Маркетинг жоспарлары және оның түрлері


I.Кіріспе бөлім.

Маркетинг жоспарлары және оның түрлері

II.Негізгі бөлім.

1. Стратегиялық жоспарлау үдерісі

2. Жоспарлау стратегиялары

III.Қорытынды.
Көптеген фирмалар көп жылдарға арналған жоспарсыз жұмыс істейді. Жаңа фирма басшыларының ондай жоспар құрастыруға уақыты да болмауы мүмкін. Ал бұрыннан келе жатқан фирма басшыларының басым көпшілігі жоспарсыз-ақ жұмыс жүргізуге болады деп ойлайды. Өйткені олардың ойы бойынша рыноктағы жағдай тез өзгеріп жатады. Сондықтан жоспармен бәрін қамту мүмкін емес, жоспарға кеткен шығын босқа қалады деп өзін ақтауға тырысады. Осы тәрізді себептерден көптеген фирмалар көп жылдарға арналған жоспарлау жұмысын жүргізбейді. Ал шындығына келетін болсақ тәжірибе көрсетіп отырғанындай келешекке арналған жоспарлау көптеген жеміс береді. Мелвилл Бранч жоспарлаудың төмендегі ұтымды жақтарын атап көрсеткен:
1) келешекке арналған жоспарлау фирма басшыларын іс келешегін алыстан ойластыруға, оны КҮНІ бұрын білуіне итермелейді;
2) алдағы бақылауға алынған іс-әрекет көрсеткіштерін анықтауға мүмкіндік береді;
3) фирма әрекеттерін ұтымды үйлестіруге көмектеседі;
4) фирма өзінің міндетін және саяси мақсатын анық белгілей алады;
5) фирманың күтпеген кездейсоқ езгерістерге КҮНІ бұрын дайын болуына МҮМКІНДІК береді;
6) фирманың барлық бөлімшелерінің өзара дұрыс байланысын орнатуға көмектеседі.
Маркетинг жоспарларын келесі белгілерге сәйкес мына түрлеріне бөлуге болады:
♦ мерзім ұзактығы бойынша: қысқа мерзімді (1 жылға дейін), орта мерзімді (2-5 жылға) және ұзақ мерзімді (5 жылдан астам) жоспарлары;
♦ ауқымы бойынша: әр негізгі өнімге арнайы маркетинг жоспары (әдетте тұтыну тауарларына), барлық өнімдерді қамтитын жалпы маркетинг жоспары (әдетте қызмет саласына), арнайы маркетинг тарауына бөлінген шаруашылық жоспары (әдетте өнеркәсіп тауарларына) арналған жоспарлары;
♦ зерттеу әдістері бойынша: төменгі өндіріс буынынан жо-ғары буынына қарай, немесе жоғары буынынан темен қарай жасалған маркетинг жоспарлары.
1. С.Н. Нысанбаев, Г.А. Садыханова. Маркетинг негіздері, Алматы,: Қазақ Университеті, 2002 жыл.

2. С.С. Сатыбалды. Маркетинг нарықтану.

3. В. Котлер, Маркетинг негіздері, Алматы.: «Жазушы», 1998 жыл

Пән: Маркетинг
Жұмыс түрі:  Реферат
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 10 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Жоспар

I.Кіріспе бөлім.

Маркетинг жоспарлары және оның түрлері

II.Негізгі бөлім.

1. Стратегиялық жоспарлау үдерісі

2. Жоспарлау стратегиялары

III.Қорытынды.

Маркетинг жоспарлары және оның түрлері

Көптеген фирмалар көп жылдарға арналған жоспарсыз жұмыс істейді. Жаңа
фирма басшыларының ондай жоспар құрастыруға уақыты да болмауы мүмкін. Ал
бұрыннан келе жатқан фирма басшыларының басым көпшілігі жоспарсыз-ақ жұмыс
жүргізуге болады деп ойлайды. Өйткені олардың ойы бойынша рыноктағы жағдай
тез өзгеріп жатады. Сондықтан жоспармен бәрін қамту мүмкін емес, жоспарға
кеткен шығын босқа қалады деп өзін ақтауға тырысады. Осы тәрізді
себептерден көптеген фирмалар көп жылдарға арналған жоспарлау жұмысын
жүргізбейді. Ал шындығына келетін болсақ тәжірибе көрсетіп отырғанындай
келешекке арналған жоспарлау көптеген жеміс береді. Мелвилл Бранч
жоспарлаудың төмендегі ұтымды жақтарын атап көрсеткен:
1) келешекке арналған жоспарлау фирма басшыларын іс келешегін алыстан
ойластыруға, оны күні бұрын білуіне итермелейді;
2) алдағы бақылауға алынған іс-әрекет көрсеткіштерін анықтауға
мүмкіндік береді;
3) фирма әрекеттерін ұтымды үйлестіруге көмектеседі;
4) фирма өзінің міндетін және саяси мақсатын анық белгілей алады;
5) фирманың күтпеген кездейсоқ езгерістерге күні бұрын дайын болуына
мүмкіндік береді;
6) фирманың барлық бөлімшелерінің өзара дұрыс байланысын орнатуға
көмектеседі.
Маркетинг жоспарларын келесі белгілерге сәйкес мына түрлеріне бөлуге
болады:
♦ мерзім ұзактығы бойынша: қысқа мерзімді (1 жылға дейін), орта
мерзімді (2-5 жылға) және ұзақ мерзімді (5 жылдан астам) жоспарлары;
♦ ауқымы бойынша: әр негізгі өнімге арнайы маркетинг жоспары
(әдетте тұтыну тауарларына), барлық өнімдерді қамтитын жалпы маркетинг
жоспары (әдетте қызмет саласына), арнайы маркетинг тарауына бөлінген
шаруашылық жоспары (әдетте өнеркәсіп тауарларына) арналған жоспарлары;
♦ зерттеу әдістері бойынша: төменгі өндіріс буынынан жо-ғары буынына
қарай, немесе жоғары буынынан темен қарай жасалған маркетинг жоспарлары.

Стратегиялық жоспарлау үдерісі

Стратегиялық жоспарлау үдерісі фирманың мақсаты мен әлуетті
мүмкіндіктері арасындағы стратегиялық сәйкестікті келтіруді және оны
қолдауды басқару үшін жүргізіледі. Стратегиялық жоспарлау:
1) ұйым жұмысының бағытын анықтауға және маркетинг зерттеулері
құрылымын, тұтынушыларды зерттеу және өнімді жоспарлау үдерісін жақсы
игеруге мүмкіндік береді;
2) фирманың жалпы мақсаты мен оның бөлімшелерінің міндеттерін дұрыс
үйлестіруді қамтамасыз етеді;
3) фирманың және бәсекелестердің мықты және әлсіз жақтарын бағалауға
мүмкіндік береді;
4) қолдана алатын баламалы әрекеттерді анықтауға жағдай
жасайды;
5) фирма қорларын дұрыс бөліп пайдалануға негіз жасайды. Стратегиялық
жоспарлау үдерісі келесі өзара тығыз байланысты тараулардан тұрады:
I. Мекеменің мақсатын белгілеу тарауы. Бұл тарауда фирма мақсатын
орындау нәтижесінде қандай тұтынушылар тобына қызметтер көрсетілетіні,
қандай қызметтер түрлері орындалатыны және қандай өндіріс үдерістері
қолданылатыны анықталады.
II. Стратегиялық шаруашылық бөлімшелерін (СШБ) құру тарауы.
Стратегиялық шаруашылық бөлімшелері дегеніміз фирма құрамындағы белгілі
рынокқа әрекетін шоғырландырып және барлық іс-қимылын бір стратегияға
бағындырып, толық жауапкершілікпен ассортименттік топ не тауар бөліміне
байланысты жұмысын жүргізетін тәуелсіз фирма бөлімшелері болады. Бұл
бөлімшелер стратегиялық жоспарлаудың негізгі элементін құрайды. Олардың
жалпы сипаттамалары мыналар: нақтылы белгілі әрекетке бейімделуі; дәл
мақсатты рынокты игеру; фирма басшыларының біреуі СШБ-ны басқаруы; өз
ресурстарын өздері бақылауы; жеке өзінің стратегиясының болуы; анық
белгіленген бәсекелестерінің болуы; өзіне тән ерекшеліктерінің болуы. СШБ
тұңғыш концепциясын 1971 жылы "Дженерал электрик" фирмасына "Маккинси"
компаниясы дайындап берген болатын. Әрбір фирмадағы СШБ саны оның
мақсатына, ресурстарына және басшылары пікіріне байланысты болады. Әдетте
мамандандырылған фирмада жалғыз СШБ болуы мүмкін, ал көп салалы бизнес
жүргізетін үлкен фирмаларда 30-ға дейін СШБ болуы мүмкін.
III. Маркетинг мақсатын белгілеу тарауы. Әрбір СШБ өзінің маркетинг
мақсатын белгілейді. Ол мақсаттар сан (мысалы, сату көлемі, табыстың өсу
пайызы т.б.) және сапа (тауар бейнесі, инновациялылығы, саладағы жағдайы
т.б.) көрсеткіштерімен анықталады. Қазіргі кезде сан және сапа
көрсеткіштерін біріктіріп мақсатты белгілеу бағыты байқалған. Мысалы,
фирманың өндіріс саласындағы жағдайы рыноктағы оның үлесімен бағаланады,
тауардың инновациялылығы тіркелген жаңа патенттердің санымен анықталады.
Демек, мұнда сан көрсеткіштері арқылы сапа көрсеткіштері де анықталуда.
IV. Жалпы фирма жағдайын талдау тарауында маркетинг мүмкіндіктері және
кездесетін мәселелері анықталады. Бұл тарауда екі сүраққа жауап табу керек:
1. Фирманың қазіргі жағдайы қандай? 2. Ол қандай бағытта өзгеруі мүмкін?
Осы сұрақтарға жауап іздеу барысында қоршаған орта зерттелінеді, фирманың
мүмкіндіктері, қабілеті бағаланады, бәсекелестермен салыстырғанда мықты
және әлсіз жерлері анықталады, фирманың стратегиясына бәсекелестердің жауап
қайтару әсерлігі зерттелінеді.
V. Маркетинг стратегиясын дайындау тарауы. Маркетинг стратегиялары
мақсатты рынокты тауарға қалай қызықтыруға,оның қажетін қалай
қанағаттандыруға және фирманың мақсатына жету үшін маркетинг кешенін қалай
қолдануға болатынын анықтайды. Негізінде стратегиялык. жоспарлау-дың келесі
тәсілдері қалыптаскдн-. тауаррынок мүмкіндіктері қалыптамасы, "Бостон
консалтинг тобы" қалыптамасы, Портер стратегиясының үлгісі (бұлар
кейініректе талданылады).
VI. Тактиканы колдану тарауы. Тактика дегеніміз қабылданған
маркетинг стратегиясын іске асыру үшін орындалатын накты әрекеттерді
қамтиды. Тактика шешімдерінде маркетинг әрекеттерін жүзеге асыру уақыты
және маркетинг к.ызметіне қажет қаржысы белгіленеді.
VII. Нәтижелердің орындалуын бақылау тарауы. Бұл тарауда жоспарланған
көрсеткіштер белгілі бір мерзім аралығында қол жеткен нәтижелермен
салыстырылады. Ол үшін қаржының жұмсалуы, жұмыс кестесінің орындалуы,
тауарды өткізу мәліметтері және шығындар талданылады. Егер жұмыс жоспары
орындалмаған болса, фирма оның себептерін анықтап, тиісті шаралар
белгілейді. Кейбір жағдайда өткізуге және шығын-дарға теріс әсер ететін
факторлар фирмаға тәуелсіз болады. Сондықтан ондай факторларға фирманың
әсер етуі қолынан келмейді. Бұл жағдайда жоспарлар қайтадан карастырылады.

Жоспарлау стратегиялары

Ғалымдар мен арнайы кеңесші компаниялар стратегиялық жоспарлауда
қолданылатын неше түрлі тиімді стратегияларын үсынған. Бұл үлгілерді
қолдана отырып фирма өзінің мүмкіндіктерін, тауарын және әрекетін бағалай
алады. Ол бағалау жұмысы фирма мүмкіндіктерін, өнімін және іс-әрекетін
жетілдіру үшін жасалады. Ол үлгілерді қолдану мүмкіндіктері әр фирманың
нақты жағдайына байланысты.

Тауаррынок мүмкіндіктері қалыптамасы

Бұл үлгіде рынок пен тауарды жаңартуға байланысты стратегиялары
жасалады. Үлгіні американдық ғалым И.Ансофф ұсынған. Оған "тауар - рынок"
қалыптамасы деген ат қойылған еді (қалыптаманың жалпы сипаты 16-кестеде
көрсетілген).

16-кесте
Тауаррынок мүмкіндіктері қалыптамасы

ескісі жаңасы
Тауар
Рынок
ескісі рынокке ену тауарды жетілдіру
жаңасы рынокты дамыту әртараптандыру

Қалыптама екі факторға (рынок пен тауардың дамуына және олардың
жаңаруына) байланысты фирманың жағдайын сипаттайтын төрт кеңістіктеи
тұрады.
Олар мыналар:
1. Фирма бұрынғы рынокқа ескі тауарымен шығады - бұл рынокқа терең ену
стратегиясы;
2. Фирма бұрынғы рынокқа жаңа тауар ұсынады - бұл тауарды жетілдіру
стратегиясы;
3. Фирма жаңа рынокқа ескі тауарымен шығады - бұл рынокты дамыту
стратегиясы;
4. Фирма жаңа рынокқа жаңа тауар ұсынады - бұл әртарап-тандыру
стратегиясы.
Рынокқа терең ену стратегиясын қолдануы рынок ұлғайтыл-ған кезде
немесе ол тауармен жете толықтырылмаған кезде нәтижелі болады. Ол үшін
тауардың жылжытуын қарқындандыру ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Маркетингті стратегиялық жоспарлау
Кәсіпорынның бизнес-жоспары
Маркетингті бақылау және жоспарлау
Маркетингті жоспарлау
Маркетингті жоспарлаудың теориялық негіздері мен «Қант»ААҚ-ның жұмысын тиімді жоспарлаудың маңызы
Маркетинг жоспарының құрылымы
Маркетинг пайда болуының және дамуының экономикалық алғы шарттары
Маркетингтің дамуының алғы шарттары. Сада кәсіпорында маркетингті жоспарлау
Стратегиялық жоспарлау үдерісі
Бизнес жоспар жасау
Пәндер