Бөбек жасындағы қабылдау, ес, ойлау

І. Кіріспе.
Бөбек жасындағы қабылдау, ес, ойлау.
ІІ. Негізгі бөлім.
а) Бөбектің психикалық дамуы.
б) Бөбектің қабылдау, ес, ойлау туралы таным процестері.
ІІІ. Қортынды.
ІҮ. Қолданылған әдебиеттер.
Егер нәрестенің психикалық даму тым қарапайым түрде кездессе, алдағы екі жылдың ішінде психикалық даму ірі өзгерістерге ұшырайды. Бөбек жасының аяқ кезінде 3 жастағы кезі бала ақыл-ойының дамуы жағынан недәуір жетістікке жетіп қалады. Психолог Блеренс Гудинаф өзінің таныстарына мынаны ұсынады: «Сіздер жаңа туған баланы бақылаңыз да, оның қолынан не келеді, не келмейтінін біліңіз. Бұдан соң ересек кісілерді бақылап интеллект жағынан алып қарағанда қаблеті қандай екен , соны біліңіз. Осыдан соң бебекті алып, ол жаңа туған балаға, не ересектерге ақыл-ойы мен іс жағынан ұқсас па екен, соны біліңіз»,-дейді. Сонда Гудинафтың айтайын дегені, жаңа туған бала мен үлкендердің психикалық дамуының тең ортасы деуге АҚШ психологы Э. Торндайк қосылыпты.
Бөбек психологиясының дамуына негізгі әсер ететін негізгі фактордың бірі- оның қарапайым ойындары және балалар бақшасында тиісті өнерге үйренуі сызуға не үй салу т.б. бұл бөбектер үшін өзінше әрекеттің түрлері, сондықтан ойын мен жаңағы іс-әрекеттер бөбек психологиясының дамуына үлкен әсер етеді. Бөбектерде ойынның тек қарапайым түрлері ғана кездеседі. Мысалы, ойыншықтармен ойнау осы жас кезеңінің аяғында кездеседі. Әуелгі кезде бөбектер ойыншықтың сылдырлауына, не бояуына мән берсе, бірақ нендей жәндіктің не машинаның бейнесі екеніне мән беріп жарымайды. Бөбек жасында ойынншыққа байланысты ұлдар мен қыздардың ойыны бірдей емес. 3 жастағы қыз аюдың ойыншығын оған бергенде оның үстіне көйлек тігіп, кигізіп, кішкентай тарелкаға ас салып қасықпен оны тамақтандыралы, ұлға осындай ойын ұсынғанда ол бас тартып, бұл әйел жынысына жататындардың қызметі, сондықтан оған қатысы жоқ екенін айтады. Ал ұлдар таяқты ат қып мініп, « осы менің атым » деп жүгіретіні кездеседі. Осындай ойынға кішкентай қыз балалар әуес келмейді. Олар да жаңағыдай істің өздеріне қатысы жоқ екенін біледі.
Бөбек психикасының дамуын онан әрі өрістетуде оның сөйлеу әрекетінің қалыптасуының ерекше маңызы бар. Біз ілгеріде 12 ай толған баланың сөздігі 10-пай жеке сөздерден тұрады дедік. Бірақ олар жеке сөздерден сөйлем құрастыру білмейді. Осы сөзден бастап сол сөздерден сөйлем құрастыруға талпынады. Осы сөз қорынан бала 1000-нан аса сөйлем құрастыра алуы ықтимал.
Адам тек ұғымға сүйеніп ойланбайды. Оның ой-өрісі елестету бейнелеріне де негізделеді. Сондықтан әуелі бөбектің қабылдауы мен елестеуіне тоқталайық. Бөбек жасының бас кезінде 1,5-2 жаста бала жан-жағына қарап заттарды айтып не таныстырып таныс еместерінен ажырататын болғанымен оның қабылдауы әлі нашар дамыған. Бөбек әуелгі кезде заттың тек бар қасиетіне, не белгесіне мән беріп, өзге жағын елемейтін болады. Мысалы, бөбек « торғай » деген сөз естіп, кейін осы сөзді нақты торғаймен ұштастырса да, бұдан соң торғай деген сөз естігенде торғайдың мұрны сияқты ағашты да торғай деп атайтын болған. Себебі торғайдың бейнесін бөбек әлі тұтас ажырата алмайды. Сол сияқты бөбек танысының суретін көргенде солар оның көшірмесі бейнесі демей, сол кісіні ол танитын болғанымен, оның тек бір мүшесін мұрнын, не шашы мен көзін есте қалдырған. Ал онда ол өз шешесін қалай таниды десек, оны тек бір белгісіне қарап ажыратады, бірақ тұтас әлі қабылдай алмайды.
1. Мұқанов « жас және педогогикалық - психология »
Алматы 1991 жыл.
2. Немов Г. « психология » ІІ-том Москва 2003 жыл.
3. Петровский « жас ерекшелігі психологиясы » 1991 жыл.
        
        Жоспар
І. Кіріспе.
Бөбек жасындағы қабылдау, ес, ойлау.
ІІ. Негізгі бөлім.
а) Бөбектің психикалық ... ... ... ес, ... ... таным процестері.
ІІІ. Қортынды.
ІҮ. Қолданылған әдебиеттер.
Егер нәрестенің психикалық даму тым ... ... ... ... жылдың ішінде психикалық даму ірі өзгерістерге ұшырайды. Бөбек
жасының аяқ ... 3 ... кезі бала ... дамуы жағынан
недәуір жетістікке жетіп қалады. ... ... ... ... ... ... «Сіздер жаңа туған баланы бақылаңыз да,
оның қолынан не ... не ... ... ... соң ересек
кісілерді бақылап интеллект жағынан алып қарағанда қаблеті қандай екен ... ... ... соң ... ... ол жаңа ... балаға, не ересектерге
ақыл-ойы мен іс жағынан ұқсас па екен, соны ... ... ... ... жаңа ... бала мен үлкендердің психикалық
дамуының тең ортасы деуге АҚШ ... Э. ... ... ... ... негізгі әсер ететін негізгі фактордың
бірі- оның ... ... және ... ... ... ... ... не үй салу т.б. бұл бөбектер үшін өзінше әрекеттің
түрлері, ... ойын мен ... ... ... ... ... әсер ... Бөбектерде ойынның тек
қарапайым түрлері ғана кездеседі. Мысалы, ойыншықтармен ойнау осы жас
кезеңінің ... ... ... ... бөбектер ойыншықтың сылдырлауына,
не бояуына мән берсе, бірақ нендей жәндіктің не машинаның бейнесі екеніне
мән беріп жарымайды. Бөбек жасында ... ... ... ... ... бірдей емес. 3 жастағы қыз аюдың ойыншығын оған
бергенде оның ... ... ... ... кішкентай тарелкаға ас
салып қасықпен оны тамақтандыралы, ұлға осындай ойын ... ... ... бұл әйел ... жататындардың қызметі, сондықтан оған
қатысы жоқ екенін ... Ал ... ... ат қып ... « осы ... » деп ... кездеседі. Осындай ойынға кішкентай қыз
балалар әуес ... Олар да ... ... ... қатысы жоқ
екенін біледі.
Бөбек психикасының дамуын онан әрі ... оның ... ... ... маңызы бар. Біз ілгеріде 12 ай толған баланың
сөздігі ... жеке ... ... ... Бірақ олар жеке
сөздерден сөйлем құрастыру білмейді. Осы сөзден ... сол ... ... ... Осы сөз қорынан бала ... ... ... алуы ықтимал.
Адам тек ұғымға сүйеніп ойланбайды. Оның ой-өрісі елестету
бейнелеріне де ... ... ... ... ... ... тоқталайық. Бөбек жасының бас кезінде 1,5-2 жаста бала
жан-жағына ... ... ... не таныстырып таныс еместерінен
ажырататын болғанымен оның ... әлі ... ... ... кезде заттың тек бар қасиетіне, не белгесіне мән ... ... ... ... ... ... « ... » деген сөз естіп,
кейін осы сөзді нақты торғаймен ... да, ... соң ... сөз ... ... ... сияқты ағашты да торғай деп
атайтын ... ... ... ... бөбек әлі тұтас ажырата
алмайды. Сол сияқты бөбек танысының суретін көргенде ... ... ... демей, сол кісіні ол танитын болғанымен, оның тек
бір мүшесін мұрнын, не шашы мен ... есте ... Ал онда ол ... ... ... ... оны тек бір белгісіне қарап ажыратады,
бірақ тұтас әлі қабылдай алмайды.
Ал бөбектің ... ... ... ... ... ... көлемімен, ұзындығымен, енімен, түсімен т.б. танысуға ... сол ... ... ... ... Әдетте, елестету
үзінді не толық болуы мүмкін. Бөбек жасынын бастапқы кезінде
тиісті зат жоқ ... да, оның ... ... оның ... ... ... мән беруге негізделеді. Бөбек жасының аяқ
кезінде бала «шебер», «төртбұрыш», «үш ... ... ... ... ... алады. Сол кезде ... ... ... ... көк, ... ... ақ, қара т.б. ажыратып соларды қосымша
түстерден олардың араласуынан болған ... ... ... болып келген таным процестеріне байланысты өзге-істер
бөбектің тіліне де әсер ... Егер біз ... ізге ... ... ... даусын естісек, осыған байланысты дыбыстарды ... ... сол ... шек ашудан тұратындай болып ... ... ... ана ... естіген сөздер тек белгілі
тәртіп бағынатын сияқты. Осыны ... есту деп ... ... ... қабілетіне келсек, осының өз бұларда әлі
жөнді қалыптаспаған.
Бөбектің жеке басының ... ... ... ... келейік. Біз ілгеріде бала ... ... ... ... ... ... ... сүретінін ескерттік.
Бала бөбек ... ... ... өзін « мен » дей ... ... не өзінің атымен аталады. Өйткені бөбек жасының аяқ ... ... ... соң ғана балалардың көпшілігінде есі кіре
бастайды. Баланың есінің ... өзі ол үшін ... ... Өйткені
есі кіргенен кейін бөбекте ... ... ... пайда болады. Осының
жаңалық екені сол, бұл уақытқа дейін ... ... ... ... ... біліп, енді осымен күрескісі келіп,
үлкендердің қамқорлығынан қайткенде құтылсам екен ... ... бәрі өз ... ... мен «өзгелерден бөлек, дербес
адам екенмін» деп барлық істі өзі орындағысы келеді. ... ... ... ... ... бала ... ... өзін келешектегі
өмірге даярлауы тиіс.
Егер бөбек ... ... ... бала есін ... келсе, кейін
мен деген қасиет онда ... ... ... Біз ... есі ... ... пайда болатынын айтып отырмыз. Сананың, яғни ... ... ... оның тілінің шығып, ойын сөйлеу арқылы ... ... ... ... ... Егер адам тіл білмесе,
мұндай жағдайдың ... ... ... онда оның есі мен ... ... ... деген қасиеті де болмас еді.
Бөбекте ... ... ... өзін өзгелерден ажырата алудан пайда
болады. Бұл үшін бөбек әуелі айнаға ... өзге ... ... ... 2-2,5 ... дейін зерттеушілердің айтуынша, бала
айнаның бетінде, тек таныс ... ... ... сезе ... ... бар екенін тіршілік ететін т.б. ... ... ... бала ... ... Мұнымен қатар кейін бөбек үшін
айна қызметін тіл ... ... Тіл ... ... ... бала үшін ... ... өзін өзгелерден ажыратуға
мүмкіндік береді. Мысалы, бөбек ... ... мен ... деп ... ... өзін ... ... отырады. Ал бөбектің
үлкендердің қамқорлығынан құтылғысы ... ... ... ... ... 12 ай толғаннан кейін, үлкендермен қарым-қатынасы
бұзылып, онда дағдырыс кезі пайда бола бастайды.
Нәресте әлі есін ... ... оның ... не ... ... ... білінбейді. Ал бөбек жасында оған мен пайда болып
өзін үлкендерден ажырататын ... ... ... ... егер біреу оның аяғынан шұлығын суырып алса, соған
ызаланып, кигіз деп, ... соны өзі ... ... ... ғана
жылауын тоқтатады. Сол сияқты егер бір бөбекке бір ... ... ... сол ... өзге ... соны ... зар ... соны
қайтадан әкеліп береді.
Сонымен біз бөбектің жеке басына тән оның ... ... ... қалыптасатынын тоқтатылды. Бұл ... ... т.б. ... ... қол ... болуымен, оның
психикасы дамуының өріс алу арасында қайшылықтың болуынан. Жамандық
болмай, ... жоқ ... ... ... ... ... қиын
жағдайда ұшырататыны болғанымен, осының өзі ... ... Егер ... ... ... ... алға қарай
дамымай, бір қалпында тұрып қалған болар еді.
Қолданылған ... ... « жас және ... - ... »
Алматы 1991 жыл.
2. Немов Г. « психология » ІІ-том Москва 2003 жыл.
3. ... « жас ... ... » 1991 жыл.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бала тәрбиесіндегі халықтық ұстанымдар жайлы5 бет
Балалар уйі12 бет
Жас ерекшелік психологиясы туралы8 бет
Психологияның даму кезеңдері24 бет
Ғали Ормановтың 1941-1945-жылдардағы көпшілік шығармалары12 бет
Қазақ халқының салт-дәстүрлері21 бет
"Түйсік пен қабылдаудың патологиясы."3 бет
"Қабылдау бөлімі" бағдарламасы63 бет
6м010100- "мектепке дейінгі оқыту мен тәрбиелеу" мамандығының магистратураға қабылдау емтиханының бағдарламасы28 бет
«Мектеп жасына дейінгі балалардың қабылдауды дамытуға арналған психологиялық әдістеме қолдану мүмкіндіктері»32 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь