Дельфи тілінде берілгендерді өңдеу әдістері

І КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
ІІ ДЕЛЬФИ ТІЛІНДЕ БЕРІЛГЕНДЕРДІ ӨҢДЕУ ӘДІСТЕРІ

2.1 Берiлгендердiң жай түрлерi ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 5

ІІІ
МӘЛІМЕТТЕРДІ БЕРІЛГЕНДЕР ҚОРЫ АРҚЫЛЫ БАСҚАРУ ӘДІСТЕРІ
3.1 Сұраныстар жасау әдістері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 17

ІV
КАДР БӨЛІМІ АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕСІНІҢ ПРОГРАММАЛЫҚ ШЕШІМІ
4.1 Берілгендер элементтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 27
4.2 Кадр бөлімі жұмысын жүргізу программасымен жұмыс істеу инструкциясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

31
V ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .33

VI ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 36
Тақырыптың өзектілігі. Delphi жүйесінде мәліметтер қорын басқару жүйесінің мүмкіндіктерін пайдалану, мәліметтер қорын басқару жүйесінің едәуір дамыған мүмкіндіктерін игеру. Кадр бөлімі жұмысындағы мәліметтерді Дельфи тілінде автоматтандыру.
Ақпараттық технологиялардың жаңа әлемге ауқымды әсер етуі әр түрлі салаларында айқын көрініс тапты. Осы технологиялардың арқасында миллиондаған адамдардың еңбек әрекеттерінің шарттары мен мазмұны өзгеруде, күрделі өндірістік тапсырмалардың шешілуі түбегейлі тездетілуде, басқарудың тиімділігі анық өсуде. Жаңа мамандықтар және жаңа жұмыс орындары пайда болуда, бұрын болмаған өндіріс салалары құрылуда, дәстүрлі формалардың қызметтері өзгеруде.
Әрбір мекемеде өзінің қызметкерлер есебімен айналысатын кадрлар бөлімі болады. «Кадрлар есебі» сөздері қызметкерлерді жұмысқа қабылдауды түсіндіреді, олардың жұмысқа орналасуынан бастап, жұмыстан шығу уақыт аралығын қамтиды. Қосымша түрде кадрлар бөлімі бухгалтерия мен сыртқы мекемелерге, мысалы, Зейнеткерлік фондтарға көптеген есептерді құрып, тапсыруы қажет. Кадрлар бөлімінің жұмысы заңмен қарастырылған. Жекелеген түрде, жұмысқа қабылдау немесе жұмыстан шығару формалары, қызметкерлердің жеке карточкалары, есептер формалары қарастырылады. Кадрлар бөлімі еңбек ресурстарға қатысты басшылықтан келген қызметкерлер сұранысына жауап береді.
Delphi – де мәліметтер қорын құруға және оны ары қарай демеуге арналған құралдармен қамтамасыз ету, сонымен қатар, кез келген мәліметтер қорымен жұмыс жасауға арналған қолданбалы программаларды құру мүмкіндігі мол.
Дельфи тілінде жазбалармен жұмыс жасауда төмендегідей мүмкіндіктерге ие.
• Кестеге бір немесе бірнеше жазбаны қосу;
• Кестеден бір немесе бірнеше жазбаны қою;
• Кейбір өрістердің бір немесе бірнеше жазбаларындағы мәндерді жаңарту;
• Берілген шартты қанағаттандыратын бір немесе бірнеше жазбаларды табу.
Кестені құру кезінде кестеде берілген мәліметтерді автоматты түрде басқару. Мәліметтер қорының әр кестесі ақпараттық жүйенің бірдей типті объектілері туралы мәліметтерді сақтауға жолдар мен бағаналардан тұратын жазбаларынан іздеу жұмыстарын жасау. Мәліметтер базасын басқару жүйесін құру қиын болған облыстар үшін құру, сонымен қатар басқару түсінігі болып жатқан процестер шешімі интелектуалды әдістермен мағынаны басқару білімдері жеке тапсырмаларда шешімі автоматизацияланады.
1 Айсағалиев С.Ә., Иманқұл Т.Ш. «Тиімділеу әдістерінің дәрістері»- Алматы:2004. -360б.
2 Бойко В.В., Савинков В.М. Проектирование баз данных информационных систем. М.: Финансы и статистика, 1989г.
3 Вендров А.М. CASE-технологии. Современные методы и средства проектирования информационных систем. -М.: Финансы и статистика, 1998г. -176 с.
4 Глушаков С.В., Ламотько Д.В. Базы данных – Харьков: “Издательство АСТ”, 2005
5 Гольцман В. MySQL 5.0. Библиотека программиста, 1-е издание, 2010 год-256 стр.
6 Гофман В.Э, Хомоненко А.Д. Delphi 5.- СПБ.: БХВ-Санкт-Петербург, 1999г. - 800 с.
7 Гофман В.Э, Хомоненко А.Д.Работа с базами данных в Delphi.- СПБ.: БХВ-Санкт-Петербург, 2000г.- 656 с.
8 Грабер М. Введение в SQL. - М.: "ЛОРИ",1996г. - 340 с
9 Дейт К. Дж. Введение в системы баз данных. - Киев: Диалектика, 1998 г. - 784с.
10 Диго С.М. Проектирование и использование БД: Учебник для студентов вузов. М.: Финансы и статистика, 1995г.
11 Днепров А. Видеосамоучитель. Microsoft Access 2007 (+CD)
1-е издание, 2008 год.-240 стр.
12 Камардинов О. Х.Жантелі, Delphi программалау ортасы, Шымкент – 2002.
13 Компьютерные технологии обработки информации: Учебное пособие /Под ред. С.В. Назарова. - М.: Финансы и статистика, 1995г.
14 Конопка Р. Создание оригинальных компонент в среде Delphi: Пер. с англ. - К.: НИПФ - “ДиаСофт Лтд.”, 1996г. - 512с.
15 Куртер Дж., Маркви А. “MICROSOFT OFFICE 2007” - Санкт-Петербург: Питер, 2008
16 Петкович Д. Microsoft SQL Server. БХВ-Санкт-Петербург 2008г.
17 Поспелов Г.С. Искусственный интеллект – основа информационной технологии. М.: Наука, 1988г.
18 Рудалев В.Г., Крыжановская Ю.А., Разработка приложений баз данных в среде Delphi, Часть 1., Воронеж 2002г.
19 Рудалев В.Г., Крыжановская Ю.А., Разработка приложений баз данных в среде Delphi, Часть 2., Воронеж 2002г.
20 Сапарбаев Ә.Ж,Ахметов Қ.А, Мақұлова А.Т. «Экономикалық – математикалық әдістер мен модельдер»- Алматы:2005. -372б.
21 Симонович C. В. “Информатика – базовый курс”, 2-е издание - Санкт-Петербург: “Пресс”, 2005г.
        
        ЖОСПАР
| І |3 ... ... | ... ... ... ... ... ӘДІСТЕРІ | ... ... жай ... |5 |
| ... |
| |...... | |
| | | ... ... ... ҚОРЫ АРҚЫЛЫ БАСҚАРУ ӘДІСТЕРІ | ... ... ... ... |17 |
| ... |
| |....... | |
| | | ... |КАДР БӨЛІМІ АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕСІНІҢ ПРОГРАММАЛЫҚ ШЕШІМІ | ... ... ... |27 |
| ... |
| ... | ... ... ... ... ... программасымен жұмыс істеу | |
| ... |
| ... | ... ... ... ... Delphi ... мәліметтер қорын басқару
жүйесінің ... ... ... ... ... жүйесінің
едәуір дамыған мүмкіндіктерін игеру. Кадр бөлімі жұмысындағы мәліметтерді
Дельфи тілінде автоматтандыру.
Ақпараттық технологиялардың жаңа әлемге ауқымды әсер етуі әр ... ... ... ... Осы ... ... адамдардың еңбек әрекеттерінің шарттары мен мазмұны өзгеруде,
күрделі өндірістік тапсырмалардың шешілуі түбегейлі тездетілуде, басқарудың
тиімділігі анық ... Жаңа ... және жаңа ... ... ... бұрын болмаған өндіріс салалары құрылуда, ... ... ... ... ... ... ... айналысатын кадрлар бөлімі
болады. «Кадрлар ... ... ... жұмысқа қабылдауды
түсіндіреді, олардың жұмысқа орналасуынан бастап, жұмыстан шығу ... ... ... түрде кадрлар бөлімі бухгалтерия мен сыртқы
мекемелерге, мысалы, ... ... ... ... ... ... Кадрлар бөлімінің жұмысы заңмен қарастырылған. Жекелеген
түрде, жұмысқа қабылдау немесе жұмыстан ... ... ... ... ... ... ... Кадрлар бөлімі еңбек
ресурстарға ... ... ... қызметкерлер сұранысына жауап
береді.
Delphi – де мәліметтер қорын құруға және оны ары қарай ... ... ... ету, ... қатар, кез келген мәліметтер қорымен
жұмыс жасауға арналған қолданбалы программаларды құру ... ... ... ... ... ... төмендегідей мүмкіндіктерге ие.
• Кестеге бір немесе бірнеше жазбаны қосу;
• Кестеден бір немесе ... ... ... ... ... бір немесе бірнеше жазбаларындағы мәндерді жаңарту;
• Берілген шартты қанағаттандыратын бір немесе бірнеше жазбаларды табу.
Кестені құру кезінде кестеде ... ... ... ... ... ... әр кестесі ақпараттық жүйенің ... ... ... ... сақтауға жолдар мен бағаналардан тұратын
жазбаларынан ... ... ... ... ... ... ... қиын болған облыстар үшін құру, сонымен қатар ... ... ... ... ... интелектуалды әдістермен мағынаны басқару білімдері
жеке тапсырмаларда шешімі ... ... ... Delphi – де ... ... ... және
оны ары қарай демеуге арналған құралдармен қамтамасыз ету, сонымен қатар,
кез келген мәліметтер қорымен ... ... ... ... ... қызметінің жұмысын автоматтандыратын ақпараттық жүйе жасау.
Қойылған мақсатқа жету үшін ... ... ... ... ... ... ... жүргізу;
- барлық кешеннен автоматтандыру тапсырмаларын таңдау;
- қызметі ұқсас бар ... ... ... ... ... басқару жүйесін және ... ... ... таңдауды жүзеге асыру;
- программалық жабдыққа қойылатын талаптарды талдау;
- мәліметтер базасын құру;
- таңдалған ... ... ... ... ... ... іске
қосу;
- қолданушы қосымшасын жобалау;
- қолданушының қосымшасын ... ... ... ... ... ... ... таңда көптеген кәсіпорындарда
кадрлар бөлімі құжаттармен жұмысты қолмен жүргізетіндігі және бір есепті ... ... ... Кадр ... программалық жабдықты құру
ақпаратты жинау процесін тездетеді, ... ... қате ... төмендетеді, қызметкер туралы ақпараттың болмау мүмкіндігін
жояды. Сонымен қатар программалық жабдықты ... ... ... кадр бөлімінде жұмыс жасайтын қызметкерлердің қол еңбегін олардың
қызметін автоматтандыру есебінен қысқарту болып табылады.
Зерттеу пәні. ... ... ... ... ... ... ... ретінде кадр бөлімі жұмысын автоматтандыру
процесі алынды.
Ғылыми ... ... ... ... ... – бұл ... ... жұмыс жасайтын қызметкерлер. Қызметкерлерсіз бірде бір
кәсіпорынның ... етуі ... ... ... ... ... ... ұйымның көлемін анықтайды. Адамдарды, басқа да ресурстар сияқты
есепке алу керек және олар туралы ақпарат жиналып, сақталуы ... ... ... ... жəне қызмет жасауына қойылатын талаптардың бірі
– ол жаңа ақпараттық технологиялардың ... ... ... бар болуы. Оның маңыздылығы ақпараттық берілгендері бар
басқарушылық ресурстарының деректер ... ... ... ... ... ... ... жұмыстарында есеп алу
бағытындағы мекеменің кадр бөлімінің жұмысын автоматтандыратын ... ... ... туындады.
Курстық жұмыстың құрылымы. Курстық жұмыс кіріспе, теориялық бөлімнен,
қорытынды және пайдаланылған әдебиеттер тізімі, қосымша және 36 ... ... ... БЕРІЛГЕНДЕРДІ ӨҢДЕУ ӘДІСТЕРІ
1.1 Берiлгендердiң жай түрлерi
Дельфи тiлiнде кез келген мәлiметтер – айнымалы шамалар, ... ... ... ... ... сипатталады. Кез келген
объектiнiң мәндерi және оларға қолданылатын ... ... ... ... ... Мәлiметтер түрлерi жай және құрылымды болып екi
топқа бөлiнедi және түрлер құрылысы 1-суретте көрсетiлген.
Сурет 1. Мәлiметтер түрлерiнiң жiктелуi
Жай ... ... ... ... олар ... ... және
реттелiп орналасуы есептеледi. Осы қасиеттерiне байланысты жай ... деп ... Егер ... ... ... жиынымен немесе басқа да
тiзбектеле орналасқан объектiлердiң мәндерiмен жұмыс ... ... ... ... ... ... жатпайды.
Дельфи тiлiндегi жай немесе стандартты деп нақты және бүтiн сандарды,
логикалық және ... ... ... түрлердi атайды.
Жай түрлерiндегi нақты және күнделiк - уақытты (Date - Time) ... ... ... ... ... ... реттелген түрлерге
бүтiн, символдық, логикалық, санаулы және шектелген ... ... ... ... ерекшелiгi - әрбiр реттелген түрге ... ... ... мәндерiнiң саны шектеулi болғандығы. Оларды
белгiлi бiр ... ... және ... ... бiр ... санды - реттегi
нөмiрiн сәйкестеуге болады.
Реттелген шамаларға мәннiң реттегi ... ... ORD(X) ... ... Бүтiн шамалардың ORD функциясы шаманы өз мәнiн қайтарады.
Мысалы, ORD(10)=10, ORD(-10)= -10.
Реттелген шамаларға PRED(X) функциясы ... Х ... ... яғни (ORD(X) -1) ... қайтарады және SUCC(X)= (ORD(X)+1) -
реттегi Х шамадан кейiн орналасқан мәндi анықтайтын функцияларын қолдануға
болады.
Мысалы,
Var c: ... 5; write (c, pred (C) , succ (C)); ... ... ... баспаға келесi мәндер шығарылады: 5 4 6
Сонымен ... ... ... төменгi кестеде көрсетiлген
функцияларды қолдануға болады (Кесте 1).
Кесте 1
Реттелген шамаларға ... ... ... |Қолданылуы ... (T) |Т ... ... ең кiшi шамасын анықтайды |
|High(T) |Т реттiк түрдiң ең ... ... ... ...... ... нөмiрiн анықтайды |
|Pred(X) ... Х ... ... ... мәнiн |
| ... ... ... Х ... ... ... ... |
| ... ...... ... i-ге ... егер i |
| ... онда I=1 деп саналады ...... ... i-ге үлкейтедi, егер i |
| ... онда I=1 деп ... ... шамалар.
Бүтiн түрлер қатарына бүтiн сандар жиыны жатады. ... ... ... iшкi ... ... ... бiр, екi,
төрт немесе сегiз байтпен ... ... ... 9 ... ... ... ... көрсетiлген. Бүтiн сандар реттелген шамалар түрiне
жатады, оның реттегi нөмiрi шаманың өз мәнiмен ... деп ... ... ord, pred, succ, inc, dec, low, high функцияларын қолдануға болады.
Кесте 2
Бүтiн ... ... ... ... |өлшемi, байт|
|Byte |0 … 255 |1 ... |-128 … 127 |1 ... |-32768 … 32767 |2 ... |0 … 65535 |2 ... |-2 ... …2 |4 |
| ... | ... |-2 ... …2 |4 |
| ... | ... |0… 4 294 967 295 |4 ... ... -9*1018 |8 ... |0 … 2 ... |8 ... сандарға төменгi амалдар қолданылады:
+ қосу ... ... ... ... амалы;
div – бөлiндiнiң бүтiнiн анықтау;
mod – бөлiндiнiң қалдығын анықтау.
Мысалы,
Var x,y: integer;
Begin x:=5 div 2; // ... mod 2; // ... ... ‘+InToStr(y);
// x,y мәндерi жолдық түрге айланып баспаға шығарылады
End.
Сонымен қатар, бүтiн ... ... ... қолдануға болады
(нәтижесi логикалық шама). Бүтiн сандарға ... ... ... төмендегі амалдар және стандартты функцияларды қолдануға
болады.
Кестеде Х – бүтiн Byte, ShortInt, Word, Integer, LongInt форматтарын
көрсететiн ... ... ... ... түрi операндылардың түрiмен
бiрдей болады, ал егер операндтары әртүрлi ... ... ... онда ... ... осы ... ... форматына жатады.
Мысалы, ShortInt және Word ... ... ... ... түрi Integer ... ... ... қолданылатын амалдар және стандартты функциялар
|Операция |Қолданылуы ... |
| | |түрi ... ... ... ... ... |X |
|X div Y |Х, У екі ... бөліндісінің |Параметрдің |
| ... ... ... |
|X mod Y |Х, У екі ... бөліндісінің |Параметрдің |
| ... ... ... |
|Odd(X) |Тақ сан ... ... |Boolean ... ... ... |X ... ... бойынша символды қайтарады |Char |
|Hi(W) ... ... ... |Byte |
| ... | ... |Аргументтің үшінші байтын |Byte |
| ... | ... ... соңғы байтын |Byte |
| ... | ... ... ... ... |Byte |
| ... | ... |0- мен N-1 ... ... |Аргументтің |
| ... сан ... ... ... |Байттардың орнын ауыстырады |Word ... ... ... ауыстырады |Integer |
Delphi ортасының ... ... ... мәндерiнiң анықталған
аралықтан тыс шықпауын бақылап отырмайды, сондықтан ... ... ... болуы мүмкiн. Мысалы, bbRun батырмасы басылғандағы келесi
үзiндiнiң ... ... ... 0 мәнi ... (1-суретте
келтiрiлген fmExample үлгісі қолданылған):
procedure TfmExample.bbRunClick(Sender: TObject);
var k:Word;
begin
K:= 65535; //Word ... ең ... ... // математика ережелерi бойынша K=65536
lbOutput.Caption:= IntToStr(K);
// ал ... ... K-ның мәнi ... ... ... көрсетiлген шамалар жолдық берiлгендер деп саналады.
Сондықтан көрсетiлген шаманы сандық ... ... ... ... х ... ал у - нақты шамалар болса, онда бүтiндi ... ... ... деп түрлендіредi. Символдық шаманы
түрлендiрмей ақ меншiктей бередi, мысалы b:= ... ... b ... анықталған.
Шығаруда, керiсiнше, бүтiн және ... ... ... түрге
айналдырады: мысалы ... :=' х = ' ... х ... ... мәнiн Label - ке шығару
Memo1.Lines.Add ('у= ' + FloatToStr(y));
// Memo1- ге y – нақты шаманың ... ... ... ... шама оның ... ... ... шығарылғанда оның Lines қасиетiне Add әдiсi арқылы қосылып отырады
және жолдық шамаларды ... ... ... Delphi ... Project =>Options =>Compiler => Range checking
опцияларын екпiндi күйге келтiрсек, онда ... ... ... ... тыс ... ... ... кодын
қосады. Сол кодқа әртүрлi тотенше жағдайларды өңдейтiн қосымша кодты
көрсетуге болады.
Жоғарыдағы ... ... ... келтiрсек, онда нәтиже дұрыс
шығады:
K:= 65535; //Word форматындағы ең үлкен ... ... ... ... K-ның мәнi 65535
1. Ендi бiрнеше мысал келтiрейiк. Екi бүтiн сан берiлген. ... ... ... ... ... Есептi шешуде жоғарыда
құрылған fmExample формасын қолдануға ... ... екi ... шешiлуiн қарастыру қажет:
• Әр операндыны енгiзу ... ... ... ... ... Егер ... ... орнына басқа түрдегi мәлiмет енгiзiлсе не болады?
Бiрiншi мәселенi шешу үшiн ... ... тағы да бiр ... ... ... батырманының басылуы енгiзу жолындағы бiрiншi
операндының мәнi, ал ... ... ... ... ... ... және өңдеудi бастауға болатындығы туралы хабарлайды. Сонымен
қатар, батырмалардың өз ретiмен басылуын ... ... Ол үшiн ... ... ... ... ... түрде болуын ескеру керек.
FmExample формасына екiншi BitBtn ... ... ... ... және ... ... өзгертiңiз:
Name – bbResult;
Kind – bkOk;
Visible – False.
Осындай түрдегi даярланған батырма программа жұмысын ... ... ... ал бiрiншi bbRun батырмасы формада көрiнiп тұрады.
BbRunClick оқиғаны өңдеушi үзiндi bbRun ... ... ... көрсету керек.
Екiншi мәселенiң пайда болуы: кейде пайдаланушы кездейсоқ енгiзу жолына
дұрыс емес мәндердi көрсетуi мүмкiн. Осындай ... ... ... төтенше жағдай программаның жұмысын тоқтатады. Бұл мәселенi
шешудегi бiрнеше жолдары бар. Олардың арасындағы ең ... ... бiр ... EdInput ... ... ... ... мәндi
тексеретiн арнайы редакторды орнатайық.
EdInput компонентін сырт еткiзiп Delete пернесiн басыңыз, ендi ... ... ... MaskEdit ... ... Name
қасиетiне edInput деп бұрынғы атын қойыңыз және EditMask-тiң сұхбаттасу
терезесiн ашыңыз. Input Mask жолында ... деп ... ... for Blanks ... бiр бос орын ... ... Ендi ... басыңыз (Сурет 2).
Осы қасиет компоненттiң үлгiсiн, яғни енгiзу жолында ... ... ... ... ... ... ... үлгi бойынша компонент
терiлген мәндердi автоматты түрде тексерiп, бiрiншi таңбаның ... ... ‘-‘ ... және ... ... қабылдауға мәжбүр етедi.
Сурет 2. Енгiзу үлгiсiн анықтау терезесi
Ендi программаның кодын жазуға кiрiсейiк. bbResult батырмасын екi рет
сырт еткiзiңiз және осы ... OnClick ... ... ... ... TfmExample.bbResultClick(Sender: TObject);
begin
y:=StrToInt(Trim(edInput.Text));
// edInput-қа енгiзiлген мәтiндi бүтiнге түрлендiру
mmOutput.Lines.Add('2 - операнд ... ... 2- шi ... ... ... ... ... +
IntToStr(x)+ ' * '+ IntToStr(y)+ ' = '+IntToStr(x*y));
// Көбейтіндісін есептеймiз және нәтижесiн көрсетемiз
edInput.Text:=' '; // ... ... ... // және оған ... қайтарамыз
lbOutput.Caption :=' 1 -шi операндын енгiзiңiз: ';
bbResult.Hide; // bbResult ... ... // және bbRun ... ... батырмасының OnClick оқиғасын өңдеушi үзiндiсiн жазу үшiн алдымен
Объектiлер бақылаушысының терезесiндегi тiзiмiнен bbRun компонентiн тауып,
Events-тiң OnClick жолындағы оң жақ ... екi рет сырт ... ... кодты енгiзiңiз:
procedure TfmExample.bbRunClick(Sender: TObject);
// екiншi операндты енгiзу
begin
x:=StrToInt(Trim(edInput.Text));
// edInput –тағы мәтiндi бүтiнге түрлендiру
mmOutput.Lines.Add('1- операнд :'+edInput.Text);
//Memo -ге 1-шi операндты енгiзгені туралы хабарлау
edInput.Text:=' '; // ... ... ... // және оған ... қайтарамыз
lbOutput.Caption :=' 2-шi операндын енгiзiңiз: ';
bbResult.Show; // bbResult ... ... // bbRun ... жасырамыз
end;
Ендi программа жұмысын бастағандағы енгiзу фокусын edInput компонентiне
беру ... жазу және ... ... Х,У ... анықтау
керек. Ол үшiн программа кодының терезесiнде ... ... ... оған келесi өзгерiстердi енгiзiңiз:
private
{ Private declarations }
x,y: Integer;
Осындай түрдегi анықталған Х және У айнымалылары TfmExample ... ... ... ... ... OnClick оқиғасына қол жетерлiк
мүмкiндiгiн туғызады [3].
Бұл айнымалылардың (кластың өрiстерi) анықталуы әдiстердiң ... ... Х ... ... ... ... әдiсiнде енгiзiлiп, bbResultClick әдiсiнде өңделедi.
Ал У айнымалы bbResultClick әдiсiнде енгiзiледi де осы әдiсте өңделедi.
Сондықтан У ... ... ... ... ... келесi
түрде келтiруге болар едi:
procedure TfmExample.bbRunClick(Sender: TObject);
// бiрiншi операндыны енгiзу
var y: integer;
begin
……..
end;
Объектiлер бақылаушысының терезесiндегi тiзiмнен ... ... осы ... Events ... ... ... екi рет сырт
еткiзiп, қабықшаға келесi кодты енгiзiңiз:
procedure ... ... ... ... ... // ... ... фокусын беру
lbOutput.Caption:= ' 1-шi операндын енгiзiңiз: ';
end;
OnClick оқиғасын өңдейтiн екi үзiндi ... ... ... ... оң ... ... ... бар
меншiктеу операторы кiредi. Бұл өрнек екi стандартты ... ... ... Trim ... ... ... аргументтi оның
алдынғы және соңғы пробелдарын алып тастап қайтарады. ... ... ... осы символдар жолын бұтiн санға аударады.
Енгiзудегi ... ... MaskEdit ... ... және Trim ... ... отырады. Егер bbRun және bbResult
батырмалары басылғанда енгiзу жолы бос ... онда ... ... ... ... ... ... сақтану үшiн StrToInt
функциясын шақырудың ... ... ... ... ... = ‘ ‘ then EXIT;
// егер батырма басылғанда енгiзу жолы бос болса, онда
// программадан ... және Hide ... ... көрсету және жасыру әрекеттерiн
орындайды. Жасырынды компонент пайдаланушымен еш бiр қатынаста болмайды.
Төменде программаның толық ... ... ... Messages, SysUtils, Classes, Graphics, Controls, Forms,
Dialogs, StdCtrls, Buttons, ExtCtrls, Mask;
type
TfmExample = ... ... ... ... ... TMemo;
bbResult: TBitBtn;
edInput: TMaskEdit; // ... ... ... ... ... TObject);
procedure FormActivate(Sender: TObject);
private
{ Private declarations }
x,y:Integer;
public
{ Public declarations }
end;
var
fmExample: TfmExample;
implementation
{$R *.DFM}
procedure TfmExample.bbResultClick(Sender: TObject);
begin
y:=StrToInt(Trim(edInput.Text));
mmOutput.Lines.Add('2 - операнд :'+edInput.Text);
mmOutput.Lines.Add('Нәтижесi :' ... ' * '+ ... ' = ... ... :=' 1 - ... ... ... TfmExample.bbRunClick(Sender: TObject);
begin
x:=StrToInt(Trim(edInput.Text));
mmOutput.Lines.Add('1 - операнд :'+edInput.Text);
edInput.Text:=' ';
edInput.SetFocus;
lbOutput.Caption :=' 2 - операндын енгiзiңiз : ';
bbResult.Show; ... ... ... ' 1-операндын енгiзiңiз: ';
end;
end. // программаның соңы
Программаның нәтижесі 3-суретте келтірілген.
Сурет 3. Екi санды көбейту алгоритмiнде енгiзу үлгiсiн пайдалану
Алдымен ... ... ... ... ... 1-ші ... ... туралы хабар шығарылады. Содан кейін
procedure TfmExample.bbRunClick(Sender: TObject); процедурасы х мәнін, яғни
1-ші операндын енгізгені және 2-ші операндын ... ... ... ... ... TfmExample.bbResultClick(Sender: ... 2-ші ... ... ... ... шығарады, көбейтіндісін
есептеп, нәтижесін mmOutput терезесіне шығарады.
Программаның жұмысы Close батырмасын басқанда тоқтатылады.
2. Екі бүтін санның қосындысын есептейтін мысалдың қарапайым ... ... ... ... ... іске қосып, File=>New=>Form деген ұйғарымдарды таңдаңыз.
Шығып тұрған бос формаға екі Edit, бес Label, екі Button, Memo, ... ... ... ... және ... тазаланған. Label1.Caption- ны бос жол түрінде анықталған. Басқа
белгілердің Caption қасиеттері өзгертілген: Label2.Caption:= ‘ х мәні ... ‘ у мәні ’, ...... ... ... ... ... бас’. Button1 және ... ... ... және ... деп өзгертілген. Memo1-
дің Lines параметрі тазаланған. BitBtn1 компоненттінің Kind ...... жабу ... болып анықталған.
Программа жұмысын бастағанда х және у мәндері ... ... ... ... басқанда, қосындысы Label1-ге және Memo1-ге шығып
тұрады. Есептеуді жалғастыру үшін Батырма_2-ні басу қажет. Бұл ... ... жолы ... ... Edit1- ге ... ... есептеудің
нәтижесі Label1-ге және Memo1 компонентінің келесі жолына шығарылады.
Программа құрамына екі ... ... ... және procedure TForm1.Button2Click.
Олардың мәтіндері төменде көрсетілген:
procedure TForm1.Button1Click(Sender: ... ... // ... көрсетілген мәнді х-ке
меншіктеу
y:=StrToInt(edit2.text); // edit2-де көрсетілген мәнді ... // ... ... = ' + ... ... ... ' + IntToStr(s)); // нәтижесін Memo1-ге шығару
end;
procedure TForm1.Button2Click(Sender: TObject);
begin
edit1.text:=' '; // ... ... '; // ... тазалау
edit1.SetFocus; // edit1- ге енгізу фокусын қайтару
end;
Жұмыс істеп тұрған программаның көрінісі 4-суретте келтірілген.
Сурет 4. Екі ... ... ... терезесі
3. Тағы бiр мысал қарастырайық. N натуралды сан берiлген. Ол сан ... ... N-ге ... натуралды сандардың қосындысын есептеу алгоритмi
unit IntSummm арқылы iске ... және ... ... процедурасы оқиғаны өңдейдi. Бұл модульде fmExample даяр формасы
қолданылады. Программаның нәтижесi 5-суретте келтiрiлген.
unit IntSummm;
……………………..
procedure bbRunClick(Sender: TObject);
……………….
procedure TfmExample.bbRunClick(Sender: TObject);
var I,N,Sum : Integer; // ... ... ... ... ' then Exit; // егер ... жолында еш бiр мән
//болмаса, онда программаның жұмысын ... // ... ... ... N-дi
//бүтiнге түрлендiру
edInput.Text:=' '; // ... ... ... // оған ... ... ... // ... бастапқы мәнi
for I:=1 to N do ... ... цикл ... 1-ден N-ге ... // Sum-ға ағымдағы элементтi қосу
mmOutput.Lines.Add('Сумма всех целых ... в ... 1... '
+ ... ' равна '+ IntToStr(Sum));
end;
end.
Сурет 5. Натуралды сандар қосындысын есептейтiн алгоритм
Логикалық ... ... ... ... жүйесi сияқты екi ғана мәндi
қабылдайды. Мұндағы белгiлi бiр ... ... яғни ... ... оның ... яғни тұжырымның “жалған” екендiгi
тексерiледi. Бұл екi мән ағылшын тiлiнде айтылуына сәйкес ... ... ... ... болып жазылады.
Логикалық шамалардың бiрнеше түрiн ажыратады (Кесте 4):
Кесте 4
Логикалық шамалардың түрлерi
|Түрi ... байт ... |1 байт ... |1 байт ... |2 байт (Word ... ... |4 байт (Longint ... |
Стандартты Pascal тiлiнде тек қана Boolean түрi ... ал ... ... кіретін логикалық шамалардың басқа ... ... ... ... ету үшiн енгiзiлген.
Айнымалы шамаларды анықтау бөлiгiнде арнаулы var сөзiнен кейiн
логикалық шаманың ... және ... шама ... ... Boolean,
ByteBool, WordBool, Bool, LongBool арнайы сөзi жазылады.
Мысалы: Var L : ... ... ... ... амалдар қолданылады, олардың
арасындағы маңыздылары: not – ... ... and – ... ... or – ... (логикалық қосу). Амалдар орындалуының
ережелерi 5-кестеде көрсетiлген [5].
Кесте 5
Логикалық амалдардың ережелерi
|Операндтар мәнi ... ... ... |x2 |not x1 |not x2 |x1 and |x1 or ... | | | |x2 | ... |false |true |true |false |false ... |true |true |false |false |true ... |false |false |true |false |true ... |true |false |false |true |true ... ... мәнi ... ... ... программа
денесiнде меншiктеуге және баспаға шығаруға болады. Boolean түрiндегі
логикалық ... ... ... ... жатады. False мәнi True-
ден кiшi және False-тiң нөмірі - 0, ал ... ... (-1) деп ... ord, pred, succ ... ... ... ... ord (true)=1,
ord (false)=0, pred (true)=false, succ (false)=true, ord (true)0.
Boolean шамалар ... ... ... ... ... ... болады, мысалы:
Var k: boolean;
Begin
For k:=False to True do // қайталау 2 рет ... ... ... Bool, LongBool ... ... ... Ord (True)= -1 деп саналады. Сондықтан логикалық шамаларды
абайлап қолдану керек. ... ... ... ... ... ... цикл параметрi bool түрiнде анықталған, ал ... ... ... тең ... k: bool;
n: integer;
Begin
For k:=False to True do // ... ... ... ... ... ҚОРЫ АРҚЫЛЫ БАСҚАРУ
2.1 Сұраныстар жасау әдістері
1. Сұраныс құру компоненті Tquery:
DataAccess ... ... Tquery ... ... ... жазуларды шығарып алуға көмектеседі. Ал ... ... ... Ttable ... орындалады. Сұраныс құруда
Structured Query Language (SQL) тілінің ... зор. SQL ... ... оырндалады. Tquery компонентінің SQL ... ... ... ... оны орындау үшін ExecSQL ... ... ... SQL ... негізгі операторы болып табылады. Ол
бірнеше кестеден берілген ... ... ... алып ... ... ... SELECT өрістер тізімі FROM кесте атауы;
Мысалы: SELECT Name, Salary FROM Client.db .
Паскаль тіліндегідей Select, From ... SQL ... ... ... ... ... ... SQL операторларын бас
әріптермен жазу керек. EnterSQL (SQL ... ... ... ... ... ... Execute Query (сұранысды орындау)
батырмасын бассақ екі өрістен тұратын уақытша деректер жиыны деп ... ... ... ... ... ... ... енгізу керек болса, * символын көрсетеді.
Мысалы:
Select * From Client.db
Шарт бойынша мәліметтердіжинақтау үшін Where ... ... ... ... шартты өрнекті көрсету керек. Өрнекте мына ... =, >=, =120000 and Cash

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 31 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Delphi ортасында бағдарламалау ( әдістемелік құрал )112 бет
Дельфиндер, Теңіз арыстаны, Теңіз пілі7 бет
Итбалықтар тұқымдасы Дельфиндер, Теңіз пілі4 бет
Теңіз жануарлары3 бет
Берілгендерді, анықтамаларды қарау және түзету3 бет
Дельфи ортасы8 бет
Дельфи ортасында анимация жасау әдістері21 бет
Дельфи ортасында бағдарламалау38 бет
Дельфи ортасында браузер құру20 бет
Дельфи программалау ортасы26 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь