"Delphi ортасымен танысу."

І КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 3

ІІ DELPHI ОРТАСЫМЕН ТАНЫСУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 5
1.1 Delphi.дің негізгі терезелері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 5
1.2 Программа кодының терезесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8


ІІІ МӘЛІМЕТТЕР ҚОРЫН ЖОБАЛАУ ҚАДАМДАРЫ ... ... ... ... ... . 22
2.1. Кесте құру. DataBase Desktop утилитасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... 22
2.2 Сұраныстар жинағы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 26
2.3 Мәліметтер қорын басқару жүйесінің программалық шешімі.. 27


ІV ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 33
V ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 35
Жасанды интелект – күшті дамып жатқан бағыттардың бірі. Бүгінгі күнде ғылым және техникалық прогресс нәтижелері адамзат үшін келешекте зерттеу облысында үлкен жетістіктерге қол жеткізуге мүмкіндік береді.
Бұл бағытта формализация мен байланысты және берілгендердің қойылуы интелектуалды жүйелердің еншісінде. Бұл үшін арнайы модельдер және берілгендерді сипаттау тілдері, әр түрлі типтегі берілгендерді ерекшелеу мәселелері өңделеді. Интелектуалды жүйелер бастапқы мәндері зерттеліп, берілгендерді ажырату және процедура, әдіс тәсілдер құрылады, олардың көмегімен интелектуалды жүйелерде берілгендердің келіп шығу мүмкіндіктері келіп туады. Берілгендердің қойылуының проблемалары интелектуалды жүйелерде тосын жағдайларда актуалды [1].
Интелектуалды жүйелер – бұл проблемалы облыста берілгендерге сүйеніп барлық уақытта компьютер жадында сақталады. Берілген жұмыста берілгендердің қойылуының таблицалық әдісінің мақсаты берілгендер базасын басқару жүйесін құру мүмкіндігі қарастырылған.
Егер жүйеде жадысында кейбір продукция жинақтары сақталған болса, онда олар жүйе продукциясын бейнелейді. Жүйе продукциялар, арнай продукцияны басқару проседурасымен берілуі қажет, олардың көмегімен продукция актуалдыға орындалып және сол немесе басқа продукциялардың орындалуын актуалды сандар ішінен таңдау. Жүйе қатарындағы білімдердің қойылуы моделі желілік және прдукциондық комбинацияларды қолданылады. Сондай модельдерден декларативті модель желілік компанент моделімен сипатталады, ал процедуралы білім- продукционды білімен. Бұл жағдайда продукционды жүйе жұмысында семантикалық желі жайында айтылады.
Берілгендер базасын облыстар үшін құру, осы обьектті басқару процедурасын жеңілдетеді, интелектуалды капитал, интелектуалды жеке меншік, түрлі сапада түсініктер жаңа кез келген облыстың білім байлығы болып табылады. Адамдар әр дайым берілгендерді басқару эффектісін, білімдерді орналастыруға ұмтылады. Алайда берілген бағыт берілгендерді басқару негізі жалпы дәлелденгендей, келісілген концепция және әрекеттер берілгендерді басқаруда мағынаның қойылуы әр түрлі болады. Сонымен қатар білімдерді басқару түсінігі болып жатқан барлық процестер шешімі интелектуалды әдістермен мағынаны басқару білімдері жеке тапсырмаларда шешімі автоматизацияланады.
Алайда берілген облысты жариялаудың санының көпшілігіне қарамастан, осы уақытта берілгендерді басқару жүйесін комплексті жолмен өңделеді.
Тақырыптың өзектілігі Delphi жүйесі мәліметтер қорын басқару жүйесінің мүмкіндіктерін пайдалану, мәліметтер қорын басқару жүйесінің едәуір дамыған мүмкіндіктерін игеру, науқастардың анкеталық берілгендерімен жұмыс жасау ақпараттық жүйесін құру.
1. Бойко В.В., Савинков В.М. Проектирование баз данных нформационных систем. М.: Финансы и статистика, 1989.
2. Вендров А.М. CASE-технологии. Современные методы и средства проектирования информационных систем. -М.: Финансы и статистика, 1998. -176 с.
3. Гофман В.Э, Хомоненко А.Д. Delphi 5.- СПБ.: БХВ-Санкт-Петербург, 1999. - 800 с.
4. Гофман В.Э, Хомоненко А.Д.Работа с базами данных в Delphi.- СПБ.: БХВ-Санкт-Петербург, 2000.- 656 с.
5. Грабер М. Введение в SQL. - М.: "ЛОРИ",1996. - 340 с
6. Гради Буч. Объектно-ориентированное проектирование с примерами применения. -Киев:Диалектика, 1992.
7. Дейт К. Дж. Введение в системы баз данных. - Киев: Диалектика, 1998 г. - 784с.
8. Диго С.М. Проектирование и использование БД: Учебник для студентов вузов. М.: Финансы и статистика, 1995.
9. Заварыкин В.М., Житомирский В.Г., Лапчик М.П. Основы информатики и вычислительной техники. -Москва: Просвещение, 1989.
10. Камардинов О.Жантелі Х., Delphi программалау ортасы, Шымкент – 2002.
11. Компьютерные технологии обработки информации: Учебное пособие /Под ред. С.В. Назарова. - М.: Финансы и статистика, 1995.
12. Конопка Р. Создание оригинальных компонент в среде Delphi: Пер. с англ. - К.: НИПФ - “ДиаСофт Лтд.”, 1996. - 512с.
13. Машбиц Е.И., Бондаровская В.М. Зарубежные концепции программированного обучения.- Киев, Диалектика, 1964.
14. Поспелов Г.С. Искусственный интеллект – основа информационной технологии. М.: Наука, 1988.
15. Рудалев В.Г., Крыжановская Ю.А., Разработка приложений баз данных в среде Delphi, Часть 1., Воронеж 2002г.
16. Рудалев В.Г., Крыжановская Ю.А., Разработка приложений баз данных в среде Delphi, Часть 2., Воронеж 2002г.
17. Савельев А.Я., Сазонов Б.А., Лукьянов С.Э. Персональный компьютер для всех. Выпуски 1-4. -М. Высшая школа, 1991.
18. Тумасонис В., Дагене В., Григас Г. Паскаль. Руководства для программиста: Справочник: Пер. с литовск. - М.: Радио и связь, 1992.
19. Уникуп С. Microsoft SQL Server 6.5 в подлиннике: пер. с англ. - СПб.: BHV - Санкт-Петербург, 1998. - 896с.
20. Уотермен Д. Руководство по экспертным системам. М.: Мир, 1989.
21. Хендерсон К. Руководство разработчика баз данных в Delphi 2. - К.: Диалектика, 1996. - 544с
        
        ЖОСПАР
|І |3 ... ... | ... |DELPHI ... |5 |
| ... | |
| |1.1 Delphi-дің негізгі |5 |
| ... |
| |.... | |
| |1.2 ... ... |8 |
| ... |
| | | |
| | | ... ... ... ҚАДАМДАРЫ..................... |22 |
| |2.1. ... ... DataBase Desktop |22 |
| ... | |
| |2.2 ... ... |26 |
| ... |
| |..... | |
| |2.3 ... ... басқару жүйесінің программалық шешімі.. |27 |
| | | |
| | | ... ... |33 ... ... | |
|V ... ... |35 ... | ... ...... ... ... ... ... Бүгінгі күнде
ғылым және техникалық прогресс нәтижелері адамзат үшін ... ... ... ... қол ... мүмкіндік береді.
Бұл бағытта формализация мен байланысты және ... ... ... ... Бұл үшін ... ... ... сипаттау тілдері, әр түрлі типтегі берілгендерді ерекшелеу
мәселелері өңделеді. Интелектуалды жүйелер ... ... ... ... және ... әдіс ... құрылады, олардың
көмегімен интелектуалды жүйелерде берілгендердің келіп шығу мүмкіндіктері
келіп туады. Берілгендердің қойылуының проблемалары интелектуалды ... ... ... ... ... – бұл проблемалы облыста берілгендерге сүйеніп
барлық уақытта компьютер жадында сақталады. Берілген жұмыста берілгендердің
қойылуының таблицалық ... ... ... ... ... жүйесін
құру мүмкіндігі қарастырылған.
Егер жүйеде жадысында кейбір продукция жинақтары ... ... олар жүйе ... ... Жүйе ... ... басқару проседурасымен берілуі қажет, ... ... ... ... және сол ... ... ... актуалды сандар ішінен таңдау. Жүйе қатарындағы білімдердің
қойылуы ... ... және ... ... ... ... ... модель желілік компанент ... ал ... ... ... ... Бұл ... жүйе ... семантикалық желі жайында айтылады.
Берілгендер базасын облыстар үшін ... осы ... ... ... ... капитал, интелектуалды жеке меншік,
түрлі сапада түсініктер жаңа кез ... ... ... байлығы болып
табылады. Адамдар әр дайым берілгендерді басқару ... ... ... ... ... ... берілгендерді басқару негізі
жалпы дәлелденгендей, келісілген концепция және ... ... ... қойылуы әр түрлі болады. ... ... ... ... ... ... ... процестер шешімі интелектуалды
әдістермен мағынаны басқару ... жеке ... ... берілген облысты жариялаудың санының көпшілігіне қарамастан,
осы уақытта берілгендерді басқару жүйесін ... ... ... өзектілігі Delphi жүйесі мәліметтер қорын басқару
жүйесінің ... ... ... ... ... ... дамыған мүмкіндіктерін игеру, науқастардың анкеталық берілгендерімен
жұмыс жасау ақпараттық жүйесін құру.
Курстық жұмыстың мақсаты Delphi – де жергілікті және ... ... ... және оны ары ... ... ... ... ету, сонымен қатар, кез келген берілгендер қорымен жұмыс жасауға
арналған қолданбалы программаларды құруға да ... ... ... келесі мақсаттар қойылды:
• Кестеге бір немесе бірнеше жазбаны қосу;
• Кестеден бір немесе бірнеше жазбаны қою;
• Кейбір өрістердің бір ... ... ... мәндерді жаңарту;
• Берілген шартты қанағаттандыратын бір немесе бірнеше жазбаларды табу.
Курстық жұмыстың міндеттері ... құру ... ... ... автоматты түрде басқару. Мәліметтер қорының әр кестесі
ақпараттық жүйенің ... ... ... ... ... сақтауға
жолдар мен бағаналардан тұратын жазбаларынан іздеу жұмыстарын жасау.
Курстық жұмыс кіріспеден, «Delphi ортасымен танысу», «Мәліметтер қорын
жобалау қадамдары», деген екі ... ... ... тізімінен, 63 беттен тұрады.
І DELPHI ОРТАСЫМЕН ТАНЫСУ
1.1 Delphi-дің негізгі терезелері
Delphi ортасын – програмалаушының сапалы жұмысын қамтамасыз ... ... Ол ... бір уақытта ашылатын бірнеше терезелермен
сипатталады. Windows терезесi арқылы ... iске қосу ... ... - ... - Borland Delphi 6 ( Delphi 6. ... Delphi ... ... көрiнедi Бұл терезелер бір-бірін жартылай немесе толығымен
жауып, экранда орын ... ... ...... ... Оның ... төрт терезесі: (сурет.1.1.)
1. Негізгі терезе (Project 1)
2. Объектілер бақылаушысының ... (Object ... ... ... терезесі (Form 1)
4. Программа кодының терезесі (Unit 1. ... 1. Delphi 6 – ның ... ... ... ... ... ... өлшемін өзгертуге немесе
экраннан алып тастауға болады. Форманың ... Unit ... өту ... кері өту F12 ... ... ... терезе мен компоненттер жинағы.Негізгі терезе программаның жобасын
құрудағы жұмыстарды басқарады және Delphi ... іске ... ... ... экранның жоғарғы қатарында орналасады [2].
Бұл терезеде Delphi-ң ... меню ... ... ... мен ... ... ... Delphi-дiң
негiзгi терезесiнiң құрамына негiзгi ... ... ... ... ... енгiзiлген (2-сурет). Негiзгi мәзiр пункттерiне
Delphi-де жұмыс iстеу ... ... ... жиi қолданылатын
командаларды орындайтын түймелер орналастырылған.
Компоненттер жинағы – ... ... ... ... ... Ол
негізгі терезенің оң жағында орналасып, қажетті компонентті тез ... ... ... - деп ... бір ... ... және ... кез-келген объектіні орналастыру ... ... ... айтады. Delphi ортасының компоненттері 19 топқа
бөлінген, ол топтарды парақтар деп атаймыз.
Форма құрастырушының және ... ... ... Форма
құрастырушының немесе форманың терезесі – ... ... ... ... бұл ... бос ... Бұл ... жұмыс аймағы
координаттық тордың нүктелерімен реттелген. (сур. 2.)
Сурет 2. Delphi ортасының компоненттер палитрасы.
Форма - ... ... ... ... ... сұхбаттық
терезесi. Delphi алғашқы рет iске қосылған кезде форма Form1 атауымен
(тақырыбымен) ... ... Оның ... ... ... ... кеңейту не қысу қиын емес.
Кей жағдайларда экранда форма көрiнбеуi мүмкiн. Оны экранға шығару үшiн
View-Forms ... беру ... - ... ерекше түрi. Олар объектiнiң түрлi
мүмкiндiктерiн сипаттап, ... ... ... ... ... ... - ... тақырыбының мәтiнi, өлшемi, экранда
орналасуы, түсi т.б. Delphi iске ... ... ... ... ... ... ... қойылады.
Форманы не онда орнатылған компоненттi программа құру үшiн ... ... ... ... өзгертуден басталады. Қасиеттер тiзiмi
Объект инспекторы (Object ... ... ... ... ... шығару үшiн сәйкес объектiнi бiр шерту ... ... ... ... ... ... ... объект атауы
жазылып қойылады. Мысалы, Delphi iске қосылған ... ... ... ... 1-суретте көрсетiлген. Терезенiң екi қосымша бетi бар:
Properties (Қасиеттер) және Events ... ... ... екi ... ... ... оның Properties бөлiмi ашылулы ... ... ... ... ... – қасиет атаулары, екiншi бағанға
сәйкес жазылғандар – олардың мәндерi.
Форманың кейбiр қасиеттерi:
Name (Атау) – ... ... ... Ол Delphi ... негiзгi қасиеттерiнiң бiрi. Delphi-дiң формаға автоматты
түрде алғашқы рет меншiктеген атауын (Form1) өзгертiп, басқа атау ... Ол үшiн ... ... Name ... ... жаңа атау
клавиатура арқылы терiледi. Font ...... ... ... ... қасиетi. Оны таңдап, оң ... ... көп ... ... шерткен кезде сұхбаттық Шрифт таңдау терезесi көрiнедi (3-сурет).
Терезеден, әдеттегiдей, қажеттi шрифт типiн, ... ... ... Kaz, 10), ОК ... ... ... (сур.3.).
Сурет 3. Шрифтті таңдау терезесi
Caption (Тақырып, бетiне жазу) – форма ... ... ... ... кезде қасиеттер терезесiнiң Caption ... үшiн Form1 сөзi ... ... Оны “Redactor” не басқа
тақырыпқа алмастыру Name қасиетiне мән меншiктеу тәсiлi сияқты (қасиет мәнi
енгiзiлген соң КҚ ... ... ... ... басып қойған жөн).
Color (Түс) – форманың түсiн орнату қасиетi. Ол таңдалған кезде ... ... ... ... ... ...... мәнiнiң
бiрнеше екенiнiң белгiсi. Тiлсызық белгiсiн шерткен кезде мәндер ... ... ... көрiнген қалаған түстi шерткен соң форма сәйкес
түске боялып қойылады.
Width (µзындық), Height ...... ... ... ... ... мен ... орнату қасиеттерi (бұл мәндер форманы
тышқан арқылы кеңейту не сығу кезiнде ... ... ... ... ... көрiнбесе, оны шығару үшiн View-Object
Inspector командасын немесе Ғ11 клавишiн басу жеткiлiктi.
Delphi-де программалар оқиғалар арқылы басқарылады. ... ... құру үшiн ... ... ... ... ... не формада
орналастырылған компоненттi тышқан арқылы шертуi мүмкiн. Оның әр iс-әрекетi
оқиға шақырады. Яғни, оқиға – ... ... ... ... ... ... байланысты оқиғалар жеткiлiктi Мысалы,
формаға ... ... саны – 35 ... Олар ... ... ... ... енгiзiлген. Терезеде оқиға атауларының алдына ... ... ... Ол – ... ... ... бiлдiретiн
белгi (сур. 4).
Delphi ортасында жиi кездесетiн оқиғалар:
OnClick – тышқан түймесiн бiр рет басу;
OnDblClick – ... ... екi рет ...... ...... ... босату;
OnMouseDown – тышқан түймесiн басу;
OnMouseUp – тышқан түймесiн босату;
OnMouseMove – тышқан көрсеткiшiн жылжыту;
OnCreate – форманы екi рет ... ... 4. ... ... ... ... терезесі
Программа (немесе Модуль) кодының терезесі ... ... және оны ... ... Бұл мәтін арнайы ережелер бойынша
құрылып, алгоритм жұмысын ... Delphi ... Pascal ... және ... ... – Object Pascal ... ... Delphi ортасы іске қосылғанда программа кодының терезесі
Windows ортасының бос ... ... ... ... Жаңа форманың
кодына Delphi ортасы бұл қатарларды автоматты түрде қосып отырады [3,4].
Жобаны құру барысында осы ... ... ... ... ... Unit, Unit 1 және ... қатарларының аралығын өзгертіп
отырады, ал программалаушының жұмыс аймағы – {SR*DFM} және END ... ... ... код деп, ол терiлетiн терезе программалық ... не ... ... терезесi деп аталады. 1-суретте
көрсетiлгенiндей, Delphi iске қосылған кезде ол ... ... ... ... Оны экранға шығару тәсiлдерi:
- форманы жабу (жабу түймесiн шерту);
- код ... бiр шетi ... ... ... ... оны ... F12 ... басу.
Код терезесi ашылғанда, онда процедура дайындамасы (үлгiсi) ... ... ... арқылы бөлiнген класс және процедура атауларынан тұрады
(5-сурет).
5-суретте көрiнiп тұрғаны – код ... ... ... Оқиғаға байланысты құрылатын процедура оқиғаны ... ... ... ... ... ... дайындамасының жазылу түрi:
Procedure (Sender : TObject);

begin

end;
мұндағы Sender параметрi құрылатын ... қай ... ... сол бөлiгiндегi - браузер терезесi. Онда код терезесiнде
барлық жарияланулардың құрылымын көрiп шығуға болады (сур 5.).
Delphi-де қосымша ... үшiн ... ... ... ... ... программалау ортасымен ... бiр ... ... ... ... ... компоненттерден жинақталады, ал олар форма терезесiне енгiзiледi.
Сурет 5. Редактор терезесi.
Онда көрiнген процедура дайындамасы. Компоненттер ... ... ... ... ... ... компоненттер кiтапханасы
(Visual Component Library, VCL) деп атайды. Онда көптеген компоненттер
жинақталып (Delphi 6-да ... саны ... ... олар 19 түрлi бетке
орнатылып қойылған. Мысалы,
Standard ... ... ... ... ... және ... - ... |Iс-әрекетi ... | ... ... ... құру ... |Оң түйменi шерткен кезде бетке шығатын |
| ... ... ... ... ... ... енгiзу, редакциялау. ... |Бiр ... ... шығару. ... ... ... Оның оnClick оқиғасын өңдеуiш |
| ... бiр ... ... ... ... бетiне енгiзiлген компоненттер ... ... ... үшiн ... ... ... OLE (Байланыстыру және орнату) технологиясы бойынша
берiлгендердi түрлi ... ... ... және т.б. ... ... ... енгiзiлген. Мысалы,
Timer (Таймер) – нақты уақыт аралықтарын есептеу;
PaintBox (Сурет қорабы) – графикалық кескiндер енгiзiлетiн төртбұрышты
облыс құру;
6-сурет. Компоненттер ... Standard ... ... ... (OLE Контейнер) – байланыстырылатын және орнатылатын
объектiлердi қабылдау контейнерi;
MediaPlayer – ... ... ... ... ... енгiзiлген компоненттердiң бiрi – Animate ... ... ...... ... ... формаға орнатылған кезде соңына индекс қосылып, класс атауын
алады.
Samples (Модель) бетiне енгiзiлген компоненттер:
ColorGrid (Түстер ...... ... Ол 16 ... ... және фон түсiн таңдау;
Calendar (Календарь) – ағымдық күн белгiленген ай календарын көрсету
(жылдық календарды Win32 ... ... ... ... орнату
арқылы шығаруға болады), т.б.
Пайдаланушы жаңа компонент дайындап, оны компоненттер панелiне қосып қоюы
да ... ... ... ... түрлi компоненттер орнатып,
олардың оқиғаларын өңдеуiш процедуралар құру визуальды ... ... ... ... және шығару үшiн компоненттер
панелiнiң Standard қосымша бетiндегi мәтiндермен ... ... ... ... TLabel ... өрiсi) және TButton (командалық түйме)
компоненттерi жиi пайдаланылады.
Формаға Edit1 енгiзу өрiсiн орнатып, оның Text ... ... не ... ... ... соң оған ... енгiзiп, клавиатура арқылы бiр
жолдық мәтiн енгiзуге және оны ... ... ... ТLabel, ТEdit ... Caption, ... мәндерiн программа арқылы динамикалық түрде ... ... Ол үшiн ... ... ... жазылып, одан соң нүкте қойылады
да, оның ... ... ... ... ... мән ... тәсiлi
әдеттегiдей. Мысалы:
Label1.Caption:=’Бiз студенттермiз’;
Edit1 өрiсiне енгiзiлген қарапайым мәтiндi (S) Label1 ... ... Ол үшiн ... денесiн мынадай етiп алу жеткiлiктi
(Edit1.Text - Edit1 объектiсiнiң Text ... ... ... ... s : string;
begin
s := Edit1.Text;
Label1.Caption := s;
end;
Формада TВutton (түйме) ... ... оны ... ... ... ... пайдалану қиын емес.
Форма - программаны дайындау алдында ... ... ... Delphi ... рет iске ... кезде форма Form1 атауымен
(тақырыбымен) көрiнедi (1-сурет). Оның жиектерiне тышқан ... ... ... не қысу қиын ... ... экранда форма көрiнбеуi мүмкiн. Оны экранға шығару үшiн
View-Forms ... беру ... - ... ерекше түрi. Олар ... ... ... ... ... ... Мысалы, форма
қасиеттерiнiң мәндерi - форма тақырыбының мәтiнi, ... ... түсi т.б. Delphi iске ... ... ... ... ... мәндер меншiктелiп қойылады.
Форманы не онда орнатылған компоненттi ... құру үшiн ... ... қасиеттерiнiң мәндерiн өзгертуден басталады. Қасиеттер тiзiмi
Объект ... (Object ... ... енгiзiлген. Тiзiмдi
инспектор терезесiне шығару үшiн сәйкес объектiнi бiр шерту ... ... ... ... жоғарғы қатарына таңдалған объект атауы
жазылып қойылады. Мысалы, Delphi iске қосылған ... ... ... ... ... ... ... екi қосымша бетi бар:
Properties (Қасиеттер) және Events (Оқиғалар). Терезе ашылғанда екi бағанға
енгiзiлген жазулардан тұратын оның ... ... ... ... (1-
сурет). Бiрiншi бағанда көрiнетiндер – ... ... ... ... ...... ... [5].
Форманың кейбiр қасиеттерi:
Name (Атау) – формаға берiлген ... Ол Delphi ... ... ... бiрi. ... ... автоматты
түрде алғашқы рет меншiктеген атауын (Form1) өзгертiп, басқа атау ... үшiн ... ... Name атауын таңдап, жаңа атау клавиатура
арқылы терiледi.
Font (Шрифт) – ... ... ... ... орнату қасиетi. Оны
таңдап, оң жағында көрiнген көп нүкте (…) түймесiн шерткен кезде сұхбаттық
Шрифт таңдау терезесi көрiнедi (7-сурет). ... ... ... ... ... ... ... Times Kaz, 10), ОК түймесiн шерту
керек. 7 ... ... ... жазу) – форма ... ... ... ... кезде қасиеттер терезесiнiң Caption қасиетiне
тақырып үшiн Form1 сөзi ... ... Оны ... не ... ... Name ... мән меншiктеу тәсiлi сияқты (қасиет мәнi
енгiзiлген соң КҚ (каретканы қайтару, енгiзу) клавишiн басып қойған жөн).
Color (Түс) – форманың ... ... ... Ол ... кезде оң
жағында тiлсызық ... ... ... түймесi – қасиет мәнiнiң
бiрнеше екенiнiң белгiсi. Тiлсызық белгiсiн шерткен кезде мәндер ... ... ... ... ... ... ... соң форма сәйкес
түске боялып қойылады.
Width (ұзындық), Height (Биiктiк) – пиксель өлшем бiрлiгiмен берiлген
форманың Ұзындығы мен ... ... ... (бұл мәндер форманы
тышқан арқылы кеңейту не сығу кезiнде автоматты түрде меншiктеледi).
Экранда қасиеттер ... ... оны ... үшiн View-Object
Inspector командасын немесе Ғ11 клавишiн басу жеткiлiктi.
Delphi-де программалар оқиғалар арқылы басқарылады. Мысалы, ... құру үшiн ... ... ... ... ... не ... компоненттi тышқан арқылы шертуi мүмкiн. Оның әр iс-әрекетi
оқиға шақырады. Яғни, оқиға – ... ... ... ... ... өзгеруi.
Объектiлерге байланысты оқиғалар жеткiлiктi Мысалы, формаға байланысты
оқиғалар саны – 35 (8-сурет). Олар қасиеттер терезесiнiң Events ... ... ... ... атауларының алдына On префиксi
тiркестiрiлiп жазылған. Ол – атаудың оқиға екендiгiн ... ... ... жиi ... ... – тышқан түймесiн бiр рет басу;
OnDblClick – тышқан түймесiн екi рет ...... ...... ... ... – тышқан түймесiн басу;
OnMouseUp – тышқан түймесiн босату;
OnMouseMove – тышқан көрсеткiшiн жылжыту;
OnCreate – форманы екi рет ... ... ... код деп, ол терiлетiн терезе программалық код
терезесi не қысқаша ... ... деп ... ... Delphi iске ... ... ол ... терезесiнiң астында
көрiнбей тұрады. Оны экранға шығару тәсiлдерi:
- форманы жабу (жабу түймесiн шерту);
- код терезесiнiң бiр шетi форма ... ... ... оны ... F12 ... басу.
Код терезесi ашылғанда, онда процедура дайындамасы (үлгiсi) ... ... ... ... ... класс және процедура атауларынан тұрады
(5-сурет).
5-суретте көрiнiп тұрғаны – код терезесiне енгiзiлген ... ... ... құрылатын процедура оқиғаны өңдеуiш не
оқиғаны өңдеу процедурасы делiнедi. Процедура ... ... ... (Sender : ... Sender ... құрылатын процедураның қай класқа ... ... ... Онда ... ... ... сол ... - браузер терезесi. Онда код терезесiнде
барлық жарияланулардың құрылымын көрiп шығуға болады.
Delphi-де айнымалылар мәнiн енгiзу үшiн мына ... ... ... ... енгiзу терезесiн пайдалану;
3) форманың Edit компонентi өрiсiн пайдалану.
Меншiктеу командасының программада жазылуы әдеттегiдей, мысалы, x:=4.7;.
Енгiзу терезесi Delphi-дiң ... InputBox ... ... ... ... ... ... – мәнi енгiзу терезесiне енгiзiлетiн ... ... ... ... функциясының мәнi әр кезде жолдық (String) ... ... ... (х) программада x:string; түрiнде сипатталуы тиiс);
тақырып – енгiзу терезесiнiң тақырыбы ... ... ...... ... ... ... түсiнiктеме мәтiн;
мән – енгiзу терезесi көрiнген ... оның ... ... ... ... оны бос етiп ... ... x:=4,7 меншiктеу командасын
InputBox функциясын пайдаланып, мынадай түрде беруге болады:
x:=InputBox(‘Аргумент мәнi’ , ’х=’ , ’ ... ... ... ... терезе 6-суретте көрсетiлген.
Терезенiң ... ... 4,7 ... енгiзiп, ОК түймесiн шерту керек (не ... ... да ... ... ... енгiзiлетiн айнымалы (х)
жолдық типтi болғандықтан, қажет болса, оны ... ... ... ... ... сандық типтi етiп түрлендiру керек.
Стандартты типтi түрлендiру функциялары:
2-
кесте
|Функция ... ... ... ... ... х ... ... санға түрлендiру; |
|FloatToStr(x) |х нақты санын жолдық типтi ету; ... ... ... форматты жолдық типке түрлендiру. |
|) ... |
| |f – ... ... ... Ол ... |
| ... не ffFixed ... жазылады; |
| |s – ... ... саны ... |
| |о – ... ... соң ... цифрлар саны (ондық|
| ... ... ... |
| ... ... х ... ... ... ... |
|StrToInt(x) |х бүтiн санын жолдық типтi ету. ... | ... ... берiлгендердi ShowMessage процедурасының терезесiне
шығаруға болады. Процедураның жазылу түрi:
ShowMessage(s);
мұндағы s – жолдық типтi өрнек. Егер ол ... ... ... ... онда ... ... сәйкес функциясын қолдану керек. Мысалы,
s ... ... сан ... оны ... ... көрсету операторының
мынадай түрде жазылуы мүмкiн:
ShowMessage(FloatToStr(s));
не ... ... 7, ... соңғы операторды оқып шығып, жетi цифрдан тұратын нақты санды
символдық типте ... ... ... ... ашу және ... ... ... соң оны сақтау үшiн File-Save All командасын
беру керек. Егер проект ... рет ... ... онда ... ... Save Unit1 As атаулы терезе көрiнедi (7-сурет).
Проект сақталу үшiн арнайы бума дайындалмаған ... ол ... ... ... ... ... терезесiнде жаңа бума құрып, проектiнi сонда сақтағаны
жөн. Ол оны ... ... ... ... .pas кеңейтiлуi бойынша, проект файлы .dpr кеңейтiлуi
бойынша сақталады да, ... ... ... осы ... өзгертiледi. Ол
программа атауы ретiнде қабылданады.
Таңдау командасы. TStaticText, TMaskEdit, TComboBox, TListBox
компоненттерi.
Таңдау командасы – көп ... ... ... ... ол Case
(қорап) операторын пайдаланып құрылады. Оператордың жазылу үлгiсi:
Case of
1-тiзiм: begin S1 end;
2-тiзiм: begin S2 ... begin Sn ... – мәнi ... ... тiзiм нұсқаулары (S1, S2, …, Sn)
орындалатын өрнек. Көбiнесе, ол мәнi case ... ... ... ... ... - сұрыптаушы (таңдаушы) делiнедi Ол үтiр арқылы ажыратылып
жазылатын тұрақтылар тiзiмi (к = 1, 2, …, n). Тiзiм ... бiр ... ... аралығын алуға болады. Аралық екi нүкте ... ... ... 3, 4, 5, 6 ... 3 .. 6 ... ... мүмкiн;
егер айнымалы (х) мәнi (-( ; 2) аралығында ... ... x=255 ... ... жол. ... |$ ... $ ... ... ... ... ... | ... ... |D |Мәнi ... (True) не жалған (False) болатын |
|Logical |L ... ... сан |
| | ... жол ... ... мәнi 1-ге өсiп |
|Autoincrement|+ |отыратын бүтiн сан |
5. Өрiс ... ... соң ... Save As… ... ... ... атауы сұралатын Save Table As… ... ... ... сақталатын iшкi бума (мысалы, МуDB) құрып, оны ашу (егер
iшкi бума бұрын құрылған ... оны ашу ... Файл ... ... атын енгiзу (мысалы, Кеsте1.db) Сақтау түймесiн шерту. ... ... ... ... MyDB ... ... ... сипаттау терезесiн жабу.
2. 6. Өрiстер сипатталып болған соң, кестенi ... ... ... үшiн ... ... ... берiңiз. OpenTable
терезесi көрiнедi. Терезеден MyDB iшкi бумасын ашып, кесте ... ... одан әрi Ашу ... ... керек. өрiс атаулар
енгiзiлген бос кесте ашылады 7-сурет.
3.
16-сурет. Бос кесте
7. Кестенi берiлгендермен толтыруға және ... ... ... Data (Кесте-Берiлгендердi редакциялау) командасын берiңiз.
Кеsте1 атауының ... 1 саны ... ... Fam ... ... ... берiлгендермен толтырыңыз.
9. Терезенi жабу. Сақталған кестенi қайта ашып редакциялауға да болады.
Ол үшiн Database Desktop утилитасын қайта iске ... ... ... ... Data (Кесте-Берiлгендердi редакциялау) командасын беру жеткiлiктi.
2.4 Сұраныстар жинағы
Егер бізге ... ... ... ... ... болсын. Осы
предметтік объектіге біз ER диаграммасын құрып ... Бұл ... ... ең алдыменен сұраныстар жинағын жобалап алуымыз керек.
1) оқушылар үшін мәліметтер қоры
2) оқушылар үшін мәліметтер қоры, оқушылар үшін архивті қоры.
3) ... ... ... ... ... ... Отчотті құрастыру
6) Жүйеге (всеобучь) жалпылай оқыту, басқару қорын құру.
7) Жалпы оқытуды ГИС (Гио. Инф. Систем) арқылы құру
Осы ... ... ... ... ... болып саналады. Әрбір пунктте
көрсетілген есеп ең соңында бізге сұраныс көрінісінде қалыптастырылады.
Бұл объектінің ER диаграммасын құру үшін ең ... ... ... ... ER ... ... соң, біз ... бойынша кестелер құрамын жобалауымыз керек болады. Егер кестелер
құрамын байланыстырып ... сол ... ... үшін мәліметтер қорын
құрған боламыз.
Жобалаған мәліметтер қорын объектіге қосы үшін ... ... ... істейтін болсақ, бұл базаны компьютерге енгіземіз. Содан соң
сұраныстарды ... ... ... ... кезімізде
әрбір сұранысқа жауап беруші форманы жобалауымыз ... ... ... соң, ... мәліметтер қорын қолдануға берсек
болады [15,16].
Информациялық моделдеу процедурасының ең қиын ... ... ... ... ... ... алу болып саналады.
Негізінде ең алдыменен негізгі мәндерді ажыратып аламыз. Негізгі мәндерді
ажыратып алғаннан соң, біз ... ... ... ... да, одан
соң, сипатталатын мәндерді ажыратып ең соңында белгілі мәндерді ажыратып
аламыз, мәндердің мұндай көп болуы ... ... ... атрибуттар
предметтік объектінің қасиетерін сипаттайтын осы ... ... соң біз ... ... ... ... ... соң осы модель негізінде ... ... ... бізге предметтік объектінің инфологик моделі келіп шағады
немесе ... ER ... деп те ... ER ... ... ... СУБД ... мәліметтер қоры жобаланады объектінің инфологик моделін
құрып шығарамыз. Бұның үшін:
Деканат деген ... ... ... ... ... ... ... ... схема деканат деген предметтік объектінің
басқару жүйесі болып есептелінеді.
Басқару жүйесін жоспарлап болған соң, біз деканаттың ... ... ... ... ... жүйесінің программалық шешімі.
Біздің жұмысымызда Инсульт ауруын алдық. Бұл ... ауру ... ... қай ... ... ... ... суретте Инсульт ауруының схема құрылған.
Инсульт ауруы 5 түрге бөлінеді:
ВII – ......... – вследствие разрыва сосуда
BI,6V – смешанный
ВI – имеет следующие локальные информационные сущности ... ... ... ... – более пожилой возраст.
bI3 – гипоксия
bI4 – гипокапния
bI5 – повышение ликворного давления при ...... АД и ... ... при ... ...... РН кровы снижаются до 6,75 насыщение О2 составляет 20%-25%
нарушается ... ...... ... ... сосудов.
ВI9 – нарушение целостности интимы.
bI10- грубый атеросклероз.
bI11 – ... ...... ... – общий атеросклероз.
bI14 – сердечная слабость.
bI15 – порезы и параличи.
ГИС В II – Тромботический имеет следующие ЛИС.
bIV1 – ... ... ...... ... ...... сердечная патология.
bII4 – ангиоспазм
bII5 – астероматозный детрит.
bII6 – нарушение иннервационного аппарата сосудов.
bII7 – нарушение ... и ... ......... BIII –Диапедезный имеет следующие ЛИС.
bIII1 – нарушение проницаемости сосудистой ...... ...... ... ... – авитаминозы
bIII5 – нарушение свертываюшей системы
bIII6 – васкулиты
bIII7 – поликистоз почек
ГИС ВIV – Инсульт вследствие разрыва сосуда ... ...... синдром
bIV2 – гиперимия и отек лица
bIV3 – очаговая ... ...... ......... лактата в крови (ацидоз)
bIV7 – давление О2 до 37,8 мн. ... в ...... О2 до 26, 7 мн .рт- ст в ...... ... в ликворе (разрыв артерий)
bIV10–ЭЭГ Синдром десинхронизации, гиперсинхронизации, Синдром диффузных
нарушений .
bIV11 – ... в ... ... ... даже на 2-3 день ... ...... ликвора отмечается на 2 день.
bIV13 – повышение Na в ... а K в ...... ... ... раньше чем противососудистых.
BIV15 – изменение глазного дна уже на 2-4 часа ... ... виде ... ...... отека белого вещества 3 раза больше чем серого вещества
головного мозга.
bIV17 – ... ... ... ...... АD.
bIV19 – кровоизлияние в мозжечок
bIV1- затылочные боли.
bIV2 – регидность затылка
bIV3 – ...... ... – сужение зрачков
bIV7 – слабо выраженные пирамидные знаки.
ГИС ВV – Смещанный ... ... ... ЛИС ...... проницаемость сосудов для клеток крови.
bV2 – высокий уровень ... ...... ... – повышение АD или резкое колебание
bV5 – повышение венозного давления
bV6 – сознание либо ненарушается либо неглубокий ...... ... ......... ... функции.
bV10 – общемозговая симптоматика слабо выражена.
bV11 – в крови нейтрофильный лейкоцитоз
bV12 – ликвор 1-й сутке беcцветна, на 2-3 й день ... или ... ... – мерцающий тип течение.
+++++++++++
+++
++++++++
++++++
=
+++++++++++
+
++++++
++(++++++)
++++++++++
++
Біз төмендегі мысалда мәліметтер базасы қалай жұмыс істейтінін
көреміз. Науқас адам емханаға келіп онда кездескен ауру белгілерін ... ... ... келесі ауру белгілерімен емханаға түскен болсын:
S
Бұл жерде 1 ауру белгісі бар, 0 – ауру ... жоқ, - ... ... ... ... салынады, машина ауру белгілерінің қайсы
ауруда ауру белгілерінің кездесуін тексереді. ... ... ауру ... көп ... ... демек біз науқас
адамды Инсульт ауруының Нетромботический белгісімен ауырды деген диагноз
қоямыз
ВІ = 9
В ІІ = 3
В ІІІ = 2
В ІV = 6
В V = ... ... ... ... ... ... толық интерфейсі.
Жұмысты орындау технологиясы:
1. Формаға Button1, Button2, Button3, Edit1, Edit2, Edit3, Edit4, ... Label1, Label2, Label3, Label4, Label5, Label6, ... ... ... ... SpeedButton4,
SpeedButton5, SpeedButton6, SpeedButton7 компоненттерін қойыңыз.
2. Компоненттерді жоғарыдағы суретте көрсетілгендей орналастырыңыз.
3. ... ауру ... ... ... ... басамыз.
Добавить кнопкасына
listbox1.items.add(edit2.Text);
edit2.text:='';
edit2.setfocus;
4. Егер ауру белгілері қате теріліп өшурі қажет болса Удалить батырмасын
басыңыз. Удалить батырмасының программалық коды i:=listbox1.itemIndex;
listbox1.Items.Delete(i);
5. ... ... ауру ... ... ... ... инсульт ауруының
қайсысына жататынын тексереміз, ол үшін әр ауру түрі тұсындағы
Проверить батырмасын басыңыз. Проверить батырмасының ... (i < 30) and (not ... ... i:=0 to n-1 ... ... then ... Ауру ... бірінде ең көп сәйкестік табылса, онда науқас адам
сол аурумен аурумен ауырады деп диагноз қойямыз. Диагностика
батырмасын ... ... ... ... ... (edit6.Text>edit5.Text) and (edit6.Text>edit4.Text) and
(edit6.Text>edit3.Text)
and (edit6.Text>edit1.Text) then label6.Caption:='Болной страдает
Нетромботическим инсультом'
else
if (edit5.Text>edit6.Text) and (edit5.Text>edit4.Text) and
(edit5.Text>edit3.Text)
and (edit5.Text>edit1.Text) then label6.Caption:='Больной страдает
Тромботическим ... ... and ... ... ... then ... страдает
Диапедезным инсультом'
else
if (edit3.Text>edit6.Text) and (edit3.Text>edit5.Text) and
(edit3.Text>edit4.Text)
and (edit3.Text>edit1.Text) then ... ... ... сосуда'
else
if (edit1.Text>edit6.Text) and (edit1.Text>edit5.Text) and
(edit1.Text>edit4.Text)
and (edit1.Text>edit3.Text) then label6.Caption:='Больной страдает
Смешанный инсультом';
Қорытынды
Предметтік объектінің ақпараттық моделіні жобалағанымызда мәліметтер
жинағына біз бір ыңғай ... ... тиіс ... ... ... ... деп атайды (структуризация данных)
Осындай құрамдастыру проблемалары көп жағдайларда туындайды. Мұндай
проблемалардың бірі – ... мен ... өз ... қою болып
саналады. Мұндай проблема айнықса предметтік объектілер ... ... өте ... ... ... туындайды. Мәліметтер жиынтығын біз
бөлшектерге бөлген кезде әрбір бөлшек ... ... ... ... ... сипаттауы тиіс. Егер де осы шарт орындалса, біз
ажыратып алған ... мән ... ... Егер де біз ... ... ... мәндерді объектив ажыратып алалсақ ол ... ... ... ... ... ... Көп жағдайларда кестелі құрам
информациялық моделде атрибуттардың ... ... ... ... тыс ... ... ... жатқан предметтік объектінің мәліметтерін жобалау үшін ең
алдымен сол құбылысты ... сол ... ... ... алуымызға тура
келеді. Мұндай талдау процесінде ең алдымен мәндерді ажыратып ... ... ... ... соң, бұл ... бір-бірімен байланыстыру
керек. Мұндай байланыстар мәліметтер қорына қойылатын сұраныстардың жинағы
арқылы амалға асады. Бұл ... ең ... ... қоры ... сұраныстар жинағын жобалап алуымыз керек. Негізінде ... ... ... қорын қолданушы жобалаушыға беру керек.
Әдебиетте сұраныстардың жинағы есеп, ... ... Бұл ... ... сол ... қоры істейтін есептердің саны бір тізімге
түсіріледі. Сол есептердің мәніне ... ... ... түрі ... ... ... ... программалаудың әрбір құрылған
программаны тестілеуден өткізу үшін, осы берілген әдебиеттердегі мәліметтер
базасынан ... ... ... ... ... беру жолдары талданған.
Жаңа мәліметтер базасын қолданғанда программалық жолмен ... ... және ... берілгендерді қалай дайындау керектігі жайлы жеке
ескертулер айтылып өтілген. Берілгендерді оңай ендіру үшін ... ... ... басқару мәселелері программалық жолмен көрнекі шешу
үшін пайдаланушыларды мәселе шешу кезінде ... ... ... ... ... ... ... көп мәліметтер базасы ендірілген, олардың
нәтижелерін талдауға көп уақыт болады. Бұл программаны ... ... ... ... ... алу ... ... амалдарды
компьютерді көріп орындап қайталағандай әсер алады.
Берілгендер және берілгендер базасын компьютерге енгізіп орындатуда
Дельфи тілі ... ... ... ... қарастырылған.
Құрылған программаларда әрбір білімді жайлы ... алу ... ... экранда бейнеленетін тәсілде қолданылған. Бұл тәсіл
әрбір пайдаланушы мысалдар шешкенде терең ... ... ... ... ... экранда Enter клавишасын басқанға дейін көрініп
тұрады. Бұл уақытта ... осы ... ... ... ... бар ... тексеру мүмкінділігі болады. Сол үшін бұл
жұмыста нәтижелерінің көрнекті ... ... көп ... ... ... қолданылатын идентификаторлар теориялық бөлімде
қолданылған символдармен сәйкестендірілген. ... ... ... ... бұл ... ... ... жеңілдетеді. Құрылған программа модульдік құрылымға барынша
жақындастырылған. Программада алынған нәтижелер автоматтандырылған ... ... ... нәтижелер керекті жағдайларда баспаға
шығарылып талдау мүмкіншілігі берілген.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. Бойко В.В., ... В.М. ... баз ... ... М.: Финансы и статистика, 1989.
2. Вендров А.М. CASE-технологии. Современные методы и средства
проектирования ... ... -М.: ... и ... -176 ... ... В.Э, ... А.Д. Delphi 5.- СПБ.: БХВ-Санкт-Петербург,
1999. - 800 с.
4. Гофман В.Э, ... ... с ... ... в Delphi.- СПБ.: ... 2000.- 656 ... ... М. Введение в SQL. - М.: "ЛОРИ",1996. - 340 с
6. Гради Буч. Объектно-ориентированное проектирование с ... ... ... Дейт К. Дж. ... в системы баз данных. - Киев: Диалектика, 1998
г. - 784с.
8. Диго С.М. Проектирование и ... БД: ... для ... М.: ... и ... ... ... В.М., Житомирский В.Г., Лапчик М.П. Основы информатики и
вычислительной техники. -Москва: Просвещение, 1989.
10. Камардинов О.Жантелі Х., Delphi программалау ортасы, ...... ... технологии обработки информации: Учебное пособие /Под
ред. С.В. Назарова. - М.: Финансы и статистика, 1995.
12. Конопка Р. Создание оригинальных ... в ... Delphi: Пер. ... - К.: НИПФ - ... ... 1996. - ... Машбиц Е.И., Бондаровская В.М. Зарубежные концепции программированного
обучения.- Киев, Диалектика, 1964.
14. Поспелов Г.С. ... ...... ... М.: ... ... Рудалев В.Г., Крыжановская Ю.А., Разработка приложений баз данных в
среде Delphi, Часть 1., Воронеж 2002г.
16. Рудалев В.Г., ... Ю.А., ... ... баз ... ... Delphi, Часть 2., Воронеж 2002г.
17. Савельев А.Я., Сазонов Б.А., ... С.Э. ... ... ... ... 1-4. -М. Высшая школа, 1991.
18. Тумасонис В., Дагене В., Григас Г. ... ... ... Справочник: Пер. с литовск. - М.: Радио и связь, 1992.
19. Уникуп С. Microsoft SQL Server 6.5 в подлиннике: пер. с ... - ... - ... 1998. - 896с.
20. Уотермен Д. Руководство по экспертным системам. М.: Мир, 1989.
21. ... К. ... ... баз ... в Delphi 2. - ... 1996. - ... Форма оқиғалары
10-сурет. Енгiзу терезесi
Ишемический
Мозговой инсульт
Геморрагический
Смещанный
Нетромботический
Тромботический
Диапедезный
Вследствие разрыва сосуда

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Delphi ортасымен танысу7 бет
Delphi ортасымен танысу жайлы16 бет
Delphi тілінде программалау ортасымен танысу12 бет
"Тест" бағдарламасын құру20 бет
Delphi 7 ортасында Калькулятор бағдарламасын құру23 бет
Delphi ортасы туралы13 бет
Delphi ортасында бағдарламалау ( әдістемелік құрал )112 бет
DELPHI ортасында мәлметтер қорымен жұмыс жасау24 бет
Delphi ортасында программалау29 бет
Delphi ортасында процедурала функцияларды қолдану23 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь