1941-1991 кеңес мектебі мен педагогикасы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 2

1.1941.1970 жж. кеңес мектебі мен педагогикасы.

1.1 Ұлы Отан соғысы жылдарындағы мектеп және педагогика ... ... ... ... ... .4

1.2 Ұлы Отан соғысынан кейінгі жылдардағы мектеп және педагогика
(1946.1958 ж.ж.) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6

1.3 Жалпыға бірдей орта білім беруді жүзеге асыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9

2. 1980.1991 ж.ж. Кеңес мектебі мен педагогикасы.

2.1 Жалпы білім беретін және кәсіби мектеп реформасының негізгі
бағыттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .12

2.2 Білім берудің жаңа сипаты мен түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..15

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...18

Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .22
Кеңестік педагогика өзінің өмір сүрген алғашқы жылдарынан бастап жас өспірімдерді оқыту және тәрбиелеудің өзекті мәселелерін шешу ізденістерін жүргізді. Ғылыми-педагогикалық мекемелердің қызметінің басты қағидасы мұғалімдермен, мектептің практикалық жұмысымен тығыз байланыс болды. Жаңа педагогиканың теориялық қағидалары мен идеяларын насихаттауды байқау мақсатында үлгі-тәжірибе мектептері мен станцияларының жүйесі құрылды, олар ғылыми-педагогикалық қызметтің экпериментальдық базасы болды. 60-70 жылдары жүргізілген педагогикалық зерттеулер жүйесінде партияның “СССР педагогикалық ғылымдар академиясы қызметінің негізгі бағыттары туралы” қаулысында (1969) айқындалып берілген бірнеше басты бағыттар көрсетіліп берілді. Бұл жылдары әдіснамалық жалпытеориялық сипаттағы зерттеулер орындалды. (Ф.Ф.Королевтің және В.Е.Гмурманның ред.басқаруымен “Педагогиканың жалпы негіздері”, М.А.Даниловтың, Н.И.Болдыревтің “Дидактика негіздері”, А.И.Пискуновтің, Г.В.Воробьевтің ред.басқаруымен “Педагогикалық эксперименттің теориясы мен практикасы”, Б.П.Есиповтың ред.басқаруымен “Педагогикалық зерттеулердің әдістері”).
Ғылыми-техникалық және әлекметтік прогресс педагогика ғылымы дамуының негізі мен бағыттары анықталды, оның ұғымдық жүйесі реттелді.
Педагогиканың теориялық терең зерттеудің қажеттілігі олардың зерттелмегендігі көп жағдайда нақтылы теориялық-әдіснамалық зерттеулердің әлсіз әдіснамалық қаруланғандығына байланысты анықталады.
Оқыту мен тәрбиенің мазмұнын, әдістерін, түрлерін және тәсілдерін одан әрі жетілдірудің мәселелері педагогика ғылымында өзектілері.
Кеңес мектебінің тарихында оның дамуының әрбір кезеңі бағдарламалық-әдістемелік қайта құрумен органикалық ұштасады. Жалпыға бірдей орта білім беруге көшуді аяқтау мектепте білім берудің мазмұнын модернизациялаумен және оқу-тәрбие үрдісін одан әрі жетілдірумен бірлікте іске асты.
Педагогика ғылымының қайраткерлері мұғалімдермен ынтымақта мектепте оқу-тәрбие үрдісін қайта құруды негіздеді, практикалық тұрғыдан қамтамасыз етті. Оқытудың мазмұны және әдістері ғылыми-зерттеу институтының алдына ғылымның, техниканың және мәдениеттің қол жеткен даму деңгейіне сәйкес мектептегі білім берудің мазмұнын келтіру міндеті қойылды.
Дидактиканың жетістіктеріне негіздей отырып, ең алдымен дамыта оқытудың теориялық негіздеріне сүйене отырып, әдіскерлер 60-70 жж. мектеп бағдарламалары үшін оқу материалын іріктеу қағидасын талдады, оларды ғылыми-техникалық жетістіктермен және қоғамның қоғамдық-саяси өмірінің дамуымен сәйкестендіруге алып келді, ғылымдардың ғылыми-жаратылыстану және гуманитарлық арақатынасын орнатты, орта оқу орындарының әртүрлі типтерінде жалпы білімдік даярлықтың бірыңғай деңгейінің жалпы негіздерін анықтады.
1) Қазақ Ұлттық энцеклопедиясы
2) «Педагогика»- Дарын - Алматы -2004 ж.
3) «Педагогика»- Дарын - Алматы -1998 ж.
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
...........................................2
1.1941-1970 жж. кеңес мектебі мен педагогикасы.
1. Ұлы Отан ... ... ... ... Ұлы Отан ... ... ... мектеп және педагогика
(1946-1958
ж.ж.).......................................................................
..................6
1.3 Жалпыға ... орта ... ... жүзеге
асыру....................................9
2. 1980-1991 ж.ж. Кеңес мектебі мен педагогикасы.
2.1 Жалпы білім беретін және кәсіби мектеп ... ... ... ... жаңа ... ... ... ... өмір ... ... ... бастап жас
өспірімдерді оқыту және тәрбиелеудің өзекті мәселелерін шешу ізденістерін
жүргізді. Ғылыми-педагогикалық ... ... ... қағидасы
мұғалімдермен, мектептің практикалық жұмысымен тығыз байланыс болды. Жаңа
педагогиканың ... ... мен ... ... ... үлгі-тәжірибе мектептері мен станцияларының жүйесі құрылды, олар
ғылыми-педагогикалық қызметтің экпериментальдық базасы болды. 60-70 жылдары
жүргізілген ... ... ... ... “СССР
педагогикалық ғылымдар академиясы қызметінің негізгі бағыттары туралы”
қаулысында (1969) айқындалып ... ... ... ... ... Бұл ... әдіснамалық жалпытеориялық сипаттағы зерттеулер
орындалды. ... және ... ... жалпы негіздері”, М.А.Даниловтың, Н.И.Болдыревтің “Дидактика
негіздері”, А.И.Пискуновтің, Г.В.Воробьевтің ред.басқаруымен “Педагогикалық
эксперименттің теориясы мен практикасы”, Б.П.Есиповтың ... ... ... және ... ... ... ғылымы дамуының
негізі мен бағыттары анықталды, оның ұғымдық жүйесі реттелді.
Педагогиканың теориялық терең зерттеудің ... ... көп ... ... ... ... ... қаруланғандығына байланысты анықталады.
Оқыту мен тәрбиенің мазмұнын, әдістерін, түрлерін және ... ... ... ... ... ғылымында өзектілері.
Кеңес мектебінің тарихында оның дамуының әрбір кезеңі бағдарламалық-
әдістемелік қайта ... ... ... Жалпыға бірдей орта білім
беруге көшуді аяқтау ... ... ... ... модернизациялаумен
және оқу-тәрбие үрдісін одан әрі жетілдірумен бірлікте іске асты.
Педагогика ... ... ... ... мектепте
оқу-тәрбие үрдісін қайта құруды негіздеді, практикалық ... ... ... ... және әдістері ғылыми-зерттеу институтының ... ... және ... қол ... даму ... ... ... берудің мазмұнын келтіру міндеті қойылды.
Дидактиканың жетістіктеріне негіздей отырып, ең ... ... ... ... ... ... әдіскерлер 60-70 жж. мектеп
бағдарламалары үшін оқу ... ... ... талдады, оларды ғылыми-
техникалық жетістіктермен және қоғамның қоғамдық-саяси өмірінің дамуымен
сәйкестендіруге алып ... ... ... және
гуманитарлық арақатынасын орнатты, орта оқу ... ... ... ... даярлықтың бірыңғай деңгейінің жалпы негіздерін анықтады.
Оқытудың мазмұны мен әдістері мәселелерін іргелі және ... одан әрі ... үшін ... ... ... ... мәселелерді зерттеуге ерекше
үлес қосқан М.Н.Скаткинді, И.Д.Зверевті, ... ... ... ... ... ... және ... ғаымдарды ерекше атауға болады.
60-70-жылдары негізделген әдістерін түсінуге және ... ... ... ... ... мен әрекеттер
жүйесі белсенді талданылды (И.Я.Лернер, М.И.Махмутов, А.М.Матюшкин),
оқытудың жаңа ... ... ... ... әдістемесі
(С.Г.Шаповаленко) және оқыту әдістерінің тиімді ... ... ... зерттеу жұмысын қорытындылай келіп, бұл
жылдары оқытудың тәрбиелік қағидасы теориялық және практикалық ... ... ... ... ... кешенді қолдану идеясы дами түсті
(Б.Т.Лихачев, Г.Н.Филонов); тәрбие үрдісін тиімді басқару туралы ... ... ... ... мен түрткілер
теориясы мен әдістері (Л.Ю.Гордин, З.И.Равкин); адамгершілік ... одан әрі ... ... И.С.Марьенко, О.С.Богданова).
Еңбек тәрибесі және ... ... беру ... өте ... ... С.Я.Батышевтің, К.А.Ивановичтің, М.Н.Скаткиннің,
Д.А.Эпштейннің және басқа да ғалымдардың еңбектеріне ... ... ... ... ... мен ... ... ерекше тиімді жолдарын анықтады.
Оқу-тәрбие үрдісінің тиімділігін арттыру жас және педагогикалық
психологияның проблемаларын зерттеуге ... ... ... ... ... ... ... мен оқушының дамуының
арасындағы байланысы анықтады. Бұл ... ... ... ... ІҮ сыныптан бастап, ғылым негіздерінбір ... ... ... ете ... ... ... енгізілді.
Бұл жылдары оқыту мен тәрбиелеудің оздыру сипаты ... ... мән ... В.В.Давыдов пен Д.Б.Элькониннің жетекшілігімен
оқушылардың білімді ... ... ашып ... ... ... “Бастауыш оқытудың психологиясы” атты монография
(В.В.Давыдовтың, Д.Б.Элькониннің ... ... ... ... ... ... атты кітабы басылып шықты.
Педагогика ғылымдары академиясының толық ... ... ... ... ... ... жаңа мазмұны мен жаңа әдістемесін анықтау
мақсатында жан-жақты ... ... жж. ... ... мен педагогикасы.
1.1 Ұлы Отан соғысы жылдарындағы мектеп және педагогика.
Кеңес халқының фашистік Германияға қарсы соғысы ... ... ... ... ... жарайтын миллиондаған адамдарды бейбіт еңбектен
бөлді. Соғыстың ауыр зардабы еліміздегі халық ағарту ... ... ... әсер ... ... ... ... жоғары сынып оқушылары, мұғалімдер мен студенттер
Кеңес Армиясы қатарына, халық ... ... ... аттанды.
Мұғалімдер мен оқушылар, колхоз бен совхоздағы ауыл шаруашылық жұмыстарына,
металл сынықтарын, ... жию ... ... дәрігерлік
жәрдем беру, әскер жанұяларына қамқорлық ... ... ... ... жақын жерлердегі балалар тылға ... ... ол ... үшін ... ... жасалды. Мектеп-интернаттар
ұйымдастырылды. Немістер уақытша басып алған жерлерде ондаған мың мектептер
қиратылды және тоналды. Тек ғана РСФСР ... ... ... мыңдай, Украинада 20 мыңға жуық мектеп үйлерін қиратты. Онымен қатар
мектептерде мұғалімдер ... ... ... ... ... мен ... қолына
қару алып, өз Отанын қорғауға аттанды, олар ... ... ... ... да, тылда да ержүректік пен ұйымшылдықтың және
тәртіптің үлгісін көрсете білді.
Көптеген ... ... ... ... ... ерекше белгілі
болған краснодондық “Жас гвардияны” ерекше атауға болады, олар ... ... ... ... ... ... ... Ондаған мың мұғалімдер мен оқушылар ... ... ... бір ғана ... ... ... басқыншыларға
қарсы 7 мыңнан астам мұғалімдер мен 30 ... ... ... ... ... ... ... алған жерлерінде Украинаның,
Белоруссияның, ... ... және ... ... ... ... ... оқу бағдарламалары бойынша жұмыс істеуді
жалғастырды.
Соғыстың ... ... ... ... ... ретінде
Қазақстанға күнбе-күн дерлік балаларды тиеген эшелондар келіп жатты. Бұлар
майдан шебіндегі аудандардың балалары еді.
Соғыстың және ... ... ... ... ... ... мен тәрбие мекемелерінің дұрыс ... ... ... ... ... ... үйлерінің, оқулықтар мен оқу құралдарының
жетіспеуіне, мұғалімдердің жүктемелерінің ауырлығына байланысты туындаған
көптеген мәселелер шешіліп ... ... ... ... ... ... ... әскерге алынды. 1941 жылдың өзінде
Белоруссиядан 10 мың мүғалімдер, ... 7 ... ... ... ... алынды.
Соғыс астындағы аудандар мен тылдағы ... ... ... ... ... айналды.
Соғыс жылдарында ұйымдастыру бағытындағы көптеген кешенді шаралар
алынды: сабақтың ұзақтығы, 35-40 минутқа дейін, үзіліс 5 минут ... ... 3 ... оқыды.
Партия мен үкімет ата-аналарынан айырылған және еліміздің шығыс
аудандарына көшірілген жүздеген мың ... ... ... ... мен тәрбиелеуді қамтамасыз етуге ерекше көңіл бөлді.
1942 жылдың басында Халық ... ... ... ... ... ... қаулы қабылдады. Қаулы бойынша, облыстық атқару
комитетінің ерекше комиссиялар ... ол ... оқу ... және ... ... ... ... инспекторлар
лауазымы енгізілді. Балаларды қабылдау және балалар ... ... ... жеткіншектерді жұмысқа орналастыру шаралары іске
асырылды. Елімізде балаларды ... ... ... біржүйелі шешіліп
отырды. Батыс аудандардан 63 мың оқушылары бар. 600 ге ... ... ... ... ... ... ... жалпыға бірдей
оқытумен қамту үшін 1943 жылы жұмысшылар үшін кешкі-сменалық мектептер, ашу
туралы қаулы қабылданды, ал 1944 жылы ауыл ... ... ... ... ... ... Бұл ... мектептер кейіннен кең өріс алды.
1943 жылы желтоқсан айында Халық Комиссарлары Кеңесінің балаларды 7
жастан бастап, жалпыға бірдей міндетті оқытуды енгізу ... өте ... ... ... ... ... оқытуды іске асыру мақсатында
мектептерді мұғалімдермен қамтамасыз ету шаралары ... ... ... ... ... ... істеп жүрген мұғалімдер мектепке
қайтарылды, сырттай педагогикалық білім беру жүйесін дамыту ... ... ... ... ... курстар ұйымдастырылды.
Партия мен үкімет мұғалімдерді материалдық жағынан ... ... ... ... ... 1943 жылы мұғалімдердің жалақысын
арттыру туралы үкіметтің қаулысы қабылданды. Жоғары Кеңестің ... 1944 жылы 5 ... ... ... мен халыққа білім беру
ісінің басқа да ... ... ... және ... ... үшін ... мен ... марапатталды.
Соғыс жылдарында мектептің оқу-тәрбие жұмысының мазмұнына кейбір
өзгерістер енгізілді. Әртүрлі оқу ... ... ... ... курсында қазіргі әскери техника оқытылды; химия курсында
улы заттар және одан ... ... ... ... және карта”
тақырыбын оқыту кеңейтілді; онда карта бойынша және ... ... білу ... ... ... ... Шет тілі және орыс тілі
сабақтарында әскери терминология оқытылды; 1941-42 оқу ... ... және ... ... патриоттық тәрбиеге ерекше мән берілді. Тарих
сабағында біздің ... ... ... ... және оның ... қарсы күресіне ерекше көңіл бөлінді.
Соғыс жыларында тимуровшылар қозғалысы мен госпитальдерге қамқорлық
көмек беру ісі ... ... ... ... ... тәрбие жұмысын жақсарту мақсатында РСФСР
Халық Комиссарлар Кеңесі “Оқушыларға ... ... ... ... ... ұстаздарға, ата-аналарға қатысы туралы ... ... және ... тыс ... ... ... бекітіледі.
Мектептегі оқу жұмысының тиімділігін арттыру және ... ... үшін бес ... ... енгізудің үлкен мәні болды (қаңтар
1944 ж.( 1943 жылы ер ... мен қыз ... ... ... ... ... қабылданды, балаларды бөлек оқыту 1954 жылы қате шешім ... 1944 жылы ... ... Кеңесі “Мектептегі оқу жұмысының
сапасын жаңарту ... ... ... ... Ол ... орта ... ... алтын және күміс медальдармен марапаттау ... ... қиын ... ... ... ... саласында
ғылыми-зерттеу жұмысы бір сәт тоқтаған жоқ. Оқу-тәрбие ... ... ... ... ... оның ... ... берудің мазмұнын
жетілдіруге, патриоттық, еңбек және ... ... ... ... ... ... одан әрі ... және дамыту мақсатында
педагогика, психология және жекеленген пәндерді ... ... ... ... ... және ... отыру үшін 1943 жылдың қазан
айында ... ... ... ... ... ... құрылды, Педагогика ғылымдарының академиясы ... ... ... біріктіреді.
Сонымен, Ұлы Отан соғысы біздің ... ... ... ... сын болуымен қатар, кеңес мектебіне де ... Бұл ... ... ... Оған ... ... тәрбие алған
мыңдаған ұл-қыздарымыздың жанқиярлық өшпес ерлігі дәлел бола алады. ... ... ... 60 жылдан астам уаұыт өтсе де, біздің ... ... ... та, ... ... бет алып ... Ұлы Жеңіс халқымыздың
тарапында тағылымы мол елеулі оқиғалардың бірі болып табылады.
2. Ұлы Отан соғысынан кейінгі жылдардағы мектеп және педагогика
(1946-1958 ... ... ... жоқ. ... халқы көптен күткен жеңіс
жолында барлық қиыншылықтардан ... ... ... ... ... біздің түлек. Ұлы Отан соғысы майданында ерлікпен, жанқиярлықпен
күресіп, тылда ерен еңбектің үлгісін көрсете білді.
Соғыстан кейінгі жылдарда ... ... ... ... ... ... Ең алдымен, тез арада соғыстың зардаптарын жою, халық
шаруашылығы мен мәдениетімізді тез ... ... ... еліміздің
экономикалық және мәдени дамуын қамтамасыз ету. Отанымыздың ... ... әрі ... Бұл ... орындауда еліміздің зиялы кадрлары ерекше
роль атқарды.
Ұлы Отан соғысында жауды ... ... ... ... ... ... ... зиянын қайдан қалпына келтіруге ерекше өрлеу
жағдайында жігерлене кірісті.
1946-1950 ж.ж ... ... ... ... ... ... туралы соғыстан кейінгі бесжылдық жоспарда соғыс кезінде қираған
мектеп үйлерін тек ғана ... ... ... ... одан ... ... міндетті жетіжылдық оқытумен толық қамту үшін соған
сәйкес жағдайлар ... және орта ... ... ... ... 31,8 ... жеткізу көзделді.
Соғыс жылдарында қиратылған мектептерді қалпына ... және ... ... ... олар үшін ... ... ... қамқорлыққа алған өндірістік мекемелер белсене қатысты, ... ...... мен ... ... ... еңбекшілердің
өкілдері мұғалімдер, мектеп оқушылар кеңінен қатыстырылды.
Осындай шараларды іске асырудың нәтижесінде 1949 ж.жалпыға бірдей міндетті
жетіжылдық білім беруді ... ... ... үшін ... ... ... ХІХ ... халық шаруашылығын дамытудың 1951-1955 ... ... ... ... ... қойды: жалпыға бірдей
жетіжылдық білім беруден жалпыға бірдей орта ... ... ... ... ... ... облыстық, өлкелік және ... ... ... ... ... съез ... ... мектептер үшін мектеп үйлерінің құрылысын 70 пайызға арттыруды
белгіледі. Осының нәтижесінде бұл жылдары ... ... ... ... ... ... орта ... әсіресе ауыл мектептерінің
жүйесі өсті.
1955-56 оқу жылы ... ... ... орта ... ... ... астамы орналасты. 1959-1960 оқу жылы жалпы білім
беретін мектептерде 33361 мың, ал ... оқу ... – 46700 мың ... 1964 жылы ... жылдық мектепті 4 млн.адам бітірді, орта білім
беретін ... – 1 млн 400 мың адам ... ... 5 жылда 7 мыңнан
астам жаңа сегізжылдық мектептер ... ... ... ... ... іске асыруда ерекше жетістіктерге қарамастан, ауылдық ... де ... ... жасындағы балалар оқытумен қамтылмаған.
Ұлы Отан соғысына дейінгі қалыптасқан халыққа білім беру жүйесі,
оның ішінде жалпы білім беретін орта ... ... ... ... да ... елеулі өзгеріссіз сақталды.
Директивтік құжаттарда айтылғандай, мектептің жұмысында кейбір
өмірмен, тәжірибемен байланыс болмады, оқытудың ... ... ... ... ХІХ ... ... шешімдерінде жалпы білім беретін
политехникалық мектепті құрудың қажеттігін атап ... ... ... ХХ съезінде де күн тәртібіне ... бұл ... ... ... жж.арналған халық шаруашылығын дамытудың жоспарында
жалпы білім беретін мектепте политехникалық оқытуды одан әрі ... ... орта ... ... ... ... саны ... Егер де 1950-1951 оқу жылында ҮІІІ-Х сыныптарда 2 млн.адам оқыса,
1955-56 оқу жылында олардың саны 6 ... ... Орта ... ... байланысты пән мұғалімдерінің қажеттілігі артты. Егер де
1950-51 оқу ... ... саны 1330 мың ... ал 1958-59 оқу жылында
олар 1813 мың адамға жетті.
50-жылдардың екінші жартысында, ХХ ... ... оның ... оқу орындарының жаңа түрлері мектеп-интернаттар ашылды, оларға
негізінен жалғыз басты аналардың, еңбек және ... ... ... ... бала ... ... ... жоқардың балалары
қабылданды. Соғыстан кейінгі жылдарда мектептің өмірімен ... ... ... ... ... ... мән берілді. Мәселен, 1954-
55 оқу жылынан бастап, РСФСР мектептерінде оқу жоспарына төмендегі пәндер
енгізілді: І-ІҮ сыныптарда – ... ... ...... ... алаңдарындағы практикалық сабақтар, ҮІІІ-Х сыныптарда
машинатану, электротехника және ауыл шаруашылығынан ... ... ... ... ... ... да енгізілді.
Оқушыларды қоғамдық пайдалы еңбекке баулудың өте ... ... ... ... ... ... ... табылады. Алғашқы рет
осындай бригадалар 1955 ж. Ставрополь өлкесінде ұйымдасты, ал ... ... ... мен ... кең өріс ... аяғы мен 50-жылдардың бас кезінде педагогика ... ... ... ... ... ... мәселелерін
зерттеуге және практикалық іс-әрекетке оқушыларды даярлауға ерекше мән
берді. Бұл кезеңде ... ... мен ... ... мен
оқулықтар жарық көрді: Н.К.Гончаровтың “Педагогика негіздері” (1947),
И.А.Кайровтың ... ... мен ... ... оқулықтар (1948), И.Т.Огородников пен ... ... (1950), ... пен ... ... ... ... оқулығы (1950).
Партияның ХХ съезі (1956) педагогика ғылымының алдына көптеген жаңа
өзекті мәселелерді қойды және ... ... ... ... ... ... ... дамыту, мектептің өмірден алшақтығын
жоюдың қажеттігін атап ... ... ... ... академиясының және
педагогикалық институттардың педагогикалық кафедрасының ... ... ... ... ... ... орта ... және политехникалық білім беруді оқытуды ұйымдастыру және ... ... ... ... ғылыми негіздері, балалардың жас
және дара ерекшеліктерін ғылыми жаратылыстану және ... ... ... ... ... ... мазмұнын жетілдірудің
жолдарын теориялық және ... ... ... ... ... ... зерттелді:
білім берудің мазмұнының, ғылымның, техниканың және мәдениеттің ... ... ... жас ... ... мен білім беруге қойылатын
жаңа талаптар; оқушылардың ... ... ... жұмысының
бағдарламаларын құрудың қағидалары және т.б.
Педагог-теоретиктер 7-10 ... ... ... мектепте оқыту
үрдісінде жалпы дамуының мәселелері зерттелді.
Профессор Л.В.Занковтың басшылығымен “Оқыту және ... атты ... және ... зор мәселе бастап зерттеліне бастады, сонымен қатар
орыс тілі және арифметиканы оқыту мәселелері, алты жасар ... ... ... жазу ... ... ... ... жүргізілді.
Қарастырып отырылған кезеңде педагогика тарихынан зерттеу жұмыстары кеңінен
жүргізіле бастады. Оның нәтижесінде педагогикалық ... ... ... (1955) оқу ... ... көрді. Сонымен ... ... мен ... ... ғғ. ... (1954), ... және В.Я.Струминскийдің “Ресейдегі
бастауыш білім берудің ... ... (1949), ... ...... педагогикасының қалыптасу тарихынан” (1951),
Н.А.Константинов және Е.Н.Медынскийдің “РСФСР кеңес мектебі тарихының
очерктері” (1948) және ... ... орыс ... ... ... ... ... Л.Н.Толстойдың,
П.Ф.Лесгафтының еңбектері кеңестік тарихи-педагогика ғылымын байытты.
1.3 Жалпыға бірдей орта ... ... ... ... жылы 24 ... СССР Жоғарғы Кеңесі қабылдаған “Мектептің
өмірмен байланысын нығайту және ... ... ... ... одан әрі
дамыту туралы” заң жалпыға бірдей міндетті сегіз білім беруді енгізу туралы
шешім ... 1962 – 1963 оқу жылы ... ... ... ... мектептерге айналды. Халық ағарту органдары ... ... ... және ... ... ... біршама жұмыстар атқарды.
ХХІІ съезде қабылданған партия бағдарламасында бүкіл кеңес халқының
мәдени ... мен ... ... ... арттыру мақсатында жалпыға бірдей
орта білім берудің қажеттігін жариялады. Бұл талаптар 10 ... 1966 ... ... ... ... орта мектептің жұмысын одан әрі жақсарту
шаралары туралы”қаулысында көрініс ... Бұл ... ... ... ... үшін ... шараларды
белгіледі (мектеп құрылысы, оқу жабыдықтары, мектеп жиһаздарын және оқу
құралдарын ... ... ... мен ... жабдықтау және т.б.)
Бұл шешімдерді іске асыруда негізгі ... ... ... ... ... ... СССР ... ғылымдар академиясына
айналдыру және одақтық-республикалық министрлікті құру болды.
Бастауыш мектепте төртжылдықтан алынатын білімнің деңгейін түсірместен
үшжылдық бастауыш оқытуға көшу іске ... ... емес орта ... сегізжылдық жаппай міндетті оқытуға
айналды.
Сегізжылдық мектеп оқушыларды ... ... ... және
дағдының жан-жақты көлемімен қаруландыру және ... ... ... ... ету ... табысады. Ол шәкірттерді ... ... ... жалғастыруға даярлайды және сонымен қатар болашақ еңбек іс-
әрекетіне дайындық береді. ... ... ... ... ... ... алады, техника саласында кейбір мәліметтер алады,
қарапайым жалпы ... ... және ... ... ... ... ... бітіргендер төмендегі оқу орындарында
орта білімді жалғастыра ... ... ... ... ... орта ... (ІХ-Х сыныптар оның
ішінде кейбір пәндерді тереңдете оқытумен).
2) 3-4 жылдық оқу мерзімді техникумдарда олар ... ... ... және ... ... алып шығады.
3) кәсіби және жалпы білім беретін даярлықты ұштастыратын кәсіптік-
техникалық училищелерде
4) жұмысшы және ауыл жастары ... ... ... ... оқиды.
Ғылым мен техниканың дамуының өскелең деңгейі, ... ... ... мен ... ... ... ... қажеттілігі орта
мектептің ІХ-Х сыныптарында даралап оқытуды енгізу туралы мәселе қойылды.
Кейбір мектептерде жекеленген пәндерді тереңдетіп ... ... ... заң бойынша елімізде халыққа білім беру жүйесінің жалпы
білім беретін мектептің жаңа ... ... ... ... жалпы орта
білім алу үшін онбіржылдық мерзім енгізілді орта білім беру екі ... ... ... 7-ден 15-16 ... ... ... жалпы
білім беретін еңбек политехникалық мектепте толық емес орта білім алады.
Сегізжылдық мектептегі білім беру белгілі ... ... ... ... ... 15-16 ... бастап, жастар толық орта білім алады
және ... ... ... бір ғана ... ... ... ... білім алады:
а) жұмысшы және ауыл жастарының кешкі (кезекті) орта ... ... ... (3 ... оқу ... ... оқытумен орта жалпы білім беретін еңбек политехникалық
мектептерде. Онда сегізжылдық мектептерді бітіргендер 3 жыл ... ... ... мен ... даярлық алады.
б) техникумдарда және орта арнаулы оқу орындарында онда жалпы орта
және арнаулы орта білім ... ... заң ... одан әрі ... және ... ауылдық жерлерде ұзартылған күн мектептері мен ... ... ... беру ... ... ... ... фабрика-
зауыт оқыту мектептері, кәсіптік-техникалық мектептер, фабрика-зауыт
оқушыларының мектептері және басқа да кәсіптік оқу ... ... ... қалалық кәсіптік-техникалық училищелерге және ауылдық ... ... ... ... училищелер өз жұмысын
сегізжылдық мектептердің негізінде құрды.
Жалпыға бірдей орта білімді іске ... ... ... бірі: Қоғамның әрбір мүшесіне жалпы және кәсіптік орта
білім берумен қамтамасыз ету үшін ... ... ... мектептің негізгі
буыны білім беру жүйесінде ерекше орын алатын сегізжылдық ... ... ... ... алдына жеткіншектерді ғылым негіздері мен
берік қаруландыру, ... ... ... ... мен дағдыларын меңгеру,
көзқарасы мен ... ... ... ... ... анықтау және дамыту. Сонымен, барлық жастардың жалпы орта
және кәсіптік білім алу үшін ... ... ... ... ... нығайтуда 60 жылдары және 70
жылдардың басында алынған шаралар, атап айтқанда, ... ... ... ... ... ... қалушылықты болдырмау жағымды нәтижелер
берді. Жалпы орта ... ... көшу ... ... ... себебі оның түлектерін даярлаудың сапасына білім берудің ... ... ... ... ... ... ... 60-
жылдардың аяғы мен 70-жылдардың бас кезінде сегізжылдықты бітіргендердің
көбі өз білімдерін жалғастырғандығы өте ... ... ... ... ... ... ... түлектердің жалпы санының
орта мектептің ІХ сыныбына 2555,7 мың адам ... (60,2 ... ... ... оқу орындарына – 495 мың (11,7 ... орта ... ... – 99,5 мың (2,3 ... орта ... ... оқу ... – 552 мың (13 пайыз), сыртқы және кешкі
мектептердің, сырттай арнаулы оқу ... – 305,8 мың (7,2 ... ... орта ... беру ... ... білімнің мәртебесін
көтерді. Өзінің білімін жалғастыруға көптеген жастар ұмтылғандығын аңғару
қиын емес. Ленинград социологтарының 50 қала ... 5 мың ... жыл бойы өмір ... ... нәтижесінде орта мектепті бітіргеннен
кейін 5-6 жылда жұмысқа орналасқандардың көпшілігі ... және ... ... ... ... ... жалғастырғандығын дәлелдеді.
2. 1980-1991 ж.ж. Кеңес мектебі мен педагогикасы.
2.1 Жалпы білім беретін және ... ... ... ... бағыттары.
80-жылдардың бас кезінде жалпы алғанда халыққа білім берудің кеңестік
жүйесінің және оның ішінде жалпы білім беретін ... ... ... ... Партия “Жалпы білім беретін және кәсіби мектеп
реформасының негізгі бағыттарын” (1984) ... Бұл ... ... мен ... ғылыми негізделген тұжырымдамасы жасалынды, қазіргі
жағдайда оларды ... және ... ... ... ... ... туралы идея одан әрі дамыды, білім беру саласындағы
партияның стратегиялық бағыты ... ... ... ... ... қаулылар қабылдады,
онда рефроманы іске асырудың жолдары ... ... және ... ... ... басшыларының, мұғалімдердің, шығармашылық одақтардың
және ұйымдардың реформаны іске асырудағы міндеттері айқындалды.
70-80-жылдары мектептің жағдайы күрт төмендеді, кризис пен ... ... ... ... ... ... сабаққа деген қызығуы
болмады, балалардың ... мен ... ... ... кетті, жанұяның
тәрбиелік жауапкершілігі әлсіреді, мектеп еңбектен қол ... ... ... ... ... бағдарламалардың ғылыми
негізделгендігі, шамадан тыс ауырлығы, ескі ... мен ... ... ... қалыптасқан крезисалды жағдай қоғамдық өмірдің тереңдей ... ... ... және ... құбылыстардың негізінде қалыптасқан
екі негізгі қайшылықтардың себебіне байланычты болды.
Бірінші қайшылық ерекше өскелең қоғамдық өмірдің ... ... ... ... ... ... қойылған талаптармен мектептегі тәрбие мен
оқытудың ескірген мазмұнымен, ... мен ... ... ... ... мектептің барлық өмірін ұйымдастыру ... ... ... ... ... ... ... ұшыраған өмір мектеп
оқушыларына жаңа талаптар ғана ... жоқ, оның өзін де ... ... және ... қажеттіліктері, қызғулары артты.
Көпшілік ақпарат құралдарының дамуы балаларды жан-жақты хабардар етті.
Қоғамдық ... ... ... ... ... ... ... қоғамдық оқиғаларға қаысу, қызығуы бойынша
ерікті бірігу үшін жағдайлар жасалды.
Акселерация балалардың физиологиялық ... ... ... бір ... ... ... әлеуметік-психологиялық және
дене мүмкіншіліктерімен өзгерген балалар қалыптасты, ... ... ... ... ескі ... ... түрде қалыптасқан түрлерімен
әдістер сол күйінде қалды. Мектептер өмірдің жаңа ... даяр ... ... қайшылықтардың шиеленіскен жағдайында ... ... ... күн ... ... Оны іске ... ... ілгері баспауының себебі, оны іске асыру қоғамдық өмірдің
барлық саласын қайта құрудан бұрын жүргізілді, тек ғана бір ғана сала ... ... ... ... эволюциялық сипаты қайта құрудың революциялық мәнімен қайшы
келді. Рефора мектептің әлеуметтік сұранысын орындаудың экстенсивтік түріне
бағытталды.Осындай ... ... ... ... ата-аналар,
журналистер баспа бетінде өздерінің революциялық ... мен ... ... ... және ... ұсына бастады. Әсіресе, баспасөз
бетінде М.М.Постниковтың және Ю.П.Азаровтың жобалары ... ... ... ... ... ... ... беру жүйесін қайта құру
туралы әртүрлі мақалалар жарияланды.
М.Постников кеңес мектебінің “құрылымын, оның тамырымен қатты сынға
ала отырып”, оның ... ... және ... ... ... қағидасымен “пәндерді оқыту немесе ғылым негіздерін”
оқытумен ұштаспайды деп ... Ол орта ... ... ... қарсы болды, ғылым негіздерін оқытудың орнына жобаның ... ... ... ... ... дейді. М.Постников жобасының кемшілігі
күнделікті балаларды өмірге даярлау ... ... ... ... түсінікте жатыр. Бұл жобаның кемшілігі: орта
мектепте ғылым негіздерін оқытуды жоққа ... ... ... Ю.Азаровтың ұсынған жобасының мәні М.Постников
сияқты пәндік оқытуға ғылым негіздерін ... ... ... ... ... кешенді бағдарламамен өзгерту қажеттігін күн
тәртібіне қойды. “Мәселен, оқу, жазу, ауызша сөйлеу бір пәнге ...... Ол оқу ... ... ... және эстетикалық пәндер
циклін оқытуға ерекше мән берді.
Жоғарыда келтірілген жобалардың қай-қайсы да сол ... ... ... жағдайды тоқырауды, реформаны іске асыра ... ... ... бере ... ... одан әрі туралый берді.
Мектептегі кризистің негізгі ... ... ... ... және ... ... ... жүргізілгендігінде.
Бұл кезеңде мектептердің оқу жоспарына реформаға байланысты ... ... ... ... ... мен ... негіздері”, “Жанұя
өмірінің этикасы мен психологиясы”, “Информатика және есептеу техникасы”,
“Қоршаған ортамен танысу”, “Өндіріс ... ... ... ... оқу жоспарларынан алынып тасталды.
Реформаның негізінде мектептерде оқу-өндірістік комбинаттары негізінен
кеңінен ұйымдаса ... Сол ... ... ... оқу-өндірістік
комбинаттар (УПК) материалдық игіліктерді өндіруден алшақ болды, оның
орнына оқушылардың өндірістік оқуына баса ... ... ... өмірдіңөзі
оның дәрменсіздігін көрсетті.
1980 жж. тоқырау жылдары деп аталса, бұл кезеңде, яғни 1970-жылдардың
аяғы мен 1980 жылдардың бас кезінде ... және ... оқу ... ... “Өрлеу”, “Кіші жер” еңбектері міндетті ... ... іске ... ... ... ... кейін, 1984 жылы, мектеп
реформасы ... ... ... ойланылмаған ұйымдастырушылық
қадамдарымен білім беру саласында тек ғана тоқырауды қиындата түсті.
“Тоқырау” М.Горбачевтің “қайта ... ... ... ... құрудың нәитжесінде еліміздің саяси және экономикалық жүйесі
шайқалды, ұлтаралық ... ... мен СССР ... алып келді.
1980 жж. аяғында жалпы ... ... ... ... және ... ... білімге ұмтылыс кенеттен
түсіп кетті. Мәселен, 1989 жылы тек ғана ... ... 10 ... ... ... оны ... ... тізімінде тек
ғана орта жерінде атады.
Сөз жоқ, бүкіл Ресейлік білім беру ... ... ... ... да ... ... беру жүйесіне мемлекеттік монополияның
жойылуынан кейін жаңа тұрпатты мектептер мен оқу ... ... ... Мемлекеттік оқу орындарымен қатар ақылы білім беру жүйелері, ... оқу ... ... ... ... ... мектептер,
авторлық мектептер пайда бола бастады.
2.2 Білім берудің жаңа сипаты мен ... ... ... ... беру жүйесінде елеулі өзгерістер
болды. Міндетті оқытудың ... ... ... ... және ... ... ... аралық саты қалыптасты, мемлекеттік емес (жекеменшік)
оқу орындары пайда болды.
Жекеменшік оқу орындары ақылы оқытылды, кейбіреулері өте қымбат ... оқу ... ... ... 450 ... емес ... және ... болды. Онда 40 мыңға жуық мектеп оқушылары білім алды, ... ... 0,1 ... ... ... беру жүйесі үш сатыдан тұрады:
1-саты – бастауыш ... (3-4 жыл); ...... ... ... мектебі (5-6 жыл); 3-сатысы – толық рота мектеп (8-12 ... және ... ... ... үш ... жалпы ұлттық
білім беру стандарттарының ... ... ... ... мен ... қамтамасыз етілген.
Пәндерді тереңдетіп оқыту мектептерінде (лицейлер, гимназиялар және
т.б.) конкурстық негізде қабылданады. Негізгі ... ... ... және ... ... қамтиды. Ол міндетті жалпы кәсіптік
білім беру жүйесі оқу орындарының бірнеше түрін қамтиды:
кәсіптік-техникалық училищелер (1-2 жыл), техникумдар (2 ... 4 ... ... ... (1-2 жыл) және ... колледждер (2 ден 4
ке дейін).
Кәсіптік мектептердің ... мен ... ... ... және ... ... бөлінеді.
Жоғары білім беру ... ... ... ... ... 1987 жылы басталған жоғары мектепте реформа одан ... ... ... ... жоғары білім беру жүйесін
демократияландыру болып табылады, оқу ... ... ... ... ... басқару, жоғары білім берудің мазмұнын деидеологизациялау.
Жоғары оқу орындарының ... ... ... ... ... ... өмірі елеулі өзгерді. Көптеегн ... оқу ... ... ... ... ... білім алумен қатар
ақылы оқыту кең өріс ... ... ... Ресей әлемдегі ең алдыңғы қатарлы елдердіңа
ішінде жекеменшік жоғары оқу оырндары болмаған бірден-бір ел ... ... ж.ж. ... мемлекеттік емес (ақылы) жоғары оқу орындары пайда бола
бастады.
Ресейде ... ... ... үшін арнаулы шаралар алынды,
мәселен, “Жыл мұғалімі” аймақтық, ұлттық сайыстар өткізілді. Жалпы Ресейлік
сайыстың жеңімпазы атанды.
Ресей ... ... ... және оны ... ... ... ... моделін белгілі ғалым В.А.Сластенин ұсынды.
Ол модель негізінен мұғалімнің тұтас жеке ... ... ... ... ... ... мұғалім экономикалық білімінің
бастамасын, ұйымдастыру және тәрбие жұмысының ... ... ... ... ше ... ... ... ынталы және
жауапкершілікті адам ... ... ... ... және ... ... ... жаңалыққа қабілетті болуы қажет.
1990 жж.арнаулы тәрбие стратегиясында өзгерістер іске асты. Мектептің
алдына қойылған мақсат қоғамның рухани ... ... ... ... ... тәрбиеден бас тартып, мектеп оқушылардың дара
ерекшеліктерін ескеруге ... мән ... 1980 ... ... дейін
коммунистік, таптық тәрбие идеясы насихатталды. Кеңестік жүйе ... ... ... ... болды. Моноидеологиялық коммунистік тәрбие
келмеске кетті.
Тәрбиенің жаңа парадигмасы идеялық төзімділікті қарастырды.
Көп мәдениеттік тәрбие интернационалдық социалистік тәрбиеге баламалы
түрде ұсынылды әр ұлт өз ... ... ... ... ... оқытудың ең негізгі бағыттарының бірі дарынды, талантты
балалар мен жас жеткіншектерді оқыту болып табылады. ... ... ... үш типін бөліп көрсетті: академиялық (оқуға анық байқалған
қабілеттілік), интеллектуалдық (ойлауға ептілігі), шығармашылық ... ... ... ... ... ұлғая түсті. 90-жылдардан бастап, орыс
емес ұлт мектептерінде міндетті ... ... ... ... ... ... ... және мәдениетінің бағдарламасы енгізілді.
1990 жылдары жалпы білім беретін мектептердің ... ... ... қарастырылды: берік адамгершілік қағидалары,
жалпы алынған рухани құндылықтар ... ... ... және
әлемдік мәдениеттің рухани байлығын меңгеру, әртүрлі ... мен ... ... ... ... ... идеяларына да көзқарас өзгерді. Мектепте дінді оқытуға
тиым салуды дінге қарсы ескі тәрбиені сақатуа ... ұғым ... ... ... ... ... идеалды ескеру ұсынылды. Имандылық
тәрбиесіне қарай бетбұрыс байқалды.
Азаматтық тәрбие міндеттеріде жаңаша шешілді.
80-жылдары ... ... ... ... И.П.Волков, Е.Н.Ильин, Т.И.Гончарова және т.б. оқытуды
жетілдіруде және оны ғылыми-теориялық тұрғыдн ... және ... ... ... ... дамытуда алатын орны ерекше болды.
Мәселен, бастауыш мектепте оздыра ... ... ... ... сәйкес балалар үшін қиын ... ... ... ... ... өткізілді, әрбір сабақта аз мөлшерде
болса да, ... ... іске асып ... ... Николаевна Лысенкова
Москва қаласының №587 мектебінің бастауыш сыныбының мұғалімі, оның оздырта
оқыту туралы іс-тәжірибесі ... ... ... атты еңбегінде баяндалады.
Жаңашыл-мұғалімдердің ішінде донецкінің мұғалімі Виктор Феодоровичтің
есімін ерекше атауға болады, оның азаматтық кәсіби қажырлығы ... ... және ... ... шешудің кілтін табуға талпыныс жасауы болып
табылады. Бұл мәселелерге оқушылардың жүктемесінің ... жою, ... ... белсенділігін және дербестігін тәрбиелеу В.П.Шаталовтың
“Қайта және қалай үштіктер ... ... ... ... ... кіріспе сөзінде белгілі психолог ғалым В.В.Давыдов былай деп ... ... ... ... ... ... ... жетістіктерінің қатарына В.П.Шаталовтың есімі зерттеуге ... ... ... ... атап ... еңбектерімен қатар “Педагогика” баспасы басқа да
жаңашыл-педагогтардың еңбектері мен ... ... ... ... ... іс-тәжірибелері мен әдістемелік
ізденістері жинақталған және жан-жақты талдау жасалған. Москва ... ... 2 ... ... ... ... ... негізінде “Шығармашылыққа үйретеміз” кітабы, Ленинград
қаласының 516 санды ... ... ... ... Е.Н.Ильиннің іс-
тәжірбиесі “Қарым-қатынас өнері” еңбегінде және Ленинградтың 536 санды
мектебінің тарих пәні мұғалімі ... ... ... ... өмір сабағы” атты еңбегінде жинақталған.
Мәселен,жаңашыл мұғалім, әрі ... ... ... ... ... ... ... мен қағидаларының және тексерілген.
Алтыжасарлармен ... ... ... жағымды түрткілерін
қалыптастыруға, олардың жан-жақты дамуына көмектеседі.
Москваның бастауыш ... ... ... ... ... сіңірген
мұғалім С.Н.Лысенкова бастауыш мектеп оқушыларының оқуын басқарудың тиімді
жүйесін талдады, оздыра оқытудың ғылыми-негізделген жүйесін ұсынды.
Москваның ... ... 2 ... ... сызу және сурет пәнінің
мұғалімі, педагогика ғылымдарының кандидаты, ... ... ... ... ... ... мектеп оқушыларымен шығармашылық
саабқтарын өткізеді. Оқу материалының мазмұны және оқыту үрдісін құру ... ... ... мен ... ... және
анықтауға мүмкіншілік береді.
В.Ф.Шаталовтың әдістемелік жүйесі бірден-бір өте күрделі ... ... ... ... ... оқушыны күнделікті қиын ақыл-ой
еңбегіне үйретуге, танымдық ... ... ... ... ... ... дамуын жетілдіруге
жол таба білді, әдебиет сабағын өзін-өзі және өмірді тану, адамгершілік
сабағына айналдыра білді.
Дәрігер және ... ... ... және ауру ... ... ... ... біріктіруге мүмкіншілік беретін ... ... ... айтты.
Қорытынды
Ұлы Отан соғысынан кейін жалпыға бірдей міндетті жетіжылдықты іске
асыру, ал одан кейінсегізжылдық білімді және орта ... ... ... ... ... ... ... берудің мазмұнын жетілдіру
жұмыстары жүргізілді.
Соғыстан кейінгі жылдарда партия ... ... ... ... Идеологиялық майданда 1946 жылғы тамыздың 14-сіндегі “Звезда”
және “Ленинград” журналдары туралы қаулысы ерекше дәріптеліп, ... ... ... мен ... өз ... ... ... “бағдарламалық
құжат” ретінде ұсынылды.
Қоғамдық ғылымдар ... ... ... орын алған партия
комитеттерінің қатаң қадағалауы жағдайында дамыды. ... ... ... мен ... ... саласындағы жұмысын аталған қаулысының
бағытында ғана жүргізілетін болды. Мектептердің бүкіл ... ... бұл ... ... ... міндетті орындау аталып өтілді. Қаулы
мәдениет, өнер, ғылым салаларымен қатар ... ... де ... ... ... оқу ... ... оқу-тәрбие ісін орынсыз осы
құжаттың міндеттерін мүлтіксіз орындауға бағындырды.
Бүгінгі күні бұл идеология мәселелері туралы қаулыларға баға ... ... орын ... кемшіліктерді ескере отырып, тарихқа жаңа көзқарас
тұрғысынан баға беруіміз керек.
1956 жылы ... ... ... мен ... оқу министрлігі
экспериментальдық оқу жоспарын жасады және ... оқу ... ... ... 500 ... ... оны тәжірибелік байқауға
кірісті. Тәжірибелік мектептерде оқу-өндірістік шеберханалар, машинатану
және электротехника кабинеттері ұйымдасты.
1959 жылы 29 ... ... оқу ... мен ... ... ... жұмысының материалдары қолданылды. Осы
жоспар бойынша сегізжылдық мектепте жалпы білім беретін және ... ... ... ... 6256 ... ... 7296 ... еңбек сабағына сегізжылдық мектепте 1315 сағат бөлінді. Сурет
сабақтары Ү-ҮІІ сыныптарда енгізілді, ал аз және ... ... ... Дене ... 566 ... ... оқу ... әр циклдердің арасында ... ... ... ... ... оқу ... 39,5 ... (оның
ішінде орыс тілінде – 25,3 ... ... ... ... ... сабағы және қоғамдық пайдалы жұмыс – 15,3 пайыз; сурет,
саз және ән-күй – 6,2 пайыз, дене тәрбиесі – 6,5 ... ... ... ... ... практикалық
бағыттылығында, мектептің өмірімен, еңбекпен, оқушылардың қоғамдық пайдалы
жұмысымен берік байланысында болып есептеледі.
50-жылдардың аяғы мен 60-жылдардың бас ... ... ... ... оқу ... мен ... тиімді жасаудың белсенді
ізденістері байқалды.
РФСР педагогикалық ғылымдар ... ... ... ... ... ... ұжымдары жүргізген теориялық
зерттеулер мен экспериментальдық ... ... ... ... оқу
уақытының біршама резервінің барлығын және бастауыш мектепте білім берудің
мазмұнының ғылыми деңгейін арттырудың ... ... ... ... ... осы ... ... құрылған бастауыш сыныптардың
бағдарламалары ... ... ... ... ... ... ... әдістеріне ерекше мән беріледі (бақылаулар, практикалық
сабақтар, экскурсиялар және т.б).
Жалпы орта білім ... ... және оның ... ... мәселелерін шешуде, жалпы, политехникалық және кәсіби білім
берудің арақатынасының мәселелерін ... ... ... ... және СССР-да халыққа білім беру жүйесін одан әрі ... ... (1958) ... ... ... ... ... сыныптары үшін жаңа бағдарламалар жасау
50-60 жж. барлық одақтас ... ... ... ... және жеке ... ... ... бағдарламалар эксперимент түрінде байқап көру ... ... жаңа оқу ... мен ... ... және ... жаңарту дайындалды. Әлеуметтік және ғылыми-
техникалық прогресстің талаптарына сәйкес ... ... ... ... ... мен әдістерін одан әрі ... ... ... ... және ... ... мәселелер ең негізгі мәнге ие болып табылады:
- мектепте оқыту үшін ... оқу ... ... ... ғылыми-
теориялық негіздерін жасау, жалпы дидактикалық сипатта екі мәселені шешумен
байланысты:
оқу ... және ... ... тиісті дәйектердің, ұғымдардың,
заңдардың, теориялық анық логикалық құрылымын орнату;
- жалпы білім ... ... және ... оқытудың және
оқушыларды кәсіптік даярлаудың арақатынасы мен өзара ... ... ... ... ... ... ... жолдарын іздестіру және
материалдық және формальдық білім берудің ... ... ... оқу ... мен ... ... мәнін арттырудың
тиімді шарттары мен тәсілдерін анықтау.
Үшжылдық бастауыш оқытуға көшу ... өте ... және ... ... табылады. Бастауыш мектептің жаңа бағдарламаларға ... ... ... ... мәні ... ... ... мен ғылыми-зерттеу мекемелерінің жүргізген І-
ІІІ сыныптардың жаңа бағдарламаға ... ... ... ... ... ... деңгейін арттыру тенденциясымен байланысты елеулі
қиындықтарды ... ... бұл ... іске ... ... даярланған
болды, теориялық материалды ашудың әдістемесін меңгермеді.
Бағдарламалардың негізгі кемшілігі, әсіресе бірінші сынып оқушыларының
оқу ... ... ... ... Сөзсіз бастауыш оқытудың
үшжылдық циклі ... ... ... және ... негізделді, кіші мектеп оқушыларының таным белсенділігі мен
дербестігін дамытуда белгілі роль атқарды. ... және орта ... ... үшін ... алғышарттар жасалды. 70-жылдардың
аяғында математикадан мектеп бағдарламасы ... ... ... ... сын тек
ғана мұғалімдердің, педагог-әдіскерлердің тарапынан көп айтылып қойған жоқ,
сонымен қатар белгілі ғалымдардың да тарапынан ... ... ... ... ... ... оқытудың әдістері
мен ұйымдастыру түрлерін жетілдірудің теориялық негіздерінің бірі дамыта
оқытудың тұжырымдамасы болып табылады.
Дамыта ... көшу ... ... мен ... түрлерін
қолданудың аясы кеңейе түседі, оқушылардың ... ... ... ... психологтар негіздеген білімді ... ... ... ... етті ... ... және басқалар).
60-жылдардың бас кезінен бастап, оқушылардың ... ... ... дамытуда проблемалық оқытудың ролі туралы мәселе ерекше
қызығушылық туғызды. Проблемалық оқыту ... ... ... психологиялық зерттеулерде (И.Я.Лернер, А.М.Мартюшин, М.И.Махмутов,
М.Н.Скаткин және т.б) оқушылардың таным қызметі мен оқыту әдістерінің ... ... ... ... бас ... ... одан әрі жетілдіруде алдыңғы қатарлы
педагогтардың қозғалысы кең өріс ... Бұл ... ... ... ... мен ... ... арттыру саласында
шығармашылық ізденістері біршама белсенділік танытты.
Липецкінің мұғалімдерінің тәжірибесіне ... ... мен ... шығармашылық белсенділігін тежейтін, оқыту
үрдісінің тиімділігін ... ... ... ... ... шаблондық сипатына қарсы бағытталған алдыңғы қатарлы педагогтардың
қозғалысына жауап берді. Липецк облысының мұғалімдері екінші жылға ... ... ... ... ... тәжірибесі мұғалімдердің шығармашылық
ізденістеріне жаңа импульс берді. Сабақты жетілдіру мәселесіне ... және ... ... ... үлес ... ... ... қозғалыс бүкілодақтық мәнге ие ... ... ... ... ... әсерімен сабақтың құрылымында ... ... ... ... ... ... «Педагогика»- Дарын - Алматы -2004 ж.
3) «Педагогика»- Дарын - Алматы -1998 ж.
4) Google ... ...

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан тарихы жоғары және арнаулы орта оқу орындарына арналған оқулық440 бет
1941-1945 жылдардағы Ұлы Отан соғысы5 бет
1941-45 жылдардағы қанды майдан13 бет
1941-45 жылдардағы қанды майдан туралы18 бет
ІI- ші дүние жүзілік соғыс кезіндегі Түркістан легионы51 бет
Іі-дүние жүзілік соғыс және жаңаша көзқарас55 бет
Антигитлерлік коалициясының құрылуы және екінші майдан мәселесі47 бет
Астрономияның қазақстанда даму жолы48 бет
Бауыржан Момышұлы (1910-1982)3 бет
Бауыржан Момышұлы соғыс жылдарында4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь