Ауаны ластаушы элементтердің биотаға және адам денсаулығына әсері

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3
1. Әдебиетке шолу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
1.1. Алматы қаласының табиғи. климаттық жағдайына сипаттама ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
1.2. Алматы қаласының атмосфералық ауасын ластаушы элементтердің негізгі көздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 7
1.3. Алматы қаласындағы ауа сапасының жергілікті тұрғындардың денсаулығына әсері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..9
2. Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .11
3. Пайдаланған әдебиет тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .12
Мені, Алматы қаласының әрбір тұрғыны сияқты, күнде демалып жүрген ауаның тазалығы және сапасы, ауаның ластануынан туатын аурулар туралы мәселе өте алаңдатып отыр. Егер Алматының ластану деңгейі болашақта осындай тенденциямен көтеріле берсе, біздің денсаулығымызға тікелей қауіп туады, яғни барлық адамдардың тіршілігі үшін шектеуші фактор болады. Осындай жағдайда адамға ешқандай тарихи эволюциялық бейімделушілік көмектеспейді.
Әдебиеттен алынған мәліметтер мына тезистерді ойға салады:
1. Алмалы ауданының көлемінде қазіргі кездегі атмосфералық ауаның ластану динамикасы;
2. Жергілікті тұрғындар денсаулығына ауа сапасының әсері.
Қазақстан Республикасындағы табиғат пен қоғам қатынастарының анализі мемлекет пен қоғамның табиғатты пайдалану әрекеттерінің принциптерін өзгертуге, табиғатпен күресу негіздеріне алынған ескі концепциялар, дәстүр мен көзқарастардан аттау. Жаңа заман жаңа экологиялық мәдениетті, ойлауды талап етеді.
Атмосфералық ауаны ластаушы заттардың негiзгi көздерi автокөлiк, энергетика объектiлерi және өндiрiстiк кәсiпорындар болып табылады. Бұл жағынан Алматы қаласын сау өмір сүру үшін қолайсыз, тіпті, қауіпті мекен деп айтуға болады. Бұл жұмыс осы болжамды тексеруге мүмкіндік береді.
А. К. Қапанов, С. Қ. Баймағамбетов «Алматы архитектурасы мен қала құрылысы» Алматы қ. 1998 ж., Дидар баспасы, с. 12;
2. Ө. Ш. Қоқаев ««Амангелдігаз» ЖШС кәсіпорны өндірістік үрдістері шығарылымдарының табиғи ортаға әсерін экологиялық бағалау» т. ғ. к. ғылыми дәрежесін алу үшін дайындалған диссертация, Тараз қ., 2009 ж.;
3. Отчет о работе Алматинского Городского Управления Окружающей среды (АГУООС) за 2001 год;
4. З. Х. Ахметжанова «Окружающая среда г. Алматы от загрязнений токсичных отходов» диссертация на соискание научной степени к. б. н., Алматы, 1998 ж.;
5. "Алматыэкологстрой" МҚК- ның мәліметтері;
6. «Алматы» энциклопедиясы, Алматы қ., 1999 ж.;
7. «Kazakhstan Today» ақпарат агенттігінің «қоршаған орта» тарабындағы мәліметтері 17:47 19.09.2008 ж.;
8. Социально- экономическое положение г. Алматы за январь- август 2008 года (оперативная информация);
9. Р. Д. Атамкулов «Прогнозирование и профилактика респираторных заболеваний с учетом климатопогодных факторов» автореферат, Бішкек қ. 1999 ж., КырГМА, с. 147;
10. М. Н. Кульжанов, Р. Х. Кадырова и др. «Состояние здоровья и уровень заболеваемости населения РК по территории с учетом влияния комплексности факторов» МинЗдрав РК, 1994 г., №4, с.23;
11. «Состояние окржающей среды и здоровья населения современного индустриального города и меры по его улучшению в связи с перспективами ускорения научно – технического прогресса» сб. научных трудов под ред. Асатияна, 1996 г. Тбилиси, с.220;

12. Алматы қаласы әкімі аппаратының жұртшылықпен байланыс басқармасының мәліметтері (24. 04. 2009 ж.) – баспасөз релиз;
13. Н. Р. Муратова «Исследование, классификация и объективный прогноз ситуаций повышенного загрязнения атмосферы» диссертация на соискание научной степени к. т. н., Алматы, 1997 ж.
        
        ӘЛ ФАРАБИ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ
Биология факультеті
Экология және ботаника кафедрасы
РЕФЕРАТ
Ауаны ластаушы элементтердің биотаға және адам ... ... ... ... ЭК 73 т., ... А. Е.
Қабылдаған: б.ғ.к., доц. Алыбаева Р. А.
Алматы, 2010 жыл
МАЗМҰНЫ
Кіріспе................................................................
.......................................3
1. ... ... ... ... климаттық жағдайына
сипаттама……………………………………….......................……..5
2. Алматы қаласының атмосфералық ауасын ластаушы ... ... ... қаласындағы ауа сапасының жергілікті тұрғындардың денсаулығына
әсері………………………………………………….9
2. Қорытынды ………………………………………..………………….11
3. ... ... ... ... ... ... тұрғыны сияқты, күнде демалып жүрген
ауаның тазалығы және сапасы, ... ... ... ... туралы
мәселе өте алаңдатып отыр. Егер Алматының ластану деңгейі болашақта осындай
тенденциямен көтеріле ... ... ... ... қауіп туады,
яғни барлық адамдардың тіршілігі үшін шектеуші ... ... ... ... ... ... ... бейімделушілік көмектеспейді.
Әдебиеттен алынған мәліметтер мына тезистерді ойға салады:
1. Алмалы ауданының көлемінде қазіргі кездегі атмосфералық ... ... ... тұрғындар денсаулығына ауа сапасының әсері.
Қазақстан Республикасындағы табиғат пен қоғам қатынастарының анализі
мемлекет пен ... ... ... ... ... ... ... негіздеріне алынған ескі концепциялар, дәстүр
мен көзқарастардан аттау. Жаңа заман жаңа экологиялық ... ... ... ... ластаушы заттардың негiзгi көздерi автокөлiк,
энергетика объектiлерi және ... ... ... ... ... ... ... сау өмір сүру үшін қолайсыз, тіпті, қауіпті мекен
деп айтуға болады. Бұл жұмыс осы ... ... ... ... ... ... ... климаттық жағдайы
Алматы қаласы Еуразия континентінің ... ... ... ... ... Іле Алатауының солтүстік бөктерінде,
Қазақстан Республикасының оңтүстік- шығысында орналасқан. Оны мұзарт шыңды
ақбас Алатау (биіктігі 3000- 5000 м) ... мен ... ... және
ішінара шығысынан қоршап жатыр. Тау іргесіне ... ... ... тік ... ... ... етекке қарай жадағай жазыққа ұласады.
Қала ... ... ... ... ... 3- 4 %) ... теңіз
деңгейінен 600- 900 м биіктіктегі кең бөктерден орын ... ... ... жағы сай- ... құрғақ аңғарланып келеді.
Қаланы басын тау мұздағынан алатын Кіші Алматы, Үлкен Алматы және ... ... ... ... ... ... тау ... кесіп
өтеді. Таудан құлап аққан бұл өзендер өз ... ... ... ... ... ... ауаға бөлейді. Қала 170 шаршы километр аумақты алып
жатыр. Үлкен және кіші Алматы өзендерінің бойына ... Тау ... ... ... сумен қамтамасыз етеді.
Іле Алатауының жануарлар мен өсімдіктер дүниесі өте бай. Алматының
шеткі аймақтары Іле ... ... ... ... ... ... ... Сирек кездесетін құстар мен аңдар Қазақстанның Қызыл кітабына
енгізілген. Солардың ... қар ... ... ... ... ... ... баурайындағы жүзім, темекі, астық өнімдері алма ағаштары мен жеміс-
жидектеріне ... ... ... 8 мың га. ... ... бау-бақшалар мен
парктер, саяжайлар алып жатыр. Өз отанын Алматы ... осы ... ... ... ... ... ... жыл мезгіліне
қарамастан күн сайын өзгереді. 500 метрлік биіктіктен қала ... ... ... ... Қаскелен Мойынқұмына бағыт алып тіреледі.
Қаланың оңтүстігінде теңіз деңгейінен 1500- 1700 метр ... ... ... ... мұздықтардың суық лебі сезіледі.
Дала мен таулы зоналардың әсерлерінен тек Алматыға тән климаттық
ерекшелік ... ... ... ... болмауы зиянды заттардың
жиналуына себеп ... ... ... ... ... ... қаласымен салыстырғанда 4 есе көп, бірақ жалпы ластағыш
заттардың мөлшері Павлодарда үлкен болып келеді.
Жел режимінің Алматы ... ... ... зор. ... ... ... оның ... 60 %- ке жуық. Қаладағы әр түрлі
ғимараттар, қаланың өзі де желдетілуге кедергі келтіреді. ... ... ауа ... бағыты мен жылдамдығын өзгертіп, ластаушы
заттардың қаланың ішінде таралуына айтарлықтай әсер етеді.
Өзінің тазарту эффектісі ... ... жыл ... ... ... ... ... Ал қыста тазару деңгейі ... ... тау ... суық ауа ... ... ... Сол ... атмосфералық қабат түзіледі де, аертикаль бойымен ... ... ... ... ... ... ... Зиянды заттардың мөлшері инверсиялық ... ... ... ... 10- 60 % ... ... қаласындағы ауа циркуляциясының ерекшелігі- бұл таза, суық ауа
массасының Үлкен және Кіші Алматы ... ... ... ... Кіші Алматы өзені бойында оңтүстік- шығыс, ал Үлкен ... ... ... ... ... желдің орташа жылдамдығы 1- 2 м/с- тан аспайды, ал жазда 2- 5
м/с- ке ... ғана ... ... ... жыл бойы ... 25 ... Ал жыл бойы ... желдің (1 м/с- ке дейін) қайталануларының
қосындысы 59 % ... ... ... нәтижесі бойынша, мынадай нәтижеге көз жетті:
желдің жылдамдығы 0- 1 м/с ... ... ... ... ... концентрациясына қарағанда 40- 50 % үлкен
болады.
Осы факторлардан басқа ауаның ластану деңгейіне ... ... ... ... режим әсер етеді.
1. 2. Алматы қаласының атмосфералық ауасын ластаушы негізгі элементтер
Алматы қаласының климаттық жағдайы қолайлы болғанымен атмосфераның ... ... ... ... болады. Республикамыздағы соңғы жылдардағы
экономикалық ... ... ... ... ... көптеген ескі және ірі өндіріс ... ... көп ... ... ... ... болады. Ал олардың ... ... ... ... ірі ... ... шығаратын
мөлшеріне тең болып келеді.
Заттардың әр топтарына статистика есебiнiң толығы әр түрлi: күкiрт пен
азоттың оксидi, көмiртек пен ... ... ... үшiн ең ... ...
ауыр металлдар, аммиак және т.б.
Атмосфералық жауын-шашынның ... ... ... ... ... әр түрлi компонеттер саны өзерiп отырады. Сульфаттар,
гидрокарбонаттар, натрий ... ... және мыс ... үрдiсi байқалады. Қалған элементтер бойынша немесе көбею (магний және
күшән иондары) концентрациялары, немесе концентрация толқын тәрiздi өзгерiп
отырады.
Алматы ... ... ... ... ... ... азот диоксиді бойынша өте ластанған қала болып табылады. Ал
шаң мен ... ... ... ... ... ... ... аса жоғары деңгейі қыста байқалады. ТЭЦ- тың ластау мөлшері
көбейген кезде, жанама себеп ретінде ... жиі ... (44- 63 ... ... (32- 45 %), ... ... (47- 52 %) ... қаласының негізгі экологиялық мәселесі автокөлік және ауа
ластайтын ірі ... ... өсу ... ... ... ... ластаушы заттардың негiзгi көздерi автокөлiк, энергетика
объектiлерi және өндiрiстiк кәсiпорындар болып табылады.
Атмосфералық ... ашық және ... ... анализдерінің
мәліметтері бойынша, негізгі ... ... ... ... ауа ... ... ... шығатын зиянды заттар мен
түтіндерден бұзылады. ... кез - ... ... осы мәселеге қатысты
қатаң бақылауға ... ... ... ... ... ... бойынша
қалаға кіретін, шығатын көліктер жиі тексеріледі.
"Алматыэкологстрой" МҚК - ның мамандары 2008 жылдың 16 ... ... ... ... ... көліктердің хронологиялық тізбесін
жасады. Бір күн ішіде ... ... ... ... ... ... ... да елді мекендерден 130 170 көліктің, соның ішінде 22490 ... ... ... 67 790 ... қалалық нөмір, ал 62380
көлікте сырттың нөмірі болған.
УДП ГУВД экологиялық ... ... ... жұмыстары
бойынша, қаладағы пайдаланатын көліктің 75 %- дың пайдалану мерзіі асып
кетті.
Ауаға түскен барлық ... ... 80 % ... ... Сол ... құрамында 280- дей зиянды компонент бар, олардың
кейбіреулері канцерогенді сипатта болады.
Әрбір орташа автомобиль 1 км ... ... 30 г - СО, 4 г - NO(2), 2
г - ... ... Осы ... бөлінуі отынның түрлеріне,
двигатель түріне, жолдардың сапасына және жердің рельефіне байланысты
болады. ... ... ... ... ... жыл ... мың т – СО(2), 45 – NO(2), 10 – ... 13 –
көмірсутектер, 0,5 – бензопиренді бөледі.
Қазақстан Республикасы 2008 ... 1 ... ... ЕВРО ... бойынша жұмыс істеуге көшкен, яғни автокөліктерде улы заттар
нормадан артпауы тиіс. ... ... СТ РК 1433 -2005 ... ... ... да ... ... таза ұстау бағытында елеулі шаралар
жүзеге асуда. Нормативті талаптарды қатаңдату май құюмен, отын ... ... ... ... ... ... Ол ... қызмет көрсетудің сапасын жақсартады, катализатор- нейтрализатор
қондырғыларын орнатуға мүмкіндік жасайды, май құю ... ... әрі ... ... талапты барынша күшейтетін болады.
1. 3. Алматы қаласындағы ауа сапасының жергілікті тұрғындардың
денсаулығына әсері
Адамның денсаулығы генетикалық, биологиялық, ... ... ... сыртқы ортаның әсерлерімен тығыз ... және ... ... ... ... ... қорғау және күшейту
мәселесі дүние жүзі бойынша бірден бір маңызды орын алады.
Қазақстан Ресубликасында ... ... ... экономикалық
өзгерістерге байланысты жергілікті халықтың саны ... ... мен ... ... ... бара ... Бұл ... ерекше
белгілейтін мәселе, респираторлы ауруларға байланысты қайтыс болған
адамдардың саны Қазақстан ... ... қан ... мен
онкологиялық аурулардан кейін 3 орын ... ... ... 17 – 20 % сыртқы орта жағдайы, 48 – 53 ... сүру ... 18 – 22 % ... ... және 8 – 10 % адам ... ... денсаулық сақтауға арналған шаралар анықтайды.
Ауруға шалдығу қаупін жоғарлататын негізгі ... ... газ ... Азот оксидтері NO, NO(2);
• Күкірт диоксиді SO(2);
• Көмірсутектер (ұшқыш органикалық қосылыстар).
Иісті газ СО. ВОЗ ... ... ... ... ... иіс ... мөлшері денсаулыққа қауіп төндіретіндей
деңгейге дейін жетті. Бұл газ ... ... ... ... т.с.с. қауіпті ауруларға, оның көп ... ... ... Иіс ... негізгі көзі автокөлік болы
есептеледі. СО мөлшерін төмендету үшін ... ... СО – ... – ге ... ... ... ... пайдаланылады. Атмосфералық ауадағы СО ... ... ... – бұл ... жиі – жиі ... оксидтері NO, NO(2). Ауаның жылулық энергиясы арқылы
оттегі мен азот қосындысынан пайда болатын газ. Ол, ең ... зиян ... ... ... реакциялар арқылы өкпеге
терең енетін нитраттық бөлшектер пайда болады. Жарық күн ... ... ... ... т.б. ... қосылып, Алматыда
төменгі атмосфералық озонды бұзады, смогты түзуде де өз ... ... SO(2). ... ... күкірті бар отын
түрлерін пайдаланғанда атмосфераға бөлінетін түссіз, улы газ. Ауада су
буларымен қосылып, қышқыл түзеп, қышқыл жаңбырлар ... ... ... ... ... ... жанбаған
булары мен толық емес жанудың өнімдері. Лейкемия, рак ... ... ... ... ... ... бұл ... екендігі ешқандай дәлелді талап етпейді, себебі ауа сапасы нашар
болған жерде тіршілік деңгейі де нашар ... ... ... атмосфералық ауаның сапасын жақсарту қажет екендігіне
үкіметтің көзі де жетті. Мәселен, ... қ. ... ... өкіміне
сәйкес қала әкімшілігінде атмосфералық ауаның сапасын жақсарту бойынша іс-
шараларын жүргізетін құрылымдық бөлімшелердің іс-әрекетін ... ... ... ... қызметтері (санэпидем аудан бөлімшелері, ЖОО
басщылары, мектеп, мектепке дейін және ... ... ... ... фактіне жол бермеу тапсырмасы берілді. Сондай-ақ, СТО іс-
әрекеті мен вулканизация ... ... ... ... сапалы мұнай өнімдерімен қамтамасыз ету мәселелерін
шешуге арналған бірқатар іс-шаралар қолға алынған.
Пайдаланған әдебиет тізімі
1. А. К. ... С. Қ. ... ... архитектурасы мен қала
құрылысы» Алматы қ. 1998 ж., Дидар баспасы, с. 12;
2. Ө. Ш. Қоқаев ... ЖШС ... ... ... ... ... әсерін экологиялық бағалау» т. ғ. к.
ғылыми дәрежесін алу үшін дайындалған диссертация, Тараз қ., 2009 ... ... о ... ... ... Управления Окружающей среды
(АГУООС) за 2001 год;
4. З. Х. ... ... ... г. ... от загрязнений
токсичных отходов» диссертация на соискание научной степени к. б.
н., Алматы, 1998 ... ... МҚК- ның ... ... ... ... қ., 1999 ж.;
7. «Kazakhstan Today» ақпарат агенттігінің «қоршаған ... ... 17:47 ... ... ... ... ... г. Алматы за январь- август 2008
года ... ... Р. Д. ... ... и ... респираторных
заболеваний с учетом климатопогодных факторов» автореферат, Бішкек ... ж., ... с. ... М. Н. ... Р. Х. ... и др. ... ... и уровень
заболеваемости населения РК по ... с ... ... ... ... РК, 1994 г., №4, ... «Состояние окржающей среды и здоровья населения современного
индустриального города и меры по его ... в ... с ... ...... ... сб. ... трудов под ред.
Асатияна, 1996 г. Тбилиси, с.220;
12. Алматы қаласы әкімі аппаратының жұртшылықпен байланыс басқармасының
мәліметтері (24. 04. 2009 ж.) – ... ... Н. Р. ... ... классификация и объективный прогноз
ситуаций повышенного загрязнения ... ... на ... степени к. т. н., Алматы, 1997 ж.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Экологиялық факторлар. Абиотикалық факторлар9 бет
Қазіргі әлемдегі экологиялық проблемалар5 бет
10 сынып бағдарламасындағы элементтер химиясы курсы бойынша табиғатқа әсері бар деген негізгі тақырыптар бөліп алып, осы элементтердің адам ағзасымен, қоршаған ортамен байланысты экологиялық, химиялық және табиғатты қорғау ұғымдарының проблемалары негізінде бағдарламалар дайындау58 бет
Statistic analytic system (SAS) бағдарламалық өнімін қолдана отырып әр бақылау бекетіндегі уақыттың әр түрлі кезеңіндегі (тәулік, ай, жыл), қала кескініндегі (ауданында) атмосфералық ауаны ластайтын заттардың орта шоғырын есептеу бойынша бағдарламалық қамтама өңдеу43 бет
«d-Элементтердің координациялық қосылыстары. Кристалдық өріс теориясы. Лигандтар өрісі теориясы. Кристалдық өрістің тұрақтану энергиясы»4 бет
Автомобильден шыққан газбен ауаның ластануы15 бет
Адам денсаулығына және организмге жүгірудің әсері17 бет
Адам мен адамзаттың денсаулығына қарсы қылмыстар34 бет
Адамдардың денсаулығына әсер ететін негізгі факторлар8 бет
Алматы қаласының жағдайындағы Drosophila мelanogaster популяциясындағы особьтарға морфологиялық анализ жасай отырып қоршаған ортадағы ластаушы заттардың әсерін бағалау20 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь