Шекті пайдалылық және жеке сұраныс

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

I ШЕКТІК ПАЙДАЛЫҚ МӘНІ ЖӘНЕ ТҮРЛЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ..4

1.1 Шекті пайдалалық теориясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...4
1.2 Кемімелі шектік пайдалылық қағидасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 6


ІІ НАРЫҚТАҒЫ ЖЕКЕ СҰРАНЫСТЫ ЗЕРТТЕУ ... ... ... ... ... ... ..14

2.1 Жеке сұраныстың қалыптасуы және оны зерттеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...10
2.2 Жеке сұранысты табыс және алмастыру әсерінде зерттеу ... ... ... ... ... ... .13
2.3 Жеке сұранысты талғамсыздық қисығы арқылы зерттеу ... ... ... ... ... ... ...15


Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...25
Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .26
Субъективті әрекет ететін тұтынушы нарықта ұнатымдылығымен артық көруiне сүйену және өзiнiң табысы мен бағаға сүйенуi арқылы анық айқын тұтыну жоспарын жасайды. Осы жоспарды iске асырса ол тұтынушы өзiнiң қажетiн ең жоғарғы деңгейде қанағаттандырады деп есептелiнедi.
Бiрақ шын мәнiнде тұтынушылардың табысына байланысты олардың бюджеттiк шектеу қисығы орын алып, тұтынушылардың таңдау деңгейi әр түрлi болып және ол ылғи да өзгерiп отырады. Яғни нарықта көптеген тұтынушылардың таңдауы әр түрлi болып келедi.
Тауардың пайдалылығы барма немесе жоқпа белгілі тұтынушы үшін егер пайдалығы болған жағдайда ол пайдалылықтың деңгейі қандай, ол игілік тұтынушының қажетін қаншалықты орындай алады деген сұрақ туындайды. Бұған жалпы жауап беру қиындықа соғады. Нарықтық жағдайда әрбір тұтынушы өзінше субьективті көзқараста болады. Мысалы, бір тұтынушыға қымбат әрі қажетті тауара келесі біреуіне қажеттігі аз болуы мүмкін немесе сол тауардың басқа тұтынушы үшін шекті пайдалығы аз болуы жағдайлары орын алады.
Жалпы айтқанда сұранысты қалыптастырушы тұтынушылардың іс әрекетіндегі шектi пайдалылық – тауардың қосымша бiрлiгiн тұтынған кездегi тұтынушыға әкелетiн қосымша пайдалылық бірлігін көрсетеді. Шекті пайдалылық өз кезегінде жеке сұранысты анықтаудың негізгі факторларының бірі болып табылады.
Нарықтық экономикада сұраныстың өзіндік орны ерекше және сұраныс негізінен тұтынушылардың мінез-құлығына байланысты субъективті бағытта болады.Сұраныс әрбір жекеленген тұтынушылардың қалауы мен сұранысына байланысты болады. Жалпы сұраныс осы аталған жеке сұраныстың негізінде қалыптасады. Сондықтан, сұранысты зерттегенде жеке тұтынушының мінез-құлығын ескере отырып, жеке сұранысты зерттеудің маңызы зор болып табылады. Ал жеке сұранысқа әсер ететін көптеген экономикалық факторлар бар. Жеке сұраныстың қалыптасуын, ондағы шекті пайдалылықтыі кему заңдылығы, тұтынушылар қалауы мен баға және табыс өзгерісіне әсері, тұтынушылық талғам концепциясы мен бюджеттік шектеу, жеке сұранысқа әсер етуші орын басу және табыс әсерлерін талдау менің мкроэкономикадан таңдаған «Шекті пайдалылық және жеке сұраныс» деп аталатын курстық жұмысты орындаудың өзектілігін көрсетеді.
1. Максимова В.Ф. Микроэкономика. / Учебник, - Москва.: “Соминтек”, 1996г. – 328 с.
2. Есипова В.Е. Цены и ценообразование. Учебник для вузов. – СПб:. “Питер”, 1999. – 464с.
3. Долан Э., Линдсей Д. Рынок: Микроэкономическая модель. – Санк-Петербург, 1992.
4. Емцов Р.Г., Лукин М.Ю. Микроэкономика. – Учебник МГУ.: 2-издание, ДИС, 1997.
5. Вэриан Х.Р. Микроэкономика. Промежуточный уровень. / Учебник для вузов. – М.: ЮНИТИ, 1997. – 767 с.
6. Макконелл К., Брю С. Экономикс. ІІ том., Москва, 1996.
7. Пиндайк Р., Рубинфельд Д. Микроэкономика. – М.: Экономика, Дело, 1992.
        
        Жоспар
Кіріспе
............................................................................
..........................................3
I ШЕКТІК ПАЙДАЛЫҚ МӘНІ ЖӘНЕ ТҮРЛЕРІ..............................4
1. ... ... ... ... ... ... ... НАРЫҚТАҒЫ ЖЕКЕ СҰРАНЫСТЫ ЗЕРТТЕУ ..........................14
2.1 Жеке ... ... және оны ... Жеке сұранысты табыс және алмастыру ... ... Жеке ... ... ... арқылы зерттеу
...........................15
Қорытынды
............................................................................
...............................25
Қолданылған ... ... ... ... ... ұнатымдылығымен артық
көруiне сүйену және өзiнiң табысы мен бағаға сүйенуi арқылы анық ... ... ... Осы ... iске ... ол ... ... ең жоғарғы деңгейде қанағаттандырады деп есептелiнедi.
Бiрақ шын мәнiнде ... ... ... ... ... ... орын алып, тұтынушылардың таңдау деңгейi әр түрлi болып және
ол ылғи да ... ... Яғни ... көптеген тұтынушылардың таңдауы әр
түрлi болып келедi.
Тауардың пайдалылығы барма немесе жоқпа белгілі ... үшін ... ... жағдайда ол пайдалылықтың деңгейі қандай, ол игілік
тұтынушының қажетін ... ... ... ... ... ... ... жауап беру қиындықа соғады. Нарықтық жағдайда әрбір тұтынушы өзінше
субьективті көзқараста болады. Мысалы, бір тұтынушыға ... әрі ... ... ... ... аз ... мүмкін немесе сол тауардың басқа
тұтынушы үшін шекті ... аз ... ... орын алады.
Жалпы айтқанда сұранысты қалыптастырушы тұтынушылардың іс әрекетіндегі
шектi пайдалылық – ... ... ... ... кездегi тұтынушыға
әкелетiн қосымша пайдалылық бірлігін көрсетеді. Шекті ... ... жеке ... ... ... ... бірі ... экономикада сұраныстың өзіндік орны ... және ... ... ... ... ... бағытта
болады.Сұраныс әрбір жекеленген ... ... мен ... ... ... ... осы аталған жеке сұраныстың ... ... ... ... жеке ... мінез-
құлығын ескере отырып, жеке сұранысты зерттеудің маңызы зор болып табылады.
Ал жеке ... әсер ... ... экономикалық факторлар бар. Жеке
сұраныстың ... ... ... пайдалылықтыі кему ... ... мен баға және ... өзгерісіне әсері, тұтынушылық талғам
концепциясы мен бюджеттік шектеу, жеке сұранысқа әсер етуші орын басу ... ... ... ... ... ... ... пайдалылық
және жеке сұраныс» деп аталатын курстық жұмысты орындаудың өзектілігін
көрсетеді.
Бұл ... ... мен ... авторлардың еңбектерін пайдаландым:
Долан Э., Емцов Р.Г., Пиндайк Р., ... В.Ф. және ... ... ... ... МӘНІ ЖӘНЕ ТҮРІ
1.1 Шекті пайдалылық теориясы
Шекті пайдалылық теориясын зерттегенде тұтынушылардың ... ... ... мен ... ... ... тауар тұтынушыға қаншалықты пайдалы ... ... ... қаншалықты қанағаттандыра алады. Тауар немесе ... ... ол ... ... ... дәрежесі болып
табылады. Егер тұтынушы А өзінің талғамы бойынша Х тауарын тұтынады . ... ... ... ... ... бір ... ... Х тауарының А тұтынушы үшін пайдалылығы бар. Егер тұтынушы Х тауарын
одан әрі ... ... онда ... жиыны жалпы пайдалылықты
береді. Мысалы, Х ... ... ... ... (20 ... деп ... жиынтық пайдалығы жалпы пайдалылық болады. Егер тұтынушы тағы
да бір кітап тұтынатын болса, онда ... ... ... 21-ге ... ... ... заңына сәйкес және тұтынушы мінезіне орай барлық
тұтынған тауарлар ... ... ... ... келмейді. Жалпы
пайдалылық ... ... ол ... ... ... негізінде. Бұл
дегеніміз келесі тұтынған туардың пайдалығы алғашқы ... ... ... ... ... /1, 78 /
Сөйтіп, тұтынушылар талғамы теориясындағы шектi пайдалылық – ... ... ... ... ... ... ... пайдалылық
бірлігі болып табылады.
Шекті пайдалық деңгейін тексеруге болама деген сұрақ туындайды. Бірақ
бұл ... екі ... ... ... болады:
Біріншісі, әрбір тауардың пайдалылық деңгейін сан ... ... ... ... ... ... ... олардың
құндылығын бағалау. Бұл кардиналистік ... ... К. ... А. Маршалл сияқты ұлы экономистер жатады. Құндылық ... ... ... ... ... ... ... әр
түрлі болып келеді. Бірінші баптың осыған байланысты кемшілігі бар. ... ... ... ... ... өлшеп табылмаған.
Сондықтан қоғамда бірінші бапты қолдамайтын екінші, ординалистік
(реттік) бапты тудырды. Оның ... ... ... ... және ... ... Аллен және Хикстi айтуға болады.
Ординалистік бапта игіліктердің пайдалылығын ... ... ... ... ... ... игіліктер жиынтығын бір-бірімен салыстырады.
Бүгінде нақты өмірде осы екі бапта ... іске асып ... ... сан ... ... ... ... гипотикалық
бірліктерге сүйенеді. Ол бірліктер «ютиль» деп аталады. Ютиль өз кезегінде
құндылықты көрсетеді. Оның белгілі бір ... ... ... 1 ... ... /1, ... ... қабілеті болған жағдайда әрбір адамның белгілі
игілікті пайдалану үшін ... ... ... ... сүйене
отырып, тұтынушы белгілі ақша жұмсап нақты ... ... алу ... ... ... мүмкіндігі қалыптасады. Әрбір игілік үшін
тұтынушының екі түрлі түсінігі бар.
... ... ... пайдалылық.
Жалпы пайдалылық дегеніміз тұтынған игіліктің барлық ... ... Оны ... формуламен анықтауға болады.
TUi = f(Qi) (1)
Мұндағы, і – игіліктің түрі;
Q - өнім;
f – ... ...... ... /2, 31/
Сонымен тұтынылған тауар уақыт бірлігі арасында жалпы пайдалылығының
қосындысы тең болады барлық тұтынылған жалпы ... ... ... Оны келесі формуладан көре алады.
TUЕ = Σ TUi ... TUЕ – ... ... атап ... тұтынушының тұтынатын игіліктерінің саны
көбейген сайын жалпы пайдалылық ... ... ол ... өсе ... Жалпы
пайдалылық келесі тұтынылған игіліктің шекті пайдалылығы шамасына өседі.
Тұтынушылардың іс-әрекетін зерттегенде олардың ... ... оған ... өнімді тұтынғанда әрбір келесі данасын тұтынған ... ... сол ... үшін ... кеми ... Мысалы, адам шөлдеп
тұрған кезде оның ... ... ... суы ол үшін ... және өте қажет
болып табылады. Ал ... және ... ... ішкенде судын жаңағы
адам үшін пайдалылығы азаяды. Тіпті ... ... ... сол игіліктің
мүлдем пайдалы болмауын немесе тұтынушы үшін зиян да ... ... ... адам ... тостағанды мүлдем ішкісі келмейді, тіпті оны
пайдалану ол адам үшін ... да ... ... мүмкін. /6, 35/
Сондықтан экономикалық зерттеулерде сұранысты қалыптастырушы
тұтынушылар іс-әрекетіне әсер ... ... ... ... ... ... маңызы жоғары болып табылатындығына көзіміз жетті.
Бұл экономикалық ілімдер ішінде кемімелі ... ... деп ... ... ... ... ... іс-әрекетінде шекті пайдалылықтың алатын орны зор. өз
кезегінде шекті пайдалылық теориясы ылғи да ... ... бет ... Бірақ
шекті пайдалылықтың кемуі заңы ... ... және ... тұтынушының
қалауы, сыртық әсерлердің әсері бойынша әр ... ... ... ... ... ... кемуі тауардың тұтыушы үшін маңыздылығына,
тауардың қызметі мен ... ... кему ... әр ... ... ыстық күндері судың екінші және үшінші мәрте тұтынуыда тұтынушыға
жоғары пайдалылық алып келуі мүмкін, бірақ бәрібір де ... ... ... үшін пайдалылығы кеми бастайды. /3, 109/
Осыдан келіп, мынадай тұжырым айтуға болады, тұтынушы үшін ... ... ... ... ... кему ... жүреді.
Тұтынушылардың шекті пайдалылығы кемуі теориясына сүйене отырып, келесідей
қорытынды алуға ... яғни ... ... ... өзінің рационалды
талғамына байланысты өзінің тұтыну ... ... ... ... және осы ... ... тырысады.
Тұтынушылардың сұранысын талдағанда аталған шекті пайдалылықтың кемуі
және оның баға деңгейіне ... ... ... зор ... ... ... тікелей жекелеген тұтынушылардың жағдайына, олардың қалауы
мен ұнатымдығына байланысты болғандықтан оны нақты зерттеп қорытынды шығару
өте қиын ... ... ... ... ... үшін тек екі тауар ғана
тұтынылады деп есептеу керек. Яғни, А тұтынушы Х және У ... ... деп ... ... Х ... ... Рх, ал У ... бағасы Ру.
Егер А тұтынушы В бюджетінің жағдайы жасы, ... ол Х және ... бір ... тұтына алады. А тұтынушының жалпы пайдалығы
U(x,y). А тұтынушы өзінің қалауын максималды түрде ... үшін ... ... ... ... яғни ... пайдалылығын қалай жоғарлатуы керек.
Бұл жағдай егер де теңдестікті қанағаттандырған кезде орын алады.
MUx/Px = MUy/Py ... ... егер ... ... ... екі ... да тен ... алады. Егер нарықта бір тауардың ... ... ... не болады.
Мысалы, Х тауарының бағасы Px’ төмендеді делік. Сонда теңдестік келесідей
сипатқа өзгереді. /1, ... > ... ... шығатын қорытынды, Х тауарына деген баға төмендеуінен
тұтынушы Х ... ... ... және Х ... У ... ... болып табылады. Осы жағдайда тұтынушының жалпы пайдалығы ... ... ... ... ... ... өсіру үшін Х тауарын ... ... ... да, оны ... ала бастайды. Бірақ шекті пайдалылық заңы
бойынша Х тауарының әрбір келесі тұтынылуы ол ... ... ... ... ... ... ... жағдайға келеді. Бұл нарықтың
заңдылығы. /1 81/
MUx’/Px’ = ... ... Х ... ... ... ... ... У
тауарына деген шекті пайдалықты өзгертпейді.
Сонымен, MU шекті пайдалылық жалпы Ui игіліктің жалпы ... ... ... ... ... ... ... пайдалылықты келесі
формуламен анықтайды: /5, 83/
MUi = TUi(Qi+1) – ... ... ... жеткен пайдалылықты келесі формуламен де анықтайды.
MUi = ∆TUi / ∆Qi (7)
Егер бір ... бір ... ... ... ... белгілі болған
жағдайда жалпы құндылық келесі формула арқылы анықталуы мүмкін.
TUi = f(Qi) = ∑ MUij ... ... ... ... былай жазуға болады:
MUij = f(Qij) ... j – ... ...... аты. /1, 81 ... ... ... игіліктің көлеміне байланысты емес, (көлем
жалпы пайдалылыққа әсер етеді) пайдаланған игілік ... ... ... ... ... ... мен ұнатымдылығы әр қалай
болғандықтан белгілі бір мерзім аралығында ... ... ... ... ... әр ... ... пайдалылық субъективті
сипат алады.
Кез-келген игіліктің тұтыну мөлшері шектелгендіктен (мысалы, әр ... бір адам 2 кг. ... ет ... ... ... ... графигі үздіксіз өсе бермейді. Ол бір кездері кері ... ... Бұл ... ... ... кему ... негізінде
қалыптасады. Оны келесі 1-ші суреттен көре алады. /3, 110/
TUi
18
16
14
12
10
8
6
4
2
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Q ... - ... ... ирегі
Нарықтағы сұранысты қалыптастырушы тұтынушылардың іс-әрекетін
зерттегенде олардың ... әсер ... ... ... ... сәйкес шекті пайдалылықтың ирегін келесі суреттегідей етіп
көрсетуге болады. /2, 35 ... ... -2 - ... пайдалылық ирегі
Демек, MU шекті пайдалылық ирегі жоғарыдан бастап төмен қарай кеми
береді, о-ге ... ... ... ... да ... пайдалылықтың кему заңын математикалық ... ... MU ... жеке ... деп ... ... Оны ... арқылы белгілеуге болады.
MU = ∂TU / ∂Q (10)
MU жалпы пайдалылық ирегінің белгілі нүктесіне ... ... ... ... ... ... тен. ... пайдалылық ирегі
бүгілген тұтынылған игіліктердің саны көбейген ... ... ... оңға ... ... ... ... ал содан қалыптасқан бұрыштардың
азаюына байланысты ... ... та ... /3, ... арқылы пайдалылықты белгілеу бабы шегіне ... ... ... аса ... ... ... және бұл заңдылық 1-ші Госсен заңы
деп аталады. Бұл заңның мәні екі ... ... ... ... ... бір ... ... келесі сол игілікті
тұтыну бөлігінің пайдалылығы кеми түседі;
2) қайтара игілікті тұтынғанда игіліктің тұтынған ... ... ... ... ... қарағанда құндылығы кеми
береді.
Сонымен қатар, MU шекті пайдалылық ирегі ... ... ... ... ... олардың өзара байланысы бар. Ол тұтынушының
белгілі қалыптасқан баға және ... ... ... ... ... үшін MU шекті пайдалылықтың бағаға қатынасы барлық ... ... ... болуы тиіс, сонымен қатар ақшаның, табыстың
шегіне жеткен пайдалылығы игіліктің шегіне жеткен пайдалылығымен тең ... Бұл ... ... ... көре ... /2, ... / Pa = MUb / Pb = ,..., = MUz / Pz = λ ... λ – ... ... ... ... ... пайдалығы.
ІІ НАРЫҚТАҒЫ ЖЕКЕ СҰРАНЫСТЫҢ ЗЕРТТЕУ
2.1 Жеке сұраныстың қалыптасуы және оны зерттеу
Нарықтың негізгі элементтері сұраныс пен ... ... ... ... ... ... орны ерекше және сұраныс негізінен
тұтынушылардың ... ... ... ... болады.
Сұраныс әрбір жекеленген тұтынушылардың қалауы мен сұранысына байланысты
болады.Нарықтағы ... ... осы ... жеке ... ... ... ... зерттегенде жеке тұтынушының мінез-
құлығын ескере отырып, жеке сұранысты ... ... зор ... ... ... ... белгілеу үшін жекелеген тауарларды ескере отырып,
жалпы сұранысты жеке сұраныс ... ... ... тұтынушылар сұранысын жалпы сұранысқа айналдырып,
бір графикте белгілеу келесі 3-ші суреттегідей сипат алады. /1, 74/
Р Р ... P2 ... Qb ... - Горизантальды қосындылау арқылы екі тұтынушыдан сұраныс қисығын
шығару
Сонымен нарықта Х тауарына деген сұранысты анықтау үшін, біз ... ... Х ... ... сұранымын зерттеуіміз керек.
Экономикалық зерттеу ілімінде тұтынушылардың жеке сұранысын ... ... бар. ... ... ... теориясы;
• Табыс және алмастыру әсерлері негізінде;
• Талғамсыздық қисығы концепциясы негізінде. /1, 74 ... ... ... ... ... ... қалауын ескере
отырып, ол жалпы сұранысты жоғарыдағы графиктегідей етіп бейнелеп береді.
Экономикалық зерттеуде жеке ... құру үшін біз баға ... ... ... ... ... Х және У тауарларының тек бiреуiнiң
ғана бағасы өзгеретiн болса, онда бiз әр түрлi бюджет ... ... әр ... ... ... ... ... Егер осы
теңдестiк жағдайын бейнелейтiн нүктелер ... ... ... онда ... ... ... ... талғамы қалай
өзгеретiнiн бейнелейтiн қисық аламыз. Бұл қисықты “баға-тұтыну” қисығы деп
атаймыз. Ол ... 4-шi ... ... /4, 138/
У
I/P2
Баға-тұтыну қисығы
Е1
E2
E3
I/P3 I/P2 ... X2 X1 ... -4 - Жеке ... ... ... ... ... арқылы жеке сұраныс қисығын салуға болады. Бұл
жағдайда тұтынушылардың ... мен ... ... ... Х ... ... ... болғанын көре алады. ... ... жеке ... ... ... жиынтықтау
жолымен табылады / 4, 138 /.
Бұл қисық әр ... ... жеке ... ... көлемiн көрсетедi.
Ал Х тауары үшiн тұтынушының сұраныс қисығы болып табылады. Сонымен ... мен ...... ... ... деп ... тауардың
бағасы өзгеруiне байланысты осы тауарды сатып алу көлемi қалай өзгеретiнiн
көрсетудiң екi түрлi әдiсi деп айта аламыз.
Тұтынушылық ... ... ... жеке ... ... әсер етеді:
• Тұтынушылардың қалауы;
• Тұтынушы табысы;
• Тұтынылатын тауардың бағасы;
• Сол туардың алмастырушысының және толықтырушысының бағасы. /4,138 /
2.2 Жеке сұранысты табыс және ... ... ... ... ... ... iс-әрекетiн табыс әсерi
және ауыстыру әсерi арқылы түсiндiруге ... ... ... ауыстырушысы тауарлары көп болса, онда бұл
тауарларға деген сұраныс икемдi болады, ал ауыстыратын тауарлары аз ... жоқ ... онда бұл ... деген сұраныс икемсiз немесе өте
икемсiз болады, яғни бұл фактор алмастыру немесе орнын басу ... ... ... ... аз ... алатын болсақ, ас тұзын бірнеше
кәсіпорын өндіреді. Егер бір кәсіпорын ... ас ... ... ... болса, онда дереу сол кәсіпорынның ас тұзына ... ... ... ... тұтынушылар басқа маркалы ас тұздарын ала
бастайды.
Орнын басу әсері ... ... ... ... ұстап тұру үшін тұтынушылардың табыстарын жүйеге түсіру шартында
баға өзгереді деп түсіндіреді. ... ... ... бір ... қисығында қала береді.
Қанағаттандыру деңгейі өзгермейді.
Табыс ... деп жаңа ... ... ... ... деңгейде
ұстап тұру үшін оның табысы түзетілмеген жағдайда тауар тұтынуының өзгеруі
аталады. Нарықта ... және ... басу ... бір ... ... осы екі әсерді түсіну үшін оларды бір графикте сызып көрсеткен
дұрыс.
Нарықта тауарға бағаның төмендеуі екі ... ... алып ... ... ... ... ... жоғарлайды. Ол ақшаның аз
мөлшеріне бұрыңғы сатып алып жүрген тауар көлемін ала алады. ... ... ... көп мөлшерін ала бастайды және ... ... ... тауарды сатып алуын кеміте бастайды. Бұл екі процесс
әдетте бір мезгілде орын алады. Бұл жағдайды келесі суреттен көрсек болады.
Мұнда екі ... ... ... және ... мысалға алынған.
Тұтынушының алғашқы бюджеттік сызығы RS болып табылады. Алғашындағы
тұтынушының ... ... А ... ... Мұндағы талғамсыздық
қисығы U1 болып отыр. Енді тамақ өнімдеріне деген бағаның төмендеуі жеке
сұранысқа қалай әсер ... ... ... ... баға төмендесе онда бюджет сызығы сағат тіліне
қарсы өзгеріп, RT бюджеттік сызығын қалыптастырады. ... ... ... ... В нүктесіне ауысады және U2 ... ... ... ... көретініміз тамақ өнімдеріне деген бағаның түсуі,
тұтынушылардың нақты табысын көтеріп, олардың тамақ ... ... ... F2 көлемге өседі. Тұтынушы басында ОF1 тауар көлемін тұтынса,
ал баға ... ... ОF2 ... ... ... ... F1 және
F2 аралығы тамақ өнімдері көлемін тұтынудың өскендігін көрсетеді. Ал киім-
кешектерге ... ... ... ... ... ... ... ОС2- ге дейін кемітеді.
Мұнда бағаның төмендеуінен алмастыру және табыс әсері орын ... ... ... ... ... ... яғни ... Бағаның төмендеуіне байланысты, ал тұтынушының шынайы табысы
өзгермеген жағдайда. Бұл әсер ... ... ... Жоғарыдағы графикте табыс әсері бюджет қисығының RT бюджеттік
сызығына өзгеруінен көре алады. Бұл ... ... С ... ... ОЕ өнім ... тұтынады. Мұнда, F1E қиындысы ауыстыру әсерін
береді.
Табыс әсері бастыпқы бюджеттік шектеу ... ... ... ... табыстың өсу әсерінен С тұтыну нүктесі RT бюджеттік
сызығы бойына ауысады, соның салдарынан тұтынушының ... ... ... ОF2 ... ... Табыс әсері талғамсыздық қисығының
бірінен екіншісіне өзгеруін көрсетеді. Бұл ... ... ... ... ал сапасыз тауарларға жарамсыз болып табылады немесе кері ... /5, ... A
C2 B
C U2
S U1 Т
0 F1 E F2 ... ... ... әсері
Жалпы әсер
Сурет-5 – Алмастыру және ... ... Жеке ... ... ... ... ... талғамы келесiдей анықталған гиотезалардан тұрады.
Мысалы:
1) Күнделiктi өмiрде ... ... ... бағамен және көп мөлшерде
алғысы келедi. Бiрақ, тауарларды сатып алу кезiнде тұтынушыға ең басты
кедергi болатын ...... ... ... баға ... ... кедергi болады да, ол өнiмдi көп алғысы келмейдi, ал ... баға оның ... алу ... ... Әр ... да ... ... алғашқы бiрлiгiнен көп қанағат алады.
Мысалы, сiздiң бiрiншi iскен стакан суыңыз сiзге өте әсер ... ... ... ... болмайды, үшiншiсi екiншiден де аз қанағат
әкеледi. Бұл ... ... ... ... азаю ... әсер ... ... тұтынушы тауардың әрбiр келесi бiрлiгiн
тек қана баға төмендеген жағдайда ғана ... ... ... ... ... және ... әсерi арқылы
түсiндiруге болады. Бұл екi фактор бола ... ендi оның ... ... ... көрейiк. /5, 116/
Тұтынушылардың сұранысына әсер ететiн негiзiнен бағалы және бағалы
емес факторлар бар. ... ... ... ... ... ... ал
олардың тұтыну мөлшерi белгiлi бiр деңгейде болады. Олар не ... ... ... ... ... ... ... тұтынушының табысы болып
табылады. Әрине, сондықтан олар өздерiнiң шектеулi табыстарын ... ... ... ... үшiн тауарлардың
пайдалылығын қарастырады.
Сонымен қатар, тауарға деген сұраныс көлемiне тұтынушылардың ... әсер ... Бұл ... ... ... келесiдей екi түрге
бөледi:
1) кәдiмгi тауарлар;
2) жоғары сапалы және ... ... ... ... ... ... табысы жоғарылаған кезде зерттелiп ... ... ... ... ... онда бұл тауарларды кәдiмгi тауарлар
деп атайды. ... ... ... ... ... ... ет өнiмдерiне
деген сұранысы өседi. Ал керiсiнше табыс өскен кезде тұтынушылардың ... ... ... ... ... тауарларға жатқызады. /1, 84/
Бiр тауардың екiншi тауарға қарағанда пайдалылырақ екендiгiн анықтау
үшiн ... ... ... ... мүмкiн емес. Ол тек салыстырмалы
ұғым. ... ... ... ... ... ... ... ол әр адамның психологиясына өмiр
сүру ерекшелiктерiне байланысты болады.
Жалпы жағдайда тауарлар құрамы берiлген болса, онда оның ... ... ... үшiн ... ... ... Ол ... Х,У
тауарлары үшiн былай жазылады:
U = U ( х, у ) (12)
Бұл функция тұтынушы Х,У ... ... қол ... ең ... ... пайдалылық функциясы тұрақты бiр санға тең болса, немесе:
U = U ( x, y) = C0 – ... ... ... ... ... 5-шi суретте
бейннеленгендей болады. Ол ... ... деп ... ... ... тауарлар құрымының жиынтығын көрсетедi.
Талғамсыздық қисықтарының жалпы қасиеттерi:
1. Талғамсыздық қисығы неғұрлым кординаттар осьiне алыс ... осы ... ... жатқан жиынтықтар тұтынушыға көп пайда
әкеледi. 6-шы суретте төмендегi шарттың дұрыс екендiгi көрiнедi: ... < U2

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 15 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Микроэкономика пәнін зерделеу186 бет
Тұтынушы мінез-құлқы теориясы18 бет
Қазақстан Республикасындағы шағын бизнестің рыноктық экономикада қызмет ету тенденциясы4 бет
Сұраныс пен ұсыныс жайлы мәлімет22 бет
"Сұраныс пен ұсыныс теориясының негіздері"4 бет
Microsoft Access-те кестелер және сұраныстармен жұмыc жасау11 бет
«Табыс - шығыс» тепе-теңдіктегі толық үлгі. Инвестициялық сұраныс және тауарлы нарықтағы бағалар теңдігі25 бет
«Фредгольм интеграл-дифференциалдық теңдеу үшін екі нүктелі шектік есепті шешудің жуық әдісі»47 бет
Аграрлық сектордағы пайдалылық көрсеткіштерін есептеудің теориялық негіздері41 бет
Айырбас бағамының режимі және жиынтық сұраныс3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь