Темекі және оның алдын алу жолдары

1) Америкадан шыққан улы өсімдік
2) Көк түтiннiң көлеңкесi.
3) Әуелгi байлық денсаулық
4) «Қазақстанды темекі түтінінен азат ету» , «“Жас отандықтар” темекіге қарсы» акциялары
5) «Жастар нашақорлыққа қарсы» акциясы
Шығыс елдерінде көне Мысыр, Месопотамия, Үндістан және Шын-Машында апиынның дәрі ретінде яки діни ритуалдар кезінде қолданылғаны белгілі. Америкадағы қызылтерілілер де солай істеуші еді. Бірақ, олар апиынды ешқашанда сауда нысанасы ретінде көрмеген-ді. Еуропалықтар XV-XVI ғасырлардан бастап, жаңа құрлықтарды ашқан соң олардың байлықтарын тонай бастаған. Мәселен, голландиялықтар тарапынан құрылған Шығыс Үндістан Серіктігі (Dutch East Indian Company) ХVІ ғасырда Бразилия, Суринам және Куракао елдерінде есірткі заттар өндіріп, мұны әлемдік тиімді саудаға айналдырып үлгереді.Ресми деректер голландиялықтардың 1750 жылында Индонезиядан 100 тонна апиынды Еуропаға экспорттағанын растайды. Дүниежүзінің тең жартысын жаулап алған Британия патшалығы да бұл сауданың дәмін татқан...
Әсілі, апиын (опиум) деген гректің сөзі. Бұдан басқа да есірткі атауларына қарайық: кокаин – испанша (Оңтүстік Америкадан шыққан). Марихуана – испанша (Америкадан шыққан). Героин – грекше. Экстаз – грекше. Наркотик – грекше. Морфин - латынша. Кодеин – грекше. Тинер – ағылшынша. Сигара және сигарета сөздері Америкадағы мая халқының тілінен испан тіліне енген. Ақылды ұл білім іздер,
Ақылсыз ұл шылым іздер - дегендей, кейбір жасөспірімдер салауатты өмір салтын сақтап, спортпен шұғылданып, оқуын оқуда, ал басқалары болса ұлттық болмысымызға жат, жағымсыз қылық танытуда… Мәселе - шылым шегуде. Ал мұны жалпы адам баласына лас дүние, денсаулығына зиян келтіретін кесел екенін бәріміз де білеміз…
Сонау Америкадан шыққан осы бір улы өсімдік 14 ғасырда-ақ белгілі болды. Американы алғаш ашқан Христофор Колумб үндістер тұрмысындағы кептірілген табак жапырағын түтіндете шегу ғұрпы
15 ғасырда мұхиттың бер жағына келді…
Әрине, темекіні тек жастар шегеді дегіміз келмек емес. Бұл кеселмен қазірде әр жастағы екінің бірі ауырады. Еліміздің Денсаулық сақтау министрлігінің мәліметтеріне сүйенсек, жылына бұл кеселден 25 мың адам өмірден озатын көрінеді. Бұған қоса онсыз да мүшкіл демографиялық жағдайымыз тағы бар. Әсіресе қыздар мен әйел адамдардың шылым шегетіні алаңдатады. Ал енді темекінің денсаулығына зиянынан басқа да келтірер кеселін өз алдына. Мәселен, жағымсыз иіс. Әрі қоршаған орта да темекі қалдықтарынан ластнануда.
Тартымды, сүйкімді, көркіне ақылы сай арудың қолына темекі ұстап, тартып тұратынын қоғамдық орындардан жиі көреміз. Егер олардан «Неге мұндай жаман әдетке барасың?»-деп сұрасаңыз, ол міз бақпастан «Өзіме ұнайды» деп жауап қатады.
Бұндай әдет сізге ыңғайсыздық тудырмаса да жақындарың оның денсаулыққа зиян екенін түсіндіруге тырысады.
        
        әл Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Универститеті
Журналистика факультеті
Консалтингтік жоба
Темекі және оның алдын алу жолдары
Тексерген: Кенжегулова Н
Орындаған: Абзолданова Г
Алматы, ... ... ... улы ... Көк түтiннiң көлеңкесi.
3) Әуелгi байлық денсаулық
4) «Қазақстанды темекі түтінінен азат ету» , ... ... ... ... ... ... ... акциясы
Шығыс елдерінде көне Мысыр, Месопотамия, ... және ... дәрі ... яки діни ... ... ... ... қызылтерілілер де солай істеуші еді. ... олар ... ... ... ... ... ... XV-XVI
ғасырлардан бастап, жаңа құрлықтарды ашқан соң олардың ... ... ... ... ... құрылған Шығыс Үндістан
Серіктігі (Dutch East Indian Company) ХVІ ғасырда Бразилия, Суринам ... ... ... ... ... мұны ... тиімді саудаға
айналдырып үлгереді.Ресми деректер голландиялықтардың 1750 жылында
Индонезиядан 100 ... ... ... ... ... тең ... жаулап алған Британия патшалығы да бұл сауданың
дәмін татқан...
Әсілі, апиын (опиум) ... ... ... ... ... да ... ... кокаин – испанша (Оңтүстік Америкадан шыққан). Марихуана – испанша
(Америкадан шыққан). ...... ...... Наркотик – грекше.
Морфин - латынша. Кодеин – грекше. ...... ... және ... Америкадағы мая халқының тілінен испан тіліне енген. Ақылды ұл
білім іздер,
Ақылсыз ұл шылым іздер - ... ... ... ... өмір
салтын сақтап, спортпен шұғылданып, оқуын оқуда, ал басқалары болса ұлттық
болмысымызға жат, ... ... ... ... - ... ... Ал мұны
жалпы адам баласына лас дүние, денсаулығына зиян келтіретін ... ... де ... ... ... осы бір улы ... 14 ... белгілі болды.
Американы алғаш ашқан Христофор Колумб үндістер тұрмысындағы кептірілген
табак ... ... шегу ... ... ... бер жағына келді…
Әрине, темекіні тек жастар шегеді дегіміз келмек емес. Бұл ... ... ... екінің бірі ауырады. Еліміздің Денсаулық сақтау министрлігінің
мәліметтеріне сүйенсек, жылына бұл ... 25 мың адам ... ... ... қоса ... да ... ... жағдайымыз тағы бар.
Әсіресе қыздар мен әйел адамдардың шылым ... ... Ал ... ... ... ... да келтірер кеселін өз алдына.
Мәселен, жағымсыз иіс. Әрі ... орта да ... ... ... ... ... сай арудың қолына темекі ұстап, тартып
тұратынын қоғамдық орындардан жиі көреміз. Егер олардан «Неге мұндай ... ... ... ол міз ... ... ұнайды» деп жауап
қатады.
Бұндай әдет сізге ыңғайсыздық тудырмаса да ... оның ... ... ... тырысады. Қолың мен ауыз қуысынан мүңкіп ... ... ... де бұны ... ... Бұл ... өз ... екенін және оның сіз үшін қауіпті екенін естіген де ... бұл ... ... ... ... ... жасөспiрiм бала күндерден бастағандардың өмiрi ... 10-15 ... ... Әлемдiк ғалымдардың зерттеуiнше өкпе
рагы ауруының 90 пайызын шылым шегетiндер иеленедi. ... елде ... бiрi ... ... Мәселен, ерлердiң 62 пайызы, әйелдердiң 18
пайызы.
Темекiнiң құрамында никотин қышқылы, ... ... ... ... ... сияқты адам денсаулығына аса зиянды улы заттар бар. Бұлардың iшiндегi
ең қауiптiсi – никотин. Темекi ... ... ... ... өкпеге, өкпеден
қан тамырлары арқылы адамның бүкiл денесiне ... Қою ... ... ... ... асқазанға барады. Сонан соң таңдайдағы, ерiндегi,
тiлдегi сiлекей бездерiн уландырады. Қан ... ... миға ... у
нәзiк нерв клеткаларын әлсiретiп, iстен шығарады. Көк түтiннiң салдарынан
адамның ... қан ... ... одан қан жүру ... ... күш
көп түсетiндiктен жүрек талмасына алып келедi. Миға баруға тиiс қан ... ол өз ... ... iстей алмайды. Барлық ағзаларға ... бас ... ... сыздап, аяқ-қол қақсайды. Темекi
шегетiндер стенокардия, инфаркт, ... ... ... ... душар
болуы мүмкiн.
Зерттеушiлердiң дерегiнде дүние жүзiнде жыл сайын темекi шегу салдарынан
2,5 миллиондай адам ... ... ... Әлем ... темекiнiң адам
денсаулығына зияны жайлы жазылған 50 мыңнан астам кiтап ... ... ... шегушiлiктiң алдын алу және оны шектеу туралы» заң
қабылданған.
Қазiргi бiздiң қоғамда бiр ... ... ... ... - ... қатарын қыз-келiншектерiмiздiң толтыруы. Болашақ ана болатын
бүгiнгi қыздарымыз көшеде сiздi тоқтатып, оттық ... ... ... қалса, арулар кәдiмгiдей таңданатын күйге жеттi. Темекiнiң түтiнiне
уланған қыздарымыздың ... ... оқу ... ... ... ана ... денi дұрыс сәби тудыра алмайтынын түсiнбейтiн ... ... ... ... ... ... сәби жарымжан, әлжуаз
немесе есi ауысқан болып жарық дүниеге келуi ... ... ... ... ... ... ... шалдыққандар көптеп кездеседi.
Жастай шылымға үйренген балалар ұмытшақ келедi. Нерв жүйкесi зақымданған
жасөспiрiмдердiң ... оқу ... ... ... ашушаң
болады. Қан айналымы нашарлап, басы ... көз ... ... ... жайлы
деректердi зерттеушiлер алға тартады. Әр нәрсеге бейiм тұратын жасөспiрiмде
темекiнi ауыздан, ... ... ... сән ... тартады. Сөйтiп жүрiп
денесi уланып, одан ... ... ... ... Жеткiншектер өздерi пiр
тұтатын адамдардың темекi шеккенiн көрiп ... ... ... ... ... шылым шегуi оларға қатты әсер етедi. Соңғы
кездерi жастар ерiннiң астына насыбай ... әдет ... ... ... ... жол ... мүмкiн.
Дүние жүзі ғалымдарының зерттеуінше, өкперагы ауруларының 90 пайызы шылым
шегетіндердің үлесіне тиеді екен. Егер шылым ... ... 20 тал ... ... өкпе рагы ... шалдығу қаупі өзгелерге қарағанда 10-15
есе артып, ал бүйрек дертіне бес есе көп шалдығады екен.
Шылым ... қан ... ... ... қан тамырларының жұмысын
нашарлатып, оларды жіңішкертіп, қан қысымын ... ... ... ... ... ... ... әсерінен адамдар жазылмас
кеселге тап ... ... ... шылымның адам денесіне
зияндылығынан атпалдай азаматтар жұмысқа жарамсыз ... ... ... ... айтады.
Түтінді әр жұтқан сайын адам ... ... ... Ғалымдар пікіріне
сүйенсек, шылымды жасынан шеккеннің зияны көп, әсіресе, түтінді ... ішке ... көп ... қауіпті көрінеді. Темекі шегуді тым ... адам өз ... 10-15 ... ... ... өз ... қауіп
төніп тұрғанын біледі, бірақ біле тұра ойланбайды.
Сіздер мына мәселеге көңіл аударыңыздаршы. Темекі құрамында 4000 ... зат ... ... ... ... ең ...... (қарамай), көмір тотығы және ракқа шалдыратын (кансереген). Егер 100-
120 миллиграмм никотинді адамның ... ... адам сол ... ... ... ал екі ... ораулы темекінің құрамында 100-120 мг.
никотиннің болатыны екінің біріне белгілі.
Күніне екі қорап темекі шегетін адамдар бар, олар неге ...... тууы ... Іс ... ... ... ... ағзада бірден
байқалмайды. Тек бір тал ораулы темекі шеккен адамның денесіне 1,5-2 мг.
мөлшерінде никотин ... ... тыс, бір ... ... бір ... емес,
күні бойы шеккендіктен никотинді төте ... ... ... ... ... шеккендер дереу уланып өлмейтіні сондықтан.
Тек бір тал ораулы темекі шеккен адам ағзасында никотиннің ... ... ... ... және норадренамен деп аталатын
гармондардың жұмысы бұзылады. Осының кесірінен асқазанның қышқыл сұйықтығы
(запран) ... ... ... ... ... ... сайын асқазанында
гастрит (асқазан қабыну) және жара ... ... ... ... ... ... белгілі мөлшерде жиырылады да,
жүрек бұл жұмысты атқару үшін ... ... қан ... ... Миға
баратын қан азаяды. Ми өз күшінде жұмыс істемейді, ... ... ... үсті бездерінен адренамен атты гармон қабынады да, бүтін
денені өртейді. Тамырлар жиырылады, ... ... ... ауырсынады, қан
қысымы жоғарылайды. қол, аяқ тамырлары тартылып, қол мен аяққа баратын қан
азаяды, қол мен аяқтың қызуы ... ... ... әсерінен дененің барлық ағзаларында тамырдың
жиырылуынан қан аз өтеді, бұл дененің, бүтін ағзалардың өз деңгейінде ... әкеп ... Ми ... де ... жағдай. Демек, темекі
тартатындардың жүрегі тез соққандықтан жүректің ... және ... ... ... ... ... ... қан мен ауа азаяды. Темекі
түтініндегі төрт мыңнан астам зиянды заттың біреуі – ... ... ... тетігінен шыққан улы газдардың бірі. ... ... бұл да ... бір ... ... ... түйіршіктердің дене жасушаларына ауа жеткізетіні бізге белгілі. Бір
ортаға әрі ауа, әрі ... ... ... ... ... ... ауадан
кемінде 100 есе құштарлықпен қан түйіршіктеріне жабысып, оларды ортадан
ығыстырады. Темекі шеккендердің қан ... 5-8 ... ... қысымында қалады да, ауа жеткізе алмайды, керексіз болып шеттеп
қалады. Нәтижесінде, темекі шеккендер ... ... өте ... Шылым адамның жалпы ағзаларының жұмыс істеуіне, көңіл-күйіне,
қабілетіне, түйсігіне, ажарына, ақылына әсер етеді.
Тағы ... ... ... ... ... қасында отырғандардың
ағзасы темекі түтінінен көп мөлшерде зардап тартады. Мұндай жағдайлар кез
келген ... ... ол өз ... ... ... ... ... артады.
Еркектер және әйелдер арасындағы жыныстық тәбетсіздіктің басты себептері ... ... ... ... ... қалған темекі шоғынан басталды, мас
болып, шылым шегіп жатып ұйықтап кетіп, өзі де өртеніп, дүниесі де ... ... ... Ат ... ... ... ... өрттер
темекінің жасудай шоғынан басталады.
Дүние жүзінде жылына үш миллион адам темекі зардабынан жабысқан аурулардан
өледі екен. Әлемде әр 13 ... бір ... әр 65 ... бес адам ... көз ... ... ... тартқан ана өмірге жарымжан бала алып келде. ... ... ... ... сүтіне араласып, осы арқылы сәби ... көп ... біле ... ... ... темекіден өкпе рагы, жүрек ауруы, амфизем,
тыныс жолдары қабынуы сияқты аурулар пайда болады. ... ... ... ... егер ... ... ... арылса, денсаулығы түзеліп,
сауығып, өмірі бір қалыпқа түседі.
Байқап отырсақ, көп ... ... адам ... тартады, қаншасы тастады,
қанша адаммен шылымды тастату жөнінде жұмыстар ...... ... ... алынып, зерттеулер жүргізеді.
Ауыл жастары насыбайға үйір бола бастады. Кейінгі кезде мектептерде ... және одан ... ... ... ... ату ... ... бұл жаман әдет жоғары сынып оқушыларында, арнаулы орта білім
беретін колледждерде, ... оқу ... кең ... ... ... насыбайға үйір болуы, шамасы ... ... ... ... ... ... жөнінде менде ешқандай
тексерілген мәлімет жоқ. Сондықтан нақты мысалдар келтіру өте ... ... ... ... ату күн ... сайын кең таралып барады.
Базардағы және көшедегі насыбай сататын ... ... ... бар, ... бар ... ... келіп, насыбай сатып алады. Кешке
қарай насыбай ... ... ... ... Мектептегі жағдайларды да жақсы
таныс.. Біздің ойымызша, шылым сияқты насыбай да зиянды ... бірі ... ... ... ... ... мекемелер, қүқық қорғау
органдары қолға алып, ... ... ... ... жаман әдеттен арылуына қол ұшын беруі қажет. ... ... ... жаны ... қауым бұл мақалаға байланысты өз
кеңестерін ортаға ... ... ... арада Англия мен Уэльс едерінде мейрамханалар мен ... ... ... ... ... ... ... тиым салынады деп күтілуде.
Адам денсаулығын сақтауды ұран тұтқан белсенділер "бұл шара жеткіліксіз,
өйткені ел - жұрт ... ... бар мен ... ... одан әрі ... ... деп айтады. Британ үкіметінің мына соңғы бастамасы қоғамдық
жерлерде темекі шегуге тиым ... ... ... ... үндесіп
тұр - ақ.Елдердің біразі қоғамдық жерлерде темекі тартқызбайды. Наурыз
айында мейрамханалар мен ... ... ... ... ... тиым салды. Одан үлгі алып, дәл сондай шараны Норвегия мен Мальта
және Европаның бірқатар мемлекеті де қолданды. ... ... ... ... ... отырғанын Шотландия жариялаған болатын. Испания да
қоғамдық жерлерде темекі шегіді шектегісі келетінін ... ... ... ... ... тиым ... Англия мен Уэльс секілді, мейрамханалар мен сыраханалардың
біразінда ... ... ... ... АҚШ пен ... кейбір штаттарында
да темекі шегуге тиым салынған. Австралия ... ... ... ... 2007 - жылы тиым салатынын айтады.
Бірақ халықты темекі зиянынан сақтау шарасы тек ... ... ... тауып отыр деуге болмайды.
Совет Одағы күйрегелі бері Ресейдегі өмір ұзақтығының күрт қысқарғанына бір
жағынан темекі себепші ... ... ... ... темекі шегуді
шектейтін заң жобасы қазір Ресей парламентінің қарауында.
Үкімет шаралары қызу пікірталастың арқауына айналған
Дегенмен, транспорт ... ... ... болмайды деп айтқан ереженің
еленбей жатқанын айту ... ... ... ... ... шегуге тиым салған. Бірақ онда да ол
тиымды жиі жиі ... ... ... ... ... мектеп пен
ауруханаларда темекі тартқызбайды.
Ал енді Гималайдағы кішкентай ... ... ... ... ... ... ... демек темекі тартуды заңсыз етіп отыр.
«Қазақстанды темекі түтінінен азат ету»
Қазақстанда темекі шегу проблемалары мынандай дәйектермен шартталған:
Қазақстанда 90-шы жылдардың басынан бастап ... ... ... бір ... ... 2,2 ... артқан.
2005 жылы Алматы қаласында тек қана екі ай ... ... ... 20 өрт орын ... 11 адам қаза тапты.
Қазақстанда темекі шегумен байланысты салдарлардан күніне 70 адам ... Айта ... ... қатарлі ісік ауруларына шалдығушылық және соның
нәтижесіндегі өлім-жітім құрылымында бірінші орынға табан тіреген ... ... 90% ... ... шегу ... ... ... әрекеттестік Қор жүргізген зерттеулердің алдын
ала мәліметтеріне сәйкес, Қазақстанда өкпе қатерлі ісігі бір жағдайының
құны ... ... аса АҚШ ... ... ... ... өкпенің қатерлі ісігі деген өмірінде алғашқы қойылған
диагнозбен ... 3000 ... ... 12 ... ... ... ... шегу деңгейі 23% құрайды.
Ерлердің 40,7% және әйелдердің 8,6% тұрақты ... ... ... өмір ... Ұлттық Орталығы жүргізген зерттеулердің салыстырмалы
талдауында темекі шегу деңгейінің жалпы тұрақтылығы байқалғанымен де ... саны ... мен ... ... ... шекпейтін отбасына қарағанда темекі шегетін отбасындағы ... ... ... және ... ауруларына жиі шалдығатыны
дәлелденген. Бір адам темекі шегетін үйде 68,4% бала сырқаттанады, екі адам
шексе 83,8%, ал үш адам ... іс ... сау бала ... ... өндіретін өңірдегі балалардың басқа аймақтардағы өзі
қатарлас балалармен салыстырғанда ... 70% ... ... ... ... ... 1 ... дейін шетінеп кетуінің себебі
болады: шешесі шексе – 3,0 есе, ... ... – 4,1 ... ... денсаулық сақтау ұйымының темекіге қарсы ... ... ... мақұлдады
Парламент мәжілісінің жалпы отырысында бүгін депутаттар "Дүниежүзілік
денсаулық ... ... ... ... ... ... негіздемелік
конвенциясын ратификациялау туралы" заң жобасын мақұлданғаны белгілі.
"Конвенцияның мақсаты - ... және ... ... ... ... салдарынан, сондай-ақ темекіге қарсы күрес шаралары үшін ... ... ету ... ... пайдалану, темекі түтіні әсерінің
әлеуметтік, экологиялық және экономикалық салдарынан ... ... ... ... ... қорғаныс және қауіпсіздік жөніндегі
комитетінің қырытындысында.
Құжат ережелері темекіні тікелей және ... ... ... демеушілікке және оны насихаттау мен контрабандалық жолмен
әкелуге тыйым салу жөніндегі іс-шараларды енгізуді реттейді. ... ... ... ... ... қол ... үшін ... сақтау
құралы ретінде темекі өнімдеріне салық салу ... ... ... бұл ... ... ... қорабы мен бумасындағы ескертпе
жазудың көлемін 50 процентке дейін ұлғайтуды ұсынады. Ал ... ... бұл ... ... ... ... 1 ... 20 процентін иемденуді көздейді.
Конвенцияға Қазақстанның БҰҰ-ның жанындағы тұрақты өкілі 2004-жылдың ... ... қол ... ... ... қол ... ... болды. Заң жобасы парламент сенатына жіберілді.
“Жас отандықтар” темекіге қарсы
 1-2 қараша күндері облыс орталығында “Жас ... ... ... қарсы
қозғалыс белсенділерінің және “Қазақстанды темекі түтінінен тазарту” ұлттық
коалициясының ұйымдастыруымен қаладағы жоғары оқу ... ... ... қатысқан акциялар болып өтті. Облыс орталығында өткен ... ... ... ... ... ... ... атқарушы директоры Талапқали Ізмұханбетов қатысты.
Ал жалпы темекіге қарсы күрес жөніндегі Дүниежүзілік конвенция ... ... ... ... ... үдерісінің барысын тездету бағытын қолға
ала бастады. Конвенция жер жүзінде темекі бұйымдарының ... ... ... ... ... ... табылады. Дүниежүзілік құжаттың
алдына қойған мақсаты – бүгінгі ... мен ... ... ... құртатын темекіден сақтап қалу болып отыр. Темекі түтінінің аса
зиянды екенін жастардың санасына жеткізіп, оның ... ... ... ... ... СПИД індетінен, құс тұмауынан, өкпе ... ... ... ... ... ... ... түспейтін
вирустармен күресудің қажеті жоқ. Темекі шегуді шектеу үшін аса көп қаражат
бөлу де керек емес. Мұнда ең ... – әр ел осы ... ... ... ... ... саяси жігерлілік пен түсінушілікті талап
етсе болды. Үкіметке өз елінің, халқының және ... ... ... ... ... көрсетуге мүмкіндіктері бар.
Салауатты өмір салтын қалыптастыру, темекі шегу, темекі өнімдерін ... қою ... ... ТМД және ... Азия елдері арасында алдыңғы
орында болғанымен, темекі шекпеуді ратификациялау ... екі ... ... жылы ... ... ғана ... қосылған-тын. Сондықтан да бұл маңызды
құжаттың қазақстандықтардың да денсаулықтарын сақтауда аса ... ... ... ... ... ... ... қолға алу үшін
“Қазақстанды темекі ... ... ... ... мен ... ... қанаты өз күштерін біріктіріп, белсенді ... ... ... ... бұл ... еліміздің бірқатар қалаларында, облыс
орталықтарында акциялар өткізуде. Қозғалысқа қатысушылар акциядан соң, ... ... ... Темекіге деген сұранысты ... ... ... ... ... ... ... елімізде дүниежүзі
бойынша темекінің бағасы өте арзан екені айтылды.
Әр ... таза ауа ... ... бар. Олай ... көшеде, мекемелерде
темекі шегуге тыйым салуды қолға алу ... ... ... ... ... ... ... басталатын болашақ үшін Елбасына, мемлекеттік
органдарға, Парламент депутаттарына ... ... ең ... ... шара болып табылатын Дүниежүзілік конвенцияға
тездетіп қосылу үшін көмек сұрады.
Бұдан кейін акция Қарағанды, Алматы қалаларында жалғастырады.
2006 жылы ... 13 күні ... ... қарсы акциясы өтті. Акция
төрт күнге созылды. ... ... ... ... ... ... ... Алматы қалалық әкімдігі, Білім және ғылым
министрлігі ұйытқы ... ... ... орта ... мен ... ... болды. Акцияның өткізілу барысында БҰҰның арнайы өкілі ... ... ... ... және ... алу туралы дәріс оқыды.
Салауатты өмір салтын қалыртастыру проблемалары ... ... ... ... ... ... (2004 жыл)
Қазақстан тұрғындарының 39,4 % пайызы ішімдік ішеді, оның ішінде балалар –
9,9%, жасөспірімдер – 21,5%, ... -50% ... ... ... балалар зиянды әдетке ... ... 13 ... үйір ... ... ... ... ішімдікке әуестіктің өсуіне себеп болатын
бірнеше жағдайды атап өтуге ... ... ... ... ... өзара түсіністіктің жоқтығы; стресті жағдайларды жеңе алмаушылық;
өмірлік дағдылардың, соның ... ... ... қатынас жасау
дағдысының болмауы; ішімдіктен, есірткеден бас тартуға және қысымға қарсы
тұруға ... ... ... оңай қол ... ... алкогольді ішімдіктердің еркін сатылуы және жарнамалануы; жастар ... ... ... ... ... ... өз ... болмауы; балалар мен жасөспірімдердің бос уақытын
өткізу проблемалары.
Салауатты өмір ... ... ... ... ... бірі –
халық арасында, соның ішінде жастар мен ... ... ... , ... ... ... ... бағытталған ағарту және алдын алу
жұмыстары. Мәселен, оқу орындарында “Валеология” бағдарламасы енгізілген,
педагогтарға, ... ... ... мен ... ... ... емес ұйымдардың ... ... ... ... жөніндегі интерактивті семинарлар
мен тренингтер өткізіледі. Жастар волонтерлік алдын алу ... ... ... ... ... ... құралдары осы
мәселеге мұқият көңіл ... ... ... мен ... ... ... ... Халық үшін алкогольге тәуелділіктің
алдын алу жөніндегі ақпараттық-ағарту материалдары үздіксіз басылып тұрады.
Дүниежүзілік денсаулық ... ... ... ... күрес жөніндегі
негіздемелік конвенциясында заң базасын ... ... өмір ... мәселелері, қоғамда темекі тартуды азайтуға жұмылдыру, үкіметтік
емес ұйымдармен қарым қатынас жасау мен ... ... ... жәрдемді жетілдіру, психоәлеуметтік қолдау көзделген.
Аталған концепция сектораралық ... ... ... осы ... ... және ... ... органдары тарапынан бұл мәселеге тиісті
дәрежеде көңіл бөлінген жоқ.
Халық ... ... ... ... ... ... мен
жасөспірімдердің темекі тартуын алдын алу үкіметтің ... ... әр ... ... да, ... белсенділікті талап етеін
күрделі проблема.

Пән: Валеология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Өңделген өнімдердің технологиясы14 бет
"Аддиктивті жүріс-тұрыспен психологиялық жұмыс."3 бет
«Зиянды әдеттерден аулақ бол!». Тәрбие сағаты7 бет
Ішімдік13 бет
Адам және оның денсаулығы пәнінен салауыттану жүргізетін сабақтар жүйесі25 бет
Адамдардың денсаулығына әсер ететін негізгі факторлар8 бет
Акцизделетін қызмет түрлерін есептеу және рәсімдеу тәртібі34 бет
Аналар темекiге қарсы3 бет
Ауруды болдырмау және салауатты өмір салтын ынталандыру28 бет
Баланың дамуындағы ойынның әлеуметтік–педагогикалық маңызы61 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь