Ет және ет өнімдерінің сапасын зерттеу

Кіріспе ... ... ... ... . ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 7
1. Әдебиетке шолу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...8
1.1 Стандарттаудың негізі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..8 1.2 Стандарттау әдістері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .12
1.3 Қой шаруашылығының өнімдерін стандарттау ... ... ... ... ... ... ... ... 18
2. Негізгі бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..27
2.1 Нормативтік сілтемелер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...27
2.2 Терминдер мен анықтамалар. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .27 3. Материалдар мен әдістемеліктер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .29
3.1Қазақстан Республикасының стандарттаудың құқықтық негіздері..29
3.2 Қой етінің сапасын стандартқа сәйкестігін зерттеу ... ... ... ... ... ... ...30
3.2.1 Қой етінің сапа көрсеткіштері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...32
3.2.2 Сараптау және сынау әдiстерi ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...35
3.2.3 Таңбалау, буып.түю, тасымалдау және сақтау ... ... ... ... ... ... ... ...38
4. Еңбек қорғау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..41
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 42
Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..43
Қой шаруашылығының технологиясына өзара байланысты ұйымдастырушылық-шаруашылық шаралары мен отарды ұдайы өсіп-өндіру жөніндегі практикалық әдістер, қолайлы азықтандыру және күтіп-бағу кіреді, ол бұл саланың жүргізу жүйесінің ерекшеліктеріне орай жүзеге асырылады.Қой шаруашылығының әртүрлі технологиялық жүйелерін жұмыс істеуіне табиғи- климаттық жағдайлар әсер етуде.Қойларды өсіру техникасы, оларды төлдету, отарларды жасақтау, күйек алу, жас малдарды өсіру және басқалары сала технологиясының маңызды құрамдас бөлігі болып саналады.Ірі қара және қой шаруашылығы ортақ мазмұнға ие.
Қойдың дене құрылысының жақсы бейімделгіш қасиеті бар, сондықтан да оларды әртүрлі климаттық жағдайларда өсіреді.Басқа малдарға қарағанда олар өсімдіктердің барлық түрлерін, солардың ішінде арамшөптердің көптеген түрлерін пайдаланады,бұл ауыл шаруашылық дақылдарын егуге немесе малдардың басқа түрлерін жаюға жарамсыз жер учаскелерін пайдалануға мүмкіндік береді.Қой шаруашылығына өнеркәсіптік технологияны(мамандандыру, механикаландыру, өндірісті интенсивтендіру)
енгізгенде қойдың конституциясының мәні оданда әрі арта түседі.Малдардың конституциясының тұқым қуалау әсерімен және сыртқы орта жағдайымен қалыптасатынын естен шығармау қажет.
Дипломдық жұмысына мынадай мақсаттар қойылған:
1. Жұмыс тақырыбы бойынша халықаралық стандаттарын және басқа да нормативтік құжаттарды жинау және жүйелендіру;
2. Қой етінің сапасасын стандартқа сәйкестігін зерттеу.
1. Швандар В.А. Стандартизация и управление качеством продукции. Москва, Юнити 2001 ж.
2. Смағұлов А.Қ. «Ауыл шаруашылық өнімдерін сараптау және бақылау». Алматы 2005 ж.
3. «Качество мясо и мясопродукта». Ю.Ф. Заяс – Москва - 1981. Изд. «Легкая и пищевая промыщленность».
4. Абуцкевич В.А. Микроскопические изменения в мясе в процессе его замораживания и хранения. – Мясная индустрия СССр, 1960, №6, с. 28-30.
5. Александрова Т.И., Синицына Л.Г. Новые и улучшенного качества мясопродукты. – М.: Пищевая промышленность, 1973. – 208 б.
6. Коваленко Л.И. Радиометрический и ветеринарно-санитарный контроль кормов животных и продуктов животноводства. Киев: Урожай 1987.
7. Производственно-технический контроль и методы оценки качества мяса и мясопродуктов. Под редакцией Горбатовой В.Е. М: Пищевая промышленность.1974.
8. Веселова П.П., Губанов И.В. Особенности в технологии мясной промышленности Венгерской народной Республики. – ЦНИИТЭИ, 1977. – 28б.
9. Габриэьянц М.А.Товароведение мяса мясных товаров. – М.: Экономика, 1974. – 263б.
10. Горегляд Х.С. и др. «Ветеринарно-санитарная экспертиза с основами технологии переработки продуктов животноводства». М.: Колос. 1981.
11. Макаров В.А. и др. «Ветеринарно-санитарная экспертиза с основами технологии и стандартизации продуктов животноводства». М.: Агропромиздат. 1991.
12. Загаевский И.С. Жмурко Т.В. «Ветеринарно-санитарная экспертиза с основами технологии переаботки продуктов животноводства». М.: Колос. 1983.
13. Ю.Ф. Заяс. «Качество мяса и мясопродуктов». М. легкая и пищевая промышленность.1981г.
14. ҚР СТ 1.0-2003 « ҚР МСЖ. Негізгі ережелер».
15. МЕМСТ 1935 – 55 Ұшадағы қой және ешкі еті . Техникалық шарт.
16. МЕМСТ 18157 – 88 Малдың сойыс өнімділігі. Терминдер мен ангықтамалар.
17. МЕМСТ 16020 – 70 Союға арналған мал. Терминдер мен анықтамалар.
18. МЕМСТ 5111 – 55 Союға арналған ешкілер мен қойлар. Қондылығын анықтау.МемСТ 10444.15-94 КМАФАнМ анықтау әдістері.
19. МемСТ 7702.2.2-93 БГКП анықтау әдістері.
20. ИСО 3811-79. Мясо и мясные продукты. Обнаружение и учет
предполагаемых колиформных бактерий и Escherichia coli (арбитражный метод).
21. ИСО 3496-78. Мясо и мясные продукты. Метод определения L (-)- оксипролина.
22. ИСО 29300-92. Мясо и мясные продукты. Метод определения нитрата.
23. «Техникалық реттеу туралы» заңы – 09.11.2004 ж.
        
        Мазмұны
Кіріспе.................
............................................................................
........................7
1. ... ... ... Қой ... ... ... ... ... мен ... 3.
Материалдар мен
әдістемеліктер..............................................................
.......29
3.1Қазақстан Республикасының стандарттаудың құқықтық негіздері..29
3.2 Қой ... ... ... ... Қой ... ... ... және ... Таңбалау, ... ... ... ... ... технологиясына өзара байланысты
ұйымдастырушылық-шаруашылық шаралары мен отарды ұдайы өсіп-өндіру ... ... ... ... және ... ... ол ... жүргізу жүйесінің ерекшеліктеріне орай ... ... ... ... ... ... ... табиғи-
климаттық жағдайлар әсер етуде.Қойларды өсіру техникасы, оларды төлдету,
отарларды жасақтау, күйек алу, жас ... ... және ... сала
технологиясының маңызды құрамдас бөлігі болып саналады.Ірі қара және ... ... ... ... дене құрылысының жақсы бейімделгіш ... ... да ... әртүрлі климаттық жағдайларда өсіреді.Басқа ... олар ... ... ... ... ... арамшөптердің
көптеген түрлерін пайдаланады,бұл ауыл шаруашылық дақылдарын егуге немесе
малдардың басқа түрлерін жаюға жарамсыз жер ... ... ... ... ... технологияны(мамандандыру,
механикаландыру, өндірісті интенсивтендіру)
енгізгенде қойдың конституциясының мәні оданда әрі арта түседі.Малдардың
конституциясының тұқым ... ... және ... орта ... естен шығармау қажет.
Дипломдық жұмысына мынадай мақсаттар қойылған:
1. Жұмыс тақырыбы бойынша халықаралық стандаттарын және ... ... ... ... және жүйелендіру;
2. Қой етінің сапасасын стандартқа сәйкестігін зерттеу.
1. Әдебиетке шолу
1.1 Стандарттаудың негізі
«Стандарттау» сөзi латынша «Standard»- эталон яғни үлгi ... ... Бұл ... ... дамудың ажырамас бөлiгi ... ... ... ... ... қоғам өмiрiнде қалыптаса бастаған.
Қоғамның экномикалық дамуын бiрнеше шартты кезеңдерге бөлуге болады.
Қазiргi тұжырым бойынша экономикалық тарихи құрылымы өнеркәсiптену ... және ... ... кейiнгi кезең деп бөлiнедi.
Стандарттық үлгi, ... ... ... ... тым ... ... /мысалы Индия алқабының тұрғындары осыдан 4700 ... ... ... ... ... және өзара байланысты таразы бiрлiктерiн
пайдаланған/. Стандарттау жүйесi соңғы кезде екi ... ... ... ... ... дәуiрi кезiнде /1860-1895ж.ж./ ... ... өрiс ... ... дәуiрiнен кейiн экологиялық
стандарттар және адамның қажетттiлiгiн қанағаттандыруға ... ... ... ... даму кезеңi Кеңес Одағы дәуiрiне тiкелей
байланысты. ... ... ... ... өлшем және таразылар
жүйесiн енгiзу туралы 1918 жылғы қыркұйектiң 14-де ... ... ... ... ... ... ... ұкiметi жылдарында жоғары
деңгейге көтерiледi.
Қазақстанда метрологиялық даму кезеңi ең алғаш 1923 ... ... жылы ... ... ... ... Семейлiк бөлiмшесi құрылды/
1925 жылдың 1-шi қазанынан бұл бөлiмше жеке үйым ретiнде салыстырып тексеру
палатысы болып өзгертiледi. 1931 жылы ... ... ... ... ... ... ... бюросы болып өзгертiлiп Алматы
қаласына ... 1935 жылы Iшкi ... ... ... кеңесi
жанындағы өлшем және өлшеу ... ... ... ... болып
өзгерiледi. 1946 ж ҚКСР Министрлер кеңесi жанындағы ... және ... ... ... ... ... боп ... 1966 жылы Алматы
мемлекеттiк ... ... ... ... Қазақ Республикалық
стандарт және өлшеу техникаларын ... ... ... Ал 15 ... ... ... қадағалау
лабораториялары болып ... 1971 ж ҚСРО ... ... басқармасы құрылды.
Қазiргi кезде Қазақстан көлемiнде стандарттау жөнiндегi саясатты
жұргiзу өлшем бiрлiгiн қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... басшылығымен жұзеге асырылуда.
Қазiр бұл Комитеттiң ... 19 ... ... ... және ... ... және 300- ге жуық ... кәсiпорын қызмет үйымдары жұмыс iстейдi.
Стандарттауды төрт кезеңге бөлiп қарауға болады:
Стандарттау нысанын объектiсiн таңдау.
Әр мекемеде бұйрық, баяндама iс қағаздарымен бiрге ... ... ... ... ... ... тұрде дайындалады, кейбiреуi
бiр мәрте жазылады. Қайталанатын ... ... ... ... ... жобалау.
Мұнда стандарттауға материалдық зат ретiнде объектiнiң өзi емес ол
туралы ақпарат алынады. Яғни объектiнiң ... мен ... ... ... Мысалы үйымдастыру – реттеу құжаттарының белгiлерiне
реквизиттiң құрамы, мекеменiң атауы, ... аты, ... ... ... оның ... мен ... сақтауға қойылатын талаптар,
құжаттың мазмұны, орналасқан жерi қамтылады.
Жобаны оңтайландыру
Әртүрлi мекемелерде объектiнi яғни құжатты ... iсiне ... ... ... ... Әсiресе реквизиттiң құрамы, оны рәсiмдеу
арқылы, пайдаланылатын бланк ... ... ... ... ... ... құрамының ең жақсы нұсқасын, бланктың ... ... ... ... ... алу ... ... болып табылады. Оңтайлы шешiмге жалпы ғылыми әдiстер мен
стандарттау әдiстерi ... қол ... ... ... ... тиiмдi моделiн жасауға болады.
Жобаны стандарттау.
Жұмыстың соңғы кезеңiндi стандарттаудың өзiнiң яғни сәйкестендiрiлген
жоба негiзiнде нормативтi ... ... ... ... ... ... ... ала отырып стандарттаудың
төмендегiдей анықтамасын беруге болады. Стандарттау- белгiлi бiр ... ... және ... ... ... ... ... көп мәрте пайдалану үшiн ... ... ... ... / ...... ... қамтамасыз ету үшiн тұтыну тауарын стандарттаудың
маңызы ерекше. Тауардың құрамын нормалау ... ... ... ... сақтау, тасымалдау жағдайын стандарттау- тұтынушыны
сапалы тауармен қамтамасыз ете отырып ... ... ... ... ... ... ... тауардың өзара алмасушылығы мен
бiртұтастығын қамтамасыз ету мұмкiндiгiн тудырады.
Стандарттауға әрi тәжiрибелiк iс ... әрi ... және әрi ... ... ... ... болады. /1 сурет/
Стандарттаудың құрамдас бөлiктерi
1 схема
Тәжiрибелiк iс қызмет ... ... ... ... ... ... ... зерттеу, анықтайды
Басқару ... және ... ... ... ... ... түрлерін заңдылық
тұрғыда белгiлеп, жұзеге асыру
Стандарттаудың негiзгi мақсаттары:
• өнiм, ... және ... ... мұддесi мен қоршаған орта және адам
денсаулығына қауiпсiздiнгiн қамтамасыз ету;
• техникалық және ақпараттық ұйлесiмдiлiк пен өзара алмасу ... ... ... мен ... жетiстiктерiне сәйкес өнiм сапасын жоғарылату ... ... ... еңбек және материалдық қорларды ұнемдеу, өндiрiстiң экономикалық
көрсеткштерiн жасқарту;
... пен ... ... ... жою, өнiмнiң халық аралақ
және iшкi рыноктағы бәсекелестiк қабiлетiн арттыру;
• өлшемнiң бiркелкiлiгiн қамтамасыз ету;
• мемлекеттiң қорғаныс қабiлетi мен ... ... ... ... және ... ... ... пайда болуы мұмкiн залалдан
шаруашылық объектiлерiнiң қауiпсiздiгiн қамтамасыз ету.
Стандарттау жұмысының нәтижесiнде өнiм, жұмыс, қызметтiң тиiстi мақсатқа
сәйкестiк ... ... ... ... ... және ғылыми
техникалық ынтымақтастыққа ықпал етуге жағдай жасалады. Сондай-ақ
стандарттаудың нәтижесiн ... ... ... аз шығын жасау,
жоғары сапалы өнiм алу, ... пен ... ... ... де ... ... бередi.
1.2. Стандарттау әдістері
Жоғарыда көрсетiлгендей стандарттау iсәрекет тұрi болуымен қатар
қайталанатын мәлiметтердi ... ... шешу және ... ... ... ... заңдастыруға қажеттi әдiстемелер кешенi болып табылады.
Стандарттау әдiстемесi- бұл стандарттаудың ... жету ... ... ... ... ... жалпы ғылыми және арнайы әдiстемелерге негiзделедi.
Стандарттау жұмысында төмендегi әдiстемелер кеңiнен қолданылады:
• Стандарттау ... ... ... ... ... сәйкестендiру /унификация/
• Агрераттау
• Кешендi стандарттау
• Келешектiк стандарттау
▪ Стандарттау нысанын реттеу- өнiмдi, процесс пен қызметтi
стандарттау саласындағы ... ... ... –көп түрлiлiлiктi басқару
ретiнде ең әуелi көп тұрлiлiктi қысқартумен тығыз байланысты. ... ... ... ... дайын өнiмдi жабдықтаушы бүйымдардың
шектеулi тiзiмi, ... ... ... ... ... басқа құжаттардың ұлгiлiк тұрлерi жатады.
Реттеу әмбебап әдiс ретiнде жұйелеу, сұрыптау, жою, типтеу, талдау
қатарлы жекелеген әдiстерден ... ... ... /селекция/- арықарай өндiруге және
қоғамдық ... ... ... деп ... ... ... ... iсәрекет.
Жою /симпликация/- арықарай өндiруге және қоғамдық өндiрiске қолайлы
емес деп танылған нақты нысандарды анықтауға ... ... және жою ... ... жұргiзiледi. Бұлардан бұрын
нысандарды жiктеу, ажырату және олардың болашақ қажеттiлiкке сәйкестiгiне
арнайы талдау жасау ... ... ... ескi ... iстелген
қалайы ыдыстарының алғашқы мемстандарттарында сол ... ... ... ... жiктегенде олардың типтiк ... ... ... ... ... ... 22-ге ... қысқартуға болатыны
анықталады, яғни қосарланған сиымдылықтар жойылады. Мысалы; 1,0; 1,5 ... бар ... 0,9; 1,3; 1,7; ... ... ... ... түрлеу /типтеу/- конструкция, технологиялық
ережелер, құжат тұрлерi ... ... ... құру ... ... ... нысандар сапасы мен әмбебаптығын жоғарлатуға
бағытталған бiр ... ... ... 1960 ... ... ... 100 тұрлi конструкциялық
айырмашылықтары бар телевизорлар пайдаланылған. Сондықтан схемалардың
қажетсiз көп ... жою ... ... жүйелеу жұмысын жүргiзу
нәтижесiнде экран көлемiнiң ұш нұсқасы яғни 35, 47,59 см таңдап алынады.
Әрбiр ... ең ... ... ... олар ... ... ... /сәйкестендiрiлген/ конструкциялы УНТ-35, УНТ-47, УНТ-59
телевизорлары жасалды.
Стандарттау нысанын тиiмдi ... ... ... ... ... ... сапа және ... көрсеткiштерiнiң
мәнiн табуға бағытталған iсәрекет.
Стандарттау нысанын тиiмдi ету жұмысы ... ... ... мен тиiмдi ету моделi арқылы жүргiзiледi. ... ... ... ... ... мен ... ... қол
жеткiзу болып табылады.
▪ Параметрлiк стандарттау- өнiмнiң параметрi дегенiмiз оның
қаситеттерiнiң сандық ... Ең ... ... - ... ... және ... жағдайын айқындайтын сипаттамалары:
• мөлшерлiк параметрлер /киiм мен ... ... ... ... ... ... ... құралдардың жеке тұрлерiнiң салмағы/;
• машина құралдардың өнiмдiлiгiн сипаттайтын параметрлер /сепаратордың
өнiмдiлiгi, көлiк құралдарының қозғалыс жылдамдығы/;
... ... ... ... ... мақсаттағы яғни белгiлi типтiк өнiм бiрқатар параметрлермен
сипатталады. Параметрлердiң белгiленген мәндiк ... ... ... ... ... қатардың тағы бiр тұрi мөлшерлiк қатар ... ... ... ... ... мата ... ... ыдыс-аяқта сиымдылықтың жекелеген мәндерiнен тұрады. Бiр типтiк
бүйымның /немесе материалдар/ әрбiр ... ... ... деп ... қазiргi кезде ерлер киiмiнiң 105, әйелдер киiмiнiң 120 ... ... ... дегенiмiз параметрлердiң ыңғайлы
номенклатурасы мен сандық мәнiн таңдап, негiздеу болып ... ... ... тәсiлмен шешiледi. Мысалы киiм мен етiктiң
мөлшерлiк қатарын ... ұшiн ... елдi ... ... тұратын,
әртұрлi жастағы көптеген еркек, әйелдердiң антропометрлiк өлшемдерi
жұргiзiледi. Алынған ... ... ... ... ... ... параметрлiк қатары ұнамды сандар жұйесiне сәйкес,
яғни ... ... ... ... ... сандар жиынтығы
негiзiнен құрылады. Бұл жұйенiң ерекшелiгi кез ... ... ... ... ... шешiм негiзiнде қабылданған емес, тек
қана қатаң белгiленген математикалық заңдылыққа бағынатын ... ... ... ... Бұл ... негiзгi стандарт ГОСТ 8032 «Ұнамды
сандар және ... ... ... Осы ... ... ГОСТ ... ... мөлшерлер» стандарты жасалған. Бұл стандарт сызықтың
мөлшерлерiн таңдауға арналған сандар қатарын белгiлейдi.
1-шi қатар R5-1,00; 2,50; ... ... ... ... ... ... 1,25; 1,60; 2,00; 2,50……. 101,25
3-шi қатар R20-1,00; 1,12; 1,25; 1,40; 1,60……. 201,12
4-шi қатар R40-1,00; 1,06; 1,12; 1,18; ... ... 1-10; R5 ... ұшiн R10-10, R20-20, R40-40;
Техникалық негiздегi кейбiр ... ... ... ... ... 1,06 ... 1,05; 1,12-нi 1,1; 1,18-дi 1,15 ... 1,20-ға
дейiн дөңгелектеуге болады. Мысалы, 1,06 санын 1,05; 1,12-нi 1,1; 1,18-дi
1,15 немесе 1,20-ға дейiн ... ... бiр ... ... ... тұтынушысы ғана емес
дайындаушының да мұддесiн ескеру қажет. Параметрлiк қатардың жиiлiгi тиiмдi
болу керек: Өте ... ... ... ... жеке ... қажеттiлiгiн ең жоғары мөлшерде қамтамасыз етуге мұмкiндiк
бередi, ... ... ... ... тыс ... ... ... шығынды арттыруға әкеп соғады/;
Сондықтан R5 қатар R10-ға ... ... R10-R20 ... ... ... ... ... қолдану белгiлi типтiк өнiмнiң параметрлерiн
сәйкестендiрiп қана қоймай әртұрлi ... ... ... ... ... құралдар/ параметрлерi бойынша өзара байланыстырады.
Мысалы, ... ... ... ... көрсеткендей детальдар мен
тұйiндер қатары машиналар мен ... ... ... ... ... төмендегi ереже басшылыққа алынады: машиналардың ... R5ке, ... ... ... R10, ... R20 ... сәйкес
келуi тиiс.
Консервi банкаларының қабы және оларды тасымалдауда көлiк құралдарын
тиiмдi пайдалану ұшiн темiржол вагондары мен ... жұк ... ... мен жәшiктер, жеке консерв қапшықтарының мөлшерiк
қатары сияқтылар R5 қатары бойынша алынуы ұсынылған.
• Өнiмдi ... деп ... ... саны мен бiрдей
қызметтiк мақсаттағы агрегаттар санын оңтайлы қысқарту iс -әрекетiн айтады.
Бұл iсәрекет дайын өнiмнiң элементтерiн жiктеу және ... ... ... ... және ... ... ... негiзгi бағыттары
төмендегiдей:
• Бұйым, машина, құрал жабдық, түйiн, детальдардың параметрлiк және тиiмдiк
мөлшерлер қатарын әзiрлеу.
• Бiртектi өнiмнiң ... ... құру ... ... ... Сәйкестендiрiлген технологиялық ұрдiстердi әзiрлеу
• Қолдануға рұқсатталған бүйым, материалдардың қолайлы да ең аз ат ... ... ... жұмыстардың нәтижелерi әртұрлi рәсiмделедi:
Бұлар ... ... ... ... ... ... құрылымының
/конструкциясының/ альбомдары, сондай-ақ тип, параметр, мөлшер,
конструкция, ... т.б. ... ... ... ... оны ... саласына байланысты сала аралық
/екi немесе одан көп өнеркәсiп саласында дайындалған, бiрдей ... ... ... мен ... элементтерiн сәйкестендiру/, салалық және
зауыттық /бiр кәсiпорында немесе бiр ... ... ... ... болуы мұмкiн.
Жұргiзудiң әдiстемелiк принциптерiне байланысты сәйкестендiру ... /бiр ... ... ... және тұр ... немесе жоба аралық
/әртұрлi бүйымдардың тұйiнi, деталь, агрегаттары/ болуы мұмкiн.
Сәйкестендiру дәрежесiн өнiмдi сәйкестендiру деңгейiмен яғни ... ... ... стандартталған деталь, тұйiн жинақ бiрлiгiмен
толығу арқылы сипатталады. Сәйкестендiру деңгейi көрсеткiштерiнiң ... ... ... коэффициентi-Кп-алынады:
Кn = 100%
Мұнда: П-, бүйымдағы детальдардың жалпы саны /дана/
По-тұп нұсқалық /алғаш әзiрленген/ /дана/
Мұндағы детальдардың ... ... ... басқа/ стандартты,
сәйкестендiрiлген және сатып алынған детальдар кiредi, ... ... ... ... және ... ... ... кiредi.
▪ Агрегаттау- бұл машина құрал жабдықтарды геометриялық
және қызметтiк негiзде өзара алмастыру мұмкiндiгi бар, әртұрлi бүйымдарды
жасауда көп ... ... ... ... сәйкестендiрiлген
тұйiндерден құрастыру әдiсi болып табылады. Мысалы мебель ... ... ... 3 ... ... ... /пайдалана / отырып
әртұрлi комбинация ... ... 52 ... ... ... ... Агрегаттау
әдiсi машина жасау және радиоэлектроникада кеңiнен қолднаылады.
▪ Кешендi стандарттау кезiнде өзара байланысты талаптар
жүйесiн мақсатты да ... ... ... ... ... Бұл ... стандарттау нысанының өзiне тұтастай, сонымен ... ... ... шешу ұшiн ... ... ... де ... Сонымен қатар дайын бүйым және оны өндiруге қажеттi ... ... мен ... ... ... қойылатын талаптар
өзара байланысты болуы тиiс.
Кешендi стандарттаудың өзiндiк бiр тұрi ... ... ... Оза ... Бұл – ... объектiсiне бүгiнгi
тәжiрибеде отырған талап, нормаларды қазiргi жетiстiктерiнен ... ... ... ... тиiмдi болатындай етiп жобалау әдiсi.
Стандарттар ғылым мен ... ... ... ғана ... емес. Себебi олар көптеген өнiмдердің моральдық ескiруiнiң
жылдамдығына байланысты техникалық ... ... ... ... сапа ... ... деңгейiн белгiлеп,
олардың өндiрiске қолданылатын мерзiмiн көрсетуi тиiс. Оза ... ... әлi ... ... ... ... болашақ өнiмнiң
келешектi тұрлерiне жасалады.
1.3 Қой шаруашылығының өнімдерін стандарттау
Сойысқа арналған қойлар мен ешкілерді Мемстандарт 5111-55 ... Осы ... ... қой еті мен жас қой етін ... қабылдау
дұрыс емес, өйткені жас қой еті ... ... ... қой ... ... етінің жақсы дамығандығымен, тері асты
майларының арқа және бел ... ... және ... ... ... ерекшеленеді, ал романов қой тұқымының алдыңғы бөлігі ... қой ... ет ... ... ... ... |Сүйектегі ет |Ет шығымы %. |
| ... |кг ... кг | ... және |6-8 ... ... талшықты.| |8 |1 | |
| | | | | ... |6-7 ... | |9 |6 | ... қой тұқымы|5-7 |32,3;36,3 |13,5;14,9 ... ... жас қой ... 7,5-8 ... салмағы 17-20 кг (ұша),
ал сойыс шығымы 49,5% дейін ұша алуға болатыны тәжірибе ... ... ... қой ... 1 жасқа дейінгі және 1,5 жастағы қойларға ет
өнімділігіне байланысты салыстырмалы баға берілді. Ол ұша ... ... ... және ... ... бойынша
анықталды.Екінші кестеге көңіл аударайық:
2-Кесте
Қой етінің химиялық құрамы
|Көрсеткіштер. ... ... қой ... ... ... |
| ... құрамы. |
| |18 ... ... |4-5 ... жай |
| | ... ... % ... ... |
|Ылғалдылық % ... ... ... % ... ... ... ... ақуызы |2,12±0,06 ... ... етке ... %) | | ... ... ... ... ... ... |11,5±0,07 ... ... ... ... ... |
Бұл кестеден көріп отырғандай 1 жасқа дейінгі жас қой ... ... ұлпа ... ... қой ... ... көп. Жас етте, бұлшықет
ұлпасының құрамында лейцин, ... ... ... ... ... Енді жеке қой ... ... кетсек.
Қазақтың арқармеринос тұқымы-өнімділігі жағынан ... ... ... ... ... аудандарында өсіруге
бейімделген. Денесі ұзын, арқасы мен белі тегіс, құймышағы жалпақ, ... ... ... ... ... ,аналықтары 60-65кг
тартады. Жас төлдердің өсіп-жетілуі ... ... ... 100
саулықтан 110-115 қозы алынады.
Гиссар қой тұқымы. Бұл қой ... ... ... ... ... ... ... қойы өте сүйекті, берік, биік, сирақты,
дөңкес басты қой. Қошқарлары көбінесе ... ... ... – 140кг, ... шамамен 80 – 85кг, ал кейбіреулерінің салмағы 92 ... ... ... ... майы 18 – 20 кг, ал ... ... 30
кг.Гиссар қойы етті – майлы қой шарушылығындағы ең ірі ... бірі ... қой ... ... қойы – ... ... қойларының ең
ірісі. Көшпелі жағдайға қыстың суығымен жаздың ыстығына шыдамды. Қысы жжазы
сирек жайылымды жақсы пайдаланады. Басқа қой ... ... ... ... салмағы орта есеппен 100 – 100кг, саулы0тары 73 кг
жетеді. Еркек қозылары 4 ... ... ... 45 – 47 кг, ... 40 – 42кг. 6 – 7 ... ... ... 24 – 25 кг, тісегінен 39 –
49 кг таза ет ... ... ... 1,5 жас – 53,2%, 2,5 жас – 56 ... ... 53%. ... ... Батыс Қазақстан, Ақтөбе, Қарағанды,
Торғай, Шығыс –Қазақстан, Павлодар облыстарында тараған.
Қозы етінің ... дәмі жоқ қара ... мол, майы аз әрі ... ... ... мөлшері де басқа еттерге қарағанда төмен. Қой етінің
белок құрамы жоғары, онда адам ... ... амин ... ... бір адам ... 0,5 г ... қажет етсе, 1 кг қой етіндегі
оның мөлшері 25 г, бір адамға күніне 1,1 г анилин қышқылы қажет ... 1 ... ... ... анилин қышқылының мөлшері артып, етті қой
шаруашылығының ... ... ... ... ... ... ... негізгі бордақыланған қозы еті болып табылады. Америка, ... ... қой ... 90 пайызы қозы еті, ал Австралия,
Франция мемлекеттерінде 70%. Жаңа Зеландия ұзақ ... бері ... ... қос өнімді ұзын жүнді қой ... ... ... қой ... 2,5 ... ... Қозы етін экспортқа шығаратын мемлекеттердің
ішінде ол ... ... ... қозы ... 90 пайыздан астамы
шығарылады. Англия селекция жұмысында тез ... етті ... ... ... аса мән ... Мемлекет бойынша 38 қой тұқымы түгелімен
дерлік етті бағыттағы қой тұқымдары.
3- Кесте
Етті- майлы құйрықты қойлардың өнімділік стандарты.
|Малдың ... ... ... ... көрсеткіштері.|Кластың |
|класы |мен жасы. | ... |
| | ... |Жүн |Жүн ... | |
| | ... ... | |
| | |кг |кг |ғы | | |
| ... қой ... (Г) ... ... қошқарлар|120 |- |- |- ... |
| | | | | | ... |
| | | | | | ... ... |
| ... ... |80 |- |- |- ... |18 айлық | | | | |ды ... |
| | | | | | ... ... | | | | | ... |
| ... 18 |80 |- |- |- |1 ... |
| ... |65 |- |- |- ... |
| ... | | | | ... асып|
| | | | | | ... |
|1 ... ... |- |- |- ... ірі, |
| ... ... | |- |- |- ... |
| |18 айлық | | | | ... әрі |
| ... 18 | | | | ... |
| ... ... | | | ... ... |
| | | | | | ... әрі |
| | |70 |- |- |- ... |
| | | | | | ... | | | | | |ы ... ... | |60 |- |- |- ... |
| | | | | | ... |
| | | | | | ... сәл |
| | | | | | ... |
|2 ... ... |- |- |- ... |
| | | | | | ... ... |Сақа саулықтар| | | | ... |
| | | | | | ... |
| |18 ... |75 |- |- |- |мал сырт |
| ... | | | | ... |
| | |55 |- |- |- ... |
| | | | | | ... |
| | | | | | |бар. |
| ... қой ... /ЭД/ ... ... |95 |3,5 |- |1 ... |Конституционал|
| |қошқарлар | | | |ең ... |ды ... |
| ... | | | ... |сапасымен және|
| |саулықтар18 | | |- | ... |
| ... |75 |2,5 | | |1 ... |
| ... 18 | | | | ... едәуір|
| ... | | |- | ... ... |
| ... |75 |2,8 | | ... |
| | | | |- | ... |
| | | | | | ... ... | |60 |2,0 | | ... ... |
|1 ... |85 |3,0 |- |1-2 ... |
| ... | | | | ... |
| ... | | | | ... ірі ... ... 18 |65 |2,0 |- ... |Етті-майлы |
| ... | | | | ... |
| ... 18 | | | | ... |
| ... |75 |2,3 |- |- ... |
| ... | | | | ... ... | | | | | ... |
| | |55 |1,5 |- |- ... |
| | | | | | ... ... |
| | | | | | ... ... |
| | | | | | ... қара |
| | | | | | ... сұр. |
|2 ... |80 |2,5 |- |3 ... |
| ... | | | ... ... |
| ... | | | | ... ... |
| ... |60 | | | ... |
| |18 ... |50 | |- | |мал ... |
| ... | |1,8 | | ... ... |
| | | | |- | ... ... | | |1,5 | | ... ... |
| | | | | | ... |
| | | | | | ... |
4 - ... ... ... өңдейтін кәсіпорын түрлері.
|Сойыс малдарын |Тоңазытқыштар ... ... |Мал ... ... ет ... | | ... | | | ... кәсіп орындар |Бұл малды алғашқы |Малды етке арнап ... етке ... ... ... |өңдеуге, оның ... ... ... ... ... ет | ... ... |
|өнімдерін өңдейді.|тоңазытқыш ... ... мен ... ... ... етпен |дырылған кәсіп |өндірістік қуаты ... ... ... ... ... ... тек|шағын ... ... ... ... ... ... ... қосалқы |кәсіп орын мал |ісі жүзеге ... ... ... ... ... |асырылады . Малдың| ... ... ... аудандарда|үшалары майы, ішек| ... үшін ... ... ... мен ... | ... ... | ... | ... ... | | | ... маңызы | | | ... | | | ... ... | | | ... етін | | | ... ... | | | ... | | | ... ... | | ... | | | |
| | | | |
| | | ... мал |
| | | ... ... |
| | | ... ... ... | | ... |
| | | ... |
| | | |мал ... |
5 - ... алғашқы өңдеу процесі
|Тынықтыру - 24 сағат |
|6 – 20 ... ... 7 –15 мин ... ... ... ... – ешкі 5% қан; ... 5 – 6 мин ... аяқтан басталады мойынның, алдынғы екі аяқтың жауырын терісі |
|сыпырады. ... ішек ... ... осып ... ... ... бөліп алады. Бүйрек ұшада қалады. ... ұша ... ... қалады. ... ... ... ... ... ... ... топ – дөңгелек ... төрт ... ... – үш ... ... іш құрылысын дұрыс әлі уақытылы алмаса, оған -* қыл – ... – жын, ... ... ... ... ... сөйтіп ет тез
бұзылады, оның сапасы нашарлайды. Бауыздалған малдың қанны 45 минуттан
кешіктірмей іш ... алу ... ... ішек қарындағы микробтар етке
жайылып кетеді. Іш тұрманы дер кезінде алынбаған ... еті ... ... әрі ... болады.Қан сорғытылған соң іш тұрман екі сағаттан артық
уақыт бойы алынбаған жағдайда малдәрігерлік санитарлық ережеге сәйкес етті
бактериялық ... ... оның ... кнәрат келтірмеуі анықтап
алған жөн.
Ұшаны дәл ортасынан бөлу.
Іш – тұрманнан тазартылғанна соң шошқаның ұшасы аралин ... ... ... ... өте қиын әрі ... ... Еттің дұрыс шығуы мен оның сапасы
көбіне осы процеске ... ... ... ұша ... соң оның ішкі жағы жылы ... ұйыған қанмен ішекқарынан тазартылады. Етке кір – ... ... ... ... жуып – ... қажеті жоқ. Ал ет ластанған жағдайда оны
шаюға тура келеді, ондай ретте денеде іркілген суды ... ... ... ... ... ... Нормативтік сілтемелер.
МЕМСТ 1935 – 55 Ұшадағы қой және ешкі еті . Техникалық шарт.
МЕМСТ 18157 – 88 Малдың сойыс ... ... мен ... 16020 – 70 ... ... мал. Терминдер мен анықтамалар.
МЕМСТ 5111 – 55 Союға арналған ешкілер мен қойлар. Қондылығын анықтау.
МЕМСТ 19496 –93 Ет ... ... ... 21237 – 75 ет. Бактериологиялық таңдау әдістері.
МС ИСО 936 – 78 Ет және ет ... ... ... ... ИСО 937 – 78ЕТ және ет ... Құрамындағы азотты анықтау
МС ИСО 1442 – 73 Ет және ет ... ... ... ... ИСО 1443 – 73 Ет және ет ... ... жалпы майлды анықтау
әдістері.
МС ИСО 2294 – 74 Ет және ет ... ... ... ... ... ИСО 2918 – 75 Ет және ет ... Құрамындағы нитритті анықтау.
МС ИСО 3100/1 – 75 Ет және ет ... Үлгі алу 1. б. ... ... ... 23041 – 78 Ет және ет өнімдері. Оксипроминді анықтау әдістері.
МЕМСТ 23042 – 86 Ет және ет ... ... ... ... ... мен ... – объектiнiң белгiленген немесе болжамалы қажеттiктi қамтамасыз етуге
сәйкес көрсеткiштер жиынтығы.
Өнiм – iс-қимылдардың немесе үрдiстiң нәтижесi.
Тауар – ерiктi ... бiр ... ... ... сатып алу-
сату келiсiмi бойынша өтетiн кез-келген зат.
Қызмет – тұтынушының қажеттiгiн қамтамасыз етуге бағытталған дайындаушы мен
тұтынушының және ... iшкi ... ... ... ... – тауар сапасына жататын бiр немесе бiрнеше қасиеттерiнiң
сандық сипаттамасы.
Ресурстар – ... ... ... ету ... ... ... ... белгіленген талаптардың орындалуын
қамтамасыз ... ... ... ... жүйесі – өз құзыреті шегінде
Техникалық реттеу ... ... ... ... ... жеке және ... тұлғалардың, сондай-ақ нормативтік құқықтық
актілердің, стандарттардың жиынтығы;
Мемлекеттік стандарт – ... ... ... және ... қол ... ... стандарт;
Техникалық реттеу саласындағы нормативтік ... ... ... ... қоры – ... ... саласындағы нормативтік
құқықтық актілердің, стандарттың және ... ... ... ... қалыптастыратын өзге де ... ... ... өмірлік циклі – өнімді жобалау, өндіру , ... ... ... ... ... және жою процестері;
Мүдделі тараптар - қызметі техникалық реттеу саласындағы
нормативтік құқықтық актілерді ... ... ... жеке
тұлғалар және олардың қауымдастықтары, одақтары, сондай-ақ қатысуы
Қазақстан ... ... ... ... өзге ... ... қызметті бірдейлендіру – белгілі бір өнімді,
көрсетілетін қызметті ерекшелейтін ... ... ... тануды
қамтамасыз ететін рәсім;
Ұлттық стандарт – шет мемлекттің стандарттау жөніндегі
3. Материалдар мен әдістемеліктер
3.1 Қазақстан Республикасының ... ... ... ... сәйкес адамдардың атқаратын жұмыс түрлері де өзгеріп
отырады. Бұл ертеде ... ... ... ... ... ... атқарудың жаңа тәсілдердің пайда болуынан көрініс тауып отырған.
Сонымен бірге адамдар өз жұмыс ... ... ... ... ... алып ... Көне ... өлшем бірліктердің, стандартты
мөлшерлі құрылыс бөліктерінің, су құбырларының ... ... ... ... табылады.
Халықаралық стандарттау жұмыстары 1875 жылы бастау алды. Осы жылы
халықаралық ... ... ... 19 ... өкілі Халықаралық
өлшемдер мен салмақтар бюросын құрайды.
КСРО елдерін ... ... ... ... өлшемдер мен
салмақтардың методикалық жүйесін құраудан бастады.
1925 жылы стандарттау саласында алғашқы орган – ... және ... ... ... ... ... ... жылдан бастап КСРО-дан стандарттау саласынан көптеген игі істер
атқарылды.
1992 жылы ... КСРО ... ... ... ... осы елдердің арасында стандарттау, метрология және сертификаттау
саласындағы байланыс орнатудың жаңа ... ... ... 13 ... тәуелсіз мемлекеттер достастығынан (ТМД)
енген елдер – Келісілген саясатты жүргізу туралы келісімге қол ... қол ... одан ... ... ... ... ... стандарттау жүйесінің алғашқы кезеңі болып
табылады.
Қазақстан Республикасының ... ... ... 1993 жылы
қабылданған «Стандарттау және сертификаттау туралы» заңда белгіленген. 1999
жылы қайта қаралып ... ... ... жаңа заңы қабылданды. Бұл
заңға 2003 жылдың 10 маусымында өзгерістер, толықтырулар ... ... ... ... ... байланысты 9 қарашада № 603-II мен
«Техникалық реттеу туралы» заңы қабылданды.
Бұл заң стандарттау саласындағы қоғамдық қатынастарды үйлестіріп, ... ... ... ... ... ... ... құжаттарды әзірлеу, қолдану арқылы өнім, үрдіс (жұмыс) және
қызмет сапалы мәселерінде мемлекет пен ... ... ... жүзеге асырады.
Заңның негізгі мақсаты өнімнің, көрсетілетін қызметтің, процестердің
қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған ... ... ... ... ... белгілейді.
3.2 Қой етінің сапасын стандартқа сәйкестігін зерттеу
Ешкi және қой етiн МЕМСТ 1935-55 “Қой және ешкi ... ... ... ... Қой және ешкі етін ... ... басқа)
қоңдылығына қарай екі санатқа бөледі.
6 – К е с т е
| ... ... (ең ... ... ... | |
| |1 ... ... қой ... ... ... ... ... ... ... |
| ... арқа және бел ... ... |
| ... ... ... және бел |
| ... ... мен ... сәл ... |
| ... Тері асты майы ... ... тіреу |
| ... мен арқа ... ... |өскіндері және шоқтығы сәл |
| ... ... ... ... ... тері асты |
| ... ... және |май қабаты қабырғалары мен |
| ... ... ... ... ... |
| ... ... мен | |
| ... май ... | |
| ... | ... ... ... ... ... ... еттері нашар |
| ... бел ... ... ... арқа және бел |
| |өскіндері шығыңқы, ... мен ... |
| ... едәуір шығыңқы; ұшаның|қабырғаларының, |
| ... ... ... ... ... |
| |май ... жіңішке қабат |өскіндері айтарлықтай |
| ... ... ... ... тері асты май |
| ... мүлдем болмауы да |қабаты жоқ. |
| ... ... мен | |
| ... май ... | |
| ... | ... мен ешкi ... ... мен ешкi етiн МЕМСТ 7596 – 81 арқылы бөлу жүргiзiледi. Қой етi мен
ешкi етiн тұтас ұша ... ... Әр ... ... кесе ... ... қабырғадан кейiн өтетiн алдыңғы және сыртқы бөлiктерге
бөледi. ... ... ... сан және бүйiр (шап еттерiн қоса), сондай-ақ
жауырын, бел (төсi мен мойынын қоса) еттерi кiредi. ... сорт ... ... 93%-ын ... Екiншi сортқа кесiндiлер, иықтың алды және
сирақтар жатады. Бұл ұшаның 7%-ын құрайды.
Ұшадағы қой және ешкi ... ... ... 1935 – 55 ... қой ... етi” ... ... Бiрiншi дәрежедегi қой және ешкi етiне бұлшық
еттерi қанағаттанарлықтай дамыған, арқа аумағындағы омыртқаларының ... ... терi асты майы ... ... және ... белiнде,
қабырғасында жұқа қабатпен жауып жататын ұша жатқызылады. ... ... ... еттерi әлсiз дамыған, сүйектерi бiлiнiп тұратын, ... май ... ал ... ... ... жоқ ұшалары жатады.
Қоңдылық бойынша стандарт талабына төменгi көрсеткiшке ие ... ... ... Ең ... ... қой етiн 9 айға дейiнгi жастағы
қойдан ... ... ұша ... 12-23 кг ... ... ... 2мм-ден
кем болмайды. 12-шi қабырға бойындағы май 8-10 мм-дi құрайды. Жалпы ұшадағы
майдың мөлшерi 24-26%, ал ... 20% ... 1. Қой ... ... Қой етінің сапа көрсеткіштері.
Органолептикалық көрсеткiштерi. Еттiң органолептикалық көрсеткiштерiн
сыртқы түрi, түсi, консистенциясы, иiсi, шелмайының түрi, ... майы ... ... ... ... ... ... Еттiң консистенциясы
серпiмдi болу керек. Еттi саусақпен басқан кезде ... ... ... көп
ұзамай орнына қайта келу керек. Малдың жасы мен жынысына байланысты әр
түрдегi еттiң түсi мен иiсi ... тән ... ... ... ... мал
майы ақ немесе сары болуы мүмкiн.
Қой етiн пiсiргенде оның түсi- янтарь ... ... және ... –ақ, ... ... ... ... майдың тамшылары шығады.
Балауса емес еттен дайындалған сорпа, ... ... иiсi мен ... ... сорпаның бетiне май мөлшерi кiшкентай немесе тiптен жоқ.
Еттiң жастығы химиялық зерттеуде сорпаға ... май ... ... ... сапа ... ... ... кезiнде ондағы еттен бөлiнiп алынған ... ... ... ... ішкі мүшелерінің, терінің қалдықтары, құйыған қанды, бұлшық ет
пен май ұлпаларының шашақтары, ластанған, соғылған жерлер болмауы керек.
Мұздатылған, қатырылған қой және ешкі ... мұз бен ... ... ... ... ... физикалық ерекшелiгi оның
химиялық құрамының функциясына байланысты ... ... ... ... оның ... және жылулық өткiзу көрсеткiштерi
саналады. Өнiмнiң жылу өткiзгiштiгi оның ... ... және ... ... және температурасына байланысты болады. Өнiмде майдың
көлемi ұлғайған сайын, оның жылу ... ... ... ... жылу өткiзгiштiгi 0,39 к/кал.
Өнiмнiң жылу өткiзгiштiгi станционарлы емес процесс кезiнде ... ... ... ... ... температура
өткiзгiштiгi 0-20с-де 0.005-0.0028 м/кв. болады. ... ... ... ... механикалық төзiмдiлiгi маңызды рөл
атқарады.
Өнiмдегi ылғалдылық көрсеткiштi анықтау үшiн ондағы өнiм ... ... ... ... су ... ... өмiрiне,
биохимиялық, физико-химиялық реакциялар мен процестерге әсер етедi. Ет
өнiмдерiнiң су ... ... үшiн әр ... әдiс ... ... сынама салмағының өзгеруi және ... ... ... ... ... ... ... өнiмдердiң қауiпсiздiгi.
өнiмдегi қауiпсiздiк нормаларын сақтайтын заттардың ... ... тиiс. ... ... концерагендiк, мутагендiк заттардың
жiберiлетiн деңгейi мына кестеге сай ... ... ... токсиндi элементтердiң және нитрозаминдердiң мөлшерi.
6 – К е с т ... ... ... ... көрсеткіштер |
| ... ... ... |
| ... ... көп | |
| ... | ... ... | | ... |0,5 | ... |0.005 | ... |0.1 | ... |0.03 | ... |5.0 | ... |70.0 | ... |0.002 | ... сақтау. Ет тез бұзылатын өнiмдерге жатады. кәдiмгi жағдайда
еттегi шiрiк мирофлораның ... және ... ... ... әсер
еткен жағдайда өнiм бұзылады.Ет бұзылып ... үшiн оны ... ... ... ... яғни ... ... стерильдеу және ыстау
қажет.
Еттi суыту. Жаңа сойылған немесе суытылған ұшадағы еттi 0+4(с ... ... ... ... ... және ... ұша етiнде аздап
қабыршақты, солғын-қызғылт түстi, иiсi хош, консистенциясы ... ... ... ... қышқылды болып келедi.
камерада ауаның температурасы –1-0( с-де, ауаның ... 85-90% ... ... еттi ... ... ... мерзiмi 25-
30 тәулiк. Еттi сақтау, салқындату кезiнде еттiң массасы жоғалуы мүмкiн.
Еттi ... ... 3 ... көп ... ... ... жылқы,
түйе еттерi ;3-5 тәулiкте-0,06%, 5-7 ... ... 7 ... етi сәйкесiнше 0.003;0,02; 0,1%-тей еттерi жоғалады.
Еттi қатыру. Еттi ұзақ мерзiмде сақтау үшiн қолданады. Еттi ... ... мен ... ... ... сақталуы керек.
Оптималды температурасы- -18(. сақтау ... 3 ... 12 айға ... ... ... ... жоғалады.
Еттi тұздау. Еттi тұздау 3 әдiспен жүргiзiледi.
-Құрғақ - құрғақ тұзды қоспамен өңдеу.сақтау температурасы +4-тен-5(
-сулы - ... мен сан еттi ... үшiн ... ... ... - сүйекте тұздалған және әртүрлi шошқа ыстау өнiмдерiн
алады.
3.2.2 ... және ... ... еті, еттi субөнiмдер-бауыр,ми, өкпе және бүйрегiнен ... үлгi ... 7269-79 ... алу ... және жастығын анықтаудың
органолептикалық әдiстерi “ бойынша жүргiзiледi.
Әр ұшадан немесе оның бөлiгiнен салмағы 200 гр үлгi ... 4- 5-шi ... ... ... ... ... ... еттен;
с) сан еттерiнен.
Алынған үлгiнi буып-түйедi де, жастығын бөлек анықтайды. Барлық үлгi
2кг-нан кем емес болуы керек. Осы ... ... ... ... 0.6-1 ... алады. ¶лгiнiң салмағы келесiдей болады:
- органолептикалық көрсеткiштерi үшiн 0.6-1 кг;
- физико- химиялық көрсеткiштерi үшiн ... ... ... 0.2-3 ... ... ... үшiн 0.2-0.3 ... бақылау орташа үлгiден жүргiзiледi.
Мал майлары. Майдан үлгi алу әдiстерi МЕМСТ 8285-91 ... ... ... ... және ... ... майының сапасын анықтау үшiн партия көлемiнiң 10 %, ... кем емес үлгi ... ... ... буып ... ... әр 100 бiрлiктен бiр-бiрден алады. Нүктелiк үлгi алуды ... түю ... ... ... ... ... ... шпательмен жүргiзедi. Бiрiктiрiлген
сынама ... ... кем ... ... сынаулардан өтуi керек.
Еттiң жетiлу дәрежесiн анықтаудың кезеңдерi.
1. этап- ет кесiндiлерiнде және бөлек ... ... ... сегментация байқалады,ал сегменттерде- ядро құрылымында,
көлденең және ... ... ... ет кесiндiлерiнде көп бұлшықет талшықтарының эндомизия
талшықтарының сақталуы кезiнде ... ... ... ядро ... ... және ... этап- ет кесiндiлерiнде сегменттердiң миофибрилдерге ыдырауы, ал
миофибрилдердiң дәндiк масса сияқты саркомерге ... ... ... ... соғылуы, қан ұйындылары бар , iшкi органдарының,
терiнiң қылы бар, ұша ... ... ... ... мұз ... еттер жiберiлмейдi.
Еттiң жастық дәрежесiн ... ... ... ... ... 25 ... жүйе бойынша
жүргiзедi. °р көрсеткiшнiң өзiндiк нақты балдары ... ... да ... ... ... балл саны ... балаусалығы күмәндi еттiң
10-нан 20-ға ... ... : жас емес еттi 10 ... ... жас еттi
21-25 балға ... ... /3.6 ... ... ... ... ... үшiн баллдардың |
| ... |
| ... ... ет және май |5 ... ... | |
| ... еттегi бұлшықеттiң |10 ... ... ... | ... ... ... ... жоғары. | ... мен ... ... түсiнiң сәл |5 ... | ... ... ... ... |10 ... ... болмауы, қар мен мұздың | ... | ... ... сәл ... |10 ... ... |10 ... ... ... мен |15 ... | ... қышқыл немесе шiрiк иiсi |20 ... ... ... иiсi, ... ... бiр
мөлшерде дамығаны, түстiң күрт өзгеруi,шырышты ... ... ... әр ... 100 балл төмендетедi.
3.2.3 Таңбалау, буып-түю, тасымалдау және ... ... және ешкі етін ... ... ... ... сондай-ақ талаптарына сай таңбалайды.
Сатуға және өнеркәсіптік өндеуге арналған әрбір ұша ветеринарлық-
санитарлық сараптаудан толық ... ... ... өнім ... ... пайдалануға жіберілгенін куәландыратын доғал формадағы
мал дәрігерлік таңбамен белгіленуі керек, сонымен қатар жас ... ... ... белгілейтін тауарлық белгі мен мөр қойылуы тиіс.
Қауіпсіздендіруге жіберілетін етке ет және ет өнімдерінің ветеринарлық-
санитарлық сараптау мен ... ... ... ... ... ... ... көрсететін тек ветеринарлық таңба қойылады.
Мемлекеттік ветеринарлық қызметінің мөрі немесе белгісі қойылған етті
ғана тауарлық ... ... ... ... ұша ... ... ... (орамаға немесе
бекітілген құлақшаға) ҚР СТ 1010 сәйкес мемлекеттік және орыс ... ... – ҚР СТ 1406 және ... 14192 ... «Тез бұзылатын
жүк», «Температуралық шектеу» секілді арнайы белгімен таңбаланады.
сурет 2. Қой етін таңбалау
Буып-түю
Қой және ешкі етін ораусыз ... ... ... ... жанастыра
пайдалануға Қазақстан ... ... ... ... ... мен ... ... еткен маталарға
орайды.
Қозы ұшаларын МЕМСТ 10131 бойынша қақпағы бар ағаш ... 13513 ... ... ... ... ... жәшіктерге
немесе тағам өнімдерімен жанастыра ... ... ... ... қадағалау мекемелері рұқсат еткен,
МЕМСТ 11354 бойынша полиэтиленді қапқа буып-түйеді.
Ыдыстың таза, құрғақ, бөгде иіссіз ... және ... мен ... ... мен кірлеуден сақтауы тиіс.
Тасымалдау және сақтау
Қой (қозы) және ешкі еті көліктің барлық түрімен, сол көлік ... тез ... жүк тасу ... ... ... (қозы) және ешкі етін қалыптасқан тәртіппен бекітілген ет сақтау
ережелеріне сай ... ... және ешкі етін ... ... шегі мен ... ... – К е с т е
|Еттің термикалық |Ет ... ... ауа ... ... ... ... сақтау |
| | ... көп ... ... °С|салыстырмалы | |
| | ... % | ... | | | ... ешкі ұшалары|минус 1 |85 |12 ... ... | | | ... | | | ... ... |0 |85 |12 ... ... | | | ... ... 12 |95 |6 ай ... қой ... 18 |95 |10 ай ... ешкі ұшалары|минус 20 |95 |11 ай ... ... 25 |95 |12 ай |
5. ... қорғау
Еңбектi қорғау қызметiнiң ... ... ... сол
бөлiмшедегi еңбек жағдайлары жөнiндегi материалдарды және ... ... ... ... ... ... құқылы;
Адам өмiрi, денсаулығы мен қоршаған ортаға әсерi тиетiн машиналардың
жұмысын тоқтатуға ... бар. ... ол ... ол ... басшылығына
хабарлайды.
Өндiрiстегi барлық бөлмелердi, цехтерды кедергiсiз көруге және ... ... ... ... ... ... басқа да
ұйғарымдарды беруге құқылы.
Талдауды жүргiзетiн зертханаларға ... ... ... ... ... ... ... құралдармен жұмыс iстеуге тиым салуға құқығы
бар.
Зертханаларда темекi шегу, тамақтану және ... ... ... ... ... ... ... етiлмейдi. Зертханаларда жұмыс
iстейтiн барлық жұмысшылар халатта, қолдарында ... ... ... ... ... ... өрт өшiретiн өрт сөндiргiштер, құмы
бар жәшiктер немес астбесттан жасалған картондар болуы керек.
Жапа шеккендерге ... ... ... ... ... ... ... пинцетпен алып, кесiлген жердiң айналасын йодпен
жағып, байлап тастайды. Термиялық күйген жағдайда күйген ... 96 ... ... немесе танин ерiтiндiсiмен жағып, бетiне стерильдi повязка
салады. Ал химиялық ... ... ... ол жердi дереу үлкен көлемдi
сумен жуып-шаю ... ... ... ... 2 ... сода ... жағады, ал
сiлтiмен күйдiрсе сiрке қышқылының ... ... Егер адам ... онда ... ... ... жедел жәрдем келгенге дейiн алғашқы
көмек ретiнде жасанды демалу ... ... ... ... мал шаруашылығының негізгі слаларының бірі
болғандықтан Қазақстан еліміздің шығысындағы аса ірі қой ... Егер ... ... жан ... ... 4 ... жуық қой ... болса, Қазақстанда 17-18 кг өндіріледі. Басқа ... ... ... қой еті ... арзан. Қой негізінен жайылымда
болады да одан арзан ет алынады.
Осы дипломдық ... ... ... кез ... өнім өндіргенде оның
сапасы адам өміріне тікелей ... ... ... ... артық
болмайды. Себебі, адам өнім болсын, қызмет көрсету түрі ... ... ... ... ... ... ет және ет өнімдерін
күнделікті пайдаланады. Ет өте құнды, тағамдық биологиялық құндылығы ... бірі ... ... Сонымен қатар оның сапасы төмен болса, адам
өмірі мен ден ... ... ... ... ... ... ... ет және ет өнімдерінің сапасына,
өндірісіне қойылатын талаптарды ескере отырып өзім ... ... ... оның ... әсер ... ... ... болып
табылады. Жоғары сапалы өнім шығаруға міндетті шарттың бірі болып шикізатты
дұрыс таңдау мен өндірістің ... ... ... сақтау ,
санитарлық гигиеналық шаралар мен ережелерді сақтау, ... ... ... ... тыс ... ... табылады. Ет шикізатының бір
ғана қасиеті бірнеше сапа көрсеткішіне әсерін тигізу ... Ет және ... тез ... өнімдер қатарына жатуына байланысты, адам өміріне
қауып төндіретін өнімнің бірі болып ... ... ет ... сертификаттауға жатады.
Қолданған әдебиеттер
1. Швандар В.А. Стандартизация и управление качеством продукции. Москва,
Юнити 2001 ж.
2. Смағұлов А.Қ. ... ... ... ... және ... 2005 ... «Качество мясо и мясопродукта». Ю.Ф. Заяс – Москва - 1981. Изд.
«Легкая и ... ... ... В.А. ... ... в мясе в процессе его
замораживания и хранения. – Мясная индустрия СССр, 1960, №6, с. ... ... Т.И., ... Л.Г. ... и ... ... – М.: ... промышленность, 1973. – 208 б.
6. Коваленко Л.И. Радиометрический и ветеринарно-санитарный контроль
кормов животных и ... ... ... ... ... ... ... и методы оценки качества мяса и
мясопродуктов. Под ... ... В.Е. М: ... ... П.П., ... И.В. ... в технологии мясной
промышленности Венгерской народной Республики. – ЦНИИТЭИ, 1977. ... ... ... мяса ... ... – М.: Экономика,
1974. – 263б.
10. Горегляд Х.С. и др. ... ... с ... ... ... ... М.: ... 1981.
11. Макаров В.А. и др. ... ... с ... и стандартизации продуктов животноводства». ... ... ... И.С. ... Т.В. ... экспертиза с
основами технологии переаботки продуктов животноводства». М.: ... Ю.Ф. ... ... мяса и мясопродуктов». М. легкая и пищевая
промышленность.1981г.
14. ҚР СТ 1.0-2003 « ҚР МСЖ. ... ... ... 1935 – 55 ... қой және ешкі еті . ... шарт.
16. МЕМСТ 18157 – 88 Малдың сойыс өнімділігі. Терминдер мен ангықтамалар.
17. МЕМСТ 16020 – 70 ... ... мал. ... мен ... ... 5111 – 55 ... ... ешкілер мен қойлар. Қондылығын
анықтау.МемСТ 10444.15-94 КМАФАнМ анықтау әдістері.
19. МемСТ 7702.2.2-93 БГКП ... ... ИСО 3811-79. Мясо и ... ... ... и учет
предполагаемых колиформных бактерий и Escherichia coli ... ИСО 3496-78. Мясо и ... ... ... ... L ... ИСО ... Мясо и мясные продукты. Метод определения нитрата.
23. «Техникалық реттеу туралы» заңы – ... ж.

Пән: Сертификаттау, стандарттау
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Тамақ өнімдерінің және шикізаттың сапасын бақылау және бағалау» Дәннің биохимиялық бағасы5 бет
ААҚ сынау зертханасы жағдайында құрлыс өнімдерінің сапасын талдау40 бет
Тамақ өнімдерінің сапасын бағалауға қолданылатын зертханалық құрал- жабдықтар8 бет
Томат өнімдерінің сапасына өңделетін қызанақ сорттарының әсері69 бет
Құс өнімдерінің сапасын бақылау85 бет
Ірі қара малдың еті мемлекеттік жаңа стандарт жобасын халықаралық стандарт талаптарымен сәйкестендіру37 бет
Ауыр енбекпен және спортпен айналысатындардың тамактану ерекшелігі, Азық түлік тауарларының сапасын бақылау7 бет
Бәсекеге қабілетті кәсіпорынның факторы ретінде өнім сапасын басқару102 бет
Ет және ет өнімдеріне токсикологиялық баға беру.17 бет
Ет және ет өнімдердің құрамы мен қасиеттері11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь