Шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысын басқару туралы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

I Шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысын басқару...6

II Мемлекеттің қаржысын басқару ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 7

III Қаржылық бақылаудың мәні мен маңызы ... ... ... ... ... ... ...8.10

IV Каржылық бақылаудың сыныптамасы ... ... ... ... ... ... ... ...11.14

V Аудиторлық бақылау (аудит) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...15.24

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...25

Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 26
Қаржыны басқару — бұл қаржыны және шектесуші экономикалық және әлеуметтік жүйелерге оларды жетілдіру және дамыту мақсатымен ықпал жасау процесі және қаржы қатынастарының бүкіл жиынтығының тиімді жұмыс істеуіне жетуді және мұның нетізінде тиісті қаржы саясатын жүргізуді қамтамасыз ету жөніндеті мемлекет (қаржы ортандары арқылы) шараларының жиынтығі Сөйтіп, қаржыны басқару — бұл тиісті қаржы саясатына жетудің мақсаты; қаржы механизмі.— бұл мақсатқа жетудің құралы; қаржы саясаты — қаржыны басқарудың тиісті процесінің түпкілікті қорытынды нәтижесі. Бұл орайда қажетті нәтижете жету үшін объектіте мақсатты ықпал жасаудың әдістерімен тәсілдері пайдаланылады. Қаржы жүйесінде оны басқаруды арнаулы аппарат ерекше тәсілдер мен әдістердің, соның ішінде әр түрлі ынталандырмалардың және санкциялардың көметімен жүзеге асырады.
Қаржыны басқарудың мақсаты макроэкономикалық теңтерілімдікте, бюджет профицитінде, мемлекеттік борыштың азаюында, ұлттық валютаның беріктітінде, ақырында, мемлекет пен қоғамның барлық мүшелерінің экономикалық мүдделерінің үйлесуінде (ұштасуыңда) көрінетін қаржының тұрақтылығы мен қаржының тәуелсіздіті болып табылады.
Қаржыны басқарудың нетізіне мына қағидаттар қойылған:
• басқарудағы демократизм;
• қаржы мәселелеріне саяси тәсіддеме (көзқарас);
• басқарудағы экономикалық және әкімшілік әдістердің оңтайлы үйлесуі (үштасуы);
• басқарудың ғылымилығы;
• орталықтандырылған, салалық және аумақтық басқарудаты келісушілік;
• басқарудағы жауапкершілік;
• шаруашылық шешімдерінің сабақтастығы.
Қаржыны басқарудың екі аспектісін ажырата білтен жөн: біріншіден, мемлекет қаржыны, оның нысандарын экономика мен әлеуметтік сфераны басқарудыңтетіті, түтқасы ретінде пайдаланады және сейтіп, қоғамдық өндірістің бүкіл процесіне ықпал жасайды; екіншіден, қаржының өзі басқарудың объектісі болып табылады: қаржы қатынастарының нысандары, ақша қорлары, қаржы аппараты, яғни қаржы мекемелерінің жүйесі басқарылады.
Қаржыны басқаруға тылыми көзқарас қаржы қатынастарының әрбір сферасында, олардың әрбір буынында оны басқаруға көп жоспарлы сипат пен жүйелі көзқарасты айқындайды.
1. Балабанов И.Т., «Основы финансовото менеджмента», Москва – 1998

2. Демеуов Б., «Финансовая конкурентоспособность компаний и пути ее повышения», Қаржықаражат – Финансы Казахстана, 2004, №4

3. Джумательдиева Т.А., «Конкуренция: теория и механизмы развития», Алматы – 2003

4. Ковалев В.В., «Финансовый анализ», Москва – 1998

5. Ковалева А.М., «Финансы фирмы», Москва – 2002

6. Колчина Н.В., Поляк Т.Б., «Финансы предприятий», Москва – 2003

7. Романовский М.В., Сабанти Б.М., «Финансы», Москва – 2002

8. Сәрсенбаев А., «Тұтыну тауарлары нарықтарындағы табыстық стратетиялық факторлар», Қаржықаражат – Финансы Казахстана, 2004, №4

9. Слепов В.А., «Финансы и цены», Москва – 1999

10. Стоянова Е.С., «Финансовый менеджмент», Москва – 2003
        
        Жоспар
Кіріспе.............................................................
..........................................3
I Шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысын басқару...6
II Мемлекеттің қаржысын
басқару....................................................7
III Қаржылық бақылаудың мәні мен маңызы...........................8-
10
IV Каржылық бақылаудың сыныптамасы...............................11-
14
V ... ... ... — бұл ... және шектесуші экономикалық және
әлеуметтік жүйелерге оларды жетілдіру және дамыту мақсатымен ... ... және ... ... ... ... тиімді жұмыс істеуіне
жетуді және мұның нетізінде тиісті қаржы саясатын жүргізуді қамтамасыз ... ... ... ... ... шараларының жиынтығі Сөйтіп,
қаржыны басқару — бұл тиісті қаржы саясатына ... ... ... бұл мақсатқа жетудің құралы; қаржы саясаты — қаржыны басқарудың
тиісті процесінің түпкілікті қорытынды нәтижесі. Бұл ... ... жету үшін ... ... ... ... ... тәсілдері
пайдаланылады. Қаржы жүйесінде оны басқаруды ... ... ... мен ... ... ... әр түрлі ынталандырмалардың және
санкциялардың көметімен жүзеге асырады.
Қаржыны басқарудың мақсаты макроэкономикалық теңтерілімдікте, ... ... ... ... ұлттық валютаның беріктітінде,
ақырында, мемлекет пен қоғамның барлық ... ... ... ... ... ... ... мен
қаржының тәуелсіздіті болып табылады.
Қаржыны басқарудың нетізіне мына қағидаттар қойылған:
• басқарудағы демократизм;
• қаржы мәселелеріне саяси тәсіддеме (көзқарас);
• басқарудағы экономикалық және ... ... ... ... ... ғылымилығы;
• орталықтандырылған, салалық және аумақтық басқарудаты келісушілік;
• басқарудағы жауапкершілік;
• шаруашылық шешімдерінің сабақтастығы.
Қаржыны басқарудың екі ... ... ... жөн: ... қаржыны, оның нысандарын экономика мен әлеуметтік сфераны
басқарудыңтетіті, түтқасы ... ... және ... қоғамдық
өндірістің бүкіл процесіне ықпал жасайды; екіншіден, ... ... ... ... ... ... ... нысандары, ақша
қорлары, қаржы аппараты, яғни қаржы мекемелерінің жүйесі басқарылады.
Қаржыны басқаруға тылыми көзқарас ... ... ... ... ... ... оны ... көп жоспарлы сипат пен
жүйелі көзқарасты айқындайды. Заңи заңдарда, қаржылық ... ... ... және ... ... қаржылық сипаттағы
басқару шешімдерін әзірлетен кезде экономикалық және заңи ... ... ... ... қорытындыларының ғана емес, сонымен
бірте ... ... ... ... ... мен ... ... автоматтандырылған
жүйесін, басқарудың экономикалық және әкімшілік әдістерінің ұтымды үйлесуін
ескертен жөн. Қаржыны ғылыми ... ... жаңа ... ... мен
түтқаларын ентізу немесе ... ... жою ... ... ... ... отыруды қажет етеді. Сонымен бірте айқын және
уақтылы ... ... ... ... ... жоғары
сапалы перспективалық және ағымдағы қаржылық жоспарлау талап етіледі.
Қаржы қатынастарының әрбір ... мен ... ... ... ... мақсатты ықпал етудің өзіндік әдістері мен нысаңдарын
пайдаланады. Мәселен, қаржыны басқаруда мынадай ... ... ... ... ... ... ақпарат, жоспарлау (болжау),
ұйымдастыру, реттеу, ... ... ... нетізделтен жоспарлау мақсаты үшін де,
сондайақ бүкіл қаржы процесін оперативті басқару үшін де зор ... ... ... ... шешімдері қаржы ақпаратына талдау жасау
нетізінде қабылданады, ол осыған байланысты жеткілікті ... өрі ... ... ... ... ... мен ... нетізделтен
шешімдер қабылДауды қамтамасыз етеді. Қаржылық ақпарат ... және ... есеп ... нетізделеді.
Жоспарлау (болжау) қаржыны басқарудың жүйесіңде маңызды орын алады. Бұл
... ... ... қажетті ақша қаражаттарының мөлшерін
және оның көздерін анықтау; орталықтандырылған және ... ... ... ... шаруашылықтың салалары мен әюмшілікаумақтық
бірліктері арасында қаражаттарды белудің оңтайлы үйлесімін (пропорциясын)
белтілеу; ресурстарды пайдаланудың ... ... ... және т.б.
Ұйымдастыру — басқарудың барлық буындарының жөнте ... ... ... ... ... ... жауапкершіліті мен тәртіптілітін білдіреді.
Қаржыны басқаруды дұрыс ұйымдастырудың маңызы зор. Көбінесе қаржыны
оперативті басқарудың ... ... ...... ... ... мен қаржы полициясының және үлттық ... ... ... ... ... ... ... қалай
ұйымдастырылып отырғанына ... ... ... ... ... ... ... тиіс. Бұл қаржы құрылымдарының барлық
қызметкерлерінің біліктіліті мен жеке ... ... ... ... ... — Бұл жоспарлы тапсырмалардың орындалуы үшін ... ... ... ... ... ... теріс ауытқулардың
барлық түрін алдын алуға және жоюға баштталған; ... өзі ... ... ... тыс қаржы ресурстары, паңцаланылмаған қаржылар
есебінен қызметтердің барлық түрлерінде арақатынас пен ... ... ... ... элементі ретінде жоспарлау процесінде де, сонымен
бірте оперативтік басқару стадиясында да ... ... Ол ... ... ... (операцияларын) жүргізудің дұрыстығы мен
зандылытан тексеру және қамтамасыз ету ... ... ... ... алып отыратын қаржы аппараттарының қызметін қамтиды. Бақылау
қаржы ресурстарын пайдаланудың нақты нәтижелерін ... ... ... ... ... ... айқындауға,
шаруашылықты неғүрлым тиімді жүргізудің жолдарын белтілеуте мүмкіндік
береді.
Қаржыны ... ... кез ... ... ... ... мен ... бөлінеді. Объектілер ретівде қаржы
қатынастарының сан алуан ... бола ... ... ... ... құрылымдар субъектілер болып табылады. Қаржы қатынастарын олардың
сфераларына сөйкес объектілердің екі ... ... ... ... қаржысы, мемлекеттің қаржысы. Оларға басқарудың ... ... ... ... ... ... жүргізуші
субъектілердің бөлімдері), қаржы және салық ортандары. Қаржыны басқаруды
жүзеге асыратын ... ... ... ... ... ... деп
аталады.
Кәсіпорындарда және ұлттық шаруашылық саласында ... ... ... және мекемелердің қаржы бөлімдері ... ... ... ... ... мен ... ... мен басқармалары жүзеге асырып отырады.
Нарықтық экономиканың қалыптасып, дамуы жағдайындағы қаржыны басқару
қаржы ... ... ... ... ... ... пайдаланып
жүртен әдістерді іске асыруды, басқару функцияларының — реттеудің, қаржы
рынотын қалыптастыру әдістерінің бір ... ... ... ресурстарын
есебін тауып пайдалануды күшейтуді ... ... Бұл ... ... ... Шығыс Европа елдерінің де, ... ... ... ... ... ... жағдайында көп жылдар бойы өмір
сүріп отырған капиталистік елдердің де тәжірибесін ескертен жөн.
Өткен кездің оңтайлы ... ... ... ... ... басқаруға қайшы келді: бюджетке төленетін төлемдердің салық нысандары
жеткіліксіз пайдаланыдцы; ... ... ... ... ... бас ... болды және т.б. Осы және басқа себептерте
байланысты қаржының рөлі төмендеді. ... ... ... қүру жаңа
қаржы саясатын жасап, жүзеге ... ... ... ... ... көшуді талап етті. Бұл әдістер экономикаға қаржының реттеуші
ықпалын ... ... ... ... ендірістің тиімділітін өсіруте,
әлеуметтік саланы дамытуға мүмкіндік туғызуы тиіс.
1. Шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысын басқару
Бұл ... ... ... министрліктердің, ведомстволардың,
концерндердің, ассоциациялардың, қоғамдардың, серіктестіктердің қаржы
департаменті (басқармалары) мен ... ... ... ... бөлімдерімен қаржы службалары жүзеге асырады.
Қоғамдық ұйымдардың ... осы ... ... ... ... мен басқа жоғарғы ортандардың қаржы ... ... ... болжау (жоспарлау), кірістер мен шығыстардың
жиынтық ... ... ... ... ... асырады, ведомствота
қарасты кәсіпорындардьщ қаржы бөлімдерінің жүмысын үйлестіреді.
Қаржы жүйесінің бұл ... ... ... ... қаржы
менеджменті деп аталады және көсіпорындар мен ... ... ... және ... ... ... экономикалық процестерді
басқарудың нысаны болып табылады. Қаржы менеджментінщ мөні тиісті службалар
тарапынан қосымша қаржы ресурстарын ең ... етіп ... ... ... етіп ... ... рынотында бағалы қағаздарды сатып алып, қайтып
сатып пайдалы ... ... ... ... етіп ... ... қаржы менеджментінің объектілері мыналар болып
табылады: ... және ... ... ... ... ... ... ақпарат, зияткерлік (интеллектуалдық) қызметтің нәтижелері,
материалдық емес итіліктер.
Қаржы ... ...... ... ... мен ... ... анықтайтын мақсаттарды іске асыру
жөніндеті ... ... ... ... белсенділікті, еңбек
өнімділіті мен сапасын ынталандыру процесінде көрінеді.
Шаруашьшық жүргізуші субъектілердің қаржы бөлімдері (службалары)
кредит және есеп ... ... ... ... және ... жаңа ... ... отырып, оперативті
қаржылық жоспарлауды, қаржы ресурстарымен оңтайландыруды жүзеге асырады.
Шаруашылық серіктестіктерінде ... ... ... ... ... ортавдар — олардың ... ... ... ... ... ... қоғамдарда — акционерлердің
жалпы жиналысы үйлестіріп отырады. Атқарушы ортан — ... ... ды ... ... ... қаржыны басқару жөніндеті лауазымды
адамдардың қүрамына мыналарды қосады: қаржы ... ... ол ... ... ... белімшесіне
— қаржы бөліміне, топқа, секторға жетекшілік ... ... ... жеке ... ... жүргізуші субъектісінің
қаржылық қызметінің бағыттары жөніндеті қаржы менеджерлері жүмыс істейді.
Қаржы бөлімінің ... ... ... ... оперативтікқаржылық жүмыстың бағыттарына нетізделеді.
Қаржы өтім бөлімдері бюджетпен, банктермен, жоғарғы ұйымдармен есеп айырысу
жөніндеті, кассалық сияқты топтарға белінеді.
Шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... табылады:
• табысты немесе ... ... ... іздестіру және
рентабелділікті арттыру;
• ендіріс, күрделі қаржылар, жаңа техниканы ендіру және ... ... ... ... қаржы ресурстарымен қамтамасыз ету;
2. Мемлекеттің қаржысын басқару
Қаржыны басқару стратетиялық, яғни қаржыны жалпы басқару ... ... ... ... Стратетиялык, басқару қаржы
ресурстарын ... ... ... ... ... ... ... іске асыруға арналған қаржы ресурстарының ауқымын белтілеуде
көрінеді. Оны дәстүр ... ... ... және ... ... — Президент аппараты, ... ... ... ... және ... ... министрліті жүзеге асырады.
Қазақстан Республикасы Президентіне көп жағдайда ... ... ... басқаруға үлкен өкілеттік берілтен:
• республикалық бюджетті әзірлеу және оның атқарылуы туралы есеп ... ... ... ... ... құрады, ол туралы қағвданы бекітеді,
оның қүрамын айқыңдайды;
• Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... шешім қабылдайды және оны әзірлеу тәртібін айқындайды;
• мемлекеттеті жағдай мен ... ішкі және ... ... ... туралы Қазақстан халқына жыл сайынғы жолдауда аддағы
жылға арналған Қазақстан Республикасының қаржыкредит және бюджет
саясатының ... ... ... Қазақстан Республикасының Үлттық қорын басқаружөніндеті кеңес құрады
және ол туралы қағиданы бекітеді; Үлттық ... ... ... ... ... ... ... оны пайдаланудың
келемі мен бағыттары жөнінде шешімдер қабылдайды. Ұлттық ... және ... ... ... ... ... Республикасындағы төтенше немесе соғыс жағдайларында тиісті
қаржы жылының бірінші тоқсанына арналған республикалық қаржы жоспарын
бекітеді және Қазақстан Республикасының ... ... өзте ... ... ... жалпы басқару Қазақстан Республикасының заң шығару қызметін
жүзеге асыратын елдің ең ... ... ...... ... ... отырысында Парламент Үкімет пен Республикалық
бюджеттің атқарылуын ... ... есеп ... ... ... туралы есептерін бекітеді, республикалық ... ... ... ... мен ... ... ... мен алымдарды белтілейді және оларды алып тастайды,
мемлекеттік қарыздар мен ... ... және өзте де ... ... мәселелерді шешеді.
3. Қаржылық бақылаудың мәні мен маңызы
Каржылык. бақылау қаржы жүйесінің барлык буындарының ... бөлу және ... ... нетізділітін тексеруте бағытталған
айрыкшалық қызмет.
Қаржылық бақылау каржыны ... ... ... ... ... каржьшық жоспарлау, каржыны оперативті баскару сиякты басқа
элементтерімен тығыз байланысты және бір ... ... ... бақылаудың болуы экономикалық катетория ретіндеті каржыға
бақылау функциясының тән болуымен объективті түрде ... ... ... қаржы бөлудің калыптасып отырған үйлесімі, қорлардың ара
салмағы, оларды калыптастырудың ... ... ... ... ... ... функциясы материалдык итіліктерді өндіру,
айырбастау, бөлу және тұтыну процесіне ... ең ... ... тарапынан
ықпал жасауға мүмкіндік береді. Бірак Бұл ... тек ... ғана ... ... ... ... бір ... бақылаудың айрықаіа ортандарын кұрғанда; оларды ... ... бұл ... ... ... ... бақылау функциясы каржыны бақылаудың құралы ретінде пайдалану
үшін объективті жағдай ... ал оны ... ... колдану қоғамдык,
өндірісте қаржының ісәрекет ету ... ... ... Етер ... ... қатынастарды, яғни өндірістік қатынастардың бір
бөлітін білдірсе, қаржыны баскару элементтерінің бірі ... ... ... ... болып табылады. Практикада қаржының бақылау
функциясы қаржьшық бақылау нысанында жүзеге асырылады, бірақ бұл үғымдарды
бірдей ... ... ...... ішкі касиеті, ал каржыльщ бакылау қаржыға тән
объективті мазмұн ... ... ... ... ... ... ... каржы саясатын, ... ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Қаржылық бақылаудың көметімен қаржы ... ... ... ... ... ... жағынан,
қаржылык бакьілаудың нөтижеліті каржьыык жоспарлауда, оперативті баскаруда
пайдаланьшады.
Қаржьшык бақылаудың өзтешіліті — оның ақша ... ... ... ... ... ... заңдар талабының
сақталуы; жалпы қоғамдық өнім мен үлттық табыстың қүнын бөлу және кайта
бөлу ... ... ... жасау және оның ... ... ... ... ... ... коғамдық ұйымдар мен қорлардың, баска заңи тұлғалардың еңбек,
материал және қаржы ресурстарының каржылық жайкүйі және ... ... ... ... ... ... салықтық бақылауды да
кіріктіреді.
Қаржылық бақылаудың ... ... ... ... түрлерімен:
әкімшілік, күкықтык, әлеуметтік, техникалык, саяси бакылауменжш тура келуі
мүмкін. Шаруашылык, ұйымдардың ... жағы ... ... ... ... ... бақылауды шаруашылық бақылаудан бөліп алу
қиынға түседі ал кейде мүмкін болмайды, өйткені ... ... ... ... ... процестері камтып көрсетіледі. Каржылык
бақылаудың функциялары:
• қаражаттардың жүмсалуын тексеру (шығыстардың ... ... және ... ... ... ... ... барлық буындары бойынша мемлекеттік ... ... ... мен ... ... есеп және ... ... сақталуын тексеру
Бақылауды жүзеге асырудың нетізті катидаттары мыналар болып табылады:
бакылаудың реттвліліті, ... ... ... превентивтіліті, яғни оның алдын алу сипаты;
• әрекеттілік, нақтылық, жариялылық — Бұларға бақылау ... ... ... ... ... істі ... ... үсыныстар ентізтенде ғана жетуте болады;
• бақыладудың ... ... ... ... ... қызметкерлерінің тәуелсіздіті.
Каржылык, тәртіп — бұл белтілентен үйғарымдардың және мемлекеттің,
оның шаруашылық жүргізуші субъектілерінің ақша ... ... ... ... ... айқын сақтау.
Қаржьілық бақылаудың міндеттерін, олардың түрлерін, ... ... ... мен ... бақылауды жүзеге асырудың
деңтейіне ... ... жөн, яғни ол ... ... ... ... ... бұл бүкіл мемлекет аукымында
қаржыны ұйымдастыру мен оның ... ... ... Оның ... болып табылады:
• ақшалай қаражаттардың орталыктандырылаған қорларын калыптастырып,
тиімді пайдалану процесін камтамасыз ету;
• қаржы қатынастарын іске ... ... ... ... ... ... қажеттіліктеріне нысандар мен әдістердің сай
келуін бақылау; каржы ресурстарын неғүрлым тиімді ... ... ... ... ... ... ... оптималды түрде
және саралай отырып канағаттандыру, азаматтардың әлеуметтікмәдени
сферасының қызметтеріне детен қажеттіліктерін барынша ... ... ... мен ... ... ... ал Бұл деңтейде
мемлекеттік каржылар бақылаудың объектісі болып көрінеді.
Жиынтық каржы ... ... ... ... ... аткарылуы туралы есептер баісьшаудың предметі болып табылады. Әр
түрлі қаржылык көрсеткіштер және ... ... және ... ... керсеткіштері талданады, жинақтап ... ... ... ... ... ... мен ... жетілдіру
жөнінде ұсыныстар жасалады.
Биліктің заң шығарушы ортандары мен басқарудың мемелкеттік ортандары
бұл деңтейде бақылау субъвктілері ... ... ... ...... барлық нысанындағы
шаруашьшық жүргізуші субъектілер деңтейіндеті ... ... ... ... ... ... ... жүртен заңдардың сакталуын
кэмтамасыз ету;
2.шаруашылык жүргізуші ... ... ... ... дер ... мен ... қамтамасыз ету;
3. қаржы ресуртстары өсуінің ішкі өндірістік резервтерін табу;
4.ресурстардың барлық ... ... ... ... ... жүргізуте, есептеме жасауға және баскаларға жәрдемдесу.
Шаруашылық жүргізуші субъектілердің каржышаруашылык, қызметі бұл деңтейде
бакьілаудың объектісі, ал ... ... ... ... ... ... және ... оның предметі болып табылады.
Каржылык бақылауды кәсіпорындардың экономикалық ... оның ... ... ... Бұл ... ... ... ұйымдар да
тартылады.
4. Каржылық бақылаудың сыныптамасы
Қаржылық бақылаудың ... ... ... іскимылдарын журтізудің уакытына, бақылауды жүргізудің тәсілдеріне
(әдістеріне) ... Осы ... ... ... бақылау үш бағыт
бойынша: түрлері, нысандары, оны жүзеге асырудың ... ... ... ... каржылык бақылау жүйесі оны жүзеге
асыратын субъектілерте (бақылауды жүзеге асыратын ... ... ... ... қоғамдық және аудиторлық бақылау болып
ажыратылады.
Мемлекеттік каржылық ... ... және ... — мемлекеттік
каржылык, бакылау объектілерінің республикалық және жертілікті бюджеттердің
аткарылуы, олардың ... ... ... алу мен ... ... аткарылуын бағалау, мемлекеттің транттарын, активтерін, мемлекет
кепілдік бертен карыздарды мемлекеттік ... ... ... ... ... ... түсетін өз иелітінде калатын ақшаны
пайдалану бөлітіндеті қызметінің ... ... ... ... ... бақылау объектілері — Қазакстан Республикасының
Үкіметі, жертілікті аткарушы ортандар, ... ... ... ... ... ... ... ортандар, республикалық және жертілікті
бюджеттерден каржыландырылатын мемлекеттік мекемелер, олардың ведомстволық
бағыныстағы ұйымдары, бюджет қаражаттарын ... ... ... ... ... бертен қарыздарды пайдаланатын жеке жөне заңи
тұлғалар.
Мемлекеттік қаржылық бақылау ортандары — ... ... ... жөніндеті есеп комитеті және ішкі бақылау жөніндеті
орталық уәкілеті ортан.
Мемлекеттік каржылық ... ... ... ... ... ...... қаржылык бақылау объектісі
қызметінің Қазақстан Республикасы зандарының талаптарына ... ... ... — мемлекеттік қаржылық бакылау объектісінің
қаржылық есептемені жасауының және ... ... ... ... бақылау.
Тиімділікті бақылау — мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... мемлекет активтерін,
мемлекет кепілдік бертен карыздарды, мемлекеттік мекемелердің тауарларды
(жұмыстарды, ... ... ... түскен ақшаны
үнемділікпен, нәтижелікпен және өнімділікпен пайдалануын ... ... ... ... ... түрлерде жүзеге асырылады:
• кешенді бакылау — мемлекеттік каржылық ... ... ... ... жаппай әдіспен тексе такырыптык ... ... ... бақылау объектісінің нақты кезеңдеті ... ... ... ... ... тексеру және бағалау;
• үстеме бақылау — мемлекеттік ... ... ... ... алу ... ... үшінші тұлғаларды бақылау, ол
операциялардың ... ... ... өзара байланысты
қүжаттарды салыстырып қарауды білдіреді. Үстеме бақылау тек ... ... ... ... ... өзара катынастар
мәселелері бойынша және ... ... ... ... ... ... жүргізу құпиялылық режімін қамтамасыз
ету ескеріле отырып, тәуелсіздік, объективтілік, анықтык, ... ... ... ... ... сақталып жүзет
Мемлекеттік қаржылық бакылауға койьшатын бірыңғай талаптар ... ... ... ... қаржылық бақылау стандарттарын мемлекеттік қаржылык
бакылау ... ... ... ... ішкі ... олардың қызметкерлері мен мүшелері орындауға міндетті.
Бақылау нәтижелері бойынша мынадай ... ... ...... ... атқарылуын бакылау жөніндеті есеп
комитетінің және ... ... ... ... ... ... ... бюджеттің аткарылуын бақылау жөніндеті есеп комитетінің
қаулысы — ... ... ... жөніндеті есеп
комитетініңотырысында алкалы ... ... және оның ... ... барлык актілерінің қолданылуын растайтын кұжат.
Республикалык бюджеттіңатқарылуын бақылау ... есеп ... ол ... ... ... ортандар, ұйымдар мен ... ... ... мәслихаттың тексеру комиссиясының қаулысы — белтілентен тәртіппен
қабылданған және тиісті ... ... ... барлык,
атқарушы ортавдар мен тиісті жертілікті бюджеттер қаражаттарын пайдаланатын
немесе жертілікті бюджеттер қаражаттарын ... ... ... ... ... орындауға міндетті құжат;
4 ұсыным — Республикалық ... ... ... ... ... мемлекеттік ортандарға, ұйымдар мен ... ... жою ... сондайақ құкық қорғау ортандарына
Қазақстан Республикасының зандарында ... ... ... ... ... ... ... — ішкі бақылау жөніндеті орталық уәкілетті ортанның басшысы өз
құзыры шетіңце қабылдаған және бүзушылыктар мен ... ... ... ортандар мен басқа да ұйымдардың лауазымды адамдарына
міндетті түрде орындау ұшін жіберілтен белтілентен ... ... ... ...... ... ... ортандары, мәслихаттардың
тексеру комиссиялары, ішкі бақылау службалары ... ... ... ... жүргізу туралы есеп — белтілі бір уақыт кезеңі ... ... ... ... ... ... кұжат.
Сыртқы бакылауды:
1 республикалык деңтейде — ... ... ... бақылау
жөніндеті есеп комитеті;
2 жертілікті деңтейде мөслихаттардың ... ... ... ... ... атқарылуын бақылау жөніндеті есеп комитеті
Қазақстан Республикасының Президентіне тікелей бағынатын және ... ... ... ... жоғарғы ортаны болып табылады.
Республикалық бюджеттің аткарылуын бақылау жөніндеті есеп ... ... ... ... ... бекітеді.
Мемлекеттік каржылық бақылау жалпымемлекеттік және ведомстволык,
бақылау аркылы жүзеге ... ... ... ... ... мен
меншік нысанына қарамастан бақылаудың кез келтен объектісіне қолданьшады.
Бақылаудың бұл түрін ... ... пен ... ... жүргізеді.
Мемлекеттік каржылар жүйесінде бақылау салықтық, бюджеттік бакылау,
сақтық және банктік қацағалау, кедеңдік ... және т.б. ... ... ... заңнамасының аткарылуы, бюджетке салық және
басқа телемдердің, жинақтаушы зейнетакы қорларына ... ... ... және дер ... ... ... ... Салыктық
бақылаумен меншік нысандарына қарамастан, барлық шаруашылык, жүргізуші
субъектілер, сондайақ табыс табатын азаматтар қамтылған.
Барлык ... ... ... ... ... бюджеттің жобасын
және оның атқарылуы туралы есепті жыл сайын ... ... ... ... ... ортандардың жоспар бюджет және ... ... ... бақылау функцияларын орындайды, олар алдын ... ... ... ... мен оның ... туралы есепті кз Үкімет,
жертілікті әкімшіліктің аппараты оларға қарасты ортандардың ... ... ... қызметті ғана бағалап қоймайды, сонымен бірте
өздері де тікелей каржылык бақылауды жүзеге ... ... ... ... ... мен аткарылуын бақылап отырады, мемлекеттің
каржылық саясатын жүзеге асырады. Өздерінің өкілеттіктеріне қарай ... ... ... ... ортандар орындайды.
Ведомствольщ каржылық бакылау жеке министрліктің, ведомствоның
өкілдіктері ... ... ... ... ... ... қаржышаруашьшық қызметіне ... Оның ... ... ... ... ... ... материал
жене каржы ресурстарын үнемді ... ... ... ... ... ... бақылау тексеріс жұмысының
мәнжайын бакылау, ... ... және ... ... ... ... ішкішаруашылыктьщ бакылау яғни нактылы
шаруашылық жүргізуші субъектілерде (фирмаларда, компанияларда, ұйымдар мен
мекемелерде) жүзеге асырьшатын ... ... ... ... бұл
жағдайда қаржышаруашылық қызметінің қажетті шарты ретіндеті оның ... ... ... Бақылаудың бұл түрі ... ... ... ... ... ... тиімді пайдалануға
жауаптылығын арттыруға жәрдемдеседі, ысыраптарды, ... ... әр ... ... ... ... мақсаты есеп саясатын да коса ... ... ... ... ... баға ... оның
барлык құрылымдары жүзеге асырып келтен ішкі бакылаудың жұмысына баға беру
болып табылады. Таза ... ... ... өзте ішкі ... ... ... ... жасау, экономикалық диатностика,
маркетинттік ... ... ... ... және баскаларын
шешеді.
Нарыктық қатынастар жағдайында ішкішаруашылыктық бақылау оның ... ... ... ... барады: оның орнын ... ... есеп ... және ... ... ... ... ынталандырмалар басуы тиіс.
Шаруашьшық есеп, коммерциялык есеп әр түрлі ... ... ... ... ейткені жетістіктердеті қызметкердің, кәсіпкердің жеке
ынталылығы өзін өзі ... ... ... ... ... ... — бұл ... коғамдык ұйымдардың бақылауы.
Бақылаудың объектісі тексерушілер алдына қойылған нақтылы міндеттерте
байланысты болады.
Аудиторлық ...... тыс ... ... ... ... комиссиясы аттестаттаған "аудитор біліктілітінің берілуі" туралы
куөлік алған жеке ... да, ... ашык ... ... ... ... пен мемлекеттік кәсіпорынды қоспағанда, аудиторлық
қызметті жүзеге ... үшін кез ... ... ... ... ... аудиторлық ұйым да жүргізе алады.
Шетеддік аудиторлық ұйымдар Қазақстан Республикасында аудиторлык,
қызметті ... ... ...... ... құрған жағдайда ғана жүзеге асыра алады.
Бақылаудың мұндай нысандары бақылаушы ... ... ... алдын ала бақылау қорларын жасау, бөлу және ... ... ... ... жүргізіледі, сондықтан оның
қаржылық тәртіпті бұзуды алдын ала ескертуде зор маңызы бар. Бұл жағдайда
бекітуте және ... ... ... ... жүзеге асырудың нетізі болып
табылатын құжаттар — бюджеттердің, каржы жоспарлары мен ... ... және ... ... және т.б. ... каржылық бакылау қаржы жоспарларының аткарылу процесінде,
шаруашьшық каржы операцияларын ... ... ... ... мен ... ... ... нормалары мен нормативтерінің
сақталуын кадағалайды, қаражаттарды жіберу шығындарының орындалуына, бұрын
берілтен ресурстардың пайдаланылуына сай ... ... ... ... ... ... жасалу процесінде жүзеге асырылады.
Кейінті (келесі) каржыльщ бакылау — каржы операцияларын ... ... ... мен ... ... ... ... шаруашьшық
ортандардың ақада қаражаттарын пайдаланғаннан кейін және т.б.) жүргізілетін
бакылау және ... ала ... мен ... ... кезінде аныкталмаған
бұзушылыктарды ашуға жетелейді.
5. Аудиторлық бақылау (аудит)
Қаржылық бақылауды жетілдірудің аса маңызды бағыттарының ... ... ... ... — аудиторлык бақылауды дамыту болып
табылады, бұл мемлекеттік емес шаруашылық ортандар санының көбеюімен ... ... ... есеп ... қызметтің сан алуан түрлерінің
өсуімен байланысты болып отыр. ... ...... аудиторлык
фирма мен шаруашылық жүргізуші субъектілер иелерінің жасаскан келісімшарты
нетізінде қаржышаруашьшық қызметінің жайкұйін тексеру.
Нарықтық реформалардың терендей түсуі ... ... ... ... ... аудиторлық бақылаудың ... ... ... ... ... (каржылык) есебінің
дұрыстығын белтілеу, олардың ақпараттык жүйелерінің сенімділітін бағалау.
Аудиторлық жұмыста талдамалык. және экспорттық болжам ... ... ... ол ... ... ездерінің іскерлік саясатының тиімді
стратетиясы мен тактикасын жасауға мүмкіндік береді.
Аудиторлық палата коммерциялық ... ... ... ... және өзінөзі қаржыландыратын ұйым болып табылады.
Қаржы аудиты деп оған уәкілеттіті бар ұйымдар мен мамандардың каржы
есептемесіне ... және ... ... ... ... ... жүргізуші субъектілерте олардың тапсыруы ... ... ... ... жөніндеті және солардың ... ... ... ... ... ... ... бастауын Ұлыбританиядан алады, мүнда XIX
ғасырдың ортасында ... ... ... ... Ал 1862 ... ... ... туралы заң" шыкты. Францияда мүндай заң 1867 жылы,
АҚШта 1937 жылы жарияланды.
Тексеріс қызметі бірінші ... ... ... ... ықпал етудің сан алуан түрлерін қолдана отырып, шаруашылық
жүргізуші субъектілердің зандарды, ... ... ... ... ... тексеруші ұйым мен бакылаудың объектісі арасындағы
байланыстар деңтейлес, ... ... ... болса, тексеру
жүргізтенде сатылас, әкімшілік белтілеу ретінде болады;
Аудиторлық қызметті клиент немесе оның ... ... ... мұктаж болып отырған ортан төлейді. Тексерістерді жоғары
ортан немесе мемлекет төлейді;
Аудиторлық тексерудің тиімділітін клиент ... ... ... ... ... ... ара ... ретінде айкындайды.
Тексерістің тиімділітін тиісті бақылаушы ортан анықтайды;
аудиторлық тексерудің нөтижелері юіиентке арналған ... ... ... ... ... ... ... бойынша акт
жасалынады, онда орындалуы бакыланатын ұйымдық тұйіндер, жазалау, ... және ... ... алынған ақаарат пен аудит нәтижелерінің құпиялығын
Ісамтамасыз етуі тиіс, ... ... ... етуіне құкы бар.
Аудиторлар мен аудиторлық ұйымдардың жүргізетін қызметтері сан алуан.
Оны Казақстан Республикасындағы ... және ең ірі ... ... ... ... ... ... Аудиторлык, қызмет
көрсету, консалтинттік қызмет көрсету,бағалау және оны саралау, кедендік
кеңестер, каржышаруашьыык қызметін ... ... ... ... ... мен банкроттық рөсімдердеті кәсіби ... ...... ... ... ... емес тізбесі осындай.
"Казақстанаудит" компаниясының Астана ... және ... ... кұрылымдык бөлімдері бар. Компания ... ... ... ... ... ... қызметі бірінші кезекте мемлекеттің мүддесін қорғайды,
бұзушылыктарға ықпал ... сан ... ... ... ... шаруашылық
жүргізуші субъектілердің зандарды, нормативтік актілерді ... ... ... ... ұйым мен ... ... арасындағы
байланыстар деңтейлес, ерікті ... ... ... ... ... ... белтілеу ретінде болады;
аудиторлық қызметті клиент немесе оның келісімен аудиторлык ... ... ... ... ортан төлейді. Тексерістерді жоғары ортан немесе
мемлекет төлейді;
Аудиторлық тексерудің тиімділітін клиент аудитке жүмсалған ... ... ... ... ара ... ... айкындайды.
Тексерістің тиімділітін тиісті бақылаушы ортан анықтайды;
Аудиторлық тексерудің нөтижелері юіиентке арналған ... мен ... ... ... Тексерістің нәтижелері
бойынша акт жасалынады, онда орындалуы бакыланатын ұйымдық ... ... ... және ... ... алынған ақаарат пен аудит нәтижелерінің құпиялығын
Ісамтамасыз етуі тиіс, ... ... ... ... құкы ... мен аудиторлық ұйымдардың жүргізетін қызметтері сан алуан.
Оны Қазақстан Республикасындағы алғашқы және ең ірі ... ... ... ... ... ... ... қызмет
көрсету, консалтинттік қызмет көрсету,бағалау және оны саралау, кедендік
кеңестер, каржышаруашьыык ... ... ... ... кайта құрылымдау мен банкроттық рөсімдердеті кәсіби қызмет және
баскалары — компания көрсететін қызметтердің ... емес ... ... ... ... ... және республиканың барлық
облыстарында кұрылымдык бөлімдері бар. ... ... ... ... ... ... ... жатқызудың дұрыстығын тексеру және т.б.
Экономикалык талдау — бұл объектінің шаруашылыққаржы қызметіне баға беру;
қызметтің түрлі нәтижелерін ... және ... ... ... ... жолдары мен факторларьш нетіздеу.
Экономикалық талдауды шаруашьшык ортандардың өздері де, сонымен бірте
бақылаудың ... ... ... ... ... фирмалары да жүргізеді.
Тексерулер мен қарап шытуды бақылау ортандары шаруашылық жүргізуші
субъектілердің қаржышаруашыльщ ... ... бір ... ... ... орнында қаржылық қызметтің жеке жағымен (учаскесімен) танысу
жолымен бір ... ... ... ... ... тексерулер
нетізінен тақырыптык болып келеді.
Қаржылық бақылаудың ... ......... ... ... ... және өткен белтілі бір кезевдеті шаруашылык,
жүргізуші субъектілердің қаржышаруашылық қызметінің ... ... ... мүкият зерделеу, терең тексеру, оны неғұрлым толык қарап шығу.
Тексерісті әр ... ... ... ... бұл ... жоспары
бойынша да, сондайақ басқа құзырлы ортандар — жоғарғы, тертеу ортандарының
нұскауы бойынша да жүргізілуі мүмкін.
Тексеру объектісі ... ... ... толық (жаппай),
іріктемелі (ішінара) тексеріс болып ажыратылады. Ұйымдық ... ... ... және ... тыс, ... болуы мүмкін.
Кужаттык тексерісті жүргізтен кезде есептер, сметалар ғана емес, ... ... ... ақша ... (шоттар, телем тізімдемелері,
ордерлер, чектер, бағалы қағаздар) тексеріледі.
Нактьшы ... ... ғана ... сонымен бірте қолда бар
ақшаны, материалдык, күндылықтарды да тексереді.
Толык ... деп ... бір ... шаруашылык жүргізуші
субъектілерің бүкіл қызметін тексеруді айтады.
Іріктемелі тексеріс кезінде ... ... ... бір ... ... ... шығындарын, әр түрлі нысаналы
шығындар мен шығыстарды тексеру) бағытталады.
Экономикалык талдау — бұл объектінің шаруашылыққаржы ... ... ... ... ... анықтау және осының нетізінде
экономикалық жағдайды жақсартудың ... мен ... ... ... шаруашьшык ортандардың өздері де, сонымен бірте
бақылаудың сырткы ортандары ... ... ... фирмалары да жүргізеді.
Тексерулер мен қарап шытуды бақылау ортандары ... ... ... ... белтілі бір мәселелері бойынша
немесе жұмыс орнында қаржылық қызметтің жеке ... ... ... бір мәселе (тақырып) бойынша жүргізеді. Соңцықтан ... ... ... ... бақылаудың нетізті әдісі — тексеріс — кейінті (келесі)
бакылаудың кешенді ... және ... ... бір ... ... субъектілердің қаржышаруашылық қызметінің барлық жактары ... ... ... ... ... оны неғұрлым толык қарап шығу.
Тексерісті әр тұрлі ортандар жүргізеді. ... бұл ... ... да, ... ... ... ... — жоғарғы, тертеу ортандарының
нұскауы бойынша да жүргізілуі мүмкін.
Тексеру объектісі бойынша құжаттық нақтылы, ... ... ... ... ... ажыратылады. Ұйымдық белтісі бойынша
олар жоспарлы және жоспардан тыс, кешенді болуы мүмкін.
Кужаттык тексерісті жүргізтен кезде есептер, ... ғана ... ... әсіресе бастапқы ақша қүжаттары (шоттар, телем тізімдемелері,
ордерлер, чектер, бағалы қағаздар) тексеріледі.
Нақтыны ... ... ғана ... ... ... ... бар
ақшаны, материалдык, күндылықтарды да тексереді.
Толык тексеріс деп белтілі бір кезендеті шаруашылык ... ... ... ... ... ... ... бакылау каржышаруашылык қызметінің
әйтеуір бір жағына (мысалы, ... ... әр ... нысаналы
шығындар мен шығыстарды тексеру) бағытталады.
Такырыптың тексерістер бір үлтідеті бірнеше ... ... ... ... мен ... қаржышаруашылық
қызметінің жеке мәселелері бойынша жүргізіледі. Олар сонымен ... ... ... ... бір учаскелерінің мәнжайын
тексеруте және бұл мәселе ... ... ... ... оны ... ... жұмысты жаксарту жөнінде ұсыныстар әзірлеуте мүмкіндік
береді.
Тексерістердің тәсілдерт. материалдық ... ... ... ақша ... тексеру, тексерілетін объект
қызметінің жоспарлы, нормативтік және ... ... ... және ... тексерулер.
Аттык және ыңғайласпа текс Әрбір тексеріс пен тексеру ... ... ... олардың сапасы осыған байланысты болады. Бұл үшін
қажетті зандарды, қаулыларды, жарлыктарды оқып біліп, зерделейді; ... пен ... ... ... ... жоюдың
нәтежиелерімен танысады; акпарат ортандарының сын материалдарын, ... ... ... және ... ... ... тексеріс немесе тексерудің бағдарламасы, оның
нетізінде тексеріс пен тексерудің жүмыс жоспары жасалады.
Тексеріс немесе ... ... ... ... ... ... ... көрсету; тексерілетін объектінің жауапты
қызметкерлерімен ұйымдық кеңес өткізу; түтендеуді ... ... оның ... ... жеке ... ... ... алдын ала талдау; тікелей қүжаттық тексеріс немесе тексеру;
тексеріс ... ... ... ... ... акт немесе
анықтама жасау; ашылған кемшіліктердің жойылуын тексеру.
Тексеріс немесе тексеруді жүргізудің нәтежиеліті көбінесе ... ... ... ... Тексеріс актісі (аныктамасы) — ... ... ... бұзушьшыктың жай тізбесі емес, ... ... ... ... ... мақсаты, сәйкестіті туралы
дұрыс түйіндердің жинағы болып табылатын қүжат. Оның нетізінде ... жою ... ... ... ... жасалынады, кінәлі
адамдарға шара қолданылады.
Каржылық бақылауды ұйымдастыру.
Қаржылық бақылаудың тиімділіті көп ... оны ... ... ... ... ... мен ... етіп аныктаумен, каржылык бақылауды ... ... ... ... ... ... ... бакылауды мемлекеттік билік пен баскарудың
мына ортандары жүргізеді: Призиденттің аппараты, Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... әкімшілік ортаңдар. Бақылаудың бұл ... ... ... ... ... ... есеп ... де
жүргізеді.
Құқықтық мемлекет құрылысының тұжырымдамасын нетіздей отырып каржылык
бақылауы жүзеге асырудағы заңнамалык ортандардың рөлі ... ... ... ... ретіндеті Қазақстан ... ... жөне ... ... түрі ... ... бөлектеліп көрсетіледі. Бұл бакылаудың объектісі:
• мемлекеттік бюджеттің шығыстарын шамдандыратын кез келтен шараларды
бекіткен кездеті;
• бюджеттеті шығыстарды кэбылданған зандардың ... ... ... ... жасалуына тексеріс кезіндеті мемлекеттік шығыстар ... ... ... ... ... ... ... асырады:
• бюджет ресурстарының түсу көздеріне, оларды үкіметтің де, заңнамалық
ортанның да үнемді пайдалануына; ақаіа қаражаттарының ... ... ... ... ... ... кәсіпорындардың жүмыс
тиімділітіне, мемлекеттік меншікті ... ... ... ... ... ... қаражаттарының пайдалануына;
Парламенттің алдын ала бақылауының нетізті мақсаты осы ... ... және ... ... ... шығыстардың жалпы
тұтастығын аныктау болып табылады. Бюджеттің жасалуына тексеріс сметаларға
қамтылған цифралардың ... ... бір ... ... ... Сонымен бірте парламент ағымдағы бақылауды және Республикалық
бюджет туралы қабылданған заң бойынша қаражаттарды иеленушілердің есебін
тексертен ... ... ... ... бақылауды жүзеге асыруы тиіс. Бұл
орайда парламенттік ... ... ... ... ала ... ... ... Республикасының Парламентінде екі Палатада — Сенат пен Мәжілісте
арнаулы жүмыс ортандары ... ... жөне ... ... комитеттер
бар. Бұл ортандар заң жоба жүмыстарын, ... ... ... алдын ала карау және әзірлеу процесінде қаржыбюджет ... ... ... ... ... бакылау жүргізеді.
Қаржыбюджет мәселелері бойынша сараптамалық ... мен ... ... үшін палаталар тиісті инстанцияларға — министрліктерте,
ведомстволарға, сондайақ Республика үкіметіне жібереді.
Ел басының жарлыктарының, каульшарының және ... ... ... ... ... ... ... адамдардың
атқармағаны үшін жауапкершілітін күшейту мақсатында ... ... ... ... ... ... бар. Жалпы Президент аппараты
министрліктердің, ведомстволардың, жергілікті ... ... ... ... ... қызметін бақылауды жүзеге
асырады. Аппарат Президентке ... ... мен ... ... ... ... туралы хабарлап отырады, Президент актілерін
тиісті тәртіппен орындамаған ... ... ... ... тарту
жөнінде ұсыныстар жасайды; Президент актілерінің аткарылмауына немесе
тиісті тәртіппен атқарылмауына мүмкіндік тұғызатын ... ... және ... жою ... ... ... үшін Үкіметке,
әкімшілік басшыларына, мемлекеттік басқарудың басқа ортандарына табыс етіп
отырады. Өзінің функцияларын жүзеге ... ... ... ... мен лауазымды адамдарынан кажетті акапараттарды алуға
тиісті екілеттік берілтен.
Республикалық бюджеттің аткарылуын бақылау ... есеп ... ... ... ... бағынатын және есеп беретін
мемлекеттік каржылык бакылаудың жоғары ортаны болып табылады.
Республикалык ... ... ... ... ... есеп
комитетінің нетізті міндеттері мен функцияларына мыналар жатады:
... ... ... ... ... мен баска
нормативтік актілердің атқарылуына бақылау жасау;
• еншікті мемлекет ... ... жөне ... ... бюджеттің
аткарылуымен байланысты мәселелер бойынша мемлекет басшысының
тапсырмаларын орындау;
• мемлекеттік қаржылык бақылау ... ... ... мен оның ... ... ... қаржы есептемесі
мен тиімділітін бақылау;
• республикалык бюджеттік бағдарламалардың орындалуына және мемлекеттің
кажеттіліктерін каржьшандыруға ... ... ... ... тиімділітін бақылау;
• бюджеттік инвестицияларды бакылауды жүзеге асыру;
Қазақстан Республикасының Парламентіне қарауға ... ... ... ... ... және ... ... Үкіметіне бақылау сферасында ... ... ... ... ... индикативтік жоспарын,
экономиканың сфералары мен секторларының, салалардың, ... ... ... қызметтің маңызды бағыттарын жасап, карау
процесівдеалдын ала бақылауды жүзеге асырады. Көрсетілтен ... ... ... ... жүзеге асырылуының, сондайақ ауқымы,
мезтілдіті, аткарушылар бойынша ... ... ... ... ... Республика Үкіметі мемлекеттік бюджеттің жасалуы
мен атқарылуын бакылап отырады, мемлекеттің каржы саясатын ... ... ... ... ... ... ... атқарушы ортандар орындайды, олар нетізінен бюджеттерді, олардың
атқарылуы туралы есепті қарау және ... ... ... ... асырады.
Қаржы министрліті, оның Каржылык бакылау комитеті және аумақтық қаржы
ортандары әлеуметтік экономикалық сфераның каржы саласын тексереді. ... ... және ... ... сақталуын, кірістерді есептеудің
дұрыстығын, толымдылығын және дер кезділітін, мемлекеттің ... ... мен ... ... ... ... ... дұрыстығын бақылап отырады. Қаржылық бақылау комитетінің
маңызды функциясы бірлескен және шетелдік кэсіпорындарды, экспортимпорттық
операцияларды валюталық ... ... ... ... ... ... заңи ... кұқығындағы
Қазынашылық комитеті де орындайды. ... ... ... бірі ... ... ... аткарылуын ұйымдастыру,
жүзеге асыру жөне бақылау болып табылады.
Қаржы министрлітінің Салық комитеті, оның ... ... ... жөне бюджетке теленетін басқа міндетті төлемдердің,
өсімдер мен ... ... ... ... және дер кезінде
түсуіне салықтык тексерулерді жүзеге асырады.
Экономика мен қаржы ... ... ... ... сактауға
Қазақстан Республикасының экономикалық және жемкорлық қылмыстьшықпен күрес
жөніндеті атенттіті (каржы полициясы) де ... Ол ... ... ... ... ... ... ала тертеу және
анықтау, әкімшілік іс ... ... ... мен ... ... ... мен азаматтың құкықтарына, қоғам мен мемлекет мүдделеріне қылмыстык
және құқыққа ... өзте де қол ... ... алуға, оны аныктаға,
жолын кесуте, ашуға және тертеуте бағытталған құқық корғау қызметін жүзеге
асыратын арнаулы мемлекеттік ... ... ... ... ... ... нетізті міндеттері мыналар
болып табылады:
екілеттіті шетінде мемлекеттің экономикалық қауіпсіздітін, ... ... ... мен ... ... ... ... камтамасыз ету;
салықтарды төлеуден жалтарынуға байланысты ... ... ... ... өзте де ... мен ... ... аддын алу,
оларды аныктау, жолын кесу, ашу және тертеу;
экономика саласындағы сыбайлас жемқорлық пен қылмысқа қарсы ... ... ... ... және іске ... ... (каржы полициясы) ортандарының карауына жатқызылған мәселелер
бойынша халыкаралық ... ... ... ... ... аумақтық және мамандырылған
ортандары тиісті әкімшілікаумактық ... ... ... ... ... ... қауіпсіздікті камтамасыз ету мақсатында экономика және
қаржы қызметі сферасындағы қылмыстар мен кұкық бұзушылыктардың алдын ... ... ... ... ашу және тертеу жөніндеті басшылықты, сондайақ
зандарда көзделтен шектерде салааралық үйлестіруді және өзте де ... және ... ... ... ... асыратын Қазакстан
Республикасының орталык аткарушы ортаны уәкілетті ... ... ... ... өкілдікті ортандары (маслихаттар, депутаттардың
жиналыстары) қаржылық бақылауды бюджеттерді және олардың аткарылуы туралы
есепті карау және ... ... ... ... Яғни олар ... ... ала және кейінті нысандарда жүзеге асырады. Ағымдағы бақылау
бар ... ... ... ... болып саналмайды. Бақылаудың
нетізті әдісі тексерулер болып табылады. Бақылаудың ... ... ... корлары болады.
Қаржы ортандары жүргізетін бақылау барлык нысанда жүзеге асырылады және
де алдын ала және ... ... оның ... ... ... ... нетізті әдістері тексерулер және есептемені шоттық ... ... ... мамандары тексеріске ревизиялык
бритадалар құрамында тартылады.
Ведомствалық каржылык бақылауды республика министрліктері, ведомстволары,
жертілікті ортандардың баскармалары мен ... ... ... ... ... ... Ведомстволық қаржылық
бақылау алдын ала, ағымдағы және ... ... ... жүзеге
асырылады. Бақылаудың нетізті әдістері каржы жоспарларының жобаларын қарау,
тексерістер мен ... ... ... ... ... ақша
қаражаттарының ортлыктандырылмаған қорлары болады.
Ішкі шаруашылықтық бақылауды шаруашылық жүргізуші ... ... ... ... ... және т.с.с.)
жүргізеді. Бұл орайда бас (аға) бухталтер маңызды рөл ... ... ... ... оның ... ... ... және
қаржы қьізметі бақылаудың объектісі болып табылады. Әр ... ... ... ... ішкішаруашылыктық бақылауды
жүзеге асыру үшін бұл ... ... ...... ... ... Ірі шаруашылык бақылау каржылық бакылауға тән ... ... ... Оның нетізті өдістері тексерулер мен
тексерістер болып ... ... ... ... жеке меншік кәсіпорындары мен фирмаларда, биржаларда, банктерде
және т.б.) ішкі шаруашылықтык бақылаудың құрылтайшысы немесе ... ... оның ... ... ... ... ... каржылык бакылауды еріктілік және ақысыз нетізде топтар,
жекелетен түлғалар (мамандар) орындайды. Қоғамдық ... ... ... субъектілердеті, ведомстволардағы әкімшіліктің
қызметіне жүргізілетін кәсіподақ ұйымдарының ... ... ... қызметіндеті қаржылық бақылау нетізі бақылау болып саналмайды.
Әр түрлі қоғамдык ұйымдар (саяси партиялар, ... ... ... табиғатты қорғау, спорт, ... және ... ... ... ... ... ... өз
күштерімен жүргізеді, сондайак аудиторлык фирмаларды да ... ... ...... алу көздерін және жарғылык ... оның ... ... өту ... ... ... рөлі мен ... артпаса
ешқандай кемімейді. Қазақстан аумағында кеңестік дәуірде ... ... ... ... ... ... ... меншік жағдайында
мемлекет экономика мен қаржылық процестерте катаң, ... ... ... ... ... жүргізуші субъектісінің каржышаруашыльщ қызметі
мемлекеттік баскару ортандары мен коғамдық бақылау ортандары ... ... ... ... қос ... карамағында болды.
Баскарудың әкімшілік нысанынан нарықтық нысанына ету кезеңіндеті
қаржылық бақылау айтарлықтай әлсіреді. Халықтық ... ... ... ... іс ... қыскарды, мемлекеттік ортан тарапынан
болатын қаржылық ... ... ... ... ... ... қатынастар жағдайында экономикалық тұтқалар ... ... ... ... сенім біддірілді. Алайда мұңдай
көзкарас салық төлеуден бұлтарушылық нысанындағы экономикалық қымыстардың
өсуіне, мемлекеттік меншіктерді тетін беру немесе ... ... ... ... ... және ... адам ... барлық аясына, соның ішінде қаржы қызметіне
де тән нәрсе. Ол белтілі бір ... жету үшін ... ... ... ... тәсілдері мен әдістерінің жиынтығы.
Адамдардың саналы, мақсатты қызметі ретіндеті басқару экономикалық
заңдардың ... ... мен ... нетізделтен. Осы
зандардың талаптарын танып білуте сүйене отырып және ... ... мен ... ... ... мемлекеттік, шаруашылық жөне қоғамдық
ортандар арқылы қоғам қаржыны, бағаны, кредитті және тағы басқаларын қоса,
өндірістік ... ... ... ... ... басқару — Бұл қаржыны және шектесуші
экономикалық және ... ... ... ... және ... ... ... процесі және қаржы қатынастарының бүкіл жиынтығының
тиімді жүмыс істеуіне жетуді жөне мүның ... ... ... ... ... ету жөніндеті мемлекет (қаржы ортандары арқылы)
шараларының жиынтығы
• Қаржылык. бақылау ... ... ... буындарының ресурстарын
жасау, бөлу және оларды пайдаланудың нетізділітін тексеруте ... ... ... ... ... ... ... бірі. Ол
баскарудың каржьшық жоспарлау, каржыны оперативті баскару сиякты басқа
элементтерімен тығыз ... және бір ... ... ... бақылаудың болуы экономикалық катетория ретіндеті қаржыға
бақылау функциясының тән ... ... ... ... Бұл
функция арқылы қаржы бөлудің калыптасып отырған үйлесімі, ... ... ... калыптастырудың көздері, пайдаланылуы туралы ескертіп
отырады. Каржының ... ... ... ... ... бөлу және тұтыну процесіне коғам, ең алдымен мемлекет тарапынан
ықпал жасауға мүмкіндік береді. ... Бұл ... тек ... ғана ... қатысуымен, мынадай белтілі бір шарттардың
кезінде: бақылаудың айрықша ортандарын кұрғанда; оларды білікті мамандармен
толықтырғанда; бұл ... ... ... шындыкқа айналады.
Сөйтіп, бақылау функциясы каржыны бақылаудың құралы ретінде пайдалану
үшін объективті жағдай жасайды, ал оны саналы ... ... ... ... ... ету барысында жүзеге асырылады. Етер қаржы
экономикалық базистік ... яғни ... ... ... ... ... баскару элементтерінің бірі ретіндеті қаржылық
бақылау кондырмалық катетория болып табылады. Практикада қаржының ... ... ... ... ... ... ... бұл ұғымдарды
бірдей деуте болмайды.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
1. Балабанов И.Т., «Основы финансовото менеджмента», Москва – 1998
2. Демеуов Б., ... ... ... и пути ... ... – Финансы Казахстана, 2004, №4
3. Джумательдиева Т.А., «Конкуренция: теория и механизмы развития», Алматы
– 2003
4. ... В.В., ... ... ...... ... А.М., ... фирмы», Москва – 2002
6. Колчина Н.В., Поляк Т.Б., «Финансы предприятий», Москва – 2003
7. Романовский М.В., ... Б.М., ... ... – 2002
8. Сәрсенбаев А., «Тұтыну тауарлары нарықтарындағы табыстық стратетиялық
факторлар», Қаржықаражат – Финансы ... 2004, ... ... В.А., ... и ... ...... Стоянова Е.С., «Финансовый менеджмент», Москва – 2003

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Коммерциялық шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысын ұйымдастырудың негіздері. Кәсіпорындар мен ұйымдардың қаржы қорлары8 бет
Шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысын басқару24 бет
Коммерциялық емес ұйымдар мен мекемелердің39 бет
Коммерциялық емес ұйымдар мен мекемелердің қаржысы28 бет
Коммерциялық негізде жұмыс істейтін шаруашылық жүргізуші субъектілер қаржысы30 бет
Коммерциялық негіздегі қызмет ететін кәсіпорынның қаржысы29 бет
Коммерциялық негіздерде жұмыс істейтін шаруашылық жүргізуші субъектілер қаржысы27 бет
Кәсіпорын капиталының құрылуы30 бет
Шаруашылық жүргізуші субъектілер қаржысы24 бет
Шаруашылық жүргізуші субъектілердің сыныптамасы24 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь