Дидактикалық ойындардың педагогикалық негізі

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

Ι тарау. Дидактикалық ойындардың педагогикалық негізі.
1.1 Дидактикалық ойындардың түрлерінің жүйесі ... ... ... ... ... ... ... ... ..6
1.2 Дидактикалық ойындардың педагогикалық мазмұны ... ... ... ... ... ..10

ΙΙ тарау. Дидактикалық ойындар арқылы мектепке дейінгі балалардың логикалық қабілетін дамыту
2.1 Мектепке дейінгі балалардың ойлау қабілетін дамыту жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..13
2.2 Дидактикалық ойындардың рөлі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .15
2.3 Мектепке дейінгі балалардың логикалық қабілетін дамыту үшін қолданылатын дидактикалық ойындар жүйесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...18

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 21
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..23
Қосымша ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .25
Зерттеудің көкейкестілігі:
Мектепке дейінгі шақта жетекші іс-әрекет дидактикалық ойын болып есептелінеді. Оның жетекші іс-әрекет болуы, қазіргі баланың өзінің көп уақытын ойынмен алданып, үлкендердің еңбек әрекетіне аз емес немесе мүлдем араласпауына байланысты емес. Дидактикалық ойындар баланың психикасында сапалы өзгерістер туғызады: онда мектеп жетекші болатын оқу әрекетінің негіздері қаланады.
Сабақта дидактикалық ойын элементтерін қолдану немесе сабақты толықтай ойын түрінде өткізу тәрбиешіден аса білікпен шеберлікті, шығармашылық ізденісті қажет етеді. Сондықтан оларды оқу мазмұнындағы ойындарға үлкен жауапкершілік және сақтықпен қарау талап етіледі.
Бұдан шығатын қорытынды мақсаты дұрыс таңдалып, сауатты түрде ұйымдастырылған ойын ғана бала логикалық қабілетінің, білімінің дамуына жағдай жасайды.
Ойын әрекетін бала психикасының дамуында шешуші қызмет атқаратындығы Ж. Аймауытов, Т. Тәжібаев, М. Жұмабаев, С. Торайғыров, Ш. Құдайбердіұлы сияқты қоғам қайраткерлерінің бізге мұра болып қалған еңбектерінде айрықша орын алады.
Қазақ халқының өмір тәжірибесінде баланың әр алуан ойын түрлері олардың қимыл – қозғалыстарын, ептілігі мен бейімділігін, танымы мен пайымын дамытып, өрістетіп отырады деп санаған.
Президентіміз Н.Ә.Назарбаев өзінің биылғы халыққа арналған «ЖАҢА ӘЛЕМДЕГІ ЖАҢА ҚАЗАҚСТАН» атты Жолдауының І бөлімінде «Біз бүкіл еліміз бойынша әлемдік стандарттар деңгейінде сапалы білім беру қызметін көрсетуге қол жеткізуіміз керек. Үздік оқытушылардың жұмысын бағалау мен оларға сиақы төлеу жүйесін өте мұқият зерделеген жөн » деп атап көрсетті.
1. Әбенбаев С.Тәрбие теориясы мен әдістемесі.- Алматы:Дарын, 2004.-Б.
2. Болдырев И. С.Класс жетекшісі.- Алматы :Мектеп, 1980.-Б.
3. Бөлекбаева.Ш.Оқытудағы ойын түрлері Қазақ тілі мен әдебиеті, 2001, №9.-Б. 13-14
4. Қоянбаев Ж.Б. «Педагогика» Алматы, 2000
5. Жарықбаев Қ.С. «Тәнтану негіздері» Алматы
6. Қожахметова Қ.Ж.Сынып жетекшісі.- Алматы, 2000
7. Кішібаева Д. Ұлттық ойындардың пайдасы Бастауыш мектеп, 2004, №1. –Б. 52-56
8. Қазиева С. Оқушылардың ой-өрісін дамыту Бастауыш мектеп,2003, №1. –Б. 41-44
9. Нұрғаева Г. Ойын сабақ  Бастауыш мектеп,2001, №7. –Б. 40-46
10. М.Жайлауова,З.Сексенбаева. Дидактикалық ойындар және оларды пайдалану  Бастауыш мектеп, 2004, №6. –Б. 28-30
11. Керімбаева Р. Дидактикалық ойындардың түрлері Бастауыш мектеп, 2005, №9 .-Б.18-20
12. Қаженбаева А.Е. Бала танымын ойынмен дамыту Отбасы және балабақша, 2002, №1.-Б. 9-10
13. Қоянбекова.С. Ойын мақсатын талдау және оның мәні  Қазақстан мектебі, 2002, №1-2.-Б. 45-49
14. Қазақстан мектебі №9. 2002 23-30 б.
15. Байжұманова. Б. Оқушылардың танымдық қабілетін дамыту Қазақстан мектебі, 2000, №2.-Б. 29-31
16. «Қазақстан тарихы әдістемелік құрамы» №7. 2004 43-47
17.Керімбек.Ұ.Қ. Баланы ойын өсіреді Отбасы және балабақша,2003, №4.-Б. 2-3
18.Сардарова Ж. Дидактикалық компютерлік ойындар және оның дамытқыш қуаты Қазақстан мектебі, 2005,№10.-Б. 48-49
19. Сайыпов Ә, Омаров Қ. әртүрлі іс-әрекетті ұйымдастырудағы ұлттық ойындардың ролі Қазақстан мектебі ,2004, №10.-Б. 42-43
20. Омаров Қ. Ұлттық ойындар-Асыл қазына Қазақстан мектебі ,2004,№11.-Б. 24-25
21. Оразымбетова Ж. Баланының оқу іс әрекетін қалыптастыру. «Білім» №1. 2004 111-113 б.
22. Рысқұлбекова А. Ойын-оқушы білімін берік меңгерту құралы Бастауыш мектеп, 2005, №5.-Б.19-20
        
        Мазмұны
Кіріспе................................................................
............................................3
Ι тарау. Дидактикалық ойындардың педагогикалық негізі.
1.1 ... ... ... Дидактикалық ... ... ... ... ойындар арқылы мектепке дейінгі балалардың
логикалық қабілетін дамыту
2.1 Мектепке дейінгі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... қабілетін дамыту үшін
қолданылатын ... ... ... ... ... ... ... іс-әрекет дидактикалық ойын
болып есептелінеді. Оның жетекші іс-әрекет ... ... ... көп ... ... ... үлкендердің еңбек әрекетіне аз
емес немесе мүлдем араласпауына байланысты ... ... ... ... ... ... туғызады: онда мектеп
жетекші ... оқу ... ... ... ... ойын элементтерін қолдану немесе сабақты
толықтай ойын ... ... ... аса білікпен шеберлікті,
шығармашылық ... ... ... ... ... ... ойындарға үлкен жауапкершілік және ... ... ... ... ... ... ... таңдалып, сауатты
түрде ұйымдастырылған ойын ғана бала ... ... ... ... ... ... бала психикасының дамуында шешуші қызмет атқаратындығы
Ж. Аймауытов, Т. Тәжібаев, М. ... С. ... Ш. ... ... ... ... мұра ... қалған еңбектерінде айрықша
орын алады.
Қазақ халқының өмір тәжірибесінде баланың әр ... ойын ... ...... ... мен бейімділігін, танымы мен
пайымын дамытып, өрістетіп отырады деп санаған.
Президентіміз ... ... ... ... ... «ЖАҢА
ӘЛЕМДЕГІ ЖАҢА ҚАЗАҚСТАН» атты Жолдауының І ... «Біз ... ... ... ... ... сапалы білім беру
қызметін көрсетуге қол жеткізуіміз ... ... ... ... мен ... ... төлеу жүйесін өте мұқият зерделеген жөн
» деп атап ... ... ... ... балалардың дидактикалық ойын арқылы логикалық
ойлау әрекетінің икемділігі мен ... ... ... ... ... ... негіздерін
белгілеу.Сондай-ақ мектепке дейінгі балалардың дидактикалық ойын арқылы
логикалық ойлау ... ... ... жасау.
Зерттеудің міндеттері:
- Мектепке дейінгі балалардың дидактикалық ойын ... ... ... ... ғылыми теориялық негіздерін ... ... ... ... ... ойын арқылы логикалық
ойлау әрекетін игеру жұмысының мазмұнын, ... және ... ... ... ... белгілеу;
Зеттеудің әдістері:
Мектепке дейінгі балалардың дидактикалық ойын арқылы логикалық
ойлау ... ... ... мазмұнын, көлемін ... ... ... ... лингвистикалық
және әдістемелік әдебиеттерді талдау;
-Мектепке дейінгі ... ... ойын ... ... дағдысын анықтауда қазіргі ... ... ... мен ... ... ... жұмысы барысында, бақылау, әңгіме, ... ... ... ... дейінгі балалардың дидактикалық ойын арқылы логикалық
ойлау ... ... ... ... және ... ойын ... ... асыру.
Практикалық қолданылымы:
Мектепке дейінгі ... ... ойын ... ... ... ... ... нәтижелері жалпы білім
беретін балабақшаның оқыту ... ... ... ... ... қалыптастыруға кең ... ... ... ... ... оқу пәндерін
оқыту үрдісіне кеңінен ... ... ... және орта
педагогикалық оқу ... ... ... білімін жетілдіру және ... ... ... ... ... ... ... педагогикалық негізі.
1.1 Дидактикалық ойындардың түрлерінің жүйесі
Ойын бала үшін - ... ... Егер ... ... ақылмен
ұйымдастыра білсе, ол балаларға ықпал жасауға мүмкіндік ... ... ... әр ... ойын ... ... ... бірі болып саналады.
Ойын әдістерін қолдана ... ... ... жұмыстары
баланы сөзге белсенділігін ... ... ... ... ... білім сапасын тереңдете тиянақтай түсінуге
жәрдемдеседі. Ойынның ... ... ... М. ... ... ... Ойнағанда не болмаса соның бәрімен де ойнайды, ол
өзінің ... ... ойын және ... ... тез ... ... де ойнайды, осы сөзбен ойнағанда өз ана тілінің ... ... ... ... ... ... мәлім.
Дидактикалық ойындардың түрлеріне шек жоқ. Қазіргі ... ... ... ... ... ... бір ойын бойынша
әрқилы ойын ойлап табуына ... ... ... шеше ... ... ... ықылас, есте ұстау, байқағыштық, назар аударғаштық ... ... ... бір ... процесті, қажеттерді дамытуға бағытталған
ойындардың түрлерін педагог ұмыт ... ... ... ... ... және қимылды ойындармен қатар дидактикалық ойындардың
әсері мол. ... ... ... қолдану сабақтың
әсерлілігін арттырып, оқушылардың осы пәнге ... ... ... ... жаңа ... процесінде өткенді қайталау, ... ... ... ... мазмұнына орай пайдаланылады
Айта кеттетін бір жайт, ... ... ... дидактикалық
ойындар өзара түсінушілікті, ... ... ... ... ... қолданыс тапқан жағжайға ... ... яғни ... ... ... ... алатын тәсілдерге айнала
алады. Сондықтан, оқу-тәрбие процесінде ... ... ... ... ... ... ... маңызы зор.
Мектепке дейінгі балалардың ойнайтын ойын түрлері:
1. Дидактикалық ойындар.
2. Сөздік-дидактикалық ... ... ... ... ... ... Творчествалық ойындар.
6. Әдеби-музыкалық ойындар.
Осылардың ... ... ... ... зор. ... ... процесінде қандай дидактикалық ойын қолданылатын күні ... ... ... сай ... ... ... жөн. ... ойын
мектепке келген балалар үшін қызықты әрекет бола ... ... мен ... аса маңызды құралы болып ... ... ... ... ... енгізілгенде ғана сондай
құралға ... ... ... мен ... оны нақ ... құралы ретінде пайдалануға көп байланысты. Сондықтан ... ... ... ... ойын ретінде өтіледі. Ойын да оқу мен
еңбек ... ... ... бір ... ... ... жеке ... қалыптасады. Бұл жастағы балалар ... ... ... ... ... ... ... байқау қиын емес. Ойын арқылы қоршаған ... ... ... ... көз ... ... ... дамиды, өзіне ойын кезінде ... ... ... білдіруге жол табады. Үлкендердің іс-әрекеттеріне ... ... ... ... ... профессор А.В.Запоржец: «Біз ... ... ... ... игерудің формасы ғана
болып ... ... ... ... ... ... ... қабілетін қалыптастыруға қызмет ететін болуына жетуіміз ... ... ... жеті жастағы балалар үшін ойын – оқу, ... олар үшін ойын ... ... ... ... ... ойын мен бала ... арасында заңды байланыс болатынын,
ал, айналадағы дүниден ... ... ... ... ... нақты
еңбек әрекетіне үйренетінін айтады. ... ... ... ... ... ол ... де, жұмыста көп жағынан сондай болады»-
деп тұжырымдайды.
Дидактикалық ойын түрлері көп. ... ... ... ... ойын ... ... өзін қоршаған табиғи орта, ... ... ... ... жұмыс істейтін адамдардың еңбектегі
істері – бәрі де оқушының идеялық бағытта ... ... ... ... ойындар арқылы еңбекке тәрбиелеу де ... ... ... Мысалы: логикалық есептер, ойын
есептерінде жүргізілетін ... ... ... ... математикалық тілде көп сөйлеп үйренуге бағыт беретін
ойындардың бір ... ... ... ... ... әр сабақта
жүйелі жүргізілуі ... Сол ... ... ... ... және жазбаша есептеуге дағдыланады. Математика сабағында
есептеуге ... ... ... ... ... ... қажет. Өтілетін ... ... ойын ... ... ... ... сөзжұмбақтар, өлең есептер»
қолдану, түрлі дидактикалық материалдарды пайдалану ... ... ... Сол ... ... ... да тиімділігі
бар. Қимыл ойындар да бала ағзаларын ... ... ... ... әсер ... Көңіл-күй артып, жүйкелері ... ... ... сабақта ойын элементтерін жүргізбес бұрын,
оның міндеті мен ... ... ... балаларға айтып,
дайындауы ... ... ... ... күні ... дайындауы
қажет.
Дидактикалық ойындар мақсатты көздейді және ... ... ... ... ... ... білік, дағдылар
жайында түсінік беру, оларды ... ... және ... тексеру сипатында ... ... ... міндеті баланың
қызығушылығын ... ... ... ... ... ... ... анықталады.
Әдістемелік әдебиеттерде берілген және ... ... ... пайдаланып жүрген дидактикалық ойындар
өте көп. ... ... ... ... ... күннің талаптарынан
туындап отырған білім мазмұнының ... ... жас және ... ... ... ... ... ғылыми тұрғыда негізделген дидактикалық ... ... ой ... ... ... ойындар жүйесін және
оларды пайдалану әдістемесін ұстану қажет.
1.2 Дидактикалық ... ... ... баланың жеке басын дамытуда қоғамдық мәні бар іс-әрекеттің мақсат
бағдарлы , қажеттілікті ... ... ... ... бір ... ... баланың танымдық, шығармашылық, жеке ... ... ... ... тәрбие және оқыту құралы
ретінде түсіндіріледі.
Балалық шақ ойыннан бөлінбейді. ... ... ... мәні ... сайын, соғұрлым ойын да қоғам үшін маңызды ... ... оған әсер ... және ... ... енудің бірден- бір
әдісі ол ойын.
Ойынның бала өмірінде ... орын ... ... ... ... ғ. ... былай деп жазған: «Баланы жақсы тану және түсіну үшін
оны ойын кезінде ... ... ... ... ... ... әсер ету ... баланы
басқаруға немесе оны өзгертуге көп күш ... ... ... ... ... ... тану мен ... басқарудан тұрады.
Балалар ойын үстінде өздерін жеңіл, еркін сезінетіндіктен өздерін
көрсете алады. ... үшін өз ... ... ... ... және ... ... іс-әрекет. Ойын – бұл
ақпарат алмастыру құралы және ... оның ... ... ету, ... ... ... барьерді жылжыту.
Ойын әсері психикалық іс-әрекеттің басқа формаларын дамыту үшін ... ... бар. ... қиял тек ойын жағдайларында және ... ғана дами ... ... ... адам ... белгілі бір буыны қоғамдық
тәжірибені ... ... ... ... ... ... да ... ұжымдық сипатта болады.
Жеке бастың даму және қалыптасу процесін ... ... ... ... заңдылықтарымен оның ерекшеліктерін білумен
байланысты. Бұл ... ... ... ... Ж. ... М.Жұмабаев, Қ.Жарықбаев,, ... ... ... Г. ... т.б. ... зерттеу еңбектері бар.
Төменгі класс балалары ... ойын ... ... Бала
мектепке келген кезде ойнауын бірден ... оқу оның ... ... ... да, ол әлі де ... ... ... ... ... оның ... ... бөлуге мұршасы жоқ. Осының ... ... ... ... ... ... дәрежедегі ... ... ... ... ... жан. Ол ... ... жүгіруді қалайды. Осыған орай біздің халықта: «Баламен ойнама
шаршайсың», «Бала- құлыншақ ... ... ... ойлай
білмейді» - деп тегін айтылмаған.
Бала ойыны ... ... Ойын ... ... ... ... ... және психикалық қабілеттері дамиды.
Бала достықта ... бірі ... ... ... ... ептілікке және қиялдауға, ойлауға, табандылыққа
дағдыланады.
М.Жұмабаев ... ... ... бала ... ... ... ... қиялы, әсіресе ойында жарыққа шығады». Ойын балаға
кәдімгідей бір ... ... бала ... ... жас ... ... ... даму жағынан қауырт
қимыл-әрекеті, қозғалысы, жылдамдықты ... ... ... ... ... үшін ойын ... деп есептейміз. Сондықтан, бұл
жастағы бала ... ... да ... ... ... ... ... олардың өмірге бейімделуі.
Балалардың ойыны мектеп жасына дейінгі бүлдіршіндердің ... ... ... ... ... енді әр алуан қимыл-
қозғалыстар арқылы бойындағы ... мен ... ... ойындармен шұғылданады. Ондай ойын ... ... ... ... ... шапшаң икемделуін дамытып, ... мен ... ... ... ... ... түрінде
ұйымдастырылады.
Ойын түрлерінің мұндай сипаттарын ... мәні де зор, ... ... ... ... ... ... педагогикалық процеске енгізе отырып, тәрбиені ... ... ... айтқанда «Жақсы ойын» жасауға
үйретеді. Мұндай ойынға ... сапа тән: ... ... ... ... бейнелейтін түсініктердің толықтығы ... ойын іс ... ... ... ... ... сипаты, жеке балалардың және барлық ойнаушылардың
мүдделерін ескере ... ... ... ... және ... ала білу; ойыншықтар мен ойын ... ... ... ... ... және көңіл-күйлерінің жаттығуы.
Ойынды басқара жүріп, оқытушы баланың жеке ... ... оның ... ... ... ... ... Ойынды ақыл-ой, ... ... және ... мақсаттары үшін пайдаланылады.
Ойын процесінде балалардың білімі неғұрлым ... ... ... ... бір рөлді орындау үшін бала ... ... ... ... ... ... ... еңбегі туралы
білімдер мен түсініктер жеткіліксіз болып ... да, ... ... ... Жаңа ... қажеттігі балалардың
сұрақтарымен көрінеді. Ұстаз бұл ... ... ... ... ойын ... ... құлақ түреді, ойнаушылардың
өзара түсінісуіне, келісуіне көмектеседі.
ΙΙ тарау. ... ... ... ... ... балалардың
логикалық қабілетін дамыту
2.1 Мектепке дейінгі балалардың ойлау қабілетін дамыту ... ой ... ... ... ... ... – жетілдіру –
тәрбиешінің негізгі міндеттері. Ойын баланың ойлау қабілеті мен ... ... ... дағды шеберлікті меңгертуге, ... ... ... ... ... ... ребус, анаграмма, ұйқасын
тап ойындарының әсері мол.
Мысалыға, анаграмма баланың білімділік, жазу сауатын байқауға, балаға әр
түрлі заттың атын білуге, не үшін ... не ... ... ... ... ... ... баланың сүйікті ойыншығы.
3.Суыққа төзімді құс.
4.Мойынға тағатын әшекей.
|Д |О |М |Б |Ы |Р | |
| | | | | | |А |
| |Ш |А |Ш |И |Н | |
| | |Қ |А |Р |Ғ | |
| | | |А |Л |Қ | ... ... ... ойындары қолданылады. Мысалы, “Сақина салу” ,
“Ақсүйек” т.б. ... ... ... белгісіз санды табуға арналған
ойын. Ойынға толық сынып ... ... ... ... ... ... ... Кім дұрыс шығарса,сол табады. Кім ақсүекті көп
тапса сол ұтады.
Ребустар ... ... ой ... ... ... мол.
Баланы ұшқыр ойға, тапқырлыққа жетелейтін жұмбақтарды әр сабақ сайын жүйелі
пайдалану керек.Сабақта балаларға ... ... ... ... баланы шапшаң ойлай білуге, шапшаң сөйлеуге ... ... ...... ... балаға жан-жануарлардың балаларды қалай және қайтіп
аталатындығына мән беру. Сұрақтарға ... ала ... ... ойлау, жауап
беруін еске түсіре отырып, бейнесін табуға, ойын дәлелдеуге үйрету ... ... ... ... аңдардың балаларының бейнелерін таратып
береді де, жануарлармен аңдардың бейнесін келесі топқа таратып береді.
Содан ... ... ... ... ... сол айтылған
бейнелерді көтереді де атауларын айтады. Осы өлең арқылы бала танымы мен ... ... ... қатар, жануарлар атымен, тіршілігімен танысады
«Ғажайыптар алаңы» ойыны.
Ойынның мақсаты: оқушылардың санды өрнек және оның ... табу ... ... түседі.
Жүргізуші дөңгелектерді айналдырады да, тоқтаған тілшеге ... ... ... ... ... және оның мәнін табуды ... ... ... ... келесі ойынға дөңгелекті айналдырады. Егер ол қате
жіберсе, оның қатесін түзеген ... ... Ойын осы ... әрі қарай
жалғастырыла береді.
«Кім болам?» ойыны.
Тақтаға суреттер ... ... ... ... ... ... ... суретті таңдап алады да, оның артындағы тапсырманы орындайды.Қалаған
мамандыққа сәйкес тапсырманы орындаған ... сол ... иесі ... ... Ойын –оқушылардың пәнге қызығушылығын, ынтасын
артыруға әсері мол болады.
2.2 Дидактикалық ... ... ...... үшін ... тән жүру ... ... бар әрекет. ... ... ... қашанда
төмендегідей екі мақсатты көздейді:
- танымдық, яғни балада тану, ... ... ... ... яғни үлкендермен немесе өз ... ... ... ... ... дағдыларды, адамгершілік қасиеттерді
қалыптастыру.
Дидактикалық ойындарды құру мына негіздерге ... ... ... ойын ... ... және ... ... жеңіл ойындардан ойын
тапсырмалары арқылы оқу тәрбие ... ... ... ... мен ... ... ... Берілген ... ... ... ... ... Оқу мен ... ... бірлігі.
Дидактикалық ойындар үш ... ... ... дидактикалық ойындар-дидактикалық
ойыншықтармен және түрлі ойын ... ... ... ойналатын дидактикалық ойындар:
«Лото»,»Домино» және т.б.
3. Сөздік ... ... ... ... ... ... ойын ... қоршаған дүние туралы
түсінігін кеңейтеді, оны бекітіп нақтылай ... ... ... ойын оқушыны ойнай ... ... ... ... ... ... ... Дидактикалық ойын адамгершілікке тәрбиелеу құралы болып
табылады. ... ойын ... ... тәртіптілікті қажет етеді.
Сабақта тиімді қолданылған ойын түрлері мұғалімнің ... ... ... аса зор ... тыңдап, жақсы
меңгереді. Балалар тез сергіп, тапсырманы жылдам, ... ... ... ... ... сабақтың әр
кезеңіндегі орны мен ... ... дәл ... ... ... мен ... бастауыш сынып мұғалімнің жетік
меңгеруіне, ... ... ... ... материалдарды алдын
ала дайындап алуға, ойын ... ... ... ... ... ... ... дидактикалық ойындарды
пайдалану тиімділігі ... егер ... ... ... балалардың ойын әрекетін
ұйымдастыру жолдарын меңгерсе;
-егер ... ... ... ... ... қамтамасыз
етілсе;
-егер бастауыш сыныптарда ... ... ... ... ойындарға берілсе.
« Бұл қай кезде болады? » дидактикадық ойыны.
Мақсаты: балаларды белгілі бір жыл ... ... ... және әрі ... ... шарты: жауап берген балаға сақина беріледі. Жүргізушінің
сұрағына қарай жыл мезгілдерінің ерекшеліктерін атау.
Осының ... ... ... ... ... ойланып дұрыс
жауап береді.
1.Балалар, қай кезде қызыл, сары ... көп ... ... Қай ... ... ... ... жауабы/
Балалардың жауаптарынан табиғат құбылыстарымен адам ... жыл ... ... ... ... ... Енді мен жыл ... айтамын. Ал, сендер соған
байланысты бұл кезде не ... ... ... ... ... ... деймінде, сақинаны Ақботаға беремін. Ақбота
тез ойланып, көктемде не болатынын ... ... ... ... ... Ақбота сақинаны қасында отырған балаға береді.Олда көктемнің
бір ... ... ... ойын ... ... Ойын шартын бала
толық ... ғана ойын ... ... ... ... көмектесіп отырады.
2.3 Мектепке дейінгі балалардың логикалық қабілетін дамыту үшін
қолданылатын дидактикалық ойындар жүйесі.
Ойын – ... ... ... яғни оның ... ... мен ... қажетті алғы шарты және халқтың салтын үйрену де, табиғат ... ... ... ... сезу қабілеттерін, зейінділік пен тапқырлықтарын
дамытады. «Адам өркениетке бейім болуы үшін балалық ... ... ... егер ойын мен ... толы ... шақ болмаса, ол мәнгілік
жабайы болып қалған болар еді» - деп К. ... бала ... ... ... өркен жоюы ойынға тікеклей тәуелді екендігін атап көрсеткен.
Ойын үстінде бала ... ... ... ... ... ... бала ... және асқар ыждағаттылықпен қабылдайтындықтан
кімдеген педагоктар ойынды оқу үрдісіне ... ... ... ... Я. ... ... «Ұлы ... «Баланың бойында білімге
деген құштарлықты арттыру үшін қажет ... ең ... ... өзі ... ... Оның ... осы ... қабілеттері оянуы үшін ... ... ... жағымды еткізіп жеткізе білуі керек.
Түсіндірілген сабақ қандай маңызды ... да, ... ... ... ... мысал мен аңыз мазмұнында өткізілгені жөн» деп жазды. Бұл
арада К. ... ... ... ойын үстінде үйрет» деген сөзін де айта
кеткен орынды. Л. Выготский «ойын бастап кешкендерді жайғана еске алу ... ... ... әскерлерді жасампаздықпен қайта өңдеу баланы өзінің
қажеттіліктері мен қызығушылықтарына жауап бере ... ... ... мен одан жаңа ... ... ... табылады» деп санайды. Ойнай
жүріп балалар қоршаған орта жайында білімдерін толықтырады, дербес шешім
қабылдауға ... ... ... ... пен ... танытады.
Мектепке дейінгі және мектеп кезіндегілерді тәрбиелеу мен ... ойын ... жүк ... келе жатыр.
Дидактикалық құрал ретінде оның тиімділігі ересектерді оқыту
үрдісінде де оны пайдалануға алып ... ... ... ... жету үшін ... ойындар
көп орайда дидактикалық деп аталады.
Тәуелсіз еліміздің білім беру жүйесінде болып жатқан оң ... жас ... ... үшін ... терең сезіліп отырған
бүгінгі таңда оқу – тәрбие үрдісінің тиімділігін арттыру бағытында ... мен ... ... көздейді. Дегенмен оқу-тәрбие
үрдісінде барлық ресурстар толық қолданыс таппай келеді. Тәрбиенің осындай
сирек қолданылатын құралдарының бірі – ... ... ... ... ... негізгі әрекеті ойын
десек, оқу-тәрбие үрдісінде олар біртіндеп ойын ... оқу ... ... ... Ол ... ... пайдаланылатын дидактикалық
ойындар арқылы жүзеге асырылады.
Дидактикалық ойындар арнайы ... ... және ... ... ... ... ... білім, білік, дағдылар жайында
түсінік беру, оларды қалыптастыру, тиянақтау және пысықтау немесе ... ... ... ... ... ... ... оятып,
белсенділігін арттыру мақсатында іріктеліп алынған нақты мазмұны мен
анықталады. Әдістемелік ... ... және ... ... ... ... жүрген дидактикалық ойындар өте көп.
Алайда, олардың барлығы бірдей бүгінгі күннін ... ... ... ... ... ... балалардың жас және психологиялық
ерекшеліктеріне сәйкес келе бермейді. Сондықтан ғылыми ... ... ... ... ... ой ... отырып, ойындар жүйесін
және оларды пайдалану ... ... ... ... ... үшін өзіне тән жүру барысы, мақсаты, маңызы бар ... ... ... қашанда төмендегідей екі мақсатты көздейді:
- танымдық, яғни балада тану, іздену әрекетін дамыту;
- тәрбиешілік, яғни ... ... өз ... ... қажетті негізгі ... ... ... ... құру мына ... ... Балалардың іс-әрекетіне ойын түрлерімен оқуды байланыстыру және
біртіндеп ... ... ... ойын ... ... ... ... көшу.
2. Ойынның шарты мен оқу міндеттерінің біртіндеп күрделенуі.
3. Берілген ... ... ... ақыл – ой ... Оқу мен ... ... ... ойындардың маңызы мынада
1. Дидактикалық ойын балалардың қоршаған дүние туралы ... оны ... ... түседі.
2. Әрбір дидактикалық ойын баланы ойлай білуге бауылып, сөздік қорын
молайтады, ақыл – ой ... ... ойын ... ... ... ... табылады.
Дидактикалық ойын ережелері балалардан ұстамдылықты, тәртіптілікті ... ... ... ойын түрлері тәрбиешінің түсіндіріп отырған
материалын балалардың аса зор ілтипатпен тыңдап, жемісті меңгеруіне ... ... ... ... дейінгі балалар жас ерекшеліктеріне
байланысты ойынға өте ынталы келеді балалар тез ... ... ... ... болады.
Дидактикалық ойында балаларды өз бетінше жұмыс істей ... ... ... ізденімпаздығын арттырады, сөздік
қорларын молайтуға көмектеседі.
Қорытынды
Қорыта келе дидактикалық ... ... ... ... ... ... ... туралы түсінігін кеңейтеді, оны ... ... және де ... дидактикалық ойын оқушыны ... ... ... ... ... ... қызметін
қалыптастырады.Дидактикалық ойын ... ... ... ... ... ойын ... ... ұстамдылықты,
тәртіптілікті қажет етеді. Дидактикалық ойында балаларды өз бетінше жұмыс
істей білуге дағдыландырады, ойлау қабілеттерін, ... ... ... ... ... ойын ... көп. Соның бірі- ... ... ойын ... ... өзін ... ... ... табиғат
отаны туралы, әртүрлі мамандықта жұмыс ... ... ... – бәрі де ... идеялық бағытта тәрбиелеуге дағды береді.
Оқушының дидактикалық ойындар ... ... ... де ... ... саналады. Мысалы: ... ... ... ... ... оқушыларға көптеген ... ... бір ... ... ... ... дидактикалық
ойындар өзара түсінушілікті, ынтымақтастықты, бірлескен творчестваны
орнықтыратын ортақ ... ... ... жағжайға салса шынайы
ойындық, яғни ... ... ... ... ... ... айнала
алады. Сондықтан, оқу-тәрбие процесінде ... ... ... ... ... ... ... маңызы зор.
Ойын-балалардың негізгі іс-әрекетінің бір түрі. Ойын арқылы бала
өмірден көптеген мәліметтер алады, ... ... ... яғни ойын ... бала ... ... зейіні қажет
ететін, әдейілеп ұйымдастырылған ойындар оның ... ... ... мінез-құлқын,ерік-жігерін қалыптастырады.
Жоғарыда көрсетілген ойын түрлерінің барлығының мазмұны өте қызық
және өзіндік ерекшеліктерге толы. Атап өткен ойын ... ... ... – белсенділігін, сонымен қатар қарым -қатынас, білімге ... ... ... жан ... ... ... ... өмірге бейімделіп
тіршілік етуі, әр түрлі іс - әрекеттермен шұғылдану барысында қалыптасады.
Сондай әрекеттердің бір саласы – ойын ... ... ... ... ойын ... ... және ... маңызы осы заманғы тәлім
– тәрбие психологиясының өзекті мәселесі болып ... Адам ... ... тек ... қана ... ... қатар оны жасайды.
Ойын үстінде бала санасын дамыту, тәрбиелеу, оқыту қатар жүргізіледі,
оны бала ... және ... ... ... ... ... оқу ... міндетті түрде енгізу ... Я. ... ... «Ұлы ... ... бойында білімге
деген құштарлықты арттыру үшін қажет деген ең ... ... өзі ... шарт. Оның үстіне осы тәсілмен ... ... үшін ... ... ... ... еткізіп жеткізе білуі керек.
Түсіндірілген сабақ қандай ... ... да, ... сайыс, жұмбақ
жасыру немесе мысал мен аңыз мазмұнында өткізілгені жөн» деп ... ... К. ... ... ... ойын үстінде үйрет» деген сөзін де айта
кеткен орынды. Л. Выготский «ойын бастап кешкендерді жайғана еске алу ... ... ... ... ... қайта өңдеу баланы өзінің
қажеттіліктері мен қызығушылықтарына жауап бере ... ... ... мен одан жаңа әрекеттер жасау болып табылады» деп ... ... ... ... орта жайында білімдерін толықтырады, дербес шешім
қабылдауға дағдыланады, ... ... ... пен ... ... ... және ... кезіндегілерді тәрбиелеу мен оқыту ойын тарихи
үлкен жүк арқалап келе ... ... ... ... ... теориясы мен әдістемесі.- Алматы:Дарын, 2004.-Б.
2. Болдырев И. С.Класс жетекшісі.- Алматы :Мектеп, 1980.-Б.
3. Бөлекбаева.Ш.Оқытудағы ойын ... ... тілі мен ... ... ... ... Ж.Б. ... Алматы, 2000
5. Жарықбаев Қ.С. «Тәнтану негіздері» Алматы
6. Қожахметова Қ.Ж.Сынып жетекшісі.- Алматы, 2000
7. Кішібаева Д. Ұлттық ойындардың ... ... ... 2004, ... ... ... С. ... ой-өрісін дамыту ((Бастауыш мектеп,2003, №1.
–Б. 41-44
9. Нұрғаева Г. Ойын сабақ (( Бастауыш мектеп,2001, №7. –Б. ... ... ... ... және оларды пайдалану
(( Бастауыш мектеп, 2004, №6. –Б. 28-30
11. Керімбаева Р. ... ... ... ... мектеп,
2005, №9 .-Б.18-20
12. Қаженбаева А.Е. Бала танымын ойынмен дамыту ((Отбасы және ... ... ... ... Ойын ... талдау және оның мәні (( Қазақстан
мектебі, 2002, ... ... ... ... №9. 2002 23-30 ... Байжұманова. Б. Оқушылардың танымдық қабілетін дамыту ... 2000, ... ... ... ... ... ... №7. 2004 43-47
17.Керімбек.Ұ.Қ. Баланы ойын өсіреді ((Отбасы және балабақша,2003, №4.-Б.
2-3
18.Сардарова Ж. Дидактикалық компютерлік ойындар және оның ... ... ... ... ... ... Ә, ... Қ. әртүрлі іс-әрекетті ұйымдастырудағы ұлттық
ойындардың ролі ((Қазақстан ... ,2004, ... ... Омаров Қ. Ұлттық ойындар-Асыл қазына ((Қазақстан мектебі ,2004,№11.-Б.
24-25
21. ... Ж. ... оқу іс ... қалыптастыру. «Білім»
№1. 2004 111-113 б.
22. Рысқұлбекова А. Ойын-оқушы білімін берік меңгерту құралы ... 2005, ...

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ұлттық ойындарды пайдаланудың тиімді жолдары38 бет
Ағылшын тілі сабағында дидактикалық ойындар арқылы оқушының ауызша сөйлей алу және жазу дағдысын қалыптастыру7 бет
Балабақшадағы дидактикалық ойын7 бет
Бастауыш мектептің математика сабақтарында ұлттық және дидактикалық мазмұнды ойын есептерін қолдану арқылы оқушылардың ой-өрісін дамыту27 бет
Дидактикалық ойындар18 бет
Дидактикалық ойындар және олардың түрлері55 бет
Дидактикалық ойындар-кiшi мектеп жасындағы оқушылардың бiлiмдерiн арттыру құралы31 бет
Дидактикалық ойындар-оқыту құралы7 бет
Дидактикалық ойындарды пайдалану әдістемесі27 бет
Дидактикалық ойындардың педагогикалық құндылығы11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь