Қайта сақтандыру және оның сақтандыру ісіндегі мәні

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 3

I Сақтандыру және қайта сақтандырудың экономикалық мәні және қажеттілігі
1.1 Сақтандырудың әлеуметтік.экономикалық мәні, оның іс.әрекет сфералары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
1.2 Қайта сақтандырудың экономикалық қажеттілігі және негізгі міндеттірі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
1.3 Әлеуметтік сақтандыру және әлеуметтік қамсыздандыру әлеуметтік қорғаудың негізгі салалары. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13

II Қайта сақтандыру және оның сақтандырудағы мәні ... ... ... ... ... ... ... ... .. 20
2.1 Сақтандыру нысаны: жалпы сақтандыру және өмірді сақтандыру
2.2 Қайта сақтандыру нысандары мен әдістері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 24
2.3 Қайта сақтандыру негізгі атқаратын қызметтері және оның
бухгалтерлік операциялары. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 35

III Қазақстан Республикасының Қайта сақтандыруның жүйесі мен дамуы және оның жетілуі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 35

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 39

Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 41
Менің таңдап алған тақырыбым "Қайта сақтандыру және оның сақтандыру ісіндегі мәні". Бұл тақырып мені өте қызықтырды. Бұл тақырыпты таңдап алған себебім әрбір экономикалық бағыттағы оқу орындарының студенттері нарықтық экономикалық дамуына терең талдау жасай біліуі керек деп ойлаймын. Ал сақтандыру мен қайта сақтандыру жүйесі-осы нарықтық экономиканың ең маңызды және біртұтас құндылықтарының бірі. Сақтандыру-қоғамның экономикалық қатынастарының айрықша сферасын бейнелейтін көне категориялардың бірі. Сақтандыру ұйымдары жұмыстарының тұрақтылығы мен қызметінің қаржылық бекемдігін қамтамасыз ету үшін қайта сақтандыру жүйесін құру аса қажет. Сақтандыру-сақтандыру жүйесінің жұмыс істеуін қамтамасыз етіп, материалдық шығындарға ұшыраудан қорғап, экономикалық табысқа жетуге кепілдік береді. Қайта сақтандырудың мақсаты-аса қауіпті қатерлердің зардабын жоя алатын кең ауқымдыкепілдіктердің кеңістігін кеңейту мен нығайту. Бұл интернационалдық экономикалық және де сақтандыру балансымен алғанда теңгермешілік өлшемнің ең соңғысы емес. Міне осыған орай сақтандыру мен қайта сақтандыру техникалық экономикалық және де әлеуметтік прогрестің аса маңызды құралы болып табылады.
Сақтандыру жауапкершілігінің көлемін өсіру процесіндегі сақтандыру ұйымы жүргізетін қызметтің бастапқы кезеңінде де қайта сақтандырудың рөлі ерекше. Сондықтан да ішкі нарықта қайта сақтандыру жүесін құру міндетті, бізде де барған сайын нарықтық экономикадағы өте маңызды, әрі актуальды мәселе бола түсуде. Осыған байланысты сақтандыру операцияларының қаржылық бекемдігін қамтамасыз ететін шалғай шетелдерде бұл тәсілдің рөлі мен мәнін барынша жан-жақты ашып көрсеткіміз келеді.
Қайта сақтандырудың өзінің байырғы дәстүрі болғанымен де, оның мәні ең алдымен Қазақстан экономикасында жүріп өтуі керек болып тұрған индустриализациямен айрықша байланысты. Соңғы онжылдықтар ішінде Еуропа, АҚШ пен Жапония индустриализацияның нәтижесінде үлкен де ірі қатерлер мен қаіптердің кешенді көздерінің аса зор потенциалдары пайда болып. Олар жекеленген сақтандырушының ал кейбір жағдайларда тіпті сақтандыру нарықтың қаржылық мүмкіндігін мейлінше өсірді. Экономиканың ғылым мен техниканың қуаты өркендеу қатерлер мен аса қатерлі қаржылық комбинациалардың күрт өсуімен күрделене түсуіне әкеп соғуда. Сөйтіп бұл жай қазіргі экономикалық өмірдің барлық уклатарын анықтай тұра, сонымен қоса олар әлі де белгісіздік туғызуда. Ал, экономиканы тұрақты түрде жетілдіріп жаңартып әрі күрделіқаржы үші батыл тәуекелге бару ғана әлгі етектен тартқан жұмысты жүргізбей отырған жайларды болдырмайды. Міне бұл сақтандыру мен қайта сақтандырудың қазіргі басты міндеті клиенттердің қаіп-қатер жауапкершілігін қабылдай отырып, сақтандыру ұйымдары өз қызметтерін клиенттердің қатерден аман болуына немесе оны клиенттердің мүдесіне орай азайтуға бұруға тиіс.
1. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі (Жалпы және Ерекше бөлімдері). /Алматы: ЮРИСТ, 2002.-309бет.
2. Қазақстан Республикасының «Сақтандыру қызметі туралы» заңы /Заң газеті 10 қаңтар 2001жыл.2-4бет.
3. Қазақстан Республикасының сақтандыруды дамытудың 2000-2004 ж. Арналған мемлекеттік бағдарламасы. /Егемен Қазақстан 5 желтоқсан 2000ж 4бет
4. Басаков М.И. Страхавое дело в вапросах и ответах. Учебное пособие. Ростов-на-дону «Феникс».1999г-576с.
5. Сманов Б. «Сақтандыру- экономикалық маңызы және қазақстанда қалыптасып даму кезеңдері» Алматы 2000 ж.
6. Жуйриков К. К. «Қайта сақтандыру» Алматы 2000 ж.
7. Жуйриков К. К. «Қазақстандағы сақтандыру күрделі мәселелер мен дамудың болашағы» Алматы 1994 ж.
8. Жуйриков К. Страхование: теория, практика, зарубежный опыт. Учебник. /Алматы:2000г-384с.
9. Жуйриков К. Страхавой рынок Казахстана: современное состаяние и проблемы его развитие. /Банки Казахстана №4 2001г. 22-28с.
10. Шахов В.В. Страхование: Учебник для ВУЗов.-М.:Страховой полис. ЮНИТИ,1997г-311с.
        
        Мазмұны
Кіріспе
............................................................................
................................................. 3
I Сақтандыру және қайта сақтандырудың экономикалық мәні және қажеттілігі
1. Сақтандырудың әлеуметтік-экономикалық мәні, оның іс-әрекет
сфералары.........................................................
........................................... 5
2. Қайта сақтандырудың экономикалық қажеттілігі және ... 8
3. ... ... және ... ... ... негізгі салалары.
..................................................................
.. 13
II Қайта сақтандыру және оның сақтандырудағы мәні……………………………. 20
2.1 ... ... ... ... және ... ... ... ... ... ... ... ... ... негізгі атқаратын қызметтері және оның
бухгалтерлік операциялары.
..............................................................… 35
III Қазақстан Республикасының Қайта сақтандыруның жүйесі мен ... ... ... 39
Қолданылған ... ... ... ... тақырыбым "Қайта сақтандыру және оның сақтандыру
ісіндегі ... Бұл ... мені өте ... Бұл ... ... ... әрбір экономикалық бағыттағы оқу орындарының студенттері нарықтық
экономикалық ... ... ... жасай біліуі керек деп ойлаймын. Ал
сақтандыру мен ... ... ... нарықтық экономиканың ең маңызды
және біртұтас құндылықтарының бірі. Сақтандыру-қоғамның экономикалық
қатынастарының ... ... ... көне ... ... ұйымдары жұмыстарының тұрақтылығы мен ... ... ... ету үшін ... ... ... құру аса ... жүйесінің жұмыс істеуін қамтамасыз етіп, ... ... ... ... табысқа жетуге кепілдік береді.
Қайта ... ... ... ... ... жоя ... кең
ауқымдыкепілдіктердің кеңістігін кеңейту мен нығайту. Бұл ... және де ... ... алғанда теңгермешілік өлшемнің
ең соңғысы емес. Міне осыған орай сақтандыру мен ... ... ... және де ... прогрестің аса маңызды құралы
болып табылады.
Сақтандыру жауапкершілігінің көлемін ... ... ... ... қызметтің бастапқы кезеңінде де қайта ... ... ... да ішкі ... ... сақтандыру жүесін құру міндетті,
бізде де ... ... ... экономикадағы өте маңызды, әрі актуальды
мәселе бола ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ететін шалғай шетелдерде бұл тәсілдің рөлі мен мәнін
барынша жан-жақты ашып ... ... ... өзінің байырғы дәстүрі болғанымен де, оның мәні
ең ... ... ... ... өтуі ... болып тұрған
индустриализациямен айрықша байланысты. Соңғы онжылдықтар ішінде Еуропа,
АҚШ пен Жапония ... ... ... де ірі ... қаіптердің кешенді көздерінің аса зор потенциалдары пайда болып. Олар
жекеленген сақтандырушының ал кейбір жағдайларда тіпті сақтандыру ... ... ... өсірді. Экономиканың ғылым мен ... ... ... мен аса ... ... комбинациалардың күрт
өсуімен күрделене түсуіне әкеп соғуда. Сөйтіп бұл жай қазіргі экономикалық
өмірдің барлық уклатарын анықтай ... ... қоса олар әлі де ... Ал, экономиканы тұрақты түрде жетілдіріп жаңартып ... үші ... ... бару ғана әлгі ... ... жұмысты
жүргізбей отырған жайларды болдырмайды. Міне бұл ... мен ... ... басты міндеті клиенттердің қаіп-қатер жауапкершілігін
қабылдай отырып, сақтандыру ұйымдары өз қызметтерін клиенттердің қатерден
аман болуына немесе оны ... ... орай ... ... тиіс.
Қатерді жабу үшін барлық қажеттілікті жасауға кепілдік беру керектігі
жұмыстың өзіне сай ... ... мен ... талап етеді. Қайта
сақтандыру қоғамның стратегиясы ... ... ... ... ... ... қатысушыларға ыңғайластыруға бағыталуға тиіс.
Өнімге деген сұраным мен осы фактрге байланысты қатерді ... ... ... ... ... ... дамуы, қатерлерді ойдағыдай басқару үшін жаңа
прогрессивтік тәсілдері ойластыру, ықтимал толық ... ... ... ... үшін ... қайта сақтандыру объектілерін зор көлемде
дифференциялау жоғары мамандандырылған қолдау. Қайта ... ... ең ... ... ... ... Әсіресе қатерден тасқары емес
қызметтердің кең көлемді бағдарламасына қатысқан жерде қайта сақтандырудың
жалпы кепілдігін ойластырып жасаған ... ... ... ... ... ... өзімнің осы ғылыми-зерттеу жұмысымда сақтандырудың экономикалық
мәні мен қажеттілігіне оның ... мен ... ... ... ... ... мәні мен оның атқаратын қызметтерінжәне Қазақстан
Ресубликасының ... ... ... ... ... ... ... Сақтандырудың экономикалық мәні және қажеттілігі.
1.1 Сақтандырудың әлеуметтік - экономикалық мәні, оның іс-әрекет
сфералары.
Сақтандыру-қоғамның экономикалық қатнастарының ... ... көне ... ... ... ... болатын басты
себеп –бұл өндіріс пен адам өмірінің қауіп- қатер сипаты. Сондықтан өндіріс
процетерін жалғастыру азаматтарының жеке ... өмір ... ... ... ... қолдап отыру мақсатында қоғамның, жеке ... ... ... босалқы қорларын да немесе
резервтерін де, сондай-ақ ақша ресурстарын да ... ... ... ... ... ақша ... әдетте резерв және сақтық қорлары
түрінде қалыптасады.
Сақтандыру кезіндегі сақтық резервтер мен ... ... ... ... ... ... және сақтық әдіс.
Қаржыларды қалыптастырудың бюджеттік әдісі бюджеттердің қаражатарын,
яғни бүкіл қоғамның қаражаттарын пайдалануды болжайды.
Сақтық әдіс ... ... ... ... ... ... ... алдын ала қарастырады.
Сақтық қорлар-қоғамның ұлттық шаруашылығындағы сан алуан алдын ала
болжануы ... емес ... ... ... ... ... ... қажетті құрамды бөлігі.
Мүліктік мүделерді қорғауда материалдық ... ... ... орнын толтыруды сақтандыруды жүзеге асыратын сақтық қор материалдық
немесе ақша қор нысанында жасалады. ... ... ... ... және жеке мүделері қорғалады, олардың тіршілік әрекетінің сан қырлы
экономикалық және ... ... ... қорлардың басқа қорлардан ерекшелігі : олар алдын ала тұтыну
қорларына да, жинақтау ... да ... ... ретінде
тұтынылмайтын және қорлануға міндетті қызмет етпейтін табыстың бірден - бір
бөлігі .
Сақтандырушылардың ... ... ... ... ... бір ... тікелей арналымында-сақтық төлемдерді төлеу үшін
пайдаланылмауы мүмкін.Мұндай ... ... ... ... ... алуы үшін коммерциялық айналымға жіберілуі мүмкін. Өз
кезегінде бұл табыстардың бір бөлігін ... ... үшін ... көрсетудің бағасын төмендетуге бағытаған орынды. ... ... ... ... сақтық рыногінде пайдалырақ шарттарда
қолайсыз ... ... ... ... ... мен залалдардан
қашқысы келетін тапсырыскерлерді тарту жөніндегі бәсекенің пайда болуына
жәрдемдеседі.
Экономиканың ... ... ... ... ... ... мен ... шеңберінің, шаруашылық жүргізуші субъектілер
арасындағы өзара келісім шарт міндеттемелерінің кеңеюі сақтандыру ... ... ... ... талап етеді. Тек сақтандыру негізінде
ғана материалдық ... ... ... айырбастау және тұтыну
процесінде пайда болатын қоғамдық және жеке ... ... ... ... экономика жағдайындағы сақтандыру институтының ерекше
маңыздылығы бір ... ... ... ... ... көзделген шаралардың сипаты мен көлеміне
қарамастан, сақтандыру халық пен ұйымның түрлі мүделерін қосымша ... ... ... ... ... және техногендік сипаттағы төтенше
жағдайларды жою ... ... ... ауыртпалығы мүмкіндігі
объективті түрде ... ... ... ... ... келіп
түседі.
Екіншіден, сақтандыру механизнің қазіргі жағдайда ... ... ... ... ... Қазақстан экономикасының негізгі
салаының ерекшеліктерін, оның ... мен ... ... деңгейін ескере отырып, өндіріс ... ... ... жүйе ... экономикасының сенімді әрі орнықты дамуына
халықты әлеуметтік қорғауды артыру үшін ... ... ... ... ... ... мүлкін сақтандыруға ықпал етуге тиіс. Сақтандыру
мәселесі, медициналықты қоса алғанда, ... ... ... ... жалпы жүйесі үш бөліктен тұрады:
1. қоғамдық қорғаудың жүйесі;
2. әлеуметтік сақтандыру және әлеуметтік қамсыздандыру;
3. жалпы сақтандыру және өмірді сақтандыру;
Сақтандырудың жалпы ... ... ... бөлігі медициналық
сақтандыру болы табылады.
Сақтандыру-сақтық ұйым өз активтері есебінен жүзеге асыратын сақтық төлем
арқылы сақтандыру шартында ... ... ... ... өзге де
оқиғалар туындаған кезде жеке немесе заңды ... ... ... ... ... ... ... кешені. Сақтандыру сферасы
адам өмірінің, өндірістік және әлеуметтік -экономикалық қызметтің барлық
жағын ... ол ... және ... ... атқарады.
Сақтандырудың экономикалық мәні барлық қатысушылардың төлемдері есебінен
оқыс оқиғаға ұшырағанға көмек көрсетілетіндігінде. Демек, ... ... мен ... ... болған кезде жеке және заңды
тұлғалардың мүліктік мүделерін қорғау және оларға материалдық зианды төлеу
үшін ... ақша ... құру және ... ... қайта бөлгіштік
қатынастардың айрықша сферасы.
Ерекше сақтық ... ... ... ... ... ... мен
заңды тұлғаларды сақтандыру тұрғысындағы қорғау "Сақтық ... ... ... заңымен, сақтандыру мәселелері жөніндегі Үкімет
қаулылары мен Ұлттық банктің сақтық қадағалау ... ... ... ... ... ... категориясымен ортақ өзгеше белгілері
бар:
Сақтық қатнастардың ақшалай сипаты
Сақтандырудың қоғамдық өнімнің құнын ... ... ... ... ақша ... ... пайдаланумен қосарланып отырады;
Сақтық қатынастардың бір бөлігінің міндетті сипатының болуы;
Ақша қорларын жасап, пайдалану кезіндегі ... ... ... бола ... шеңберінде мемлекет сақтық ресурстары меншігінің ... ... ... ... ... ... құрамды бөлігі
болып табылады, қалған барлық жағдайда сақтық ісін экономикалық жүйе
шеңберіндегі ... ... ... оның қайта бөлу процестерін жүзеге
асыратын ... ... ... ... ... болады.
Сақтандырудың мақсаты қоғамдық ұдайы өндірістің үздіксіздігін ... үшін ... ... ... ... қоғамдық және ұжымдық
қорғау болып табылады.
Сақтандыру категориясы үшін мына белгілер оған тән ... ... ... ықтималдық қатынасы
2. қатнастардың төтенше(жай емес) сипаты (кез келген ауқымда мемлекеттік,
аймақтық ... ... ... оның ... жеке адам
деңгейінде)
Сақтандыру процессі сақтандыру шарты негізінде не ... ... ... ... ... ... шарты бойынша бір тарп(сақтанушы) сақтық сыйақыларды
төлеуге міндеттенеді, ал ... ... ... ... ... ... сақтанушыға немесе оның пайдасына шарт жасалған өзгеде
тұлғаға(пайда ... ... ... ... ... ... өтемін төлеуге міндетті.
1.2 Қайта сақтандырудың экономикалық қажеттілігі және негізгі міндеттері.
Қайта сақтандыру. Сақтандырудың кезкелген түрінде ... ... ... орай ... ... олар ... ... есепшотымен қамтамасыз етіле алмайды.
Кейбір сақтандыру ... ... ... ... ... негізгі көлемдерін бөлшектеу арқылы
сақтандырылады; бұл ... ... яғни ... ... ... келетін үлесін алады, ал қалған бөлігін өзге компания сақтандырады.
Мұндай тәжірбие бірлесіп сақтандыру деп ... ... ... ... ... ... өзі
сақтандырады және өзі алған көлем сомасының жартысын басқа сақтандыру ... ... ... ... (тек өзінің шамасы жететінін ... ... бір ғана ... немесе бір топ қатердің сомасы біреуін ғана
құраған жағдайда және де бір сақтандыру ... үшін ... ... ... тыс ... жіберген болса, онда бұған қайта сақтандырудың
ықпалымен әсер ету керек.
Мынадай уақытта, яғни сақтанушыны ... ... ауыр ... ... сақтандырушының функциясы қосып қаралады, ендеше қайта
сақтандырушы да ... ... ... ... ... ... жақтар жасаған қайта сақтандыруды өзара ... ... ... ... мен ... ... деп аталады, яғни ығысушы
компания орын беруге келіседі, ал қайта сақтандырушы ... ... ... ... нақты бір үлесін өзіне қабылдайды.
Бұл жерде біз: "ығысушы компания" және "қайта сақтандырушы" деген екі
маңызды терминді пайдаландық.
Ығысушы болып ... ... оның ... ... ... сақтандыру компаниясының өзі болып табылады, және де басқа
компаниялар болуы ықтимал, сол ... ... ... ... қайта
сақтандырушы компанияда болып есептеледі.
Алайды ығысушы компания мен қайта сақтандырушы арасында жасалған қайта
сақтандыру контрактісі ... ... ... ... ... атап көрсетілуге тиіс. Осылайшы зиянға тап болған жағдайда
сақтандырылушының толық сомаға деген өкпе ... ... ... мен ... ... бос қалуға мүделі емес.
Міне осылайша, қайта сақтандыру ... және ... ... ... ... қайта сақтандырудан шарт жасалады, ол ... ... ... ... ... мен ... ... соманың функция болып есептелген қатысын анықтайды. Бұдан
әрі келтірілген шығынға орай ... ... ... біліктілік, кәсіпқолық, бұған қоса икемділік пен жаңалықты
енгізуге құштарлық болашақтың күрделі талабы жағдайында сақтандыру қызметін
ойдағыдай жүргізуге тамаша алғы шарт ... ... ... ... доллар сақтандыру сомасына пар-пар
аса зор материалдық қазынан бір жерге шоғырландырып отырған ... ... ірі ... ... ... еске ... " Боинг-747" авиалайнері ұшыраған апаттан, сол секілді
жолаушылардың талап арызынан және де ... ... ... зиян ... ... ... ... сақтандырылады. Бұл сомма сөз ... ... ... ... әлде ... асып ... ... сақтандыру саласында кездесетін өзге де ірі ... ... ... ... мен өзге де мұнай-химия ... ... ... ... ... ... ... платформалары, басқа да теңіз қодйрғылары 5-моллиард сом, ал
мұндай объектілердің ... ... 10-14 ... ... ... ... зиян ... жүздеген миллион долларды
құрайды. Мұндай сомаларды ең соңғы шектеуге болиайды, мәселен бұл ... ылғи да өсіп ... жер ... ... еске ... бізде әлі де тарала қоймаған жауапкершілікті сақтандырудың
өзінде қатерді ... ... 60-70 ... маркіге жетіп отырғаны сирек
емес. Осыған байланысты тұтынудағы өнімдердің немесе фармацевтік затардың
да қимыл-қозғалысы үшін жауапкершілігін ... еске ... ... ... ... ... ... сай, әрі дәрі ... ... 200 ... ... ... Бір ... ... сомма
белгілі бір қаржылық шектеудін асып кетпейтін сияқты, бірақ осы заңның
басқа ережелеріне ... егер ... зат ... дәрі ... ... жиі ... онда сан ... маркамен есептелетін
жауапкершілік пайда болуы ықтимал.
Осы ... ... ... нәтижесімен байланысты қатерлер
жөнінде ескерткен ... ... еді, ... ... ... ... ... жер сілкіністері мен боранды аласапырандарды алайық. Кездейсоқ
апаттардың қауіп-қатеріне ... ... ... ... өсуі мен ... ... процестері зардаптың жоғары
болу мүмкіндігін туғызып отыр. Мюнхенде соғып өткен бұршақ аралас боран 3
миллард маркі ... ... Және бір ... ... ... ... ... соғып өткен қысқы дауылдық зардабын айтар едік. Мәселен "Дария"
дүлей дауылы зор зиянға соқтырып, ол ... ... 6 ... ... ... айтқванымыздай, мұндай көлемдегі қатер ман ... ірі ... ... өзін біраз артырады, кейде
тіпті жекеленген сақтандыру қатерлердің. Мынан баса ... ... ... ... мысалы, жазатайым апаттан сақтандыру
саласында қамтамасыз ... ... тек ... жағдайларда қол жеткізіледі:
сақтандырушы қатерді қабылдаған сәтте процесс басталады, оның барысында
қатер ... ... ... ал ... ... ... ... түседі. Бұл жерде ... сөз ... " ... ... ... ... едік.
Сақтандыру оқиғасы басталысымен келтірілген шығынды төлеу әлемдегі үш
жүздей сақтандырушылардың қатысуымен жүргізіледі деуге толық болады.
Міне осы тұрғыдан ... ... ... ... ... байқала түседі, сірә біздің мемелекетімізде де ... ... ... тән ... бірінші әрі ең маңыздысы –қатерді шектеу басқаша айтқанда, қайта
сақтандыру жеке сақтандырушының сақтандыру қатерін азайтады. ... алып ... ... ... ... қатерді қайта сақтандырушыға
беру арқылы ол қатерді өзінің қаржылық мүмкіндігін есептей отырып ... ... ... ... ... ... қолындағы қоржындар бір біріне ұқсамайды,
біреуінікі-үлкен оның ішінде өнеркәсіп кәсіпорындарын ... ... әр ... қауіп қатер дәрежесі ескеріліп жасалған сақтандыру
шарттры бар ал ... ... ... оның ... ... ... қорғау жөніндегі сақтандыру шарттары салынған. Кәсіпқой қайта
сақтандырушы, дәлірек ... ... және де ... ... ... сан ... ... сұранымдарын толық
ескере отырып оларға қорғаныс бере алады. Қайта сақтандырушыға ... ... ... қоржынына көлемі жағынан сыймайтын үлесі беріледі. Ал
сақтандырушы өзі алып жүруге тиіс қатер ... ... ... ... ... сан ... сипаттағы қатерлер бойынша
сақтандыру максимумдары бір-біріне ... ... ... ... байқалған шығынның ... ... ... ... қайта сақтандыру қандай қорғаныс бере алады ?
Ең бірінші кезекте кездейсоқ қаіп-қатерден қорғайды, ... ... ... орай ... нақты деңгейіне сай емес есептелген зиянан
күтпеген ауытқудан сақтайды. Қайта сақтандырушының негізгі міндетінің өзге
де ... міне ... ... ... ... болса
керек.
Барлық сақтандырушылардың қайта сақтандырушылармен іскер байланыстарын
қараған кезде қайта сақтандырудың халық шаруашылығы үшін маңызы аңғарыла
түсуде. ... ... ... оқиғаның басталуы нәтижесінде ірі
шығындар пайда болуы мүмкін ... ... ... ... ... ... болуынан, құрылыс монтаж қатерлер туады, міне осыдан
келіп тек қана жекеленген сақтандырушының емес, ... ... ... ... ... ... сұраным пайда болады. Басқа салаларда,
мысалы автокөлік сақтандыруында, тұрғын үйлер сақтандыруында, үй ... ... ... деген сұраным ылғида біршама төмен.
өнеркәсіп кәсіпорындарын өрттен сақтандыру саласындағы сақтандыру ... ... ... ... сома ... ... бұл ... айтық
да) ұлттық сақтандыру нарығының қаржылық мүмкіндігінен асып тұседі. Халық
шаруашылығындағы қайта ... ... ... да ... түсті, мұны
еліміздің айтарлықтай емес валюта сатып алып жатқан жағдайлардан байқаймыз,
сірә жабдықтарды айырбастауға жататын сақтандыру оқиғалары ... ... сөз жоқ ... ... ... ... ... сақтандырудың тағы бір функциясы сақтандыру шаруашылықтарының
даму мыслынан айқын көріне ... ... ... ... көмегі арқасында өздерінің жауапкершіліктерінің көлемін
арттыра алатын болады. Қайта сақтандыру өз қаржыңды пайдаланған ... саны көп ірі ... ... ... тек ұсақ ... ғана ... қоймайды. өздері үшін сақтандырудың жаңа саласында
жұмысты бастаған айтарлықтай ірі ... ... да ең ... ... ... ... ... береді деген ниетпен қайта
сақтандырушыларға қатердің ірі ... беру ... ... ... нарық шаруашылығы ... ... ... шыдас беруіне көмектеседі.
Бірақ өнеркәсіптегі қатерлердің немесе төтенше апат салдпрынан болған
шығындарды жабудан пайда болатын ... ... ... ... деп ... ... ... тіпті де айта алмаймыз. Сақтандыру
сияқты қайта сақтандырушы да өзі ... ... ... ғана ... ... үлесі басқа қайта сақтандырушыға қайта
сақтандырылуға ... ... ... сол ... ... ... де болып табылады. Ол қатерлерді қабылдап алып соын оларды әлемдік
нарыққа таратып береді.
Қатерлерді бұлайша ұсақтап тарату ... ... ... үшін
қажетті алғы шарт. Көптеген елдерде күтіліп отырған зиян мен шын ... ... ... үшін және де ... ұзақ кезең бойына тиесілі сиақша
үшін өтемақы алуға қол жеткізуге болады.
Қосымша ... ... ...... өзінің
жекеменшік капиталын бөтенге ауыстыруы. Бұл ... ... ... ... ... үшін аса ... функциясы. Сақтандыру
операцияларының ... мен ... ... белгілі ара қатнасы
экономикалық топшылаумен ұғындырылады, яғни мұны ... ... ... еді.
Еуропалық қоғамдастыққа жұмыс істейтін шарттарға ... ... ... ... ... ... ... принципі қаланған, яғни тек ... ... ... ... ғана ... Міне осылайша белгілі бір ... ... ... ... ... айырбастайды. Сондықтанда
сақтандырушы үшін белгілі бір жағдайда ... ... жаңа ... немесе оны тоқтата тұрудың орнына, оған қайта сақтандыру есебінен
қатердің көлемі мен меншігіндегі ... ... өзі ... ... құру әлде ... тиімді болуы мүмкін.
Қайта сақтандыру ұйымдарының ең соңғы, бірақ өте маңызды ... тура ... ... сан ... ... бүтіндей бір кешенін
көрсете білуінде болып табылады. Бұларды халықаралық қайта ... ... ... деп те ... ... еді, ... мынадай қызметтері
бар;консультатция беру, сақтандыру мәселесі бойынша ... ... ... оларды тарификациялауды, шарттарды хаттауды,
шығындарды алдын ала ... сол ... ... ... ... оны ... ... сақтандыру мен ақшасыз есеп
айырысу, есеп айырылысу операциялары, осы атап ... ... ... ... ... істеушілерді даяарлау жөнінде де
келесі кеңестер беру. Қайта сақтандыру ... ... ... ... өзге де ... ... де ... асырылуы мүмкін. Бұл
тек қана ... ... ... етіп ... сонымен қатар
сақтандыру ісінің дамуы мен өзара тиімді ынтымақтастыққа ... етер ... ... ... барлық мәселесі белгілі бір ғана
мемлекет көлемінде шешіле қоймайды. Бұған әлемдік ... көз ... ... ... қауіпті қатерлер тым зор, олар ... ... ... ... басқа мемлекеттердің (шалғай немесе
таяаудағы шетелдерде) қайта сақтандыруға ... еді. Өз ... ... ... ... өзге ... де ... сақтандыруға
қатер қабылдауы мүмкін.
1.3 Әлеуметтік сақтандыру және әлеуметтік ... ... ... ... және ... қамсыздандыру. Қаржы жүйесінің
дербес буыны ретіндегі сақтандыру әдетте ойда болмаған және төтенше оқиғаға
байланысты ... бір ... ... мен ... ... екі оқшауланған нысанада іс-әрекет ететіні белгілі. Сақтандыру
мәселесі ... ... ... ... ... ... қорғау жүйесімен тікелей байланысты.
Қазақстан Республикасының Конститутциясы Қазақстан Республикасының
азаматы жасына келген, ... ... ... ... ... және өзге де ... негіздерде оған жалақы
мен зейнетақының ең төмен мөлшеріне әлеуметтік қамсыздандырылуына ... ... бар ... тәжірибесіне орай әлеуметтік
қорғау жүйесі ... және ... емес ... ... көп ... ... негізінде құрылады.
Алайда халықты әлеуметтік қорғаудың сферасына, "әлеуметтік
қамсыздандыру" мен ... ... ... сипаты болғанымен
бұлар бара бара ұғымдар емес. Әлеуметтік қамсыздандыру ... ... ... деп, ал ... ... – осы процесті жүзеге асыру
нысандарының бірі деп түсінуген жөн.
Әлеуметтік ... ... ... ... ақы ... ... ... материалдық көмек, халықтың ... ... ... тегі ең аз ... ... ... және
әлбетте ең төменгі күн көріс деңгейін қамтамасыз ету арқылы жүзеге асырылуы
тиіс.
Зейнетақы-бұл зейнетақымен қамсыздандырылуға ... бар ... ... ... ... ... ... мемлекеттік
орталықтан, Жинақтаушы зейнетақы қорларынан, ал әскери қызметшілер, ... ... ... үшін ... қызметтерді ұстауға көзделген
қаражат есебінен төленетін зейнетақы төлемдерінің жиынтығы.
Жұртқа мәлім, 1998 жылға ... ... ... өз
кызметкерлері үшін аударған жарнасы есебінен төленіп келеді. Бірақ ... ... ... ... мемлекеттік зейнетақы төлеу үшін қажет
болатын қаражат ... ... ... ... ... еді. Оның ... дағдарысқа ұрынып, жұмысыздық етек алған тұста бұл проблема өткір
сипат ала түскен. Осы жайт жаңа зейнетақы ... ... ... ... себептердің бірі болады. Ескі, "ынтымақтастық" зейнетақы жүйесі
мұндай жағдайда зейнетақының ... ... ... ете ... ... жүйесі кезінде әркім өз табысынан он пайыздық
жарна аудара отырып, болашақ зейнетақысы үшін қор ... ... ... мемлекеттік және мемлекеттік емес ... ... ... жеке зейнетақы шотына төленеді. Сондықтан зейнетақының
мөлшеріне бюджеттің ... ... ... ... ... ... әсер етпейді. Жинақтаушы жүйеде азаматтардың аударған
жарнасына пайыздық өлшем есептелінеді, ол ... ... және ... ... ... етеді.
"Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы" заңға
сәйкес орталықтан зейнетақы төлемдері еркектер 63 жасқа толғанда, ... ... ... және ... ... 25 жыл еңбек стажы ... ... ... ... ... емес ... ... байланысты зейнетақы төлемдері азаматтарға
олардың нақты еңбек стажының ... ... ... ... ... төлемдерін алу құқықы болған жағдайда тағайындалады.
Төтенше және барынша радияциялық қатерлі өңірлерде 1949 ... ... 1963 ... 5 шілдеге дейін кемінде 10 жыл тұрған ... ... ... полигонындағы ядролық сынақтардың салдарынан зардап шекен
азаматтарды ... ... ... ... ... заңына
сәйкес еркектер-жалпы жұмыс стажы 25 жылдан кем болмаған жағдайда 50 жасқа
жеткенде; ... ... ... ... кем болмаған жағдайда 45 жасқа
жеткенде зейнетақы тағайындалуына құқылы.
5 ... одан да көп бала ... ... сеіз ... ... ... 50 ... толғанда жасына байланысты толық көлемде зейнетақы алуға
құқылы, аталған зейнетақы жасы 1998 жылғы 1-ші шілдеден бастап жыл ... өсіп ... мен ... ... ... ... ... орташа
айлық кірістің 60-паызы есебінен жүргізіледі және ... ... ... ... кез ... үш жыл жұмыс үшін орташа
айлық табыс негізге алына отырып, 1995-жылғы ... ... ... ... келеді. 1998 жылғы қаңтардың 1-не дейін қажетті еңбек
стажыннан тыс ... ... әр бір ... жыл үшін ... ... бір пайызға өсіріледі, бірақ ол зейнетақыны есептеу ... ... ... аспауы тиіс.
Зейнетақы төлемдерін есептеуге арналған табысқа еңбекке ақы ... ... және ... ... ... ... табыстар енгізіледі.
Зейнетақы төлемдерін есептеу үшін 3-жылғы жұмыс ішіндегі табыс қатарынан 36-
күн ... ... ... ... ... ... ... отыз алтыға бөлу
арқылы анықталады және орташа айлық жалақы ... ... ... ... ... ... ... арналған республикалық бюджет туралы
заңмен белгіленген 15-еселенген айлық есепттік көрсеткіштен аспауы тиіс.
1998-жылы қаңтардың 1-не ... ... ... ... ... мөлшері тиісті жылға арналған республикалық бюджет туралы заңмен
белгіленген 25-еселенген айлық ... ... ... аспауы
тиіс. Бұған өндірістердің, жұмыстардың, ... ... ... ... ... ¹1 ... 1998 жылғы қаңтардың 1-іне
дейін зейнетақы тағайындалған адамдар жатпайды.
2002 жылдың 1-қаңтарынан бастап Зейнетақы төлеу жөніндегі ... ... ... ... ... және ... ... үш топ бойынша жүзеге асырылды. Бірінші топқа зейнетақы
мөлшері 1994 жылдың 1қаңтарына дейін ... ... ... зейнетақылары алып отырған зейнетақылары мөлшерінің 25-пайызына
ұлғайтылды. Екінші топқа зейнетақылары ... ... ... ... Олардың зейнетақылары алып отырған зейнетақылары
мөлшерінің 8,4 пайызына көтерілді. ... ... ... ... тағайындалған зейнеткерлер жатады. Олардың зейнетақыларының
мөлшері 2001 жылғы ең төменгі ... ... 8,4 ... ... жылы ... мөлшері 12 пайызға көтерілді, енді оның ең ... 5000 ... ... ... ... әр түрлі жәрдемақылар маңызды орын
алады.
Жәрдемақы-бұл жұмыстағы уақытша үзіліс кезінде, сондай-ақ ... ... ... ... ... шығындарды өтеуге арналған ақшалай
өтемақы.
Әлеуметтік ... ... ... ... ... жәрдемақы, еңбекке уақытша жарамсыздық жүктілік арнаулы
жәрдемақы, санаторийларға жолдамалар ... алу ... ... ... субъектілердің – жұмыс берушілердің – ... ... ... жаңа туған сәби үшін төленетін бір жолғы
жәрдемақы, балаға қарау ... ... ... ... ... бюджеттер есебінен қаржыландырылады.
Еңбекке уақытша жарамсыздық бойынша әлеуметтік жәрдемақылар жалпы
ауруларға байланысты(жарақат алуға, ... ... ... ... ... ... немесе кәсиби ауру себебінен уақытша
басқа жұмысқа ауыстырылған кезде) еңбекке уақытша жарамсыздық ... ... ... ... да ... тағайындалады.
Қызметтер жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысында болған кезінде
жұмысқа уақытша жарамсыздығы ... ... ... жарамсыздығы
бойынша әлеуметтік жәрдемақы еңбек демалысына дәл келген ... ... ... ... ... ... мертуге немесе кәсіби ауруға
байланысты болса, әлеуметтік жәрдемақыны жұмыс ... ... ... ... ... ... ... жұмысқа шыққанға дейін немесе мүгедектігі
анықталғанға дейін заңнамаға сәйкес есептелгенорташа жалақысының жүз пайызы
мөлшерінде төлейді.
Маусымдық жұмыс істейтін қызметкерлерге, үй ... ... үге ... алып ... ... жұмысқа уақытша жарамсыздығы
бойынша әлеуметтік жәрдемақы, егер жеке еңбек ... ... ... қамсыздандыру жөніндегі жәрдемақыларды ... ... ... ... және төлеудің тәртібі туралы" нұсқаулыққа
сәкес тағайындалады және төленеді.
Ядролық сынықтардың әсеріне ... ... ... ... және босануы бойынша әлеуметтік жәрдемақылар қалыпты босанғанда
170 ... күн ... ал ... ауыр ... немесе екі және оданда
көп балатуғанда 184 күнтізбелік күн үшін ... ... ... ... ... ... ... көрсеткіш
мөлшерінде бір жолғы мемлекеттік жәрдемақы төленеді.
Мемлекеттік ... ... ... ... ... кіреді және мүгедектік жөніндегі, асыраушысынан
айырылғандығы және жас ... ... ... ... ... және толық
мемлекет есебінен қамтылған азаматтарға ақша қаражатын мемлекеттің
мезгіл-мезгіл төлеп тұруы болып табылады.
Мүгедектігі бойынша ... ... ... болған жағдайда
жәрдемақыға өтініш жасалған уақытта жұмыстың тоқтатылғандығын ... ... ... (жұмыс немесе қызмет кезінде, жұмысқа кіріскенге
дейін немесе жұмысты ... ... ... тағайындалады. Бұл
жәрдемақылардың мөлшері жәрдемақының түріне байланысты болады және олар
айлық есепттік көрсеткіштің ... ... ... ... ... жылы ... ... мүгедектерге, бала жасынан бірінші, екінші және
үшінші топтағы мүгедектік алған 16 ... ... ... бір ... ... ... ... мүгедектерге 0,5 айлық есептік көрсеткішке ұлғайтылды.
Мүгедек адамдарға зейнетақы төлеу тағайындалған кезде ... ... ... немесе зейнетақы төлеу жөніндегі Мемлекеттік орталық
пен Жинақтаушы зейнетақы қорларынан ... ... ... мөлшері
ескеріле отырып қайта қаралады.
Асыраушысына айырылу жағдайы боынша жәрдемақы алуға ... ... ... еңбекке жарамсыз, оның асырауында болған мүшелерінің
құқығы бар.
Асыраушысынан ... ... ... ... ... ... барлық мүшелеріне ортақ бір ... ... ... ... ... айлық жәрдемақының ең жоғары мөлшері
отбасының еңбекке жарамсыз барлық мүжелеріне 10 айлық есептік ... ... ... ... ... зейнетақы төлемдеріне құқығы
болмаған жағдайда заңда белгіленген жасқа жеткен кезде, не ... ... ең ... мөлшерінен аз мөлшерде алған жағдайда
орталықтан жинақтаушы зейнетақы қорларынан тағайындалады. Жәрдемақы
3-айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде ... ... ... ... ... ... оған ... қабылданған өзге де заң актілерінде көзделген негіздерде
және тәртіппен ... ... ... ... ... мұқтаж адамдарға және жәрдемақылардың өзге түрлеріне қарамастан
берілетін ақшалай өтемақы ... ... ... бұл ... 1999 жылдың 1 сәуірінен бастап жәрдемақы алуға
құқығы бар азаматтардың 14 санатына ... ... ... төленеді.
Мәселен Ұлы Отан соғысын қатысушыларына берілетін ай сайынғы жәрдемақы 5,8
айлық есептік көрсеткіш мөлшерін ... Бұл ... ... үді ... ... ... ... жұмсалатын телефонды пайдалану, дәрі
– дәрмекпен, оптикалық көзілдірікпен қамтамасыз ету, ... ... ... барлық түрімен(таксиден басқасы) жүру жөніндегі
шығындардытөлеу үшін, жергілікті баспасөзге жазылу кезінде олардың ... ... Ал Ұлы Отан ... ... бұл ... ... бөлуге, темір жолда, әуе, су, және қалааралық автомобиль
көлігінде ... бір рет жүру ... ... ... ... ... адамның жол шығындарына 7,1 айлық есептік көрсеткіш ... ... әр ... ... ... ... алуға құқығы бар
адамдарға олдардың таңдауы бойынша бір жәрдемақы тағайындалатын атап айтуы
қажет.
Өндірістердің, ... ... ... ... ... бекіткен ¹1 тізіміне орай 1998 ... 1 ... ... жерасты және ашық кен жұмыстарында, еңбек жағдайлары ерекше
зияанды және ерекше ауыр жұмыстарда істеген адамдарғада мемлекеттік ... ... ... ... ... - 53 жасқа толғанда
және жұмыс стажы кемінде 20 жыл ... оның ... 10 ... ... істегенде; әйелдер 48 жасқа толғанда және жұмыс стажы 15 жыл
болып, оның ... 7 жыл 6 айын ... ... ... ... ... ... жылдың шілдесінде қабылданған "Мемлекеттік атаулы әлеәметтік
көмек туралы" заңға сәйкес жан ... ... ... ... ... ... орташа табыс салатын халықтың бәрі ... ... ... олар ... толмаған балалары,
жұмысыздары, мүгедектері бар отбасылар. Кедейлік шегі мен ең ... ... ... ... ... ... заң ... отбасының
табысын нақтылауға мүмкідік береді. Азаматтар қайда тұратынына ... ... жан ... ... ... ... ... табыспен
қамтамасыз ететіндей әдеуметтік көмек алады. Заңға сәкес жұмыспен қамту
мәселелері жөніндегі өкілетті ... ... ... ... әлеуметтік көмек алуға құқылары жоқ. Мүгедектер айдан астам
уақыт стационарлық емдеуде жатқан адамдар, 1 және 2 ... ... ... ... ... ... ... балаларға күтім жасаумен
айналысатын азаматтар, оқушылар мен студенттер бұл ... ... ... ... қамту органдарына өтініш берген жағдайда, еңбекке
жармды ... ... ... ... ... жұмыстарға қатысу
ұсынылады. Бұл жұмыстардан бас ... ... олар алты ай ... ... әлеуметтік көмек алу құқығынан айырылады. Заңды атаулы көмек
тағайындату үшін өтініш білдірудегі рәсімдер ... ... ... ... ... және жұмысынан
айырылу жағдайлары ... ... ... ... қауіп-қатерлердің
нәтижесінде шығындалған табысының бір ... өтеу ... ... ... нысандарын жасауға және әлеуметтік сақтандыру
жүйесінен төленетін төлемақыларды алушылардың ... ... ... ... туып отыр. Бұл кезде ... ... ... ... сақтандыру бойынша төлемақылардан
және өндірістегі жазатайым оқиғадан және ... ... ... сақтандыру бойынша төлемдерден тұратын үш
деңгейлі жүйенің екінші деңгеңі ... Бұл ... ... медициналық
сақтандыру жүйесімен қосарлас әлеуметтік сақтандыру қоры туралы заңның да
болғаны дұрыс. Жұртқа ... ... ... ... ... ... әлеуметтік жәрдемақылар алуға құқығы бар, бқл
жәрдемақылар республикалық бюджеттен төленеді.
Сақтық келісім ... ... және ... ... ... ... тараптардың өздері іс-қимылы сақтық рыногінде
жүргізіледі.
Сақтық рыногі дегеніміз ақша ... ... онда ... ... ерекше тауар – сақтық қызмет болып табылады. Және оған деген
ұсыным мен сұраным қалыптасады.
Нарықтық экономикаға көшумен байланысты ... ... ... ... ... сақтандыру кеңістігі едәуір кеңейді,
сақтық қызметтердің кең ... ... ... емес ... компаниялар пайда болады.
Елімізде сақтандыруды дамытудың негізгі мақсаты – ... және ... ... ... ... ... алатын толыққанды, орнықты ... ... ... ... ... заманғы ұлттық сақтандыру жүйесіне құру сақтық ... жаңа ... ... ... ... ... кезең-кезеңімен
іске асыруды талап етеді. Бұл ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік
бағдарламасының шеңберінде жүргізілді. Онда мынандай міндеттерді шешу
көзделінді:
әлеуметтік ... түрі ... ... ... ... ... ... аясын кеңейту және міндетті сақтандыру түрлерін
нақтылау
сақтық рыногін қазіргі заманғы инфрақұрлымын қалыптастыру және оның
қатысушыларының – ... ... ... ... ... агент, сақтанушы,
сақтандырылушы, пайда алушы, уәкілетті аудиторлық ... ... ... ... ... кәсіпкерлік қызметті жүзеге ... де және жеке ... ... ұйымдастыру үшін жағдай жасау;
халықаралық стандарттарды ескере отырып сақтық қадағалаудың жүйесін
ұйымдастыру;
сақтық және қайта сақтандыру ұйыымдарының ... ... ... ... бойынша талаптарды күшейту
өз заманғы сақтандыру технологиясыненгізуге жәрдемдесу;
сақтандыру ... ... ... ... ... ... арттыру жүйесін ұйымдастыру.
Осы тұрғыдан алғанда, ұлттық сақтық ... ... ... ... ... маңызды түрлерін жедел дамытуда мол резерв
жасалған.
Қазіргі заманғы сақтандыру индустриясын құру мемлекетке: ... ... ... ... ... өтеу ... азайтуға; нарықтық ... ... ... ... ... ... айырылуы немесе
асыраушысы қайтыс болуына байланысты, жұмыссыздыққа байланысты берілетін
жәрдемақыларды, медициналық ... ... ... қамсыздандырудың
жекеленген проблемаларын шешуге; халықтың, жеке ұйымдардың жинақ ақшасын
ұзақ мерзімді ... ... ... тартуға мүмкіндік береді.
Азаматтардың ақшасы мен операцияларды жүзеге асыратын банктер ... ... ... ... ... ... ... қызметі де
белгілі бір мөлшерде халықтың сақтандыру институтына деген сенімнің
деңгейіне байланысты.
Сақтандыруды ... өз ... ... ... ... және ... саясатын жетілдіруге, сақтық қызметті
қадағалау сапасы мен ... ... ... сенімділігіне байланысты
болады.
Қазіргі заманың сақтық рыногінің толыққанды жұмыс ... ... ... ... экономикалық-математикалық есеп-
қисабы саласындағы мамандар) институтын енгізуді, уәкілетті ... ... да ... ... ... ... қажет ете
ІІ Қайта сақтандыру және оның сақтандырудағы мәні.
2.1. Сақтандыру ... ... ... және ... сақтандыру.
Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі бойынша мыналар
сақтандырудың нысандары болып ... ... ... ... және ... ... ... –жеке және мүлікті;
Сақтық өтемді жүзеге асыру негіздері ... ... ... ... - ... ... орай жүзеге
асырылатын сақтандыру. Ол сақтанушының есебінен жүзеге асырылады. Міндетті
сақтандырудың әрбір түрі сақтандырудың жеке ... ... ... ... ... ... ... сыныптың мазмұны және оны жүргізу
жағдайлары бойынша қосышша талаптар ... осы ... ... ... ... ... еркін білдіруіне орай жүзеге асырылатын
сақтандыру.
Сақтық қызыметі- сақтық (қайта сақтандыру) ұйымының сақтық ... ... ... ... байланысты Қазақстан
Республикасының заңнамаларының талаптарына сәйкес уәкілетті мемлекеттік
органның лицензиясы ... ... ... ... ... ұйымдастыру және мемлекеттік ретеу мен лицензиалауды
жүзеге асыру үшін сақтандыру салаларға, сыныптарға және түрлерге бөлінеді.
Сақтық ұйымның сақтық ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асырылады.
Өмірді сақтандыру саласы ерікті сақтандыру ... ... ... ... ... ... сақтандыру саласы ерікті сақтандыру нысанында мынандай
сыныптарды ... ... ... және ... ... ... көлік құралдарын (автомобиль, темір жол, әуе және
су көліктерін) сақтандыру; жүктерді сақтандыру; мүлікті ... ... ... тәуекелді сақтандыру; көлік құралдары
иелерінің және ... ... ... ... ... үшін ... құқықтық жауаптылықты сақтандыру(көлік
құралдары иелерінің және тасмалдаушының азаматтық құқықтық ... түрі ... ұйым ... ... ... ... ... бір немесе бірнеше сыныбы шеңберінде әзірлейтін және беретін
сақтық өнім болып табылады.
Жалпы сақтандыруға және өмірді ... тән ... ... ... ... ... ... егер бұл процесс
дүлей апат пен басқа төтенше немесе күтпеген ... ... ... ... Зиянның орны ынтымақтастық негізде сақтық
қатнастарға қатысушылардың төлейтін сақтық жарналары есебінен ... ... ... ... ... сақтық қорларды құрайды.
Мүліктік және кәсіпкерлік тәуекелдер азаматтық – құқықтық
жауаптылықты қосо алғанда, оларға байланысты мүделерді, ... ... ... ... ... кезінде мүліктің жоғалу қауіпі,
жетіспеуі немесе білінуі және өзге де мүліктік игіліктер мен ... ... ... мүліктерді сақтандыруға мүдесі
болмаған жағдайда жасалған мүліктік сақтандыру шарты жарамсыз болады.
Жазатайым жағдайдан және аурудан ... ... ... ... аурудың салдарынан қайтыс болған, еңбек ету (жалпы немесе
кәсиби жағынан ) қабілетін ... ... ... ... ... ... өзге де зиян ... жағдайда оның қосымша шығыстарын
тіркелген сомада не ішінара немесе толық өтемі мөлшерінде сақтық ... ... ... жеке ... ... ... жиынтығы болып
табылады.
Медициналық сақтандыру сақтандырылушының медецина мекемесінен
медициналық сақтандыру бағдарламасына енгізілген медициналық қызымет
көрсетулерді сұраған жолдамаларынан туындаған шығыстарын ішінара немесе
толық өтемді мөлшерінде сақтық ... ... ... ... жеке
басты сақтандыру түрлерінің жиынтығы.
Көлік құралдарын сақтандыру көлік құралын иеленуге пайдалануға, оған
билік етуге ... ... ... мүделеріне оның зақымдалуы немесе
оның жойылуы соның ішінде немесе ұрлап әкетілуі салдарынан келтірілген
зиянды ... ... ... өтемді мөлшерінде сақтық төлемдерді жүзеге
асыруды көзделетін сақтандыру түрлерінің жиынтығы болып табылады.
Жүктерді сақтандыру жүктерді иеленуге ... оған ... ... ... ... мүделеріне оның зақымдануы немесе оның
жойылуы соның ішінде жүктердің тасмалдану әдісіне ... ... ... ... ... ішінара немесе толық өтемді мөлшерінде сақтық
төлемдерді жүзеге асыруды көзделетін сақтандырудың түрлерінің жиынтығы
болып табылады
Мүліктік сақтандыру мүлікті иеленуге пайдалануға оған ... ... ... ... мүделеріне (автомобиль, темір жол, әуе
немесе су көліктерін, жүктерді қоспағанда) оның зақымдануы ... ... ... ... ... ... толық өтемді мөлшерінде сақтық
төлемдерді жүзеге асыруды көзделетін сақтандырудың түрлерінің жиынтығы
болып табылады
Азаматтық-құқықтық жауаптылықты сақтандыру кезінде үшінші бір
адамдардың ... ... ... ... зиян ... ... міндеттемелер бойынша жауапты болуы, (келтірілген зияндары үшін
жауаптылықты сақтандыру) сондаақ шарттардан туындайтын міндеттемелер
бойынша жауапты болу (шарт бойынша жауаптылықты) тәуекелін сақтандырады.
Зиян ... үшін ...... ... ... ... өз ... да, осындай жуаптылық жүктелуі мүмкін
болатын өзге тұлғаның жауаптылығы да сақтандырылады.
Зиян келтіргендігі үшін азаматтық – ... ... ... сақтанушының өзінің жауаптылық тәуекелі ғана сақтандырылуы мүмкін.
Бұл ... ... ... ... шарты жарамсыз деп есептелінеді.
Шарты бұзған үшін азамттық – құқықтық жауаптылық тәуекелі шартта оның
талаптарына ... ... оның ... ... құқықтық жағынан
жауапты болуға тиіс тарап болып табылатын және бұл жағдайда пайда алушы
ретінде іс-қимыл жасайтын тұлғаның падасына ... ... ... ... кезінде кәсіпкердің сақтанушы
ретінде іс-қимыл жасайтын келісімшарт жасаушы агентерінің өз
міндеттемелерін бұзуынан ... ... ... ... ... ... ... емес жағдайлармен осы қызмет шатарының
өзгеруінен болған залалдары тәуекелді ... ... ... кірісті ала
алмай қалу тәуекелі сақтандырылады. Кәсіпкерлік тәуекелдерді сақтандыру
шарты ... тек сол ... ... тәуекелі және тек соның
пайдасына ған сақтандырылуы мүмкін.
Сақтанушы болып табылмайтын тұлғалардың кәсіпкерлік ... ... ... өзге ... пайдасына жасалған шарт жарамсыз
болады.
Сақтандырылған мүліктің түріне немесе тобына қарай сақтандырудың
мынадай түрлерін ажыратады: ауылшаруашылығы дақылдарын, малдарды,
құрлыстарды, ... жеке ... ... ... ... мүлкін көлік құралдарын, қаржылық тәуекелді, жүктерді, мұнай
операцияларын, және т.б. ... ... ... ... ... барлық түрлерін тасу жасалғанда тасмалдаушының жолаушылар
алдындағы азаматтық-құқықтық жуаптылығы мен автокөлік иелерінің ... ... ... ... 1996-жылдан бастап ауыл
шаруашылығының өндірісін: көп жылдық екпелерді, ауыл шаруашылығы малдарын,
жылжымалы және жылжымайтын мүліктерді, ауыл шаруашылығы өнімдері мен
тауарларын ... ... ... ... және ... апаттардан міндетті сақтандыру қайта қалпына келтірілді.
Өмірді сақтандыру-азаматтардың өмірін, денсаулығын, еңбек
қаблетілігін және жеке басына байланысты өзге де ... ... ... ол жеке ... ... жатады. Жеке басты сақтандыру
шарты бойынша сақтанушының өзі, сондай-ақ шартта аталған басқа адам
сақтандырылған болуы мүмкін. Өмірді, денсаулықты, еңбек қаблетілігін және
азаматтардың ... ... ... ... ... ... ... оладың экономикалық мүделерімен тығыз байланысты және мүлікті, жеке
басты және әлеуметтік сақтандыру қызметтерінің көмегімен жүзеге асады.
Өмірді сақтандыру сақтандырылушы ... ... ... ол ... ... ... ... сақтандыру шартында белгіленген жасқа дейін
өмір сүрген жағдайда сақтық төлемді жүзеге асыруды көздейтін жеке басты
сақтандыру түрлерінің жиынтығы болып табылады.
Аннуитеттік сақтандыру ... ... бір ... жеткен еңбңе
ету қаблетін жоғалтқан асыраушысы қайтыс болған жұмыссыз қалған ... ... жеке ... ... ... одан айырылуына
әкеп соқан өзге де жағдайларда зейнетақы немесе рента түрінде кезең-
кезеңімен сақтық төлемдерді жүзеге асыру көзделетін жеке басты ... ... ... ... ... сақтандырудың сан алуан түрлері бар: өмірді аралас
сақтандыру, балаларды сақтандыру, некиені ... ... ... ... олардың қызметкерлерін сақтандыру, әуе, темір жол ,
теңіз, ішкі сужәне обылысаралық, халықаралық автомобиль көлігінің
жолаушыларын сақтандыру, және ... ... ... ... түрлері жолаушыларды сақтандырудан
басқасы ерікті нысанда жүргізіледі. Міндетті нысанда сондай-ақ көлік
құралдарының ... ...... ... ... ... ... ішкі істер органдарының, ұлттық қауісіздік, салық службасы
қызметкерлері сақтандырылады.
Сақтандырудың экологиялық тәрізді түрі ... ... ... ол жеке ... және мүлікті, міндетті және ерікті болуы мүмкін.
Мүлікті және жеке ... ... ... ... ... қоғамдық арналымы көрінетін оның функциялары сай келеді.
Бөлу функциясы: бұл функцияның өзгешелігі қайта бөлу ретінде ... ... алу ... ... ... алу шараларын қаржыландыру жолымен
сақтық жағдайдың болу мүмкіндігін жоюға бүгіледі. Жеке ... ... ... ... ... түрлерінің жинақтық функциясына
бүгіледі.
Бақылау функциясы тараптардың сақтық төлемдерді жұмылдыруды ... ... ... ... ... ... етуге байланысты болатын
нақты қатнастарда көрінеді.
2.2 Қайта сақтандыру нысандары мен әдістері.
Қосымша қайта сақтандыру ең көне әдіс болып табылады.
Қайта сақтандырудың бұл түрінің ... ... ... ... етуді
қажетсінетін әрбір қатерді қайта сақтандырушы жеке-жеке қарайды.
Ығысушы компания ... ... ... ... ... беруге тиіс, бұл яғни соңғысына ығысып орын беру жөнінде
шешім қабылдауға немесе қабылдамауға мүмкіндік ... сол ... ... ставка белгілеуге мүмкіндік жасайды.
Қайта сақтандырушының 100 процент қатерді ... оның бір ... ... ... немесе қатысушыдан бас тартуына болады.
Бұл әдістің басты кемшіліктері;
1. кеңсе жұмыстарының тым көптігі, осыдан келіп қайта ... ... ... үшін әкімшілік мол шығын жұмсайды, сондай-ақ әр қатер
бойнша нақтыланған ақпарат беріп және ... ... әрі ... ... ... ... ... ойластыруға ысырып болған уақытта, қалай болғанда да ығысушы
компания әр қайта сақтандырушымен, әр қатер бойынша байланыс ... ... ... оның ... ... немесе өзінің үлесін жаңарту
жөніндегі келісім жолын іздеу әрекеттері. Ығысушы компания қатерінің
толық ... ... ету үшін ... ... ... ... жасауға тура келеді, осының ... бірі ... ... қатердің аса көп емесүлесін алып ... ... ... ... ... бойынша борышты дереу жабуға
мүмкіндік бере алмайды, өйткені бұл алушының мүмкіндігіне әлде ... ... ол ... ... ... ... анау соманы
орналастыруды бітіруге тиіс.
4. Жоғарыда келтірілген себептерге байланысты қайта сақтандырушылардың
қосымша ығысып орын ... ... ... ... ... ... ... төмен.
Осы айтылған кемшіліктерге қарамастан қосышша қайта сақтандыру тағыда
мынандай мақсаттар үшін пайдаланылады:
1. Кәдімгі шарттардың ережелерінде ... ... ... ... ... ... ... қойылған шекарадан тысқары ... ... ... ... ... ықтималдылығы тым жоғары ығысушы компаниямен шарттасқан
қайта сақтандырушының міндеттемелерін шектеуде.
4. Ығысушы ... ... тым көп ... ... ... ... ... үшін
5. Компанияны тең жағдай негізінде өз бизнесімен ... ... өзге ... ... ... дәл сол ... ... етуде.
6. Сарапқа салу мен ерекше қатер бойынша қайта сақтандыру тәжірбиесін
жинақтау, алу ... ... ... ... ... мәні де қайта сақтандырудың мәні
мен бірдей ... ... ... да, ... ... ... ... қайта сақтандыру деген сөз. Қайта сақтандырудың тәртібіне ... ... ... ... ... мен қатердің қажет емес ... ... ... ... орай ... ... ... қалдыруға
болмайтын) басқа жақтағыларға белгілі де беделді қайта сақтандырушы ретінде
ығысу арқылы береді. Осыған сай ... ... шарт ... ... сақтандыру арқылы алған қатері мен қатерлерінің бір ... ... ... ... ... мұндай операция қайта ығысу (қатер бөлісу) деп
аталады. Сол ... тура ... ... ... ... жақ ... сақтандырушы деп аталады, ал қайта ығысуды қабылдап
алатын жақ ретроцессионар деп аталады.
Өзінің жоғарғы мәртебелі, табиғатының ерекше ... ... ... ... ... қайта сақтандырушылар арқылы
жүргізілетіні өзінен-өзі ... ... ... көз ... айтқанда өз есеп-шотына қатерлерді көптеп түсіру (жинау) –
қалыпты (оңды) тенденциясы деп ... Егер ... ... ... ... сақтандыру бизнесін қабылдау кезінде ... ... ... ... ала сақтық шарасын ойластырып
алмаған болса, онда қатерлерді автоматты ... ... ... ... ... ... алынатын қатерді азайту немесе байланыстыру үшін,
қайта сақтандырушыбұдан әрі ... ... ... ... ... ... бір бөлігін қайта сақтандырады болмаса қайта ығыстырады.
Қатерлерді жинақтаудан тартынуға әкеп соғатын фокторлардың ең ... ... ... ... ... қажетті хабарларды алу
мүмкіндігінің жоқтығы болып табылады. Міне осыдан ... ... ... ... ... ... қатерді бағалай алматын жағдайға тап
болады, осы сияқты жағдайға ығысушы ... да ... ... ... ... бар ... айтқанда қайта ығысудың ... ... ... ... болады:
-техникалық қажеттілік.
-коммерциялық қажеттілік.
Техникалық қажеттілік. Егер дәл атайтын болсақ, ... ... ... ... ... ... ... шарт қабылдаудың қайта
сақтандыруесеп-шотына кері әсерін азайту болып есептеледі. Басқаша айтқанда
өзгелердегі секілді ... ... тура ... да күтпеген
жағдайдың талаптың құбылуына бақылау жасау үшін қажет, сол ... ... үшін де ... ... ... шығындардың әрекетін
белгіленген ортақ мөлшерге келтіру арқылы өзінің есеп-шотында өз ... ... ... ... ... пропорционалды негізде десол
секілді пропорционалды емес негізде де жүзеге асырылады.
Коммерциялық қажеттілік. ... ... ... қайта
сақтандырушыларына өз сақтандыру бизнесінің бірнеше ... ... ... өз бизнестерін одан әрі қайта сақтандырушы адам да өз
ығысуы ... ... ... ... алуды үміттенеді. Көбінесе
коммерциялық қажеттілік бір жақ екінші жақтыларға ... шарт ... ... ... ... ... ... барынша тиімді. Алайда
ығысушы бизнес әдетте ... ... әкеп ... ... керісінше
жағдайда қайта сақтандырушы өзінің есеп-шотындағы міндеттемеден басқаның
бәрінен құралақан қалады.
Ығысумен салыстырғанда қайта ығысу кезіндегі ... ... ... сен маған принципі бойынша) – сан ... ... ... ... ... қол ... қатерлер арасындағы
географиялық байланыстың жетітігі. Дегенмен де қайта ығысудың ... ... ... ... ... ... ... сотырады (қайта ығысу қатері
жөнінде қажетті хабарды ала ... көп ... ... ... барлық
жерінде өзара келісу принципі жалпы талапты (өкпе ... ... ... ... ... етіп шешу үшін ... Қайта сақтандыру шартының
белгілі бір бөлігі-шарттың ... ... ... ... ол ... ... мақсаты үшін пайдаланады.
Қайта ығысудың бөліну тәсілдері:
- жекеленген немесе ерекше қайта ығысу,
- қордан қайта ығысу – ... өтеу ... ... ... немесе ерекше қайта ығысу атынан көрініп ... ... ... ... бір шарт үшін ... ... ... жөніндегі
жекеленген шарт әдетте өзінің мәніне қарай пропорционалды ... ... ... сақтандырушының көз қарасы тұрғысынан қарағанда бұл қайта
сақтандырудың аса тиімді нысаны емес. ... бұл ... ... ... өтеу үшін ... Яғни ... қайта ығысу
шартының мәні өзара клісу принципінің мәнінен әлде қайда ... ... ... әдетте қайта сақтандыру әдетте қайта сақтандыру
ережесі ... бір ... ... ... ... көп ... қабылдайды.
Егер ол өзі алатын қайта сақтандыру бизнесінің белгілі бөлігін көбінесе
үлес ... ... ... ... сол ... ... ... берсе, онда мұндай операция қордан ... ... ... ... ... сақтандыру бизнесін бөлудің мұндай түрі бизнестің
нақты бір классына да, сондай-ақ географиялық саладағы өзгешелігіне ... ... ... ... ... ... ... қоры сақтандыру
компаниясы қол қойған өрттен сақтау жөніндегі бизнестің жалпы көлемінің 30
проценттен құралады, яғни ... осы ... ... үлес ... ... Қордың мұндай үлгілері сол секілді бизнестің өзге кластары үшін де
бар.
Өтеу үлгісіндегі қайта ығысу өтеу сипатында қолданылатын қайта ... ... ... ... ... айтылған түрлерінен мүлдем өзгеше.
Расында да қайта ығысуды өтеу өз мәні бойынша ... емес ... ... ... ... ... ... бизнесін қорғауға
күш салады. Бұл бір ғана немесе ... ... ... ... ... ... ... шарты сияқты, қайта ығысу жөніндегі шарттарда қайта
сақтандырушылар мен ... ... ... ... ... емес бөлуге негізделген.
Пропорционалды қайта ығысу. Көп бөлігінде пропорционалды негіз ерекше
қайта ығысу үшін де ... ... ... ... ... үшін ... ... үлестік негіздегі қайта ығысу шарттары мейілінше
кездеседі. ... бұл ... ... айтқан жөн қалай дегенде де үлестік
негіздегі қайта сақтандыруда аздаған айырмашылығы бар. ... ... ... шарттары қатердің ығысушы қол қойған белгіленген бөлігімен
тікелей байланысты. Сол уақытта үлестік негіздегі жағдайда ... ... ... шарт ... ретроцессионар қайта сақтандырушы қабылдаған
шарттардың немесе өзі мәні жөнінде ... яғни ... емес ... ... ... ... айтқанда үлестік негіздегі қайта
ығысу жөніндегі шарт өзі байланысып отырған шарт пен ... ... ... ... ... қайта сақтандырушы жоғарыда көрсетілген шарттың белгілі ... ... ... ... негізде қайта ығысады. Оңайлатып
айтқанда үлестік негіздегі қайта сақтандыру шартының заңға қарасты ... ... ... мен ... ... 60/40
пропорциясында бөлінетін болады. Дәлірек айтқанда қайта ... ... шарт ... ... ... 60 ... ... береді, ал қалған 40 процент ретроцессионардың ... ... ... ... ығысудың пропорционалды шарты қайта сақтандырудың
үлестік негіздегі шартының үлестік негізі бола ... ... көп ... ... үлестік негізі болуы мүмкін. Дегенмен, қайта ығысудың көп
көлем негізіндегі шартының практикасына сай, бұл өзі мына ... яғни ... ... біршама қажет етуіне орай өте ... ... ... емес ... ... ... айтқанда пропорционалды емес
үлгідегі қайта сақтандыру жүйсі алапат керемет зиян-зардапты жабу ... емес ... ... шартының мақсаты пропорционалды емес
қайта ... ... ... үйлеседі. Сондықтан көбінесе қайта ығысу
жөніндегі шарт пропорционалды қайта сақтандыру мен қорды құрайтын қайта
сақтандырушылық ... ... үшін ... ... ... шарт
бойынша оның шығыны жөніндегі жауапкершілік жүгін азайту үшін ... ... ... ығысу өтемін де пайдалана алады.
Әкімшілік көз қарас тұрғысынан ... ... ... ... емес шарт айналымында жеңіл әрі жұмыс күшін аз талап етеді.
Осы мәселенің халықаралық ... ... ... ... ... қайта
сақтандыру қайта ығысу жөніндегі шарттың басқа түрлерімен ... ... алып әрі ... болуда.
Факльтативтік қайта сақтандыру. Егер сақтандырушының қандай да бір
болмасын бір жолғы қайта ... ... ... пайда болса, онда
факультатифтік немесе іріктелген қайта сақтандыру қолданылады, ал егер бір
үлгідегі қатерлер көп ... онда ... ... ... ... ... ... міндеттілік нысанында емес.
Факультативтік ... ... ... белгісі мынада: ... ... ... ... қабылдаған кезде қандайда бір
міндеттемелерден болса да ... ... ол: ... ... ... ... ... қабылдаудан бас тартады, сол секілді ол, ... ... ... әрі ... да түсініктік тұрғысына байланысты
қанша қалса, сонша ... ... ... бір ... ...... сақтандыруда әрі қатер жекеленген түрде
беріледі.
Шарттық қайта сақтандыру міндеті сипатқа ие: яғни ... де кез ... ... ... ... ... ... сақтандыруға беруге міндеттенеді, ал ... ... ... ... Факультативтік қайта сақтандыру – бұл ... бір ... ... ... ... кең пайдаланылады, әрі ерекше
ірі қатерлердіорналастырудың өте оңды ... ... ... ... ... ... пропорционалды қайта сақтандыру. Сақтандыру
компаниясы Факультативтік қайта сақтандыру жағдайында, егер ол ... ... ... ... онда барлық сақтандыру сомасы бойынша
жауапкершілікті өзі тартады. Шығынды төлеп ... ... ... ... ... қайта сақтандырушыларға қаратып олардың ... ... ... ... ... Егер ... бір ... сақтандырушылардың біреуі өз үлесін ... ... ... онда
алғашқы сақтандырушы, бұл соманы өтеуге міндетті ал кейін бұл соманы әлгі
төлемегендерден қайтарып алу шараларын қабылдайды.
Сақтандыру ... мен ... ... ... арасында өздеріне
қабылданған қатерлердің үлесіне сай бөлінеді.
Шарттар төменде көрсетіліп отыр.
... ... ... ... ... ... аты-жөні)
Шаттық тақырыбы Шарттың тақырыбы болып қайта сақтандыруға қатысушы
жақтардың Факультативтік қайта сақтандыру мен ... ... ... ... жөніндегі келісім болып табылады.
Осы шартқа қол қоюшы жақтардың әрқайсысы басқа жақтан ... ... ... ... оны ... беруіне болады.
- қайта сақтандыруға қатер беретін жақ бұдан әрі "қайта сақтанушы" деп
аталады. Қатерді өз жауапкершілігігіне ... жақ ... әрі ... деп ... ... негізгі міндеттері.
- Қайта сақтанушы мыналарға міндеттері:
- Қайта ... ... ... және де ... ... ... қатер бойынша құжаттарды береді, ал сол секілді қажет
болған жағдайда сақтандыру шартының өзін немесе сол ... ... ... ... жасаумен байланысты барлық шығынды өзінің есеп-
шотына енгізуге.
- Қайта ... ... ... ... ... ... ... келісіміне кез-келген өзгерісті кіргізбейді.
Қайта сақтандырушыға қатердің ... ... ... ... қатерлер бойынша жауапкершілікті қабылдап
алғаннан кейін ... ... ... күтпеген жағдай пайда болғанда
хабарлауға.
- Бес күн ішінде алынған силықтың комиссиондығын есептеп ... ... ... жауапкершілік үлгісіне сәкес белгілі бір
бөлігін қайта ... ... ... ... қатері бойынша болған оқиға туралы ол басталған
сәттен екі тәулік ішінде демалыс пен ... ... ... ... ... қайта сақтандырған шарт бойынша қайтарылған мүліктерді
тарату мен регрестр нәтижесінде алынған ақшалай қаржының ... ... ... сай ... ... 5 ... мерзім ішінде
төлеуге
- Қайта сақтандырушы мыналарға міндеттенеді:
- Қатерді қайта сақтандыру жөніндегі ... ... ... ... өз ... қайта сақтанушыға қатерді ... ... ... ... құжаттық ақпаратты алынғаннан соң
демалыс пен мереке күндерін қоспағанда 3 тәулік ішінде хабарлауға.
- Қайта сақтанушыдан ... слип ... ... ... ... ... келісім шартына бір жақты түрде өзгеріс
енгізуді талап етпеуге.
- Қайта сақтанушыға, болмаса оның тапсыруы бойынша ... ... ... ... көлемінің шегінде тиесілі сақтандыру
өтемнің үлесін 5 тәулік ішінде демалыс пен мереке ... ... ... ... актісінің көшірмесі мен зиян сомасының
шығарылған есебінің көшірмесін ... соң ... ... ... ... ойдағыдай өткен жағдайында слипте
көрсетілген ... ... ... ... ... ... шартының күші өткен мерзімінен соңғы 5 күн ішінде
қайта сақтанушыға төлеуге.
- Қажет болған жағдайда сақтандырудың ... ... ... ... мен ол ... шығынды реттеу жөнінде қайта сақтанушыға тегін
консультативтік кеңес пен ... ... ... құқығы.
-.Қайта сақтанушының мынандай құқығы бар:
- Қайта сақтандыру сыйлығынан комиссиондық ақшаны келісілген
мөлшерде ұстауға.
-Қайта сақтандырушыдан сақтандырудың ... ... ... ... мен ол ... ... ... жөнінде косультативтік
кеңес
пен сарапшылдық жәрдем сұрауға.
- Қайта сақтандырушының мынадай құқығы бар.
- Өзінің сақтандыру өтемінің ... ... бас ... ... ... ... ... жағдай құқылы, егер қайта сақтанушы қайта
сақтандырушыдан жасырса немесе сақтандырудың алғашқы ... бір ... ... ... ... ... айтарлықтай әсер ететін өзгеше
жағдай туралы, с.с. болған сақтандыру оқиғасын ... ... ... ... ... ... ... акцептелген
слипке дейін ұсыныс енгізеді. Қайта сақтандырылған ... ... ... ... ... Осы ... талабының орындалуына қатысты қайта сақтанушының ісіне
инспекция жасайды.
Ерекше талап.
- Осы шарттың ажырамайтын бөлігі ... екі жақ ... ... қайта сақтандырудың нақты шарттары болып табылады. Бұл жерде
факстің ... ... ... ... арқылы берілген акцептелген
слиптердің өздерінің түп нұсқауларымен бірдей заңдылық күшіне ие ... ... ... ... ... ... сақтандырылған шарттар бойынша
жауапкершілігі қайта сақтанушының жауапкершілігімен бірге басталып және де
бір ... ... ... ... ... ... жағдайында кінәлі
мерзімі асқан әр күн үшін төленетін соманың 0,5% -і ... ... Бұл ... ... да ескеру керек егер ... ... ... ... ... ... ... слипті одан әрі
орындаудан бас тарта алады.
- Зиянды болдырмау жөніндегі шығынды тараптар өз бетерінше жүргізеді.
- Сақтандыру ... ... кезі мен ... ... ... ... кінәлі жақ өзіне қабылдап алады.
Шарттың жұмыс мерзімі, дауды қарау.
- Бұл шарт белгісіз уақытқа жасалған және де қол ... ... ... Шарт тараптың бірінің инициативасы бойынша ... ... бұл ... ... слип ... ... ... мерзімінен
бұрын бола алмайды.
- Жұмыс істейтін бұл шартқа келісуші жақтар протокл түрінде ... мен ... ... алады.
-. Қайта сақтанушы мен қайта сақтандырушының қызметтері ... ... ... ... яғни ... тәртіпке сай
қайта ұйымдастырылғаны мен жойылғаны бекіткен күннен бастап бұл шарт ... ... ... және ... ... (бекітуге) жатады немесе
он күн мерзімде бұзылады.
- Осы шарт ... дау ... ... қата ... ... – жоғары орган басқа бесекелестерге қатыстысы –
келіссөз жолымен, ал ... қол ... сот ... ... ... әдісі әрбір жекеленген ... ... ... қатердің сипаты туралы сақтандырудың шарты
және басқалар жөнінде мүмкіндік беру ... ... ... ... ... ... ... бір шама қол байлау
пайда болады, яғни ... ... ... қажеттігі, оларды іздеу
жөнінде компания үлкен әкімшілік шығын ... ... ... хат ... ... беру, слиптерді дайындау. Бұл әдісті сараптан өткізу былай
деуге әкеп соғады, яғни экономикалық көз ... ... ... ... ... ең ... ... шарттасқан қайта
сақтандыру болып табылады.
Шарттасқан қайта сақтандырудың екі түрі (міндетті және ...... ... ... мен ... ... ... негізіндегі
қайта сақтандыру, сол секілді пропорционалды емес, қайта сақтандырудың екі
түрі- шығының эксцеденті мен ... ... ... негізіндегі
қайта сақтандыру.
Соманың эксцеденті базасындағы қайта сақтандыру жағдайына сай барлық
сақтандыру қатерлері сақтандыру ... ... ... ... асып ... ... бір лимиттің шегінде қайта сақтандыруға
беруге жатады, яғни өз ... ... ... ... бір ... мен тантьема ... ... ... ... ... орай сыйлықтың пропорционалды үлесін алуға құқылы. Бұл
сомаға ... ... ... қатер қабылдау бойынша шығынды жабуға
арналған оргиналды комиссияны қосып ... ... ... ... ... ... ... шарттың ережесіне тәуелді
әрі брутто сыйлықпен анықталады.
Оргиналды комисиядан тысқары ... ... ... ... ... бойынша орын алу ықтимал тантьемаға құқығы бар. ... өтеу ... ... анықталатын кірістің сомасынаналынып
тасталады.
Есептеудің кредитіне енгізіледі:
Есептеу жылында қайта ... ... ... ... мыналар енгізіледі:
Қайта сақтандырудың комиссиясы;
Есептеу жылы ішінде төленген шығын.
Нетто сыйлықтың (2,5-5%) белгілі бір ... іс ... ... ... ... ... ... сальдо шығарылса, онда дефициттік айтылым қолданылады, яғни
минус ... ... ... ... кірісінің есептеуіне қосылатын болады.
Минус сальдоның сомасы бұдан кейінгі есептеулерге де ... ... ... ... береді. Тантьеманы осылайша есептеу тәсілі
"қарызды қайтарғанға дейінгі шығындар" деп аталады.
Сондай-ақ тантьемалық есептесудің "үш ... ... ... ... де бар. Бұл тәсіл бойынша да кіріс кәудулігіше анықталады, бірақ бұл
жерде осының алдындағы екі ... ... ... және де үш ... ... кіріс шығарылады. Егер нәтиже ойдағыдай тиімді болса онда
орын алған шығын ескеріледі, онда тентьема ... ал егер ... ... ... ... ... мысал келтірейік, егер 1988 жылы 800000 ... ... ... 1992 жылы 400000 ... сомадай шығын
шығарылған, 1993 жылы 20000 теңгелік ... ... ... үш ... ... 200000 теңгені құраған тантьема дәл осы сомадан шығарылатын болады.
Қайта сақтандыру келісімдерін хаттау
Қатерді қайта сақтандыруға ұсына ... ... ... қайта
сақтандырушыға слипттің екі данасын жібереді, бұл ... ... ... ... ... ... сомасы, сақтандыру мен
қайта ... ... ... ... ... ... өз
ұстағанымен басқа да қажетті ақпараттар болады.
Қайта сақтандырушы егер де қайта ... ... тиіс ... ... қабылдамау жөніндегі мәселені шешуге аса қажетті деп
есептесе, онда оның кез келген ... ... ... құқығы бар.
Егер қайта сақтандырушы қатерді қайта сақтандыруға келіссе, ол слипке
өз үлесін және де өз ... ... ... оған датасын
көрсетіп, әрі қолын қояды. Слипттің заңдылық құқығы болмайды, бірақта қайта
сақтандыруды келесі хаттау кезінде ол қайта ... ... ... ... ... ... етуі мүмкін.
Факультативтік келісімнің хатталуының ақталу кезеңі болып қайта
сақтандыру полисінің ... ал ... ... ... ... ... ... үлесттік бастамасы ретінде
бірлескен сақтандыру түріндегі өзара қарым-қатынас болуы мүмкін. ... ... ... зардап көбінесе мемлекеттің аумақтық шегінен ... ... ... ... ... тым ... және оның кеселін жою
жекелеген сақтандыру ұыймдары үшін тым қиын болады.
Қоғамдық ... ... және ... оңды ... болып таяау
және шалғайдағы шет елдердің біріккен мемлекеттік сақтандыру ұйымдарын және
де мемлекет ... ... ... ... жұмыс істеуін
қамтамасыз ететін бір тұтас орталықтандырылған сақтандыру қорын құру болып
табылады.
Сақтандырудың ең басты бір ... шарт ... ... болып
табылады, яғни оның мүліктің шынайы құнына ... Тек ... ... ... қол ... ғана мүлікті қалпына келтіру
үшін жағдай жасалатын болады. Құнның қандайда бір бөлігін сақтандыруды
шектеу, оның ... ... ... ... ... тұрғыдан алғанда
зиян үшін өтем беруге емес, керісінше күйреуді болдырмау үшін ... ... орын ... ... ... ... үшін ... анадай немесе мынадай
бағасын пайдалануға байланысты. Ең жиі жағдай болып негізгі қордың тозғанын
есептеп шығарғаннан кейінгі нақты ... шыға ... ... ... ... сақтандырудың олардың амортизациясынан принципиалды
өзгешілігі бар. Бірақ бұған қарамастан, олар өзара байланысты. Амортизация
негізгі қордың ... ... мен ... ... ... ал
сақтандыру құртылғанды (амортизацияланбағанды) қалпына келтіруді ... ... Яғни ... ... ... ... ең аз ... олардың қалдық құнымен анықталады.
Алайда негізгі қорды олардың қалпына келтіру құны бойынша сақтандыру
толық заңды ... ... ... ... құрамын өзгертудің салдары,
олардың техникалық параметрлерін жетілдіру ... құн ... ... мен ... ... көп ... пайда болатын шығынды шынайы
өтеммен барынша қамти алмайды.
Жоғарыда айтылғандардың бәрінен мынандай бір ғана ... ... ... ... ісін ... ... ... оның ішінде
сондай-ақ мемлекеттік сақтандыру жүйесінде де ... ... ең ... экономикалық нарықтық нысанына айналдыруға әкелуге
тиіс. Экономикалық нарықтың талаптарына сай ... ... ... ... ... шыға отырып, бірақта сақтандыру қорғанысы
мен халық шаруашылығының мемлекеттік секторының қажет ... ... де ... ... ... ... ... жүйесі мен дамуы және
оның жетілуі.
Қазақстандағы нарықтық қатынастар мен сақтандыру нарығының қалыптасып
кетуі мен ... ... ... ... емес ... ... ... көрінеді. Зерттеуді шешуді керек қылатын бұл келесі мәселе қазіргі
таңда ... да, ... ... жағдайда да, сол секілді ұлттық
мемлекеттік бағыт-бағдарымызда да алдынғы шепке шығып тұр. ... ... ... бір ... ... жаңа ... әрі әлеуметтік-
экономикалық жүйеге өту процесі жүруде.
Біздің қоғамымыздағы сақтандыру өзі өмір сүрген уақыт ішінде ... мен ... ... байланысты айтарлықтай өзгерістерге төтеп
береді. Сақтандыру жиырмасыншы жылдан бастап сала ... ... ... және ұлттық табысты бөлуге осылар арқылы материалдық
игіліктерді жасауға ықпал ете бастады, бұл ... ... ... ... ... пайдаланудың барлық жаңа жолдарын қарастыруды
талап ... ... бұл ... ... ... ... ... мәселелері сондай-ақ тұрғындардың барлық топтарының
нарыққа ойдағыдай өтуі үшін материалдық жағдайының қандай екендігі ... рөл ... Бұл ... ... әрі практикалық тұрғыдан да өте
маңызды бола түсуде бұның дұрыс шешілуіне тура ... ... одан әрі ... мен арта ... тікелей байланысты. Ғылыми
дәлелділік пен тиімділікті арттыру экономиканың сауығуына әлеуметік бағыт-
бағдарының анықталуына тауар ақша ... ... ... ... ... ... ... қысқартуға әкеледі.
Нарықтық қатынас жағдайында яғни барлық қаржылық механизм түбегелі
түрде өзгерген сәтте халық шаруашылығы кешенін қаржы ... ... ... ... ... ... қанағатандырудың ықпалды
жолын табу керек, мұндай жағдайда ... көп ... ... ... ... осы және өзге де ... ... сырт қалмауға тиіс.
Бүгінде біздің мемлекетіміз экономикалық әрі саяси күрделі жағдайда
тұр. Сөз жоқ сақтандыру ұйымдарында аталмыш ... ... ... ... икемделіп өздері де өзгеріске түсүде.
Расында да соңғы жылдар ішінде сақтандыру жүйелі түбегейлі қайта
құруларға ... ... ... орай ... ... нарығын
депонополизациялаудың фактісі болып әрі осының жалғасы ретінде айтарлықтай
жеделдікпен ... ... ... ... бола ... сақтандырушылардың қызметтері үшін үлкен кеңестік бар. ... ... әр ... ... әрі сан алуан меншіктік ... ... ... ... ... ... ... түрлері пайда болады бұл жерде сақтандыру ... орын ... мен ... ... Бұл ... біршама өтіп жатыр.
Сақтандыру туралы қабылданған заңда бір қатар кемшіліктер мен ... ... бар, ... ... таяу ... ... ... керек.
Сақтандырушылардың қызметтері мен ұйымдарының ... ... ... заң ... ... ... жоқ. ... заң
сақтандыруды қалыптастырудың, дамытудың негізі болып ... ... ... қатысуымен немесе мемлекет атынан арнайы орган құрылуға
тиіс, ол қабылдау әйтпесе бақылау ... ... ... ... осы процеске басшылық жасар еді.
Егер Кеңес өкіметінің ... ... ... ... ... ... тарихына қарасақ, "соғыс коммунизмі" ... ... ... мен ... ... ұзақ ... ... Жалпы халықтық меншікті ... ... ... ... ... әрі шаруашылық демократиясы жағынан өзін-өзі ұзақ
жылдар бойына тұйыққа тіреді, ... ... ... ... ... дейін құлдырады. Бұл жұртшылықтың арасында масылдық пиғылы
туғызып, бізге осыны ұғындырып, бізді осындай рухта ... ... ... яғни ... ... және ... күтпеген
бақытсыздық, орасан күйреулер, апаттар, өрт, су ... мен өзге де ... ... ... зияның айтарлықтай бөлігіне өтем беру
туралы қамқорлықты мемлекет өз ... ... ... ... ... ... қалыптасқан қаржылық-несиелік
иеханизм өндіріс күшінің дамуын тежеп келеді, сөйтіп ... ... ... яғни құн ... ... мен ұсаным заңын ақша айналымы
заңы мен өзгелерін ескермеді.
Әриене, қалыптасқан осындай жағдайда сақтандыру қызметінің өрісі ... ... ... ... ... ... ауқымды экономикалық
мүделерді қозғай ... ... ... ... ... ... болар болмас мөлшері ғана қайта бөлінеді.
Біздің мемлекетіміздегі қоғамдық ... ... құн ... ... ... ... де ... сұраным мен ұсыныс заңына әрі өзге де
экономикалық заңдарды пайдаланып және де олар ... ... ... ... сақтандыру нарғына өтудің қажетілігін алдын-ала анықтап
болжайды. Өйткен кезең біздің ... ... ... текке кетпегенін
таңдаған жолымыздың дұрыстығын көрсетті, расында да тек ... ... ... ... ... ... ғана ... жолындағы сақтандыру мен интеграцияны өркениетті түрде қамтамасыз
етуге болады.
Сақтандыру нарығынсыз бәсекелестік ... ... ... ... ол
шаруашылық өмірінің динамикасы мен сипатына сақтандыру қызметін жаңартып
әрі кеңейтуге сақтандыру ... ... ... мен ... игі әсер ... ... Мұндай бәсекелестік жаңа клиенттермен
белсенді әрі белгілі мақсатағы жарналар арқылы жаңа ... ... ... жұмыстарды қарастырады. Өзара бәсеке сақтандыру
ұйымдарын түгел алғанда олардың бәрінің нақты қаржылық ... ... ... ... қол ... сияқты жұмыс сөз жоқ, нағыз әділетті негізде жүргізілу керек.
Қазақстан аумағындағы сақтандыру ... ... ... ... ... түбегейлі мақсатқа жету үшін, қажыр қайраты ... ... ... ... ... ... Үкіметпен, Президент тарапынан халық
шаруашылығындағы мемлекет меншігінен алу мен ... ... ... ... яғни ... реформаны заң шығару мен
ұйымдық жағынан қамтамасыз ету жөнінде қабылданған шаралар ... іске ... ... ... орай өзге ... ... да қазіргі Қазақстанның экономикасындағы рөлі арта түсуде.
Осы мақсатқа орай экономикалық инфрақұрлым мен ... ... ... құру үшін сақтандыру механизмы енгізіледі, сөйтіп бұл
көп ... бойы ... ... ... ... сақтандыруды
экономикалық котегория ретінде пайдаланудан сондай-ақ сақтандыруды болмашы
әрі жай ғана нәрсе деп ... ... ... қаз ... ... ... мен ... сол
секілді тұрғындардың мүлкін шын мәнінде сақтандыру мен ... үшін ... ... ... ... құрған жөн болады. Бұл мақсат үшін бірнеше
миллиард теңгемен сақтандыру нарығында бірнеше аса мол ... ... ірі ... ... ... қажет.
Бұған жету үшін ұзақ жылдар қаржылы еңбек етіп осы ... ... ... ... Оның ... ... ... қайта сақтандыру
нарығы әлі жоқ. Сондықтан да шет елдегі ірі қатерлерді қайта ... ... ... ... ... бұл ... ... заңдардың
жетілмегендігіде әсер етуде. Мәселен біздің республикада шет ел ... ... тиым ... тіпті бірікен сақтандыру ұйымдарын
құруға да тиым салынған. ... ... ... ... көзқарас мүлдем
ақылға қонбайды.
Нарық экономикасы кезінде мынандай проблемада яғни ... да ... ... ... ... ... ... кез келген сақтандыру
ісін бағалау құнсыздану прцесін ескеруге тиіс. Қорлардың ... құны ... ... ... ... ... ымыралы келісім іздеуге тура
келеді.
Біздің елімізде кәсіпкерлік қызметтер өздерінің алғашқы қадамдарын
имене жасауда, олар ведомстволардың ... ... әр ... ... ... тарапынан да сан алуан кедергілерге ұшырауда, кейбір
тұрғындар тарапынан да жағымсыз ... ... істе ... ... ... ... ... дамыту
жөніндегі сақтандыру ұйымдары іскер қызметкерлерінің бастамасы көп жағдайда
жүзеге аспай жоққа шығарылуда.
Қорытынды.
Сақтандыру экономикалық категория ретінде қаржылық ... ... бірі ... табылады. Ол адам инстинкті ретінде пайда болып,
дамып, қалыптасу арқылы бизнес сферасына өтті.
Сатандырудың шығындарының ... ... ... көзі ... ... ... қоры болып табылады.
Сақтандыру операциялары сақтандыру келісімдері арқылыжүзеге асады.
Сақтандыру – сақтандыру объектілері және сақтандыру жауапкершілігінің
көлемі бойынша классификацияланады. ... ... ... ... салаларға, түрлерге бөлінеді. Ал критерия бойынша сақтандыру қауіп
түрлері бойынша бөлінеді міндеттілігіне байланысты еркін және міндетті
сақтандыру түрлері бар.
Нарықтық экономикаға өту ... ... ... ... ... екі ... сақтандыру, кооперативті
сақтандыруды кіргізеді.
Қоғамға әсер ... ... ... ... ... ... нәтижесінде туындаған шығындарды жабу үшін материалды және
ақша түріндегі резервті-сақтандыру қоры ... Оның ... мен ... ... ... пен ... ... объективті қарама-
қайшылықтардың мәселесі шешіледі.
Сақтандыру маркетингінің міндеттері-сақтандыру нарығын, ... ... ... ... ... ... ... анықтау, сақтандыру қызметінің жаңа түрлерін өңдеу ... ... ... ... оның ... қалыптасу, дамуы
еліміздің экономикасында жүріп жатыр.
Ұлттық сақтандыру рыногында көптеген ... ... ... ... ірі тәуекелдерді сақтандыруға мүмкіндік
бермейді. Мұндай жағдайдан шығудың бір ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру ұйымдары Батыстық сақтандыру
компанияларының қызметін пайдалануға мәжбүр. Осының ... ... ... ... ... ... берілген сақтандыру төлемдерінің
өсуімен қабат жүруде.
Біздің қоғамымыздың экономикалықөмірінде оның ішінде сақтандыру ... мен ... ... алға ... Алдағы кезде сақтандыру
рыногын дамыту бағытында міндетті ... ... ... ... ... Сонымен бірге сақтандырушыларға сақтандыру
төлемдерін жүзеге ... ... беру ... ... ... ... жүйесіне деген сенімді күшейтуге қызымет етеді.
Сақтандыру рыногының ... ... ... ... ... төлем
жасауға қабілетті сұраныстың болуымен, яғни экономиканың ... ... ... ... ... Ал бұл ... ... болып
жатыр. Соған қарап сақтандыру рыногының дамуы қарқынды бола түседі деп
сенемін. Сақтандыру мемлекеттің ... ... бір ... ... және экономикаға инвистиция салуға ... ... ел ... нақты ішкі инвесторлар бола алады. Сақтандыру
нарығын жетілдіру жолдарының негізгі ... ... ... ... ... мүдесін қорғаудың нақты құралы бола алатын
толыққанды, тұрақты қызмет атқаратын ұлттық сақтандыру нарығын қалыптастыру
болып ... ... ... ... оң ... тигізеді.
Сақтандырудың пайда болуының объективті себебі, адамзаттың табиғатты
бұзушы, болжанбаған күштеріне тәуелділігі болып ... ... ... толықтырудың негізгі көзі
сақтанушының жарнасынан құралатын сақтандыру қоры болып ... ... ... ... арқылы іске асады.
Қазақстан Республикасында сақтандыру ісі 90-шы жылдан бастап
дами бастады. Оның негізгі мәселелеріне нәтижелі ... ... ... тарапынан салықтық қысымның болуы, коммерциялық құрылымдар
тарапынан мүдденің ... ... ... ... ... бұл ... ... және де тәжірибенің болмауы т.б. жатады.
Қазақстан Республикасында сақтандыру қызметі тек 1994-жылдан
бастап дами түсті ... ... Сол ... ... ұйымдарында
негізінен ең аз шамада күш-жігер мен шығын жұмсай отырып, клиенттер тарту
мүмкіндігі болатын ... ... ... ... Отандық
сақтандыру ұйымдарының ірі шығынның орнын жабу ... ... де ... бұл ... ... ... мен ... туралы мәселені шешуді талап етеді.
Қазіргі кезде міндетті сақтандыруға автокөлік иелерінің азаматтық
құқықтық ... ... және ... ... ... ... кіреді. Бұл сақтандыру қызметтері
әлемдік тәжірибеде өз даму ... ... ... ... ... ... міндетті сақтандыруға жатпай отыр. Шынына
келгенде біздің елде ауыл шаруашылығы сақтандыруы мүлдем ... ісін ... ... компанияларға мемлекеттік қолдау
көрсетіп, сақтандыру қызметі нарығының монополиялануына жол бермеу керек,
өйткені бәсекелестік қана ... ... ... өз ықпалын
тигізеді.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі (Жалпы және Ерекше
бөлімдері). /Алматы: ЮРИСТ, 2002.-309бет.
2. ... ... ... ... ... заңы /Заң газеті
10 қаңтар 2001жыл.2-4бет.
3. Қазақстан Республикасының ... ... ... ж. ... бағдарламасы. /Егемен Қазақстан 5 желтоқсан 2000ж 4бет
4. Басаков М.И. Страхавое дело в вапросах и ответах. ... ... ... ... Б. ... экономикалық маңызы және қазақстанда қалыптасып
даму кезеңдері» Алматы 2000 ... ... К. К. ... ... Алматы 2000 ж.
7. Жуйриков К. К. «Қазақстандағы сақтандыру күрделі ... мен ... ... 1994 ... ... К. ... теория, практика, зарубежный опыт. Учебник.
/Алматы:2000г-384с.
9. Жуйриков К. Страхавой рынок ... ... ... и
проблемы его развитие. /Банки Казахстана №4 2001г. 22-28с.
10. Шахов В.В. Страхование: Учебник для ВУЗов.-М.:Страховой полис.
ЮНИТИ,1997г-311с.

Пән: Сақтандыру
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 47 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Алаштың жолы15 бет
Сақтандыру компанияларын қайта ұйымдастыру және олардың банкроттығы және Қазақстанда сақтандыру ісінің тиімділігіне олардың әсері44 бет
Халық денсаулығының негізі8 бет
Қазақстан сақтандыру нарығының рөлі7 бет
Банк ісіндегі бәсеке5 бет
Баспа ісіндегі бәсекеге қабілеттілікті арттыру жолдары43 бет
Кiтап iсiндегi жарнаманың рөлi45 бет
Марқакөл мемлекеттік табиғи қорығының табиғат қорғау ісіндегі рөлі47 бет
Қазақ кітап басу ісіндегі алғашқы кітап шығарушылар тәжірибесі49 бет
Абайдың өмірі мен педагогикалық шығармашылығы5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь