мақсаты – ІІО-ның арнайы бөлімдер қызметінің ерекшеліктерін талқылау. арнайы бөлімдердің құқықтық жағдайын талдау арқылы олардың құқықтық жағдайларының ерекшеліктеріне тоқталу.
Диплом жұмысының негізгі міндеттері:
1) ішкі істер орагандарының арнайы бөлімдерінің құқықтық мәртебесін талдау;
2) ішкі істер орагандарының арнайы бөлімдерінің қызметінің ерекшеліктерін ашу;
3) ішкі істер орагандарының арнайы бөлімдерінің құқықтық мәртебесін жетілдіруге қатысты ұсыныстар жасау.
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы 30.08.95 ж.
2. «Жылдам қимылдау арнайы отрядын (ЖҚАО) құру туралы». ҚР ІІМ №145 Бұйрығы 20.03.2003ж.
3. «Арлан арнайы мақсаттағы бөлімшені кұру туралы». ҚР ІІМ №165 Бұйрығы 31.03.2003ж.
4. КР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексі. Алматы 2001 ж.
5. ҚР Қылмыстық кодексі Алматы 16.07.1997ж.
6. ҚР Қылмыстык іс жүргізу кодексі «Егемен Қазакстан» 13.12.1997ж.
7. «ҚР Ішкі істер органдары туралы»ҚР Заңы 21.12.95ж. (өзг. 29.12.04ж.).
8. «Әскери органдар полициясы туралы» ҚР Заңы 21.02.2005ж.
9. «ҚР ұлттық қауіпсіздік туралы» ҚР Заңы 21.12.95ж.
10. «Азаматтық қорғаныс туралы» ҚР Заңы 07.05.97 ж.
11. «ҚР прокуратурасы туралы» ҚР Заңы 21.12.95ж.
12. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 22 маусымдағы №607 қаулысымен бекітілген «Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі туралы» Ереже.
13. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 22 маусымдағы №607 қаулысымен бекітілген «Қазақстан Республикасы ІІМ Ішкі әскерлер комитеті туралы» Ереже.
14. ҚР ІІМ Бұйрығы №357 «ҚР ІІМ «Сұңқар» арнайы мақсаттағы бөлімше туралы Ережені бекіту». 26.04.01 ж.
15. Қазақстан Республикасының Әкімшілік кұкық және құқыққорғау органдарының әкімшілік қызметі пәндерінен түсіндірме сөздік. -Алматы: Раритет, 2007. - 104 6.
16. Қазакстан Республикасы Үкіметінін 2004 жылғы 3 наурыздағы
№ 261 каулысымен бекітілген Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Есірткі бизнесіне карсы күрес және есірткі айналымын бақылау жөніндегі комитеті туралы ЕРЕЖЕ
17. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 22 маусымдағы
№ 607 қаулысымен бекітілген Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Есірткі бизнесіне қарсы күрес және есірткі айналымын бақылау комитеті туралы ЕРЕЖЕ
18. Указ Президента Республики Казахстан «Об утверждении Стратегии борьбы с наркоманией и наркобизнесом в Республике Казахстан 2006-2014 гг.» от 29.11.2005 года.
19. Постановление Правительства Республики Казахстан от 22 июня 2005 года № 607 «Об утверждении Положения о Комитете по борьбе с наркобизнесом и контролю за оборотом наркотиков Министерства внутренних дел Республики Казахстан».
20. Приказ МВД РК № 328 от 26.06.2000 года «Об утверждении Дисциплинарного Устава ОВД РК».
21. Приказ МВД РК № 600 от 14.09.2002 года «Об организации приема граждан в ОВД РК».
22. Приказ Министра внутренних дел Республики Казахстан от 29 апреля 2004 г. № 241 ДСП «Об утверждении «Инструкции по конвоированию осужденных и лиц, заключенных под стражу внутренними войсками Министерства внутренних дел Республики Казахстан».
23. Комментарий к «Кодексу об административных правонарушениях РК». Алматы. Жетi Жаргы 2002.
24. Бахрах. Администртаивное право. Учебник М-2000г.
25. Правоохранительные органы. Учебник. Под общей ред. Н.А. Петухова и Г.И. Загорского. – 4-ое изд. – М., 2005.
26. Коренев А.П. Административная деятельность. Учебник. – М., 2001.
27. Справочник участкового инспектора полиции. Под ред. Бишманова К.М. Алматы. Раритет 2005 г.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ІШКІ ІСТЕР МИНИСТРЛІГІНІҢ АКАДЕМИЯСЫ
Әкімшілік-құқықтық саясат кафедрасы
ӘҚС кафедрасының бастығы, з.ғ.к.
полиция полковнигі
___________К.Ы.Аймашев
қорғауға______________________
(жіберілді,
жіберілмейді)
«_____»_______________ 2010 ... И П Л О М Ж Ұ М Ы С ... ... ІІМ ... ... ... жағдайы»
тақырыбына
050303 «Құқыққорғау қызметі» бакалавриат мамандығы бойынша
Орындаған: Абубакиров Даулет Бахитовичтың
әкімшілік құқықтық мамандық,
2006 жылы ... 409 оқу ... ... саясат кафедрасының бастығы,
з.ғ.к., полиция полковнигі
Аймашев Кеңес Ылайықұлы
АЛМАТЫ ... ҚР Ішкі ... ... ... ... ... ҚР Ішкі Істер органдарының арнайы бөлімшелерінің қызметін
ұйымдастыру.................................................................
............................................14
3. ҚР Ішкі Істер органдарының ... ... ... ... ... ... және ... ... ... тәртіпсіздіктердің, топ болып құқық
бұзушылықтардың жолын кесу үшін және ... ... ... ... ... ... актілер туынду қаупі туғанда қоғамдық
қауіпсіздікті, қоғамдық тәртіпті ... ету үшін ... ... ... ... ... жағдайын талқылаудан тұрады.
Бүгінгі таңда біздің қоғамызда ұйымдасқан қылмыстық топтар жасаған
қылмыстар саны әлі ... ... ... ... ІІМ арнайы бөлімдерінің
қызметінің маңызы күннен-күнге ... ... ... ... ... ... жағдайы бұл
диплом жұмысының тақырыбын ашуда арқау болады.
Қоғамдық ... ... ... және ... ... етілуіне бақылау жасайтын полицияның арнайы қызметтері бар. Олар
арнайы нысандағы үлгіде киім киіп, қоғамдық орындарда ... ... ... ... ... бөлімшелерінің қызметі болып табылады.
Әсіресе соңғы кездері қоғамдық орындарда құқық бүзушылықтар орын алып, олар
бойынша тез арада шешім қабылдау, олардың ... алу мен ... ... ... орны ... жұмысының мақсаты – ІІО-ның арнайы ... ... ... ... ... ... жағдайын талдау арқылы
олардың құқықтық жағдайларының ерекшеліктеріне тоқталу.
Диплом жұмысының негізгі міндеттері:
1) ішкі ... ... ... ... ... мәртебесін
талдау;
2) ішкі істер орагандарының арнайы бөлімдерінің қызметінің ерекшеліктерін
ашу;
3) ішкі істер орагандарының арнайы бөлімдерінің құқықтық мәртебесін
жетілдіруге ... ... ... ... заты және ... ... объектісі ішкі
істер органдарының арнайы бөлімшелерінің қоғамдық тәртіпті және қоғамдық
қауіпсіздікті қаматамасыз етудегі құқықтық жағдайын талдау.
Жұмыстың ... ... ... ... ... үш ... және пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады.
1. ҚР Ішкі істер органдарының арнайы бөлімшелерінің құқықтық
жағдайы
Заңға сәйкес әрбір органның құқықтары мен ... ... ... ... ... ... ... арнайы отрядтардыңда өздеріне
тән арнай құқықтары мен міндеттері бар. Сондықтан біз жедел қыймылдайтын
арнайы ... ... ... саралап өтеміз.
Жылдам қимылдайтын ... ... ... ... және оған ... міндеттерге
сәйкес, мынадай:
1. ірі ... ... ... ... көпшілік жэне ... ... іс ... ... кезде патрульдік қызметті атқару,
оның ішінде ІІО ... ... және ҚР ... ... ... ... пен ... ету мақсатында өзара іс қимыл жасау;
2. лаңкестікке қарсы немесе басқа да ... ... ... топтардың, қарақшылық құрамалардың, ... ... ... ... алынғандарды
босату, ғимараттарға, үй ... ... ... ... ... ... ... заңсыз басып алынғанда
босату бойынша арнайы операцияларға қатысу;
3. ... ... ... ... ... тәртіпсіздіктердің
жолын кесу және алдын алу;
4. жедел жағдайлары қиын аудандарда, ... ... ... эпизоотия зардаптарын жою кезінде ... ... ... ... ету, ... немесе ... ... ... ... ... асырады.
Қазақстан Республикасы Ішкі істер министірлігінің Ішкі әскерлер
комитеті, ... және ... ... Ішкі ... департаменттерінің,
облыстардағы ішкі істер департаменттерінің - Ішкі ... ... ... ... және өзге де ... іс-шараларды өткізу
кезінде қоғамдық тәртіпті сақтауға ... ... ... ... ... ... ішкі әскерлердің ... ... ... ... мен арнайы
моторландырылған ... ... ... ... ... ... басқа да қызметтері мен ... жеке ... ... Ішкі ... ... 2003 ... ... N619 бұйрығымен бекітілген Спорттық, мәдени және өзге ... ... ... кезінде қоғамдық тәртіп пен өрт
қауіпсіздігін қамтамасыз ету ... ... ... Көрермендердің қатысуымен өтетін Спорттық, мәдени және өзге
де бұқаралық іс-шаралар қоғамдық тәртіп пен өрт ... ... үшін ... ... ішкі ... ... және ... өртке
қарсы қызметін тарта отырып өткізіледі.
Жоспар бойынша бұқаралық ... ... ... ... және ... ... әкімшілігі және ішкі істер
органдары және ... ... ... ... жөніндегі
агенттігі Мемлекеттік өртке қарсы қызметінің органдары оларды өткізу
кезінде өз ... ... ... мен ... ... ... жағдайларды қамтамасыз етуге жауап береді. Бұқаралық ... ... ... және өзге де ... және ішкі ... мен ... ... өртке қарсы қызметі тартыла отырып,
мемелкеттік комиссиялар мен төреші алқалары ... ... ... жерлерде оларды өткізуге қатысушы барлық ұйымдардың
ғимараттарды ... ... ... ... ... ... ... мен ережелерін, сондай ақ
нұскаулықтарға сәйкес баска да нормативтік актілерді ... ... ... істер органдарының өзге де мемлекеттік органдармен,
ұйымдармен, лауазымды адамдармен және ... ... ... ... ... өзге ... ... органдарымен, соның ішінде анықтама мен тергеуді
жүзеге асыратын арнаулы мемлекеттік органдармен;
2) қоғамдық тәртіпті қорғау мен ... ... ... ... ... халықпен және бұқаралық ақпарат құралдарымен өзара ... ... ... ... мен ... лауазымды тұлғалары адамның және
азаматтың құқықтары мен ... ... ... ... ... ... камтамасыз етуде, қылмыс пен өзге де құқық
бұзушылықтардың алдын ... ... ... ... ... және тергеуде
ішкі істер органдарына жәрдем жасауға міндетті.
Авариялардың, өрттің, апатты жағдайлардың зардаптарын жою ... ... да ... жағдайларда қоғамдық тәртіпті сақтауды ұйымдастырады,
қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... тыюға, әскери қарауылдардың күзетуінен ... ... ... ... қатысады.
Арлан бөлімшесінің негізгі функциялары:
1. Бөлімшенің алдына қойылған міндеттері іске ... ... ... ... ... ... және әскери дайындықты ұстап
тұру;
3. қарулы қылмыстық топтар мен қауымдастықтарды жою жөніндегі
арнайы операцияларды әзірлеу және өткізу;
4. ... ... ... ... қару ... және ... сатушылар топтарын
ұстауды қамтамасыз ету;
5. бөлімшеге қабылдау үшін үміткерлерді іріктеу, тексеру, зерделеу
жөніндегі жұмысты ұйымдастыру;
6. бөлімшенің оқу ... және ... ... ... ... ... жеке ... әскери кызметтік, жедел дене шынықтыру және
арнайы даярлық бойынша оқу процесін жоспарлау және ұйымдастыру;
8. қол ... ... ... ... ... ... және
жедел құрамын шетелдердің осындай бөлімшелерінің оқу жаттығу базаларына
тағылымдамаға және оқуға жіберу болып табылады.
Бөлімше оған ... ... ... үшін ҚР ... және өз ... ... қару мен ... кұралдарды ұстауға және колдануға;
2. ҚР заңнамасында көзделген жағдайларда барлық тұрғын үйлерге,
өндірістік және басқа да үй ... ... ... ... ... ... бағытталған өзге де шаралар қабылдауға,
кәсіпорындар мен ұйымдардың аумағына және үй ... ... ... ... ... иммунитеті бар халықаралык ұйымдардың үй
жайларын қоспағанда);
3. ... ... іс ... ... кезеңінде азаматтардың
қозғалысын шектеуге, құжаттарды тексеруді жүзеге асыруға, жеке
тінту және көлік қүралдарына ... ... ... ... іс ... ... кезеңінде кәсіпорындардың,
ұйымдардың және азаматтардың байланыс құралдарының барлық
түрлерін, көлік құралдарын пайдалануға;
5. жасырын жедел ... және ... ... ... ... ... ақ арнайы жедел
іс
шаралар өткізу ... ҚР өзге де ... киім ... ... пайдалануға құкылы.
Бөлімшенің қызметкерлері арнайы операцияларды өткізу ... ... іс ... ... сәйкес жүзеге асырылған ... ... ... мен ... ... арқылы келтірілген зиян
жауапқа тартылмайды'.[1]
Атыс қаруы, арнайы ... және күш ... ... ... ... ... пен ... ахуал
ескеріле отырып, ... ... ... ... және ішкі істер
органдарына жеткізу мақсатында ... ... ... Ішкі
істер органдары туралы ҚР Заңына сәйкес Ішкі істер ... күш пен ... ... ... ішінде күрестің жауынгерлік
тәсілдерін, қол кісендерін, резина таяқты, көзден жас ... ... ... жаққа аудартатын жарық-дыбыс құрылғыларын, үй-жайларды ашуға,
көлікті ... ... ... ... ... ... ... машиналар мен тізбесін Үкімет белгілейтін басқа
да арнайы және көлік қүралдарын:
I ) азаматтарға, ішкі істер органдарының ... мен ... ... ... ... ... ету және қылмысқа қарсы
күрес жөніндегі қызметтік немесе қоғамдык борышын атқарып жүрген ... ... ... ... ... ... алынған адамдарды босату, жаппай тәртіпсіздіктер мен және
қоғамдык тәртіпті топтасып бүзуды тыю үшін;
3) азаматтарға, үйымдарға және ... ... ... ... ғимараттарға, көлік құралдарына, жер учаскелеріне
жасалган шабуылды тойтару үшін, сол сияқты басып алудан босату үшін;
4) егер ... ... ішкі ... органдарының қызметкерлеріне,
қоғамдык тәртіпті қорғау, қоғамдык қауіпсіздікті қамтамасыз ету жөнінде
өздеріне ... ... ... ... ... да
адамдарга бағынбаса немесе қарсылық көрсетсе, оларды ұстау, ішкі ... ... ... ұсталған, әкімшілік қамауға алынған адамдарды не
олардың қашып кетуі немесе айналадағыларға не өзіне зиян ... ... ... ... ... ... ... апару және күзету үшін, сондай-ақ
ішкі істер органдары қызметкерлерінің ... ... ... ... ... кедергі келтіретін адамдарға ... ... ... ... ... туралы істер бойынша 
іс жүргізуді қамтамасыз ету шараларын қабылдау 
     Әкімшілік құқық бұзушылықтың жолын кесу, оны жасауда ... ... ... ... бұзушылық жасалған жерде толтыру мүмкін
болмаған жағдайда әкімшілік құқық бұзушылық туралы ... ... ... және дұрыс қаралуын және іс бойынша қабылданған қаулының
орындалуын қамтамасыз ету мақсатында ішкі істер ... ... ... өз құзыреті шегінде жеке адамға қатысты әкімшілік құқық
бұзушылық туралы іс бойынша іс ... ... ... ... шаралар
қабылдауға: 
     1) әкімшілік құқық бұзушылық туралы хаттама жасалатын жерге
жеткізуге; 
     2) жеке адамды әкімшілік түрде ұстауға; 
     3) күштеп алып келуге; 
     4) жеке тексеру және көлік ... ... ... ... және ... ... ... мен заттарды алып қоюға; 
     6) көлік құралын немесе шағын көлемді кемені жүргізуден шеттеуге және
оның алкогольден, есірткіден, нашақорлықтан, ... мас ... ... ... ... шағын көлемді кемені ұстауға құқылы;
     8) жүргізуші куәлігін алып қою;
     9) тірі ... оның ... ... болған заттарын, құжаттарды,
табылған іздерді, материалдық бағалы заттарды және ... ... ... Құқық бұзушылықтың жолын кесу, құқық бұзушының жеке басын
анықтау, сондай-ақ ... ... ... туралы хаттаманы толтыру
міндетті болып, оны сол жерде толтыру мүмкін ... ... ... жеке адамды жеткізу, яғни мәжбүрлеп алып жүру ... ... ... ... ... ... ... яғни жеке адамды жеке бас бостандығынан, атап айтқанда,
оның құқыққа қарсы әрекеттерінің шолып кесу мақсатында ... бір ... ... орында мәжбүрлеп ұстау арқылы іс-әрекет жасау және жүріп-тұру
бостандығынан уақытша айыруды ішкі істер органдары (полиция) Кодекстің 620-
бабындағы 1 ... ... ... ... ... ... ... ұстау туралы хаттама толтырылады және әкімшілік құқық
бұзушылық жасағаны үшін ... ... ... ... оның ... ... түпнұсқалары, жұмыс немесе оқу орнындағы әкімшілік, сондай-ақ
қорғаушысы хабардар етіледі. Кәмелетке толмаған ... ... ... ... ... ... ... адамдарға міндетті түрде
хабарландырылады. Әкімшілік ұстау үш сағаттан көп созылмайды, ал ... ... ... ішкі ... ... ... ... сағат аяқталғанға дейін, ал құжаттары жоқ адамдарды - ... ... ... ... ... қырық сегіз сағаттан аспайтын
уақытқа ұстай алады. 
     Әкімшілік ұстау ... ... ... ... ... және ... өз ... тастап кету мүмкіндігін болдырмайтын арнайы
бөлінген үй-жайларда ұсталады. 
Өзіне қатысты әкімшілік жазалау шараларының бірі ... ... ... ... әкімшілік құқық бұзушылық туралы іс бойынша іс
жүргізу қозғалған адам әкімшілік құқық ... ... іс ... ... ... сегіз сағаттан аспайтын уақытқа әкімшілік ұстауға
тартылуы мүмкін. 
Әкімшілік ұстаудың мерзімі жеке адам ішкі ... ... ... ал мас болса - оны медициналық қызметкер айықты деп ... ... ... жеке ... ... оның қолындағы заттарды тексеру қажет болған
жағдайларда әкімшілік құқық бұзушылық жасау құралдарын не оның ... табу ... ... ... өзін ... ... мен ... зиян келтіру
үшін пайдаланылуы мүмкін қару немесе өзге де заттар бар екендігіне ... ... ... жеке басын тексеру, заттарын тексеру ол туралы
жиырма төрт сағат ішінде прокурорға хабарлау арқылы куәгерлерсіз ... ... ... және ... изоляторлары
(ТИ) тексеруден жасырын кез келген тәсілмен өткізу кезінде анықталған ... ... алып ... Қылмыстық мақсатта пайдаланылуы мүмкін емес
алып қойылған заттар қайтарылу себептері түсіндіріле отырып, алып қойылған
адамға қайтарылады. ... ... ... ... бар
дәрі-дәрмектер мен басқа заттарды, ақшаны, азық-түлікті аталған ... және ... ... салынған бұйымдар мен басқа да ... ... ... немесе кез келген тәсілмен беру әрекеттері
анықталған жағдайда жеке тексеру, ... ... шығу ... ... ... ... ... екі данада жазылатын әкімшілік
құқық бұзушылық туралы хаттама толтырылады. Хаттаманың ... де ... ... ... ... ... ... дереу толтырылады. Жедел-
басшы құрам адамдары УҰИ жағдайларында әкімшілік құқық бұзушылық ... ... іс ... ... ... ... ... уәкілетті
лауазымды адамдар болып табылады. Көрсетілген ... ... ... ... іс ... үшін ... материалдар жинауды дереу жүзеге
асырады. 
     Көрсетілген ... ... үш ... ... ... ... ... құқық бұзушылық туралы хаттаманы жиналған материалдармен бірге
аумақтық ішкі істер органына жеткізеді, сол ... ... ... қоса ... ... ішкі істер органының кезекшісіне
материалдарды одан әрі қарау және ... ... ... ... шешім
қабылдау үшін тапсырады. 
     Жеке адамды тексеру, оның қолындағы заттарды тексеру туралы ... Жеке ... ... ... хаттаманың көшірмесі өзіне қатысты іс
жүргізіліп жатқан адамға, оның ... ... ... ... кейін шығарылған қаулыға сәйкес алып қойылған құжаттар ... ... ... ... немесе тәркіленеді, немесе сақталады
немесе белгіленген тәртіппен жойылады. Алып қойылған заттар мен ... ... ... оның көшірмесі өзіне қатысты іс жүргізіліп жатқан
адамға тапсырылады.
     Кодекстің 627-2-бабында ... ... ... ... тексеру, әдетте, дереу жүргізіледі.
        Оның мас екендігіне жеткілікті негіздер ... ... ... адам ... ... жүргізуден шеттетілуі және мас екендігін
куәландырылуы тиіс. 
   Көлік ... ... ... мас ... куәландыруды және
медициналық куәландыруға жіберуді жол полициясының лауазымды ... ... мас ... ... ... болатын жүргізушіні көлік
құралын жүргізуден шеттетуге жол полициясының лауазымды ... ... ... ... ... ... ішкі істер органдарының
басқа да қызметкерлері құқылы, олар бұл жағдайда тәртіп бұзушылық фактісін
құжат ... ... ... және ... ... таяу ... ішкі
істер органына жеткізу жөніндегі шараларды қабылдауға міндетті. 
Әйелелдерге, мүгедектік белгілері анық адамдарға, жас балаларға қарсы,
олар айналадағылардың ... мен ... ... төндіретін шабуыл
жасаған, топтасып шабуыл жасаған не қарулы қарсылық көрсеткен реттерді
қоспағанда, арнайы ... мен ... ... ... ... ... органдары қызметкерлері атыс ... мына ... ... ... қол ... ... сол ... кепілдерді
босату үшін;
2) ішкі істер ... ... және ... қоғамдык тәртіпті қорғауга, коғамдық кауіпсіздікті камтамасыз
ету және қылмысқа карсы күрес жөніндегі қызметтік немесе ... ... ... басқа да адамдарға жасалған шабуылды тойтару үшін;
3) ... ... ... ішкі ... ... ... ... үй-жайларына жасалган шабуылды
тойтару, қызметтік немесе әскери ... ... ... тойтару үшін;
4) қарсылық көрсеткен немесе қылмыс үстінде көзге түскен, қамаудан қашқан
адамдарды ... ... ... ... ... қарулы адамдарды
ұстау үшін;
5) егер ... ішкі ... ... ... ... ... және ... өмірі мен денсаулығына қатер
төндірсе көлік құралдарына ақау келтіру жолымен тоқтату үшін;
6) хайуанаттар ... ... ... ... ... беру ... көмек шақыру үшін қолдануға қүқығы бар.
Әйелдерге және кәмелетке толмағандарга қарсы, олар ... ... ... ... көрсеткен, кепілге адам алған, көлік кұралдарын,
соның ішінде әуе кемесін басып алған не топтасып ... ... ... кару ... ... ... колданылған барлық жағдайларда ішкі ... ... ... ... ... қамтамасыз ету,
зардап шеккендерге жедел медициналық көмек көрсету үшін қажетті шараларды
қолдануға, қару қолданғаны жөнінде ... ... ... ... қазасына немесе өзге ауыр зардаптарға әкеліп соққан қару және арнайы
құралдар ... ... ... ... ... ... ... үйдің кіреберісінде (баспалдақ алаңқайында)
ұстау:
1) тұрғын үйдің ... ... ... бұзушылардың болуы
туралы мәліметтер алғанда арнайы бөлімшелердің қызметкерлері кіреберіске
жасырын, қабырға бойымен жақындауы кажет;
ұсталушылардың терезелер, ... және ... ... ... ... алу мақсатында сол жерлерге бақылау жүргізу және оларды
қоршауға алу ... ... ... ... ... ... өрт сөндіру
сатыларының төбесінде тұруға болмайды. Егер ұстау көп ... ... және ... бұзушылардың басқа секциялардағы шатыр асты, жертөле
үй-жайлары арқылы кетіп қалу ... ... онда осы ... жабу ... жабу және т.б.) ... ... ... ұстау шаралары кешкі мезгілде жүргізілсе, құкық ... ... ... ... мүмкін, ... ... ... алаңқайларына шығуға мәжбүр болады, бұл олардың өміріне
және денсаулығына қауіп ... ... ... ... ... пайдаланып көзге түспестен немесе қару ... ... ... ... ... ... осындай жағдайлардың алдын алу үшін электр желісінде сөндіру
фактісі болған кезде тұрғындарға ... ... ... бұзушылар бар
екендігі және сол себепті адамдарға пәтер есігін ашуға болмайтыны және
есіктен ... ... ... хабарлау қажет;
6) патрульдік-күзеттік нарядтар баспалдақ алаңқайында дыбыссыз, шағын
жүгіріспен, қабырғаға ... және ... үшін ... ... атуға дайын тұрған қаруды ... ... ... ... ... қозғалыс баспалдақпен жүргендегі баспалдақтың
жарты интервалымен тізбектеліп ... асуы ... ... ... ... ит болғанда ол ... ... ... ... ... ... үшін құқық бұзушы
табылғанша қарғыбаудан босатылмайды;
құқық бұзушылар табылғанда ... ... ... ... ... ... ... және сергек түрде оларға қаруын тастау және
берілуін ұсынады. Егер құқық ... ... ... онда оларды
тиянақты тексеріп шығып, кісен кигізеді және аумақтық ІІО кезекші бөліміне
жібереді;
егер құқық бұзушы оқ атқан жағдайда оны ... ... жою ... ... ... қарама-қарсы дәліз жүйесі бар тұрғын үйлерде
ұстау кезінде қоршауға алу тобы ... саны үй ... ... ... ... ІІО ... жоғары көтерілу арқылы баспалдақ алаңқайынан
қажетті қабатқа апаратын есіктерді жабады. Қабаттардың біреуінен ... ... ... ... ... ... қоршауға алу
тобының қызметкерлері қажетті қабатқа көтеріледі, күшейту тобын құрады ... ... ... ... алу тобына көмек көрсетеді;
12) лифт кабинасында келе жатқан құқық бұзушыларды қоршауға ... ... ... ... кезекшісі ... ... ... ... лифт ... қозғалысын тоқтатып, баспалдақ алаңқайын және
кабинасын толығымен ... алу ... ... ... ... аға қызметкері лифт кабинасында сақтық ... ... ... бұзушыларға берілуді талап етеді және олардың қоршауда
қалғанын, барлық қабаттар қоршалғанын және ... ... ... ... ... ... кейін арнайы бөлімшелердің
аға қызметкері құқық ... ... олар ... ... ІІО қызметкерлері тоқтаған кабинаны есігін екі жағынан,
атуға дайын тұрған қаруды ... және жеке ... ... ... ... отырып қоршауға алады. ... ... ... ... ... аға ... нұсқауы бойынша алаңқайға
қаруды тастайды, содан кейін қолдарын көтеріп, арқасымен ... ... ... алға ... ... аумақтарын патрульдік аймақтарға бөлу
әдісі және сол жерде патрульдік нарядтардың, полицияның кешенді ... ... ... ... ... тәртіпті сақтаудағы
жұмыстарды ұйымдастыруы, полицияның кешенді ... ... ... ұйымдастыруын қамтамасыз етіп, олардың жүзеге асырылуын
қатамасыз етеді.
Қаруланған құқық бұзушыларды жертөлелер мен ... ... ... ... ... ... жертөлелер мен шатыр астында
ұстаудың ерекшелігі бұл үй-жайларға құқық бұзушыларға ... ... ... ... ... ... ... белгісіз орында және
шектеулі кеңістікте іс-әрекет ету қажеттілігі болып табылады. ... ... ... үшін ... ... жарық түсіргіш
және іздеу аспаптарымен, қызметтік ... және ... ... етілуі тиіс;
2) Шатыр астына және жертөлелерге кіру қызметкерлер өмірі үшін өте
қауіпті, сондықтан бұл үй-жайларға өте сақ және ... ... тек ... ... ... ... қарап атуы, ғимаратты жағуы т.б.)
құқық бұзушылардың іс-әрекетін басқаша ... ... ... ... ... ... ... («Черемуха»)
пайдаланғаннан кейін ғана кіру керек;
3) қаруланған кұқық ... ... ... және ... ұстау бойынша операцияның жүргізілуі ІІО қызметкерінен ерекше
қырағылықты талап етеді. Тегіс ... ... және ... жолмен;
ешкандай мүмкіндігі жок құқық бұзушылар әртүрлі қулық пен айлакерлікке
барады, кей-кезде полицейдің қаруын алып ... ... ... егер ... ... арнайы кұралдарды («Черемуха») қолданғаннан кейін
уакытқа дейін үй-жайдан шықпаса ІІО ... ... ... білу ... Күтілген нәтиженің болмағаны ұсталған осы үй-жайда
жоқ екендігін немесе әлсіздік ... ... ... ... ... ... тығылған шығар немесе улы газдан қорғанатын құралы,
қорғанатын маскасы бар және т.б.);
5) тегіс ... мен ... ... ... бөтен азаматтарды және
айналадағы адамдарды оқиға орнынан алыстатып, ... ... ... ... ... және ... да ... құралдар
пайдалануы мүмкін) құқық бұзушыларға өз еріктерімен ... ... ... ... ... нарядымен қоршауға алынғаны туралы
және қарсылық көрсетудің нәтижесіз екенін айтады;
6) құқық бұзушылар өз еріктерімен ... бас ... ... ... ауа-райы жағдайын есепке ала ... ... ... ... жағдайда қабатқа (шатырға) шығу үшін ... ... ... су ... су) ағысын үй-жайға беруі үшін
автоцистерналар пайдаланылады, бұл құқық ... ... ... ... ... ... ... береді;
7) егер көрсетілген құралдарды объективті себептермен қолдану ... ... ... ... ... бұзушыларды ұстауға иттер
қолданылады. Иттер қарғыбаусыз жіберіледі. ІІО қызметкерлері ... ... ... ... ... болса, противогаз пайдаланып,
қауіпсіздік шараларын сақтай отырып құқық бұзушыларды ... үшін ... ... нарядының бойтасасын ... ... ... ... ... ... алаңқай қылу үшін
шара қолданады. ... ... ... ... ... жанынан кетіп,
көздің қараңғы жерге үйренуі үшін және ... ... ... ... шабуыл жасауға мүмкіндігі жоқ жарық түспейтін жерге тұру
керек. Электр жарықтандыру құралдарын аз ... ғана косу ... ... ... сол қолына үстауы керек;
9) қараңғы үй-жайларда ... ... ... ... құралдары қолданылады. Олардың ... ... ... ... деп ... ... ... бұзушыларды табу; 10)
ғимаратты қоршауға алу ... ... ... - өрт ... төмен жерлерге, шатырларда - бір-бірімен ... ... ... ... ... тұратын өртке қарсы қабырғалардың шығыңқы
жерлеріне жэне тағы ... ... ... ... ... Республикасының Ішкі істер министрлігінің жүйесінде байланыс
ішкі істер органдары мен ... ... ... ... ... құрал болып табылады. Оны ұйымдастыру схемасы ішкі ... ... оның ... ... ... не оны ... өзара іс-қимыл жасау қажеттілігімен негізделеді.
Әрбір ішкі істер органы мен ... ... осы ... ... ... ... тұрған бастықтың өкіміне сәйкес, сондай-ақ
бар күштер мен құралдарды есепке ала отырып ұйымдастырылады. Ішкі ... ... ... ... түрін беру сенімділігінің,
уақытында, шек келтірмеу және құпиялық ... ... ... ... ішкі ... органы немесе
бөлімше бастығының ... ... бірі ... ... ұйымдастыру жөніндегі міндеттерді орындау:
1) байланысты ұйымдастыру тәсілін дүрыс таңдаумен;
2) ішкі істер ... ... ... жеке ... ... және ... ... бойынша сөйлесуді жүргізу
ережелерін нақты білу және дәл атқарумен;
3) байланысты пайдаланудың жоғарғы тәртіптілігімен;
4) ... ... мен ... ... ... ... техникасын оның тағайындалуына және оны ... ... ... дер ... техникалық қызмет ... ... ... ... қосалқы жабдықтарының, күнделікті қолданыстағы және
резервтік байланыс арналарының болуымен қамтамасыз етіледі.
Қоғамдық қауіпсіздік бөлімшелерінің ... ... үшін ... ... ... құралдары, ... ... ... Сыртқы қызметпен байланыстың ... ... ... ... ... ... және қауіпсіздікті сақтау
жөніндегі ПБН мен басқа қосалқы күштерді басқару қалалық, аудандық, желілік
ішкі ... ... ... бөлімдерінен немесе Жедел басқару
орталығының ... ... ... ... Радиобайланысты ұйымдастыру радиобайланыстың бекітілген схемасы
және осы схема үшін әзірленген радиошақырылымдарға сай ... ... ... және ... ... ... шарты
радиоауыстыру жүргізудің төменде келтірілген ережелерін бұлжытпай
сақтау болып ... ... ... және ... ... ... ... жасау желінің бас радиостанциясына жүктеледі.
Сымдық кұралдар (қалалық және арнайы ... ... ... ... жоқ кезде қолданылуы мүмкін.
Байланыс кұралдары жоқ ... ... ... ... ... сондай-ақ жеке нұсқауларды нақтылау ... үшін ... ... жаяу ... ... мүмкін.
Теледидар қызмет көрсетілетін аумактың аса ... ... ... ... пен ... ... жүргізу және нарядтардың ... ... ... ... ... Республикасының ІІМ ... ... ... ... Ішкі істер органдары туралы» 1995 21
қаңтардағы Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес ішкі ... ... ... ... ... бірі арнайы бөлімшелерге қызмет
бойынша тікелей ... ... ... ... ... республиканың
облыс орталықтары мен ірі өндірістік қалаларында құрылатын патрульдік
полицияның ... ... ... ... ... болып табылады.
Полицияның саптық ... ... ... ... ... ... орындарда патрульдік атқару үшін тағайындалады. ... және ... ... ІІД, ... қалалық, ... ... ... ... ... ... саптық бөлімшелерінің саны Астана, Алматы қалалары мен
облыстардың жергілікті өкілетті және ... ... ... ... жүргізу барысында қоғамдық тәртіпті сақтауды,
тәртіпті топпен бұзушылықтардың және жаппай тәртіпсіздіктердің ... және ... ... қамтамасыз ету ... ... ... оқшаулап шектелген учаскелерді өңдеу жөнінде ... ... ... ... ... ... ету, жағдайлардың
(табиғи апаттар, ірі апаттар және катастрофалар) зардаптарын ... ... ... ІІД, ... ... істер бөлімдерінің қатысуы үшін өз қызметін жылдам қимылдайтын ... ... ... ... ... асыратын жылдам қимылдайтын арнайы
жасақтары құрылады.
Астана және Алматы калаларында ... ... ... ... ... ... ... бағынышты дербес бөлімшелері болып ... ... ... ... ... құрамына енеді және
оның саны саптық бөлімшенің негізгі құрылымдық ... ... ... ... ... ... ... тәртіпті сақтауды қамтамасыз
ету бойынша жекелеген міндеттерді орындау үшін ... ... ... ... ... ішкі ... министрі қабылдайды.
Ішкі ІстерДепартаментінің Ішкі Істер ... ... - ... аумағында ұқсас шешім кабылдайды.
Полицияның саптық бөлімшесінің командирі және оның ... ... ... және ... ... оның ... ... сақтау жөніндегі міндеттерді
орындауға үнемі даярлығына, күштер мен құралдардың орнымен пайдаланылуына,
жинақталуына, жеке ... ... және ... ... ... болады:
1) жеке кұрамның әскери, ... жэне дене ... ... ... оқуы мен ... жеке басшылыққа
алады;
2) бөлімшені басқару әдістерін жетілдіреді, ғылыми-техникалық ... ... ... ... озық ... ... енгізеді;
3) жедел жағдайды сараптау негізінде ... ... ... ... пайдалану жоспарын әзірлеу барысында нарядтарды орналастыру,
күштер мен құралдарды қою жэне оңтайландыру бойынша шешім ... ... ... ... ... ... ... басшылығымен бірлесе полиция
нарядтарының нұсқамаларын жүргізеді және оған жеке ... ... ... жеке ... ... түрі мен ... бой түзеуіне,
нысандық киім кию ережелерін сақтауға, қару және ... ... ... ... ... ... саптық бөлімшедегі нақты жағдайды жеке ... ... ... құралдарының, химиялык қорғаныстың, арнайы және өзге
техникалық кұралдарын, қызметтік жануарлардың санын және ... ... ... ... ... ... қорытындысына толығымен және әрбір
қызметкерге жеке есеп ... ... ... ... ... және оның ... арттыру шараларын
қабылдайды;
7) жеке құрамды іріктеу және ... ... ... ... және ... ... біледі, олардың
міндеттерін әзірлейді;
8) жеке құрамның қажеттіліктері мен ... ... және ... ... уақытында шаралар қабылдауға тиіс, тұрғын-үй және өзге
мәселелерді шешуге көмек көрсетеді;
9) қызмет ... ... ... жеке бас ... қажетті
шараларын, табельдік каруды, техника және арнайы құралдарды қолдану
ережелерін сақтауын ... ... ... ... ... ... алу,
ұстау, дайындау және пайдалануды қамтамасыз етеді;
11) ... ... ... ... ... және ... ... ұсыныстар енгізеді, үй-жайды ... ... ... тазалық пен ... ... ... өрт ... ... ... ... бөлімшенің жеке құрамының ... ... ... ал ... ... ... ... кызметтік тексеріс жүргізеді
және аға бастыққа баяндайды.
Жедел қыймылдайтын ... ... ... ... ҚР
Конституциясы, ҚР ... ... ... ... ... ... ... отрядтар өзі қызмет көрсету ... ... ... ІІД ... ... ... Жедел
қыймылдайтын арнайы отрядтар жедел басқару ... ... ... ... жағдайлар кезінде ... ... ... сақтаудағы шұғыл міндеттерді орындау үшін ІІД бастығының
шешімі бойынша жедел қыймылдайтын арнайы отрядтар жеке ... оның ... ... арнайы және техникалық құралдары облыс ішінде, ал ІІМ
нұсқауы ... ... ... ... қайта орналастырылуы
мүмкін.
Жедел қыймылдайтын арнайы отрядтар штаты мен құрылымы ІІД бастықтарының
бұйрықтарымен бекітіледі. Жедел қыймылдайтын ... ... ... ... ... ... келесі тәртіппен белгіленеді: дербес отряды немесе
рота; патрульдік полиция полкы құрамындағы рота; батальоны ... ... ... ... құрамындағы бөлімше.
Жедел қыймылдайтын арнайы отрядтардың жеке кұрамы ҚР азаматтарымен, ҚР
ІІО қатардағы және басшылық құрамының қызмет етуі туралы ... ... ... ... ... ... деңгейде дайындалған, моральдің,
іскерліктің жоғары сапасының, дене ... ... ... ... ... ... ІІО да бір жылдан аса жүмыс тәжірибесі
бар қызметкерлерімен, сондай-ақ ... ... ... ... ... қызметке ұлтына, жынысына, әлеуметтік жағдайына,
діни көзқарасына қарамастан өздерінің іскерлік, жеке және ... ... мен ... жағдайы бойынша қызметтік міндеттерді
орындауға кабілетті, 18 ... ... және 40 ... ... ... ... басшы құрам лауазымдарына - 32 ... ... ... азаматтары ерікті негізде қабылданады.
Жедел қыймылдайтын арнайы отрядтардың аға және орта ... ... ... және ... ... заң ... бар тұлғалармен
толықтырылады.
Ішкі ... ... ... ... ... ... арнайы отрядтардың жеке құрамы лаңкестікке қарсы немесе басқа
да қарулы ... ... ... топтардың, қарақшылық
құрамалардың, лаңкестік топтардың мүшелерін ұстау, кепілдікке алынғандарды
және басып алынған ғимараттарды ... ... ... ... ... ... басқа міндеттерді орындауға жұмылдырылуы мүмкін.
Жедел қыймылдайтын арнайы отрядтардың негізгі міндеттері:
1. ірі ... ... ... мәдени көпшілік және басқа
да бұқаралык іс ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету;
2.. ірі өндірістік апаттар, катастрофалар, өрттер, табиғи апаттар және
басқа төтенше ... ... ... пен ... ... елді ... топталып қоғамдық тәртіп бұзушылықтың, жаппай
тәртіпсіздіктердің, ... ... және ... ... ... ... ... оларды тарату, көшбасшылары
мен белсенділерін ұстау;
4. лаңкестікке қарсы немесе басқа да қарулы қылмыскерлерді ұстау,
қылмыстық топтардың, ... ... ... ... ... ... ... босату, гимараттарға, үй жайларға,
құрылыстарға, көлік құралдарына шабуылды тойтару немесе оларды заңсыз басып
алынғанда босату бойынша арнайы ... ... ... ... ... немесе әскери жағдайлар режимі
еңгізілгенде қоғамдық тәртіп пен ... ... ... ... ... жерінде, сондай-ақ ҚР басқа да аймақтарында
жедел жағдай шиеленіскен кезіндегі ... ... ... ... ... ... бөлімше жүргізілетін жедел іздестіру іс
шаралары мен тергеу ... ... ... ... үй жайларды
тексеруге, жарылғыш құрылғылар мен ... ... ... ... ... құрылғылардың барлық түрлерін бірегейлендіруге,
оларды тиеуге, ... және ... ... ... ... ... мүшелерін, ауыр қылмыс жасаған немесе тергеу изоляторынан,
уақытша ұстау изоляторынан қашқан ... ... ... ... ... ал ... ... егер ұстау бойынша
барлық мүмкіндіктер болмаған ... ... ... ... жоюға арналған.
Басқа мақсаттар мен міндеттерді орындау үшін ... ... ... ... ... ... ... Алматы қалаларында, облыс орталықтарында Қазақстан
Республикасы ІІМ бұйрығымен құрылады.
Бөлімшенің құрылымы мен штаттық ... ІІМ ... ... ... ... мен терроризм актілерін жою және олардың жолын кесу,
кепілдікке алынған адамдарды ... ... ... ... ... тұтқындау және жою.
2. мемлекеттік, корғаныс шаруашылық, экологиялық ... ... ... ... ... ... ... өтқізу;
3. ҚР тергеу изоляторларында, уақытша ұстау изоляторларында және
түзеу мекемелерінде ұсталатын адамдар кепілдікке алған адамдарды босату;
4. ҚР ... ... ... шетел мемлекеттері мен ... ... ... ету, ... ... ... саяси іс ... ... ... ... ... ету жөніндегі іс шараларға қатысу;
5. ҚР ІІМ органдары мен өзге де құкық қорғау және арнайы органдар өткізетін
жедел іздестіру іс ... мен ... ... жасағын қолдау және
күштермен қамтамасыз ету;
6. ... ... ... терроризм актілерін жою және жолын кесу,
кепілдікке ... ... ... ... ІІМ «Сұңқар»
арнайы мақсаттағы бөлімшелері өткізетін арнайы операцияларға қатысу;
7. ... ... ... ақ ... ... ... және
жолын кесуге қатысу;
8. ҚР аумағына және оның ... ... ... ... ... ... ету және ... жөніндегі іс шараларга қатысу;
9. Бөлімшенің жеке құрамын Отанға берілу, ҚР ... мен ... ... ... сақтау, азаматтардың конституциялық
құқықтарын мүлтіксіз сақтау, ант ... ... ... ... ... ... ... тәрбиелеуді ұйымдастыру;
10. Бөлімше қызметкерлерінің арасында жоғары ... ... ... ... мен ... ... мен қызметтік борышты орындауға дұрыс ... ... ... ... ... ... ... арнайы мақсаттағы жасақ Қазақстан Республикасы Ішкі істер
министрлігінің ... ... ... ... ... ... ... Жасақ Қазақстан Республикасының Ішкі ... ... оның ... ... ... бағынады.
Жасақтың негізгі міндеттері:
1. экстремизм мен терроризм актілерін жою және олардың жолын кесу,
кепілдікке ... ... ... ұйымдасқан қылмыстық топтарды,
қарулынған қылмыскерлерді тұтқындау және жою;
2. мемлекеттік, ... ... ... ... объектілерге
енген қылмыскерлерді залалсыздандыру жөніндегі арнайы операцияларды өткізу;
3. Қазақстан Республикасындагы тергеу изоляторларында, уақытша ұстау
изоляторларында және түзеу мекемелерінде ұсталатын адамдар кепілдікке алған
адамдарды ... ... ... ресми сапармен ... мен ... ... ... ... ... ақ ... маңызды қоғамдық саяси іс шаралар өткізу ... ... ... ету ... іс ... қатысу;
5. Қазақстан Республикасының Ішкі істер органдары және өзге де құқық
қорғау және арнайы органдар өткізетін жедел іздестіру іс ... ... ... ... және ... күштерімен қамтамасыз ету;
6. жаппай тәртіпсіздіктерді, сондай ақ ұлтаралык жанжалдарды ... ... ... қатысу;
7. Қазакстан Республикасының аумағына және оның ... ... ... ... режимін қамтамасыз ету және сақтау
жөніндегі іс шараларға қатысу;
8. ... ... ... ІІД ... максаттағы
бөлімшелерінің қызметкерлерін Жасақтың оқу ... ... ... және тағылымдамадан өткізуді ұйымдастыру;
Жаппай тәртіпсіздіктің алдын алу үшін ... ... ... ... ... және ... мен ... басқару жуйесін,
күнделікті уақыттағымен салыстырғанда ... ... ... қолдануға, қызмет етудің қатаң режимін енгізуге мәжбүр болады.
Мұндай жағдайларда олардың қызметтерінің мағынасы күрт ... ... дене және ... ... толығымен қолдану талап етіледі.
Жаппай тәртіпсіздікке тән сипат, олар калың топтың (тобырдың), ... ... ... оның ... ... ету талпынысымен
жасалауы болып табылады. Және де ... тез ... ... ... ... ие ... стихиялы жиналуына қарамастан, оның қатысушыларды орындайтын
рөлдеріне байланысты, тәжірбие жүзінде оларды үш топқа бөледі:
ұйымдастыру тобы ... ... бұл ... ең ... тудырады. Олар арандатушылық, жалған өсек-қауесеттер таратады, және
де кейбір жағдайларда ашық ... ... ... ... ... белсенді қатысушылар тобы. Оларға тәртіпсіздік
кезінде ғимараттарға, мүліктерге және басқа да ... өрт ... мен ... ойран салғандар жатады. Олардың әрекеттері
мекемелер мен кәсіпорындарының ... ... ... ... ... ... кедергі жасаудан, үкімет өкілдеріне ... ... ... ... (1 және 2 ... ... ... ұстау
мақсатында суретке түсіріп алу, еске сақтау және анықтау қажет).
Азаматтар - ... ... ... ... ... ... тек
(қызық көру) мақсатында тобырға жақындағандар.
3.ҚР Ішкі ... ... ... бөлімшелерінің қызметін жетілдіру
жолдары
Қазақстан Республикасының ішкі ... ... ... ... ... қарастырар кезде олардың
қызметінің қандай нормативтік-құқықтық актілермен реттелетіне, заңдарда
қандай ерекшеліктер бергенінде болып отыр. Сондықтан Жедел ... ... ... жағдайы ішкі істер органдарының басқа
бөлімдерінен өз қызметтерінің спецификасына байланысты оларға арнай
құқықтар мен ... ... ... бөлімшенің қызметіне жетекшілік ететін Министрдің
Кеңесшісінің ұсынысы бойынша Қазақстан Республикасының ішкі істер министрі
лауазымға ... және ... ... ... ... жасақтың қызметін ұйымдастырады және басқарады, ... ... ... және ... ... жүзеге
асырылуына дербес жауап береді.
Осы мақсаттарда жасақ командирі:
1. Жасақтың жедел қызметтік жұмысын ұйымдастырады, ұдайы ... ... ... ... ақ оған жүктелген міндеттердің сапалы және тиімді
орындалуына дербес жауап береді;
2. өзінің ... ... ... ... және ... ... ... Жасактың кұрылымы мен штаттық санын жетілдіру жөнінде ішкі істер
министрлігінің басшылығына ұсыныстар енгізеді;
4. Жасақ кызметкерлерінің ... ... ... ... белгіленген тәртіппен ... ... ... ... шешу және жеке ... арнайы жедел іс шараларды
өткізуге пайдалану мүмкіндігі үшін қажетті ақпарат алады;
6. ... Ішкі ... ... ... мақсаттағы
бөлімшелерінің кәсіби даярлығын қамтамасыз етеді;
7. өз өкілеттігі ... ... ... ... ... мәселелер бойынша басқарушылық шешімдер қабылдайды, сондай
ақ ... ... ... Жасақтың қызметкерлерін кетермелейді
және тәртіптік негізде жазалайды;
8. жеке кұрам арасындағы тәрбие ... ... ... ... жай күйіне дербес жауап береді;
9. кадрларды іріктеуді ұйымдастырады, лауазымға ... ... ... Жасақтың орта және аға ... ... ... босатуға ұсынады;
10. Сұңқар Жасақтың қызметкерлерін көтермелеу немесе оларға тәртіптік
жазалау ... Ішкі ... ... ... ... ... бөлімшенің қызметкерлерін ... ... ... ... Ішкі ... департаментінің бастығына
ұсыныс енгізеді;
12. Арнайы бөлімшелердің ... ... ... және ... тыс ... атақтарын беру туралы өтініш
жасайды;
13. белгіленген тәртіппен ... ... ... ... шегінде қызметтік іс сапарларға
жібереді.
Қоғамдык ... ... және ... ... ... ... ... орындауға полицияның саптык бөлімшелерінің
дайындығын және кәсіби ... ... және жеке ... және ... ... ... ... пайдаланылуына
күнделілікті бақылауды ... ... ... ... бөлімшелердегі кадрларды таңдау, орналастырып қою ... ... ... ... жеке ... әлеуметтік және
құқықтық қорғауды қамтамасыз етеді.
Көтермелеу - бұл адамның ... ... ... ... ... ... ... мойындау, қоғамдық құрмет көрсету, тағы
сондай көпшілік алдында марапаттау. ... ... ... және ... сипатта болады. Көтермелеу
шараларының жүйесіне мемлекеттік наградалармен марапаттау, ... ... ... ... (Отечество), ... ... ... және ... да ... ... енеді.
4. Ланкестіктің ұғымы және шығу тарихы.
Ішкі істер органдарының ... ... ... ... ... біз сол ... тікелей күресетін- ланкестіктің шығу тарихына, ол
органдардың заңды ұғымына талдау жасағанды жөн ... пен ... бұл ... ... ... дейін өмір сүрді,
деп ғалымдар айтуда. Лаңкестіктің шығу тарихы түбірімен көне ғасырларға
жатады. 2,5 мың жыл ... ... ... ... Египет территориясында 3
ай бойы 10 лаңкестік акциялар өтті. Бұл акциялар тарихқа ... ... ... ... ... Онда биологиялық, бактериялық, экологиялық,
химиялық және ... ... ... қыру ... ... ... атаулар б.з.д. I ғасырда еврей саяси зелоттар тобымен
жасалған терактілерімен байланысты. Бұл топ Фессалонияның автономиясы ... ... ... және ... ... басқа елдерінде құпиялы ұйымдар
қызмет етті. Мысалы, ағылшын - үнді ... ұзақ ... ... деп ... топ бар екенін мойындамады.
Генерал – майор Уильям Слиман сол мәселені біліп, анықтағаннан кейін,
бұл топтың көзін жойды. ... ... ... өз ... ... Олар еуропалықтарды өлтірмеуге тырысты, ал қалғандарында
ешқандай талдау жасамады.
Лаңкестік актілер уақыт өте, даму ... ... Ұлт – ... алжир
фронты астана аймағын қатал күресте жаулап ... ... 1956 ... ... секторы алжир фронтының қолында болды. Бірақ 1957 ... ... ... көтерісшілерге қарсы ... ... ... ... ... ауылдық жерлерде ұзақ уақытқа дейін
жалғасты, бірақ бұл шаралар француздар үшін экономикалық және саяси жағынан
қымбат және пайдасыз ... ... ... бұл ... ... ... ... отырғанымыздай, лаңкестіктің шығу тарихы ежелден
келе жатыр. Лаңкестіктің шығу ... ... оның ... ... ... ... ТМД ... үшін бірі терроризм абстрактілі «термин» емес,
қатал шындық. Қазіргі кездегі тенденцияның бірі – ... ... ... табылады. Біз оны өсу деңгейінде, ұйымдасу ... ... ... және ... ... ... ... актілерінің өсуін
бақылай аламыз.
Мәселенің мәнін қарастыруға кіріспестен бұрын лаңкестік ұғымын
анықтап ... жөн ... ... - ... жалпы ұғымын және ерекшілікті
белгілерін анықтауда объективтік ... ... ... ... ... ... ... шыққан. Біріншіден, ланкестік
құбылыс ретінде философиялық, саяси, тарихи, ... ... және ... қырлары арқылы зерттелді. Зерттеушілердің бәрі
(тарихшылар, саясаттанушылар, психологтар, журналистер және т.б.) ... өз ... ... ... ... ... өз
түсініктемесін берді. Сонымен қатар әдебиеттерде оны кәдімгі әдеттегі
түсіндіру басым ... ... ... ... ... екі ... -
саяси жүйенің жылдар бойы қордаланып қалған идеялық - ... ... ... ... ... – көбінесе коммунистік және ұлтазаттық
қозғалыстары деп немесе ... ... ... мен ... ... ... әрекеттері деп түсіндіріліп келді.
«Террор саясаты», «бұқаралық террор», «жаппай террор» дегендер жалпы
террор ұғымына жатады. «Соғыс», ... ... т.б. ... ... ... ұқсас. Бұл олардың арақатынасын анықтау қажеттігін
туғызады. Жалпы ланкестік дегеніміз – күші ... ... аса ... басып–жаншу құралы.
Террор мен ланкестік жөнінде айтқанда оларды жүзеге асырушыларына
тоқталып өткен жөн. Мысалы, Александр II ... ... ... шала ... ... болатын. Бірақ оның ... ... ... жоғары білімді мамандары тұрды. 1863 ... ... ... ... ... бұл ... Александр II жоюға
шешім қабылдап, дайындық жасады. Александр Соловьев та нашақор болған, ол
да ... ... еді. Оны ... полкының тирінде тапаншадан оқ атуға
үйретті, ал терактіні «қасқыр» деген бүркеніш атпен белгілі болған сауатты
ұйымдастырушы ... Оның шын ...... Плеханов. Ол
марксизмнің көрнекті ... ... ... – бұл ... ... бір ... ілгері жүретін санаткерлердің ісі. Бір қызығы, террор мен
терроризм теориясын зерттеумен лаңкестердің өздері белсенді айналысқан, ... ... ... ... ... бұл проблеманы көрмейді. Демек,
террор ұғымы бұқараны белгілі бір тәртіпке салу мақсатында ... ... ... ... құрылымның жүзеге асырар әралуан
идеологиялық күш көрсету шарасы.
Лаңкестікке, біріншіден, жалпы ... ... ... ... ... іске ... ... әлеуметтік деңгейде саналы
түрде шиеленісті, үрейлі жағдайды ... ... ... ... ... ... бір ... ықпал ету тән.
Сонымен қатар, терроризм диверсия, бандитизм, қарақшылық, аманатқа алу,
қорқытып-үркіту, бұзақылық және тағы бақа да ... бір ... ...... ... ... ... белгіленетін
әдеттегі жазаланатын қылмыстық істің бір түрі болып ... ... ... құбылыс. Алайда, лаңкестіктің кездейсоқ болатын әдеттегі қылмыстан
өзгешелігі оның реттелетін қылмыстық - ... ... ... ... ... қылмыстық іс ретіндегі негізгі мәнді ... ... ... ... ... ... және бірнеше
елдердің қылмыстық заңдарын талдау - қылмыстық іс ретіндегі ... бір ... ... және ... қауіпті әрекетті іске
асыру немесе оны іске асырмақшы болу ... ... ... ... айырмашылығы күштеу әрекетінен ғана көрініп қоймайды,
сонымен қатар сондай әрекеттерді іске асырамын деп ... ... ... деген не?
Лаңкестік – қарсыласты қорқыту, күш ... ... ... қуғын-сүргінмен қоқан-лоққы жасау, олардың мақсаты қорқыныш,
үрей туғызу және террорлық бағытқа ... ... ... ету ... бас ... Біздіңше жеке адамның, топтың немесе ұйымның
белгілі бір тұлғаға, не ... ... ... ... өз талаптарына
сәйкес шешім қабылдатуға мәжбүр ету мақсатында күш қолданатын заңға қайшы
келетін барлық әрекеттер ... ... ... ... ... ... көріністері адамзатқа ерте кезден белгілі.
Мысалы, тарихқа жүгінсек, еврейлердің атақты адамдарының өкілдерін жойған,
римдіктермен ... ... ... (б.з. 1 ғ.) ... ... ... ... сипаттауға болады. Орта ғасырда бұл мұсылмандық
ассошафандер сектасының өкілдері ұйымдастырған префектілер мен калифтердің
өлімі, Үндістан мен ... ... ... ... ... исламның
сүннит ағымының белгілі адамдарына үрей тудыратын ... Иран ... ... ... Осы секталардың бәрі өздеріне жақпаған
адамдардың көзін жою тәсілдерін қолданған. Көріп ... ... ... түп ... ... тереңіне кеткен. Сол уақыттарда сарай
төңкерістер мен тақтан құлатуды ешкім террорлық акті деп ... ... олар дәл ... құбылыс болып табылатын. Мемлекет институты пайда
болғаннан бастап, ... ... ... ... ... ... ... шығуына орай ланкестік саяси күрес әдісі ретінде
кеңінен қолданыла бастады. XIX ғасырдың екінші жартысынан бастап терроризм
қоғамдық өмірдің ... ... ... Осы ... ... радикалы Карл
Гейнцген авторы аталған «бомбы философиясы» қалыптасып, ол ... ... ... ... салуға болмайтындығы және адамдарды жаппай ... ... ... ... ... Бұл ... одан
әрі өзінің дамуын М.Бакуниннің «қирату теорияларынан» ... ... ... бір ғана ...... мойындады, саясата ешқандай ымыра
болмауы тиіс деп есептеді. Бұл кезде ... ... АҚШ пен ... ... ... ... қозғалыстар пайда болды, олар өз үкіметтерінің
қызметіне ықпал ету ... ... ... ... ... ... Македонияда және Сербияда радикал
ұлтшылдар, Италия мен ... ... дәл ... ... ... ... әртүрлі идеологиялық тұғырнама жатты, бірақ олардың
басын террорды қоғамның игілігіне өзін-өзі ... ету ... ... ... ... «Халық еркі» (XIX ғ.) ұйым мүшелері анық мысал
бола алады, олар үшін ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік деңгейге жетті, оны қолдану
себептері ... ... ... алу ... ... ... «қоғам игілігі» дегенді ауызға алуға да болмайды. Мұндай лаңкестікке
Ресейдегі «қызыл террор» мен ... ... ... ... ... ... ... дүниежүзілік соғыстан кейін террорлық қызметтің түр-түрі
артты; олар барынша ұлттық, діни, ... ... және ... ... ... лаңкестік өмір сүріп тұрған саяси
жүйелер мен қатынастарға ... ... ... күн өткен сайын мейлінше
етек алып барады.
Қазіргі лаңкестік – күрделі, көпаспектілі және жағымсыз ... ... жеке ... ... ... тыс ... ... қауымдастыққа әкелетін көлемді қатерге айналған құбылыс. ... бұл ... ... ... ... бекер емес. Бірақ
та бұл мәселенің шешімі әлі күнге дейін ... ... жоқ. ... әлі ... ... ... ... анықтама берілген жоқ. Бұл
үрдісте БҰҰ да шетте ... жоқ. 1934 жылы ... ... ... министрі
Л.Бартуды өлтіргеннен кейін, Ұлттар Лигасы ... ... ... түсінігін әлемдік қауымдастықтың көзқарасы бойынша ... ... ... ... тапсырма мен оны алдын алу шаралары туралы
Конвенция ... ... ... ... ... ... ... анықтауда интенсивті жұмыс БҰҰ-ның
халықаралық лаңкестік туралы арнайы комитеті 1972 жылы ... ... ... бұл ... бұл ... ... ... сәтті болмады.
Бұның себебі БҰҰ-ның Бас Ассамблеясының ... ... ... критериясының болмауында еді.
90-шы жылдары адамзат қауіпсіздігі мен бейбітшілікке қарсы қылмыстар
туралы ... ... ... ... ... ... ... комиссияның мүшесі Рессейдің мемлекет және құқық ... ... ... 1994 ... Кодекс жобасындағы 24
бабында лаңкестік мәніне анықтама беруге ... ... ... Онда ... ... «Бір ... ... мемлекетке қарсы
жасаған қылмыстық акті, сонымен бірге, бұл актілері ... ... ... ... ... ... – қандай да бір мемлекеттің екінші
мемлекетке, бірінші мемлекеттің территориясында ... ... ... ... ... ... ... акт.
Лаңкестіктің қызметі – мемлекет немесе бүкіл әлемге қорқыныш ... Бұл – ... ... лаңкестіктің мәнін анықтаудағы маңызды
элементтерінің бірі болып саналады.
Американ мемлекеттерінің ұйымының лаңкестікпен ... ... ... ... ... - ... өзі ... түрде
болатын қылмыстық актілер (өлтіру, жандыру,өртеу, жарылыс құралдарын
пайдалану), ... ... ... қылмыстық актілерден айырмашылығы –
бұл актілер шошындыру ... ... ... ... ... жасау
және әлеуметтік тәртіпті бұзу, ... ... мен ... әкелу
мақсатымен жасалады.
«Лаңкестік» терминінің этимологиясы «terror»- қорқыныш, үрей деген
латын сөзінен түбір алады[4].
Лаңкес түсінігін Аристотель енгізген еді. Грек ... ... ... ... арнайы түрін анықтау үшін осы ... ... және ... ... ... ... ... тығыз байланыстырады.
«Радикализм» түсінігі (латын сөзінен «radix»-түбір) - әлеуметтік және
саяси институттарын өзгертуге арналған ... ... мен ... деп ... ... «экстремизммен» шатастырады. Радикализмнің
экстремизмнен айырмашылығы – бірінші кезекте идеяларды ... ... ғана осы ... іс-жүзіне асыруымен айналысады. Радикализм
«идеялық» тұрғыда ғана болуы мүмкін. Ал ... ... ... ... күресу шаралары мен әдістемелеріне аударып, екінші ... ... ... ... ... ... XVIII ғасырдың ортасында Англияда өндірістік
революция кезеңіндегі Билльдің 1832 ... ... ... ... ... болды. Содан кейін, бұл түсінік И.Бентам мен
оның «философиялық радикалдар» аталған шәкірттеріне қатысты болды. ... ... ... ... ... ... құқық» доктринасына, прогресс пен санаға сүйенген ... ... ... ойшылдар дәстүрлі әлеуметтік жағдайларды ауыстыруда
радикализмнің қажеттілігін дәлелдеді.
Анархизмді ұйымдастырушы І.Годвин, күрделі қоғамдық ... ... ... ... адам ... ... - ... сана мен
бостандық бейнесі, деп айтты[6]
XIX ... ... ... ... ... кең саяси,
философиялық, діни, мәдени, ағартушылық қозғалыс ретінде тарады.
XIX – XX ... ... ... ... солшыл партияларға идеологиялық негіз ретінде қалыптасты.
Соңғы он жылдықтарда радикализм фундаменталды исламдық саяси күштер
үшін негіз болды.
Саяси экстремизм ... ... мен ... ... көп
жоспарлы мәселелерге қатысты. Соңғы жылдарда оның түсінігіне ... ... ... ... ... өтуде. Философилық пен саяси
әдебиетте саяси экстремизмнің ортақ ... ... жоқ. ... ... ... және ету ... түрлі ретінде
қарастырады. Бұл күрестер саяси зорлық пен жақапсыз жартылай ... ... ... провокаторлардың қатысуымен өтеді.
Саяси экстремизмнің мәселесімен айналысқан көптеген зерттеушілер ... ... ... ... атап ... ... ... экстремизм ұлттар мен ... жеке көру ... ... ... алады.
Ұлтшылдық экстремизм сепаратизммен байланысты. Ол көп ... ... ... ұлттың орнатылуына арналады. ... ... ... ... және халықтар ... ... көзі ... ... саласында – изоляцинализмге, басқа мәдениеттерді тануға қарсы
бағыттарға арналған.
Діни қатынастар шеңберінде – діни экстремизм өзін ... ... ... діни ... ... ... шеңберінде – экологиялық экстремизм эффективті
табиғатты қорғау саясатына қарсы, ... ... ... ... ... ғылыми-техникалық прогрестің нәтежиесінде пайда
болған өкімдерді жою ... ... ... ... деп ... ... ... шығады. Өзінің мәні бойынша,
лаңкестік экстремизмнің бөлігі ретінде кең ... оның ... ... ... ... қаулы тойтарыс беру, т.б.)
саяси мақсаттарына жетудегі одан да қатал әдістерін, ... ... ... ... ... ... материалдық объектілердің көзін
құртуды өзіне сіңдіреді.
Американ ... ... ... деп жазды: «Біздің заманның
көптеген диктатуралары «лаңкес» терминін қандай да ... ... ... ... ... ... ... бірін американ тарихшысы
Дж.Хардман 1934 жылғы «Әлеуметтік ... ... ... «Лаңкестік» мақаласында: «Лаңкестік - әдіс немесе теорияны
сипаттау үшін ... ... ... ... ... топ ... ... өздерінің мақсаттарына жету үшін зорлықты қолдану»,-деп
жазған[8]
Айтылып кеткендей, лаңкестіктің көрінісі - өзінің көлемі, мақсаттары,
әдістері, түрлері, ... ... ... болып келеді. Саясаттанушылар,
заңгерлер, заң қорғау органдарының өкілдері ... ... ... ... көрсету мәселесімен айналысып жатыр.
Ең алғашқы қадамның бірі ретінде, 1934 жылы қылмыстық ... ... ... ... ... ... 2-ге ... «әлеуметтікке» бөлінді[9].
АҚШ-ның бақылау ақпараттық агентігінің аналитиктерінің ойынша,
лаңкестік қызметтің анықтамасы ... ... ең ...... ... ... онымен күресу мәселелерін талқылау. Лаңкестік әртүрлі
варианттарда өзін-өзі көрсетеді және ... ... ... ... ... қате болып табылады.
Британ терролог сарапшысы П.Уилкинсон өзінің еңбегінде ... ... ... ... мәселесімен айналысты. Сөйтіп, ол
лаңкестікті іс-әрекеттері бойынша, ... және ... деп ... ... ... ... саяси лаңкестіктен гөрі мәні
жеңілдірек. Ал, саяси лаңкестікті зерттеу қажет. Саяси лаңкестікті мемлекет
өз азаматтарын бағындыруға жұмсалған ішкі ... деп ... ... ... ... ... екі түрін көрсетіп, заңсыз зомбылық деп
анықтады[10].
Ұлтшылдық лаңкестік колонияның державадан саяси тәуелсіздігіне жетуде
немесе ... ... мен ... өзгертпей, сол биліктің этникалық
құрамын өзгертуде ... ... ... ... және ... құрылымындағы саяси идеологиясын өзгертуде
пайдаланылады.
Ұлтшылдық лаңкестік те, ... ... те ... ... ... да бір ... ... көрсетуі мүмкін.
Лаңкестікті топтастыру әдісін де Б.Крозн ұсынды. Ол 1975 жылы АҚШ-тағы
сенаттың алдындағы сөзінде Батыс Еуропадағы лаңкестіктің 6 ... ... ... ... ... ... ... өз этникалық
топтардың өкілдерімен ауыстыруға ... ... ... ... болып
келеді. Мысалы ретінде крозье Ирландия мен Испаниядағы ұлтшыл ... ... ... ... бұл ... революциялық топтар
ортақ марксистік идеологиямен біріккен және КСРО-мен тығыз байланыстарда
болады. Бұл топтардың мақсаты - ... ... ... ... ... экономикалық жүйесін социализммен ауыстыру.
Крозьенің лаңкестікті топтастырудағы 3-ші түрі – анархиялық ... ... ... ... ... – мемлекеттік
құрылымдарының азаюы жеке еркіндікке ... ... ... Бұл ... Батыс Германия мен Ұлыбританияның революциялық топтарын жатқызады.
Төртінші түрге – паталогиялық топтар жатады. Бұл ... ... ... ... ... іс-қимылдары қылмыстық негізде болады.
Крозьенің ойынша, бұл ... ... – жеке ... ... ... ... ... және оңшыл топтарды жатқызуға болады. Крозье
80 жылдарда оңшыл лаңкестік Батыс Еуропа мен ... ... ... ... ... Оңшылдар рассизм және діни фанатизм идеяларының төңірегінде
біріге алды.
Крозьенің схемасының соңғы ... ... ... ... ... ... бұл түр Батыс Еуропада пайда болып, жалшы болу түрі
әлемдік көлемде тарады. Б.Крозье бұл түрге мысал ... ... ... ... Бұл ... ... мүшелері 1972 жылы Израилда
Лод әуежайында жолаушыларға шабуыл жасау жауапкершілігін өздеріне алды. ... ... Таяу ... ... да ... ... жай жалшылармен
қатар, өздерінің қызметтерін ішкі ... ... ... ... режимдерге ұсынады. Сонымен бірге, ... ... ... шиеленстерге қатысқан жалшыларды да айтуға болады.
Лаңкестіктің түрлерін анықтауда Рессей ғалымдары үлкен үлес ... ... Н., ... ... ... ... ... көрсетуге болады.
Э.Г.Гайдуктың ойынша, әлемдік тәжірбие мен теорияда лаңкестың 3
негізгі түрі бар:
• Ішкі лаңкестік – бір ... ... сол ... ... ... ... іс-қимылдар болып келеді.
• Халықаралық лаңкестік – бір тектес немесеаралас ұлттар ... ... ... ... да ... ... ... іс-қимылы.
• Трансұлттық лаңкестік – бір мемлекеттің азаматтары шетел мемлекет
территориясындағы отандастарына қарсы ... ... ... О.Балан лаңкестікті топтастыруда келесі
критерийлерді ұсынды[11]:
1. Лаңкестік актілердің мақсаттары мен ... ... ... лаңкестік;
ә) әлеуметтік лаңкестік – үкіметті құлату мен қоғамдық құрылымды
өзгерту;
б) саяси лаңкестіктің ... ...... ... ... үзу, ... ... лидерлер мен мемлекет басшыларын жою;
Мысалы, ... ... ... ... ... Анвар Садат, Чиллидегі Сальвадор Альеид, Үндістанның пример-
министрлері Индира мен Раджива Ганди, Израильдегі ... ... ... ... ... – мемлекет ланкестік актілерді қандай да бір
қозғалыстарға немесе нақты тұлғаларға қарсы пайдаланатын ... ... ... ... ... ішкі ... халықаралық лаңкестік.
3. Лаңкестіктің шығуының басты себептері бойынша:
а) нәсілдік лаңкестік – XX ғасырдың ІІ жартысында АҚШ-да пайда ... ... ... ... лаңкестік;
в) фундаменталды діни лаңкестік.
4. Лаңкестік актілердің орындалу әдістері бойынша:
а) бағытталған лаңкестік дегеніміз – ... ... ... ... асыру.
ә) жанама лаңкестікке лаңкеске актілер қойылған мақсаттарға әкелетін
жанама әдістерді пайдаланады.
2001 жылы 27 қыркүйек пен 30 қазан ... ... ... ... ... ... ... Бұл «дөңгелек стол» «
Лаңкестікке қарсы ақпараттық қарсылық» мәселесі бойынша ... ... АҚШ, ... ... ... Нидерланды, Болгария,
Канада, Қазақстан, ... ... ... Осы ... ... документті қабылдады. Бұл документ лаңкестіктің келесі түрлерін
көрсетті:
1. Жеке лаңкестік
2. мемлекеттік лаңкестік
3. діни ланкестік
4. халықаралық ... ... ... ... ... халықаралық,
мемлекетаралық, мемлекеттік, топтық, жеке болып келеді.
Әртүрлі елдердің ғалымдары ... ... ... ... ... отырғанымыздай, олар лаңкестіктің түрлерін көрсетуде
әртүрлі критерийлерге сүйенеді.
Қазіргі таңда батыс ғалымдары ... ... ... ... немесе күш қолдану деп ... ... ... ... ... «Лаңкестік – экстремизмнің ең жоғарғы деңгейі.
Ұлттық пен ... ... ... ... жоқ. Сондықтан да тек
Германияда ғана ... ... да ... ... ... ... ... көптеген пікір-таластардың нәтежиесінде, ... ... ... ... ... ... ... жасалады;
• Осындай топтар саяси мотивтермен басқарылады;
• Олар жүйелі түрде зорлық пен күшті қолданады;
• Күшті қолдану ... ... ... ... қолданады.
Келтірілген критерийлер бойынша, әлемдегі бар мемлекеттік лаңкестікті,
лаңкестік ұйымның барлықтүрлерін анықтау мүмкін емес.
Бұрын Үндістанның шекаралық ... ... ... ... те лаңкестікті анықтауда өз үлесін қосты. 1997 жылы Мәскеуде өткен
«халықаралық лаңкестік: жаңа ... ... ... ... өз ойын ... айтып өтті. Оның ойынша, ... ... ... ... ... ... ... іс-
әрекеттерінің жиынтығы (кісі өлтірушілік,жарылыс, адамдарды кепілге алу).
Осындай іс-әрекеттерді орындайтын жеке ... ... ... ... атақты зерттеуші А.Шмидт бұл мәселені анықтауда әртүрлі ойларды
анализ жасау жолдарымен айналысты. Шмидт бұл ... ... 100 ... ... ... ... іс-әрекеттерін, оның ішінде саяси
терроризмді, қылмыстарды қарастырады. Шмидт лаңкестікке анықтама беруде
келесі қорытынға ... ...... ... ... Көптеген әртүрлі анықтамаларда бірдей элементтер кездеседі.
3. Лаңкестіктің түсінігі мен террористік актілерінің мағынасы ... мен ... ... ... ... лаңкестікке көп өлшемді анықтама берді. Ол
эмпирикалық аналидің арқасында, ... ... ... ... 22
элементті табып, 22 элементтің ішінен 13 элементтен тұратын анықтама ... ... ... ... ... құрбандар рәзімдік мақсаттарының
қызметін атқарады, террористер осы әрекеттерді пайдаланып, қоғамда ... ... ... көздейді, деп түсіндіреді.
Кейбір ғалымдар, Шмидт осы мәселені анықтамаларды біріктіру
жолымен шешті, деп ... ... ... ... ... ... зертеушілері де бұл мәселеге үлкен көңіл бөлді.
С.И. Ожеговтың сөздігінде: «Лаңкес – ... ... Бұл ... ... қатысты физикалық жоюға дейін барады», деп жазылған[13].
Энциклопедиялық сөздікте ... ... ... ... ... «terror» – қорқыныш, үрей деген мағынаны білдіреді) –
саяси қарсыластарды құрту, қорқыту саясаты».
Дипломатиялық ... ... ... ... ... ...... үрей деген мағынаны білдіреді) – ... ... ... ... ... және олардың
өкілдіктерінің ... ... және ... ... ... ... кедергі жасайтын халықаралық көлемдегі
қоғамға қауіпті іс-қимыл, деп анықтама берілген[14].
Бүгінгі таңда лаңкестіктің керемет көп ... бар. ... ... ... ... деп ... келесі біреулер оған
мүлде қарама-қарсы пікірлерін салмақтайты.
Лаңкестік ... бір ... пен ... ... ... үшін ... идеологиясын тұғыр етеді.
Лаңкестер қорқыту үшін ... ... ... ... ... ... ... қазіргі жағдайда кепілге алу,
самолеттерді айдап кету ... ... ... ... қатар, лаңкестер біздің уақытымыздың бір ... ... ...... ... бірге, қоғамдық ойларға тәуелді;
• БАҚ-ның «лаңкестік сенсацияларын көрсетуі, бір мезетте қоғамның
ойын құрайды;
• Көптеген ... ... ... ... ... ... қорқады.
Қалай болғанда да, осынау құбылысты сипаттауда ғалымдар ортақ анықтама
бере алмай отырған секілді.
XX ғасырдың ... ... ... ... ... ... лаңкестік» деп атауға келісілді. Халықаралық
лаңкестік өзінің кең ауқымымен, оған ... ... ... ... ұйымдасқан сипатымен ерекшеленеді. Лаңкестік ұйымдар мен топтардың
көптігімен қоса оларды қолдайтын демеушілердің саны да аз ... ... ... ... ... ... отыр. Мұндай материалдық қолдау мұнай
өндіруші Араб және дамыған Батыс мемлекеттерінен ... ... ... ... ... ... Кувейттегі,
Египеттегі, Пәкістандағы, Иорданиядағы өздерінің ұйымдарынан алады.
Осылайша халықаралық терроризмнің ... ... ... XXI ... ... келген лаңкестік өзінің ауқымының, келтірер кеселінің
салдары жағынан бірден-бір ... ... ... ... террордан келген үлкен материалдық шығын уайымға салды. Тек
соңғы уақыттың ... ... ... ... ... АҚШ, Ресей,
Израиль, Алжир, Үндістан, Египет, ... ... ... Франция және
басқа да елдер адами және материалдық шығындарға ұшырады[15].
Адамзат XXI ғасырға ... ... ... ... өте ...... мәселе – ланкестікпен қадам ... ... ... бір ... ... ... мен ... азаматтарының
қауіпсіздігіне қатер мен қауіп төндіріп, ... ... ... ... ... ... ... көрсетеді. Сонымен
бірге, лаңкестік жазықсыз адамдардың өмірін қиюда.
XX ғасырдың 60 жылдарынан бастап, лаңкестіктің әлуеті өсті. ... ... ... ... ... ұйымдардың саны 500 – ге жуық деп
есептелуінуде. Тек 1968 - 1980 ... ... осы ... ... ... актілер болып, олардың нәтижесінде 3668 адам қаза тауып,
7474 адам жарақаттанды[16].
Лаңкестік пен террористер бұл терминдер ... ... ... өмір ... ғалымдар айтуда. Лаңкестіктің шығу тарихы ... көне ... 2,5 мың жыл ... ... ... ... Египет территориясында 3
ай бойы 10 лаңкестік акциялар өтті. Бұл акциялар тарихқа ... ... ... ... ... Онда ... ... экологиялық,
химиялық және тағыда басқа жаппай қыру шаралары қолданылды.
Терроризм деген атаулар б.з.д. I ғасырда еврей саяси зелоттар ... ... ... Бұл топ Фессалонияның автономиясы үшін
римдіктерге қарсы күресті.
Үндістанда және ... ... ... ... құпиялы ұйымдар
қызмет етті. Мысалы, ағылшын - үнді ... ұзақ ... ... деп ... топ бар екенін мойындамады.
Генерал – майор Уильям Слиман сол ... ... ... ... топтың көзін жойды. «Қылғындырушылар» жібек бауымен өз нысаналарын
өлтіретін болған. Олар еуропалықтарды ... ... ал ... ... ... ... уақыт өте, даму үрдісінде болды. Ұлт – азаттық ... ... ... ... ... ... алғысы келді. 1956 жылдың
ортасында Касба секторы алжир ... ... ... ... 1957 жылы
қаңтарда француз армиясы көтерісшілерге ... ... ... ... ... соғыс ауылдық жерлерде ұзақ уақытқа дейін
жалғасты, бірақ бұл шаралар француздар үшін экономикалық және ... ... және ... ... ... ... бұл ... жүргізуден бас
тартты.
Өзіміз көріп отырғанымыздай, лаңкестіктің шығу тарихы ежелден
келе жатыр. Лаңкестіктің шығу ... ... оның ... ... ... ... ТМД елдері үшін бірі терроризм абстрактілі «термин» емес,
қатал шындық. Қазіргі кездегі тенденцияның бірі – ... ... ... ... Біз оны өсу ... ... ... материалды –
техникалық және қаржылық қамтамасыз етуде, ... ... ... аламыз.
Мәселенің мәнін қарастыруға кіріспестен бұрын лаңкестік ... ... жөн ... ... - өзінің жалпы ұғымын және ерекшілікті
белгілерін анықтауда объективтік тұрғыдан ... ... ... ... мынандай себептерден шыққан. Біріншіден, ланкестік
құбылыс ретінде философиялық, саяси, тарихи, психологиялық, ... және ... ... ... ... ... ... саясаттанушылар, психологтар, журналистер және т.б.) аталмыш
құбылысты өз көзқарасы тұрғысынан ... ... ... ... ... ... қатар әдебиеттерде оны ... ... ... ... ... ... ... жасауға екі қоғамдық -
саяси жүйенің ... бойы ... ... идеялық - саяси қарама-
қайшылығы ықпал етті. Лаңкестік – көбінесе коммунистік және ... деп ... ... империалистік мемлекеттер мен олардың
арнайы қызметтерінің зиянкестік ... деп ... ... ... ... террор», «жаппай террор» дегендер жалпы
террор ұғымына жатады. «Соғыс», «агрессия», «геноцид», т.б. ұғымдар ... ... ... Бұл олардың арақатынасын анықтау ... ... ... дегеніміз – күші басым ... аса ... ... құралы.
Террор мен ланкестік жөнінде айтқанда оларды жүзеге асырушыларына
тоқталып өткен жөн. Мысалы, Александр II ... ... ... шала ... ... ... Бірақ оның артында поляк ... ... ... ... ... 1863 ... ... сәтсіз көтерілістен кейін бұл адамдар Александр II ... ... ... ... ... Соловьев та нашақор болған, ол
да императорды атқан еді. Оны Семенов полкының тирінде тапаншадан оқ ... ал ... ... ... бүркеніш атпен белгілі болған сауатты
ұйымдастырушы әзірледі. Оның шын ...... ... ... ... ... ... Террор – бұл арнайы қызметтердің
алдында бір қадам ілгері жүретін ... ісі. Бір ... ... ... ... зерттеумен лаңкестердің өздері белсенді айналысқан, ал
мемлекет террордан қатты зардап шегетін бұл ... ... ... ұғымы бұқараны белгілі бір тәртіпке салу мақсатында қолындағы шексіз
билікке сүйенген қоғамдық-саяси құрылымның ... ... ... күш ... ... ... ... қауіп-қатер төндіру; екіншіден,
әрекетті көпшілік ... іске ... ... ... ... ... шиеленісті, үрейлі жағдайды ... ... ... қанағаттандыру мақсатында белгілі бір адамдарға ықпал ету тән.
Сонымен қатар, терроризм диверсия, бандитизм, ... ... ... ... және тағы бақа да ... бір ... лаңкестік – қылмыстық заңның бабына сәйкес ... ... ... ... бір түрі ... табылатын саяси -
құқықтық құбылыс. Алайда, ... ... ... ... ... оның реттелетін қылмыстық - саяси үрдіс ... ... ... ... іс ретіндегі негізгі мәнді сипаттарын
анықтау ... ... ... ... құжаттарды және бірнеше
елдердің қылмыстық заңдарын талдау - ... іс ... ... бір ... бағытталған және көпшілікке қауіпті әрекетті іске
асыру ... оны іске ... болу ... ... Лаңкестіктің
террорлық актіден айырмашылығы күштеу әрекетінен ғана көрініп қоймайды,
сонымен қатар ... ... іске ... деп ... ... ланкестік деген не?
Лаңкестік – қарсыласты қорқыту, күш көрсету саясаты немесе
зорлықпен, ... ... ... ... ... ... туғызу және террорлық бағытқа қажетті әрекетке мәжбүр ету ... бас ... ... жеке ... ... ... ... бір тұлғаға, не үкіметке (қоғам немесе мемлекет) өз ... ... ... ... ету ... күш ... ... қайшы
келетін барлық әрекеттер терроризм ретінде бағалануы керек[17].
Лаңкестіктің алуан түрлі көріністері ... ерте ... ... тарихқа жүгінсек, еврейлердің атақты адамдарының өкілдерін жойған,
римдіктермен ынтымақтас ... ... (б.з. 1 ғ.) ... ... лаңкестік ретінде сипаттауға болады. Орта ғасырда бұл мұсылмандық
ассошафандер сектасының өкілдері ұйымдастырған ... мен ... ... мен ... ... ... ... террорлары, исламның
сүннит ағымының белгілі адамдарына үрей тудыратын қазіргі Иран аумағындағы
исламиттер ... ... Осы ... бәрі ... ... ... жою ... қолданған. Көріп отырғанымыздай, ланкестік
тарихы өзінің түп тамырымен ғасырлар тереңіне кеткен. Сол уақыттарда сарай
төңкерістер мен ... ... ... ... акті деп ... ... олар дәл ... құбылыс болып табылатын. Мемлекет институты пайда
болғаннан бастап, сонымен бірге, ... ... ... ... ... ... орай ... саяси күрес әдісі ретінде
кеңінен қолданыла бастады. XIX ғасырдың екінші жартысынан бастап терроризм
қоғамдық өмірдің тұрақты факторына ... Осы ... ... ... Карл
Гейнцген авторы аталған «бомбы философиясы» қалыптасып, ол саяси күресті
адам өлтіруге ... ... ... және ... ... ... жоғарғы мүддесі» ақтайтындығын дәлелдеді. Бұл тұжырымдама одан
әрі өзінің дамуын М.Бакуниннің «қирату теорияларынан» жалғасын тапты. ... бір ғана ...... ... саясата ешқандай ымыра
болмауы тиіс деп есептеді. Бұл кезде Еуропа ... АҚШ пен ... ... ... ... қозғалыстар пайда болды, олар өз үкіметтерінің
қызметіне ықпал ету ... ... ... қолданды.
Ресейде халықшылар, Германияда, Македонияда және ... ... ... мен ... анархистерде дәл солардай ... ... ... ... идеологиялық тұғырнама жатты, бірақ олардың
басын террорды қоғамның ... ... ... ету ретінде қарастыру
біріктірді. Бұған Ресейдің «Халық еркі» (XIX ғ.) ұйым ... анық ... ... олар үшін ... революциялық күрестің құрамдас бөлігі
саналды.
XX ғасырда лаңкестік мемлекеттік деңгейге ... оны ... ... ... тартып алу лаңкестіктің мақсатына айналды,
мұндай «қоғам игілігі» дегенді ауызға ... да ... ... ... ... ... мен фашистік Германиядағы ұлтшылдық террор мысал
бола ... ... ... ... ... ... ... түр-түрі
артты; олар барынша ұлттық, діни, этникалық шиеленістермен және ... ... ... ... өмір ... ... саяси
жүйелер мен қатынастарға үлкен қатер төндіріп, күн өткен сайын мейлінше
етек алып барады.
Қазіргі ...... ... және ... әлеуметтік-
саяси құбылыс, жеке мемлекеттердің ... ... тыс ... ... ... ... ... қатерге айналған құбылыс. 90-шы
жылдарда бұл мәселе бойынша конференциялар өткізілгендігі бекер емес. ... бұл ... ... әлі ... дейін толық шешілген жоқ. ... әлі ... ... ... ... ... берілген жоқ. Бұл
үрдісте БҰҰ да шетте ... жоқ. 1934 жылы ... ... ... ... ... ... Ұлттар Лигасы арнайы эксперттер комитетіне
ланкестіктің түсінігін әлемдік қауымдастықтың көзқарасы ... ... ... анықтау туралы тапсырма мен оны алдын алу шаралары ... ... ... тапсырмасы берілген еді.
Ал, терроризм түсінігін анықтауда интенсивті жұмыс ... ... ... ... комитеті 1972 жылы құрылғаннан бастады.
Өкінішке орай, бұл ... бұл ... ... жұмысы сәтті болмады.
Бұның себебі БҰҰ-ның Бас Ассамблеясының айтуынша, ланкестік ... ... ... ... ... адамзат қауіпсіздігі мен бейбітшілікке қарсы қылмыстар
туралы кодексінің жобасын ... ... ... ... ... ... мүшесі Рессейдің мемлекет және құқық институтының
директоры, профессоры В.С.Верещетин 1994 ... ... ... ... ... ... анықтама беруге талпыныс жасағандықтарын атап
өткен. Онда былай делінген: «Бір ... ... ... қарсы
жасаған қылмыстық акті, сонымен бірге, бұл актілері мемлекеттің халқына
қорқыныш сезімін тудырады»[18].
Бұдан, халықаралық ...... да бір ... ... ... мемлекеттің территориясында құрылып, екінші бұл
мемлекеттің азаматтарына қорқыныш тудыратын қауіпті акт.
Лаңкестіктің қызметі – ... ... ... ... қорқыныш сезімін
тудыру. Бұл – Верещетиннің ойынша, лаңкестіктің мәнін анықтаудағы маңызды
элементтерінің бірі ... ... ... ... ... ... жөніндегі
Конвенциясының жұмыс үрдісінде, «лаңкестік - өзімен өзі ... ... ... ... ... жандыру,өртеу, жарылыс құралдарын
пайдалану), бірақ олардың классикалық қылмыстық ... ... ... ... ... ... тәртіпсіздік тудыруды саналы түрде жасау
және әлеуметтік ... ... ... ... мен ... ... ... терминінің этимологиясы «terror»- қорқыныш, үрей ... ... ... ... ... ... ... еді. Грек театрында трагедияны
көрермендерге көрсетуде қорқыныштың арнайы ... ... үшін осы ... ... және ... ... терминдерін
көптеген ғалымдар бір-бірімен тығыз байланыстырады.
«Радикализм» түсінігі (латын сөзінен «radix»-түбір) - әлеуметтік және
саяси ... ... ... ... идеялар мен іс-
әрекеттер деп көрсетеді.
Кейде радикализмді «экстремизммен» ... ... ...... кезекте идеяларды бөлумен, ... ғана осы ... ... ... ... Радикализм
«идеялық» тұрғыда ғана болуы мүмкін. Ал экстремизм бірінші ... ... ... ... мен ... ... екінші кезекте идеялар
мен жоспарға назар аударады.
«Радикализм» термині XVIII ғасырдың ортасында Англияда өндірістік
революция ... ... 1832 ... ... ... арасында пайда болды. Содан кейін, бұл түсінік И.Бентам мен
оның «философиялық радикалдар» аталған шәкірттеріне қатысты болды. ... ... ... ... ... ... ... прогресс пен санаға сүйенген Дж.Лонк,
Жан-Жак Руссо секілді ойшылдар дәстүрлі әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... қоғамдық институттар мен
шектеулердің қажетсіз екендігін, адам жабайы ... - ... сана ... ... деп айтты[21]
XIX ғасырда радикализм түсінігі кеңейіп, ... кең ... ... ... ... ... ретінде тарады.
XIX – XX ғасырларда радикализм социалистік, социал-демократиялық
бағыттағы солшыл партияларға идеологиялық ... ... ... он жылдықтарда радикализм фундаменталды исламдық саяси ... ... ... ... қазіргі саясаттану мен саяси ... ... ... қатысты. Соңғы жылдарда оның ... ... ... ... белсенді түрде өтуде. Философилық пен саяси
әдебиетте саяси экстремизмнің ортақ қатаң ... жоқ. ... ... ... және ету ... түрлі ретінде
қарастырады. Бұл ... ... ... пен ... ... ... ... агенттерімен, провокаторлардың қатысуымен өтеді.
Саяси экстремизмнің мәселесімен ... ... ... ... ... ... ... атап көрсетеді.
Ұлтаралық қатынастарда ұлтшылдық экстремизм ұлттар мен халықтар
арасында жеке көру сезімін тудыруды көрініс ... ... ... ... Ол көп ... ... ... ұлттың орнатылуына арналады. ... ... ... ... және халықтар арасындағы
қайшылықтардың қайнар көзі болып табылады.
Мәдени саласында – ... ... ... ... ... арналған.
Діни қатынастар шеңберінде – діни экстремизм өзін ... ... ... діни ұйымдарды пайдаланады.
Экологиялық қатынастар шеңберінде – экологиялық экстремизм эффективті
табиғатты қорғау саясатына қарсы, ... ... ... ... ... ... ... нәтежиесінде пайда
болған өкімдерді жою арқылы қоршаған ортаны жақсартамыз, деп сенеді.
Сонымен, ... ... ... Өзінің мәні бойынша,
лаңкестік экстремизмнің бөлігі ретінде кең ... оның ... ... ... органдарға қаулы тойтарыс беру, т.б.)
саяси ... ... одан да ... ... ... ... ... тұлғаларды өлтіру, әртүрлі материалдық объектілердің көзін
құртуды ... ... ... ... ... деп жазды: «Біздің заманның
көптеген диктатуралары «лаңкес» терминін қандай да оппозицияға дайын белгі,
таңба ретінде ... ... ... ... ... ... 1934 ... «Әлеуметтік ғылымдар» энциклопедиясының ... ... ... ... - әдіс ... ... үшін ... термин, әдісті қолданатын ұйымдасқан топ немесе
партия арқылы ... ... жету үшін ... ... кеткендей, лаңкестіктің көрінісі - өзінің көлемі, мақсаттары,
әдістері, ... ... ... ... болып келеді. Саясаттанушылар,
заңгерлер, заң қорғау ... ... ... әртүрлі
көріністері бойынша, түрлерін көрсету мәселесімен айналысып жатыр.
Ең алғашқы қадамның бірі ретінде, 1934 жылы ... ... ... ... лаңкестік шартты түрде 2-ге «саяси»
және «әлеуметтікке» бөлінді[24].
АҚШ-ның бақылау ақпараттық ... ... ... ... ... ... ... ең бастысы – лаңкестіктің
түрін анықтау, қалай онымен күресу мәселелерін талқылау. Лаңкестік әртүрлі
варианттарда ... ... және ... ... ... ... ... қате болып табылады.
Британ терролог сарапшысы П.Уилкинсон өзінің еңбегінде лаңкестікті іс-
әрекеттері бойынша, ... ... ... ... ол
лаңкестікті іс-әрекеттері бойынша, қылмыстық және ... деп ... ... ... ... саяси лаңкестіктен гөрі мәні
жеңілдірек. Ал, саяси лаңкестікті зерттеу қажет. Саяси лаңкестікті мемлекет
өз азаматтарын бағындыруға ... ішкі ... деп ... Сонымен
қатар, Уилкинсон саяси ланкестіктің екі түрін көрсетіп, ... ... ... ... ... ... саяси тәуелсіздігіне жетуде
немесе биліктің құрлымы мен идеологиясын өзгертпей, сол ... ... ... ... ... ... қоғамының
әлеуметтік және саяси құрылымындағы саяси идеологиясын ... ... те, ... ... те ... ... ... да бір мемлекет қолдау көрсетуі мүмкін.
Лаңкестікті топтастыру әдісін де ... ... Ол 1975 жылы ... ... ... ... Еуропадағы лаңкестіктің 6 түрін көрсетті.
Біріншіден, этникалық фракциялардан тұратын, саяси ... өз ... ... ауыстыруға ұмтылатын ұлтшыл азшылық топтар ... ... ... ... ... мен ... ұлтшыл лаңкестікті
көрсетеді. Екіншіден, Крозьенің ойынша, бұл ... ... ... ... идеологиямен біріккен және КСРО-мен тығыз байланыстарда
болады. Бұл топтардың мақсаты - ... ... ... бақылауға
алып, капитализмнің экономикалық жүйесін социализммен ауыстыру.
Крозьенің лаңкестікті топтастырудағы 3-ші түрі – анархиялық топтар.
Қоғамдық тәртіпті ... ... ...... ... жеке еркіндікке әкелді деген сенімде. Бұл категорияға
Крозн Батыс Германия мен Ұлыбританияның революциялық топтарын жатқызады.
Төртінші түрге – паталогиялық топтар ... Бұл ... ... ... ... ... ... қылмыстық негізде болады.
Крозьенің ойынша, бұл топтардың мақсаты – жеке ... ... ... ... неофашистік және оңшыл топтарды жатқызуға болады. Крозье
80 жылдарда оңшыл лаңкестік ... ... мен ... негізгі мәселе болды,
деп көрсетті. Оңшылдар рассизм және діни фанатизм идеяларының төңірегінде
біріге ... ... ... ... ... ... топтары
құрайды. Алғашқы кезде бұл түр Батыс Еуропада пайда болып, жалшы болу түрі
әлемдік көлемде тарады. Б.Крозье бұл ... ... ... ... «қызыл
армиясын» келтіреді. Бұл революциялық ұйымның мүшелері 1972 жылы ... ... ... ... ... ... өздеріне алды. Бұл
түрге кейбір Таяу Шығыс топтарын да жатқызуға болады.Олар жай жалшылармен
қатар, ... ... ішкі ... ... ... ... ... ұсынады. Сонымен бірге, бұрынғы ... ... ... ... жалшыларды да айтуға болады.
Лаңкестіктің түрлерін анықтауда Рессей ғалымдары үлкен үлес ... ... Н., ... ... ... ... деген
ғалымдарын көрсетуге болады.
Э.Г.Гайдуктың ойынша, әлемдік ... мен ... ... ... түрі ... Ішкі ... – бір ... территориясында сол мемлекеттің
азаматтары отандастарына қарсы жасалған іс-қимылдар болып келеді.
• Халықаралық лаңкестік – бір ... ... ... ... азаматтар топтарының қандай да басқа тұлғаларға қарсы
бағытталған іс-қимылы.
... ... – бір ... ... шетел мемлекет
территориясындағы отандастарына қарсы қимылдар.
Ал молдавалық зерттеуші О.Балан лаңкестікті ... ... ... ... ... мақсаттары мен ниеттері бойынша:
а) қылмыстық лаңкестік;
ә) әлеуметтік лаңкестік – ... ... мен ... ... ... лаңкестіктің басты мақсаты – мемлекеттер арасындағы қарым-
қатынастарды үзу, нақты ... ... мен ... ... ... ... ... өлімдерін АҚШ-ғы Дж.Кеннеди,
Египеттегі Анвар Садат, Чиллидегі Сальвадор Альеид, Үндістанның пример-
министрлері Индира мен ... ... ... Ицхак Рабин
жатқызуға болады.
В) мемлекеттік лаңкестік – ... ... ... қандай да бір
қозғалыстарға немесе нақты тұлғаларға қарсы пайдаланатын іс-қимылдар.
2. Территория бойынша:
а) ұлттық немесе ішкі лаңкестік;
ә) ... ... ... шығуының басты себептері бойынша:
а) нәсілдік лаңкестік – XX ғасырдың ІІ жартысында АҚШ-да пайда болған;
ә) ұлтшылдық лаңкестік;
б) неофашистік лаңкестік;
в) ... діни ... ... ... ... әдістері бойынша:
а) бағытталған лаңкестік дегеніміз – терактілер қойылған мақсаттарды
орындауды іс-жүзіне асыру.
ә) жанама ... ... ... ... ... әкелетін
жанама әдістерді пайдаланады.
2001 жылы 27 қыркүйек пен 30 қазан аралығында Мәскеуде ... ... ... ... ... Бұл ... ... «
Лаңкестікке қарсы ақпараттық қарсылық» ... ... ... ... АҚШ, ... ... Израиль,Украина, Нидерланды, Болгария,
Канада, Қазақстан, Монғолия, Германия болды. Осы форумның ... ... ... Бұл ... ... ... түрлерін
көрсетті:
1. Жеке лаңкестік
2. мемлекеттік лаңкестік
3. діни ланкестік
4. халықаралық ... ... ... ... глобалды, халықаралық,
мемлекетаралық, мемлекеттік, топтық, жеке болып келеді.
Әртүрлі елдердің ғалымдары лаңкестіктің ... ... ... ... ... олар ... ... көрсетуде
әртүрлі критерийлерге сүйенеді.
Қазіргі таңда батыс ... ... ... ... ... ... күш қолдану деп анықтайды. Кримонология жөніндегі неміс
анықтамасы ... ...... ең ... ... пен ... ... лаңкестік анықтамасы жоқ. Сондықтан да тек
Германияда ғана емес, басқа да елдерде лаңкестік анықтамасын ... ... ... ... нәтежиесінде, лаңкестіктің
дефинициясын былай анықтады[27]:
• Саяси лаңкестік ұйымдасқан топтармен ... ... ... саяси мотивтермен басқарылады;
• Олар жүйелі түрде зорлық пен ... ... ... ... ... сезімін тудыру мақсатында қолданады.
Келтірілген критерийлер бойынша, әлемдегі бар мемлекеттік лаңкестікті,
лаңкестік ұйымның барлықтүрлерін анықтау мүмкін емес.
Бұрын Үндістанның шекаралық ... ... ... басқарған
П.Сингх те лаңкестікті анықтауда өз үлесін қосты. 1997 жылы Мәскеуде өткен
«халықаралық лаңкестік: жаңа ... ... ... ... өз ойын конференцияда айтып өтті. Оның ойынша, ... ... ... ... уәждеме, белгілі золық іс-
әрекеттерінің жиынтығы (кісі өлтірушілік,жарылыс, адамдарды кепілге ... ... ... жеке ... ... ұйымдар болып
келеді.
Басқа атақты зерттеуші А.Шмидт бұл мәселені анықтауда әртүрлі ... ... ... ... Шмидт бұл мәселе бойынша, 100 ғалымдар
мен эксперттердің анықтамасын, зорлық іс-әрекеттерін, оның ... ... ... ... ... ... анықтама беруде
келесі қорытынға келеді:
4. Лаңкестік – мазмұнсыз абстрактілі түсінік.
5. Көптеген әртүрлі анықтамаларда бірдей элементтер кездеседі.
6. ... ... мен ... ... ... ... мен құрбандарымен анықталады.
Сонымен бірге, Шмидт лаңкестікке көп өлшемді анықтама берді. ... ... ... ... ұғымының ішінен ортақ 22
элементті табып, 22 элементтің ішінен 13 элементтен тұратын анықтама ... ... ... ... солкүресте құрбандар рәзімдік мақсаттарының
қызметін атқарады, террористер осы әрекеттерді пайдаланып, қоғамда қорқыныш
сезімін орнату мақсаттарын көздейді, деп түсіндіреді.
Кейбір ... ... осы ... ... ... шешті, деп ойласа, басқалары, Шмидт ... ... ... ... де бұл ... ... ... бөлді.
С.И. Ожеговтың сөздігінде: «Лаңкес – физикалық зорлық. Бұл зорлық
саяси қосылыстаға қатысты физикалық ... ... ... деп ... сөздікте лаңкестікке мынадай анықтама берілген:
«Лаңкес (латыншадан «terror» – қорқыныш, үрей деген ... ... ... ... ... ... ... сөздікке келсек, онда: халықаралық ... ...... үрей деген мағынаны білдіреді) – адамның
жазықсыз өлімі, ... ... ... және ... ... ... және мемлекетаралық транспорттық
байланыстарды, кездесулердің өтуіне ... ... ... көлемдегі
қоғамға қауіпті іс-қимыл, деп анықтама берілген[29].
Бүгінгі таңда лаңкестіктің керемет көп ... бар. ... ... әлеуметтік құбылыс деп санаса, келесі біреулер оған
мүлде қарама-қарсы пікірлерін салмақтайты.
Лаңкестік белгілі бір мақсат пен міндетті ... ... үшін ... ... ... етеді.
Лаңкестер қорқыту үшін дүкендерді, вокзалдарды, штаб-пәтерлерді
жандыру немесе жаруды қолданады. Лаңкестер қазіргі жағдайда ... ... ... кету ... ... ... асыруда.
Сонымен қатар, лаңкестер біздің уақытымыздың бір ... ... ... – сайлауға, сонымен бірге, қоғамдық ойларға тәуелді;
... ... ... ... бір ... ... құрайды;
• Көптеген елдерде адамдар саяси ... ... ... қорқады.
Қалай болғанда да, осынау құбылысты сипаттауда ғалымдар ортақ анықтама
бере алмай отырған секілді.
XX ғасырдың екінші ... ... ... ... ... ... деп ... келісілді. Халықаралық
лаңкестік өзінің кең ауқымымен, оған тартылған адамдардың көптігімен және
жақсы ұйымдасқан ... ... ... ұйымдар мен топтардың
көптігімен қоса оларды қолдайтын ... саны да аз ... ... рөлді тұтас мемлекеттер атқарып отыр. Мұндай материалдық қолдау мұнай
өндіруші Араб және дамыған Батыс мемлекеттерінен ... ... ... ... ... көмекті Кувейттегі,
Египеттегі, Пәкістандағы, ... ... ... ... халықаралық терроризмнің қаржы базасы қалыптасады. XXI ғасырда
адамзат бетпе-бет келген лаңкестік өзінің ауқымының, ... ... ... ... күшті қауіп-қатерге айналды. Дүниежүзілік
қауымдастықты террордан ... ... ... ... ... ... ... уақыттың өзінде террорлық актіден Палестина, Югославия, АҚШ, Ресей,
Израиль, Алжир, Үндістан, Египет, Түркия, ... ... ... ... да ... ... және ... шығындарға ұшырады[30].
Адамзат XXI ғасырға сипаты, көрінісі, көлемі бойынша, өте қауіпті
қоғамдық – ... ...... ... ... Лаңкестік өзінің
қандайда бір көрінісімен көптеген ... мен ... ... ... мен ... төндіріп, үлкен саяси, экономикалық
шығындарға ұшыратып, адамдарға ... ... ... ... лаңкестік жазықсыз адамдардың өмірін қиюда.
XX ғасырдың 60 жылдарынан бастап, лаңкестіктің әлуеті ... ... ... ... заңсыз ланкестік ұйымдардың саны 500 – ге жуық ... Тек 1968 - 1980 ... ... осы ... қатысуымен
6700 лаңкестік актілер болып, олардың нәтижесінде 3668 адам қаза ... адам ... ... ... ... ... мәртебесін қарастыру
барысында олардың қызметтерінің ерекшелігіне, ... ... ... ... ... ... арнайы жасақтар қоғамдық тәртіп пен
қоғамдық ... ... ету ... ІІО-ның арнайы
бөлімшелерінің атқаратын ... ... ... ... ... ... қауіпсіздікке және бұқаралық ақпарат құралдары арқылы, солардан
түскен ақпараттарға сүйене отырып, көпшілік іс-шараларына белсене қатысады.
Яғни, ... ... ... ... қоғамдық тәртіпті сақтауды,
қоғамдық тәртіпті топпен бұзушылықтардың және жаппай тәртіпсіздіктердің
зардаптарын жою және ... ... ... ету үшін,
күрделі криминогендік жағдайды ... ... ... өңдеу жөнінде
іс-шаралар жүргізу, төтенше жағдайдың құқықтық тәртібін қамтамасыз ету,
төтенше ... ... ... ... ... Ішкі ... ... қалалық басқармалардың,
ішкі істер бөлімдерінің қатысуы өз қызметін жылдам қимылдайтын арнайы
бөлімшелер жасақталады.
Қазақстан ... Ішкі ... ... ... қоғамдық тәртіпті сақтау және қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз
етуде ... орын ... ... егеменді ел болғандықтан әр түрлі
көпшілік ... ... ... сол көпшілік шараларды
өткізуде аталған ... де өз ... ... және Алматы калаларында Жедел Қыймылдайтын Арнайы Жасақтар ІІД-
ІІБ бастықтарына тікелей бағынышты ... ... ... ... ... ... саптық бөлімшелерінің құрамына енеді және
оның саны саптық ... ... ... ... ... ... тиіс.
Қазақстан Республикасы аумағында қоғамдық тәртіпті сақтауды қамтамасыз
ету бойынша жекелеген міндеттерді орындау үшін ... ... ... ... шешімді ішкі істер министрі қабылдайды.
ІІД-ІІБ бастықтары - қызмет көрсету аумағында ұқсас ... ... ... ... ... және оның ... бөлімшеде жедел-кызметтік және қаржы-шаруашылық қызметін
ұйымдастыруға, оның ... ... ... ... ... ... даярлығына, күштер мен құралдардың орнымен пайдаланылуына,
жинақталуына, жеке ... ... және ... ... жауапкершілікте болады:
1) жеке кұрамның әскери, ... жэне дене ... ... ... оқуы мен ... жеке ... бөлімшені басқару әдістерін жетілдіреді, ғылыми-техникалық прогресс
жетістіктерін, ... ... ... озық ... ... ... ... жағдайды сараптау негізінде полицияның кешенді күштері ... ... ... ... ... ... ... мен құралдарды қою жэне оңтайландыру бойынша шешім ... ... ... ... ... ... орган басшылығымен бірлесе полиция
нарядтарының нұсқамаларын ... және оған жеке ... ... аткаруына, жеке құрамның сыртқы түрі мен ... бой ... киім кию ... ... қару және ... ... бақылау жасауды жүзеге асырады;
5) саптық бөлімшедегі нақты жағдайды жеке ... ... ... ... ... ... ... және өзге
техникалық кұралдарын, қызметтік жануарлардың санын және жан-жақты білуге
тиіс;
6) полицияның саптық ... ... ... толығымен және әрбір
қызметкерге жеке есеп ... ... ... ... ... және оның ... арттыру шараларын
қабылдайды;
7) жеке құрамды іріктеу және ... ... ... ... және моральдық қасиеттерін біледі, олардың
міндеттерін ... жеке ... ... мен ... білуге және оларды
қарастыру жөнінде уақытында шаралар қабылдауға тиіс, тұрғын-үй және ... ... ... ... ... ... барысында қызметкерлердің жеке бас кауіпсіздігінің қажетті
шараларын, ... ... ... және ... құралдарды қолдану
ережелерін сақтауын бақылайды;
10) қоғамдық ... ... ... ... ... дайындау және пайдалануды қамтамасыз етеді;
11) полицияның саптық бөлімшесіне қызметтік ... және ... ... ұсыныстар енгізеді, үй-жайды ... ... ... ... пен ... ... ... өрт қауіпсіздік ережелерін орындауын
бақылайды;
12) саптық бөлімшенің жеке ... ... ... ... ал қылмысты жасаған жағдайда дереу кызметтік тексеріс жүргізеді
және аға бастыққа баяндайды.
Пайлаланылған әдебиеттер
1. Қазақстан Республикасының ... 30.08.95 ... ... ... ... ... (ЖҚАО) құру туралы». ҚР ІІМ №145
Бұйрығы 20.03.2003ж.
3. «Арлан арнайы мақсаттағы бөлімшені кұру ... ҚР ... ... ... КР ... құқық бұзушылық туралы кодексі. Алматы 2001 ж.
5. ҚР Қылмыстық кодексі ... ... ҚР ... іс жүргізу кодексі «Егемен Қазакстан» 13.12.1997ж.
7. «ҚР Ішкі істер органдары туралы»ҚР Заңы 21.12.95ж. ... ... ... ... ... ҚР Заңы 21.02.2005ж.
9. «ҚР ұлттық ... ... ҚР Заңы ... ... ... ... ҚР Заңы 07.05.97 ... «ҚР прокуратурасы туралы» ҚР Заңы 21.12.95ж.
12. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 22 маусымдағы №607
қаулысымен ... ... ... Ішкі ... ... Ереже.
13. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 22 маусымдағы №607
қаулысымен бекітілген «Қазақстан ... ІІМ Ішкі ... ... ... ҚР ІІМ ... №357 «ҚР ІІМ «Сұңқар» арнайы мақсаттағы бөлімше
туралы Ережені бекіту». 26.04.01 ж.
15. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... қызметі пәндерінен түсіндірме
сөздік. -Алматы: Раритет, 2007. - 104 6.
16. Қазакстан ... ... 2004 ... 3 наурыздағы
№ 261 каулысымен бекітілген Қазақстан Республикасы Ішкі істер
министрлігінің Есірткі бизнесіне карсы ... және ... ... ... комитеті туралы ЕРЕЖЕ
17. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 22 маусымдағы
№ 607 қаулысымен бекітілген ... ... Ішкі ... ... ... ... күрес және есірткі айналымын
бақылау комитеті туралы ЕРЕЖЕ
18. Указ Президента Республики Казахстан «Об утверждении Стратегии борьбы
с ... и ... в ... ... 2006-2014 гг.»
от 29.11.2005 года.
19. Постановление Правительства Республики Казахстан от 22 июня 2005 года
№ 607 «Об ... ... о ... по борьбе с наркобизнесом
и контролю за оборотом ... ... ... ... ... ... МВД РК № 328 от ... года «Об утверждении Дисциплинарного
Устава ОВД РК».
21. Приказ МВД РК № 600 от ... года «Об ... ... ... ОВД РК».
Приказ Министра внутренних дел Республики Казахстан от 29 апреля 2004
г. № 241 ДСП «Об утверждении «Инструкции по ... ... лиц, ... под ... ... ... Министерства
внутренних дел Республики Казахстан».
22. Комментарий к «Кодексу об ... ... ... Жетi ... 2002.
23. Бахрах. Администртаивное право. Учебник М-2000г.
24. Правоохранительные органы. Учебник. Под общей ред. Н.А. Петухова ... ... – 4-ое изд. – М., ... ... А.П. ... ... Учебник. – М., 2001.
26. Справочник участкового инспектора полиции. Под ред. Бишманова К.М.
Алматы. Раритет 2005 г.
-----------------------
[1] ҚР ІІМ №336 Бұйрық ... ... Ю.М, ... ... 1998 год. 20 ... В. Я. ... ... борьба и проблемы противодействия. М., 2004.
[4] В. Я. ... ... ... и ... ... М., ... Бұл сонда.
[6] Бұл сонда.
[7] Авдеев Ю. И. Основные тенденции современного терроризма. М., 1998.
[8] Авдеев Ю. И. Основные тенденции современного ... М., ... В. Я. ... Терроризм: борьба и проблемы противодействия. М., 2004.
[10]В. Я. Кикотя. Терроризм: борьба и проблемы противодействия. М., 2004.
[11]В. Я. ... ... ... и ... ... М., ... Ю. М., Смирнов В. В. – Терроризм сегодня. М., 2000.
[13] Ожегов С.И. Словарь русского языка.- М.: ... ... 1989. - 924 ... ... ... словарь-справочник. – Алматы, 2006-644 с.
[15]В. Я. Кикотя. Терроризм: борьба и проблемы противодействия. М., 2004.
[16] Карин Е. Азиядағы шиеленіскен ... ... ... және ... //
Егемен Қазақстан. 12 маусым 2002 ж. 4 бет.
[17] Антонян Ю.М, “Терроризм”. Москва, 1998 год. 20 бет
[18] В. Я. ... ... ... и ... ... М., ... В. Я. ... Терроризм: борьба и проблемы противодействия. М., 2004.
[20] Бұл ... Бұл ... ... Ю. И. ... тенденции современного терроризма. М., 1998.
[23] Авдеев Ю. И. Основные тенденции современного терроризма. М., 1998.
[24] В. Я. Кикотя. ... ... и ... ... М., 2004.
[25]В. Я. Кикотя. Терроризм: борьба и проблемы противодействия. М., 2004.
[26]В. Я. Кикотя. Терроризм: борьба и проблемы ... М., ... Ю. М., ... В. В. – ... сегодня. М., 2000.
[28] Ожегов С.И. Словарь русского языка.- М.: Русский язык, 1989. - 924 с.
[29] Русско-казахский ... ...... 2006-644 с.
[30]В. Я. Кикотя. Терроризм: борьба и проблемы противодействия. М., 2004.
[31] ... Е. ... ... ... ... ... және ... //
Егемен Қазақстан. 12 маусым 2002 ж. 4 бет.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 58 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Тергеу мен анықтаудың жалпы сипаттамасы67 бет
Есірткіге еліткен елдің ертеңі күмәнді12 бет
Желтоқсан көтерілісі — 1986 жыл3 бет
Клеткалық иммунитет. Гуморальдық иммундық жүйе8 бет
Маргарин технологиясы3 бет
Нарықтық экономикадағы меншік32 бет
Қали Байжанов3 бет
«1с предприятие» программалық жүйесі7 бет
Ақпараттық - анықтамалық құжаттар7 бет
Кәсіпорын экономикасы туралы16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь