Шетел тілін оқытудың бастапқы сатысында лексиканы меңгертудің жолдары

І. Шетел тілін оқытудың бастапқы сатысында лексиканы меңгертудің жолдары.
І.І Жалпы білім беретін мектепте шетел тілін оқытудың лингвистикалық және психологиялық ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
І.2 Шетел тілін оқытудағы коммуникативтік әдіс және лексиканы коммуникативтік мақсатта қолдану ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
ІІ ТАРАУ
ІІ Шетел тілін оқытудың бастапқы сатысында лексиканы қолданудың әдістемесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
2.1Шетел тілін оқытудың бастапқы сатысында лексиканы түсіндіру тәсілдері.
2.2Ағылшын тілі пәнінен лексиканы қолданып өтілген тәжірибелік сабақтардың нәтижесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
Адамдар өзара қарым-қатынас жасау үшін тілді пайдаланады; тілдің көмегі арқылы коммуникация болады.Ал шетел тілін оқытуды зерттегенде, тілді зертеумен айналысатын ғылым ретінде лингвистикаға соқпай кету мүмкін емес. Өйткені лингвистика тілдің нормасын,яғни сөйлегенде қолданылатын тілдік құралдардың пайдалануын, оның ережелерін,қолданылу тәртібін, тілдегі стилдік құралдарды дыбыстық, морфологиялық, синтаксистік т.б. жағынан қарастырады.
Тіл білімі-адамзат өміріндегі қоғмдық –тарихи тәжірибелердің жеке адамдарға берілуі және олардың ол адамдардың ақыл –ойында сақталып қалуы. Басқаша айтқанда, тіл- қолданатын белгілі ережелері бар тілдік қатынас құралының жүйесі.
Көрнекті неміс ғалымы В.Гумбольдт «шетел тілі белгілі бір халықтың тарихының, мәдениетінің, әлеуметтік қарым-қатынас жүйесінің, салт-дәстүрінің т.б. жиынтығы» деп атап көрсетті. Ал сөз- тілдің негізгі бірлігі, дыбыстық таңбалармен мағынаның көрінісі. Тіл мен сөз- бір құбылыстың екі жағы болғанмен, бүтін бір нәрсе.
Бастапқы саптыда оқыту мазмұнын анықтағанда, неге үйретеміз, тілге ме, сөзге ме деген сұрақ туады. Жүйе ретінде тілге үйретуден бастаймыз ба әлде тілді коммуникативтік мақсатта қолдануға үйретеміз бе? Р. Рогова мен И. Верещагинаның көзқарасы бойынша тілді оқытудан бастағаннан-ақ алдымен түсінгенін қарапайым тілде айта алуы қажет.
Ертеректе лексика, грамматика, фонетиканы жеке-жеке үйреткен кезде оқушылар қарапайым коммуникативтік жағдайда білімін іс-жүзінде қолдана алмаған болатын. Оқышылар алған білімін белгілі бір ситуацияда өздері саналы, ережелерге сай, жүйелі түрде пайдалана алғанда ғана іс жүзінде коммуникацияға жаттығады деп пайымдайды Р.Рогова мен И. Верещагина.
Мақсатымыз лексиканы оқыту болғандықтан, біз фонетика мен грамматикаға емес , лексиканы оқытуға байланысты еңбектерге баса назар аударамыз,солардың бірі лексиканы қарым-қатынас құралы ретінде қолдануға байланысты зерттеулер жүргізген ғалымдар Е. Ризель мен Е.Шендельс.
        
        І ТАРАУ.
І. Шетел тілін оқытудың бастапқы сатысында ... ... ... ... ... мектепте шетел тілін оқытудың лингвистикалық және
психологиялық
ерекшеліктері...............................................................
.....................
І.2 Шетел тілін оқытудағы коммуникативтік әдіс және лексиканы
коммуникативтік мақсатта
қолдану.....................................................................
.......
ІІ ТАРАУ
ІІ Шетел ... ... ... ... лексиканы қолданудың
әдістемесі..................................................................
...................................................
2.1Шетел тілін оқытудың бастапқы сатысында лексиканы түсіндіру тәсілдері.
2.2Ағылшын тілі пәнінен лексиканы қолданып өтілген тәжірибелік сабақтардың
нәтижесі....................................................................
..............................
Адамдар ... ... ... үшін ... ... ... көмегі
арқылы коммуникация болады.Ал шетел тілін оқытуды ... ... ... ... ретінде лингвистикаға соқпай кету мүмкін емес.
Өйткені лингвистика тілдің ... ... ... ... ... оның ережелерін,қолданылу тәртібін, тілдегі
стилдік құралдарды дыбыстық, ... ... т.б. ... ... ... қоғмдық –тарихи тәжірибелердің жеке
адамдарға берілуі және олардың ол адамдардың ақыл –ойында сақталып қалуы.
Басқаша ... тіл- ... ... ... бар ... қатынас
құралының жүйесі.
Көрнекті неміс ғалымы В.Гумбольдт ... тілі ... бір ... ... ... ... жүйесінің, салт-
дәстүрінің т.б. жиынтығы» деп атап ... Ал сөз- ... ... ... ... ... көрінісі. Тіл мен сөз- бір
құбылыстың екі жағы болғанмен, ... бір ... ... ... ... ... неге үйретеміз, тілге ме,
сөзге ме деген сұрақ туады. Жүйе ... ... ... бастаймыз ба әлде
тілді коммуникативтік мақсатта қолдануға үйретеміз бе? Р. ... мен ... ... ... ... ... бастағаннан-ақ алдымен
түсінгенін қарапайым тілде айта алуы ... ... ... ... ... үйреткен кезде
оқушылар қарапайым коммуникативтік ... ... ... қолдана
алмаған болатын. Оқышылар алған білімін белгілі бір ситуацияда өздері
саналы, ережелерге сай, ... ... ... ... ғана іс ... жаттығады деп пайымдайды Р.Рогова мен И. Верещагина.
Мақсатымыз лексиканы оқыту болғандықтан, біз ... мен ... , ... ... байланысты еңбектерге баса назар
аударамыз,солардың бірі ... ... ... ... қолдануға
байланысты зерттеулер жүргізген ғалымдар Е. Ризель мен Е.Шендельс.
Олар өз зерттеулерінде ... ... ... ... жағынан
бейтарап және функционалды стилистикалық реңктегі сөздер деп екіге бөледі:
1) Стилистикалық жағынан бейтарап лексика ... ... ... ... Оған ... ... ... өмірде қажетті нәрселерді ,
құбылыстарды білдіретін сөздер жатады.
2) Екінші топқа айтылатын ойға ерекше бір реңк беретін, ... ... ... ... ... ... сөздер жатады. Бұлар
–модаль сөздер, үстеулер, тұрақты сөз тіркестері.
Оқытудың бастапқы сатысында негізінен стилистикалық жағынан ... ... , ... де стилистикалық реңктегі сөздер де біраз алынуға
тиіс, әрине оларды қолданудың ерекшелігін мұғалім ... ... ... айтылатын ойдың жүйелі, логикалық жағынан бір-бірімен
сабақтасып жатуына үстеулер, сан есімдер, есімдіктер т.б.қызмет етеді.
Атап өтетін бір ... ... ... тілі ... ... жасай алуға, біреудің іс-әрекетіне баға беруге
дағдылануы, ... ... ... айта алуы да ... ... ... түсінгенін өз ана тілінде не шетел тілінде
айтуға, кино және диафильмдердің ... ... т.б. ... ... жасауға, баға беруге дағдыландыру- оқушыларды
жоғарғы сыныптарда қалыптастырылатын түсіндіру, иландыру, сендіру, көзін
жеткізу сияқты сөйлеу біліктеріне жетелер ... ... ... типтік сөйлемдер, үлгі диалогтар және монологтардың
атқарар рөлі зор. Олар бірнәрсе туралы хабарлайтын, бір ... ... ... ... көңіл-күйді білдіретін ... ... ... жұмыс істеу жүйелік-семантикалық жобаның
оқушылардың санасында қалуына сеп болады, яғни тіл ... ... ... бір ... тыныс тіршілігінің, салт-дәстүрінің,
мәдениетінің көрінісі, айнасы. Сондықтан тіл ойды білдіру ... ... ... ... ... ... мәліметтер көзі де. Тілде
халық пен Отанның бүкіл рухани кел беті бар: тіл арқылы халықтың ... ... ... оның Отанының суреті мен дыбысына, ауасына
, даласына, тау мен төбесіне, өзен мен ... ... мен ... ... ... оның ... Отанының тек табиғаты ғана емес,
барша рухани өмірінің бүкіл тарихы көрінеді.
Ағылшын тілі оқытқанда,сол ... ... ... ... ... ... ынтымақтастықты нығайтуға тигізер үлесі
өте үлкен.1975 жылы Еуропада атап айтқанда Хельсинкиде, отыз бес ... ... ... пен ... ... ... ... тілдері және цивилизация» дегегн құжат бар. Құжатта
отыз бес елдің халықтар арасындағы қарым-қатынас пен достықты жетілдіру,
кеңейту ісінде, ел-елдің бір-бірінің ... ... ... бір қажетті құрал ретінде шетел тілдерін оқытуды қолдау қажет деген
шешім қабылданған.
Қазіргі заман талабына сай әдістемеде шетел тілдерін ... ... ... ... ... ... , ... өмірден ел,
жер тану мәліметтері қосылуда. Бұндай әдістемелік ... деп ... ... ... беру оқушыларға табиғи,
тарихи шындықтарды, рухани байлықтарды білдіріп, сол арқылы ... ... ... ... ол ... ... бойында өздері
үйреніп жатқан шетел тілінің еліндегі бала осылай сөйлейді, ослай өмір
сүреді екен ... ой ... ... көзқарас қалыптастырады.
Шетел тілін үйрету барысында ... ... ... ... ... сана ... ... психологиялық
заңдылықтарының адамның рухани жан ... ... ... ... ... сөзі ... сезім- адамның
сырттан келген әсерді қабылдап, соған жауап қайтаруы және ... ... ... ... ... ... ... туралы
ғылым.
Сөз әрекетінің ... ... ... ... ... тіл ... қандай тәртіп бойынша
орналасатынын, тіл жүйесі қандай ретпен меңгерілетінін, қалай іске
асатынын қарастырады.
Оқытудың ... ... сөз ... ... Ал ... сөз, ... әрекеті адамның тілді қарым-қатынас ... ... деп ... Сөз ... өзін психологтар
іштей және дауыстап сөйлеу деп екіге ... Баев ... ... ... адам ... сөйлеуге дайындалатынын
айтады.Оқушы сөйлегенде, сөзін белгілі бір тыңдаушыға (құрдастарына
мұғалімге т.б.) ... ... үшін адам ... не айтатынын
біледі де сол жайында сөзбен сабақтайды. ... В.А. ... ... ... ... ... ... мәнерлеп сөйлеуге қол жеткізу
үшін оны алғаш ... ... оқу ... ... ... өз ойын ... ... жүйелі етіп айтуға дағдыландыру
керектігін ескертеді.
Сөз әрекеті ... ... ... ... ісін ... іскерлік пен дағдыға мықтап айналдырылғанда ғана іске асады.
С.Л. ... ... ... ... орындалатын іс-әрекеттің жаттығулар
арқылы автоматтандырылған компоненті деп қарайды.
Пихологтар дағдыларға қоса ... өз ойын дәл ... ... ... ... ... т.б. да ... қажет деп есептейді.
Ойын жүйелі түрде сөзбен жеткізе алуы үшін ... ... ой ... ... мен сөйлеу-бірбірімен өте тығыз процесс. Неғұрлым жан-жақты терең
ойлаған сайын адамның айтпақ ... ойы ... ... ... ... ... зерттеген психологтар оның талдау,жинақтау,
жалпылау сияқты процестерін бөліп қарайды. ... ... өз ... ... алу, тез ... ... ... қасиеттер жақсы
дамыған жағдайда ойлаудың осы аталған үш ... ... ... Өз
бетімен ойлау сөйлеушінің жаңа бір проблеманы көре біліп, оны өз күшімен
шешуге тырысуына байланысты болады. ... ... ... ... деген ойды өзгерту қабілетінен көрінеді. Ал ойлаудың
тездігі адамның қысқа мерзімде ... бір ... ... үшін қөажет.
Сөйлеудің негізі ой болып табылатынын айта келе ... ... ... әуелі қызықтыру, талпындыру арқылы ойландыруға
жағдай жасау керек екендігін айтады. Ол үшін түрлі таяныштар, ... т.б. ... ... ... ... ... ... алғаш рет
Л.С.Выготский көрсетті. Сөйлеу жүйесін ол мынандай ... ... ... ... ... ... сөйлеу. Осы
мәселе жайында Пихологтар А.А. Леонтьевтің
өз көзқарасы бар.Сөз әрекетінің ... ... ... ... және ... ... да, ... бір
нәтижемен аяқталады» дейді.Ал оның ортасында ... ... ... іс-әрекеттердің жүйесі жатады.
А.А. Леонтьев бұл жүйеде ... ... бар ... ... ... ... б)ойдың
іске асыуы, в)ойдың іске асырылуын сол ойдың өзімен салыстыру.
И.А.Зимняя шетел тілін сөйлеу әрекетінің ерекшелігін ... ... үш ... ... асыру.
Сөйлеуге талпындыру кезеңі талпыныс, мақсат, қажеттіліктің өзара бірігі
арқылы іске асады.Талпыныс,мақсат, қажеттілік біріге келе сөздің тууына
ықпал етеді. И.А. ... ... ... қажеттілік пен талпыныс
адамды белгілі бір ... ... А.А. ... ... сөйлей алуы үшін, сөйлеуге мәжбүр болатын жағдайға тап
болуы керек»екенін айтады.Сонымен шетел тілінде сөйлеу үшін талпыныстың,
қызығудың маңызы өте зор, ал оның ... ... ... ... қалыптастыру кезеңінде тіл үйренушінің бар тәжірибесі іске
асырылады. Ол сөздерді қалай ... ... ... ... ... бұл ой мен ... ... көрсетеді.
Сөйлеудің үшінші кезеңі-іске асыру.И.А.Зимняя бұл кезеңді дұрыс айту
кезеңі деп ... ... ... ... көңіл бөлінеді,бұл
сөйлеудегі ой жемісін көрсетуге көмектеседі.Сөйлеу әрекетінің осы үш
кезеңінде де ... ұзақ ... ... ... ... еске сақтау
қабілетін пайдаланады екен.Психологтар ұзақ мерзімдік ес ... ... ... ... ... қалады,ал қысқа мерзімді ес арқылы ол бұрын
ойында сақтап қалған білімді алып ... ... ... ... ... ес ... жетілдіру үшін жаттығулардың алатын орны
үлкен.
Бастапқы кезеңде оқушыда шетел тіліндегі білік, ... ... ана ... төмен болып келеді. Оларды жетілдіру үшін суреттер
мен мәтіндер, т.б.түрлі көрнекіліктерді қолдану керек.
Шетел тілін ... ... ... ... Тіл адам
психикасында қажет бола қалған сәтте пйдалана алатындай ... ... Біз ... ... жасау үшін қалыптасқан сөз
дағдылары ... үшін ... ... де ... ... пікірді
қолдаймыз.Іскерлік шығармашылық іс-әрекетке жетелейді,өйткені ол
ойлаумен, ... ... ... ... мен ... ... ... дағды «саналы
қызмет жүйесіндегі мүлде өз ... ... ... ... ... ... ... арналған саналы
түрдегі қызмет» деп атайды.
Баланың ана ... ... ... ... ... ... ... тілін меңгеруге кедергі келтіретін жайттарды ... деп ... ... бойында оны екінші тілге ұмтылтатын ... ... ... ... үшін ... ... мәдениетіне, өміріне,
қызықты істеріне қызығушылық тудыру,тілдің ... ... ... ... ұмтылдыру қажет,ал талпыныс пайда болса,
сабақты түрлендіру арқылы одан әрі күшейте түсу керек.
2. Екінші қиындық ... өз ана ... ... ... ... ... ... ана тілінің ... ... ... ... оқыту барысында ана
тілін жиі ... оның ... ... мен ... ... ескере
оқытқан жөн.
3. Үшінші қиындық- оқушылардың шетел тілінде сөйлей алмаймын-ау, нашар
баға алып қаламын-ау деген психологиялық ... ... ... ... ... тек ... ... ғана емес,
кеңесші болып,оны жылы ықыласпен ... ... ... болады. Ш.А.Амонашвили шетел тілін оқытудың
бастапқы ... ... үш ... және ... ... ... көрсетеді: оқыту процесі оқушының жеке бас
ерекшелігін ескеруі; білім бағасының баланы алға ... ... ... мынандай қорытынды шығады:
1.Сөйлеуге үйретудің психологиялық ерекшеліктерін ... ... ... ... ... ... белгілеуге көмегін тигізеді.
2.Шетел тілін оқытудың көрсетілген психологиялық ... ... ... ... ... іске асыруға
көмегін тигізеді.
3.Сөйлеудің психологиялық заңдылықтарын негізге ала отырып, тіл ... ... ... мән ... оқушының өз бетімен жұмыс істеуі,
бейімділік және тез ойлай алуы дамиды.Шетел тілін оқытуда оқушыларды
шығармашылыққа жетелейтін жаттығуларды міндетті ... ... ... ... ... ... әдіс және лексиканы
коммуникативтік мақсатта қолдану
Білім –адамзат қазынасы, халықтың ... ... ... бөлігі. Тәрбиелеу мен оқыту жүйесіндегі білім беруарқылы ең озық
мәдениеттілік пен ... ... ... ... ... байлығы артып, мемлекет дамыған елдер ... Ал, ... ... ... ету мен ... төмендеп, экономика
әлсіреп, әлеуметтік тұрақсыздық орын алады.
Біздің білім беру жүйемізде ұзақ жылдар қазақ орта мектептеріндегі
шетел тілдері ... ... ... ... келуіне байланысты арнайы
бағдарламалар,оқу әдістемелік құралдар жасалмады.Енді бүгінгі таңда
тәжірибелер,зерттеулер,шетел тілінен берілетін білім мазмұны мен ... ... ... ... алға ... ... Соңғы жылдары жаңадан
жазылған оқулықтар мен оқу құралдары коммуникативтік негізде жасалып,
көптеген ғылыми еңбектер жарық көрді. «Коммуникативтілік ... ... ... ... ... ... жасай алу
қабілеті» көпшіл, ашық болу дегенді білдіреді екен.
Осы мәселе жөнінде, яғни ... ... ... ... дегенді Германияның Хессен аумағының оқу ... ... ... ... ... былай түсіндіреді:
«коммуникация тіл және іс қимыл (күлу, дауыс ... ... ... ... Ол алдын-ала жоспарланған,дайындалған болуы немесе
жоспарланбаған ... ... ... ... ... ... түсінуі, олардың түпкі мақсатын танып білуі және өзінің жеке
мақсатын іске асыруы - өте маңызды. Осы ... ... деп ... ... ... біліктілік төмендегідей
оқу мақсаттарын қамтитынын көрсетеді:
1. ... ... ... яғни ... ... ... қарым-қатынас туындайтын жағдайларды таба білуі
қажет. Ол өзінің коммуникативтік іс-әрекетінің, сөйлесуінің, қарым-
қатынас жасауының ... осы ... ... дағдылануы,
үйренуі қажет.
2. Әлеуметтік мақсат. Мұны жүзеге асыру кезінде оқушы өзін-өзі қалай
ұстайтынын біле отырып, әс-әрекетіне жауап бере ... Алға ... ... ... ... ұмтылады, сондай-ақ қарым-
қатынас жасайтын әріптесімен жеке тұлға ретінде тең ... ... ... ... ... Бұл ... ... оқушы өзінің
коммуникативтілік ойларын сөйлеп жеткізе алуға ынталы болады.
Бұл үш ... ... өте ... ... ... ... ... оқыту мына жайттарды ескергенде коммуникативтілікке ие
болады.
1)коммуникативтік сипаттағы оқыту тәсілдерін пайдалану;
2)арнайы жаттығулар жасау;
3)бүкіл оқу ... ... ... ұйымдастыру.
Е.Пассов коммуникативтік әдіс- түрлі ... ... ... ... өз ... принципті түрде жаңа тәсіл
екндігін көрсетеді.
Коммуникативтік әдістің жаңалыға ... ол ... ісін ... ... ... оның ... ... оқу процесінің сөйлеу дағдысын жетілдіруге
бағытталуын көздейді. Шетел тілінде ... ... ... ... деген қорқынышын, күмәнін сейілтіп, оқуға
қызықтыра түседі. Ол үшін барлық ... ... ... көздеуі тиіс.
2) Коммуникативтік бағытта оқыту барысында ... жеке ... ... ... яғни ... ... жеке
бас қасиеттері ескерілуі тиіс. Бұл оқушының ... ... үшін ең ... ... ... ... функционалдықпен де байланысты. Өйткені кез-
келген сөз коммуникация процесінде белгілі бір ... ... өзін ... ... өз ... тіл арқылы, сөйлеу
арқылы білдіреді, ал қоршаған ортаны әр адам өз ... ... ... ... де жеке дара ... табылады.
Оқушылар сөздерді, грамматиканы біле тұра сөйлегенде оларды
пайдалана алмайды. Оның себебін оқыту ... ... ... ... ... ... қолдануды үйрету
ісінің нашарлығынан іздеу керек. ... ... ... ... ... іс ... ... барысынды қолданып
жаттықпағандықтан, кейін оларды есіне түсіре ... ... ... да ... ... сай ... ... алу
төмендегідей ұстанымдарға сүйене отырып іске асырылады:
а) материалдар оқушыларға қажетті комммуникацияға сай
көлемде ... ... ... жиі қолданылуы бойынша емес, белгілі бір
жағдайда сөйлеу мақсатына қажеттілігіне қарай енгізіледі;
б)лексика «Кино», «Дүкен», т.б. тақырыптарғағана ... ... ... ... ... ... қарым-қатынас
проблемаларын талқылау үшін таңдалып алынады;
в) тілдік материалдар негізінен шетел тілі еліне байланысты емес,
оқушының ... ... ... проблемалар жайлы айтуға,
әңгімелеуге сай таңдалып алынғаны жөн. Е. Пассовтың осы ... ... ... де ойы ... ... Ол ... жүйесі мен материалдарды тақырыптар мен грамматика
төңірегінде ... ... мен ... ... ... ... коммуникативтілікке қол жеткізіледі.
Лексика, грамматика және фонетика- тілдің ... ... Ал ... ... грамматикалық және айтылу сияқты
үш жағы бар.Олардың бірінсіз бірі жеке-дара меңгерілуі тілді
функционалдық бірлігінен ... Сөз де, ... ... те ... ... ... ... бағытта оқыту әдісі оқытудың ситуативті
болуын талап етеді. ... ... ... дағдысының табиғи қасиеті
болып табылады. Ситуативтілік болмаған жерде үйренген ... ... ... ... ... қолданылмай, оқушының ойындағы бір
қалтарыста қала береді. Ситуативті сөйлеуге ынталандырудың бір түрі, сөйлеу
біліктілігін жетілдіретін ... ... бір ... ... жетуге
бағыттайды.
Д.Г. Бурлак сөйлеуге арналған жағдайларды мынандай жолдармен жасауды
қарастырған:а) «көз алдыңа елестетіп көр» және «қиялдап көр» ... ... ... ... ... бір ... ... сурет
немесе жағдайды дамыта, күшейте түсетін суреттер тізбегін қарап соның
көмегімен сөйлеу, б) ... ... ... болып жатқан жағдайға
ұқсас, сәйкес келетін нәрселерді сипаттау. Жағдайды бұлайша шектеу ... ... ... ... ... ... Ал бұрынғы
оқыту әдісінде оқушылардың өздерін ойланту мәселесі көбіне ұмыт қалатын.
И.В. Рахманов «заттық жағдай» мен «қарым-қатынасқа байланыста жағдайды»
бөліп қарау керек деген ... ... Ол ... ... тізімін
жасауды әрі оларды тақырыптармен бірге бағдарламаға енгізуді ұсынады.
Заттық жағдай оқушылар өз ... үй ішін т.б. ... ... ... пайда болса, қарым-қатынас жағдайлары шәкірт бір ... ... жеке ... ... білдіргенде жасалынады. Бұлар бір
нәрсе жайында ойлап, өз ойын білдіргісі келген жағдайда ... ... ... құру, әсіресе,оның қарым-қатынас түрін пайдалану,сонымен
бірге тәрбие және жалпы білім беруге мүмкіндік жасайды,өйткені олар белгілі
бір проблеманы қорғауға ... ... ... кеңестік ғалымдар ішінде Е.Пассов жетілдіре
түсті. Ол оқытудың ситуативті болуы сабақ үстінде айтылатын ... ... мен ... , ... ... ... ... етеді. Оқытудың ситуативті болуын дұрыс түсініп, дұрыс қолдану
қажеттігін айта келе ... ... ... ... ... бір-бірімен қарым-қатынасы» екендігіне назар аударады. ... ... ... әрі жан-жақты болса, соғұрлым сөйлеуге
дағдылану процесі жеделдетіліп,оңайлана ... ... ... ... бір контекст тұрады. Ол-қарым-қатынас жасайтын адамдардың іс-
әректі. Оқушылар көбіне жеке ... ... де, ... ... ... ... олар грамматика мен сөздерді белгілі бір ... ... ... ... «көп нүктенің орнына қажетті сөздерді
қойыңдар», «етістіктерді ... ... ... ... ... жаттығуларда
ешқандай іс-әрекет жағдайы жоқ,олар, әрине, сөйлеуге жетелемейді,
дағдыландырмайды.
Ал, ... ... ең ... ... ... жағдай туғызу
арқылы үйрету керектігін негізге ала отырып, Е.Пассов мынандай қорытындыға
келді: біріншіден, оқушылардың өзара қарым-қатынасын ... ... ... ... іске аса ... ... үнемі өзгеріп, жаңаланып
отыратын жағдайларды пайдаланғанда ғана ... ... ... үшіншіден,
жағдай арқылы оқушының өз бетімен ізденуі пайда болады,себебі ол еске
түсіру, ойлау тәрізді жеке бас ... ... ... бір ... ... ... оқушылар мен мұғалім
арасындағы қарым-қатынасқа негізделген жағдайда ғана сабақ үстінде қатынас
жағдайы пайда болады.Е.Пассов өзінің ұзақ ... бойы ... ... жұмысының нәтижесінде коммуникативтік оқытуда «ситуация» мен
«ситуативтілікті» анықтап алу ... ... ... ... –дегеніміз
қарым-қатынас жасаушылардың, сөйлесушілердің ақыл-ойында қалыптасқан өзара
қарым-қатынас жүйесі: “ситуативтілік ... ... деп ... ... Ол іс-әрекеттегі өзара қарым-қатынастарда
мынандай жетекші факторлар ... ... ; ... б)іс-
әрекеттік; в)адамгершілік.
Дәрежелік факторға келсек, өзара қарым-қатынас жасайтындар қоғамның
түрлі саласында еңбек ететіндер жұмысшы, дәрігер, студент т.б.және әртүрлі
жастағылар т.б.болуы ... ... ... ... ... ... қандай бағытта, не жайлы болатынын анықтайды.
Дәрежелік пен рөлдік қарым-қатынастар іс-әрекеттік пен ... да ... ... пен ... ... байланысты
екендігін айта келе А.Н.Леонтьев сөзді “мынау стол”, “мынау ... гөрі , ... ... ... ... іс-әрекет арқылы үйрету
керек екенін айтады.Яғни оқытуда іс-әрекеттің барлық түрін пайдалану қажет.
Қарым-қатынас процесі оқытудың мақсатына, жағдайына, мүмкіндігіне ... ... ... ... сол жағдайларға байланысты қарым-
қатынастағы барлық өзгерістерді ескеріп отыруына тура ... ... әр ... ... үшін материалдарды әрдайым түрлендіріп
отыру керек. Осы ұстаным бойынша тілдік дағдылар өзгертіліп ... ... ... ... ... жетілдіріп, айтқысы келгенін
түрлендіріп жеткізуге, тез сөйлеуге көмектеседі. Сонда ғана оқушылар ... ... ... ... Материал жаңа болуға тиіс, сонымен
қатар қайталау кезінде сол қалпында емес, басқа контекстерде түрлендіріліп
берілуі тиіс. Сонда ғана ... ... ... ... ... отырады.
Соңғы жылдары шет тілінде продуктивті түрде меңгеруге басқаша
айтқанда, ... ... ... ... ісіне ғалымдар көп көңіл
бөлуде. Оған қол жеткізу үшін материалдар әрі ... ... ... ... ... ... қызықтырса, екінші жағынан тиімді тәсілдерді
қолдана отырып ... да ... ... ... ... ... ... материалдардың жаңа болу ұстанымына мынандай факторлар әсер етеді:
1) материалдардың мазмұнының жаңа болуы,
2) сабақ ... жаңа ... ... ... жұмыстардың жаңа түрінің көп болуы,
4)сабақта сөйлесетін әріптестердің өзгеріп отыруы,
5)жұмыс ... жаңа ... ... жаңа болуы:сабақтан тыс,үйірме,факультатив т.б.,
7)оқытудың техникалық құралдарының жаңа, түрлі – түрлі болуы.
Материалда жаңа ақпарат болуы өте ... ... ... ... қайталау жаңалық әкелмейді әрі коммуникацияға жатпайды.
Бұл мәселеге өте ... ... ... ... ... әдістемелік
құралдар дайындалды. Шетел тілі коммуникация құралы болуы үшін оқушыға не
қажет екенін ... ... әлі ... ... ... ... ... елдерде білім беру, оқыту негізінен
коммуникативтік бағытта жүргізілуде.
Оқытудың ... ... ... ... бірі
В.С.Коростелов өзінің көп ... ... ... нәтижесінде
коммуникативтілікті дамыту мәселесінде ұстаздардың ықпалы үлкен екенін,
сондай-ақ оқыту барысындағы ... ... ... ... ... ... аса ... екенін айтады.
В.С. Коростелов өз тәжірибесіне сүйене отырып, шетел тілі пәнін оқыту
коммуникативті бағытта болуы үшін оқудың, оқытудың белгілі ... ... ... қол ... ... емес екендігін баса көктеп
айтады. « Талпындырушы күшсіз іс-әрекет ... ... ... Ал ... ... жоқ ... коммуникативтілік бар деп те ... ... ... ... дейін оқушылар ана тілін меңгеріп, сөйлеу
мүмкіндіктері кеңейеді. ... бұл ... ... орта ... ... ана тілі мен шетел тілін меңгеру арасында көп
айырмашылық бар деп ... ... ... ... ... ... ... одағында орта мектептерде орыс ... ... ... ... жылдардан бастап қарқынды дамығанын
айта келе коммуникативтік әдіс ... ... ... ... ... орыс ... ... тілі ретінде оқытудың нәтижелі болғанын ерекше атап
өтті. Бірақ коммуникативтік әдісті қолдап,басқа ... ... ... . Осы ... ... әдіске зерттеу жүргізген
М.К.Кабардов та мақұлдайды.
Қазіргі таңдағы ақпараттар ағмы және ... ... ... жеткізетін
әдіс-тәсілдер, техникалық құралдар өте көп. Орта мектепте хабарлар ,
негізінен ауызша және ... ... ... де, ... ... жеткізуге көмектеседі.

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 14 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Салық әкімшілендіру жүйесін жетілдіру7 бет
Қаржылық қорытынды есеп құрамы15 бет
Аударма кезіндегі сөз құрылымын өзгерту19 бет
Бөлу жұмыстары5 бет
Клондау3 бет
Лексикалық дағдыларды қалыптастыру39 бет
Турбина сатысындағы жоғалтулар және пайдалы әсер коэффиценті6 бет
Шетел тілі сабағында инновациялық педагогикалық технологияларды пайдаланудың теориялық негіздері16 бет
Қылмыстық істі қозғау сатысының құқықтық табиғаты54 бет
Бастапқы мәліметтер сапасын реттеу3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь