Электронды құжаттар

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
1 Электронды қүжаттардың пайда болуы
1.1 Машинада оқылатын құжаттардың пайда болу тарихынан ... ... ... ... ... ..11
1.2 Мұрағат кұжаттарын компьютерге енгізудің қазіргі мәселесі ... ... ... ... 18
2 Электронды құжаттарды пайдалану тәсілдері
2.1 Автоматтандырылған мұрағаттық технологияға арналған ҒАА
құру және оның ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .27
2.2 Автоматтандырылған ақпараттық іздестіру жүйелерін құру
(АИПС тарихынан, қолданылуы, функция, пайдасы) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...38
2.3 Электрондық құжаттар жэне олардың сақталуын қамтамасыз
ету проблемалары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..41
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .51
Пайдаланған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .54
Қосымша ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .57
Тақырыптың өзектілігі: Қазақстанның тэуелсіз мемлекет ретінде дамуында сыртқы жэне ішкі, дэстүрлі жэне заманауй факторлар өз сабақтастығын тауып жатыр.Сабақтаса отырып дамудың белгілі бір деңгейіне жеткен еліміз үшін бүгінгі таңдағы басты міндет - келешек үрпаққа өшкенін қайта жандыртып, үмытылғанын қайта еске салдыру. Осы айтылған ойды жүзеге асырудың ең алғашқы жэне басты этапы - қазақ мемлекеттігінің шынайы тарихын жазу болып табылады. Тарихтың небір қырлы да сырлы қүпияларын ашу жолдарында сол замандарға қатысты қүжаттардың алатын орны өте зор.
Әр заманның өзіндік ерекшеліктеріне байланысты қүжаттар да өзіндік сипатқа ие болуда. 20 - шы ғасырдың басында дэстүрлі жазба қүжаттармен қатар өмірге электронды қүжаттар үғымы келді. Көзбен көріп, қүлақпен естіп білетін жаңа сарындағы қүжаттар елдің саяси жэне мэдени өмірінің айнасына айналды. Ғасыр басында өмірге келген қүжаттардың шоғырын іздеп тауып, жүйелеп сақтау сол заманда мүрағаттар алдында түрған басты міндет еді. Көп жылдар бойына осы жүмыс атқарылып келе жатыр.
Еліміз егемендікке қол жеткізгеннен бері төл тарихымызға деген қызығушылығымыз бүрыннан бетер арта түсті. Қоғамның бүл сүранысын қанағаттандыру үшін республика мүрағаттары талмай жүмыс істеу үстінде.
Қазіргі заман ақпарат заманы болғандықтан ақпарат, сонын ішінде ретроспективті қүжаттар ақпарат қоғамның рухани, мэдени дамуындағы басты ресурсқа айналды. Электронды қүжаттарды саяси, қүқықтық, элеуметтік жэне мэдени - ағартушылық салаларда пайдалану оларға деген сүранысты үлғайта түсті. Дэлірек айтсақ, кешегі мен бүгінгіні байланыстыратын, өткеннен өнеге алуға уағыздайтын қүжаттың соның ішінде электронды қүжаттардың қүны артты. 1998 жылы 22 желтоқсанда қабылданған «Үлттық мүрағат қоры және мүрағаттар туралы» Қазақстан Республикасының жаңа заңында «Қазақстан Республикасының Үлттық мүрағат қоры Қазақстан халқының тарихи - мэдени мүрасының ажырамас бөлігі болын табылады жэне оны Қазақстан Республикасының үлттық игілігі ретінде мемлекет қорғайды» делінген. Аталмыш заңның 2 - бабында көрсетілген осы түжырымдар арқылы біз фото қүжаттардың мемлекет, ел үшін маңыздылығы қандай деңгейде екенін көреміз. Осыған сэйкес бүгінгі қоғам мүшелерін ретроспективті қүжаттармен таныстыру жэне оны пайдалану мүмкіндіктерін кеңейту Қазақстан мұрағаттарының басты міндеті болып отыр.
Елбасы Н.Ә. Назарбаевтың 2003 жылы қабылдаған «Мэдени мүра» бағдарламасы аясында аудиовизуалды қүжаттарды қайта өңдеу шараларына байланысты көптеген жүмыстар атқарылуда. Осы орайда цифрлеу әдісі арқылы ескірген күжаттардың көшірмелері, сонымен қатар шет елден Қазақстан тарихына қатысты қүжаттарды (Мысалы Мүстафа Шоқай қоры) еліміздегі мүрағаттарға қайтарып алу бүгіндегі актуалды мәселелердің бірі больш табылады.
1. Жакыгюв М.Х. О новых технологиях в управленческой деятельности // Отечественные архивы. 2005. №1. С. 45-53;
2. Михайлов О.А. Электронные документы в архивах: Проблема приема, обеспечения сохранности и использование. М., 1998. С. 244.
3. Материалы Республиканского семинар-совещания «Электронный документооборот и электронные архивы». Алматы, 26.сентябрь. 2006. Алматы, 2006.
4. «Электронды қүжат және электронды қолтаңба» туралы заң //\у\у\ү.2акоп.к2;
5. Чупров В.М. «Об опыте работы Центрального архива документов на электронных носителях Москвы»// Ақпараттық-эдістемелік бюллетень. Алматы, 2006. №2. С. 20-24;
6. «Электронды құжат және электронды қолтаңба» туралы заң //\ү\¥\у.2акоп.кг; \у\ү\у.8апа.£ОУ.к2;
7. ІІІепель В.Н. «О некоторых проблемных вопросах внедрения электронного архива» //Ақпараттық-эдістемелік бюллетень. Алматы. 2006. С. 5-14.
8. Силков С.В. Нормативня база и государственное регулирование электронного документооборота в Республике Беларусь // Қазақстан мұрагаттары. 2007. №2. Б. 13-16.
9. Чупров В.М. «Актуальные вопросы дальнейшего развития нормативной и методической базы государственного хранения электронных документов на примере Центрального архива документов на электронных носителях Москвы» // Ақпараттық-эдістемелік бюллетен. Алматы, 2006. С. 20-25;
10. ¥лттық мурагат қоры және мұрағат туралы заң (1998) // \ү\у\у.2акоп.кг.
11. 2001-2005 жылдарга арналган мұрагат ісін даму концепциясы. // уулууу.гакоп.кг.
12. 2007-2009 жылдарға арналған құжаттамалар жүйесі мен мүрагат ісін дамыту бағдарламасы. // уу\у\у.гакоп.к2.
13. Сариева Р. Мұрағат және тарих. Алматы, 2004. 205 б.
14. .
15. .
16. Калачева М.А. Исгюльзование компьютера в создании и совершенствования научно-справочного аппарата //Вестник архивиста 1995. №6. С. 48-58.
17. Залаев Г.З. Анализ и классификация электронных документов // Вестник архивиста. 1998. №3. С. 29-36;
18. Карапетянец И.ГІ «Бизнес-архивы» М., 1995. 205 С.
19. Калачева М.А. «Использование компьютера в создании и совсршенствования научно-справочного аппарата» // Вестник архивиста 1995. №6. С. 48-58.
20. Основные правила работы государственных архивов». М., 1980. С. 77-97.
21. Козлитин И.А. «Государственные архивы республик Средней Азии и Казахстана» М., 1988. С. 53-60
22. Адильгужин А.А. Основные правила учета и передачи в государственные архивы электронных документов // Қазақстанда іс-жүргізу. 2006. № 2. С. 5-8.
23. Адильгужин А.А. Основные тенденции развития архивов // Қазақстанда іс-жүргізу. 2006. № 1. С. 5-8;
24. Материалы Республиканского семинара-совещания посвященного 5-летию принятия Закона Республики Казахстан «О Национальном архивном фонде и архивах». Алматы, 2003.
25. «Президенттің 2003 жылғы 4 сэуірдегі Қазақстан халқына жолдауына сэйкес Қазақстан Реснубликасы ¥лттық мүрагат қорын сақтау мен толықтырудың өзекті мәселелері». // Республикалық семинардың материалдары. Алматы, 2003.
26. Материалы Республиканского семинара-совещания посвященного 5-летию принятия Закона Республики Казахстан «О Национальном архивном фонде и архивах». Алматы, 19 декабря 2003. Алматы, 2003.
27. Материалы Международной научно-практической конференции «Правовые проблемы архивного дела в Евразиатском регионе». Астана, 27 февраля 2002. Астана, 2002.
28. ууулу.5апа.2,оу; уууу\у.^оо^1е.кг; \у \У\У.кагагсһіуе8.ш;
29. Слобаданюк А. Электрондық қүжат айналымының біріңгай жүйесін ендіру туралы// Қазақстанда іс қагаздарын жүргізу. 2007. № 4(4). Б. 11-15.
30. Ведомстволық мұрагатардың негізгі ережелері. Алматы, 2003.
31. Рындин А. Архив без ныльних полок или способы организации архива предприятия // \ууу\у.агсһіуе.а1ее.ш
32. Слобаданюк А. Электрондық қүжат айналымының біріңгай жүйесін ендіру туралы// Қазақстанда іс қағаздарын жүргізу.2007. № 2-3 Б. 11-15.
33. Самойленко Г.С. Состояние и проблемы развития электронного документооборота и электронных архивов государственных органов// Материалы Республиканского семинар-совещания Электронный документооборот и электронные архивы. 26 сентября 2006. Алматы, 2006. С. 25-29;
34. Чернова С.И. Основные подходы к определению принципов приема, оиисания, учета и хранения унравленческих документов на электронных носителях (На примере Ценрального архива документов на электронных носителях г. Москвы) // Материалы Республиканского семинар-совещания Электронный документооборот и электронные архивы. 26 сентября 2006.Алматы, 2006. С. 25-29;
35. Силков С.В. Нормативня база и государственное регулирование электронного документооборота в Республике Беларусь // Қазақстан мүрағаттары. 2007. №2. Б. 13-16.
36. Потапенко М. Электроиды қүжат айналымы //\Ү\Ү\Ү.СІО-\УОГ1С1.Ш
37. Тихонов В.И. Организация архивного хранения электронных документов: проблемы, практика, рекомендации // Вестник архивиста. 1999. №5. С. 33-40.
38. Тихонов В.И. Аутентичность и целостность электронных документов при долговременном хранении // Вестник архивиста. 2002. № 4-5. С. 166-190.
39. Марков А. «Концепция построения электронного архива» // \ү\у\у.С8іі.ас.ги;
40. Калачева М.А. Использование компьютера в создании и совершенствования научно-справочного аппарата. М., 1995. С. 48-58.
41. Адильгужин А.А. Основные правила учета и передачи в государственные архивы электронных документов (проект закона).
42. Архивное хранение. Методические рекомендации (Республика Беларусь) // \¥\УУУ.агсһіуе5.ги
43. Абдулкадирова Д.Ю. Республиканский семинар-совещание по вопросам организации электронного документооборота и электронного архива (сообщение) //Ақпараттық-әдістемелік бюллетені. 2006. №2. С. 58-62.
44. Чупров В.М. Об опыте работы Центрального архива документов на электронных носителях Москвы // Ақпараттық-эдістемелік бюллетені. Алматы. 2006. №2. С. 17-19.
45. \у\у\у.&оо&1е.к2
46. Адамушко В.И. Правовые аспекты работы с электронными документами //Отечественные архивы. 2005. №1. С. 45-53.
47. Жакыгюв М.Х. О новых технологиях в управленческой деятельгюсти /Ютечественные архивы. 2005. №1. С. 45-53.
48. Абуталиев Т.Н. Электронная документация и архивы (на основе российского опыта) // Қазақстан мұрағаттары. 2004. №7. С. 29-34.
49. Жукова М.П. Комплектование архивов электронными документами //Отечественные архивы. 2000. №2. С. 5-16.
50. Леонтьева А.Г. Работа архивистов с электронными документами и технологиями //Отечественные архивы. 2000. №3. С. 86-90.
51. Федеральный закон об электронном документе. (Российская Федерация). //\у\у\у.агсһіуе.а1ее.го
52. Силков С.В. Нормативная база и государственное регулирование электронного документооборота в Республике Беларусь //Қазақстан мұрагаттары. 2007. Б. 146-151.
53. Калачева М.А. «Использование компьютера в создании и совсршенствования научно-справочного аппарата» Москва, 1995. С. 48-58.
54. Тихонов В.И., Юшин И.Ф. Современные концегщии электронных архивов // Вестник архивиста. 2003. №2. С. 18-27.
55. Тихонов В.И., Юшин И.Ф. «Становление и развитие машиночитаемых данных в 1960-1980 гг. // Отечественные архивы. 1998. №6. С. 30-33.
        
        МАЗМ¥НЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
...............................................3
1 Электронды қүжаттардың пайда болуы
1.1 ... ... ... ... болу
тарихынан......................11
1.2 ... ... ... ... ... 18
2 ... құжаттарды пайдалану тәсілдері
2.1 Автоматтандырылған мұрағаттық технологияға арналған ҒАА
құру және ... ... ... ... ... құру
(АИПС ... ... ... ... ... жэне олардың сақталуын қамтамасыз
ету
проблемалары................................................................
..................................41
Қорытынды...................................................................
..........................................51
Пайдаланған ... ... ... ... мемлекет ретінде дамуында
сыртқы жэне ішкі, дэстүрлі жэне заманауй факторлар өз ... ... ... ... ... бір деңгейіне жеткен еліміз үшін
бүгінгі таңдағы басты міндет - келешек үрпаққа ... ... ... ... еске салдыру. Осы айтылған ойды жүзеге асырудың ең
алғашқы жэне басты этапы - ... ... ... тарихын жазу болып
табылады. Тарихтың небір қырлы да сырлы қүпияларын ашу ... ... ... ... ... орны өте ... ... өзіндік ерекшеліктеріне байланысты қүжаттар да өзіндік ... ... 20 - шы ... ... ... ... қүжаттармен қатар өмірге
электронды қүжаттар үғымы келді. Көзбен көріп, қүлақпен естіп білетін жаңа
сарындағы қүжаттар ... ... жэне ... өмірінің айнасына айналды. Ғасыр
басында өмірге келген қүжаттардың шоғырын іздеп тауып, жүйелеп сақтау сол
заманда мүрағаттар алдында ... ... ... еді. Көп ... бойына осы
жүмыс атқарылып келе жатыр.
Еліміз егемендікке қол ... бері төл ... ... ... бетер арта түсті. ... бүл ... үшін ... ... талмай жүмыс істеу үстінде.
Қазіргі заман ақпарат заманы болғандықтан ақпарат, ... ... ... ... қоғамның рухани, мэдени дамуындағы басты
ресурсқа ... ... ... ... қүқықтық, элеуметтік жэне
мэдени - ағартушылық салаларда ... ... ... ... ... ... айтсақ, кешегі мен бүгінгіні байланыстыратын, өткеннен өнеге
алуға уағыздайтын қүжаттың соның ішінде электронды ... қүны ... жылы 22 ... ... ... ... қоры және мүрағаттар
туралы» Қазақстан Республикасының жаңа ... ... ... ... қоры Қазақстан халқының тарихи - мэдени ... ... ... табылады жэне оны Қазақстан Республикасының үлттық ... ... ... ... ... ... 2 - ... көрсетілген
осы түжырымдар арқылы біз фото қүжаттардың мемлекет, ел үшін маңыздылығы
қандай деңгейде ... ... ... сэйкес бүгінгі қоғам мүшелерін
ретроспективті қүжаттармен таныстыру жэне оны ... ... ... мұрағаттарының басты міндеті болып отыр.
Елбасы Н.Ә. Назарбаевтың 2003 жылы ... ... ... ... ... ... қайта өңдеу шараларына байланысты көптеген
жүмыстар атқарылуда. Осы орайда цифрлеу әдісі арқылы ... ... ... ... шет ... ... ... қатысты қүжаттарды
(Мысалы Мүстафа Шоқай қоры) еліміздегі мүрағаттарға ... ... ... ... бірі ... ... шежіреміз осынша болғанда, бүгінгі мүрағат саласы қандай ... ... ісі ... ... ынтымақтастықты кеңінен дамытпай
болмайтыны басы ашық ... Ал ... ... ресурстарды жинақтау,
жүйелеу, іздестіру мен пайдалануымыздың дәрежесін көрсетеді. Бүл үшін, яғни
біздегі мемлекеттік мүрағаттың қүрылымы халықаралық ... сай ... ... ... ... ... қолжетімділігін арттыру
үшін еліміз мүрағаттары материалдық-техникалық базасын түбегейлі жаңартып,
соңғы үлгідегі электронды техника жэне ... ... ... ... Сонда ғана бірте-бірте шаң ... ... оның ... ... мүрағатқа көшіп, бірыңғай
автоматтандырылған ... ... қол ... боламыз. Ал қазіргідей
бірыңғай мәліметтер ... жэне ... ... ... жүйесінің болмауынан бүл саладан озіңізге
қажетті сүранысыңызға оң ... ... ... ... ... де, сол
мемлекеттің бір бөлшегі болып табылатын азаматтардың да ... ... ... ... ... ... мен ... аяқасты болып
жатыр деуге болады. Мүны ары ... ... ... жүмыс істейтін
шенеуніктердің түрлі заңсыздыгы, белден басатыны, қүжаттарды ... ... ... ... көз ... секілді түрлі жағдайлардың
басы қылтияды.
Мүны азсынсаңыз, еліміз егемендік алғалы бері жоғары оқу орындары мүрағатшы
мамандар дайындау ... шет ... ... ... бары -жабылган,
жабылмағаны - қысқарған. Жүмысыды жазу барысында бүл мәселеге тоқталуға жен
кордім. ... бүл ... даму ... ... ... Сондықтан да Қазақстан Республикамыздағы мүрағат ісі саласы оз
жалғсын табыуда. Жакыпов М.Х. айтқандай XXI ... ... ... деп ... атап ... ... заманына қадым басқанымыз бэрімізге айқын, сонымен Қазақстанда ... ... ... ... ... және ... түрдегі
сақталынатын ақпарат қүнды дерекке айналды. ... ... ... ... тасымалдаушыларда қүжаттарды сақтау сауалдар
оз жауабын тапты [2].
Алғаш рет «Электронды ... ... іске ... ... ... органдарды ақпараттандыру, «Электронды үкімет» инфрақүрылымының
қалыитасуы аталмыш сауалдың озектілігін көрсетеді. Осыған орай ... ... ... ... алу және ... ... ... озекті бола бастады [3].
Әлемдік тэжірибеде электронды қүжаттарды аса коп уақыт сақтау мэселесінде
жүмыстар жасалынған. Мысал ... ... ... және іс ... ... әкімшілік электронды қүжаттарды сақтау орталығында
(СҒЕККАКА) 80 мыңнан астам мэлімет ... ... орай ... халықаралық стандарттар шығарылды, олардың ішінде
томендегілерді ерекше атуға болады;
- ISO 18925:2002 Imagine ... Optical Disk Media. Storage ... ... ... ... «ISAD ... ... международный стандарт описания архивных ... ... ... мүрағаттар болып: Австралия мүрағаты, онда Australian ... 1996 ж.; ... SSD, яғни ... ... ... Стандарты, 1994 ж.; Ақпараттық қорларды сипаттайтын (NDAD)
¥лыбритания мэлімет базасын ... ... ... ... да ... ... елдері арасында, ең алғаш электронды қүжаттарды мемлекеттік сақтауға
алған Беларусь ... ... Онда 1996 ж. ... ... ... ... орталығы қүрылды. Ал, кейінгі уақытта Ресей
Федерациясында да арнайы ... ... бола ... ... ... электронды қүжаттама орталығы, ... ... ... ... жэне ... ... ... Орталық мүрағат [4].
Бес жыл бүрын электронды қүжат үғымы кездесетін барлық мэселелерді Еуропа,
Ресей, Беларус елдеріндей деп тура ... ... еді, ... ... ... ... өз орнын жақсы тапты.
Қазақстан Республикасындағы мүрағат ісінің жағдайны тоқталатын болсақ,
электронды ... ... ... ету ... ... қүжатгар
жэне арнайы жүмыстардың бар болуы талап етіледі. Яғни, бір ... ... ... ... ... ... біздің ... ... ... ... сақтауға алу және сақталуын ... ... ... ... ... Оны ... жағынанан дэлелдейтін
негізінен Қазақстан Республикасының заңдарьш айтуға ... ... ... жэне ... ... туралы»;
- «¥лттық мүрағат қоры жэне мүрағат туралы» [5].
Сондай-ақ, ... ... ... ... ... мен ... атап
өткім келеді;
«2007-2009 жылдарға арналған қүжаттамалар жүйесі мен мүрағат ісін дамыту
бағдарламасы»;
«Үлттық мүрағаттық қор мен ... ... ... ... ... ... ... қатар, «Мэдениет туралы» заңды дамыту мақсатында 9 нормативтік-
қүқықтық акт, ... ісі жэне ... ... 4 ... ... ... ... тарихы мен мэдениетіне қатысты белғісіз болып келғен ... ... ... мен ... ... ... ... Каир, Стамбул, Анкара, Будапешт және Париж кітапханалары мен
мүрағаттарына ... ... ... жэне ... агенттігімен Қазақстанда Үлттық мүрағаг
органдарын электронды жүйеге бейімдеу жоспары ... ... ... іс ... жэне ... ... атты республикалық
семинар өткізілді [7].
Өткен жылы мүрағат мекемелері, оның ішінде, ... ... ... ... ... ... ... қоғамдық-саяси, мэдени, барлығы 200-ден астам
жүмыстары 2006 ... ... ... мен ... бойынша атқарылды.
Атқарылған жүмыстар мен есептер Министрліктің www.sana.gov.kz веб-сайты
арқылы таратылады.
Тақырыптың зерттелу децгейі. ... ... ... ... мүрағат ісі КСРО кезіндегі мұрағат ісімен ... ... еске сала ... жөн. Сол ... де осы ... ... онсыз
да онша көп емес зерттеулер мен ... оку ... ... Ресей
авторларының еңбектерінде кездеседі. Алайда Қазаксған мүрағаттары мен Ресей
және Европа тәжіриьелерінен енгендігіне күмән жок. ... ... ... ... сол ... ... өз ... дербес
мүрағаттарға айналғанын байқаймыз. Оған себеп болған сол кездегі ... Ал ... ... ... осы ... төңірегінде жазылған
еңбектердің саны кеп емес. Қайта керісінше, Отандық тарихнаманы ... ... еді. ... аса ... ... біз
электронды мүрағаттардың шетелерде дамығанын байқадық. Сонымен көп мәнді,
Европа, АҚШ, ... ... және ТМД ... арасында электронды
мұрағатты алғаш ... ... ... Республикасының тэжірибелеріне
сүйендік.
Қазақстан Республикасында аталмыпі тақырыпқа тек қана, қазіргі таңда
элекғронды ... ... ... ... ... мүрағаты (бүдан ... ... жэне ... ... Орталық мемлекеттік мүрағаты
(ҚР ОММ) тэжіриблеріне қарап, қорытынды жасай аламыз.
Қазақстан ... бү_л ... ... ... ҚР ... ... ... В.Н. мен қызметкерлері Слободанюк А.А.,
Чернова С.И., ... ҚР ПМ ... ... атты тақырыбына
ссминарларды ұйымдастырған ... P., ... аса зор. ... жазу ... ... ... ... мерзімді
басылымының беттеріне, Юшин И.Ф., Михайлов О.А., ... ... ... А.Д. ... Г.З. мақалаларын атап өтуге болады.
Сондай-ақ интернет материалдарына жүгендім ... ... тек қана ... ... ... Михайлов О.А.
«Электронные документы в архивах: проблемы приема, обеспечения сохранности
и ... жэне ... И.П. ... ... атты ... атап
айтуға болады [10].
Алдымен электронды күжаттарды, одан кейін де мүрағаттарды зерттеу тек 90-шы
жылдарда ғана ... ... ... беттеріне алғашқы мақалалар шыға
бастады. Оған мысал ретінде, О.А. Михайлов өзінің мақалалары мен ... ... ... ашып ... ... ... ... Чернова С.И. ҚР ПМ «Ақпараттық бюллетені» мен
«Қазақстанда іс ... ... ... ... ... тэжірибе
негізінде электронды тасымалдаушыларға арнаған мақаласын жақсы ашып
көрсеткен.
Осылайша сол кездері көп ... ... ... ... құжаттардың
жэне мүрағаттарды пайда болу тарихына жэне қолданысқа енгізілуге аударылдьғ
1996 жылы ... ... ... А.А., ... В.О. ... жэне өзге де ... ... мүрағаттардың сол кездеғі
жағдайы жэне оның ерекшелктері талданған. Ресей мүрағатшы ... ... ... ... ... мен халақаралық конгрестерде
мүрағат саласының сан ... ... ... ... ... қарастырған. Кейін де бүндай ... ... ... ... жэне ... ... өз ... одан да эрі табады
деген ойдамын. Әсіресе, Шепель В.Н., Чернова С.И. көтерген ... ... ... ... ... табылуда. Л.Н.Кривошеин «Вопросы архивоведения»
журналында жарық көрген «Способы ... ... ... ... қүжаттарды пайдаланудың бірнеше ... Осы ... ... ... ... шығып отырған Гарскова
Л.М., Фроловтың В.Г., Корсаков Н.С., Долгорукова В.А., Петров ... В.К, ... А.Б. ... аз ... бұл ... ... жан-жақты қарастырылған.
Қазіргі күндері электронды қүжаттарға байланысты маңызды ... ... ... басып шығарылған «Государственные архивы СССР» кітабында да
мэліметтер кездеседі. Министрлер кеңесінің басқарылуымен ... бүл ... ... ... мүрағаттарды кинофотофоноқүжаттармен толықтыру жэне олардың
теориялық, ... ... ... ... ... ... ... кітабында жақсы баяндалған. Кітап 1980 жылы
Мэскеуде ... Бүл ... ... ... қүжаттармен жүмыстың
тэжірибелік функциялары көрсетіледі.
Мүрағаттардың қүрылуы жэне жүйеленуі туралы маңызды ... ... ... ... республик Средней Азии и Казахстана» ... ... ... ... ... ірі ... жоне олардағы электронды қүжатқа байланысты жүргізілгеп
жүмыстары туралы сөз айтылады. .
Еліміз ... ... бері бүл ... ... ... қолмеы санап аларлық. Дегенмен де Қазақстан тарихнамасында
аталмыш мәселеге байланысты ... ... ... ... ... Қазіргі таңда Қазақстанда мүрағат ісі саласының ішінде бүл
мэселемен ... ... ... ... ... Орталық мемлекеттік мүрағатының директорының орынбасары
Адильгужин А.А. Ол кісімен сүхбат ... ... ... мемлекеттік мүрағаты электронды қүжаттармен жүмыстың басталғанын
айтты. Оған дэлел ҚР ОММ-ға Франциядан №2300 ... ... ... ... актілер қүжаттарының мемлекеттік мүрағаты (РГАДА), Ресей эскери-тарихи
мемлекеттік мүрағаты (РГВИА) біздің мүрағатқа ... ... ... А.А. ... байланысты «Қазақстанда іс-жүргізу» журналында жарық
көрген мақалалары мен баяндамаларына жазылған. Сондай-ақ ол, «электронды
қүжаттарға» байланысты ережелер ... ... ... ... ... соның ішінде электронды қүжататарға байлаыысты
кеңес ... ... ... ... Алайда, тэуелсіз Қазақстан
тарихнамасында бүл мэселемен айналысып журген зерттеушілердің саны артуда.
Оны жоғарыда аталған ... ... көре ... ... ... ... ... қүжаттар мен мүрағаттарға
байланысты деректік базаның негізгі шоғыры ... ... ... «электронды қолтаңба», «электронды сайлау», үғымдарымен
байланысы бар. Интернет желісінің ішінде электронды қүжат жэне мүрағат
жайында ... ... ... ... ... ... рухани дамуында өзіндік үлкен септігін тигізіп отырған «Мэдегш
мүра» бағдарламасы, «Үлттық мүрағат қоры жэне мүрағаттар ... ... ... «2001-2005 жылдарға арналған ... ... ісін ... тужырымдамасы, «Асыл мұра»
бағдарламасы жэне Қазақстан Республикасның Орталық Мемлекеттік ... ... ... ... ... біршама өз үлесін тигізді [14].
Сонымен бірғе соңғы жылдары шыққан мурағаттық ережелер мен заңдар деректік
негіз ... ... ... мақсаі-міндеттері. Диплом жүмысымның непзғі мақсаты -
әрине жаһандану заманының непзігі талабын ашып ... оны ... ... ... ... қажеттіліктері компьютермен байлапысты. Олай
болса, ол ... ... де ... ... Республикасының Орталық мемлекеттік мүрағатының ең алдымен
LOTUS NOTES жүйесі арқылы іс ... ... ... ... ... ... жэне ... қүжаттардың мемлекет үшін маңыздылық деңгейін
ашып көрсету жэне ... ... жаңа ... зерттеу;
Қазақстандағы мүрағат ісінің қазіргі ... ... ... шет ... ... келіп, одан кейін болса ... ... ашып ... ... ... ... жаңалығы. Тэуелсіз Қазақстан алдыңғы сатыдағы
елу елдің қатарына кіру үшін бүгіннен ... өте ... ... ... зор ... ... тиіс. Елдің рухани, ... ... ... ... ... қандац деңгейде
екендігі айқын нэрсе. Алайда, осы ... ... ... ... жэне ғылыми айналымға енгізу шаралары ақсақтық танытып отыр.
Жүмысты жазу барысында ... ... ... ... ... ... ... жасалып төмендегідей жаңалықтарға қол
жеткізілді.
- ... ... ... алу жэне сақтау принциптеріне шолу жасала
отырып, оларды найдаланудың жаңа заманға сай даму тенднциялары ... ... ... мен ... ... байланысты фоғоқүжатгардың
көшірмелерін цифрлеу эдісі арқылы алу мэселесі жумыс барысында кең ... ... ... ... сай ... жаңа ... Қүжаттар ішіндеғі маңызды топқа жататын ... ... ... аппарат жүйесін үйымдастыру мэселесіне тоқтала отырып берілген
жүйенің тармақтық салаларына шолу жасалында жэне ... ... сай ... үсынастары жасалды. Жалпы дэстүрлі қүжатғарға жэне дэстүрлі қүжаттарға
жасалағын ғылыми-анықтамалық аппарат жүйесіне ... ... ... ... ... ашыл ... ... жэне маңызды сатыларының бірі, мүрағағға ... ... ... ... бір ... ... Мүрағат ісінде
атқырылагын маңызды салалрының бірі азаматтарға электрондық қүжаттармен
жүмыс істеуге қолайлы ... ... ... ... іс ... асыруға бізге Қазақстан
Республикасының ... ... ... Сариева Р.Х. жэне
Қазақстан Республикасының Президенттік мүрағатының көмегімен ... ... ... ... ... ... ашуға
көмектеседі. [15]
Зерттеу жұмысының теориялық-методологиялық негізі. Зерттеуге обьективтілік,
тарихилық, жүйелілік тэрізді ... ... ... * ... ... жүмысында сондай-ақ зерттеушілер көзқарастарын салысғыру, талдау
эдістері кеңінен қолданылады. Тақырыпты зертеу барысында Тәуелсіз ... мен ... ... ... мен ... мэн
берілді.
Жұмыстың қолданбалық маңызды. Ғылыми жүмыс мүрағат ісі саласындағы тың
мәселелерге ... оның ... ... кең ... ... ... жасалған жаңа тың қорытындылар мен ғүжырымдар ... жаңа ... ... ... ... ... қатарын ғолықтырады. Жүмысты мүрағаттану саласы бойынша мамандар
даярлауда, электронды қүжаттар жүйесін одан орі ... ... ... ... ... ... ... жүзеге
асыру барысында пайдалануға болады. Сонымен қатар берілген жүмыс тарих
ғылымы мен қүжаттану саласымен ... ... ... жэне көпшілік
қауымға арналады. Зерттеу жүмысының құрылымы. ... ... ... ... ... екі ... ... ішінде эр тарауда екі тармақша,
қорытынды, пайдаланылған эдебиеттер тізімі жэне ... ... ... ... пайда болуы ._
1.1 Машинада оқылатын құжаттардың пайда болу тарихынан
Мүрағаттар қызметінің негізгі ережелері (бүдан эрі - ... ... ... ... қоры және ... ... ... Республикасының «Электрондық қүжағ және электрондық ... ... ... ... ... ¥лттық ақпараттық
инфрақүрылымын қалыптастыру мен дамытудың 2001-2003 ... ... ... туралы» Қазақстан Республикасы Президентінің 2001
жылғы 16 наурыздағы № 573 ... ... ... ... ... туралы Ережені бекіту туралы» Қазақстан Республикасы ... ... 7 ... № 1538 ... ... ... ... инфрақұрылымын қалыптастырудың және дамытудың мемлекеттік
бағдарламасын ... ... ... ... Жоспарын бекіту туралы»
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2001 жылғы 21 мамырдағы № 674 ... ... ... ісін дамытудың 2001-2005 жылдарға
арналған бағдарламасын ... ... ... ... ... ... 11 маусымдағы № 797 қаулысына және «Құжаттар көшірмелерінің
мемлекеғтік ... қоры ... ... ... туралы» Қазақсған
Республикасы Үкіметінің 2002 жылғы 28 мамырдағы № 578 ... ... ... мүрағаг кағаз және электрондық негіздегі қүжағтарды жинау,
уақьғгша сақтау мен ... ... ... ... ... элекгрондық қүжаттар мұрағаты пайда болады. Мұрағатат
оның міндеттерін, ... ... ... және ... ... айқындайғын Ережеге сэйкес жумыс жүргізеді.
Қазақстан Республикасы Мұрағататтар мен құжаггаманы басқарудың уэкілетті
мемлекеітік органы, ... мен ... ... ... ... ... ... эрі - уәкілетті органдар), Қазақстан
Республикасы орталық мемлекеттік ... ... ... ... ... ... бар қалалардың және
Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... ... ... және олардың филиалдары
(бүдан эрі - мемлекеттік ... осы ... ... ... ... ... әдісғемелік және
практикалық көмек көрсетеді және олардың орындалуына бақылау ... XX ... ... ... ... ... ... салаларьша және мүрағат мекемелеріне ене бастады.
Мұрағаг саласына ... ... ... ... ... ... ... ақпараг секілді байлыққа ғылыми анализ жасау ... ... ... қалыптасгыруға қол жеткізеді. CD және ... ... ... және ... ... және ... киберортаға мүрағаттық ақпарат деректерін интеграциялауға
өз эсерін тигізеді.
Біз мүрағат ісін ... 4 ... ... XIX ғасырдың соңы - 1950 жылдар;
2. 1950 жылдың бірінші ширегі - 1970 жылдың бірінші ширегі;
3. 1970 ... ... ... - 1980 ... ... ... 1980 ... екінші ширегі - қазіргі таңға дейін.
Мүрағат ісін ... және ... ... ... ... ... тарихымен тығыз байланысты. Жоғарыда
аталған кезеңдердің өзіндік ерекшеліктері бар. Оларға ... ... ... - ... ісін ... ... ведомствалық
мүрағаттарда іс жүзіне асты. «Кіші механизация» қүралдары сирек болғанымен
көбіне матрикалық ақпарат тасымалдаушылармен ... ... ... ... ... халық санағында, ендірісте жобалау мен
есептеуде ... ... ... ... ... ... ... - бүнда мүрағат ісін ақпарттандыру мүрағаттарда ... мен ... ... ғана ... сонымен бірге КСРО-да
информатиканың дамуымен оның ... ... ... ... мүрағаттану
саласына тигізген эсерімен ерекшеленді.
Үшінші кезең ... ... және ... ... ... (АІЖ) ... болуымен және
тэжірибесімен анықталады. Аталмыш ... ... ... ... ... ... ... магнитті ленталар, дискілер), техниканың алмасуымен
сипатталады. Осы кезеңде алғаш рет ... ... ... ... ... ... кезең - өз кезегінде ең алдымен Мэскеу мүрағаттары ... ... да ... комыотеризацияланды. Бүл үрдістің лидерлері қатарына
ВНИИДАД, РФММ (ГАРФ) болып табылды [18].
Жүмысымның бүл ... ... ... ... болу ... тоқталуды
жөн көрдім.
Ерте орта ғасырлық кеңселерде қүжат ... мен ... ... ... ... Бүл кезеңде аса маңызыды қүжаттар үшін негізгі жазба
материал пергамент еді. Ал ... ... кең ... жазу ... ... Оған барлық ресми іс жүргізу қүжаттары ... ... ... ... ... кесу ... жүқа эрі үзын пластинкалар ... оған ... ... ... жазу ... Мэтін жазылғаы
пластинкалар жіппсн оралып, ... ... ... ... бір ... ... жазу ... ретінде қайың қабығы пайдаланылды. Қайың
қабығы пергаментке қарағанда ... ... ... арзан еді. Ол
топырақта пергаменттен ... ... ... ... ... үстінен,
астынан және бүйірінен кесілетін. Топырақ астынан табылған қайың қабықты
грамоталар содалы ... суға ... ... қыртыстары
түзетіліп, эйнектер арасына ... ... ... ... ... ... қүжаттар сирек түсіріліп, ол көбінесе
түрмыстық қарым-қатынас жазбаларына, сауат ашуға, шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... грамоталар жиі кездеседі.
XIV ғасырға дейін жазу үшін қолданылған негізгі материал пергамент болды.
Оның аты Кіші ... ... ... ... ... ... атына
байланысты шыққан. Пергамент - мал терісін (көбіне бүзау ... ... ... ... алынатын материал. Оны дайындау технологиясы біздің
заманымызға дейінгі II ғасырға осы ... ... ... ең ... ... жүқа эрі ... ... сона шағып бүлінбеген
таза жаңа туған бүзау терісінен алынатын. ... ... ... оның эр ... көбіне екі, үш мәртеден пайдаланылатын. Қайта
қолданар ... ... ... ... қырып тазартылып, жуылатын.
Өңделген пергамент ақ түсті болатын «Пергамент» сөзі XVII ... ... ... қолданысқа енғен.
XIV ғасырда кеңсе ісіне қағаз пайдаланыла бастады. Ол ... іс ... ... ... ... ... ... Қағаз үғымындағы
«бумага» латының «bambagia» - мақта ... ... ... ... ең ... ... Қытайда пайда болып, Еуропаға IX ... ... ... ... ... де оның кең қолданысқа түсуі XIV ғасырдан бастау алады. XIX
ғасырдан бері қағаз ағаштан жасала бастады. Қазір оның ... ... ... ... ... астам түрі бар. Көлемі (1 ... ... (4-250 г), ... (4-4000 мкм), түсі, ақтығы, жылтырлығы,
сорғыштығы және өзге қасиеттері бойынша сипатталады.
Ертеде жазу материалы ретінде ағаш ... ... ... ... ... де ... ... мүрағатында электрондық қүжаттар (бүдан былай~ЭҚ) есебін - жүргізудің
қағаз қүжаттар есебін жүргізуден ... аз. ... ... ... шифр ... ... ... мемлекеттік мүрағат берген
нөмірі, ... ... ... ... ... ... ... қойылады. ЭҚ есебін үйымда бүған арнайы бөлінген маман
жүргізуі қажет. ... ... мен ... ... қол ... тәртібі
үйым басшысының бүйрығы арқылы белгіленеді. Есептік қүжаттардың қүрамы мен
олардың формалары да үйым басшысының бүйрығымен белгіленеді.
Мұрағатта ... ... ... ... ... жасау;
- ЭҚ-дың қолданысқа арналған және резервте түратын ... ... ... ... ... ... негіздерге көшіру;
- ЭҚ-дың орын алмастыруы, бүл ... бір ... ... ... ... есеп бірлігі, керісінше, бір есептеу бірлігіне жинақталуы
мүмкін;
- ЭҚ-дың сақтандыру форматындағы нүсқаларын эзірлеу және сол ... ... ... ... жасау;
- ЭҚ-дың орнында бар-жоғын және жай-күйін тексеру;
- Есептеу қүжаттарын салыстыра отырып ретке келтіру. Атқарылған ... ... ... ... ... мұрағаттық тізімдемесі. Бүл бес дана етіп жасалды. Үш данасы қағаз
қүжат түрінде эзірленсе, екеуі электрондық негізге түсіріліп, екі ... екі ... ... Бүл ... ... ... ЭҚ нүсқасы
түсірілген негізге де, сондай-ақ ... ... бар ... ... ЭҚ-дың қолданысқа арналған және ... ... ... туралы акт;
- ЭҚ-дың сыртқы негізге көшіріліп жазылғандығы туралы акт;
- ЭҚ орын алмасуының өткізілгендігі туралы;
- Есептеу қүжаттарында кеткен техникалық ... ... ... Бүл ... ... жоқ ... табылғандығы туралы акт. Электрондық
қүжаттар тізімдемесі - электрондық қүжаттар есептеу
бірліктерінің қүрамы мен ... ... ... қор ... жүйеге
бекітіп, есебін алуға арналған мүрағатгық анықтамалық.
Тізімдемеге анықтамалық аппарат беріледі. ... ... ... ... ... парақ; мазмүны (тақырыбы); алғысөз; ... ... ... ... ... ... компьютерлік файлдардың кеңейтілген тізімі; шифрлардың ауыспалы
кестелері (тізімдемені ... ... ... ... ... ... ЭҚ
есептеу бірлікғерінің аңдатпалық түсініктемелері (аннотациялар) берілген
анықтамалық т.б.
Тізімдемеге арналған анықтамалық аппараттың ... ... ... ... ... файл ... жасалады.Тізімдемеге арналған
анықтамалық аппараты бар файлдар компьютерлік папкілергс жазылады. ... дс ... ... ... бар файл атымен аттас *
болады,сақтау бірлігінің иерархиялық қүрылымы бойынша да бірдей ... ... ... тізімдемеге куәландыру парағы жасалады. ... ... ... қор ... ... ... осымен қатар ЭҚ кешенінің ақнараттық-технологиялық сипаттамасы
да қоса ... Оның ... ... ... ... ... ... қандай ЭҚ ендірілгенін, олардың қандай форматтарда екенін,
сақтауға берілген кезде ... ... ... ... қайда
сақталғанын, ақпараттық ресурсті қалыптастыру ісі қалай ... жүйе мен ... ... иесі кім, ... ресурс жасау
кезінде қандай бағдарламалық қамтамасыз ету жүйесі қолданылды, міне, осы
секілді сүрақтарға жауап алу үшін ... Бүл ... ... үзақ
уақыт пайдаланылуын қамтамасыз етуге көмектеседі. АТС бүкіл қор (коллекция)
бойынша эзірленген тізімделерге арналып жалпы шолу түрінде де, ... ... ... да ... мүмкін. Қор қүжаттарына арналған жалпы
АТС бірінші тізімдемеге салынады. Бүл ... ... ... бар файл ... ... сөзі және ... мен қор ... қосылады
[20].
Үлгіге ¥лыбритания Үлттық электрондық мәліметтер базасы ... ... ... ... ... ... Оның ... мүрағатгық сипаттаулар жөніпде ISAD (G) Жалпы халықаралық стандарты
үсынатын сипаттамалық мақалалар-ды ... ... ... ... эрі
дерек-танымдық, эрі технологиялық сипаттамалар болып келеді. Сипаттаудың
көрсетілген стандартын ЭҚ-ды үйымдастырудың өзге де деңгейлерінде - ... ... ... ... да ... ... қүжаттардың сақталуын қамтамасыз ету - бүл ... ... жол ... ... және ... ретке келғіріп отыратын, сондай-ақ ЭҚ-дың косымша техникалық
қүралдарсыз-ақ ашылуын қамтамасыз ететін материалдык-техникалық база ... ... ... мен ... ... ... оңтайлы
әдістерін қолдану жөніндегі шаралар жүйесі болып табылады.
ЭҚ-дың сақталуын үйымдастыру жөніндегі шаралар жүйесіне мыналар енуі тиіс:
- электрондық ... ... ... ... ... ал ... сақтау бірліктерін электрондық негіздерге тиімді орналастыру;
- қоймадан сақтау ... алып беру ... ... ЭҚ-дың бар-жоғын және олардың жай-күйін тексеру;
- ... ... және ... ... бақылау;
- ЭҚ-ды арнайы физикалық және техникалық өңдеуден өғкізу;
- ЭҚ-ды жаңа ... ... ... ... ... ЭҚ-ды компыотерлік сақтандыру форматы мен қолданыстағы ... ... ... ... ... Ақпараттық қауіпсіздікті қамтамасьғз ету жөніндегі шаралар;
- ... ... ... бағадарламалардан («вирустардан» және т.б.)
коргау;
- ЭҚ-ды рүқсатсыз пайдаланудан қоргау;
ЭҚ-ды жедел сақтау кезінде және ... ЭҚ ... ... ... ... және ... ... ғүр-түрі қолданылады:
электрондық ақпаратты монитор экранына шығару, қолданысқа лайықты ... ... үзақ ... соң да (10 ... ... ашылуын қамтамасыз ету
мақсатында ақпараттық ресурстарды ... кең ... эрі ... ... ... шаралары жүргізіледі. Ақпараттық
ресурсгарды ... ЭҚ ... ... ... ... мүрағағтын өз
ішіндегі ЭҚ-дың сақталуын қамтамасыз ету жүмыстары аясында ... ... ... ... ... ... дискілер үшін:
температура + 25°С-дан аспауы керек, ауаның салыстырмалы ылғалдылығы ... ... ... ... ... ... ... қолданыстағы даналары
сақталатын қоймада бөлме температурасының көрсеткіпіі + 23 °С төңірегіне
дейін рүқсат ... ... ... ... ... ... ... + 17°С-дан аспауы қажет эрі ауаның салыстырмалы
ылғалдылығы ... ... ... жөн. ... + ... жоғары
және - 10°С-дан төмен температурада сақтауға болмайды. Температура мөлшері
- ... ... ... 50 пайызға дейінгі жағдайларда
дискілерді тасымалдауға болады. ... ... ... ... ... режимін ұйымдастыру туралы ... ... ең ... соңы ... алу ... жедел сақтау кезінде олардың толымдылығы негізгі (қолданыстағы)
даналар бойынша ... ... ... ... арқылы
қаматамасыз етіледі. ЭҚ-ды тек сыртқы ... ғана ... ... ... ... олардың қолданысға болатын және резервке қойылағын жеке
дербес негіздегі ... ... ... ... қолданыстағы және резервтегі
даналарын эртүрлі өндірістік фирмаларлан шыққан электрондық негіздерге
жазған жөн.
Үйымда электрондық ... ... ... ісі ... ... негіздер
арқылы жүзеге асырылуы мүмкін.
ЭҚ-дьщ қолданыстағы даналары мынадай негіздерге түсірілуі мүмкін:
- Сервелерге;
- RAID-массивтерге;
- Компьютерлердің қатқыл дискілеріне («винчестерлерге»);
- Оптикалық дискілерге (CD-RW, CD-R, DVD- ... ... ... ... ... даналары мына негіздерге түсірілуі мүмкін: * ... ... ... RAID-массивтерге ;
- компьютерлердің қатқыл дискілеріне;
- сғримерлік (магниттік) ленталарға;
- ... ... ... ... ... ... ... магниттік дискілерге.
Ұйымның электрондық қүжаттар мүрағаты сыйымдылығы үлкен сыртқы электрондық
негіздерге: ... ... ... ... ... ... қүжаттарды сақтайды.
ЭҚ-ды тек сыртқы электрондық негіздерге ғана жазып, ұйымның ... ... ... ... ... әрқайсысына мынадай
деректемелер ендіріледі:
- үйымның қысқаша атауы;
- электрондық неғіз индексі;
- электрондық негіздің статусы:
- ... ... ... ресурстардың реестрлік нөмірлері;
- қажет болған жағдайда «АҚҚ» (айрықша қ^нды құжаттар) және «РШҚ» ... ... ... ... ... келіп түскенде және оларды үйым мүрағатында сактау кезінде
әрбір сақтау бірлігіне ... ... ... ЭҚ ... ... ... Сақтау бірлігінің есептік нөмірі;
- Қор нөмірі;
- Сақтау бірлігінде көрсетілген тізімдеменің, ... ... ... ... ... этикеткасына (оптикалық дискінің
сыртқы бстіне) ... ... ... ... жазылады, жазуға
үшкір қүралдарды пайдалануға болмайды. Этикеткалар алдымен маркіленіп,
сосын ғана ... ... ... ... да ... этикегка жапсырылып, онда
мыналар жазылады:
- үйымның қысқапіа атауы;
- элекғрондық қүжаттар мүрағатының қысқаша атауы;
- ... ... ... ... ... ... ... (зауытық) нөмірі;
- электрондық негіздің статусы:
- қор нөмірі;
- сақтау бірлігінде ... ... ... бірлігінің нөмірлері;
- негізге түсірілген ақпараттық ресурстардың реестрлік нөмірлері; - ЭҚ-дың
шектік мерзімдері;
- қажет болған ... ... ... ... құжаттар) және «РШҚ»
(рұқсаты шектеулі құжагтарын) белгілерін қою;
- ЭҚ-дың негізге жазылған уақыты.
Элскгрондық неғіздердің ... ... ... ... сипатын арнайы аппарағғық және бағдарламалық * қамғамасыз ... ... ... ЭҚ-ы ... ... ... компьюгерлік
бағдарламалары бар электрондық ... ... жеке ... ... қойып, кейін оларды уйымның қай қурылымдық бөлімшесінен
келіп түскен болса, сол ... ... ... бар-жоғын және жай-күйін кем дегенде 3 жылда бір рет, ... ... ... ... ... да ... отырады.
Осындай жүйелерді Рындин А. өз мақаласында бэрін ашып нақты көрсеткен.
ЭҚ мүрағағындағы ақпараттық жүйені ... ... ... ... ... ... ... жай-күйіне сараптама
жасалады. Бірақ бүл кем дегенде 5 жылда бір рет ... ... ... ... Ол және ... үйым деңгейіндегі өзгерістер барысында да
өткізіліп түруы шарт. Ақпараттық ресурстарды мүрағатқа сақтауға ... ... ... ... ... ісі қүрылымдық
бөлімшелерде де, элек грондық қүжаттар мүрағатының өзінде де жүргізіледі
[21].
Бүл ... яғни ... ... ... ... халықаралық
стандартқа сай болуы және мемлекеттің, коғамның, азаматтардың ақпараттық
қолжетімділігін ... үшін ... ... материалдық-техникалық
базасын түбегейлі жаңартып, соңғы үлгідегі электронды техника ... ... ... ... ... ... ғана бірте-
бірте шаң басқан архивтсрден ... оның ... ... мүрағатқа
көшіп, бірыңғай авгоматтандырылған ... ... қол ... Ал ... бірыңғай мэліметтер базасының және мемлекеттік
мүрағаттардың автомагтандырылған ... ... ... ... ... ... сүранысыңызға оң жауап алуыңыз қиын. Осылайша
мемлекеттің де, сол мемлекеттің бір бөлшегі ... ... ... ... қажетті мүрағаттық ақпаратты алудағы заңды қүқықтары мен мүдделері
аяқасты болып жатыр деуге болады. Мүны ары ... ... ... ... ... ... заңсыздығы, белден басатыны, қүжаттарды
қолдан жоғалтып жіберуі, «бармақ басты, көз ... ... ... басы ... Мұрағат қркаттарын ... ... ... ... 2006 жылдың 26 қыркүйегінде Қазақстан Мэдениет және ақпарат
министрлігініц Ақпарат және ... ... ... Республикасы
Президентішң мүрағатымен бірігіп «Электронды қүжат айналымы ... ... ... ... ... ... шара ... ауқымда түңғыш рет өткізіліп отыр. Қатысушылар қүрамында
Ақпарағғандыру және ... ... ... «¥лттық ақпараттық
технологиялар» акционерлік қоғамы, ҚР ¥лттық ... ... ... ... кәсіпорны, сонымен қатар, облыстардың, Алматы мен
Астана қалаларының мемлекеттік органдары, үйымдары мен үлттық компаниялары,
мемлекеттік ... ... f ... ... ... ... ГІрезидентінің мүрағаты
директоры В.Шепель кіріспе сөз сөйледі. Содан соң сөз кезегі Ақпарат жэнс
мүрағат ... ... ... ... ... Ол ... электронды қүжат айналымы мен электрондық мүрағаттарға қатысты
көкейкесті мэселслерді шешу, қүжаттамаларды электрондық негізде сақтау жэнс
осы бағыттағы ... ... ... ... өз ... ... ... органдарды ақпарагтандыру мен «электронды үкімет»
инфрақүрылымын қалыптастыру жөніндегі мемлекеттік бағдарламалар ... ... ... ... [22].
Қазақстан Республикасы Премьер-Министрі ... ... ... ... ету ... ... орынбасары А.Слободянюк
электронды қүжат айналымын елдегі мемлекеттік ... мен ... ... ... ... ... және мүрағағ комитетінің бөлім бастығы А.Мустафинаның баяндамасында
электронды қүжат айналымының жэпе электронды қүжаттарды ... ... ... эрі эдістемелік базаларын дамыту жөніндегі
көкейкесті мэселелер айтылды. «Қазақстан Республикасы ¥лттық банкінің банк
бюросы» мемлекеттік ... ... ... ... және ... ... Е.Самойленко, [24] Қазақстан Республикасы Президенті
мүрағаты директорының орынбасары В.Чупров, ... ... ... ... ... бөлім бастығы С.Чернова
[25] және т.б. хабарламаларында ҚР ... ... ... ... ... ... ... қүжаттар орталық мүрағатының
электрондық негіздегі ... ... ... ... тэжірибелері және
электрондық мүрағат үйымдастыру мен оны іске қосу ... сөз ... ... қүжат айналымында және электрондық мүрағатта
электронды цифрлық қолғаңбаны қолдану мәселесін сөз етті ... ... ... ... қызу пікір алысулар нэтижесінде
семинарға ... ... ... ... ... Халықаралық
стандарттар мен жүмыс тэжірибесін ескере отырыгі, электрондық қүжат
айналымының және электрондық ... ... ... ... ... базаларын одан эрі дамыту мақсатында мыналарды эзірлеу керек;
- электрондық қүжаттар форматы жөнінде, оларды тасымалдау, сипаттау, сақтау
істері бойынша ... ... ... ... ... жөніндегі технологиялық регламент; терминдер мен анықтамалар;
- электронды қүжаттарды сақтауға қатысты ведомстволық және мемлекеттік
мүрағаттардың ... ... ... ... ... және ... құжат айналымын жүргізу
жөніндеғі түрптты нүсқаулық;
- ... ... ... ... ... мемлекеттік сақтауға және үзақ уақытқа мүрағаттық сақтауға берілетін
электрондық ... ... ... ... ... нүсқаулық;
Осымеп қатар, электронды қүжаттар бойынша ... ... ... ... ... ... ... көздейтін шараларды эзірлеу
қажеттіліғі айтылды. Ағап айтқанда;
- қүжаттардың қағаз жүзіндегі ... мен ... ... ... ... сақтау;
- мүрағатшылардың мәліметтер базасын жобалау мен оларды басқару жөніндегі
техникалық тапсырмаларды эзірлеуге қатысуы;
- ... ... ... ... мен ... ... Үлттық мүрағат қорын толықтыру көздері - ... және ... ... аппарат жасау және сипаттау эрі есеп
жүргізу жөніндеғі сабактастықты қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... үшін ... ... ... ... ... ... және электрондық қүжаттардың электрондық
цифрлық колтаңба коюға арналған деректемелер жинағын белгілеу ... ... ... ... дайындық жүмыстарын жұргізу керек:
- іс номенклатураларында электрондық ... ... және ... ... жүйелер туралы деректер көрсетілуі қажет;
- мекемелерде түзілген электронды қүжаттар тізімдемесін жасау, ... мен ... ... мен ... ... көрсету;
Ақпараттандыру және байланыс жөніндегі агенттіктен мемлекеттік органдардағы
ақпараттық жүйе бойынша жұмыс жүрғізуші ... ... ... комек сұрау.
Билік орғандары мен ұйымдарда электрондық ... ... ... және іске қосу ... көкейкестілік сипаты жыл ... арты ... Олар ... ... ... ... ... қорын қүрайды. Үйым мүрағатындағы ақпараттың бүл екі ... ... және ... ... ... ... ... байланысты электрондық ақпарат ресурстарын ... мен бүл ... ... жеңу жолдары мүрағаттың мүндай түрін үйымдастыру
методологиясында маңызды мэнге ие.
Мүрағатшылар қүжаттарды (басқару қүжаттары, фотосуреттер, гюшта ... ... ... ... яғни ... материалдық негіздерін
сақтауға алады және оған қол жеткізілуін қамтамасыз етеді. Қазірғі ... ... ... ... ... ... ... қандай
электрондық қүжаттар қалыптасады және сақталады? Бүлар:
- жобаларды ... ... ... ... ... ... және
басқа материалды файлдары;
- бухгалтерия, кадрларды басқару, іс қағаздарын жүргізу жүйелеріндегі
ақпараттық-іздестіру бағыты бойынша ... ... ... анықтамалық жүйелер - бірінші кезекте, қүқық пэндері бойынша
барлық заңдар және нормативтік актілердің ... ... ... ... және нормативтік жүйелері, т.б.
«Электрондық қүжаттың» ақпараттық табиғатына тән бір ерекшелік - ол қағаз
қүжаттарға қарағанда элдеқайда үзақ ... және одан гөрі ... ... ... ... ... сол ақпараттың өзіне баса назар
аударылады. Оның ... ... ... ... ... ... ие ... Әйтсе де, бү_л қүжаттарға қатысты нәрселердің бэрін:
ақпаратгы (мазмүнын), материалдық негізді, деректемелер мен ... ... жэие оны ... тэсілдерін түтас бірлікте алып қарау қажет.
Ақпарат жазылатын қандай да бір ... ... ... та болмайды.
Электрондық қүжат та сол сияқты. Электрондық қүжаттарды ... ... ... мэні зор. ... қүжаттарды сэйкестендіру
мен түпнүсқаландырудың үйлесімді эдістемесін жасау - алыс ... ... ... ... сақтауға кепіл бола алады. Әйтсе де бірыңғай
баламалы технологияларды ... ... ... өз ... күйінде қала береді. Мұндай электрондық құжаттарды мэтіні өшіп қалған
қағаз қүжаттармен салыстыруға ... ... бар ... іс ... тэн. Яғни электрондық қүжатты файлдан шығарып, ақпаратын монитор
экранынан оқуға болатын ... ... ... ғана «құжат» деп
есептеуге болады.
Бү_ған алыс шетелдердің кітапханалары мен ғылыми мекемелерінде жатқан құнды
тарихи құжаттарды іздеу мен алуды ... ... ... ісі ... ынтымақтастықты кеңінен дамьғгпай болмайтыны басы ашық нәрсе.
Ал біздің ақпараттық ресурстарды жинақтау, ... ... ... дамыған елдермен қатар қою, ешкі мен түйені ... ... яғни ... ... ... ... халықаралық
стандартқа сай болуы және мемлекеттің, қоғамның, азаматтардың ақпарагтық
қолжетімділігіы арттыру үшін ... ... ... түбегейлі жаңартып, соңғы үлгідегі электронды ... ... ... ... ... ... ... ғана бірте-
бірте шаң басқан мүрағаттардан қүтылып, оның ... ... ... ... ... ... ... қол жеткізетін
боламыз. Ал қазірғідей бірыңғай мэліметтер базасының және мемлекеттік
мүрағаттардың ... ... ... ... ... өзіңізғе қажетті сүранысыңызға оң жауап алуыңыз қиын. ... де, сол ... бір ... болып табылатын азаматтардың да
өздеріне қажетті мүрағаттық ақпаратты алудағы заңды қүқықтары мен мүдделері
аяқасты ... ... ... ... Мүны ары ... ... құжатпен жүмыс
істейтін шенеуніктердің түрлі ... ... ... ... ... ... ... басты, көз қыстылық» секілді
түрлі ... басы ... ... ... ... ... бері ... оқу орындары мүрағатшы
мамандар дайындау ісінен шет ... ... ... бары -жабылған,
жабылмағаны - қысқарған. Қысқасы, мамандар даярлау мэселесінің көлденецдеуі
мен білікті мүрағатшылардың ... ... ісін ... ... сала ... ... ... арттыру мен оларға
жалақы беру жүйссін жетілдіру жайы түбегейлі ... ... ... ... ... құжаттар бойынша жүмыс жүмыс ... ... ... ... ... ... ... жүргізілетін жүмыстарды
нормативтік-әдістемелік қүралдармен қамтамасыз ету деңгейі ақпараттық-
технолоғиялық түрғыда қамтамасыз ету ... ... ... келеді.
- атқарушы билік органдарындағы ... ... ... ... ... ... ... әр тектілігі.
- басқару органдарындағы қүжаттаманы басқару ісін ... ... ... ... эр ... қүжаттарды баскарудың ... ... мен ... сақтау ісінің үштаспауьғ Электрондық құжат айналымының ... ... ... жартысы ғана. Енді алда келесі кезен ... ... үзақ ... сақтаудың сенімді жүйесін жасау
кезеңі түр. Бүл технологиялық шараларды да, ... ... ... ... ... ... тәжірибелер Беларус Мұрағататтарынан алынды.
Сондықтан Қазақстан мүрағаттары да сол шараларды атқарды [28].
Потапенко М. өз ... ... ... ... ... ... - бүл іс қағаздарын жүргізу қызметі мен қүжат ... ... ... ... ойлайтындай жай
ғапа дербес сервер, компьютер немесе ақпаратты дерек көздерін сақтайтын
орын ғана ... бүл және ... ... ... ақпаратты тауып
беруғе арналған іздестіру жүйесі де ... ... ... ... ... ... мүрағаты (соның ішінде
эсіресе мемлекеттік мүрағат) кэдімгі ... ... ... жоқ. Бүл, ең эуелі, қүжаттардың қүндылығын сараптаудан бастап,
оларды пайдалануға дейінгі мүрағаттық сақтау ... ... ... ... ... мен ... ... мен болып ғабылады. Ол
қүжаттардың есебін алу, сипаттау, ... ... ету және ... аппаратын жетілдіру секілді іс-шаралар арқылы жүзеге асырылады.
Қүжаттарды есепке алудың өзіндік ерекшеліктері болады.
Қүжаттарды есепке алу эрбір мүрағат қоймасы бойынша ... ... ... ... ... ... ... істер тізімдемесіне енгізілмеген,
бүл салаға жатпайтын қүжаттар да, аса қүнды қүжаттардың сақтық көшірмелері
мен ... ... ... ... де есепке алынуы керек. Есепке алу
қүжаттарына, сонымен қатар деректерді есепке алу базасына қол ... үйым ... ... ... ... ... алу ... үлгі бойынша рәсімделеді және олар ... ... ... ... ... ... санын, қүрамын, - жай-күйін
жазуға арналады. Қүжаттарды есепке алудың негізгі бірліктері ... ... ... ... ... ... ... негіздеғі қүжаттарды
есепке алу бірлігі ретінде бірыңғай ... ... бір файл ... ... файл жазбалары бар сақтау бірліктері және
оған ілеспе қүжаттама ... ... ... мен ... ... ... ... ісін
үйымдастыру үшін қүрылады. Мүндай мүмкіндікке ие болу үшін мынадай ... ... ... үзақ ... ... ... саясатын айқындау және соған сәйкес
қүжаттарды топтап, олардыц сақталу мерзімдерін белғілеу;
- ... ... ... ... ... саясатқа сәйкес
іріктеу;
- осы қүжаттар бойынша тиімді ... ... ... ... ... ... ... сақталуын қамтамасыз ету, ... ... ... ... ... ... есебін алып ... ... ... ... ... ... -істің жартысы ғана. Енді алда ... ... - ... үзақ ... ... сенімді жүйесін жасау кезеңі түр. Бүл
технологиялық шараларды да, үйымдастыру шараларын да қамтиды. ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан
мүрағаттары да сол шараларды атқарды [28].
Потапенко М. өз мақаласында электрондық қүжаттар мүрағаты мынадай анықтама
береді - бүл іс ... ... ... мен ... ... ... бағдарламалармен жабдықтаушылар ойлайтындай ... ... ... компьютер немесе ақпарағты дерек ... ... ғана ... бұ_л және ... ... ... ақпаратты тауып
беруғе арналған іздестіру жүйесі де ... ... ... ... ... ... ... (соның ішінде
эсіресе мемлекеттік мүрағат) ... ... ... ... жоқ. Бүл, ең ... ... ... сараптаудан бастап,
оларды пайдалануға дейінгі мүрағаттық сақтау ісінің бүкіл циклін қамтамасыз
ететін технологиялар мен өндірісғік процестер мен ... ... ... ... алу, ... сақғалуын қамтамасыз ету және ғылыми-
анықтамалық ... ... ... іс-шаралар арқылы жүзеге асырылады.
Қүжаттарды есепке алудың өзіндік ерекшеліктері болады.
Қүжаттарды есепкс алу эрбір мүрағат қоймасы ... ... ... асырылады.
Барлық сақтаулы қүжаттар, соның ішінде істер тізімдемесіне енгізілмеген,
бүл салаға жатпайтын қүжаттар да, аса ... ... ... ... ... ... алынған көшірмелер де есепке алынуы керек. Есепке алу
қүжаттарына, сонымен қатар деректерді есепке алу ... қол ... үйым ... бүйрығымен (өкімімен) реттеледі. Есепкс алу құжаттары
белгіленген үлгі бойынша ... және олар ... ... ... ... ... ... санын, қүрамын, жай-күйін
жазуға арналады. Күжаттарды есепке ... ... ... ... ... ... бірліктері болып табылады. Электрондық негіздегі қүжаттарды
есепке алу ... ... ... ... нысанапы
қүрайтын бір файл немесе бірнеше файл жазбалары бар сақтау бірліктері ... ... ... ... ... құжаттар мен жабық істерді қайта пайдалану ... үшін ... ... мүмкіндікке ие болу үшін мынадай бірнеше
шарттың ... ... үзақ ... арналған қүжаттама саясатын айқындау және соған сэйкес
қүжаттарды ... ... ... ... ... ... сақтауға арналған қүжаттарды белгіленген саясатқа сәйкес
іріктеу;
- осы қүжаттар бойынша ... ... ... ... ... ... мүрағаттық мерзімде сақталуын қамтамасыз ету, ... ... ... ... ... ... ... алып отыру
(инвентаризациялау);
- қүжаттарды пайдаланған кезде олардың жоғалу қаупін ... ... ... ендіру.
Қүжат эзірлеуші үйымдар жөнінде біз нс ... ... ... үзақ ... ... ... жоқ. ... номенклатурасына
электрондық қүжаттар мен мэліметтер базасы ... ... ... ... не бүтіндей жүргізілмейді не жеткіліксіз дэрежеде ғана
жүргізіледі. Электрондық қүжаттар бойынша ... ... ... - ... ... ... ... мэні болып табылады. Әйтсе де мүрағат
негізі - электрондық қүжаттардың есебін жүргізу. Электрондық ... жайы ... айту үшін ең ... олар ... ... ... ... Егер электрондық қүжаттар сыртта сақталатын негіздерге ... онда ... ... ретке келтіру оңай.
Электрондық қүжаттарды сақтау мен пайдалануға ... ... ... ... одан әрі жалғамас бүрын сол электрондық күжаттарды
мүрағаттық ... ... ... ... терминдер мен олардың
анықтамаларына ... ... тура ... ... ... ... (ЭҚ) ... жүргізудің қағаз қүжаттар
есебін жүргізуден айырмашылығы аз. Әрбір есептік бірлікке мүрағаттық шифр
белгленеді: ... ... ... ... ... ... ресурстың (тізімдеменің) нөмірі, сондай-ақ есептеу бірліғінің
нөмірі қойылады. ЭҚ есебін ... ... ... ... ... ... Мүрағат қүжаттары мен есептік базаларға қол жеткізу тәртібі ... ... ... белгіленеді. Есептік қүжаттардың қүрамы мен
олардың формалары да үйым басшысының бүйрығымен белгіленеді.
Мұрағатта мынадай ... ... ... ... ... ... арыалған және резервте түратын нүсқаларын эзірлеу;
- ЭҚ-ды сыйымдылығы неғүрлым молдау негіздерғе көшіру;
- ... орын ... бүл ... бір ... ... бірнешеуге
бөлініп, бірнеше есеп бірлігі, керісінше, бір есептеу бірлігіне жинақталуы
мүмкін;
- ЭҚ-дың сақтандыру форматындағы ... ... және сол ... ... қүжаттардың тізімдемесін жасау;
- ЭҚ-дың орнында бар-жоғын және жай-күйін тексеру;
- Есегггеу қүжаттарын салыстыра отырып ретке келтіру. Атқарылған ... ... ... ... ... ... тізімдемесі. Бүл бес дана етіп жасалды. Үш данасы қағаз
қүжаг түрінде әзірленсе, екеуі электрондық неғізғе тұсіріліп, екі ... екі ... ... Бүл ... тізімдемеге енген ЭҚ нүсқасы
түсірілген негізге де, сондай-ақ тізімдемелер тіркелімі бар ... ... ... ... ... және ... болатын нүсқаларының
жасалғандығы туралы акт;
- ЭҚ-дыц сыртқы негізге көшіріліп жазылғандығы туралы акт;
- ЭҚ орын ... ... ... ... құжаттарында кеткен техникалық қателіктер туралы акт;
- Бүл қорға қатысы жок құжаттардың табылғандығы туралы акт. ... ... - ... ... ... ... мен мазмұнын ашуға, оларды қор ішіндеғі ... ... ... ... ... анықтамалық.
Тізімдемеге анықтамалық аппарат беріледі. Тізімдеменің анықтамалық
аппаратына мынлар енеді: ... ... ... ... ... ЭҚ
кешенінің ақпараттық-технологиялық сипаттамасы (АТС); қысқарған сөздер
тізімі; компыотерлік ... ... ... ... ... ... қайта жасау кезінде қолдану үшін); көрсеткіштер; ЭҚ
есептеу бірліктерінің ... ... ... ... т.б. ... арналған анықтамалық аппараттың эрбір элементі ... ... ... файл ... ... ... аппараты бар файлдар компьютерлік ... ... ... де ... ... ... бар файл атымен аттас
боладьқсақтау бірлігінің ... ... ... да бірдей деңғейде
орналасады.
Электронды түрде эзірленген ... ... ... ... ... ... ... қор ісіне салынып сақталады.
Комныотерлік сақтандыру форматтарының тізбе ұсынылып ... Бұл және ... және ... құжаттар арқылы толықтырылуы мүмкін.
Кез-келген мэтінді немесе ақпаратты компьютерге ... ... ... ... сақтауға тиіспіз;
1. Мэтінді электрондық құжаттар үшін:
А8СІІ (Атегісап 8іапёагсІ Сосіе Гог ... ... осы ... 008(.Ш)
ХМЪ ( еХіепзіЫе Магішр Тап§иа§е)
2. Электрондық кестелср түріндегі мэліметтер базасы үшін: А8СИ ... ( ... ... Тап§иа§е)
3. Реляциялық мэліметтер базасы үшін: А8СІІ (.1x1)
ХМЬ ( еХіепзіЫе Магішр Тап§иа§е)
4. ... ... ... ... ... (Та§ ... Ғііе Ғогтаі),. ТіГГ
,ІРҒС (Іоіпі Рһо1о§гарһіс Ғхрегіз Огоир),. Ір
5. Дыбыстық қүжаттар үшін:
АІҒҒ (Audio ... Fike ... ... ... (видео) қүжаттар үшін:
MPEG (Motion Picture Experts Group),.mpg [31]
Мүрағаттан ЭҚ-ды алып беру реті өзгу ... ... алып ... ... ... және ... түлғалар сүранысы бойынша мүрағат үйым басшысыпың
рүқсатымен колданыстағы ... ... ... ... ... ... (түпнүхқа ЭҚ-дың сақтандыру форматына және қолданыстық
форматқа түсірілген нүсқаларын) әзірлейді.
ЭҚ-дың жеке және заңды түлғалар ... ... ... нүсқаларына
мүрағат бекіткен куэлік парағы тіркелді. Онда ... ... ... ... ... ... ... немесе олардың
сенім білдірген адамдарына қолма-нқол тапсырылады, көрсетілген ... ... де ... ... ... ... ... арнайы есеп журналына
ғіркеледі.
Жүмысымды жазу барысында ЭҚ тек қана ... ... ... ... ... ... ... атап кеттім. Ал, енді тікелей
үйымдарда қандай тәсілмен жүзеге асатынын, кейін де ... ... ... ... ақпараттық ресурстарға арналып тізілім (реестр) жасаладьғ Бүл үйымда
эзірленген ақпараттық ... ... мен ... ... ... ... тізімге енген электрондық қүжаітардың неғізгі
технолоғиялық сипаттары көрсетіледі және ... ... ... ... ... мен ... ... жауапкершілігі
үйымның қүжаттаманы басқару қызметіне жүктеледі.
Мэліметтер базасы жазбаларының топтары немесе орындалып жатқан ... ... ... ... істер номенклатурасына сэйкес
компыотерлік папкілерге (директорилерге) ... ... ... ... ендіргенде бағаналар былайша топтырылады:
- істер номенклатурасының 1-бағанасына номенклатураға ... ... «іс» - ... мен ... база ... ... Қағаз
негізге де, электрондық неғізғе де, түскен бірдей қүжаттарға цифрлық
бөліктері бірдей индексгер ... ... Тек ... ... ... (электрондық қүжат) белгісі қосымша белгіленеді.
- 2 бағаиада ... ... - ... ... мен ... тақырыптары (атаулары) жазылады. Мәліметтік базалар істер
номенклатурасына ... жеке ... ... ендіріледі. Мэліметтер
базасының тақырыбы оныц толық және қысқаша атын, оның ... ... ... ... базасының қүжаттық бағдары, ... ... ... ... ... бағдары, геоақпараттык
жүйе т.б.) қамтуы тиіс.
- 3-ші бағанада папкі - ... саны мен ... ... ... компыотерлік папкілер саны көрсетіледі.
- 4 бағанада электрондық қүжаттардың тізімдеме бойынша сақталу ... ... ... ... 5 ... компыотерлік папкі -«істер» үшін
тізілімдегі (реестрдегі) ақпараттық ресурстар нөмірі ... ... ... « ЭҚ » ... ... ... ... байланысты қорытынды жазба қағаз ... ... ... ... ... ... ... номенклатурасының қорытынды жазбасындағы мэліметтер міндетті түрде
үйым мүрағатына жауапты ... ... Бүл ... ... ... және белгі соққан адамның ... ... ... ... ... - бүл іс қағаздарын жүргізу қызметі мен қүжат
айналымын автоматтандыруды арнайы ... ... жай ғана ... ... ... ... ақпаратты дерек
коздерін сақтайтын орын ғана емес; бүл және ... ... ... тауып беруге арналған іздестіру жүйесі де емес.
Жалпы, ... ... ... ... ... ... (соның ішінде
эсіресе мемлекеттік мүрағат) кэдімгі дэстүрлі ... ... жоқ. Бүл, ең ... ... ... ... бастап,
оларды пайдалануга дейінгі мүрағаттық сақтау ісінің бүкіл циклін қамтамасыз
ететін технологиялар мен ... ... мен ... табылады. Ол
қүжаттардың есебін алу, сипаттау, сақталуын ... ету және ... ... ... секілді іс-шаралар арқылы жүзеге асырылады.
Мүны азсынсаңыз, аталмыш шаралармен айналысатын, еліміз егемендік алғалы
бері жоғары оқу ... ... ... ... ... шет ... ... бары - жабылған, жабылмағаны - ... ... ... ... ... мен ... мүрағатшылардың
болмауы мүрағат ісін қожыратып жіберген. ... ... ... мэселесіне қиналып, яғни мүрағат ісі саласындағы ... ... ... ... ... ... ... айтылған бағдарламалар аясында, келесі 2-3 жылда
жағадайдың әлде-қайда жақсаратынына ... бар. Оны біз ... ПМ және ҚР ... ... ... ... Қазақстанның
болашағы, соның ішінде мүрағаттану салысының да болашағы ... ... ... ... ... Электронды қүжаттардың пайда болу тәсілдері
2.1 Автоматтандырылған мұрағагтық технологияға арналған ғылыми-анықтамалық
аппарат (ҒАА) құру және ерекшеліктері
Мұрағат құжаттарын іздеу мен ... ... ... ҒАА жүйесі жақсы
қызмет атқарады. Ендеше, мұрағат ісі саласында халықаралық ... ... ... басы ашық ... Ал ... ... ... жүйелеу, іздестіру мен пайдалануымызды дамыған
елдермен ... қою, ешкі мен ... ... Бүл ... яғни ... ... ... халықаралық стандартқа сай болуы және
мемлекеттің, қоғамның, азаматтардың ақпараттық қолжетімділігін арттыру ... ... ... ... түбегейлі жаңартып, соңғы
үлгідегі электронды техника және автоматтандырылған ... ... ... Сонда ғана бірте-бірте шаң басқан ... оның ... ... ... көшіп, бірыңғай
автоматтандырылған ақпараттық жүйеге қол жеткізетін боламыз. Ал ... ... ... және ... ... ақпараттық жүйесінің болмауыиан бүл саладан өзіңізге
қажетті сүранысыңызға оң жауап алуыңыз қиын ... ... ... ... (ҒАА) ... ... салаларда
компьютер қолданылуда. ҒАА жүйесіне картотекалар, құжаттарға шолулар,
мүрағаттық қорлардың тарихи анықтамалықтардың ... ... Біз ... ... ... ... ... мемлекеттік мүрағатында
ЕСАДО жүйесімен жүмыс істейтін ҒОҒҒ8 ІЧОҒЕ8 жүйесінің қолданылуы болып
саналады. Бүл ... ҚР ОММ ... ... ... ... ... тиімділігін байқадым. Оны ... ... ... ... ... ... ... Баймаганбетова
В.А. рахметімізді айтамыз [32].
Электрондық қүжаттар мүрағаты - бүл іс қағаздарын жүргізу қызметі мен ... ... ... бағдарламалармен жабдықтаушылар
ойлайтындай жай ғана дербес сервер, компыотер ... ... ... сақтайтын орын ғана емес, бүл және ... ... ... тауып беруге арналған іздестіру жүйесі де емес.
Жалпы, ... ... ... ... ... ... (соның ішінде
эсіресе мемлекеттік мүрағат) кәдімгі дэстүрлі ... ... жоқ. Бүл, ең ... қүжаттардың қүндылығын сараптаудан бастап,
оларды пайдалануға дейінгі мүрағаттық сақтау ісінің бүкіл циклін қамтамасыз
ететін ... мен ... ... мен ... табылады. Ол
қүжаттардың есебін алу, сипаттау, сақталуын қамтамасыз ету және ... ... ... ... іс-шаралар арқылы жүзеге асырылады.
Ендеше, мүрағат ісі саласында халықаралық ынтымақтастықты кеңінен дамытпай
болмайтыны басы ашық ... Ал ... ... ... ... ... мен ... дамыған елдермен қатар қою, ... ... ... Бүл ... ... ... ... құрылымы халықаралык стандартқа сай болуы және ... ... ... ... ... үшін ... ... базасын түбегейлі жаңартып, ... ... ... және автоматтандырылған технологиямен
қамтамасыз етілуі ... ... ғана ... шаң ... ... оның ... ... мүрағатқа көшіп, бірыңғай
автоматтандырылған ақпараттық жүйеге қол жеткізетін боламыз. Ал ... ... ... және ... ... ... жүйесінің болмауынан бүл саладан өзіңізге
қажетті сүранысыңызға оң ... ... ... ... ... ... ісінің даму бағдарламасның дүрыс жолда
болғаны байқалады. Ресейдегі мүрағаттармен Қазақстан мүрағаттарын бүдан-
былай ... ... ... енді ... ... ... ... ҒАА жасау қалай жүзеге
асырылады деген сүраққа жауап беретін болсақ;
Үйымның ... ... ... ... «Қазақстан Республикасы
мемлекеттік үйымдарында күжаттау мен қүжаттаманы ... ... ... ... Республикасы Мэдениет, ақпарат және қоғамдық
келісім ... ... мен ... ... жөніндегі
комитеті төрағасының 2003 жылғы 29 сэуірдегі № 33 бүйрығымен ... ... № 2331) ... ... жүзеге асырылады. Кез-келген
мүрағаттың толықтыру коздері - басқа уйымның түрақты, уақытша (10 жылдан
жоғары) ... және жеке ... ... ... іс ... ... сақтаудағы (10 жылға дейінгіні қоса алғандығы) қүжаттары-
тиісті кезең үшін ... ... ... ... кезеңде қүжаттарды өңдеу жыл сайын ведомстволық мүрағаттың жүмыс
жоспарына сэйкес жүргізіледі. Оның барысында құжаттар қүндылығына ... ... ... (10 ... ... сақтаудағы істердің және жеке
қүрам бойынша істер ... ... ... эрі - істер
тізімдемелері) жекелеген бөлімдері мен сақтауға жатпайтын қүжаттарды жоюға
бөлу ... акті ... ... Үйым қайта үйымдастырылған
(таратылған) ... ... ... тыс ... ... ... ... Қазақстан
Республикасы заңдарына сэйкес үйым күші мен қаражаты есебінен жүргізіледі.
Қүжаттарды өңдеуді үйымдастыру және оның нәтижелерін қарау үшін ... ... ... ... эрі - ОСК) немесе сарантау комиссиясы
(бүдан эрі - СК) қүрылады. ОСК (СК)-ның міндеттері, функциялары және ... ... ... ... ... ... ... процесінде
қүжаттардың сақтау мерзімдері корсетілген түрпатты, салалық (ведомстволық)
тізбелері, істердің түрпатты (үлгі) номенклатурасы мен ... ... ... ... номенклатурасы пайдаланылады.
Қүжаттар құндылығына сараптама жасау Қазақстан Республикасы ¥лттық мұрағат
қоры (бұдан эрі - ... ... ... ... ... құжаттарды
іріктеу, оларды мемлекеттік мүрағаттың тұрақты сақтауына тапсыруға дайындау
және Үлттық мұрағат қоры ... ... ... сақталу
мерзімдерін анықтау мақсатында жүргізіледі. Қүжаттар ... ... ... ... және ... принциптері
негізінде парақтап қарау жолымен жүзеге ... ... ... ... пайда болу, сақталу, сыртқы ерекшеліктер
критерийлері де қатар қолданылады.
Істер тізімдемелері және ... ... ... ... бөлу ... ... ... қор бойынша жеке жасалады, оларға сол қор ... ... ... ... Істер тізімдемесін ресімдеген кезде істің (іс
томдарының, бөлімдерінің) тақырыптары жалпы рет бойынша нөмірленеді. ... ... ... саны ... ... мың тоғыз жүз
тоқсан тоғызға) жеткенде жазба аяқталады. ... ... ... ... ... беріледі. ¥йымның қайта үйымдастырылуына (таратылуына)
байланысты қүрастырылған істер тізімдемесі оған ... ... ... ... ... болып табылады. Қосымша табылған істер
тақырыбы литерлі нөмірмен тиісті тізімдемеге енгізіледі. Саны ... ... ... ... жасалып, тақырыптарыиа дербес нөмірлер қойылады.
Бірнеше жылдың қүжаттарыи қамтитын істі тізімдемеге енгізгенде жазбаға ... ... жылы ... ал ... жылдары үшін ... ... ... ... «№ ___ істі ... ... қойылады.
Түрақты
сақтаудағы істер мен жеке ... ... ... ... ... ... мақүлдағаннан кейін үйым басшысы және тиісті уәкілетті органның СТК-
сы бекітеді. Уақытша (10 ... ... ... ... ... ОСК ... мақүлдағаннан кейін үйым басшысы бекітеді. Біртектес
қүжаттар мен істердің тақырыптары сақтауға жатпайтын қүжаттарды ... ... ... ... ... ... Сақтауға жатпайтын қүжаттарды жоюға
бөлу туралы актіні үйымның ОСК (СК)-сы мақүлдағаннан ... ... ... ... ... отырып үйым басшысы бекітеді. ^. - 5-1/
Сонымен бірге Қазақстан мүрағаттардағы 1917 жылға яғни ... ... ... «И», ал ... ... және тәуелсіз Қазақстанға жататын
қорлар «Р» (латын эрпімен оқылады) [34].
Тізілім ... ... ... ... автоматтандырылған түрде жасалып
жүргізілуі мүмкін. Тізілім автоматтандырылған түрде ... ... ... ... ресурс ретінде тіркеледі. Іс қағаздарын ... ... соң ... ... ... ресурстар тізіліміне қорытынды
жазба енгізіледі. Онда келіп түскен және ... ... ... ... ... ... ресурстар саны мен барлық ақпараттық ... ... ... ... ... өлшеміндегі колемі,
папкілердің, файлдардың саны, мэліметтер базасының ... ... ... ... берілетін жыл сайынғы қорытынды жазбалар
деректері ұйымды ... ... ету ... ... ... ... жаңадан ендірілген ақпараттық ресурс тізілімінің (реестрдің) 1-
тарауында ... ... ... ақпараттық ресурстардың қысқаша
технологиялық сипаттамасы және бағдарламалық қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... ... бірліктерін орналастырудағы өзгерістер жайлы мэліметтер
көрініс табады. 4-тарауға ақпараттық ресурстар ... ... ... ... ... ... ... сәйкес файлдар,
папкілер саны туралы деректер, мәліметтік базалар ... ... Бұл ... ... электрондық құжаттарын, олардың көлемін т.б.
қамтиды.
ГАА дэстүрлі түрде немесе автоматтандырылған түрде жасалып ... ... ... ... ... ... да ол
ақпараттық ресурс ретінде тіркеледі. Іс қагаздарын жүргізу жылы аяқталган
соң ... ... ... ... тізіліміне қорытынды ... Онда ... ... және ... ақпараттық ресурстар саны мен
барлық ақиараттық ... саны мен ... ... ... ... жинақталган көрсеткіштер: мегабайттар өлшеміндегі ... ... ... ... базасының жазбалары беріледі.
Ақпараттық ресурстар тізілімінде берілетін жыл сайынгы қорытынды жазбалар
деректері ... ... ... ету ... жылдық есебінде
көрсетілуі қажет. Ал, ... ... ... аса ... ... аударамыз.
Ақпараттық ресурстар жай-күйі жөніндегі, олардың қалпына келтірілгені
туралы, багдарламалық жаңалықтар ендірілгені ... ... ... ... қоса ... ... (реестр) іс-папкісіне
жинақтала береді. Тізілім іс-папкісіне сондай-ақ электрондық ... ... ... ... ... ... жазбаларының ақпарат
жүйесінен алынып тасталғаны жайлы, папкілер мен ... ... ... ... тіркелуі, құжаттарға қол жеткізу
құқығының белгіленуі немесе ... ... ... ... ... да ... Бүл ... тиісті дэрежеде куэландырылған
болуы шарт.
Электрондық құжаттар тізімдемесіне тоқталып кетсек - электрондық ... ... ... мен ... ... оларды қор ішіндегі жуйеге
бекітіп, есебін алуға арналған мұрағаттық анықтамалық.
Гізімдемеге анықтамалық аппарат беріледі. ... ... ... ... ... ... ... (тақырыбы); алғысөз; ЭҚ
кешенінің ақпараттық-технологиялық сипаттамасы ... ... ... ... ... ... тізімі; шифрлардың ауыспалы
кестелері (тізімдемені қайта жасау кезінде қолдану үшін); көрсеткіштер; ... ... ... ... ... берілген
анықгамалык т.б.
Тізімдемеге арналған аныктамалық аппараттың ... ... ... ... ... файл ... ... арналған
анықтамалық аппараты бар файлдар компьютерлік папкілерге жазылады. Бүл
папкілер де тізімдеменің сипаттамалык ... бар файл ... ... ... ... ... бойынша да бірдей деңгейде
орналасады.
Электронды түрде эзірленген ... ... ... ... ... ... жазылып, қор ісіне салынып сақталады.
Мысалы ретінде кино, фото және дыбыс қүжаттарының ҒАА ерекшеліктеріне мэн
беріп корейік. Кез ... ... өз ... жеңілдету үшін, қүнды
қүжаттардың жүйелі сақталуы үшін ҒАА ... ... ҒАА - ... ... ... механикаландырылған және
автоматтандырылған ақпараттық іздеу жүйесінен, ортақ ... - ... ... ... қүралатын бір жүйеге салынған механизмдер
кешені.
ҒАА жүйесіне ... ... ... ... ... жолсеріктердің ... мен ... және ... ... ... ... білеміз. Мүндай жүйелендірілген ... ... ... ... ... қатарында Орталық
Мемлекеттік кинофотоқүжаттар және дыбыс жазбалар мүрағаты бар.
Аудиовизуалды ... ... ҒАА өзге ... ҒАА ... есептік қүжаттар, мүрағаттық анықтамалықтар,
ақпараттық қүжаттар кіреді. ... ... ... ... мен ... ішкі ... ... есептік және
ақпараттық - іздеу функцияларын атқаратын анықтамалық болып ... ... ... ... (есепке алу кітабы мен сипаттау),
ішкі тізімдемелер, каталогтар, ... ... ... ... ... ... тізімдемелер, есепке алу кітаптары
эр бір кинофотофоноқүжаттардың сақтау бірліктерін сипаттау процесінде пайда
болады. ... ... ... ... мәтіндік
қүжаттаманың негізінде жүргізілсе, фотоальбомың сипттамасы титулдық иарақта
жүргізіледі. Керекті жағдайларда кинофотоқүжаттардың көрсетілімдері арқылы
сипаттау жүргізіледі.
Мүрағаттың ... ... ... ... ... анықтамалықтан және көмекші ғылыми^анықтамалык аппараттан
қүралады. 1965 жылғы қабылданған ҒАА ... ... ... сэйкес
қүжаттық материалдарға анықтамалықтар сол қүжаттың қүрамын қаншалықты
ашатындығына ... үш ... ... ... ... ... топ.
3. Көмекші анықтамалык топ.
Фотоқүжаттардағы гылыми-анықтамалық ... ... ... ... - ... алуды қамтамасыз ету және қүжаттарды
ыңғайлы пайдалануды үйымдастыру. Олар:
1. Қүжаттар жайлы мағлүматтарды іздестіруді ... ... және ... мазмүны жайлы мағлүматтарды іздестіруді
тездету.
3. Мұрағаттағы құжаттық материалдардың мазмұнын ... ... ... ... ... және ... тексеру.
Енді фотоқұжаттарға қатысты анықтамалықтар жүйесінің қандай ... ... ... ... ... кейін фотоқұжаттар
«келіп түсу кітабына» және «есепке алу және сипаттау кітабына» тіркеледі.
Ал ... ... ... ... ... да, ... ол ... түседі.
- Электронды қүжаттың аннотациясында бейнеленген оқиғаның аты, болмысы,
суреттегі адамдардың фамилиялары, инициалдары, қоғамдағы, ... ... ... жагдайларда көрнекті қогам қайраткерлері туралы
мэліметтер беру міндетті емес.
- 1 ... ... ... ... ... ... ... Кейіннен тұлганың қызметі, қоғамдағы орны айқындалады.
- ... бір ... ... ... фотоқүжаттарға аннотация
жасауда бейнеленген бейненің мазмүны ескеріледі.
- ... ... ... саралануының нәтижесінде олар солдан
оңға қарай, жоғарыдан төмен ... ... ... ... ... ... жеке бір ... бөліп алғанда аннотация келесі
үлгіде болады: «сол жақтан екінші жазушы М. Әуезов.», «ортадагы Қазақстан
Компартиясының ... ... ... және тағы ... ... ... ... аннотация берілгенде, ауданның, қаланың,
елді мекеннің аты жазылады. Аннотация жазылып отырған уақытта ... ... ... ... елді ... ... озгерсе, опда
аннотацияға түсірілім кезіндегі атау ... ... ... ... типтік аннотациялар
қүрылады. Ол бірнеше тармақтардан түрады:
«Өндірістік номер» тармағында қүжатқа ведомствалық мүрағатта берілген номер
жазылады.Гігер ... ... ... ... мекеме немесе жеке
адамнан келіп түссе, онда бүл тармаққа ештеңе жазылмайды.
«Түсірілім жері» ... ... ... ... қаланың аты беріледі.
«Ерекшелігі, негіз түрі» тармағында фотоқүжаттың ерекшелігі көрсетіледі
(тек ... ... ... ... ... бірге
негативтің негіз түрі көрсетіледі.Ол эйнек немесе пленка болуы мүмкін.Егер
негіз түрі барлық негативтерге ортақ болса, бүл ... бір рет ... ... ... ... араб цифрларымен сақтау бірлігін
қүрайтын негативтердің көлемі беріледі.
Ал «Ескертулер» тармағы сактау бірліктерінің мемлекеттік мүрағаттан ... ... жаз}' үшін ... ... (200 ... бірлігінен жоғары) фотоқүжаттарды сипаттау
кезінде анатациялар фотоқүжаттардың тобына жасалуы мүмкін.Олар тематикалық,
хронологиялық және тағы да ... ... ... бірігеді.Тізімдемеге
қосымша ретінде фотоқұжаттардың өндірістік номерленген тізімі беріледі.
Тізімдемеден фотоальбомның сипатталуы атау ... ... ... тамағында альбомның титулдық ... ... ... ... ... ... альбом номері, атауы, шектік
даталары жазылады.Фотоқүжаттың ... ... ... ... ... ... және фотоальбомның тізімдемесінде
түсірілімнің авторы мен жері жазылады.Алайда бір фотоальбомдағы ... ... ... ... тиіс.
«Позитивтер көлемі» деген тармаққа фотоальбомның ... ... ... ... ... жазбаларында оның қүрамына
кіретін позитивтердің жалпы мөлшері жазылады.Әр бір ... ... реті ішкі ... ... Ол ... ... ... төменнен жоғары қарай жүргізіледі. Реттік номері позитивтің
астына қойылады, понарамалық түсірілімдердің позитивтердің ... ... ... және ... ... ... ... жасау арқылы біз олармен жүмыс жасауды оңайлатамыз және олар
жайлы қысқаша мәліметті ... ... ... ... ... ... каталогтардың келесі ... ... ... ... ... ... географиялық).
Кинофотоқұжаттарға каталопарды жасау, қүжаттарды карточкалық сүлба ... және ... ... ... ... деп ... ... кинофотофоноқүжаттар каталогындағы карточкалар жүйесін
нығайтады. Жіктеу сүлбасын ... ... үшін ... ... ... ... ... каталогынның жіктелуінің негізгі
сүлбасы болын «КСРО мемлекеттік мүрағаттарында ақпарттық ... ... ... ... сүлбасы» табылады. Бүл
үрдіс жүру барысында сүлба нақтыланады және дэйектеледі.
Каталогтық ... ... ... ... жүреді. Каталогтаудың жүргізілгені туралы белгілеу тізімдеменің
рэсімдеу парағында жасалады.
Ал енді атаулық катологтардың карточкаларының жасалуына тоқталып ... ... ... ... ... ... ... жүргізіледі. «Индекс» тармағы атаулық
каталогтардың карточкасында толтырылмайды, «рубрика» ... ... ... ... аудиовизуалды мүрағаттарда түлғалардың тізімдемесі жасалады,
олар жайлы мэліметтер атаулық каталогқа енгізіледі.
Катало^, жүйесіне сндіру бағыты озіне бірнеше ... ... ... ... ... ... жүйесі ретіндегі жүмысы, ... ... ... редакциялау. кайта басу), дубльдерді индекстеу,
каталогқа қайта жіберу ... ... ... ... ... ... формаларын енгізу жүмыстарын негізге алады.
Егер карточкалар бір жүйеде ... ... онда олар ... ... ... мэліметтер бір карточкаға көшіріледі.
Карточкаларды редакциялағанда негізгі назар кигюфотофоноқұжаттың тақырыбына
және аннотациясына аударылады. Ондагы ақпарыттың толықтығын және ... ... ... ... ... ... ... каталогтық карточканың мазмүнын анализдеу арқылы жүзеге асады.
Жіктеу сүлбасына сэйкес қай ... ... ... ... ... ... көшірмелерін жасау негізінде жүреді.
Мүндай іс-шаралар кинофотофоноқүжат ... ... ... бірнеше
тақырыпқа ортақ болса ғана жүргізіледі.
Индекстері бірдей карточкаларды жүйелеу тағы да жіктеу сүлбасының ... ... жеке ... өз ... карточкалардың жіктелуі рубрика
бойынша және рубрика ішілік негізде жүргізіледі. Ол ... ... ... ... ... ... ішілік негізде
карточкалардың бөлінуі хронологиялық, ... және ... да ... ... авторлық және атқарушылық каталогтардың карточкалары алфавиттік
ретпен жүйеленеді. Дэл ... ... ... ... Бір түлғаға
байланысты мэліметтерден түратын карточкалар хронологиялық, алфавиттік
ретпен жүйеленумен қатар логикалық жалғасын табады.
Кино, фото және ... ... ... ... ... ... карточкалардың реттелуі эрдайым жүргізіліп түрады.
Карточкала каталогтық жәшіктерде көлеміне сай ... ... ... ... және ... ... ... мен индексі жазылған этикеткамен қамтамасыз етіледі.
Жәшік ішіндегі жіктелген бөлімдер ... ... ... эр ... ... алуан түрлі формадағы және ... ... ... ... пен ... ... көрсетіледі.
Кинофотофонокүжатгар каталогына қайта жіберу аппаратының қүрылу жүмыстары
систематикалық каталогтардың өзге ... ... ... ... ... ... қүжаттар каталогындаүы
қайта жіберу аппараты қайта жіберу карточкасынан және каталог бөлгіштердегі
белгілерден түрады. Қайта жіберу ... және ... ... ... ... ... жазу ... каталоI, бөлгіштердің индексі
және атауы беріледі.
Шығып кеткен кинофотофоноқүжаттарды ... ... ... тексеру
арқылы каталогтардың түгендігі тексеріледі. Каталогтарды тексеру процесінде
жэшіктердегі жазу, ... ... жазу ... мен ... ... ... ... түгендігі қарастырылады. Қажетті
жағдайда редакциялау және қайта жүйелеу жүмыстары да ... ... ... ... ... ... ... карточкалардың барлығы ... ... ... ... каталогтардың жүйелік есепке алынуы жүргізіледі. Ақпаратты
іздеуді тиімді жүргізу ... ... ... ... пэндік нүсқаулықтар жасалады. Пэндік нүсқаулықты жеке
систематикалық ... ... ... бір ... ... ... ... ғылыми-анықтамалық аппарат
жүйесінде нүсқаулықтар көп шығынға алып келгендіктен олар ... ... ... ... ... ... ... мәліметтер жіктелген каталогтың сілтемесі негізінде
беріледі. ... ... ... ... ... орналасады.
Сонымен бірге мүндай нүсқаулықтарда пәндік бөлініс басты орында түрады,
яғни ... ... ... ... ... ... іздеуде көп көмек
көрсетеді.
Кинофотофоноқұжаттарды тематикалық шолу мағлүматтың қүрамын және мазмүнын
жүйелеуді өзіне ... ... ... ... ... ... ... бойынша аудиовизуалды қүжаттарға аннотация жасау ... ... шолу ... ... сай ... ... деңгейіне байланысты аннотация хронологиялық және
географиялық ... ... ... ... шолуға ғылыми-
анықтамалық аппарат ... Ол шолу ... ... ... толықтық деңгейі, ... ... ... ... ... ... кіріспеден
түрады.
Талқыланып отырған фотоқұжаттардың ... ... ... ... Оның ... құжатқа байланысты қысқаша мәлімет
беретін ... ... ... ... ... ... і
-фотоқужатқа жасалған аннотация. Фотоқүжаттың аннотациясының ішінде
қүжаттың мацыздылық ... ... ... ... ... Ашютацияда түртілген маңызды оқиғалар мен ... ... ... ... және бөлімішілік ... ... ... көбінде аннотацияның систематикалық
каталогтардың жіктелу сүлбасына сай жасалған түрі пайдаланылады. Аннотация
бөлінуінің ең ... ... ... ... ... ... ... ықшамды ғылыми-анықтамалық аппарат қүрылады. Оның
қүрамына алғысөз, ... ... ... кіреді. Жолсеріктің
алғысөзінде мемлекеттік мүрағаттың ... ... ... ... ... ... құжаттардың құрамы жайлы ... ... ... ... және ... ... ... беріледі, жолсеріктің мақсаттары және құрылымы
корсетіледі. Атлмыш жолсерікке ... ... ... және ... нұскаулыктар кұрастырылады. ІТұсқаулықтардың өзі қысқа және ... ... ... ... ... ... ... мұрағатта
сақталған фотоальбомдардың тізімі алынуы мүмкін.
Жоғарыда көрсетілген ғылыми-анықтамалық аппарат ... ... ... ішінен жүйенің негізгі ... ... ... ... ... ... ... және пайдаланылуына
нақтырақ тоқталып кетейін. (Қазақстан ... ... ... және ... ... ... үлгісінде)
Мемлекеттік мүрағаттардағы каталогтар негізінен үш бөлімге бөліген:
1. Революцияға дейінгі.
2. Кеңестік ... ... ... ... ... ... ... жіктеу сүлбасының
пәндік-тематикалық принципіне сай қүрастырылған. Алайда пэндік-тематикалық
принцип бүгінгі заманның талабына толық жауап бере ... Ол ... ... ... ... бере ... ... бірге
каталог бірқатар кемшіліктерге ие болды, ... оның ... ... фотокөшірменіңкарточкалары толық ... ... ... ... ... уақыты көрсетілмеген карточкалар
кірді. Кей карточкаларда тіптен аннотация дүрыс жазылмады. Каталогтық
жәшіктерде ... ... ... кей ... ... ... ... жағдайлардың барлығы өмір сүріп отырған
систематикалық каталогтарды қайта қүруға мәжбүрледі.
Осыган ... ... сала ... ... ... ... Сала ... бөлінген фотоқүжаттар білім және ... ... өнер мен ... ... ... және тағы ... бөлінді.
Каталогтарды қайта құруға байланысты төмендегідей жұмыстар атқарлды:
- тематикалық карточканың жүйеленуі және ... ... ... бөлгіштерді индексацилау және оларға атаулқ бөліністерді
енгізу;
- ... ... ... ... карточкалады таңдау;
- дубльдік карточкаларды құрастыру;
- сілтемелік карточкаларды ... ... ... ... (түинүсқа емес бөлгіштерге
индекс қою);
- каталогты рэсімдеу;
- ... ... ... жұмыстардың бәрін мемлекеттік мұрағаттаң ғылыми-анықтамалық
аппарат бөлімінің қызметкерлері атқарады. Олар - екі ... ... ... ... және бір ... ... мұрағат қызметкерлеріне келесі түрде бөлінеді:
Жүйелік тематикалық ... ... ... ... ... шыға ... ... қызметкерлері
сұлбаның бөлінуін жүргізеді. Оған индекс міндетті түрде қатысты болады. Бүл
шаралармен қатар карточкаларды жүйелеу ... ... ... ... ... карточкалар сүлбаға сәйкес толығымен жүйеленеді.
Бүл каталогтың осы бөлімінің бірегей топтағы ... ... ... ... ... ... екі ... жүреді, өйткені
бүл кезеңге қатысты қүжаттарда бірегейлік принципі көп ... ... ... ... ... және бөлімішілік тарау бойынша
бөлінсе, екінші этапта рубрика және ... ... ... ... де ... этаптардың қайсысы болмаса да мүрағат ішінде күжаттарды
дүрыс сақтауға және ыңғайлы пайдалануға көп ... ... ... ... озі ... ... ... негізі қаланған фотокүжаттардың ҒАА жүмыс базасының негізгі
жүйесі жоғарыдағыдай. Мұрағаттарға каталогтардың енгізілуі үзілмейтін, әрі
үнемі жүріп ... ... ... 60 ... аса ... ... орталық кинофотоқүжаттар және дыбыс жазбаларының мүрағаты
систематикалық, атаулық, ... ... ... ... Бүл жүмысқа эр түрлі дэрежедегі қызметкерлер жүмылдырылды. Фоно
немес дыбыс қүжаттарының ҒАА жүйесінің қүрамы мен ... сол ... ... ... ... сай ... эсер етті.
Соңғы жылдары мұрағаттардағы материалдарды интенсивті пайдалану үрдісі ... ... ... ... тарихына қатысты фотоқүжаттарды көпшілік қауымға
таныстыру, жай ғана таныстырып қоймай, материалды объективті ... беру ... ... ... түрған басты міндетке
айналды. ... ... ... ... ие ... ... қатысты
фотоматериалдарды сипаттап саралау уақытында мұрағат қызметкерлері ... ... ... ... аппарат жүйесінің
қүрылмағандығын байқады. Дэлірек айтсак фотоқүжаттың мазмүнына аннотациялар
қүрылмаған, көптеген материалдар бейнеде ... ... ... ... ... ... Дэл осы ... персопаждары тырналған негативтегі
фотоқүжаттар табылады. Ал кейбір қүжатар жоғалғанымен, олардың өмірде жоқ
негативтеріне жасалған ... ... ... қүрамында
есептелді. Осындай келеңсіз ... ... ... ... ... ... ... каталогтардыц бірінші
дэрежелі және ысырылмас мэселелерін бүрынғыға ... ... ... ... ... ... ... мысалында каталогтардың
толықтығын тексеру методикасыныц қалай жүргендігін көрсетіп кетейік.
Каталогтардың толыктығыи ... ... ... ... ... ... аса ... жасалынды. Бүл карточкалар ... ... ... ... ... аса ... аты-
жөні аныкғалды. Анықталган ... көп ... ... ... мемлекеттік және коғамдық ұйымдарға партия ... ... ... 20-3 0-шы ... қатысты электронды тасымалдаушылардағы
құжаттарға ҒАА жүйесінің ұйымдастырудың ... ... осы ... ... ... Бұл ... кезіндегі бүкіл КСРО келемінде
өмір сүрген республикалардың мемлекеттік аудиовизуалды ... ... ... ... ... ақпараттығын жоғарлатуды айта отырып бүл жүмыстың негізгі екі
бағытта орындалатынын ескеруіміз қажет. Біріншісі - материалды іздеп табу
болса, ... ... ... ... ... Нақтылау бағытында
каталогтың ақиараттығын үлкейту үшін фотоқұжаттағы оқиғаның болған жерін,
уақытын және ондағы адамдардың кім ... ... ... алу ... ... ... ... тигізер пайдасы өте зор.
Осы жинақталған ... ... ... ... ... ... Бүған дейінгі мүрағаттарда ұйымдастырылып келе
жатқан ... ... ... бойынша, ... ... ... байланысты
ұйымдастырылады. Бүдан өзге ... ... ... дэстүріне
байланысты ұйымдастырылатын көрмелер бүгінгі күні үлкен ... ие ... ... ... кең етек алуы ... ... ... жаңа сатыға
көтерілуімен байланыстырылады. Әрине ... ... ... тұруы қаржылық мэселелерге де келіп тіріледі [35].
2.2 ... ... ... қүру (АІЖ ... функция, пайдасы)
Ақпараттық іздестіру жүйелесінің (бұдан былай - АІЖ) құрамына ЭҚ тиімді
іздеу үшін ... ... ... ... ол ... ... ... жұмысымның бұл тармақшасы жоғарыда атаған кезеңдерден, 4 кезеңіне
тікелей ... ... ... ... ... ең ... ... техникамен қамтамасыз етілуі
тиіс, яғни;
- минутына 40 аса беттей мэлімет енгізе алатын сканнерлермне
- жылдамдығы тез сервер;
- жылдамдығы ... (100 ... және одан да көп) ... ... ... жылдамдататын құралдар;
- түрлі тасымалдаушылардан басқа тасымалдаушыларға көшіре алатын құралдар;
- соңғы модельдегі принтерлер мен модемдермен қамтамасыз етілген ... ... аса ... ... ... ҚР ... мемлекеттік мұрагатында барлығы ескерілмеген,
бірақ оған қарамастан элде де ... ... деп ... ... ҚР ГІМ ... ... тэжірибесіне орай іздестіру жүйесінде төмендегідей ақпараттар
толтырылады:
1. Қор ... және ... аты: №708, ... ... ... Ақпараттық ресурстың нөмірі және толық ... ... ... ... ... шешімдері» ақпараттық-іздестіру мэліметтері
базасы.
3. Акпараттық ресурстың ... ... ... ... базасы)
4. Қүжаттардың шектіке мерзімдері: 1921-1946
5. Ақпараттық ... ... ... ЖШС «8ой & ... Қүжаттардың анықтамасы (аннотациясы): жоғарғы билік ... ... ... ... ... қаралған мэселелер
және іздестіруге қажетті деректер: персоналдар, ... ... ... ... ... Қүжаттар қүндылығына жасалған сараптамалар туралы мэліметтер.
8. Ақпараттық ресурстың толықтырылуы туралы мэліметтер: ... ... қол ... ... ... ... істеу ережесіне
сэйкес.
10. Қүжаттарды пайдалану шарттары: Мүрағаттың жүмыс істеу ережесіне сэйкес.
Қолданылуы: ... ... ... ... ... келгенде, ең алдымен жүмысын бастамас бүрын, қалай және ... ... одан ... ... ... ... ақпараттың
не мэліметтің тез эрі оңай табылуын қалайды. Бүл ... ... және ... ... таубға болады деген сүраққа ... бұл ... өте ... ... АІЖ ... табылады.
ҚР ОММ-да алдында да айтылып кеткен ЬОТИ8 Ж)ТЕ8 ... мына ... ... ... болады:
- Тақырып бойынша; Уақыт бойынша;
- ... ... Жыл (сан) ... Соз ... әдістерін найдалануга болады. Аталмыш үрдіс зерттеушінің жүмысын элде
қайда оңайлататынын коресетеді.
Мүрағаттарда атқарылатын ... бірі ... ... ... ... бір ... жоқ ... байқалды. Сол жағдайда;
Мүрағаттық қор аясындағы істердің нақтылығы мен жай-күйін тексеру барысында
олардың нақты саны мен ... ... ... ... ... реттеледі, жоқ істерді іздестіру үйымдастырылады.
Түрақты ... ... ... кем ... 5 жылда бір рет, ... (10 ... ... және жеке ... ... ... ... - 10
жылда бір рет, электрондық негіздегі қүжаттарды тексеру 3 жылда бір рет
жүргізіледі. ... тыс ... ... ... ... ... ... және одан кейін; оларды ауыстыруға (эвакуациялауға) мэжбүр
еткен төтенше жағдайлардан немесе ... ... ... ... еніп
кетуінен кейін; ведомстволық мүрағат басшысы ауыстырылған кезде; үйым қайта
үйымдастырылған (таратылған) кезде жүргізіледі. Текссру кезінде ... ... іс ... ... ... ... және басқа да есепке алу қүжаттарына ... да ... ... ... ... ... ... Істердің жетіспейтіні
анықталған кезде оларды іздестіру үйымдастырылады, істерді беру жөніндегі
есепке алу қүжаттары зерттеледі, ... ... ... ... жатпайтын қүжаттарды жоюға бөлу туралы актілер, бүрын ... ... ... ... ... ... кейін жыл
бойына жүргізіледі. Іздестірудің қорытындысы бойынша тиісті уэкілетті
органның СТК-сымен ... ... үйым ... ... ... ... анықтама негізінде табылмаған қүжаттар есептен ... ... ... істер қолда бар деп ... ... ... ... ... ... енгізіледі. Тексерудің
қорытындысы бойыпша ... іс ... ... ... ... ... қоятын. «Тексерілді» деген жазба мен уақыты қойылатын
қосымша парақ ... ... ... ... ... алу
қүжаттарына енгізілгеннен кейін және мүрағаттық қорда есептелген істердің
бар-жоғы туралы ... ... ... ... ... ... ... [37].
Біздің еліміздің тэжірибесіне ене бастаған «электронды сайлау» жүйесін ... ... ... ... өте ... ... ... ойдамын,
неліктен деген сүраққа жауап келтіретін ... ... ... ... ... ... ... қолданылады, сондықтаи жоғарыда
аталған жақсы техникамен ... ... көп ... ... Мүнда
сайлау жүйесінен басқа да мысалдарды келтіруге ... ... ... пікірлерге тоқталсақ, онда:
Оппозициялық партиялар өкілдері биылғы парламенттік сайлаудың ... ... жүйе ... ... алаңдаушылық білдіріп отыр.
Электрондық сайлауға қатысты пікірлер қоғамда екі үдай болып ... Бір ... ... ... ... мен ... ... заманғы жетістігі
ретінде созсіз қолдану қажет десе, екінші топ бүл ... ... өз ... орай ... жол ... ... ... Сенат
депутаты Мүсірэлі Өтебаев сайлауды электрон ... ... ... деп санайды. Оның айтуынша, элекгрондық «Сайлау» ... ... ... туатын кемістіктерді төмендетеді.
Алайда, Парламент мүшелері арасында компыотер арқылы дауыс беруге қарсы
шығып отырғандар да аз емес. ... бірі ... ... Серікбай Әлібаев
болып отыр. Оның айтуынша электронды күйде дауыс беру жүйе ... ... ... ... Оны ... баршаға түсіндіріп,
енгізгеннің өзінде «көпшілікің басы катып кетеді» ... ... ... тағы бір ... Серік Әбдірахманов та осы айтылған пікірге
қосылады. Әбдірахманов ... ... ... ... ... эділ ... нэтижесінде орындарынан айрылып қалмауы үшін осы
компьютермен дауыс беруді енгізу арқылы бү_дан алдын-ала сақтанбақшы.
Эбдірахмаиов ... ... ... жүйе ... ... беру ... ... түрлі сегіз операция жасауы қажет. Өз кезегінде бүл жүйені
енгізіп жатқандар сайлаушыны дауыс беру кезінде шатастыру үшін ... ... ... ... ... ... да электрон ... ... ... кең ... ... ... ... белгілі
журналист Шэріп Құрақбаевтың электрондық дауыс беруге деген козқарасы
келесідей:
- Халытың елу-алпыс пайызының ... ... ... ... ... ... электронды түрде дауыс беру жүйесін енгізу бүрмалаушылыққа
экеп согады. Бүл ... ... ... ... ... ... ... отыр.
Оппозиция окілдері егер күздегі сайлау электрон жүйесі арқылы откізілсе,
онда ол сайлауга ... ... ... ықтимал екенін мэлімдеген
болатын. Сонымен электрон сайлауын ... ... ... ... ... элі түпкілікті қабылданган жоқ. Дегенмен, осы мақсатқа
арналган қымбат ... ... ... ... ... ... ... Кей қайраткерлер, соның ішінде Толен Тоқтасыгюв, бүл жүйені
қазіргі билік ең қүрымаганда 2006-шы ... ... ... ... ... ... ой ... [38].
Осы пікірлерден кейін, «электронды сайлау» жүйесіне енді-енді көше бастаган
Қазақстанның жагдайының әлде-де ... емес ... ... ... ... жаманы мен жақсысы болады. Алгашқы 2006 жылғы ... ... ... ... ... ... откізілетін сайлауларда халық
тэжірибе жинаганнап кейін, артықшылықтары ... ... ... ... ... және олардың сақталуын қамтамасыз ету нроблемалары
Электронды қүжаттарды есепке алудан бүрын есепке алу ... ... жон. ... ... ... алу ... қоймасынан
істер беру кітабы арқылы және берілген мұрагаттық анықтамалары, мүрағаттық
үзінділерді, мүрағаттық кошірмелерді тіркеу журналы ... ... ... алу ... мұрағат қоймасы бойынша бөлек жүзеге асырылады.
Барлық сақтаулы қүжаттар, соның ... ... ... енгізілмеген,
бүл салаға жатпайтын қүжаттар да, аса қүнды қүжаттардың сақтық ... ... ... алынган көшірмелер де есепке алынуы керек. Есепке ал\
күжаттарына, сонымен қатар деректерді есепке алу ... қол ... үйым ... ... ... ... ... алу қүжаттары
белгіленген үлгі бойынша ресімделеді және олар сақтау ... ... ... ... ... ... қүрамын, жай-күйін
жазуға арналады. Қүжаттарды есепке алудың негізгі бірліктері мүрағаттық қор
мен сақтау бірліктері ... ... ... негіздегі қүжаттарды
есепке алу бірлігі ретінде бірыңғай бағдарламалық-ақпаратты ... бір файл ... ... файл ... бар ... ... ... ілеспе қүжаттама алынады.
Есептік қүжаттар қүрамына келіп түскен және шыққан қүжаттарды ... ... ... қор парағы, үйымның істер тізімдемесі, ... ... қоры мен ... ... ... ... және
шыққанын есепке алу кітабы, ... қоры ... ... мүрағаттың паспорты кіреді. Мемлекеттік мүрағатқа ведомстволық
мүрағаттың паспортын тапсыру үлгісі мен ... ... ... ... қоры ... ... мемлекеттік есебі
туралы нүсқауды бекіту жайлы» (тіркеу № 1240) ... ... ... және қоғамдық келісім министрлігінің ... ... ... ... ... төрағасының 2000 жылғы 11 тамыздағы №
47 бүйрығына сэйкес белгіленеді. Есептік ... ... ... ... ... жазбаның негізі қүрылымдық бөлімшелердің жылдық ... ... ... ... ... ... ... - үйымдардың тиісті істер тізімдемесі мен істер
номенклатурасы болып табылады. ... ... ... ... ... ... негізі істерді мемлекеттік мүрағатта түрақты сақтау үшін
қабылдау-тапсыру актісі, сақтауға жатпайтын қүжаттарды жоюға бөлу ... ... ... ... ... ... туралы акті, істердің
түзетуге келместей болып бүлінгені туралы акті болып табылады. Электрондық
негіздегі қүжаттың ... ... алу ... ... ... ... енгізіледі, оның ақпараттық ауқымы мегабайт (Мбайт) өлшемі бойынша
көрсетіледі. Жаңа ... ... жазу ... ... ... сақтау бірлігі мөлшерінде және/немесе ақпараттық ауқымында
болған өзгерістер орын ауыстыру және ... жазу ... ... ... жаңа қорытынды жазбасы мен ... қор ... ... ... келіп түскен электрондық негіздердің бәрі де есепке алынады. Олардың
келіп түсуі мен ... ... ... тіркеліп отырады. Номірлеу жалпы
ретпен жүргізіледі. Ақпараттық ресурстарды ... ... ... комегімен қалпына келтіру мәліметтері жазылатын журнал
қандай да бір себептермен жойылып кеткен ақпараттық ... ... ... ... ... жүргізуге арналған. Бүл ... ... ... ... ... және резервтік көшірмелерін жасау
ісіне жауапты салалық болімше ... ... ... ... ақпараттық қамтамасыз ету болімі, ақпараттық есептеу
орталығы т.б.) жүргізеді. ... ... ... ... ... ... корытындысы бойынша анықтама жасалып, онда бұл істің
резервтегі дана көмегі ... ... ... және ... осы
жөнінде арнайы жазба түсіріледі. Анықтама үйымның ... ... ету ... ... ... ... ... режимде жасалады. Хаттамалар жасау міндеті ақпараттық
жүйені пайдалануга жауапты болімшеге (ақпараттық ... ету ... ... т.б.) ... Хаттамалар белгілі бір мерзім сайын (апта
сайын, ай сайын немесе тоқсан сайын) тасқа ... ... қоса ... ... ... ету ... Электрондық қүжаттамадағы файлдардың жойылуы ... ... ... ... базасы қүрылымының өзгеруі ... ... ... пайдалануға жауапты тиісті бөлімше басқаруды
қүжаттамамен қамтамасыз ету қызметіне бүл жөнінде ... ... ... ... ... нормативтік қүжаттарға сілтеме
жасалады,сондай-ақ орны ауыстырылган папкілер мен ... ... ... базасындагы қүрылымдық өзгерістер жазылады [41].
Келіп түскен және шыққан қүжаттарды ... алу ... ... ... мен ... күнделікті өзгерістерді есепке алып отыруға
араналады және ... қор ... ... ... паспортын
жасау үшін негіз болып табылады. Әрбір келіп түскен немесе шыққан қүжатты
есепке алу дербес реттік ... ... ... ... ... ... шыққан электрондық негіздегі қүжаттар мөлшері ... ... ... және есепке алу бірлігінде/сақтау бірлігінде қиғаш
сызықшамен бөлініп көрсетіледі.
Қолданыстағы электрондық қүжаттар есебін алу жүмысын басқаруды ... ету ... ... ... ... жүргізеді.
Электрондық қүжаттарды жедел пайдалану кезінде есепке алынатын негізгі
қүжаттар мыналар:
электрондық қүжаттарды тіркеу-бақылау ... ... ... ... ... ... ... жайлы жүйе ақпараты көрсетіледі. ... ... ... ... ... мен ... саны, сондай-ақ
бүл папкілер мен ... ... ... тізімдеме, файлдардың
кеңейтіліп, толықтырлғандығы туралы ... ... ... ... ... мен ... ... журнал;
- ақпараттық ресурстарды резервтегі нүсқалар көмегі арқылы қалпына келтіру
жөнінде мәліметтер жазылатын ... ... ... ... ... ... жүмыстар хаттамалары
(ақпараттар жүйесіне электрондық қүжатты папкілер мен ... ... ... мен ... ... ... ... жазбаларының
алынып тасталуы; папкілер мен файлдардың көшірмеленуі; пайдаланушыдарды
тіркеу, қол ... ... ... мен
өзгертілуі жөніндегі ... ... ... және жаңарту қүқығы бойынша қол жеткізу жоніндегі хаттамалар.
Электрондық қүжаттарды алып тастау ... ... ... ... ... және ... ... құрылымын озгерту ұйым
басшысының екімдік актісі ... ... ... ... ... алу ісі ... ... немесе құжат айналымының
ақпараттық жүйесіндегі мэліметтер базасы бойынша ... ... ... қүжаттың озі алынады. Мүнда оның қосымша нүсқалары есепке
алынбайды. Электрондық қүжаттар ... ... ... ... ... ... ... көрсетіледі. Электрондық қүжаттары
бар папкілер мен файлдар есебін алу мақсатында ... ... ... ... мен ... аттары, саны және кеңейтіліп,
толықтырылгандыгы жоніндегі мәліметтер енгізіледі.
¥йымга келіп түскен электрондық негіздердің бэрі де ... ... ... ... мен ... ... ... тіркеліп отырады. Номірлеу жалпы
ретпен жүргізіледі. ... ... ... ... ... ... ... келтіру мэліметтері жазылатын журнал
қандай да бір себептермен жойылып кеткен ... ... ... ... ... ... жүргізуге арналган. Бүл журналды
ұйымның ақпараттық жүйелерді жедел сақтау және резервтік ... ... ... ... бөлімше (ақпараттық технологиялар қызметі,
автоматтандыру болімі, ақпараттық қамтамасыз ету бәлімі, ақпараттық ... т.б.) ... ... ... ... ... женінде жүргізілген операция
қорытындысы бойынша ... ... онда бүл ... ... дана ... ... корсетіледі және журналға осы жөнінде арнайы жазба
түсіріледі. Анықтама ... ... ... ... ету
қызметіне тапсырылады.
¥йымның ... ... ... ... ... ... жасау міндеті ақпараттық
жүйені пайдалануға жауаиты белімшеге (ақпараттық қамтамасыз ету ... ... т.б.) ... ... белгілі бір мерзім сайын (апта
сайын, ай сайын немесе тоқсан сайын) тасқа ... ... қоса ... ... қамтамасыз ету қызметіне
тапсырылады. Электрондық қүжаттамадағы файлдардың жойылуы немесе ... ... ... ... ... ... жағдайларында
үйымның компыотерлік жүйесін пайдалануға жауапты тиісті болімше ... ... ету ... бүл ... ... ... өзгерістердің себебі керсетіліп, нормативтік күжаттарга сілтеме
жасалады,сондай-ақ орны ауыстырылған папкілер мен файлдардың ... ... ... ... ... ... қүжаттар мүрағатқа тапсыру тізімдемесі негізінде қабылданады.
Бүл тізімдемені үйымның электрондық ... мен ... ... ... ... ... құрылымдық бөлімше жасайды.
Мұрағатта аса құнды құжаттарды айқындау және ... алу ... ... ... ... Әрбір қордың анықталған аса құнды
құжаттарына жеке-жеке істер ... ... ... ... ... сақтық көшірмелерін жасау мақсатында, ... ... ... Сақтық көшірмелер жиынтығын аса ... ... ... ... сақтық қоры қүрайды.
Сақтық ... ... ... және ... ... ... қоры ... мүрағатта қүжаттардың сақтық және жүмысқа арналған даналары
жасалады.
Электрондық қүжаттардың ... ... ету - бүл ... ... жол ... ... және техникалық
жағдайларын ретке келтіріп отыратын, сондай-ақ ЭҚ-дың қосымша ... ... ... ... ... база ... ... сақтау мен тиісті үйымдастыру жүмыстарының оңтайлы
эдістерін ... ... ... ... ... ... сақталуын үйымдастыру жоніндегі шаралар жүйесіне мыналар енуі тиіс:
-Электрондық негіздерді (сақтау бірліктерін) мүрағат қоймасына, ал ... ... ... негіздерге тиімді орналастыру;
- қоймадан сақтау бірліктерін алып беру тэртібін сақтау;
- ЭҚ-дың бар-жогын және олардың жай-күйін ... ... ... және ... ... ... ... арнайы физикалық және техникалық өңдеуден өткізу;
- ЭҚ-ды жаңа (технологиялық түрғыдан) электрондық ... ... ... ... форматы мен ... ... ... ... мақсатында көшірмелеу;
- Ақпараттық қауіпсіздікті қамтамасыз ету жөніндегі шаралар;
- ЭҚ-ды залалды компьютерлік бағадарламалардан («вирустардан» және т.б.)
қорғау;
- ... ... ... ... ... ... кезінде және үйымның ЭҚ мүрағатында оларды ... ... және ... ... ... ... ақпаратты монитор экранына шыгару, қолданысқа лайықты ... ... үзақ ... соң да (10 ... ... ашылуын қамтамасыз ету
мақсатында ақпараттық ресурстарды неғүрлым кең тараған эрі ... ... ... ... жүргізіледі. Ақпараттық
ресурстарды ұйымның ЭҚ мүрағатына ... ... ... ... ... ... сақталуын қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... ... [43]. Қүжаттарды сақтау
жарық, температуралық-ылғалдылық және санитарлық-гигиеналық режімдерді,
соған сэйкес ... ... ... ... ету ... асырылады. Мүрағат қоймаларына терезе көздеріне ... ... ... ... ... ... қолдану арқылы шашыраңқы жарық
түсіруге рүқсат етіледі. ... ... үшін беті ... жабық плафондар
ішінде жанатын лампалар немесе жарық ... ... ... ... ... лампалар қолданылады.
Электрондық негіздегі қүжаттарға тоқталатын болсақ жарық тікелей түспейтін
жағдайда сақталады және ауа ... ... ... ... күкіртті сутегінен, сынап буларынан, азот тотығынан, аммиактан)
және электромагниттік-ионизациялық (радиациялық) ... ... ... ... үшін ... сақтауға арналған (мамандырылған,
бейімделген) жеке ... ... ... ... ... бөлмелер
беріледі. Мүрағаттар мүрағат қоймаларымен, оқу залымен, жүмыс бөлмслерімен,
жиналатын электрондық ... ... ... және байланыс жабдықтарына арналган болмелермен қамтамасыз
етіледі. Мүрагат қоймасы араб ... ... рет ... ... ... заттары бар лабораториялардан, азық-түлік өнімдері сақталынатын
өндіріс орындарынан, қойма ... ал ... ... ... сэулелер мен қуаттық өріс ... ... ... ... ... ... заманғы өрт сөндіру
қүралдарымен, ... және өрт ... ... ... ... және ... ... тоқ ажыратқыштар мүрағат қоймасының сыртына
орналастырылады. Мүрағат қоймаларын ... ... ... және ... ... ... етілмейді. Мүрағат қоймасы арқылы газ, су,
канализация қүбырлары өтиеуі ... ... ... ... ... терезелеріне темір торлар қойылады.
Қүжаттарды сақтайтын негізгі ... ... ... ... металл
стеллаждар, отқа төзімді етіп өңделген ағаш ... ... ... ... - ... ... мен сейфтер. Сақтау қүралдары терезелі
қабыргаларға перпендикуляр орналастырылады. Қүжаттарды сақтайтын қүралдарды
ғимараттың сыртқы ... және жылу ... ... орналастыруға
рүқсат етілмейді. Сақтау қүралдарын орналастыру мынадай нормаларға сәйкес
жүзеге асырылады: олардың қатараралық қашықтығы - 120 см; ... ... ... 75 см; ... ... ... мен оған
параллель қойылган сақтау ... ... ... - 75 см; ... мен
сақтау қүралы бүйірінің ара қашықтығы - 45; еден мен ... ... ... дейінгі аралық -15 см. ... ... ... ... мүрағат қораитарына, электрондық негіздер ... ... ... ... қоры мен ... ... металл қораптарда сақталады, стандартты раккордтары болады
және фотокабатты беті сыртқа ... ... орам етіп ... еденге, терезе алдына, басқыштарға немесе реттелмеген ... ... ... ... ... ... түрде мүрағатқа кірер
есіктің сол жағынан оң жағына карай, ал ... ... ... ... ... ... жерін белгілеу мақсатында эрбір сақтау
қүралына топографиялық карточка ... ... ... ... қүралының нөмірімен сәйкес келеді.
Кұжаттарды сақтау жарық, температуралық-ылғалдылық және санитарлық-
гигиеналық режімдерді, ... ... ... нормативтік өлшемдерді
қамтамасыз ету арқылы жүзеге асырылады. ... ... ... ... ... ... ... немесе боялған эйнектер
қолдану арқылы ... ... ... ... ... Жасанды жарық үшін
беті тегіс жабық плафондар ішінде жанатын лампалар немесе ... ... ... бөліктерге болінетін люминесцерпті лампалар қолданылады.
Электрондық негіздегі қүжаттар жарық тікелей түспейтіи жағдайда сақталады
және ауа ... ... ... (күкіртті газдан, күкіртті
сутегінен, сынап ... азот ... ... ... ... ... ... қорғалуы
тиіс.
Соидай-ақ, ауа тазартқыш жүйелермен ... ... ... сақтау үшін мынадай оңтайлы температуралық-ылғалдылық ... ... ... ... үшін - температура + 17 - 19° С, ... ... 50-55 ... ... ... қүжаттар үшін - температура +15° С, ауаның
салыстырмалы ылғалдылығы 40-55 пайыз;
3) түрлі ... ... ... үшін - ... +2 - +5° С, ... ... 40-55 пайыз;
4) электрондық негіздегі қүжаттар үшін - температура +15 - + 25° С, ауаның
салыстырмалы ылғалдылығы 40-60 пайыз;
ЭҚ сақталу ... ... ... ... ... [44] ... үшін: температура + 25°С-дан аспауы керек, ауаның салыстырмалы
ылғалдылығы 20-дан 50 ... ... ... болуы тиіс. ЭҚ-дың
қолданыстағы даналары сақталатын қоймада бөлме ... ... 23°С ... ... ... етіледі. ЭҚ-дың резервтегі ... ... ... ... + 17°С-дан аспауы қажет әрі
ауаның салыстырмалы ылғалдылығы мүмкіндігінше томен болғаны жоп. ... ... ... және - ... ... ... ... болмайды.
Температура мөлшері - 5°С-ға, салыстьырмалы ылғалдылық 50 ... ... ... ... ... ЭҚ-ды жасаушы-фирманың
негіздерді сақтау барысында температуралық-ылғалдылық режимін үйымдастыру
туралы өз үсыныстары болса, ең ... соңы ... алу ... ... ... ... кезінде олардың толымдылығы негізгі ... ... ... ... ... ... ... етіледі. ЭҚ-ды тек сыртқы негіздерге ғана жазыи сақтау кезінде
міндетті түрде олардың ... ... және ... ... ... негіздегі даналары болуға тиіс. ЭҚ-дың қолданыстағы және резервтегі
даналарын эртүрлі ондірістік фирмаларлан ... ... ... ... ... ... ... сақтау ісі эртүрлі электрондық негіздер
арқылы жүзеге асырылуы мүмкін.
ЭҚ-дың қолданыстағы даналары мынадай ... ... ... ... ... ... ... КАГО-массивтерге;
- Компьютерлердің қатқыл дискілеріне («винчестерлерге»);
- Оптикалық дискілерге (СВ-К\¥, СБ-К, ВУВ~ К\¥);
- Магнитті оптикалық дискілерге.
ЭҚ-дың резевтегі даналары мына негіздерге гүсірілуі ... ... ... ... ... ;
- ... ... дискілеріне;
- стримерлік (магниттік) ленталарға;
- оптикалық дискілерге;
- магнитті оптикалық дискілерге;
- ... ... ... ... электрондық қүжаттар мүрағаты сыйымдылығы үлкен сыртқы электрондық
негіздерге: оптикалық дискілерге; ... ... ... ... ... сақтайды.
Үйымдағы электрондық қүжаттарын есебін алу - бүл ... ... ... саны мен қүрамын анықтау және эрбір есептеу бірлігін
белгілі бір қүжаттар кешеніне ... ... әрі ... жалпы санын
есепке алу қүжаттарына түсіру. Есепке алу қүжаттары дегеніміз электрондық
қүжаттардың келіп түсуін, шығуын, санын, ... мен ... - ... ... бір ... қүжат. Үйымда осымен қатар ақпараттық
ресурстар тізімдемесі (мэліметтер базасы) жасалуы ... ... ... ... Бүл ... ... ашып алатын бір мэселе, түрақты
сақтауға тек аяқталған мэліметтер базасы ғана қабылданады.
Электрондық қүжаттардың бәрін,соның ... ... ... ... ... да, ... ... сақтаудағыларын да, сондай-
ақ электрондық ... ... ... мен ... ... да есепке алу қажет.
ЭҚ-ды тек сыртқы электрондық негіздерге ғана жазып, үйымның ... ... ... ... ... ... ... ендіріледі:
- үйымның қысқаша атауы;
- электрондық негіз индексі;
- электрондық негіздің статусы:
- негізге жазылған ақиараттық ресурстардың ... ... - ... ... ... ... құнды құжаттар) және «РШҚ» (рүқсаты шектеулі
қүжаттарын) белгілерін қою.
ЭҚ сақтауға келіп түскенде және оларды ... ... ... ... ... бірліғіне мыналар ендірілуі тиіс:
- ЭҚ мүрағатының қысқаша атауы;
- Сақтау бірлігінің есептік нөмірі;
- Қор ... ... ... ... тізімдеменің, есептеу бірлігінің нөмірлері.
Жазбалар электрондық негіздер этикеткасына (оптикалық ... ... ... ... ... ... жазылады, жазуға
үшкір қүралдарды пайдалануға болмайды. Этикеткалар алдымен ... ғана ... ... ... (футлярға) да осылайша этикетка жапсырылып, онда
мыналар жазылады:
- үйымның қысқаша ... ... ... ... ... атауы;
- сақтау бірлігінің есептік нөмірі;
- электрондық негіздің өндірістік (зауытық) нөмірі;
- электрондық негіздің статусы:
- қор ... ... ... ... ... ... бірлігінің нөмірлері;
- неғізге түсірілген ақпараттық ресурстардың реестрлік нөмірлері;
- ЭҚ-дың ... ... ... болған жағдайда «АҚҚ» (айрықша қүнды құжаттар) және «РШҚ» (рұқсагы
шектеулі қүжаттарын) белгілерін қою;
- ЭҚ-дың ... ... ... негіздердің техникалық параметрлерін, дыбыс-бейнелі ЭҚ-дың
акустикалық сипатын арнайы аппараттық және бағдарламалық ... ... ... ... ЭҚ-ы ... немесе залалды компыотерлік
бағдарламалары бар электрондық негіздерді ... жеке ... ... ... кейін оларды үйымның қай қүрылымдық болімшесінен
келіп ... ... сол ... ... ... бар-жоғын және жай-күйін кем дегенде 3 ... бір рет, ... ... ... ... ... да тексеріп отырады.
ЭҚ мүрағатындағы ақпараттық жүйені ... ... ... ... ... ЭҚ-дың технологиялық жай-күйіне сараптама
жасалады. Бірақ бүл кем дегенде 5 жылда бір рет ... ... ... ... Ол және бүкіл үйым деңгейіндегі озгерістер ... ... ... ... ... ... ... сақтауға берер
алдында оларды сақтандыру ... ... ісі ... де, ... ... мүрағатының әзінде де жүргізіледі.
Мүрағаттан ЭҚ-ды алып беру реті озгу негіздегі ... алып ... ... . Жеке және ... ... сұранысы бойынша мұрағат ұйым
басшысының рұқсатымен қолданыстағы заңдамаларға сэйкес ЭҚ-дың ... ... ... ... ... ... форматына және
қолданыстық форматқа түсірілген нүсқаларын) эзірлейді.
ЭҚ-дың жеке және заңды түлғалар сүранысы бойынша ... ... ... ... парағы тіркелді. Онда ... ... ... ... ... тапсырыс берушілерге немесс олардың
сенім білдірген адамдарына қолма-қол тапсырылады, көрсетілген адрес бойынша
поштамен де жіберіледі.
ЭҚ-дың ... ... ... ... ... есеп журналына
тіркеледі.
Сонымен, электрондық қүжаттары бар және ... ... ... ... үйымдарда тап қазір не істеуге болады?
Вң эуелі нені, қайда және ... ... ... ... ... білу ... ақпараттық ресурстар есебін алуды ретке келтіріп алу шарт.
¥йымдагы электрондық қүжаттарын есебін алу - бүл ... ... ... саны мен ... ... және ... ... бірлігін
белгілі бір құжаттар кешеніне тіркеу ... эрі ... ... ... алу қүжаттарына түсіру. Есепке алу құжаттары дегеніміз электрондық
қүжаттардың келіп түсуін, ... ... ... мен ... ... ... бір үлгідегі қүжат. Үйымда осымен қатар ақпараттық
ресурстар ... ... ... жасалуы керек.Оның деректері
түрақты сақтауга ... Бүл ... ... ... алатын бір мәселе, тұрақты
сақтауға тек аяқталған мэліметтер базасы ғана ... ... ... ... қүрылымдык бөлімшелерде жедел
сақтауда түрғандарын да, ведомстволық мүрағагга сақтаудағыларын да, сондай-
ақ ... ... ... ... мен ... ... да есепке алу қажет.
Электрондық қүжаттардың есебін алу ісі оларға (есептеу бірліктеріне) тіркеу
номірлерін беру арқылы ... ... ... ... шифрдың
құрамдас бөліғі болып табылады. Ақпарат көлемін өлшеу ... ... ... ... (Мб) ... алынады.
Электрондық қүжагтардың есептеу бірліктері:
- мүрағаттық қор;
- электрондық қүжаттардың сақтау бірлігі (ақпарат жазылған дербес негіз);
- ақпараттық ... ... ... ... ... ... ... мэліметтер
базасының жазбалары бар файл кестесі, электрондық кестенің файл парағы).
Электрондық ... ... ... ... ... қоры ... Түрақты және ұзақ мерзімдік ... (10 ... ... ... ... ... ... енеді.
ҚОРЫТЫНДЫ
Мұрағаттардың тарихының зерттелуі бүгінгі күндері өз ... ... ... ... қүжаттар мүрағатының жүмыс тәсілін бақылау
теориялық және ... ... өте ... ... ... Жаңа ... сәйкес электронды қүжаттар мен мүрағаттардың ... көп ... ... ... ... ... ... омірде
барлық қүжаттардың маңыздылығы арта береді, яғни өз ... ... ... ... ... ... ... аясы кеңейді.
Негізгі бөлімінде және терминдерді ... ... ... сақталатын ақпарат, электронды құжат болып табылады.
Мүрағатқа орны - ... ... ... ... оған ... ... жылдары
қабылданып отырған заңдар мен бағдарламалар. Кезінде академик И.В.Тарле
«Қүжатсыз тарих жоқ, тарихсыз мемлекет, үлт жоқ» ... Ал ... ... үшін жинақталған қүжаттар қоймасы. Сондықтан да ол жеке ... ... ... ... ... ... өмір ... мемлекетке, қоғамға қызмет етеді.
Мүрағат қүжаттары - тарих ғылымының деректік козі екендігі бэрәмізге мэлім.
Белгілі бір тақырып жонінде ғылыми түрғыдан соз ... ... сол ... ... дэлелдейміз. Мүрағат қоры, оның қүндылықтары, негізінен
қандай ғылымның болмасын деректік козі. Әсіресе, тарих ғылымы және ... ... ... ... ... ... алмайды.
Уақыт озған сайын мүрағат қүжаттарының қүндылығы арта түседі. Коптеген
тарихи оқиғалар мен жеке ... ... ... ... осы ... байланысты айқындалуда.
Қазақстан Республикасында электронды қүжаттардың жиналуының басталуы
кезінде кеңес үкіметінің ... ... озге де ... ... 1918
жылы 1 маусымда қабылданган Лениннің «Мемлекетте мүрағат ісін ... ... ... » ... омірге келуінен басталады.
1998 жылы 22 желтоқсанда қабылданған «Үлттық мүрағат қоры және ... және 2003 жылы 07 ... ... ... және электронды
цифрлік қолтаңба» туралы Қазақстан Республикасы заңдарында оз күшіне енуіне
де, міне, тоғыз жылдың ... ... Осы ... ... мұрағат саласы
бойынша көптеген іс - шаралар атқарылды, толтырылмаған жерлері толтырылды.
Зерттеу жүмысының ... ... ... ... ... ... жоғалтқан жоқ.
Жалпы мұрағаттану саласындағы дэстүрлі қүжаттар кейінен электронды қүжаттар
пайда болу ... ... ... ... жалпы мүрағат
саласының дамуы кегаегіден бүгінге ... ... ... жалпы қүжаттарды
сақтайтыи мүрағаттардың дамуының ... ... ашып ... ... ... ... келе түйіндейтін ойымыз -электронды
^жаттар өз дамуын тоқтатқан жоқ. Қайта керісінше, аталмыш қүжаттар дамудың
белгілі бір ... ... ... жасалар болжамдар да өзінің
обьективті сипатын жоғалтқан емес. Қайта, өркендеп, дамып отырған ... ... де ... жүмыстың бірінші бөлімінде электронды қүжаттардың
тарихын түсіндіре отырып, оладың дамушы ... үшін ... ... және ... ... - уақыт бейнесі. Жай ғана бейнесі емес,
шыншылдыққа, объективтілікке толы бейнесі. Ал сол ... еш ... үшін ... ... ... ... және қарапайым
халық бірлесіи жүмыс атқаруы қажет.
Мүрағатты мәдениеттің бір бөлшегі ... ... де ... көрнекі
түлғалар керек. Мэдениет иірімдерін нәзік түсінетін, әрі кең ... ... ... болуы дәстүрлі мүрағат ісін алға жылжыта бермек.
Ал қазіргідей бірыңғай ... ... және ... ... ... ... ақсақ болуы себебінен, бүл саладан
озіңізге қажетті сүранысыңызға оң жауап алуыңыз қиын. ... ... сол ... бір ... ... ... азаматтардың да өздеріне
қажетті мүрағатгық ақпаратты алудағы заңды қүқықтары мен ... ... ... ... ... Мүны ары ... ... қүжатпен жүмыс істейтіы
шенеуніктердің түрлі заңсыздығы, белден басатыны, ... ... ... ... ... көз ... ... түрлі жағдайлардың
басы қылтияды.
Мүны азсынсаңыз, еліміз егемендік алғалы бері ... оқу ... ... дайындау ісінен шет қалып қойыпты. Қазіргі таңның өзінде,
жастардың ... ... ... ... ... шыгаруға мүмкіндік
береді. Қазақстан республикасындағы ҚР ОММ және ҚР ПМ ... ... ... ... те, ... ... даярлау мэселесінің
көлденеңдеуі мен білікті мүрағатшылардың болмауы мүрағат ісін қожыратып
жіберген. Мүрағатшылардың басым бөлігінің әйелдер ... да, бүл ... тым ... ... ... жоқ па? Ендеше, сала қызметкерлері
еңбегінің тартымдылығын арттыру мен оларға жалақы беру жүйесін ... ... ... ... қажетсінетіні ақиқат. Алайда бүл шаралар
соңғы жылдары жақсы жақгарға озгеруде.
Ендігі кезде, мүрағат іс саласында жақсы жақтарьша тоқталсақ. ... ... ... ... басы ашық ... Ал ... ресурстарды жинақтау, жүйелеу, іздестіру мен пайдалануымызды
дамыған елдермен қатар қою, ешкі мен түйені салыстырғандай. Бүл үшігг, ... ... ... ... ... ... сай ... мемлекеттің, қоғамның, азаматтардың ақпараттық қолжетімділігін арттыру
үшін еліміз мүрағаттары материалдық-техникалық базасын түбеғейлі жаңартьш,
соңғы ... ... ... және автоматтандырылған технологиямен
қамтамасыз етілуі керек. Сонда ғана ... шаң ... ... оның ... ... ... көшіп,
бірыңғай автоматтандырылған ақпараттық ... қол ... келе ... ... ... ... бағдарламалар
аясында, келесі 2-3 жылда жағадайдың элде-қайда жақсаратынына үмітіміз бар.
Оны біз ... ҚР ПМ және ҚР ... ... тұрағандықтарынан
байқаймыз. Қазақстанның болашағы, соның ішінде мұрағаттану салысының да
болашағы өзіміздің яғни «мүрағаттану» мамындығының ... ... ... ... ... М.Х. О ... ... в управленческой деятельности //
Отечественные архивы. 2005. №1. С. 45-53;
2. Михайлов О.А. ... ... в ... ... ... ... и использование. М., 1998. С. 244.
3. ... ... ... ... и электронные архивы». Алматы, 26.сентябрь. 2006. Алматы,
2006.
4. «Электронды ... және ... ... туралы заң
//\у\у\ү.2акоп.к2;
5. Чупров В.М. «Об ... ... ... ... ... ... ... Москвы»// Ақпараттық-эдістемелік бюллетень. Алматы,
2006. №2. С. 20-24;
6. «Электронды құжат және ... ... ... заң
//\ү\¥\у.2акоп.кг; \у\ү\у.8апа.£ОУ.к2;
7. ІІІепель В.Н. «О ... ... ... ... архива» //Ақпараттық-эдістемелік бюллетень. Алматы. 2006. С. 5-
14.
8. Силков С.В. Нормативня база и ... ... ... в ... ... // Қазақстан
мұрагаттары. 2007. №2. Б. 13-16.
9. ... В.М. ... ... ... ... нормативной и
методической базы ... ... ... ... на
примере Центрального архива документов на электронных носителях Москвы» //
Ақпараттық-эдістемелік бюллетен. Алматы, 2006. С. 20-25;
10. ... ... қоры және ... ... заң (1998) // ... 2001-2005 жылдарга арналган мұрагат ісін даму ... ... ... ... арналған құжаттамалар жүйесі мен мүрагат ... ... // ... ... Р. ... және тарих. Алматы, 2004. 205 б.
14. ... ... ... М.А. ... ... в ... и ... аппарата //Вестник архивиста 1995. №6. С. 48-58.
17. Залаев Г.З. ... и ... ... ... // Вестник
архивиста. 1998. №3. С. ... ... И.ГІ ... М., 1995. 205 С.
19. Калачева М.А. «Использование компьютера в создании и совсршенствования
научно-справочного аппарата» // Вестник архивиста 1995. №6. С. ... ... ... ... ... ... М., 1980. С. 77-97.
21. Козлитин И.А. «Государственные архивы республик Средней Азии ... М., 1988. С. ... ... А.А. ... правила учета и передачи в государственные
архивы электронных документов // Қазақстанда іс-жүргізу. 2006. № 2. С. ... ... А.А. ... тенденции развития архивов // Қазақстанда
іс-жүргізу. 2006. № 1. С. ... ... ... ... посвященного 5-летию
принятия Закона Республики Казахстан «О ... ... ... ... ... ... ... 2003 жылғы 4 сэуірдегі Қазақстан халқына жолдауына
сэйкес Қазақстан ... ... ... ... ... мен ... ... // Республикалық семинардың материалдары. Алматы, 2003.
26. Материалы Республиканского семинара-совещания посвященного ... ... ... ... «О ... ... фонде и
архивах». Алматы, 19 декабря 2003. Алматы, 2003.
27. Материалы ... ... ... «Правовые
проблемы архивного дела в Евразиатском регионе». Астана, 27 февраля ... ... ... уууу\у.^оо^1е.кг; \у \у\у.кагагсһіуе8.ш;
29. Слобаданюк А. Электрондық қүжат айналымының ... ... ... ... іс қагаздарын жүргізу. 2007. № 4(4). Б. 11-15.
30. Ведомстволық мұрагатардың негізгі ережелері. Алматы, 2003.
31. ... А. ... без ... полок или способы организации архива
предприятия // \ууу\у.агсһіуе.а1ее.ш
32. Слобаданюк А. Электрондық қүжат айналымының ... ... ... ... іс қағаздарын жүргізу.2007. № 2-3 Б. 11-15.
33. ... Г.С. ... и ... ... ... и ... архивов государственных органов// Материалы
Республиканского семинар-совещания ... ... ... архивы. 26 сентября 2006. Алматы, 2006. С. 25-29;
34. Чернова С.И. Основные подходы к ... ... ... ... и ... ... ... на электронных
носителях (На примере ... ... ... на электронных
носителях г. Москвы) // Материалы Республиканского семинар-совещания
Электронный ... и ... ... 26 ... ... С. ... Силков С.В. Нормативня база и ... ... ... в Республике Беларусь // Қазақстан
мүрағаттары. 2007. №2. Б. 13-16.
36. ... М. ... ... ... //\ү\ү\ү.сіо-\уог1с1.ш
37. Тихонов В.И. Организация архивного ... ... ... ... ... // ... архивиста. 1999. №5. С. 33-40.
38. Тихонов В.И. Аутентичность и целостность электронных ... ... ... // ... ... 2002. № 4-5. С. ... ... А. «Концепция построения электронного архива» //
\ү\у\у.С8іі.ас.ги;
40. ... М.А. ... ... в ... и ... ... М., 1995. С. ... Адильгужин А.А. Основные правила учета и передачи в государственные
архивы электронных документов (проект ... ... ... ... ... (Республика Беларусь) //
\¥\УУУ.агсһіуе5.ги
43. Абдулкадирова Д.Ю. ... ... по ... ... ... и ... ... (сообщение)
//Ақпараттық-әдістемелік бюллетені. 2006. №2. С. 58-62.
44. Чупров В.М. Об опыте ... ... ... ... на
электронных носителях Москвы // Ақпараттық-эдістемелік бюллетені. ... №2. С. ... ... ... В.И. ... аспекты работы с электронными документами
//Отечественные архивы. 2005. №1. С. 45-53.
47. Жакыгюв М.Х. О ... ... в ... ... ... 2005. №1. С. ... ... Т.Н. Электронная документация и архивы (на основе
российского ... // ... ... 2004. №7. С. ... Жукова М.П. Комплектование архивов электронными ... ... 2000. №2. С. ... ... А.Г. ... архивистов с электронными документами ... ... ... 2000. №3. С. ... ... закон об электронном документе. (Российская Федерация).
//\у\у\у.агсһіуе.а1ее.го
52. ... С.В. ... база и ... ... ... в Республике Беларусь //Қазақстан
мұрагаттары. 2007. Б. 146-151.
53. ... М.А. ... ... в создании ... ... ... Москва, 1995. С. 48-58.
54. Тихонов В.И., Юшин И.Ф. ... ... ... архивов //
Вестник архивиста. 2003. №2. С. 18-27.
55. Тихонов В.И., Юшин И.Ф. «Становление и ... ... ... ... гг. // ... ... 1998. №6. С. 30-33.
56. \у\у\у.кагагсһіуез.ги

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 72 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Электронды құжаттар және мұрағаттар49 бет
Excel кестелік процессоры. математикалық функцияларды қолдану.7 бет
Excel-жұмыс кітабы10 бет
«Үш биік» ЖШС-ң менеджерінің АЖО жасау92 бет
Есеп айырысу шоты бойынша операциялар есебі3 бет
Жалпы мақсаттағы қолданбалы программалар пакеті. Әдісті-бағытталған қолданбалы программалар9 бет
ЖШС «НҰР» жеке кәсiпорынының автоматтандырылған құжат алмасу жүйесiн жасау72 бет
Презентация даярлау құралы Microsoft Power Point5 бет
Радиожиілікті сәйкестендіру технологиясы. биометрикалық сәйкестендіру технологиясы. сызықтық және екі өлшемдік штрихты кодтар8 бет
Салық есебі және оның есеп жүйесіндегі ролі6 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь