Кәсіпорынның негізгі өндіріс шығындарының есебі мен аудиті жайлы

КІРІСПЕ
1 БӨЛІМ ӨНДІРІСТІ БАСҚАРУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУ ЖӘНЕ ШАРУАШЫЛЫҚ СУБЪЕКТІНІҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ СИПАТТАМАСЫ
1.1. Облжылукоммунқуат МКК.ның басқару құрылымы.
1.2. Облжылукоммунқуат МКК қызметінің негізгі қаржы.экономикалық көрсеткіштерін талдау.
1.3. Облжылукоммунқуат МКК бухгалтерлік есепті ұйымдастырудың формалары мен әдістері және оны дамыту перспективасы.

2 БӨЛІМ. НЕГІЗГІ ӨНДІРІС ШЫҒЫНДАРЫНЫҢ ЕСЕБІ.
2.1. Кәсіпорындағы өндірістік есеп пен өндірісті ұйымдастыру
2.2. Негізгі өндіріс шығындарының есебі
2.3. Үстеме шығындардың есебі

3 БӨЛІМ. НЕГІЗГІ ӨНДІРІС ШЫҒЫНДАРЫНЫҢ АУДИТІ
3.1.Өндіріс шығындары аудитін жоспарлау және аналитикалық процедуралар.
3.2.Өндіріс шығындарының ішкі бақылау жағдайын бағалау .
3.3. Облжылукоммунқуат МКК өндіріс шығындарын аудиторлық тексеру және оның талдауы

ҚОРЫТЫНДЫ
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
ТІРКЕМЕЛЕР
Соңғы жылдары Қазақстанда әлеуметтік- экономикалық жағдайөндірістік құлдырау тенденциялаы мен ақша айналым жұйесінің бұзылуымен инфомпацияның жоғврылауымен түрғындардың тұрмыс денгейінің төмендеуімен сиптталды.1993 жылы ұлттық валютаны енгізу ақша нисие және бюджеттік салаларында жаңа экономикалық саясат жасауға және жұргізуге бағаны және тарифтерді сыртқы экономикалық қызметі либеризациялауға өтуге әкеп соқты.Өткелі кезеннің бастапқы сатысында да байланысты
Саясат технологиялық потенциялдық дамуын шеелдік жаңа технологиялаымен тиымды үйлестіру қажет болды. Бұд жаңа технологияың тепе-теңділікті тұрақты опеативтік кешендер жасауға прпорцианалдық бұжылуын жоюға қажет. Қазақстанда акционерлік кәсіпорындар және компаниялар пайда болды. Кәсіпкерлік дамып келді. Бүгінгі күнде ол қажетті жетістіктерге жетпегенмен болашақта біздің экономикамыздың негізгі саласы болады.
Қазақстан эканомикасы біртіндеп жоғарылау фазасына келеді.Бірақ ары қарай оның даму қарқыны жоғарылай береді.Стратегиялық тұрғыдан республика әлемдік технологияларды енгізуді мақсат етеді.
Нарықтық жағдайларда кәсіпорынның дамуының маңызды мәселелері әрбір материалдық ақшалық және қаржылық шығындар данасына өнімді өндіру көлемін біршама жоғарылатуға қол жеткізуден тұратын оның экономикалық тиімділігін жоғарылату, табыс табу болып табылады.
Кәсіпорын экономикасын ары қарай көтеру мәселелерін табысты шешу үшін ресурстарды тиімді паидалану қажет ;резертер ашып өндірістің пайдаланылмаған резервтерді өндірістік қызметте пайдалану интенсивті техналогиялар енгізу, өндіріс басқаруының эканомикалық әдістерін жетілдіру, техникалық прогрессінің дамуымен өндіістің негізгі құралда жағдайы және прайдаланылу денгейіне және кәсіпоынның қажетті енбек ресурстарымен қамтамасыз етілуіне тәуелділігі кұшейді.
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы. Қазақстан. Алматы. -1995-20б.
2. Қазақстан республикасының Азаматтық Кодексі. Баспа 1995
3. "Бухгалтерлік есеп туралы "заң. Қазақстан Республикасы Президентінің 26 желтоқсан 1995ж. 2732 Жарлығы Бухгалтерлік бюллетені -1996 ж.
4. Қазақстан Республикасының "Аудиторлық іс әрекеттер жөніндегі" заңы. Астана, 20 қараша 1998ж. "Казахстанская правда". 24 қараша 1998ж.
5. Салық және бюджетке міндетті түрде төленетін басқа төлемдер жөнінде" 24.04.1998ж. 2235 Заң күшіндегі Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығы
6. Бухгалтерлік есеп пен аудитті жетілдірудің 1998-2000 жылдағы мемлекеттік бағдарламасы. 28.01.1998 ж. 3838 Қазақстан Республикасының Президентінің жарлығы бухгалтер бюллетені 1998ж. ғ 18 (212) сәуір 2-7 б.
7. "2001 ж. Республика бюджеті туралы" Заң. Астана, 22 желтоқсан 200ж. 131-ІІЗРК "Бухгалтер бюллетені" 2001 3
8. Аудит жөніндегі Қазақстан стандарттары Қазақстан аудит. Алматы қаржы-қаражат, 1995ж. -152б.
9. Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп стандарттары : Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп жөніндегі Ұлттық комиссиясы. 1996ж.
10. Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп стандарттарына арналған әдістемелік нұсқаулар : өазақстан Республикасының қаржы министрлігі. Бухгалтерлік есеп және аудит әдістеме департаменті, 1997 ж.-164б.
11. Андреев В. Д. «Практический аудит» (справочное пособие) – М: Экономика, 1994 – 336 с.
12. Артеменко В.Г., Беленндир М. В. Финансовый анализ: Учебное пособие – М: Издательство «Дис», 1997 –128 с.
13. Алборов Р. А. Аудит в организациях промышленности, торговли и АПК. –2 – е изд., перераб. и доп. – М: Издательство «Дело и сервис», 2000 – 432с.
14. Баканов М. И, Шеремет А.Д. Теория анализа хозяйственной деятельности.2 – е изд. М.: Финансы и статистика, 1987 – 320 с.
15. Балабанов И. Т. Анализ и планирование финансов хозяйствующего субъекта: Учебн. Пособие. – М.: Финансы и статистика, 1998 –112 с.
16. Безруких А. С. «Бухгалтерско – аудиторский портфель» - М.: Соминтэк, 385с.
17. Барнгольц С. Б.,Белобжецкий И. А. Экономический анализ хозяйственной деятельности предприятий и объединений. Учебное пособие –М.: 1986 –320с.
18. Безруких П. С., Кондраков Н. Г., Палий В. Бухгалтерский учет. Учебник / Под ред. П. С. Безруких – М.: Бух. Учет, 1994 – 520 с.
19. Глушков И. Е. Практический аудит на современных предприятиях. – М. –Новосибирск: КНОРУС – ЭКОР, 1997 – 288 с.
20. Друри К. Введение в управленческий и производственный учет. Учебн. Пособие для вузов/Пер. с англ. Под ред. Н. Д. Эрмашвили; предисловие проф. П. С. Безруких. -3 -е изд. Перераб. и доп. М: - Аудит, ЮНИТИ, 1998 – 783 с.
21. Дюсембаев К.Ш. Анализ финансового положения предприятия. Учебное пособие. – Алматы: Экономика, 2000 – 293 с.
22. Дюсембаев К.Ш. Аудит и анализ финансовой отчетности: Учебное пособие / К.Ш Дюсембаев.,С.К. Егембердива, З.К. Дюсембаева. – Алматы: «Каржы – Каражат», 1998 –512 с.
23. Дюсембаев К.Ш. Аудит и анализ в системе управления финансами (Теория и методология). Алматы: Экономика, 2000 – 293 с.
24. Данилан Н.А. Бухгалтерский учет на сельско-хозяйственных предприятиях. М., ВО «Агроиздат», 1990-287 с.
25. Демченко В. С., Милета В. И. Системный анализ деятельности предприятия М.: Финансы и статистика, 1991 – 400 с.
26. Ержанов М.С., Ержанова С.М. «Учетная политика на казахстанском предприятии» (практический аспект), Алматы, изд. дом «Бико» 1997 – 52 с.
27. Ермолович Л. П.,Ермолович В. В. «Анализ эффеутивности промышленных предприятий и объединений »(справочное пособие) – Минск: Высшая школа, 1988 – 496 с.
28. Ержанов М.С. Теория и практика аудита. – Алматы: Гылым, 1994 – 235 с.
29. Ивашкович В.В. «Организация бухгалтерского учета с применением ЭВМ» М.: Финансы и статистика, 1998 – 246 с.
30. Ковалев А. И., Привалов В. П. Анализ финансового состояния предприятия.М.: Центр экономики и маркетинга, 1995 – 380 с..
31. Крейнина М. Н. Анализ финансового состояния и инвестиционной привлекательности акционерных обществ в промышленности, строительстве и торговле. – М.: АО «Дис»; «МВ - центр», 1994 – 250 с.
32. Кондраков Н.П. Бухгалтерский учет, анализ хозяйственной деятельности и аудит. – М.: Перспектива, 1994 – 420 с.
33. Ковалев В. В. Финансовый анализ. Управление капиталом. Выбор инвестиций. Анализ отчетности. –2 – е изд., перераб. и доп. – М.: Финансы и статистика, 1997 – 512 с.
34. Кондраков Н.П. Бухгалтерский учет. Учебное пособие. – М.: Инфра – М, 560с.
35. Ковалев В. В. Финансовый анализ – М: Финансы и статистика, 1996 – 432 с.
36. Ковалев В.В., Ириков В.А. Финансовый менеджмент – компьютерный практикум. – Учебное пособие – М: Финансы и статистика, 1998 – 256 с.
37. Нидлз Б., Андерсен Х.,Колдуэлл Д. Принципы бухгалтерского учета. Пер. с англ. под ред. Я. В. Соколова. – М.: Финансы и статистика, 1999 –496 с.
38. Радостовец В. К., Радостовец В. В., Шмидт О. И. Бухгалтерский учет на предприятиях. – 2 – ое доп. и перераб. Алматы. Центраудит – Казахстан, 1998 – 771 с.
39. Радостовец В. В., Шмидт О. И. Теория и отраслевые особенности бухгалтерского учета. – Алматы: Центраудит – Казахстан, 2000 – 496 с.
40. Савицкая Г.В. Анализ хозяйственной деятельности предприятия: - 2–е изд. перераб. и доп. – Мн:ИП «Экоперспектива», 1998-498с.
41. Терехов А.А. Аудит. – М.: Финансы и статистика, 2000-512 с.
42. Хорнгрен Ч.Т. Фостер Дж. Бухгалтерский учет: управленческий аспект: Пер. с англ. / Под ред. Я.В. Соколова. – М.: Финансы и статистика, 1995 – 416 с.
43. Шеремет А.Д., Сайфулин Р.С., Негашев Е.В. Методика финансового анализа предприятия. М.: Научно-производственная фирма «ЮНИ - ГЛОБ» совместно с издательско-полиграфическим объединением «МП», 1992 – 312с.
44. Шеремет А.Д., Суйц В.П. Аудит.- М.: Инфра -М, 1995 – 240 с.
        
        Тақырып .
«КӘСІПОРЫННЫҢ НЕГІЗГІ ӨНДІРІС
ШЫҒЫНДАРЫНЫҢ ЕСЕБІ МЕН АУДИТІ»
Жоспары
КІРІСПЕ
1 БӨЛІМ ... ... ... ЖӘНЕ ... ... СИПАТТАМАСЫ
1. Облжылукоммунқуат МКК-ның басқару құрылымы.
2. Облжылукоммунқуат МКК қызметінің негізгі қаржы-экономикалық
көрсеткіштерін талдау.
1.3. ... МКК ... ... ... формалары
мен әдістері және оны дамыту перспективасы.
2 БӨЛІМ. ... ... ... ... Кәсіпорындағы өндірістік есеп пен өндірісті ұйымдастыру
2.2. Негізгі өндіріс шығындарының ... ... ... ... ... ... ... ШЫҒЫНДАРЫНЫҢ АУДИТІ
3.1.Өндіріс шығындары аудитін жоспарлау және аналитикалық процедуралар.
3.2.Өндіріс шығындарының ішкі бақылау жағдайын бағалау .
3.3. Облжылукоммунқуат МКК өндіріс ... ... ... және ... ... ... ... Қазақстанда әлеуметтік- экономикалық жағдайөндірістік
құлдырау тенденциялаы мен ақша ... ... ... ... ... ... ... төмендеуімен сиптталды.1993
жылы ұлттық валютаны енгізу ақша нисие және ... ... ... ... жасауға және жұргізуге бағаны және тарифтерді сыртқы
экономикалық қызметі либеризациялауға өтуге әкеп ... ... ... да ... ... потенциялдық дамуын шеелдік жаңа технологиялаымен
тиымды үйлестіру қажет болды. Бұд жаңа ... ... ... ... жасауға прпорцианалдық бұжылуын жоюға қажет.
Қазақстанда акционерлік кәсіпорындар және ... ... ... ... ... ... ... ол қажетті жетістіктерге жетпегенмен
болашақта біздің экономикамыздың негізгі саласы болады.
Қазақстан эканомикасы біртіндеп жоғарылау ... ... ... оның даму ... ... ... ... республика
әлемдік технологияларды енгізуді мақсат етеді.
Нарықтық жағдайларда кәсіпорынның ... ... ... ... ... және ... ... данасына өнімді өндіру көлемін
біршама жоғарылатуға қол жеткізуден тұратын оның экономикалық тиімділігін
жоғарылату, ... табу ... ... экономикасын ары қарай көтеру мәселелерін табысты шешу үшін
ресурстарды тиімді ... ... ... ашып ... ... өндірістік қызметте пайдалану интенсивті
техналогиялар енгізу, өндіріс басқаруының эканомикалық әдістерін ... ... ... өндіістің негізгі құралда жағдайы ... ... және ... ... енбек ресурстарымен
қамтамасыз етілуіне тәуелділігі кұшейді. ... ... ... ... ... ... тиімді пайдаланылуын ... ... ... өнім ... жоғарылату және өндіріс
тиімділігін ... үшін ... ... ... ... экономикасын
көтерудің басты звеноларының бірі есеп болып табылады.Бухгалтерлік ... ... ... ... үшін ... ... нақты өндіріс айналым болу және ... ... есеп ... ... ... бақылаудың
әрекеттегі ормаларының бірі болып табылыды.
Ол жоспарлардың орындалуы туралы нақты ақпарат береді.
Талдау өндірісті ... ... ... ... резервінің кілті
болып табылады. Оның мақсаты ... ... ... ... ... өндірістің соңғы нәтежесін жан - жақты тереңдете зерттеу
кезінде ... ... ... ... ... ... ... талдау кәсіпорында болатын ... ... ... ... ... бұл ... қаржысының, есеп беру мен бухгалтерлік есептің
растығын стандарттар мен қолданыстағы ... ... ... ... тексеру болып табылады.
Бітіру жұмысының мақсаты Облжылукоммунқуат МКК неізгі өндіріс
шығындарының есебін ... ... ... БӨЛІМ. ӨНДІРІСТІ БАСҚАРУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУ ЖӘНЕ ШАРУАШЫЛЫҚ СУБЪЕКТІНІҢ
ЭКОНОМИКАЛЫҚ МІНЕЗДЕМЕСІ
1. Шаруашылық ... ... ... ... тарихы үй басқармасының ішкі жүйелерін
жөндеу аумағының базасында 1971 жылы ... жылу ... ... ... ... ... кезде “Облжылукоммунқуат”
кәсіпорнының құрамына жылу ... ... жылу ... және ... ... 4 ... ... кіреді. Олардан қазандық және жылу трассалардан эксплуатациялайтын
3 аудан, аудандық орталықтардағы 7 эксплуатациялық аудандар, кәсіпорынның
балансында 56 ... және 1751 км жылу ... бар. ... ... 16 ... ... ... бірақ та кәсіпорында қайта
қарастыруда қазандықтардың қуатын 1971 жылдан 1985 жылдар арасында 185 ... ... ... жылу ... өткізу 5 есеге өсті. Ол жылына 1044,2 мың
гкм құрайды. Кәсіпорынның күшімен 2 ... база ... ... ... ... ... ... жөндеу-механикалық
шеберханасы.Екіншісі базада машинаға арналған профилактория, гараж, жылу
трассаларын және қазандықтарды, ғимараттарды ... ... ... ... ... ... ... аумақтар,
газатехникалық қызметтер, жөнделгендерді іске қосу ... бар. ... және 1 ... орталықтарды үздіксіз жылумен қамтамасыз ету
шикізаттарын кешенді шешуге көмектеседі. ... ... жуық ... ... ... Олар ... өздерінің білім дәрежелерін
жоғарылата алады. Өйткені кәсіпорында әрдайым оқу ... ... ... жыл ... 300-ден астам адамдар даярлаудан және өздерінің жұмыстары
үшін көп қабатты тұрғын үйлер, сол сияқты ... ... ... ... жұмысшылары әлеуметтік даму қоры есебінен медициналық
препараттарын алуына мүмкіншілік жасалған. ... ... ... 1 жыл ... 600-700 мың ... ... негізгі қызметінің түрі болып, жылу ... ... ... - ... ... ... ... және қаладағы
тұрғындарды жылу энергиясымен толық қамтамасыз ету. Кәсіпорынның басқа да
қызметтері берілген мемлекеттік лицензияға ... ... ... қызметі - су және бу түрі ретінде жылу энергиясын бөлу немесе беру,
қазандық жабдықтарды бу, су ... ... суды ... ... арналған отттегі баллондарын эксплуатациялау.
Болашақта кәсіпорынға қажетті темір-бетон бұйымдарын, ... ... ... ... және ... жабдықтар шығаратын цех
құрылыстарын эксплуатациялау жоспарлануда.
Бухгалтерлік есеп ... заң күші бар ... ... ... және бухгалтерлік есеп бойынша ұлттық комиссиямен
бекітілген. Оның ... ... ... ... ... ... жобалау - жасау туралы бұйрық шыққан. Облжылукоммунқуаттың
жылу энергиясын сатудан түскен табыс есептеу әдісімен ай ... ... жылу ... ... ... ... өндірістік есеп шоттарында жылу мен ыстық су өндіруге кеткен
шығындар жинақталады. Жылу қуатының ... ... ... ... ... ... құны кіреді. Табиғи қорларға ... ... ... ... құралы, электр тогы және басқалар жатады.
Жоспарлы есептеу, талдау кезінде шығындар пайда болу ... ... ... және ... ... деп ... ... кіру тәсіліне байланысты шығындар тура және жанама болып
бөлінеді. Статьялар бойынша шығындарды ... ... тура ... ... ал ... шығындар кешендік статьялар түрінде
құрылады.
Бухгалтериядағы міндеттері есеп беруді жасауды және ... ... ... нәтижесін дер кезінде шығарады. Сонымен
қатар әрбәр айдың 10-шы жұлдызында дебиторлық қарыздар, еңбек ақы ... ... ... ... 1-ші ... касса, банк айналымдары
жабылуы, материалдық есеп берудің ... дер ... ... ... ... ... жылу энергиясы үшін қарыздар анықталады.
Табельдермен 2 бухгалтер айналысады, бірі еңбек ақы ... ... ... мен ... есептеумен айналысады, материалдық
столда екі ... ... ... ... ... ... және жабдықтаушылар қызметін есепке алса, екіншісі
тауарлы-материалдық құндылықтардың ішкі қозғалысын есепке алады.
Кассир касса есебін, касса ... және 1, 7 ... ... пайдаланушылармен есептесу бухгалтері жіберілген жылу мен
ыстық су көлемін есептейді және ... ... ... ... ... береді.
Әрбір айдың 15-жұлдызында табыс пен пайда туралы, кварталдың аяғында
әлеуметтік ... ... ... есеп беру ... мерзімде 2,
10, 11 журнал-ордер , Бас кітап, статистикалық және ... есеп ... және бас ... ... ’’Облжылукоммунқуат’’ МКК қызметінің негізгі қаржы-экономикалық
көрсеткіштерін талдау.
Қаржы-шаруашылық қызметін талдау үшін ... ... және ... ... ... қажет, олар
жоспардың, есеп берудің және ... ... ... ... өз
көрінісін табады.
Экономикалық көрсеткіштерді талдаудың мақсаты біршама ақпаратталған
көрсеткіштердің жеткілікті сонан алу болып табылады. Өнімді (жұмыс, ... өсуі ... ... ... ... ... талдап
қорытылынған көрсеткіштерінің бірі.
Еңбек төлеміне кететін қаржы шығындарын талдаудың әрбір кәсіпорында
айтарлықтай мәні бар. Оны ... ... ... ақы ... ... ... бақылау жасауды жүзеге асыру, ... ... ... ... ... ... ... қажет.
Өнеркәсіптіік кәсіпорында өнім шығару көлемін көбейтудің маңызды
факторларының бірі ... ... және ... ... ... етілгендік болып табылады және оларды едәуір толық және ... ... ... маңызды талдап қорытындылайтын көрсеткіші –
жалпы өнімнің ... ... ... ... ол өте ... кез ... саласында есептелінеді), екіншіден, өзіндік құн мен
табыс арасындағы тікелей байланысты көсетеді.
’’Облжылукоммунқуат’’ МКК 2001-2002 жылдағы есеп беру формаларын пайдалана
отырып ... ... ... ... құрамыз.
Кесте 1.2.
2001-2002 жылдардағы “Облжылукоммунқуат” кәсіпорнындағы негізгі қаржы-
экономикалық көрсеткіштерін талдау
|ғ | ... |Іс ... ... |
| ... ... | |(+,-) |
| | | |2001 ж. |2002 ж. | |
| | | | | | ... ... ... ... |мың тг |243898 |256115 ... |
|2. |Көрсетілген қызметтен түскен |мың тг | | | |
| ... | |243897 |256115 ... ... ... ... өзіндік |мың тг | | | |
| ... | |178093 |201803 ... ... |Жалпы кіріс |мың тг |65804 |54312 ... ... ... ... |мың тг |30803 |35506 |+4703,0 ... ... ... ... ... | | | | |
| ... |мың тг |35001 |18806 ... ... ... емес ... ... | | | | |
| ... ... |мың тг |- |- |- ... ... ... ... |мың тг |35001 |18806 ... ... ... орташа тізімдік | | | | |
| ... ... |438 |447 |+9 ... ... ақы қоры |мың тг |43626,5 |55858,3 ... ... |Бір ... ... ... | | | | |
| ... ... |мың тг |99,6 |124,9 |+25,3 ... |Негізгі құралдардың орташа жылдық| | | | |
| ... |мың тг |272704 |216014 ... ... |Қор ... ... |0,89 |1,19 |+0,30 ... ... есеп беру ... ... ... ... мың ... өсуінің есебінен, қызмет көрсетуден түскен кірісте осы
сомаға өсіп есеп беру жылындағы, оның мәліметі 256115,0 мың теңгені құрады.
Көрсетілген қызмет өзіндік ... да ... ... жылмен салыстырғанда
жоғарылап 23710,0 мың теңгеге, 201803,0 мың теңгені құрады. Өткен жылмен
салыстырғанда жалпы кіріс 11492,0 мың ... ... ... ... мың ... ... кетуі есебінен негізгі қызметтен түскен кіріс
16495,0 мың теңгеге кеміп, 18806,0 мың теңгені құрады. Осы ... ... ... ... ... Қызметкерлердің еңбек ақы
қоры 12231,8 мың теңгеге өсуі ... ... 9 ... ... 1 ... ... жылдық еңбек ақысы 25,3 теңгеге өсіп 124,9
мың теңгені құрады. Қор қайтарымдылығының 0,30 теңгеге өсуі есеп ... ... ... пайдаланудың артқанын көрсетеді, яғни ... ... ... ... ... ... ... 1 теңгесіне 19 тиын
қызмет көрсетуден кіріс келіп отырған.
Кесте ... ... ... ... мен ... бағалау (2001-2002
жж.)
|Р/с |Көрсеткіштер |өлш.бірл.| Іс ... ... |
| | | | |+,- |
| | | |2001 |2002 | ... |Өнімді өткізуден түскен | | | | |
| ... ... |243897 |256115 |+12218 ... ... саны ... |438 |447 |+9 ... |Бір ... ... | | | | |
| ... өндіруі |мың тг |556,8 |572,9 |+16,1 ... ... ... ... | | | | |
| ... құны ... |272704 |216014 |-55690 ... |Қор қайтарымы |тг |0,85 |1,19 |+0,30 ... ... ... ... бір ... ... ... өндіру
өткен жылғымен салыстырғанда, есеп беру ... 16,1 мың тг. ... ... ... жылдық құнының -55690 мың тг. азаюы есеп беру
жылында қор қайтарымының өсуіне әсер ... ол 0,30 тг. ... және ... ... ... ... бір теңгеге кеткен шығының бағалау
|Р/с |Көрсеткіштер ... ... ... |
| | |гі | |+,- |
| | | |2001 |2002 | |
|1 ... ... | | | | |
| ... құны |мың.тг. |178093 |201803 |+23710 |
|2 ... ... | | | | |
| ... ... ... |243897 |256115 |+12218 |
|3 ... ... 1тг | | | | |
| ... ... |тг |0,73 |0,79 |+0,06 ... кестенің мәліметтері бойынша, өткізілген өнімнің 1
тг. кеткен шығыны өткен ... ... 0,06 тг. ... 2001 ж. өткізілген өнімнің әрбір теңгесі 0,27 тг. кірісті әкелді
(1-0,73), ал 2002 ж. өткізілген ... ... ... 0,21 тг. (1-0,79)
кіріс алынды. Бұл материалды ресурстардың ... ... ... ... азаюын, сондай-ақ өткізілген өнімнің өзіндік құнының
тәмендеуін ... ... МКК ... ... ұйымдастырудың формалары мен
әдістері және оны дамыту перспективасы.
Бухгалтерлік есеп ... ҚР ... ... ... стандартымен (БЕС), Бас ... ... және ... ... БЕС ... ... сәйкес
Облжылукоммунқуат МКК -да кәсіпорынның қаржы қызметін және бухгалтерлік
есеп жүйесін реттейтін құжат болып табылаттын есеп ... ... МКК ... есеп БЕС ... ... ... ... екі жақты жазу негізінде көрсетіледі, есепті жургізу мен
есеп беруді құру келесі үлгіде жасалады:
кіріс пен зиянды анықтау кезінде ... ... ... яғни ... ... кезде, ал зияндар мен шығындар-оларға ... ... ... ... құн ... ... кезінде бухгалтерлік есепте
көрсетіледі. Негізгі құралдардың бастапқы құнын келтіру мақсатымен қазірргі
бағамен сәйкес белгілі бір мерзімге объектіні қайта бағалау ... ... ... ... ... ... ... жойылуы
кезінде қайта бағалау сомасы бөлінбеген кіріске жатқызылады.
Амортизацияны есептеу үшін бірқалыпты (түзу ... ... ... ... біге ... аударымдар сомасы салық заңымен
белгіленген амортизация нормасымен анықталады.
Техникалық жағдайын сақтау мақсатымен ... ... ... ... ... ... деп айтылады.
-Тауарлы-материалдық бөлшектердің өзіндік құнын бағалау ... ... ... ... ... тауарлы-материалдық бөлшектердің өзіндік құны есеп беру
кезеңіндегі шығын ... ... есеп ... ... ... ... құн бойынша
көрсетіледі.
-Табыс салығы бойынша қаржылық есеп беуде көрсетілген салық көлемі
салық мақсатымен мәлімделген табыс салығына сәйкес ... ... ... бар ... ... ... ... жинақтау үшін бухгалтерлік есептің келесі регистрлерін қолданады: 14
журнал-ордер, оладың ведомостлары, ... бас ... және ... ... қолданалынаын пакеті ҚР Қаржы министрлігінің
Бухгалтерлік есеп және ... ... ... ... ... ... ... есеп регистрлері ҚР бухгалтерлік е,сеп
жөніндегі Ұлттық комиссиясының, бухгалтерлік есеп стандартының, Бас ... ... ... ... есеп беруді дайындау мен ұсыну үшін
Концептуалдық негізбен сәйкес ... ... ... , ... ... қызметінің
нәтижесі туралы есеп беруден және кақшалы қаржылардың қозғалысы туралы есеп
беруден тұратын қаржылық есеп беруді жасайды.
Бухгалерлік ... ... ... ... ... көрсетеді.
Шаруашылық етудің қазіргі кездегі ... ҚР- да ... ... ... есепті құру процесі жүруде. Бұл ... ... ... ... , оның ... ... мен әлемдік экономикалық кеңістік құрайды. Осы жағдайларда болып
жатқан ... ... ... ... ... ... талап
етеді.
Шаруашылық етуші субъектілерде бухгалтерлік есеп Бухгалтерлік есеп
туралы , Салық және басқа да міндетті төлемдер ... ... ... ... ... алу ... ... қаржы-
шаруашылық қызметі бухгалтерін есебіні бас шоттар тізбегінде бекітілген
ортақ ... мен ... ... ҚР ... ... ... шығарған нұсқаулары, ерешеліктері негізінен құралады.
Есеп регистрларындағы шаруашылық операцияларда көрсететін дәстүрлі
бухгалтерін ... ... ... ... ... бере ... ... қажет, кәсіпорынның шаруашылық қызметін талдау ... ... ... ... ... ... ... мен өткізуді
талдау кіреді. Өндірістік қаржылық қызметтің әдеттегі бағыты, алға қойған
мақсатқа жету үшін ... ... ... есеп стандарты ұсынатын
шаруашылық операциялардың әдістері мен бағалауларын таңдауды анықтайтын
негізгі құжат ... ... ... ... табылады. Оны
бухгалтеріне есеп стандарты шеңберінде құра отырып, “Есеп саясаты және ... ... ... номерді алады.
Субьектілердің қаржы-шаруашылық қызметінің бухгалтерлік есебін
нормативті реттеу жүйесінде маңызды орынды бухгалтеін ... ... ... ... ақпаратта сақтаудың негізгі бірлігі.
Субьектілердің қаржы есеп жөніндегі Ұлттық ... ... ... ... ... есебінің бас
шоттар тізбегінің негізіне қаржылық есеп берудің элементтері ... ... ... ... құру идеологиясы (1-
8бөлімшелер) жатыр. Бас шоттар тізбегі бухгалтерлік есеп стандартының
талаптарымен ... ... ... ... ... ... ... береді.
Бухгалтерлік есеп стандарттары бухгалтерлік есепті жүргізу жөніндегі
нормативті құжаттар бола ... ... ... ... ... ... анықтайды және оларды ... ... есеп ... ... ... үш ... ... өз бейнесінің мақсатын алға қоя отырып, өз есеп
саясатын салалық құрамын, иөлшерін, т.б. ... есеп ... оны ... және ... ... болып
табылады.Басқару есебінің міндетіне кәсіпорында қабылданған шешімдер
сәйкестілігін қамтамасыз етуге ... ... ... жүзеге
асырумен, ішкі бақылау жүйесін жасау міндеттері кіреді. Қаржы есебі есеп
ақпаратын дайындау процесі болып саналады, оның ... ... ... ... және жеке ... ... ... кәсіпорынның сырқы
әріптестері (инвесторлар, кредиторлар) болуы мүмкін.
Әлемдік тәжірибе соның ішінде,нарықтық ... ... ... ... бес ... ... ... моделі;
2) Континенталдық;
3) Оңтүстік-Американдық;
4) Испандық ;
5)Интернациональдық;
Бірінші моделдің мәні ... ... есеп ... ... экономикалық
ақпараты инвесторлар үін дайындалады, өйткені негізгі инвестициялар заңды
немесе жеке тұлғалармен дайындалады.Ол Ұлыбритания, Голландия және ... ... ... ... ... және ... ұстанады,
мұнда бизнес банктермен тығыз байланысты болады, компанияның қаржылық
мәселелерін ... ... ... ... ... заң ... белгіленеді және консервтивтігімен ерекшеленеді.
Оңтүстік-Американың моделді Оңтүстік ... ... ... ... ... және т. б. Бұл моделдің негізгі ерекшелігі
есеп мәліметтерін ... ... ... табылады.Интернационалдық модель-
бұл есеп стандарттар мен есеп ... ... ... ... 1 қаңтарынан бастап “Бухгалтерлік есеп туралы” заңының негізінде
ҚР-да барлық шаруашылық өтуші ... ... ... Халықаралық бухгалтерлерінен есеп стандарттарын ескеріп бұл
моделге өту бухгалтерінен ... ... ... жетілдіруге мүмкіндік
береді атап ... ... ... ... есеп сиандартының
енгізу, бас шоттар тізбегін енгізу.
Қаржылық есеп беру өткен ... ... ... көрсетеді, шешім
қабылдау үшін алынған ақпараттарды жинақтайды. Қаржылық есеп беру ... ... ... ... ... ... туралы қаржылық
ақпаратын жалғыз көзіне айналды. ... есеп беру ... және ... ... ... ... ақпараттық жүйе болып табылады.
Жете зерттеу жеткен ... ... ... ... ... ... ... жылдары елімізде бухгалтерлік
есепті және қаржылық есеп беруді ... ... ... жұмыс
жүргізілді. Оны жүргізу 29.12.92 ж.1098 “ҚР мемлекетінің бағдарламасы
туралы” ҚР ... ... ... ... және ... ... құру ... қаулысы, сондай-ақ 26.12.95 ж. .2732
“Бухгалтерлік есеп туралы” заңдық күші бар ҚР ... ... ... ... ... бухгалтерлік есеп жөніндегі ҚР -ң ұлттық
комиссиямен 1997 жыл 1-ші ... ... ... есеп ... енді,шаруашылық қызметінің, шоттар тізбегінің өзгерістері жөніндегі
нұсқаулар жасалды. 1998 жыл ... .3838 “ҚР ... ... ... ... ... ... бағдарламасы туралы” ҚР
Президентінің жарлығының негізгі мақсаты, ... ... ... талабына жауап беретін бухгалтерлік есептің жаңа жүйесін жасау мен
енгізуді қамтамасыз ету, ... ... ... ... мен интеграциясын ұлғайту, сондай-ақ бухгалтерлік ес-еп ... ... ... ... жоғарылату болып табылады.
2. Негізгі өндірістік шығындардың есебі
2.1. Кәсіпорындағы ... есеп пен ... ...... ... және ... (негізгі,
көмекші, косымша, қосалқы және эксперименттік) тұратын күрделі механизм.
Кәсіпорынның жекелеген өндірістік буындары бойынша ... ... ... алу ... өндірілетін өнімнің атқаратын қызметіне
қарай барлық өндірістер негізгі және қосымша ... ... ... ... ... ... өнімдер, сондай-ақ өнімді сатуға
және зауыт ішінде ... ... ... ...... ... арналған шалафабрикаттарды дайындайтын өндірістер жатады.
Көмекші өндіріс негізгі өндірістің ... ... ... ... ... ... көрсетуге, жұмыс жасауға тікелей ықпал етеді (жөндеу-
механикалық жөне аспаптық цехтар, электр-көліктік, сумен ... ... ... (мақта қалдықтарынан тазартьшған мақта өндіру жөніндегі
цехтар) негізгі өндіріс қалдықтарын кәдеге жаратуға септігін тигізеді.
Косалқы ... ... мен ... ... ... ... негізгі материалдардан емес, бірақ негізгі және көмекші
өндірістерде пайдаланатын материалдардан өнім ... ... ... ... үлгілерді дайындайды және
түрлі эксперименттік жүмыстарды атқарады.
Бұдан басқа кәсіпорында қызмет көрсететін ... мен ... ... ... кднағатгандыратын шаруашылықгар (тұрғын-үй
коммуналдық шаруашылық, моншалар, кір жуатын орындар) ... ... ... ... ... ... да тарапта жұмыстарды
атқаруға немесе қызмет көрсетуге өз септігін тигізеді.
Өндірістік есепті дұрыс үйымдастырдың кез-келген кәсіпорын үшін ... ... ... ... ... ... тұрпатына
(типіне) байланысты болады. Өндіріс жеке-дара, сериялық және жаппай өндіріс
болып үш топқа (тұрпатқа) бөлінеді.
Жеке-дара ... ... — өнім ... ... ... ... ... тапсырыстарымен дайындалатын өндіріс. Бұл ауыр
машина жасауға, кеме ... ... ... мен ... ... Оның ... ... бар: ондағы цехтар нақты бір салаға
мамандандырылмайды; субъект пен цехтардың өндіріс бағдарламасында ... ... ... көп ... болуымен ерекшелінеді; дайындық-
қорытындылау жұмыстарына кететін шығындардың деңгейі салыстырмалы жағдайда
алғанда біршама үлкен болады; өндірістің басқа да ... ... цикл ұзақ ... келеді. Жеке-дара өндірісте, әдетте, шығындарды
есепке алу үшін және өнімнің өзіндік қүнын калькуляциялау үшін тапсырыстық
әдіс қолданылады, бүл ... ... ... ... ... ... есепке
алынады.
Сериялық өдіріс біркелкі бұйымдарды дайындап ... ... ... ... және оған ... ерекшеліктер тән:
шығарылатын өнім номенклатурасының ... ... ... ... алғанда кең мамандануы; мамандандырылған машиналардың,
аспаптар мен қондырғыларының қолданылуының шектеулілігі. Сериялык өндіріс
машина жасау ... және ... ... ... кең ... Бұл
кәсіпорындарда өнімнің шығарылуын есепке алу сериялы бұйымдарға тән ... ... ол ... ... ... ... ... қарай өндірістер мынадай үш түрге бөлінеді: ірі
сериялық өндіріс (өнім жыл бойы ... ... ... (мамандану
анағұрлым тар, ал өндірістік
мамандандырылмайды; субъект пен цехтардың өндіріс бағдарламасында бұйымдар
мен олардың ... көп ... ... ... ... ... ... шығындардың деңгейі салыстырмалы жағдайда
алғанда біршама үлкен болады; өндірістің ... да ... ... цикл ұзақ болып келеді. Жеке-дара өндірісте, әдетте, шығындарды
есепке алу үшін және өнімнің ... ... ... үшін ... ... бүл орайда шығындар әрбір бұйым (тапсырыс) бойынша есепке
алынады.
Сериялық өдіріс ... ... ... шығарудың оқтын-оқтын
кайталанып отыруымен сипатталады және оған ... ... ... өнім ... ... ... ... тұрде алғанда кең мамандануы; мамандандырылған машиналардың,
аспаптар мен қондырғыларының қолданылуының шектеулілігі. ... ... ... өнеркәсібінде және металл өндеуде неғұрлым кең тараған. Бұл
кәсіпорындарда өнімнің шығарылуын есепке алу ... ... тән ... ... ол ... ... партияларға қолданылмайды.
Сериялардың көлеміне қарай өндірістер мынадай үш түрге бөлінеді: ірі
сериялық өндіріс (өнім жыл бойы ... мен ... ... және ... ... ... ... өндіріс (жекелеген өндірістен ұсақ сериямен өнім шығаруға
арналған).
Сериялық өндірісте шығынды есепке ... және ... ... ... нормативтік немесе қайта жасау әдістерін қолданады.
Жаппай өндіріс - үзақ уақыт бойы ... ... ... шығаратын өндіріс
тұрпаты (типі). Шығарылатын өнімдердің ассортименті (түрлері) көп
болмағанымен олардың ... ... ... көп ... ... бір салаға ыңғайланған жабдықтардың жоғары деңгейі және өндірістің
жұмыс ырғағының жоғары болуы ... осы ... ... ... Бүл ... ... ... және оның негізгі элементтерінің
өзіндік құнын есепке алудың және калькуляциялаудың нормативтік ... ... типі ... тек ... ... алуға және
өнімнің өзіндік құнын калькуляциялауға гана әсер етіп ... ... ... ... ұйымдастыруға, талдамалық есепке де әсер етеді.
Мәселен, ірі сериялық және жаппай өндірістерде шығарылатын өнім мен жалақы
ауысым (смена) ... ... өнім ... ал ... және ... өндірістерде — жасалған жұмыстар нарядтарымен
Кез келген өнімді ... ... ... және ... ... ... ... байланысты, ондай есеп мынаны қамтамасыз етуі керек: жалпы
өнім көлемін, әрбір өнім ... ... ... ... ... ... ... жұмысты орындау, өндірілген өнімнің
нақты шығысын толық, дер кезінде және шынайы ... ... ... ... және ... ... ... мен жоспарлау үшін
ақпаратгарды жинау және бақылауды көздейді.
Шешімді кабылдау үшін ақпараттарды жинаған кезде белгілі бір ... ... үшін ... бір ... ... маңызды болуы, ал
кейбіреулері үшін сол шығындар ескерілмеуі мүмкін. Шын ... ... ... ... ... жіктелуі мүмкін:
— шығындардың туындайтын (пайда болатын) орындары (өндірістер, цехтар,
учаскелер) ... ... ... (соның ішінде өндеуі) бойынша, ал олар
шығындарды есепке алу мен жоспарлау кезінде субъектінің есеп ... етіп ... ... ... және өнім ... бойынша; өндіріс шығындары
жекелеген өнім түрлерінің өзіндік құнына немесе ... өнім ... ... ... ... ... ену тәсілі бойынша; тікелей — өнімнің
өзіндік қүнына тікелей жатқызылатын, яғни жекелеген өнім ... ... ... ...... ... қүнына таратылып бөлінетін, яғни
бірнеше өнім түрлерін өндірумен байланысты болып бөлінеді;
— өндіріс шығындары өнімнің көлеміне қатысты екіге ... ... ... ... ... ... ... да өсуі немесе азаюы мүмкін
(негізгі материалдар мен шикі затгың шығысы, ... ... ... ... ... жалақысы және т.б.); тұракты — өнімнің шығару
көлемі өзгерген кезде, деңгейі өзгермейтін шығындар (өндіріс ... мен ... ... шығыстар, негізгі құралдардың
амортизациясы);
... түрі ... ... және ... бойынша); экономикалық
элементтер бойынша шығындарға: материалдық шығындар; еңбек ақы шығындары;
еңбек ақыдан айдарьшатын аударымдар; ... ... ... ... да ... ... ... қызметі (функциясы) бойынша:
— өндірістік (өндіріс процесінің барысында пайда болады);
— коммерциялық (сатумен ... ... ... ... ... жөне ... ... кезең шығыстарына жатады, ал олар
өндірістік калькуляциялауды есептеудің негізі ... ... ... ... мынадай етіп салуға
Келтірілген сызбадан байқағанымыз өзіне активтердің азаюын енгізетін
шығындар (материалдар, ақша ... және т.б.) ... ... ... ... ... ... шығындар жаңа активтерді
жүзеге асырады, ал ол ресурс ретінде анықталып, ... ... ... одан ... ... алынатын болып күтіледі.
Өндіріс шығындарын есепке алу үшін шоттардың кешенді жүйесі пайдаланады,
оған 90 - "Негізгі өндіріс", 92 - ... ... 93 - ... 95 ... ... ... ... кіреді.
Шығындарды және өнімнің шығарылуын есепке алу мен ... ... ету үшін ... есеп регистрлері пайдаланылады:
"ІДехтар бойынша шығындар" ведомосы, онда 90, 92, 93 және 95 бөлімшелер
шоттары бойынша шығындар есепке ... 90, 92, 93 және 95 ... ... ... олар бойьшша тиісті машинограмм
колданьшады. Ай соңында бухгалтерия өңдіріс шығындарын ... ... ... ... ... жазу үшін мыналар негіз болып
табылады:
... ... ... бөлу (тарату)" кестесін әзірлеу, онда
шикізат, материалдар, сатып алынған шалафабрикаттар және өндірістің баска
да материалдық ... ... (20 - ... ... ... ... персоналдарына төленген еңбек ақы шығыстары
(681 -"Персоналдармен еңбек ақы бойынша есеп ... ... ... ... ... ... (634 - ... да" шоттың "Әлеуметтік
салык," субшотының кредиті);
- "Негізгі ... ... ... есебі" кестесін
әзірлеу, онда өндіріс шығындарына енгізілуге тиісті негізгі кұрал-
жабдықтар амортизациясының ... ... (13 - ... кұрал-
жабдықтардыңтозуы" бөлімшесі шоттарының
— "Материалдық емес активтер амортизациясының есебің" кестесін әзірлеу,
онда өндіріс шығындарына енгізілуге ... ... ... (11 - ... емес ... амортизациясы" бөлімшесі
шоттарының кредиті);
— "Көмекші (қызмет көрсетуші) өндірістер мен шаруашылықтардың көрсеткен
қызметтерін бөлу" кестесін әзірлеу, онда ... мен ... ... ... және көрсетілген қызметтерге жүмсалған шығындары
көрсетіледі (920 - "Көмекші өндірістер" және 940 ... ... ... ... талдамалық (аналитикалык) есебі калькуляция (есеп)
объектілерінің және цехтар мен ... ... ... баптарының
белгіленген номенклатурасы бойынша калькуляциялық (көпжазбалық)
карточкаларда ... ... ... ... ... ... ... бойынша кандай
калькуляциялау объектісіне жататындығын белгілеу ұшін, есеп объектілерін,
шығын баптарын кодтайды және үстеме ... ... Ал бұл ... баптары бойынша және шығындарды ... ... ... ... ... ... және ірі ... өндіріс шығындарын есепке алу және өнімнің
өзіндік құнын калькуляциялау үшін кәсіпорынның бухгалтериясы қүрамында,
біртұтас болып ... екі ... яғни ... және баскару
бухгалтериясы болуы мүмкін.
Қаржылық бухгалтерия шоттардың бас жоспарының 10-80-бөлімшелеріне енетін
шоттарын жүргізіп, есептің Бас кітабын, кәсіпорынның балансын және ... ... ... ... ... Бас жоспарының 90-бөлімшелеріне енетін
шоттарды ... Ол ... ... ... ақпаратты корытып,
өзіндік қүнды калькуляциялайды, өндіріс шығындарының нормалары ... ... және ... ... ... ... ... есепке алады, есептің бүкіл ... ... және ... ... ... ... жабык (құпия) болып келеді. Бұл өз билігінде қандай ... бір ... және ... басқарудың озық деңгейін
ұйымдастыруды, "жаңалыктарды" өз ... ... ... ... ... ... Сондықтан баскару бухгалтериясы ақпаратының
сыртқы түтынушылар үшін ғана ... ... ... осы ... үшін де ... ... ... және басқару бухгалтериясының арасындағы өзара кдрым-қатынастар
мына төмендегі 6-сызбада көрсетілген.
Кәсіпорынның қаржылық бухгалтериясында аяқталмаған өндірісті ... ... - ... ... 212 "Өз өндірісінің шалафабрикаттары",
213 - "Көмекші өндіріс", 214 - "Басқа да" шоттары ... ... ... ... ... ... онда ... күнде
аяқталмаған өндіріс қалдығы ... яғни ... ... ... ... ... бухгалтерияға беріледі (демек, 211-214
шоттары дебеттеліп, 900, 910, 920, 950 шоттары кредиттеледі), ... ... ... ... ... қаржылық бухгалтериядан ... ... ... 900, 910, 920, 950 шоттары дебеттеліп, 211-
214 шоттары кредиттеледі).
Сонымен, 211-214 шотгар "бір күндік шотгар" болып табылады және ... осы ... ... ... құнына енеді, ол үшін өнім бірлігіне есептелген ... ... ... ... мен бағасы өзгеретін болса,
аталған мөлшерлеме қайта қаралуы мүмкін.
2.2. Негізгі өндіріс шығындарының есебі
Көмекші материалдардың нақты шығысы ... ... ... ... тауарлы
өнімге және аяқталмаған өндіріске ... ... ... түрде таратылады.
Қайтаршган қалдықтар - бұл негізгі, көмекші және қосалқы]
Өнімнің өзіндік кұнына кіретін ... ... ... ... ... (отходтарының) құны қосылмайды.
Қайтарылған кдлдықтар болып: материалдар, ... ... ... ... т.б. ... ресурстары-саналады, бірақ
олар өзінің сапасын, тұтыну қасиетін жоғалтуына ... ... ... ... пайдаланбауы мүмкін.
Белгіленген технологияға сәйкес өнімнің басқа түрін өндіру үшін толык
қанды материал ... ... ... ... ... жатпайды.
Сондай-ақ қалдыкка ілеспе өнімдері де жатпайды, олардың тізімі шығындарды
есепке алу және өнімнің ... ... ... ... әдістерінде
белгіленген.
Қайтарьшған қалдықтар (отходтар) келесі тәртіпте бағаланады:
- егер де қалдықтарды негізгі өндіріс ... ... ... ... ... ... косалқы өндіріс мүқтаждығы үшін, сондай-ақ
кеңінен тұтынатын тауарларды дайындау үшін пайдаланса, онда ... ... ... ... төмендетілген бағасы бойынша;
- қалдықтар кайта өңдеуге немесе сыртқа сатуға кетсе, олардың жинау мен
өңдеуге жұмсалған шығындарын шегере отырып, ... ... ... егер де ... шартқа сәйкес шикізат немесе толықканды материалдар
ретінде пайдалану үшін сатылса, онда шикізаттар немесе материалдар бастапқы
толық бағасы бойынша бағаланады.
Қайтымсыз (пайдаланылмайтын) ... ... ... Қалдықтарды
пайдалануды нормалау қажет, ал оларды кіріске алуға тиісінше ... ... қою ... ... ... қоймаларға тауар
құжаттамалары (накладнойы) бойынша кіріске алады, ... ... ... ... бабы бойынша шикізат пен материалдардың ... ... ... ... ... ... және 900-шоттың
кредиті бойынша көрсетеді. 900-шоттың ... ... ... ... ведомостарға) жазылады.
Сатып алынатын буйымдар, шалафабрикаттар және тараптық кәсіпорындар мен
уйымдардың өндірістік сипаттагы көрсетететін ... ... ... ... ... мен ... ... немесе дайын өнім алу үшін кәсіпорыннын өзінде қосымша
өндеуге түсетіндерге кеткен шығындар; басқа жақтың кәсіпорындарының
көрсеткен өндірістік сипаттағы қызметтеріне ақы төлеуге ... ... ... ... ... ... қүнына тікелей жатқызьшуы мүмкін,
сондай-ақ материалдар мен шикізатты өңдеуге, өнімді дайындау бойынша
жекелеген операцияларды орьшдауға және белгіленген технологиялық
процестерді сақтау үшін бақьшау ... ... ... ... запастарды
жеткізіп беру бойынша сырт жақтың транспорттық
Субъектінің өз транспортымен және өз қызметкерлерінің күшімен жеткізілген
запастардың (шикізаттар, ... ... ... ... ... шығындары да өндіріс шығындарының тиесілі элементтеріне
қосылады (еңбек ақы төлеу ... ... ... ... ... шығыстарына (ДКШ) шығынның келесі тұрлері жатады:
жабдықтау-сату ұйымдарына ... ... ... ... ... қосымша кіре акысы; субъектің коймасына материалдарды жеткізіп беру
мен түсіру шығыстары; дайындау орындарында ұйымдастырылған ... ... ... ... ... ... ... дайындаумен
байланысты іс-сапар шығыстары т.б.
Технологиялық мақсатқа арналган энергия мен отындар. Өндіріс процесінде
тікелей жүмсалатын энергиялар (барлық ... мен ... ... ... есепте шикізаттар мен материалдардың шығысы сияқты көрініс
табады.
Технологиялык мақсатқа отын шығындарына ... өзі ... құны да және ... ... ... ... отындардың құны да
енгізіледі: мартен, домен пештерінде ... ... ... ... ... престеу және баска цехтарда қыздыру үшін,
бұйымдарға технологиялык процесспен белгіленген байкау (сынау) ... үшін ... ... ... ... және ... да
өндірістік және шаруашылық мүқтаждарына жүмсалатын сатып алынған энергияның
барлықтүрлері. Кәсіпорынның өзі шығарған ... ... жөне ... ... ... сондай-ак сатып алынған энергияны оны ... ... ... мен беруге жұмсалатын ... ... ... ... табиғи кему нормалары шегінде ... кем ... мен ... ... ... Кәсіпорын көлігімен
материалдық ресурстарды жеткізіп берумен байланысты шығьшдар (тиеу-түсіру
жұмыстарын коса алғанда) өндіріс шығындарының тиісті ... ... ... негізгі қорлар ... ... ... ... және т.б.), ... ... ... кұнына
жеткізіп берушіден (жабдықтаушылардан) материалдық ресурстармен ... ... кұны оның ... ... ... жеткізіп
берушілерден алынған материалдық ресурстардың ыдыстары мен бумаларын сатып
алуға жұмсаған кәсіпорындардың шығындары да енгізіледі.
Өнімнің өзіндік ... ... ... ... кайтымды
қалдықтардың құны алынып тасталынады. Өндірістің қайтымды калдықтары деп
өнім өндіру процесінде пайда болған, бастапқы ресурстың тұтыну сапасын
(химиялық немесе физикалық
соның ... ... ... (аз өнім ... ... ... ... мақсатқа мүлдем пайдаланбайтын шикізатгар,
материалдар, шалафабрикаттар, жылутаратқыштар және басқа да материалдық
ресурстар ... ... ... ... ... түрлерін өндіру
үшін толықканды материал ретінде белгіленген технологияға ... ... ... ... материалдық ресурстар калдықтары
кайтарымды қалдықтарға жатпайды. Сондай-ақ, жолай ... ... өнім ... жатпайды, олардың тізбесі өнімнің өзіндік ... ... алу және ... ... ... салалық әдістемелік
ұсыныстарында белгіленеді.
Еңбек ақы. "Еңбек акы" бабына өндіріс нәтижелері үшін ... ... ... қоса ... кәсіпорынның негізгі өндірістік
қызметкерлердің жалақысын төлеуге жұмсалған шығындар, ынталандырушы және
өтемділік (компенсациялық) ... ... ... штатында
түратын, негізгі қызметке жататын қызметкерлердің жалақысына жұмсалатын
шығындардың құрамына мыналар енгізіледі:
- кәсіпорында кабылданған еңбек ақы ... ... және ... жеке ... ... шартына сәйкес лауазымды айлық ақысы және
тарифтік мөлшерлемесі, еңбекке кесімді ақы төлеу бағасы ... ... ... ... ... жалақысы;
- ынталандыру сипатындағы төлемдер: өндірістік нәтижелер үшін берілетін
сыйлықақылар (заттай сыйлықақьілардың қүнын қоса ... ... ... ... ... және т.б. ... ... тарифтік ставкалары мен айлықақыларға қосылатын үстемақылары;
- жүмыс режимімен және ... ... ... ... ... оның ... ... уақыттағы жүмыс, мерзімнен тыс жұмыс, көп
ауысымды режимдегі жүмыс, демалыс және мереке ... ... ... ... ... ... ... көрсету аймақтарын кеңейткені
үшін, ауыр зиянды, ерекше зиянды еңбек жағдайларындағы және т.б. ... ... ... жағдайлары үшін тарифтік ставкалар мен
айлықақыларға қосылатын үстемақылар мен қосымша ақылар;
- ... ... ... ... ... ... қызметкерлеріне
тегін көрсетілетін коммуналдық кызметтердің, тамақтың, азық-түліктің күны,
колданылып жүрген заңдарға сәйкес қызметкерлерге ... ... ... ақы ... ... ... (түрғын үй, коммуналдык қызметгер жөне
т.б. тегін берілмегені үшін төленетін ақшалай өтемнің сомалары);
- колданылып жүрген заңдарға ... ... ... ... әрі ... қалатын заттардың (арнайы киім-кешекті қоса алғанда) құны
немесе олардың арзан бағаға сатылуына
ақы төлеу (пайдаланылмаған демалыска өтем акы ... ... ... орындаумен, медициналық тексерулерден өтумен байланысты
уакыттар;
- зандарда белгіленген жағдайларда ... мен ... ... ... мен ... қысқаруына байланысты жұмыстан
босаған кызметкерлерге төлемдер төлеу;
- қолданылып жүрген зандарға сәйкес еңбек сіңірген ... үшін ... ... (осы ... ... ... жүмыс стажы
бойынша үстемақылар) төлеу;
- қолданылып жүрген заңдарға сәйкес аудандық, экологиялық коэффициенттер
бойынша шөлейтгі, сусыз және биік ... ... ... үшін ... ... ... төлеу; экологиялық қолайсыз жағдайлары ... ... ... ... үшін ... ... ... төлеу;
- кәсіптік-техникалық училищені бітірген түлектерге және жоғары немесе
арнаулы орта оқу орындарын бітіріп шыққан жас ... ... ... ... ақы төлеу;
- кешкі және сырттай жоғары және арнаулы орта оқу ... ... ... (ауысымды) оку орындарында, кешкі (ауысымды) кәсіптік-
техникалықжәне сырттай жалпы білім беретін мектептерде ойдағыдай ... ... ... ... ... ... мен ... оқу демалыстарына қолданылып жүрген заңдарға сәйкес ақы ... ... ... ... сәйкес еңбек ақысы төмен жұмыстарды
атқарғаны үшін ақы төлеу; уақытша еңбек ... ... ... ... ... ... дейін зандарда белгіленген қосымша ақылар төлеу;
- бұрынғы жұмыс орнындағы қызметгік айлықақысының мөлшерін белгілі бір
мерзім ішінде ... ... ... сәйкес) басқа кәсіпорындар мен
ұйымдардан ... ... ... ... ... ... жұмысын
атқарған қызметкерлерге төленетін айлықақьшардағы айырмашылық;
- вахталық жұмыс кестесіне сәйкес кәсіпорынның орналаскан жерінен (жиналу
пукнтінен) жүмыс орнына дейін және кері қарай ... ... ... ... ауа ... ... ... және көлік ұйымдарының кінәсінен
жолда кідіріп қалған күндері үшін айлықақының тарифтік ставка мөлшерінде
төленетін сомасы ... ... ... ... ... жұмысшы-донорға тексеруден өткен, қан тапсырған және әрбір кан
тапсырған күннен ... ... ... ... үшін акы төлеу;
- - егер атқарылған жұмыс үшін есеп айырысуды ... ... ... ... ... штатында тұрмайтын қызметкерлерге олардың
азаматтық-кұкьіқтық сипатта
жұмыстарына акы төлеу. Бүл орайда, мердігерлік шартбойынша ... ... ... еңбегіне акы төлеуге жұмсалатын каржының мөлшері осы
жұмыстардың (көрсетілген кызметгердің) және ... ... ... ... ... белгіленеді.
Енбек акыдан аударылатын аударымдар. Қазакстан Республикасының ... ... ... ... ... ... аударым бабында есептелген
әлеуметтік салығы (21% мөлшерлемесі бойынша) көрініс ... ... ... салу ... ... ... ... еңбеккерлерге акшалай
немесе заттай нысанында төлеген шығысы жатады, оған салық салуға жатпайтын
төлемдерден басқасы ... ... ... ... ... ... МКК өндіріс шығындары есебіне
бухгалтерлік жазулар
| |Мазмұны ... |Дт |Кт |
| | ... | | ... ... өндіріске материалдар | | | |
| ... | | | |
| ... ... |679223 |901 |201 |
| ... |1180508 |901 |203 |
| ... ... |1709 |901 |205 |
| ... материалдары |17116 |901 |208 |
| | | | | ... ... ... жұмысшыларына еңбек | | | |
| |ақы ... |2743581 |902 |681 |
| | | | | ... ... ... ... |518866 |903 ... |
| | | | | ... |Негізгі өндіріс негізгі құралдарына | | | |
| ... ... ... |116461 |935/1 |131-134 |
| | | | | ... ... өндіріске материалдар | | | |
| ... | | | |
| ... ... |246020 |921 |201 |
| ... |221451 |921 |203 |
| ... бөлшектер |17443 |921 |205 |
| | | | | ... ... ... ... ... | | | |
| |ақы ... |734858 |922 |681 |
| | | | | ... |Әлеуметтік салық есептелінді |137405 |923 ... |
| | | | | ... ... ... ... құралдарына | | | |
| ... ... ... |100431 |935/2 |131-134 |
| | | | | ... |Өндіріске қызмет көрсету үшін | | | |
| ... ... |431 |931 |201 |
| | | | | ... ... ... ... ақы | | | |
| ... |543845 |932 |681 |
| | | | | ... ... ... ... |102786 |933 ... |
| | | | | |
| | | | | ... ... ... ... шығыстар. Үстеме шығыстар — бұл өндірісті басқарумен және қызмет
көрсетумен байланысты шығыстар, олар кешендік сипатқа ие болады, ... ... ... ... ... көрініс табады.
Бұл шығындар ай бойында белгіленген номенклатуралық шығыс баптары бойынша
930 " ... ... ... ... ... Әрбір цехтың өзінде
дайындалған өнімге үстеме шығыстар қосылады.
Үстеме шығыстар ай ... ... ... ... (§ 2. ... есебіне қараңыз). Негізгі өндіріс ... ... ... ... ... ... 904 шоты дебеттеліп және 930 шоты
кредиттеледі.
Шаруашылык жүргізуші субъекттер өзінің есептік ... ... ... ... ... ... ... өзгерістер
енгізуі мүмкін.
Мысалға, үстеме шығысының қүрамында "Өндірісті ... және ... ... бабы жеке ... ... Өндірістің жүмыс ... және ... да ... ... ... ... ... кажетгі шығын деңгейін сметаның көмегімен анықтайды. ... ... ... ... ... ... ... керек, өйткені ол жұмысқа
қосудың жалпы сомасына қосылмайды. Жүмысқа қосу шығысының сметасын бекіткен
кезде өндіріске енгізілетін ... ... ... және оның
нормативтік мерзімін ескере отырып, ... ... ... ... ... мен ... ... байланысты етіп анықтайды.
Өндірісті дайындау және игеру шығыстары алғашқыда шығыстың ... ... өнім ... белгіленген норма бойынша өтеледі.
Егер де кәсіпорында бірнеше өнім түрі өндірілетін болса, онда жана
өндірісті игеру шығындары олардын арасына ... ал ... ... ... ... жұмысшыларының жалақысының сомасына және құрал-
жабдықтарды пайдалану мен күтіп-ұстау шығыстарына пара-пар (пропорционалды)
етіп жасалады.
нақты шышндары сол бұйымдардың өзіндік құнына толығымен жатқызылады.
Өндірістегі барлык ... ... ... бойынша топтастырылады,
онда әрбір цех үшін жеке парақтар ашылады.
900 - "Негізгі өндіріс" шотының дебеті мен ... ... ... ... үшін ... ... мысалға қайтып
ораламыз. Шағын аяк киім тігетін кәсіпорында төрт негізгі өндіріс цехтары
бар болсын делік: кесу, ... ... және ... Ол кәсіпорын төрт түрлі
өнім ассортиментін шығарады делік:
- ерлер ботинкасын;
-ерлертуфлиін;
-жеңіл әйелдер туфлиін; „,>. үйге киетін әйелдер туфлиін. ':•> ... ... ... өндіріс көлемі мынадай болған:
10 мың жұп - ерлер ботинкасы; . 7 мың жүп — ... ... -; 5 ... ... ... мың жұп - ... үйге киетін туфлиі.
Кәсіпорынның жұмысының тиімділігін қамтамасыз ету үшін онда көмекші
өндірістер ... ... бу ... автотранспорттық;
олардын шығыны дайьш өнімнің өзіндік құнына келесі тәртіпте енгізіледі:
жөндеу-механикалық ... ... - ... ... ... бойынша; бу
қазаны мен автотранспорт цехтарының шығындары - түтынылған қызмет көлеміне
сәйкес пропорционалды жолмен таратылады.
Көсіпорынның есептік саясатында үстеме ... ... ... ... ... ... (осы шығындардың деңгейінен алынған
құрал-жабдықгың бір сағаттағы жұмысынан есептелген) бөлігіне және тиесілі
өнім бірлігін ... ... ... ұзақтылығына қарап таратылуы
мүмкін. ... ... ... тарату негізгі өндіріс жұмысшыларының
жалақысының деңгейіне ... ... ... ... ... ... ... белгіленген тәртіп
бойынша 21% мөлшерлемеде әлеуметтік салып есептелініп шығарылады.
Кұрал-жабдықты ... мен ... ... ... ... мөлшерлеме
бойынша таратылған (§2 "Үстеме шығыстарының есебіне караңыздар). Үстеме
шығыстар қүрал-жабдықтың сағаттық ... мен ... ... ... ... және көмекші өндірістің көрсеткен қызметінің құны
өндірілген өнім бірлігіне есептелініп, ... ... ... етіп ... ... ... өндірісін және өндіріс ақауларын ескере
отырып, өндірілген өнім бірлігінің нақты өзіндік
Өндіріске жұмсалған шығындарды ... ... ... екі ... не ... не ... вариантын пайдаланады.
Шалафабрикатсыз нусқа негізінен машина жасау өнеркәсібінде пайдаланылады.
Оның ерекшелігі мынада: бір операциядан ... ... бір ... ... ... берілген шалафабрикаттар бухгалтерлік есепте
көрсетілмейді, оларды оперативті түрде есепке алады. Бүл ... ... ... қүны ... ... жатқызылған, осы өнімді өндіруге катысты
барлық цехтар бойынша есепке ... ... ... ... ... шығындар басы артық заттардың (тораптардың,
бөлшектердің, агрегаттардын) шын мәнінде түрған орны бойынша емес, олардың
туындаған орны ... ... ... ... ... алудың шалафабрикаттык, нусқасы
кезінде дайын өнімнің өзіндік құнын ғана есептеп қоймайды, сонымен ... ... ... ... ... кұны да
есептелінеді. Шалафабрикаттардың цехтан цехка немесе цехтан қоймаға берілуі
бухгалтерлік есепте көрсетіледі.
Шалафабрикатсыз нұскадан ... ... ... басы ... ... ... ... орны бойынша есепке алынады.
Шалафабрикатты нұсқа кезінде есепке алуды ұйымдастыру біршама күрделі
болғанымен, алайда мұндай жағдайда ... ... ... күшейтіледі.
Жекелеген цехтардың аяқталған өнімі болып есептелетін шалафабрикаттар
қоймалардан ... ... ... цехқа тікелей берілуі мүмкін. Бұл жағдайда
900-шоты дебеттеледі және кредиттеледі. Егер де ... ... онда ... ... 910 -"Өзі ... шалафабрикаттар" деген
шоттың дебеті бойынша және 900 ... ... ... ... ... ... Шалафабрикаттар одан әрі өнделу үшін қоймадан босатылған кезінде
900 шот дебетгеледі де, 910 шот кредиттеледі.
Шалафабрикаттар ... ... ... ... бойынша, ал олар
болмаған жағдайда—іс жұзіндегі құнының прейскуранты немесе есеп айырысу
бағалары бойынша есепке алынуы мүмкін, ал ... ... (+,-) ... ... ... ... өндірісті багалау және есептеу. Өңцеудіңбарлықтұріненөтпеген
және техникалық бөлім де, тапсырыс беруші де ... ... ... ... ... ... ал олар ... жүмсалған
шығыңцар аяқгалмаған өндіріске жұмсалған шығындарды құраңды. Аяқталмаған
өндірістегі шалафабрикаттьщ қозғалысы бойынша ... ... ... ... ал оның ... ... есебін
кәсіпорынньщ бухгалтериясы жүргізеді.
Бұл есеп аяқталмаған өндірісте ... ... ... ... ... ... және сақталу жағдайын, дайын өнім мен
аяқталмаған өндіріс арасындағы шығындардың ... ... ... ... ... болуына бақылау жасауды;
аяқталмаған өндірістің кем шығуы мен ... ... ақау мен ... ... ... және ... ... жататынына байланысты
оларды есептен шыгарып тастауға арналған.
Өндірісте ... ... алу ... және ... ... екі қағида бойынша бөлінеді.
Жеке өндірісте цехтардағы бөлшектердің ... және ... бір ... ... ... есепке алу операциялары бойынша жүргізіледі. Бұл
мақсат үшін маршруттық парақтар мен
бойынша аяқталмаған өндірістің қозғалысын ... ... алу ... Бұл ұшін ... ... ... ... онда өндірісте
бұйымдардың шығарылғаны, бұйымдардың (бөлшектердің) ақауы, жоғалуы және
бүлінуі туралы мәліметтер ... ... ... ... ... саны ... есепке алу деректері бойынша анықталады.
Бөлшектердің қозғалысын есепке алуды жеңілдету мақсатымен олардың цехтан
екінші цехқа ... бір ... ... ... ... ... ал
бөлшектерді қүрастыруға босату үшін - жинақтаушы ведомостар бойынша
рәсімдеуге болады; ... өнім ... ... бір ай ... ай ... ... ... мәліметтерінің негізінде жинауға
(қүрастыруға) босатылған бөлшектерді қадағалауға ... ... ... ... ... ... толығымен дайын өнімге жатқызады, "Өндірісті әзірлеу мен
игеруге ... ... ... ... ... ... ... шығыстар" деген баптардан басқа ... ... ... іс ... ... қүны ... анықталады;
- дайындық дәрежесін (жаппай және ірі сериялы ... ... ... шығындардың барлық баптары бойынша шығыс нормаларын негізгі
ала отырып, қосымша және ... ... ... қабылданған базалық
пайызы бойынша таратудың аркасында анықтайды.
Тоқыма өнеркәсібінде аяқталмаған өндіріс қалдықтарын шикізат ... ... қүны ... ... өндірістегі аяқталмаған өндірісті әрбір аяқталмаған тапсырыс
бойынша шығындарын есептеу жолымен анықтайды. Халық шаруашылышның ... ... ... ... мен ... ... әдістері жеткілікті түрде баяндалған.
Өндіріс шыгындарыныц аналитикалык, есебі. Бұл есеп өнімнің бір өлшемінің іс
жүзіндегі өзіндік кұнын есептеуді қамтамасыз етуге арналған. Бұл ... ... ... ... ... немесе арналған
ведомосы арқьшы жүзеге асады. Осы ведомостарда (карточкаларда) шығындардың
баптары, ал баяндауыш ведомостарда — айдың басы мен ... ... ... ... қалдықтары, ай ішіндегі шығындар, дайын өнімді,
түпкілікті ақауды, аяқталмаған өндіріс жетіспеушіліктерін, кайтымды
қалдықтарды есептен шығару және басқа да ... ... ... ... тиісті мәліметтерді жазу үшін қажетгі кұжаттар
мен талдамалық кестелер негіз болады. Ведомостар (карточкалар) бойынша
жиынтық әр цех бойынша көрсетіледі, ал ... ... ... — Бас кітапта көрсетілген 900-шот
айқындалады. Соңғысын өнімге қоса ... ... ... арқылы
коймаларда кіріске алады. Өндірілген өнімнің қүнына 221 ... ... ... және ... ... Ал ... қызметке 801 шот
дебеттеледі де, 900 шот ... ... ... ... 2 ... 2 тарауындағы 4 параграфта келтірілген.
Облжылукоммунқуат МКК өндіріс ... ... ... ... ... ... және аналитикалық
процедуралар.
Аудиторлық қызмет-бұл өзіндік қасиеті бар,бақылаудың ерекше
ұиымдастырылған ... ... ... ... бір ... пен
құралады. Жалпыдан жекеге әдісі жиі ... ... ... ... және ... ... ... ерекшеліктерін
ескере отырып, әр аудитор жұмысының кезектілігін өзі анықтайды. Аудиторлық
тексерудің тәжірибеден өткен ... ... ... ... және ... аз уақыт ішінде өткізуге әсер етеді.
Аудитордың қызметі-аудиторлық тексеруді жүргізу, ... ... ... ... ... көрсетілетін қатаң ұйымдастырылған процес.
Аудиттәжірибесінде дайын өнім қозғалысына тексеру жүргізудің келесі
этаптары анықталған:
1) Мекемемен танысу.
2) Аудиторлық тексеруге келісімге ... ... ... мен ... ... Дайын өнім қозғалысының аудиті;
5) Аудиттің нәтижелері бойынша тапсырыс иесіне есеп беру және ... ... ... ... акті ... тапсырыс иесімен танысуы аудит жүргізілмей тұрып ереже
басталады. Ең алдымен ... ... ... ... ... ... яғни оның ... әсер ететін жалпы эканомикалық және
салалық факторларды зертейді.
Аудитор тапсырыс иесі жұмыс істейтін сала туралы толық мағұлматқа
ие болуға міндетті. ... ... ... әсер ... маңызды салалық
факторларға: нарық және бәсекелестік, циклдық және маусымдық жұмыс,
өндіріс техналогиясындағы ... ... ... ... ... ... органдарының актілері бухгалтерлік есепке
жүргізудің спецификатциалық әдістері және т.б жатады одан әрі ... ... ... ... ...... ... өндірумен өткізуді зертей біледі. Өндірістің
құжаттарымен танысу барысында аудитор ең алдымен құралтайшылар құжатымен,
жалпы ... ... есеп ... ... ... өнім жеткізуге келісімдерді, өткен аудиторлық тексерулердің
қортындылары мен ... өтуі ... ... ... аудиторлық фирма
менен тапсырыс иесінің арасындағы келісімнің негізінде жүзеге асырылады
. Сол ... , ... ... ... көп ... тура ... . ... мен тапсырыс иесі міндеттеме
шарттарын келісім ( міндеттеме хат)
Түрінде бекітуі тиіс ... ... ... ... ... ... алғы шарттары . Бұл келісімді ... ... жері ... ,
төлем ақының көлемі мен тәртібі көрсетіледі . ... ... ... шарттарындағы , шартардың жауапкершілігі ... - ... ... ... ... ... керек . Жұмыстың тағы
да бір маңызды ...... ... ... ... стандартында аудитор тексеру
жұмыстарын жоспарлауда жұмыстың тиімді, ... және ... ... көрсетілген .
Жоспарлау дегеніміз – Аудиттің көлемі мен ... ... ... ... және тетікті талдау әдістерін
қарастыру .
Тексерудің ... ... ... ... ... ... керек : тапсырыс иесінің іс - әрекеті , оның ... ... және ішкі ... ... , өнім ... және ... ... дұрыстықтардың заңды болуы , аудит өткізу үшін
мамандар ... және ... ... иесінен тәуелсіздік деңгкиі
тапсырыс кесенің бизнесі туралы нақты ... алу , ... ... , ... ... және жұмыс ... ... . ... ... ... ... , ... және
мінездемелері тапсырыс иесінің көз қарасында , қалаи болу керектігі
жөнінде тапсырыс несімен ... ... жөн. ... ... іс- әрекет туралы Заңына сәикес аудиторлық әрекеттің мақсаты
қаржылық есепберудің шынаиылығын және жүзеге ... ... ... ... ... ... анықтау . Басқа сөздермен
айтқанда аудитор ... ... ... ... қаишы келмеи
тапсырыс иесін қанағаттандыру тиіс . Алаида , жалпы аудиторлық ... ... ... ... ... қалады .
Облжылукоммунқуат МКК өндіріс шығындарына аудитінің жалпы жоспары 3.1.
кестеде көрсетілген .
Кесте 3.1.
Облжылукоммунқуат МКК 2002 ж ... ... ... жоспары .
|Р/с |Аудиторлық працедуралар |Тексеру ... | |
| ... ... ... ... ... |
| ... МКК ... ... жар | |Құрылтаишы |
|1 ... және оның ... ... | |құжаттарын оқып |
| ... ... ... ... |1 күн ... |
| ... танысу |жазбалар | ... |
| | | | ... |
| | | | ... |
| | | | ... |
|2 ... ... | | ... ... |
| ... ... ... |1 күн ... ... |
| | | | ... |
|3 ... есеп пен ... ... ... нәтижелері|
| |ауДиттің ұйымдастыру |құжаттар және ішкі |2 күн ... есеп |
| ... ... ... есеп | ... танысу |
| | ... | | |
|4 ... ... |бастапқы құжаттар, бас| | |
| ... Есеп ... ... ,тізімдер |2 күн | |
| ... ... ... | | |
| ... дұрысты-лығын | | | |
| ... ... | | | |
|5 ... ... | 2 күн ... ... |
| | ... ... | ... сәйкес |
| | | | ... ... ... ... негізінде аудиторлар бригадасына бастысы келесі
қызметтерді анықтайтын тексеру ... : ... ... негізгі жұмыс бөлімшелері мен есеп бөлімдері : ... ... ... , ... , нақты және тексеруші
аудиторлар арасында міндеттемелерді ... және ... , ... ... : жауапкершілік деңгейі және аудиторлардың ... ; ... ... құжаттандырудың формасы мен тәртібі.
Мәні боиынша аудиттің бағдарламасы ... ... ... ... ... ... ... . Ол жоспар келісімге
сәйкес тексерілуші субъектілері туралы ... және ... ... ... . ... ... өндірістік тапсырма
түрінде ... және ... ... бастысымен бекітілуі тиіс .
Бғдарламада аудиторлық тексеру жоспарын іске асыру ға ... ... және әр ... ... мақсаты мен
міндеттері көрсетілді . Аудитке қажет персаналдың саны , әрбір аудитордың
жұмысының мазмұны , ... және ... , ... ... ... ... ... . Аудиторлық топтағы ... ... ... ... үшін ... ... құжат қызметін атқарады . Аудиторлық жоспарлар мен бағдарламаларды
құру формасын әр аудиторлық ұйым өз ... ... ... ... - қаржылық және қаржылық емес мәліметтердің
арасында пайда болатын қатынастар негізінде ... ... ... ... , ... ... ... соманың әсерін шамалаумен
әрекеттігін бағалау.
Кесте 3.2
Облжылукоммунқуат МКК өндіріс ... ... ... ... працедуралар- |Ақпарат көздері |Тексеру |Орындалу |
| |дың ... | ... ... |
|1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
|1 ... ... ... бас ... | | |
| |бас ... ... ... |ішінара | |
| ... ... ... бойынша | |1күн |
| | ... | | |
| | | | | |
| | |ж/о 10 ... ... | |
|2 ... ж/е ... |1,2,3,4ведомость, | | |
| ... ... ... | | |2 күн |
| ... | ... | |
| | ... ... | |
|3 ... ... ... ... | |2күн |
| ... |90,21 ... | | |
| | ... ... | | |
| | | | | |
| | ... ... | |
|4 | ... ... | | |
| |Цех ... ... | | | |
| ... ... ... ... ... | |
|5 | ... Ж/О 10| | |
| ... ... өндіріс |Бастапқы құжаттар,| | |
| ... ... ... |ведомостер, Ж/О 10| |1 күн |
| ... ... ... | |
|6 | ... Ж/О ... | |
| ... ... дұрыс |Аналитикалық | | |
| ... ... ... ... | | |
| | | ... | |
|7 | | | |1 күн |
| ... ... ... | | |
| ... ... | | | |
| ... ... | | |1 күн |
|8 | | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ... ... | | |
| |мен ... ... | | | ... ... ... ( АSВ ... ... оны әрбір аудитта жүргізу керек деген қағида енгізеді . ... ... ... ... және шоттардағы қалдықтар үлкен болмаған
кезде
қажетті куәладырушы ... ... ... ... ... . ... , көп ... , дәлелдеуші куәландыру көлемі қажетті
мөлшерде ... ... ... үшін ... ... ... , ... ақпараттар жйнау қажет . АSВ талдау
працедураларын толық тексеру жүргізгенде де ... ... ... ... працедураларын орындау келесі нақты қадамдардан тұрады :
- тесті жоспарлау працедураларының мақсатын анықтау .
- ... .
- ... ... ... ... мен ... , ... нәтижелердің талдауы мен қаулылар қабылдау .
Аудиттің негізгі мақсаттарының бірі – рұқсат етілген ... ... ... ... ... ... және аудит
працедураларын құру .
2. Өндіріс шығындарының ішкі бақылау жағдайын ... ... ... аудиторлық әрекет заңдарына сәикес аудит
міндетті және ерікті ... ... ... ... ... шешімінің негізінде жүргізіледі .
Сонымен қатар ерікті аудиттің мақсаттары әртүрлі болады . Соның кеибірін
тізіп ... :
1) ... ... ... ... ... оның жеке бөлімдерін талдау
және бақылау :
2) Қаржылық есеп беру жағдаиын анықтау :
3) ... есеп ... іс ... ... :
4) ... ... ... әдістер мен құралдарды бағалау
5) Салық салу шоттарындағы жағдаиды анықтау .
Ерікті аудит тематикалық болуы мүмкін , яғни , ... ... ... мен ... бөлімшелерінде жүргізіледі .
Міндетті аудит Қ.Р. заңдары бекіткен ... ... ... ... ... ... үшін аудиторларды
шақыруға міндетті.
Сонымен қатар аудиттің келесі ... атап ... ... ; ... іштей, башылар әрекетіне оперативті аудит , экалогиялық аудит ... ... ... ... ... қаржылық есеп беруді ,
працедуралар мен нормаларды сақтауды , ... ... ... ... ... ... аудит-өнеркәсіптің әрекетінің тиімділігін анықтау ... ... ішкі ... ... ішкі ... ... бақылаудың
бөлінбес бөлшегі
болып табылады . Соңғы уақытта көптеген ұжымдарда ішкі аудиттің маңызы
шешім қабылдаудың ... ... және ... ... ... ақпарат сапасын бағалау , сонымен қатар паидаланушы ақпараты
талдау әдісінің паидалылығын бағалауға енгізу арқылы ... ... ... ... ... ... тиімді орындауға көмектесу . Оларға ішкі аудит ... , ... ... және ... ... ... береді. Ішкі ... ... ... ... ... ... бақылау .
2) Өндіріс жұмысының қызметін эканомикалық көрсеткіштер арқылы тексеру :
3) Өндіру мен өткізуді басқару ... ... ... ;
4) Өнеркәсіптің іскерлік белсенділігінің, рентабельділігін бағалау:
5) Өнеркәсіп немесе ұжымның жұмысын жақсарту туралы ұсыныстар енгі.
Ішкі аудит ... ... ... мүмкін;
а) тұрақты қызмет етуші ревизиялық комиссия түрінде
б) ... ішкі ... ... ішкі ... ... үшін аудиторлық формамен келісім түрінде.
Өнеркәсіптің ішкі бақылау жүйесі келесі талаптарға ... ... ... ... ... ... бар білікті персоналдың алуы.
2) Активтерді сақтау және оларды есептеу боиынша міндеттерді бөлу.
3) Шаруашылық процедураларды орындауға қажет ... ... ... ... әрекеті жүзеге асырылған уқытты және аяқталғаннан кейін
құжаттандыру.
5) құжаттар есеп ... ... ... Ішкі ... ... ... аудитті жүргізу барысында аудиторға сәйкес дәлелдерді жинау
қажет.
Аудиторлық дәлелдерді жинау ... ... ... ... шектеулі
әдістер пайдаланады. Аудиторлық дәлелдерді жинауда, келесі әдістер негізгі
болып табылады.
1) Инвентаризациялауға қатысу және бақылау.
2) Шаруашылық және ... ... ... бақылау.
3) Ауызша сұрау.
4) Жазбаша хаттамаларға бекіту.
5) Тапсырыс иесінің өнеркәсібі дайындаған құжаттарды ... ... ... ... жақтардан алынған құжатарын тексеру.
7) Арифметикалық есептеулерді тексеру.
8)Талдау.
Аудиторлық тексеру барысында аудитор өнеркәсіпте пайдаланатын есеп
жүйесін қарастыруға, ... ... ... ... және
көлемінің жинақтау негізін құрайтын бақылау құралдарын бағалау ... ... ... ... аудитор тексерілуші субъектінің
әрекеті бухгалтерлік есепті шынайы көрсетілгендігі туралы толық ... ... Ішкі ... бағалаудың ерекшеліктер сол сенімнің пайда
болуының алғы шарты.
Тексерудің көлемі мәні ... ... ... ... ... рұқсат етілген аудиторлық тәуекелділіктің
жалпы деңгейін анықтауы тиіс.
Жақсы жылға ... ішкі ... ... ... және ішкі ... ... тәуекелділікті төмендетеді.
Аудитор тәуекелділігі-ксеп жүйесінің , тапсырыс иесінің ... ... ... ... ... ... аудиторлық
тексерудің тиімсіздігін бағалау, аудитордың тапсырыс иесінің ... ... ... ... ... ... айға рұқсат етілген
аудиторлық тәуекел 5%-ті құрайды. Жалпы ішкі ... ... ... және ... жеке құралдарының тиімділігі мен ... ... ... үш ... ... ... ... Орта
- Төменгі.
Ішкі бақылаудың тәуекелділігі-ішкі бақылау мен есептің жүйесі дер ... ... ... ... ... ... бақылау жүйесімен жіберілген қателікті
аудитордың таба алмау тәуекелі.
Жалпы ... ... ... ... Р= В Р Р К Р Н.
Мұнда, АР-аудиторлық ... ... ... ... ... ішкі ... жүиесін келксі 3 этаптан кем бағалауы тиіс.
1) Ішкі бақылау жүйесімен жалпы таныстық
2) Бұл жүиенің сенімділігі ... ... ... Ішкі ... ... ... дұрыстығын бекіту.
Ішкі бақылау жүиесін тексеру барысында субъектінің ішкі бақылауын бағалауға
тесті құру аудитордың Басты міндеттерінің бірі :Бұл ... ... ... ... толық түсінуге өз септігін тигізді.
Бұл кезееңде аудитор шаруашылық ішілік бақылаудың талданған және ... ... ... ... жөн. Бұл ... ... ... тапсырыс иесінің шаруа ішілік бақылауын түсінуге қол
жеткізу және сол ... ... үшін ... ... ... ... МКК ... шығындарының ішкі бақылауын ұйымдастыру
бойынша тестер.
|р/с | Тест ... | ... | |
| | | ... | | |ер |
| | ... | | | |
| | |жоқ |иә |жоқ | |
| | | | | | |
|1 ... ... ... | | | | |
| ... ... ... ма | | | | |
|2 ... өзіндік құнын калькуляциялау | | | | |
| ... ... ме | | | | |
|3 ... ... ... дұрыс | | | | |
| ... ме | | | | |
|4 ... ... ... шығындарына | | | | |
| ... ... ... ма | | | | |
|5 ... ... ... шығындарының дұрыс| | | | |
| ... ... ме | | | | |
|6 ... шығындарына шығындарды жатқызу | | | | |
| |БЕС №7 ... пе | | | | |
|7 ... ... ... ... | | | | |
| ... жазулар дұрыс беріледі ме | | | | |
|8 ... ... ... және | | | | |
| ... ... тексеріле ме | | | | |
|9 ... ... ... | | | | |
| ... және ... | | | | |
3. ... МКК ... ... ... тексеру
және оның талдауы
Жалпы шығындар жинағында өндіріс шығындары және өнімді сату шығындары
елеулі үлес ... бар. ... ... ... және оның динамикасы өткен
немесе есеп жылдарында ... және ... ... ... ... еңбектің тиімділігі мен ұйымдастырылуын, үнемдеу режимінің
сақталуын көрсетеді. Құнның құрамының басым ... ... ... қатар
өндіріске шығындардың мөлшерін сипаттайтын өзіндік құн бұйымның бағасын
жобалау және ... үшін ... ... ... табылады.Өзіндік құн
негізгі экономикалық көрсеткіштер – ... пен ... ... байланыстар. Себебі өзіндік құнды төмендету кірістің ... ... Және ол ұжым үшін ... экономикалық ынталандыру болып
табылады.
Өнім өндіруге кеткен шығындар есебінің дұрыстығын ... ... ... ... ... есебінің және өнімнің өзіндік құнын
калькуляциялау әдістері өзгермегенін және оның ... ... ... ... ... ... ... өндіріс шығындары есебінің әдістерін мәнін және маңызын жете
білуі қажет.
Кесте 3.4.
Өткізілген өнімнің бір теңгеге кеткен ... ... ... ... ... ... |
| | |гі | |+,- |
| | | |2001 |2002 | |
|1 ... өнімнің | | | | |
| ... құны ... |178093 |201803 |+23710 |
|2 ... өнімнен | | | | |
| ... ... ... |243897 |256115 |+12218 |
|3 ... ... 1тг | | | | |
| ... шығыны |тг |0,73 |0,79 |+0,06 ... ... ... бойынша, өткізілген өнімнің 1
тг. кеткен шығыны ... ... ... 0,06 тг. (0,79-0,73)
көбейді. 2001 ж. ... ... ... ... 0,27 тг. ... ... ал 2002 ж. өткізілген өнімнің әрбір теңгесінен 0,21 тг. (1-0,79)
кіріс алынды. Бұл материалды ресурстардың ... ... ... көлемінің азаюын, сондай-ақ өткізілген өнімнің өзіндік құнының
тәмендеуін білдіреді.
ҚОРЫТЫНДЫ
Дипломдық жұмыс ... ... ... МКК -ы бойынша
жазылған, яғни осы кәсіпорынның қызметі және ‘’Негізгі өндіріс ... мен ... ... ... ... ... ... негізінен үш бөлімнен тұрады:
Бірінші бөлімде, кәсіпорынға жалпы ... ... ... ... ... экономикалық көрсеткіштеріне талдау жасалған.
кәсіпорын есеп беру жылында көрсетілген қызмет ... 12218,0 ... ... ... ... көрсетуден түскен кірісте осы сомаға өсіп
есеп беру жылындағы, оның мәліметі 256115,0 мың теңгені ... ... ... ... да ... өткен жылмен салыстырғанда жоғарылап
23710,0 мың ... 201803,0 мың ... ... ... ... ... кіріс 11492,0 мың теңге келіп, мерзімдік шығындардың
4703,0 мың ... ... ... ... ... қызметтен түскен кіріс
16495,0 мың теңгеге кеміп, 18806,0 мың теңгені ... Осы ... ... ... құрап отыр. Қызметкерлердің еңбек ақы
қоры 12231,8 мың ... өсуі ... ... 9 ... ... 1 ... ... жылдық еңбек ақысы 25,3 теңгеге өсіп 124,9
мың теңгені құрады. Қор қайтарымдылығының 0,30 ... өсуі есеп ... ... ... ... артқанын көрсетеді, яғни есеп
жылында негізгі құралдардың орташа жылдық құнының әрбір 1 ... 19 ... ... ... ... ... бөлімде, ‘’Өндіріс шығындарының есебі’’ қарастырылды, яғни
методологиялық негіздері және міндеттері, алғашқы құжаттары және ... ... ... ай ... ... ... ... келтірілген
Сонымен кәсіпорынның қаржылық жағдайын жақсарту үшін мына төмендегі
талаптарды орындау керек:
- өнімнің өзіндік құнын төмендету;
- еңбек ақы ... ... ... ... жоғарылату және т.б.
Әдебиеттер
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы. Қазақстан. Алматы. -1995-20б.
2. Қазақстан республикасының Азаматтық Кодексі. Баспа 1995
3. "Бухгалтерлік есеп ... "заң. ... ... ... ... 1995ж. 2732 ... Бухгалтерлік бюллетені -1996 ж.
4. Қазақстан Республикасының "Аудиторлық іс әрекеттер жөніндегі" заңы.
Астана, 20 қараша 1998ж. ... ... 24 ... ... Салық және бюджетке міндетті түрде төленетін басқа төлемдер жөнінде"
24.04.1998ж. 2235 Заң ... ... ... ... ... есеп пен ... ... 1998-2000 жылдағы мемлекеттік
бағдарламасы. 28.01.1998 ж. 3838 Қазақстан Республикасының Президентінің
жарлығы бухгалтер бюллетені 1998ж. ғ 18 (212) ... 2-7 ... "2001 ж. ... ... ... Заң. ... 22 ... 200ж. 131-
ІІЗРК "Бухгалтер бюллетені" 2001 3
8. Аудит жөніндегі Қазақстан стандарттары Қазақстан ... ... ... 1995ж. ... ... ... бухгалтерлік есеп стандарттары : Қазақстан
Республикасының бухгалтерлік есеп жөніндегі Ұлттық комиссиясы. 1996ж.
10. Қазақстан ... ... есеп ... ... ... : өазақстан Республикасының қаржы ... есеп және ... ... ... 1997 ж.-164б.
11. Андреев В. Д. «Практический аудит» (справочное пособие) – М: Экономика,
1994 – 336 ... ... В.Г., ... М. В. ... ... ... ...
М: Издательство «Дис», 1997 –128 с.
13. Алборов Р. А. Аудит в организациях промышленности, торговли и АПК. –2 –
е изд., ... и доп. – М: ... ... и сервис», 2000 – 432с.
14. Баканов М. И, Шеремет А.Д. Теория ... ... ... е изд. М.: ... и ... 1987 – 320 с.
15. Балабанов И. Т. Анализ и планирование финансов хозяйствующего субъекта:
Учебн. Пособие. – М.: ... и ... 1998 –112 ... Безруких А. С. «Бухгалтерско – аудиторский портфель» - М.: Соминтэк,
385с.
17. Барнгольц С. Б.,Белобжецкий И. А. ... ... ... ... и объединений. Учебное пособие –М.: 1986 –320с.
18. Безруких П. С., Кондраков Н. Г., Палий В. Бухгалтерский учет. Учебник ... ред. П. С. ... – М.: Бух. ... 1994 – 520 ... ... И. Е. ... ... на современных предприятиях. – М.
–Новосибирск: КНОРУС – ЭКОР, 1997 – 288 ... ... К. ... в ... и производственный учет. Учебн.
Пособие для вузов/Пер. с ... Под ред. Н. Д. ... ... П. С. ... -3 -е изд. Перераб. и доп. М: - Аудит, ЮНИТИ, ... 783 ... ... К.Ш. ... ... ... предприятия. Учебное
пособие. – Алматы: Экономика, 2000 – 293 с.
22. Дюсембаев К.Ш. ... и ... ... ... ... ... ... Дюсембаев.,С.К. Егембердива, З.К. Дюсембаева. – Алматы: «Каржы –
Каражат», 1998 –512 с.
23. Дюсембаев К.Ш. Аудит и анализ в системе управления ... ... ... ... ... 2000 – 293 ... ... Н.А. Бухгалтерский учет на сельско-хозяйственных предприятиях.
М., ВО «Агроиздат», 1990-287 с.
25. Демченко В. С., Милета В. И. Системный анализ деятельности предприятия
М.: ... и ... 1991 – 400 ... Ержанов М.С., Ержанова С.М. «Учетная политика на казахстанском
предприятии» (практический ... ... изд. дом ... 1997 – 52 ... ... Л. П.,Ермолович В. В. «Анализ эффеутивности промышленных
предприятий и объединений »(справочное пособие) – Минск: ... ... – 496 ... ... М.С. ... и практика аудита. – Алматы: Гылым, 1994 – 235 ... ... В.В. ... ... учета с применением ЭВМ» М.:
Финансы и статистика, 1998 – 246 с.
30. Ковалев А. И., ... В. П. ... ... ... ... ... и ... 1995 – 380 с..
31. Крейнина М. Н. ... ... ... и ... акционерных обществ в промышленности, строительстве и
торговле. – М.: АО «Дис»; «МВ - ... 1994 – 250 ... ... Н.П. Бухгалтерский учет, анализ хозяйственной деятельности и
аудит. – М.: Перспектива, 1994 – 420 с.
33. ... В. В. ... ... ... капиталом. Выбор
инвестиций. Анализ отчетности. –2 – е изд., перераб. и доп. – М.: ... ... 1997 – 512 ... ... Н.П. ... ... Учебное пособие. – М.: Инфра – М,
560с.
35. Ковалев В. В. Финансовый анализ – М: ... и ... 1996 – ... ... В.В., ... В.А. ... ... – компьютерный
практикум. – Учебное пособие – М: Финансы и статистика, 1998 – 256 с.
37. Нидлз Б., Андерсен ... Д. ... ... учета. Пер. с
англ. под ред. Я. В. Соколова. – М.: Финансы и статистика, 1999 –496 ... ... В. К., ... В. В., ... О. И. ... учет ... – 2 – ое доп. и ... Алматы. Центраудит – Казахстан,
1998 – 771 с.
39. Радостовец В. В., ... О. И. ... и ... особенности
бухгалтерского учета. – Алматы: Центраудит – Казахстан, 2000 – 496 с.
40. Савицкая Г.В. ... ... ... ... - 2–е ... и доп. – ... ... 1998-498с.
41. Терехов А.А. Аудит. – М.: Финансы и ... 2000-512 ... ... Ч.Т. ... Дж. ... ... ... аспект:
Пер. с англ. / Под ред. Я.В. Соколова. – М.: Финансы и ... 1995 ... ... ... А.Д., ... Р.С., ... Е.В. Методика финансового анализа
предприятия. М.: Научно-производственная фирма «ЮНИ - ГЛОБ» совместно с
издательско-полиграфическим ... ... 1992 – ... ... А.Д., Суйц В.П. ... М.: ... -М, 1995 – 240 с.

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 42 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорынның негізгі өндіріс шығындарының есебі мен аудиті31 бет
Кәсіпорынның технико-экономикалық және өндірістік шығындары96 бет
Кәсіпорынның қаржылық нәтижелерінің есебі93 бет
Өндірістік шығындардың есебі мен аудиты80 бет
Аудит кезіндегі есеп беру3 бет
Шығындар аудитінің экономикалық сипаттамасы23 бет
Шығындар есебі және аудиті73 бет
Шығындар есебінің аудиті37 бет
Әкімшілік шығындардың есебі және аудиті71 бет
Cот шығындары7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь