Жеке адам жайлы


КІРІСПЕ
1. Адамның қалыптасу тарихы
2. Жеке адам түсінігі
3. Даралық . жеке адамның өзіне ғана тән сипаттамасы
4. Қазіргі психологиядағы жеке адам ұғымы
5. Жеке адамның психикалық қасиеттері
6. Жеке адам . сапалы тіршілік иесі
ҚОРЫТЫНДЫ
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
Жер бетінде адам ұзақ эволюцияның барысында өзінің жануарлын морфологиясын өзгертіп, денесінің тік жүру қалпына келуі,сөйтіп алдыңғы аяқтарының жүру қызметінен босап, қолға айналуы нәтижесінде пайда болды; бұған қоса дыбысты сөйлеу тілінің қалыптасуы-мұның бәрі мидың дамуына алып келеді. Адамның морфологиясыныц өзгерісі оның қоғамдық, дәлірек айтқанда, коллективтік өмір сүруінің материалдың бірлігі, негізі десе де болады.
Адам биоәлеументтіктің бірлігі ретінде туады.Демек ол дүниеге келгенде толық қалыптасқаан анатомия-физиялогиялық жүйе түрінде келмейді; ол әлеуметтік жағдай барысында қалыптасады.
Сонымен,адам дегеніміз биологиялық,психикалық және әлеуметтік сапалардыың біртұтас бірлігі болып табылады. Олар екі қасиеттен: табиғи және әлеументтік, тұқымқуалаушылық және өмірде меңгерілетін қасиеттерден қалыптасады. Алайда жеке адам биологиялық, психикалық және әлеуметтік жақтардың жасай арфиметикалық қосындысы емес,олардың табиғи бірлігі екенін білу керек.
Қоғамдық ғылымдардың да,сондай-ақ күнделікті тұрмыста да, «жеке адам» , «даралық» түсініктері кеңінеп қолданылады.Соның өзінде олар ие бір мағынада алынады да, не бір-біріне қарама-қарсы қойылады.Мұның алғашқысы да, кейінгісі де қате пікір .
Адам туралы түсінік түпкі және тектік, бастапқы түсінік «адам» болуға тиіс. Адам-бұл, ең алдымен,Нomo Sapuens түріндегі сүтқоректілер класына жататын биологиялық тіршілік иесі.Басқа жануарлардан айырмашылығы адамда сана бар,ягни ол сыртқы ортаның мәнін де,өз жаратылысын да танып біледі және осыған орай парасатты түрде, ойланып әрекет жасайды.Адам биологияльқ тек ретінде негізгі ерекшеліктері мыналар болып табылатын.
1. Богословский В.В «Жалпы психология» А. 1980 ж
2.Алдамұратов Ә.Т. «Жалпы психология» А.1986ж
3. Сәбет балта ұлы Бап-баба «Жантану негіздері» (психология)
А.2001 ж
4. Ә. Алдамұратов «Қызықты психология» А.1992 ж
5.Н.Елікбаев «Ұлттық психология» А.1992ж
6.Адамзат ақыл ойдың қазынасы 10 т.А.2005ж
7.Д.С.Немов «Психология» М.1998ж
8.Гиперюбтер «Общая психология»М. 1998ж
9.Жданов А.Н. «История психологи» М.1990ж
10.Ярмевкий «Истори психологии» М. 1985 ж

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




ЖОСПАР:

КІРІСПЕ

1. Адамның қалыптасу тарихы
2. Жеке адам түсінігі
3. Даралық - жеке адамның өзіне ғана тән сипаттамасы
4. Қазіргі психологиядағы жеке адам ұғымы
5. Жеке адамның психикалық қасиеттері
6. Жеке адам - сапалы тіршілік иесі

ҚОРЫТЫНДЫ

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

Жер бетінде адам ұзақ эволюцияның барысында өзінің жануарлын
морфологиясын өзгертіп, денесінің тік жүру қалпына келуі,сөйтіп алдыңғы
аяқтарының жүру қызметінен босап, қолға айналуы нәтижесінде пайда болды;
бұған қоса дыбысты сөйлеу тілінің қалыптасуы-мұның бәрі мидың дамуына алып
келеді. Адамның морфологиясыныц өзгерісі оның қоғамдық, дәлірек айтқанда,
коллективтік өмір сүруінің материалдың бірлігі, негізі десе де болады.
Адам биоәлеументтіктің бірлігі ретінде туады.Демек ол дүниеге келгенде
толық қалыптасқаан анатомия-физиялогиялық жүйе түрінде келмейді; ол
әлеуметтік жағдай барысында қалыптасады.
Сонымен,адам дегеніміз биологиялық,психикалық және әлеуметтік
сапалардыың біртұтас бірлігі болып табылады. Олар екі қасиеттен: табиғи
және әлеументтік, тұқымқуалаушылық және өмірде меңгерілетін қасиеттерден
қалыптасады. Алайда жеке адам биологиялық, психикалық және әлеуметтік
жақтардың жасай арфиметикалық қосындысы емес,олардың табиғи бірлігі екенін
білу керек.
Қоғамдық ғылымдардың да,сондай-ақ күнделікті тұрмыста да, жеке адам ,
даралық түсініктері кеңінеп қолданылады.Соның өзінде олар ие бір мағынада
алынады да, не бір-біріне қарама-қарсы қойылады.Мұның алғашқысы да,
кейінгісі де қате пікір .
Адам туралы түсінік түпкі және тектік, бастапқы түсінік адам болуға тиіс.
Адам-бұл, ең алдымен,Нomo Sapuens түріндегі сүтқоректілер класына жататын
биологиялық тіршілік иесі.Басқа жануарлардан айырмашылығы адамда сана
бар,ягни ол сыртқы ортаның мәнін де,өз жаратылысын да танып біледі және
осыған орай парасатты түрде, ойланып әрекет жасайды.Адам биологияльқ тек
ретінде негізгі ерекшеліктері мыналар болып табылатын.
Айрьқша дене бітімімен сипатталады: денесін тік ұстап жүру, тану мен
еңбекке бейімделген екі қолының болуы, әлеументтік жағдайларда өмірді өз
танымында бейнелеп және оны өз қажеттігіне, мүддесі мен мұраттарына қарай
қайта құруға бейім жоғары дәрежеде дамыған миының барлығы.
Адам, сонымен бірге қоғамдық тіршілік иесі әрі бұл оның ең елеулі
белгісі. Қоғамдық өмір мен еңбек адамның табиғи құрылымын жетілдіріп қана
қойған жоқ, сондай-ақ оны өз еркіне бағындырды да. Адам - өзінен-өзі
қоғамдьқ өмір жемісі болып табылатын сананың таратушысы. Тек қоғамда және
қоғамның игі әсері арқасында ғана адам танып-білуге және еңбек етуге
қабілетті болып қоймайды, сонымен қатар өзінің ішкі процестерін сезінуге,
тілегі мен жағдайын сыртқы өмір жағдайларымен үйлестіре білуге, парасатты
түрде іс-әрекет жасауга бейімделеді.Өзіндік сана-сезім адам санасы
дамуының филогенездегі (тектің тарихы) де, сондай-ақ онтогенездегі
(индивидтің өмір тарихы) де шыңы болып табылады.
Адам алуан қырлы міне, сондықтан да, ол жаратылыстану ғылымдарының да,
қогамдъқ ғылымдардың да зерттеу обьектісі болып табылады.
Жеке адам түсінігі адам түсінігіне қарағанда біршама тар мағынаға
ие. Жеке адам-қоғамдық-тарихи категория. Оның қоғамдьқ мәні мен әлеументтік
функциясы жеке адам сипаттамасының ең басты көрсеткіштері болып табылады.
Жеке адам тек қана қоғамдьқ ғылымдардың:
тарих, философия, социология, этика, эстетика, психология, педагогика тағы
басқалардың зерттеу объектісі.
Жеке адам-қоғамда белгілі бір жағдайға ие және белгілі бір қоғамдық ролъ
атқаратын, саналы индивид.
Роль дегеніміз - жеке адамның атқаратын әлеуметтік қызметі, мәселен, ата-
ананың ролі - балаларын тәрбиелеу, мектеп директорының ролі-муұғалімдер
коллективін басқару және оқушыларды оқыту процесін ұйымдастыру.
Жеке адамның позициясы дегеніміз-оның қатынастарының жүйесі. Жеке
адамның мәнді қатынастарына: өмірдің материалдьқ жағдайларына, қоғамға және
адамдарға, өзіне-өзі мойнына алған міндеттерге, қоғамдьқ, еңбек
міндеттеріне деген т.б қатынастар жатады. Бүл қатынастар жеке адамның
адамгершілік бейнесін,оның әлеуметтік бағдарын сипаттайды.
Қатынастарды тек олардың объектіге деген бағытына қарап қана айырмайды,
сондай - ақ олардың аңғарылу деңгейіне байланысты да ажыратады.
Әдетте қатынастарды аз аңғарылған және терең түсінілген деп бөледі. Аз
аңғарылатын қтынастар дегеніміз - қуанту мен жек көру сезімдері. Терең
түсіну дегеніміз - принципті қатынастар, олар ситуация таланттарымен емес,
жеке адамның қалыптасқан адамгершілік мұратымен, ішкі сенімімен, парызбен
міндеттерді сезінумен аньқталады.
Сөйтіп, материалистік философия мен психология жеке адамда әлеументтік
мәні тұрғысынан қарастырады.Жеке адам дегеніміз-ол да сол адам, тек ол бұл
ретте қоғамдық мәні мен қоғамдық іс-әрекеті жағынан
қарастырылады. Физиолог адамда организм ретінде зерттейді, социолог адамда
жеке адам ретінде қарайды. Міне,сондықтан да жеке адаммен оның құрылымын
анықтағанда әлеуметтік және биологиялық жағына бірдей орын беретін кейбір
психологтармен келісуге болмайды. Жеке адам дегеніміз-саналы индивид.Жеке
адамның қоғамдық ролін оның психологиясын талдамай турып түсіну мүмкін
емес: іс-әрекетпеи айналысу себебін, қабілеті мен мінез-құлқын, ал кейбір
жағдайларды тіпті дене құрылысын тексеруге болады.
Жер бетінде адамнан қастерлі,адамнан артық еш нәрсе жоқ. Себебі адам бір
бойына бүкіл әлемді сыйғызып тұрған ерекше құбылыс.
Ұлы ойшылдар адамға мынадай анықтама береді: Адам-ақыл иесі, Адам-
сана иесі, Адам-бостандық иесі. Ақыл, сана және бостандық-адамның
адамдық жігерлігінің сипаттамасы.
Адам жөнінде психологияда сөз қозғасақ, онда нақтылы жеке адам туралы
айтатынымыз рас. Сонымен қатар адам жөніндегі ұғымда басқа да бір-біріне
өзара жақын көптеген түсініктер бар: адам, индивид, даралық, тұлға.
Жалпы алғанда бұл ұғымдар бір ғана мағына бергенімен,ал өмірде, ғылымда
олардың әртүрлі түсініктері болады.
Индивид жеке адам -бұл әлдебір тұтастықтың өкілі ретіндегі жеке кісі
(адамзатқа қатысты бір адам, белгілі бір әлеументтік топтың өкілі).Жеке
адам ретінде жарық дүниеге келгенде адам біртіндеп жеке адам ретінде
қалыптасады. Бұл процестің тарихи сипаты бар: дүниеге келгеннен кейін адам
қоғамдық қатынастардың белгілі,тарихи тұрғыда қалыптасқан жүйесіне
қосылады.
Жеке адам дегеніміз-әрбір кісінің әлеуметтік сипаттамасы, яғни мұның
мәнін оның сацалы, не қаны, не дене құрылысы ғана білдіріп қоймайды, оның
әлеументтік сапасы айқындайды.
Еңбектену арқылы пайда болган тіл-ойлау мен сөйлеуді тудырады. Ал тілдің
негізінде сөз жасалады. Сөз арқылы , сөйлесудің нәтижесінде адамдардың
өзара қатынасы қалыптасып, жоғары тиімділікке қол жеткізеді.
Адамдар тіл арқылы өздерінің сезімдік қабылдау процесінен шығып,
объективті дүниені тусіндіруге ұмтылады.
Адам жаратылысынан іс-әрекет етуші тұлға, оның барлық ерекше қасиеттері
еңбектің нәтижесінде,тарихи даму арқылы қалыптасқан.
Жеке адамның қоғамда өмір сүруі нәтижесінде бойына жинақтайтын сапалық
қасиеті олардың өндірісте, қоғамдық еңбекте қалыптасатын күрделі және
көпсапалы қатынастарын анықтайды. Даңқ, ақыл, байлық, тартымдылық және
дарын-бәрі де адамның сапасы.
Бұлардың әрқайсысы шын мәнісінде мазмұнды,себебі бір адамның мақсат-
мүддесі адаммен қатынасы арқылы жүзеге асырылады. Жеке адамның осы
қасиеттері қоғамнан ажыратылса, оның жеке басының сапасы затпен қамтамасыз
етілмеген ақшаның сатып алу қабілетіндей ғана болып қалады.
Даралық- жеке адамның өзіне ғана тән белгілі бір сипаттамасы. Мұны әр
адамның психологиялық ерекшеліктерінің қайталанбас ұштасуы деп түсінген
жөн.
Даралық-адамды басқадан ажырататын өзіндік ерекше өзгешелігі.
Әрбір адам айналадағы дүниені өзгеше түсініп, өзгеше қабылдайды,оның ақыл
есінің,ойының , зейінінің өзіне гана тән ерекшеліктері бар құштарлығы мен
өзімдік қиялы,өз қызығуы мен ұғатып, жаратпайтыны; көңіл-күйінің
ерекшеліктері, азды-көпті эмоциялық тебіреністері, күшті не нашар дамыған
ерік-жігері, түрлі мінез-бетістері,т.б болады. Адамның ішкі жан дүниесі,
яғни қалыптаса келе қол жеткізген мені - ең тереңде жататын барынша нәзік
те бағдарланатын өлшем. Жеке адамның ішкі жан дүниесі сол адаммен бірге
туып, дамып жетілетін соның өзіне ғана тән нәрсе. Жеке адамның белгілі
дәрежедегі психикалық ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Жеке адам
Топтағы жеке адам мәселесі
Жеке адам психологиясына сипаттама
«Жеке адам» түсінігі
Жеке адам жөнінде
Жеке адам психологиясы
Жеке адам және ұжым
Жеке адам әлеуметтануы
Жеке адам және саясат
Психологиялық-педагогикалық жеке адам диагностикасы
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь