Тауарлы-материалдық қорлардың есебі және оны талдау

НОРМАТИВТІК СІЛТЕМЕЛЕР ҚЫСҚАРТЫЛҒАН СӨЗДЕР
КІРІСПЕ

1 ТАУАРЛЫ.МАТЕРИАЛДЫҚ ҚОРЛАР ЕСЕБІ МЕН ОНЫ ТАЛДАУДЫҢ НЕГІЗДЕРІ
1.1. Тауарлы.материалдық қорлар, оның мәні және маңызы
1.2. «ҚазМұнайГаз» АҚ.ның экономикалық көрсеткіштерін талдау..
1.3. «ҚазМұнайГаз» АҚ.ның есеп саясаты

2 «ҚазМұнайГаз» КӘСІПОРЫНДАРЫНДА ТАУАРЛЫ.МАТЕРИАЛДЫҚ ҚОРЛАР ЕСЕБІН ҰЙЫМДАСТЫРУ
2.1 Тауарлы.материалдық қорларды бағалау және түгендеу
2.2 «ҚазМұнайГаз» АҚ.ның бухгалтериядағы тауарлы.материалдық қорларының талдамалы және жинақтамалы есебі
2.3 Тауарлы.материалдық қорлардың қоймадағы есебі

ҚОРЫТЫНДЫ
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Диплом жұмысында тауарлы – материалдық есепке алу мәселелері қарастырылған. Тауарды өндіру мен жеткізуде бір қалыптылық жоқ жағдайда үзіліссіз қызметті қамтамасыз ету үшін өндіріс мекемелері мен кәсіпорында қажетті тауар қорлары болуы қажет. Тауар қорлары – бұл соңғы тұтынушыға сатылған кезге дейінгі нарықтағы қоғамдық өнімнің бөлігі. Міне, сондықтан да ұйымның міндеттемелерінің бірі болып тауарлы – материалдық қорларды есепке алу тақырыбы өз алдына бөлек мәселе болып қарастырылады және нарықтық экономика жағдайында өте актуалды. «Тауарлы –материалдардық қорларды есепке алу» атты №7 бухгалтерлік есеп стандарттарына сәйкес, тауарлы – материалдық қорлар бұл: шикізат қорлары, материалдар, ыдыс және ыдыстық заттар, аяқталмаған өндіріс, дайын өнім тауарлар түріндегі активтер.
Тауарлы –материалдық қорлар жөнінде мәліметті толық және шынайы қалыптастыру бухгалтерлік есептің маңызды мақсаты. Осыған орай диплом жұмысында мынадай талаптар қойылады:
1.Тауарлы –материалдық қордың ұғымы және бағалау тәртібін қарастыру.
2.Тауарлы –материалдық қордың қозғалысын құжаттық рәсімдеу және есепке алу сұрақтарын зерттеу.
3.Тауарлы –материалдық қор есебін жетілдіру жолдарын анықтау.
Диплом жұмысында «ҚазМұнайГаз» АҚ практикалық материалдары қолданылған.
«ҚазМұнайГаз» Барлау Өндіру» АҚ (ҚМГ БӨ) Қазақстандағы ірі мұнай және газ өндіруші компанияның бірі. ҚМГ БӨ бүгінде мұнай өндіру көлемі жағынан елімізде екінші орын алады. «ҚазМұнайГаз» Барлау Өндіру» АҚ «ҚМГ Ұлттық компаниясы» АҚның еншілес кәсіпорыны болып табылады және 2004 жылдың наурызында «ӨзенМұнайГаз» ААҚ (ӨМГ) мен «ЕмбіМұнайГаз» АҚ (ЕМГ) бірігуі жолымен құрылды. ӨМГ және ЕМГ кен орындары 2Р категориясы бойынша 240 млн. тоннадан астам мұнай қорына ие. 2007 жылы жүзеге асырылған сатып алуларды есептегенде, компанияның дәлелденген және ықтимал қорларының жалпы көлемі 296 млн. тоннаны құрайды. Бүгінде ҚМГ БӨнің жеке активінде (сатып алуларды есептемегенде) 44 кенорындары бар.
1. 2007 жылғы 28 ақпан №329-II Қазақстан Республикасының «Бухгалтерлік есеп және қаржылық есеп беру туралы» Заңы.
2. Бухгалтерлік есеп стандарттары (2004 жылға өзгерістермен және толықтырулармен). Алматы, 2004.
3. Бухгалтерлік есеп типтік шоттар жоспары. Қазақстан Республикасы қаржы Министрлігінің 2002 жылғы 18 қыркүйектегі №438 бұйрығымен бекітілген.
4. Қазақстан Республикасы қаржы Министрлігінің 2003 жылғы 29 желтоқсандағы №441 бұйрығымен бекітілген типтік шоттар жоспарын қолдану әдістемесі.
5. Әбдіманапов Ә.Ә. «Бухгалтерлік есептің теориясы мен принциптері». Алматы, Айан 2001.
6. Ержанов М.С., Ержанова С «Основы бухгалтерского учета и новая корреспонденция счетов». Алматы, Ержанов и К 2003.
7. Кеулімжаев Қ.К., Әжібаева З.Н., Құдайбергенов Н.А. «Бухгалтерлік есеп принциптері». Алматы, Экономикс 2003.
8. Кеулімжаев Қ.К., Әжібаева З.Н., Құдайбергенов Н.А., Жантаева А.А. «Қаржылық есеп». Алматы, 2001.
9. Радостовец В.К., Радостовец В.В., Шмидт О.Ю. «Кәсіпорындағы бухгалтерлік есеп». Алматы. 2002.
10. Ряжнова О.В. «Международные стандарты бухгалтерского учета и финансовой отчетности». М., 2002.
11. Укашов Б.Е., Әжібаева З.Н. «Бухгалтерлік есеп теориясы». Алматы, 1998.
12. Салина А.П. Принципы бухгалтерского учета. Алматы, «Экономика» 2003.
13. Соколов Я.В. «Очерки по истории бухгалтерского учета» М., 1991.
14. Кеулімжаев Қ.К. «Шоттар корреспонденциясы». Алматы, БИКО 2000.
15. Кутер М.И. «Теория и принципы бухгалтерского учета». М., 2000.
16. Назарова В.Л. Бухгалтерлік іскерлік корреспонденция. Оқу құралы. Алматы: Экономика, 2002.
17. Назарова В.Л. Бухгалтерский учет хозяйствующих субъектов. Алматы: Экономика, 2004.
18. Нидлз Б., Андерсон Х., Колдуэлл Н. «Принципы бухгалтерского учета». М., 1998.
19. Рахимбекова Р.М., Кеулимжаев К.К., Айтхожина Л.Ж.., Салменова А. «Финансовый учет на предприятии». Алматы, Экономика 2003.
        
        ӘЛ-ФАРАБИ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ
«Экономика және бизнес» факультеті
«Есеп және аудит» кафедрасы
ДИПЛОМ ЖҰМЫСЫ
Тауарлы-материалдық қорлардың есебі және оны талдау
Орындаушы:
4 курс ... ... ... ... доцент ... ... ... А.З.
Қорғауға жіберіледі:
«Есеп және аудит» каф.меңгерушісі
э.ғ.к., доцент ... ... ... СІЛТЕМЕЛЕР ҚЫСҚАРТЫЛҒАН СӨЗДЕР
КІРІСПЕ
1 ТАУАРЛЫ-МАТЕРИАЛДЫҚ ҚОРЛАР ЕСЕБІ МЕН ОНЫ ТАЛДАУДЫҢ НЕГІЗДЕРІ
1. Тауарлы-материалдық қорлар, оның мәні және маңызы
2. «ҚазМұнайГаз» АҚ-ның ... ... ... ... ... есеп ... ... КӘСІПОРЫНДАРЫНДА ТАУАРЛЫ-МАТЕРИАЛДЫҚ ... ... ... қорларды бағалау және түгендеу
2.2 «ҚазМұнайГаз» АҚ-ның бухгалтериядағы тауарлы-материалдық қорларының
талдамалы және жинақтамалы есебі
2.3 Тауарлы-материалдық ... ... ... ... ТІЗІМІ
КІРІСПЕ
Диплом жұмысында тауарлы – материалдық есепке алу ... ... ... мен ... бір ... жоқ жағдайда
үзіліссіз қызметті қамтамасыз ету үшін ... ... мен ... ... ... болуы қажет. Тауар қорлары – бұл соңғы тұтынушыға
сатылған кезге дейінгі нарықтағы қоғамдық өнімнің бөлігі. ... ... ... ... бірі ... тауарлы – материалдық қорларды
есепке алу тақырыбы өз алдына ... ... ... қарастырылады және
нарықтық экономика жағдайында өте актуалды. ... ... ... алу» атты №7 бухгалтерлік есеп ... ...... ... бұл: ... ... ... ыдыс және
ыдыстық заттар, аяқталмаған өндіріс, дайын өнім тауарлар ... ... ... ... ... толық және шынайы
қалыптастыру бухгалтерлік ... ... ... Осыған орай диплом
жұмысында мынадай талаптар қойылады:
1.Тауарлы –материалдық қордың ұғымы және ... ... ... ... ... құжаттық
рәсімдеу және есепке алу сұрақтарын зерттеу.
3.Тауарлы –материалдық қор есебін жетілдіру ... ... ... АҚ ... ... ... ... Өндіру» АҚ (ҚМГ БӨ) Қазақстандағы ірі мұнай және
газ өндіруші компанияның бірі. ҚМГ БӨ бүгінде мұнай ... ... ... екінші орын алады. «ҚазМұнайГаз» Барлау Өндіру» АҚ «ҚМГ Ұлттық
компаниясы» АҚның еншілес кәсіпорыны ... ... және 2004 ... ... ААҚ (ӨМГ) мен ... АҚ (ЕМГ) ... құрылды. ӨМГ және ЕМГ кен орындары 2Р ... ... 240 ... ... мұнай қорына ие. 2007 жылы жүзеге асырылған сатып алуларды
есептегенде, компанияның ... және ... ... ... ... млн. ... құрайды. Бүгінде ҚМГ БӨнің жеке активінде (сатып алуларды
есептемегенде) 44 кенорындары бар.
КазМұнайГаз ... ... ... ... жатады:
• Көмірсутекті өңдеумен байланысты қызмет;
• Көмірсутекті қайта өңдеумен байланысты қызмет;
... да ... ... ... ... ... АҚ қолданыстағы бухгалтерлік есептің
негізгі заңдарын, бухгалтерлік есеп шоттың үлгі жоспарын, қолдана отырып
шаруашылық ... ... ... ... ... ... – жоғарыда келтірілген міндеттерді және
«ҚазМұнайГаз» АҚ тауарлы –материалдық қор есебін ұйымдастыру мен оны ... ... ... ... ... ... жұмысында Қазақстан Республиксының бухгалтерлік есеп пен есеп беру
жүйесін реттейтін нормативтік құжаттар, ... және шет ... ... ... ... ... ... МЕН ОНЫ ТАЛДАУДЫҢ НЕГІЗДЕРІ
1. Тауарлы-материалдық қорлар, оның мәні және маңызы
Тауарларды өндіру мен жеткізуде бір қалыптылық жоқ ... ... ... ету үшін ... ... мен ... ... тауар
қорлары болуы қажет.
13.11.96 жылғы № 3 ... есеп ... ... ... ... 7 «Тауарлы – материалдық қорлар есебі» бухгалтерлік
есеп стандартына, 28.01.2003 жылы 27 ҚР Қаржы ... ... ... мен ... ... ...... – бұл:
1. Шикізат қатары, материалдар, сатып алатын жартылай фабрикаттар және
құрамдық заттар, конструкциялар мен тетіктер, отын, ыдыс ... ... ... ... ... немесе тұрмыстар мен
қызметтер үшін пайдалануға арнарған өзге материалдар;
2. Аяқталмаған өндіріс, жұмыстар, қызметтер орындау;
3. Ұйымдардың қызметі барысында сатуға арналған дайын ... ... ... активтер.
Соған сәйкес тауарлы – материалдық қорлардың келесідей топтарды бөліп
көрсететін, олардың экономикалық ... ... ... ... ... ... бірі болып болып табылады:
I. Шикізаттар мен материалдар - өнімнің материалдық негізін құрайды.
Осыған орай, негізінен, ауылшаруашылығы мен ... ...... деп, ал өндеуші өнеркәсіп өнімін – материалдар
деп атайды. Өнеркәсіптің ... ... ... ... ... және ... болып бөлінеді, дегенмен, бұлай
бөлу, шартты болып саналмайды, өйткені ол ... әр ... сол бір ... ... санына, технологиялық
процесстің сипатына қатысты ... ... ... ... ... және материалдарға ұн, тұз, ашытқы
және су жатқызылады. Көмекші шикізат және материалдар өнімдердің
сапасын жақсартуға ... ... олар ... бір ... ... сүт, хош иіс)
II. Сатып алынатын жартылай фабрикаттар - ... ... ... ... ... әлі де ... өнім блып ... шикізат
және материалдар. Яғни, материалдық негізін құрайды.
III. Отын - өндірістегі өзінің ... және ... ... ... ... двигательдік (жанар, тағар
май) және шаруашылық мұқтаждықтары үшін (ғимараттар мен ... ... отын ... ... Ыдыс және ... ... – бұл ... материалдар мен дайын
өнімдерді орау, буып-түю, тасымалдау және ... үшін ... ... ... ... мен құрал жабдықтардың тозған
бөлшектерін жөндеу және ... үшін ... ... Өзге де ... ... ... ... материалдар, отын немесе
қосалқы бөлшектер ретінде, пайдалана алатын, негізгі құралдардың
шығарылып тасталуынан алынған материалдарды, өндіріс қалдықтарын,
түзетуге келмейтін ақшаларды ... ... ... ... ... ... материалдар – бұл сырт
ұйымдардың өңдеуіне тартылған және одан ... одан ... ... ... ... ... Құрылыс материалдары – құрылыс салушы ұйымдар есепке алынатын,
құрылыс бөлшектерін жасау, ғимараттар мен құрылыстардың ... ... бөлу және ... үшін ... ... және
монтаж жэұмыстары процесінде пайдаланатын материалдарды, сондай-ақ
құрылыс мұқтаждықтары үшін ... өзге де ... ... ... ... дұрыс ұйымдастыру үшін
оларды негізді бағалай білудің үлкен маңызы бар.
1.2 «ҚазМұнайГаз» кәсіпорынының экономикалық көрсеткіштерін талдау
«ҚазМұнайГаз» Барлау Өндіру» АҚ (ҚМГ БӨ) ... ірі ... ... өндіруші компанияның бірі. ҚМГ БӨ бүгінде мұнай өндіру көлемі жағынан
елімізде екінші орын алады. «ҚазМұнайГаз» Барлау ... АҚ «ҚМГ ... ... ... ... ... ... және 2004 жылдың
наурызында «ӨзенМұнайГаз» ААҚ (ӨМГ) мен «ЕмбіМұнайГаз» АҚ (ЕМГ) бірігуі
жолымен ... ӨМГ және ЕМГ кен ...... ... 240 млн.
тоннадан астам мұнай қорына ие. 2007 жылы ... ... ... алуларды
есептегенде, компанияның дәлелденген және ықтимал қорларының жалпы көлемі
296 млн. тоннаны құрайды. ... ҚМГ ... жеке ... ... алуларды
есептемегенде) 44 кенорындары бар.
КазМұнайГаз АҚ-ның негізігі қызметіне мыналарды жатады:
• Көмірсутекті өңдеумен байланысты қызмет;
• Көмірсутекті қайта өңдеумен байланысты қызмет;
... да ... ... ... ... ... да жүзеге асырады.Бұл жұмыстың
негізігі мақсаты, компанияның шикізат базасын жетілдіру үшін мұнай және
газ ... ... ... ... ұлғайту үшін геолгиялық барлау
жұмыстары Атырау және Маңғыстау ... ... ... жаңа ... ... ... мұнай өндірудің жаңа
механизмдерін ашуға мақсат қойды. Сонымен ... ... ... ... үшін бірқатар іс шаралар жүргізуде.Кәсіпорын мұнай
идентификациясының ... ... ... ... гидрожару,
перфорация технологиясы, электроәсер. Өндірісті басқару үшін кәсіпорын
ақпаратттық ... ... ... ... ... газ ... даму тарихы Өзен мен
Ембі кен ... ... ... алады. Әлі күнге дейін осы
аймақтардың кен орындарында жалпы еңбек өтімі ... ... ... мұнайшылар әулиеттерінің өкілдері еңбек етіп келеді.
Алғашқы мұнай шөгінділері 1899 жылы табылды және 1920 ... ... ... Батыс Қазақсианды игеруде шешуші роль атқарады. Ұлы
Отан соғысы кезінде жылына 700-750 мың ... ... ... ембі кеніштері
Кеңестер одағындағы маңызды мұнай өндірушілердің бірі болды. Содан ... ... ... ... тек арту ... ... ... еншілес кәсіпорындары «ЕмбіМұгайГаз» және «ӨзенМұнайГаз» өнждірістік
филиалдары Атырау және Маңғыстау облыстарының дамуына ... үлес ... кен орны ... өндіру көлемі жағынан да,қоры жағынан да ең
үлкен кенорны болып табылады.Оның өндірістік ... 1965 ... ... ... (Оңтүстік Батыс Қамысты,Жаңаталап Нуржанов)
60-шы жылдардың соңы мен 70-ші жылдардың ... ... ... соңы мен 90-шы ... ... (Кенбай, Забұрын,Ботахан, Мақат)
ашылып, пайдалануға берілді.
Компанияның негізгі қызметі Қазақстандағы мұнайгаз кен орындарын
игеру. ... 46 ... және газ кен ... оның ішінде
«ӨзенМұнайГаз» өндірістік филиалында-7, ... ... 39 кен ... ... жылы ... ... ЖШСдағы үлестердің және
«Қаражанбасмұнай» компанияларындағы акциялардың 50% ... ... ... қызметін айтарлықтай кеңейтті. Бұл екі ... ... ... ... жалпы ықпалы компанияның үлестік қатысуына және
ҚМГ БӨ-нің, ҚазгерМұнайГаздың және CCEL-дің 2008ғы орташа тәуліктік мұнай
өндіруіне ... ... ... ... 48 мың ... ... ... мың баррельді құрайтын негізгі ... 25%ға ... ... Аталған сатып алулардың ҚМГ БӨ қатысты
дәлелденген және болжамды мұнай қорларының ... ... ... ... кен ... сол санатты қорларынан 20%ға жуықты құрайды.
Компанияның есепті кезеңдегі қаржылық ... әсер ... ... мұнайға арналған бағаның динамикасы, валюталық бағамдардың,
атап айтқанда, теңгенің АҚШ долларына ... ... ... және
елдегі иефляция қарқыны жатады.
Мұнай сату компания кірісінің негізгі көзі болып табылады. ... ... ... және ... ... ... ... дәрежеде мұнайға арналған бағаға қатысты. Өткен кезеңдерде
мұнай бағасы құбылмалылықтың жоғары дәрежесін ... ... ... таза ... айтарлықтай дәрежеде мұнай бағасының ... ... ... ... ... арналған дүние жүзілік баға едәуір
өскенімен, бұл өсу ... баға ... ... келешекте де
сақталатындығына ... ... жоқ. ... кез ... ... ... (тіпті салыстырмалы түрде көп емес) ... ... ... және ... ... ... ... етуі мүмкін. 2008жылды 2007жылмен салыстырғанда BRENT сортты мұнайға
арналған баға орташа ... ... үшін 7.25 АҚШ ... артты.
(72.39)
Компания 9.53млн. тонна мұнай өндіріп 2008 жылы ... ... ... қол ... ... ... мұнай
көлемі өндірілген болатын. Барлық өндірілген мұнайдың 6.72 млн. Тоннасын
ӨМГ, ал 2.81млн. тоннасын-ЕМГ өндірді.
|Өндіруші бөлімше |2008 |2007 ... ... ... |6.72 |6.73 |0.1% ... |2.81 |2.80 |0.4% ... |9.53 |9.53 |- ... ... ... ... ... ... ұңғымаларының
пайдалану қоры 5925 ұңғыманы, 1862 тоғытпалы ұңғыманы құрады.
Компания кен орындарының ... ... ... ... мен
мұнай өндіру деңгейінің ... ... ... соңғы
кезеңдерінде тұр. Мұнай өндірудің табиғи төмендеуінің орнын ... ... 2008 жылы ... ... ... ... ету үшін компания ұңғымаларды пайдаланудың ... ... ... ... ... өндіруді қарқындату, сондай ақ бүйірлік
оқпанды кесу ... іс ... ... 2008 жылы ... ... ... құрылысын аяқтады, бұл ретте жаңа ұңғымаларды ... ... ... 290 мың ... құрады.1137 ұңғымаға күрделі жөндеу
жүргізілді, күрделі жөндеу бойынша жұргізілген жұмыстан қосымша өндіру 542
мың ... ... ... жылы 8.94 мы4 ... ... қосымша мұнай
өндіруге қол жеткізген 14 ұңғыманың бүйірлік оқпанын кесу жүргізілді.
Компания ... ... ... ... (ҚМА) ... технологиялар,
оның ішінде қабатты сумен сөгуді және ағынды ауытқытушы полимерлік
құрамдарды ... ... ҚМА ... ... нәтижесінде
2008 жылы 396 ҚМА ұңғымалық операцияларды жүзеге асырудың есебінен қосымша
 561.23 мың тонна мұнай өндірілді.
2009 жылы мұнай ... ... мен ... ... ... ... 2008 ... деңгейде сақтала отырып 9.5 млн.
тоннаға жеттеді. ... ... ... ... толтыру үшін 2009 жылы
162 өндіруші ұңғыманы бұрғылау сондай ақ бар ұңғымаларда іс- шараларды оның
ішінде ... ... ... ... ... ... ... маңындағы аймаққа ықпал ету және ... ... ... жөніндегі іс шараларды орындау жоспарланып отыр.
2009 жылы Компания бұрғылау ... үшін ... ... нақтылау және
объектілерді негіздеу мақсатында болашағы бар блоктарды геологиялық барлау
жұмыстарының ауқымды көлемін жоспарлап отыр. Атап ... ... ... және ... ... ... Өзен және ... кен
орындары аймағына жалғасып жатқан аумақтарды ... ... ... жылы 850 ... км. ... ... зерттеудерді жүзеге
асыру 8 пайдаланулық және құрылымдық ұңғымалардың құрылысын салу, сондай-ақ
12600 метр тереңдікті бұрғылау жоспарланды.
2009 жылы ... ... ... ... ... 45 ... ... деп күтілуде. Келесі кестеде 2008 жылдың 31 желтоқсаны мен
2007 жылдың 31желтоқсанында аяқталған кезеңдер ішінде ... мен ... ... ... және сату бағалары туралы деректер келтірілген:
|Мұнайды экспорттық сату |2008 жыл |2007 жыл ... ... ... |Мың ... ... ) | ... ... 869 ... 555 ... (мың ... |5 233 |5 075 ... бағасы (тонна үшін |58 260 |52 486 ... | | ... ... (АҚШ |65.75 |57.57 ... ) | | ... ... құбыр желісі | | ... | | ... ... ... 248 |92 993 153 ... (мың ... |2 117 |1 663 ... бағасы(тонна үшін |62 559 |55 903 ... | | ... ... |61.32 |
|) | | ... мұнай экспорты |437 551 117 ... 708 ... мен ... ... | | ... сату | | ... мен өңделген өнімдерін |37 401 142 ... ... ... сату | | ... (мың тоннамен) |2 230 |2 551 ... ... үшін |16 768 |17 525 ... | | ... ... |18.93 |19.22 ... | | ... ішкі рыноктағы сату |37 401 142 |44 705 552 ... мен ... ... | | ... ... | | ... мен өңделген өнімдерін |474 952 259 |404 092 260 ... | | ... ... (мың ... |9 585 |9 290 ... ... үшін |49 554 |43 498 ... ) | | ... ... |55.93 |47.71 ... | | ... де сатулар |12 022 620 |8 115 527 ... ... ... 879 |412 207 787 |
2008 жылы ӨАС ... ... ... ... беру көлемі 2007 жылғы
көлемдерімен салыстырғанда тұрақты ... ... ... беру мен ... ... сату ... 2007 жылмен салыстырғанда төмендеді. Сонымен
қатар Каспий құбыр ... ... ... экспорттық көлемдер едәуір
өсті.
Компанияның операциялық шығыстары негізінен алғанда, ... ... ... ... ... ... ... шығыстары
көрсетілген:
| | 2007 | 2008 ... ... ... ... ... |48 247 039 |44 060 096 |4 186 943 ... ... |39 389 555 |37 512 548 |1 877 007 ... | | | ... тозу және |34 663 502 |30 843 711 |3 819 791 ... | | | ... және ... |20 496 194 |18 988 262 |1 507 932 ... ... | | | ... | | | ... |17 948 868 |15 850 891 |2 097 977 ... мен ... |13 878 706 |11 661 063 |2 217 643 ... ганорар және|8 002 198 |7 678 179 |324 019 ... ... | | | ... | | | ... ... |7 633 700 |7 009 945 |623 755 ... ... ... |4 830 875 |8 088 268 |(3 257 393) ... | | | ... ... ... |7 850 402 |(4 190 232) ... ... шығып|2 992 114 |2 062 402 |929 712 ... ... ... | | | ... мен ... 535 |363 994 |2 371 541 ... ... ластануы|- |(11 427 662) |11 427 662 ... ... | | | ... |6 356 029 |12 855 622 |(6 499 593) ... операциялық |210 834 485 ... 788 |17 436 697 ... | | | ... жылы ... ... ... ... 2007 жылдың бірінші
жарты жылдығындағы 11,4 млрд. ... ... ... айыппұл
бойынша резервті жырымдаудың, көліктік шығыстардың ... ... және ... өсімақылар мен айыппұлдардың және акцияларға
арналған опциондар бағдарламасының есебінен 17,4 млрд. теңгеге немесе 9%-ға
артты. Экология бойынша жырымдау айыппұлын қоспағанда ... ... ... ... 2008 жылы 3%-ға немесе 6,0 млрд. теңгеге өсті.
Неғұрлым елеулі сомалар мен ... ... ... ... ... 2008 жылы ... алғанда мұнайды экспорттық беру
көлемінің 9%-ға көбеюіне әкелді.
2. Қызметкерлерге төлемдер ... ... 2008 жылы 1,6 ... теңге
сомаға акцияларға арналған опциондар бағдарламасын жүзеге ... ... 415 млн. ... ... ... сақтандырудың жаңа кестесін енгізудің есебінен 5 %-ға
өсті.
3. Ескіру, тозу жіне амортизация (ЕТА) бойынша ... 2008 жылы ... ... ... негізгі себептері мынадай: қорларды бағалаудың
2007 жылы 1,5 млрд. теңге сомаға ... ... 2006 ... ... ... ... мен сторноны жою ... ... ... 2007 жылдың екінші жарты ... ... ... ... ... ... құралдардың
баланстық құнының айтарлықтай өсу нәтижесінде ЕТА-ның 1,5 млрд. теңге
сомаға ... ... 2007 жылы тек 11 ай ... ғана ... жылы ... жыл амортизациялануына байланысты Лиман блогына
лицензиялар бойынша амортизациялық шығыстардың 433 млн. ... ... ... ... ... 2008 жылы оперциялық
қызметтен ақша қаражатының таза ағымы 2007 жылмен салыстырғанда 50,8 ... ... 173 ... ... деңгейінде қалыптасты. Өсу, негізінен алғанда
59,2 млрд. теңге сомаға ... ... ... ақша ... артуымен
түсіндіріледі.
Инвестициялық қызметте пайдаланылған ақша қаражатының таза жылыстауы
2007 жылға 298,4 млрд. теңгеден 2008 ... 164,6 ... ... ... Аталған төмендей мынадай себептердің нәтижесінде болды:
... ... ... ... займдардан ақша қаражаты
құйылуының 60,5 млрд. теңгеге өсуі;
• бірлескен және ассоциацияланған кәсіпорындардан ... ... ... ... 36,2 ... ... артуы;
• алынған сыйақылардан ақша қаражатының 6,8 млрд. теңгег өсуі;
• еншілес ... ... ... ақша ... құйылымының
6,7 млрд. теңгеге артуы;
• байланысты тараптарға займ бөлуге ... ақша ... ... ... теңгеге төмендеуі;
• өтеуге дейін ұстап қалынатын қаржылық актистерді сатып ... ... ... ... ... дейін ұстап қалынатын қаржылық
актистерді сатып алуға арналған ақша ... ... 32 ... ... ... ... мен материалдық емес активтерді сатып ... ... ... ... 18 ... теңгег төмендеуі.
Жаһандық қаржылық дағдарыстың ... ... ... ... тап ... ... ... үшін негізгі болып
табылатын шетелдік қаржыландыру көздері займ ... ... ... ... және ұсынылатын займ беру көлемін қысқартты. ... ... ... ... ... ... ... банктерге салымдар ораналастырды (3,5 млрд. АҚШ $ жуық).
Компания басшылығы ауық-ауық ... ... ... ... ... ... талдау жүргізеді және Standard & Poor’s ... ... АҚШ ... ұзақ ... ... ... ... емес несиелік рейтингі бар резидент және резидент емес ... ... ... Компанияның басшылығы жаһандық дағдарыс пен
жергілікті банкілердің одан кейінгі ... ... ... басынан өткеретін сол тәуекелдерді көрсететін инвестициялардың
құнсыщдануына ... ... ... жоқ. ... ... ... үшін ... ақша қаражатын басқару саясатын әзірледі
және оны енгізді.
Қорытындылай келе компания Қазақстанның мәдени дәстүрлерін зерттеуге
және сақтауға және ... ... ... ... көтеруге
бағытталған жобаларға қолдау көрсетеді. Жалпы алғанда 2008жылы ... ... 3.7 ... (30 ... АҚШ ... бөлді.
Олардың ішінде жер қойнауын пайдалануға арналған ... ... – 947 млн. ... жуық ... ... – 980 млн. ... әлеуметтік мәні бар объектілердің ... ... - ... жуық қаражат бөлді. Компанияның ірі дүние жүзілік компаниялардың
деңгейіне шығуына ... ҚМГ БӨ ... ... ... бай ... ғана емес терң ... және ... тамырлары бар және еңбекке адал
көз ... ... ... ... білімді халқы бар ел ... ... ... ... есеп ... АҚ-ның есеп саясатының қаржылық есептілікті дайындау
кезінде ... ... ... ... келтірілді. Аталған есеп
саясаты, егер өзгедей көрсетілмесе барлық ұсынылған ... үшін ... ... ... ... ... екі көлемнің: өзіндік құны мен ФИФО бойынша
сатудың таза ... ең азы ... ... Құн өзіне әр затты
жергілікті жерге жеткізумен және оны ағымдағы ... ... ... ... барысында келтірілген барлық шығындарды қамтиды.
Шикі мұнайдың құны өндірістің орташа көлемінің ... ... ... ... және жол ... ... ... тиісті бөлігін
қоса есептегенде өндірудің өзіндік құны болып табылады.
2 «ҚазМұнайГаз» КӘСІПОРЫНДАРЫНДА ТАУАРЛЫ-МАТЕРИАЛДЫҚ ҚОРЛАР ЕСЕБІН
ҰЙЫМДАСТЫРУ
2.1 Тауарлы-материалдық ... ... және ... ... ... есепке алу үшін материалдардың
әзірленген номенклатурасы болу керек.
Материалдар номенклатурасы – бұл ... мен ... ... ... ... материалдың әрбір түріне номенклатуралық ... дәл және ... ... бірлігі белгіленеді. Бұған қоса,
номенклатурада материалдардың ағымдағы есепте ескерілетін ... ... ......... деп, ал онда
көрсетілген бағалар – есептік бағалар.
Тағайындалған нөмірін, өлшем бірлігі мен ... ... ... мен қозғалысы ескерілетін басқа құжаттар мен
тіркелімдерге ... ... ... материладық құндылықтар нақты
есептік бағалар(келісім, жоспарлы-есептік)бойынша, ал жинақтамалы есеп пен
есеп ... ... ... құны ... ... ресурстардың нақты өзіндік құны ... ... Осы ... ... ... ... ... алынғаны үшін пайыз
төлеуді қоса алғанда, сатып алу шығындарды.
2. ... ... ... ... ... ... сыйақылар.
3. Тауар биржаларының қызмет құны.
4. Кедендік баж.
5. Басқа ұйымдардың күшімен жүзеге асырылған тасымалдау, сақтау, ... ... ... бойынша (келісім, жоспарлы-есептік, сатып
алу) есепке алған кезде есептік баға ... қор құны мен ... ... ... ... ... ... айырма есептеу жолымен
айқындалады. Егер материалдық құндылықтардың есебі келісім бағасы бойынша
жүргізілсе, онда олардың ... ... құны осы ... бойынша материалдар
құны мен көлік-әзірлеу шығындарынан құралатын ... ... ... құрамына кіретіндер:
1. Барлық алымдарды қоса алғанда, теміржол тарифі, су ... және ... ... және ... көлік түрлерімен
тасымалдау тарифтері.
2. Жеткізушілердің қоймасынан теміржолмен және басқа көлік құралдарымен
материалдарды жеткізу.
3. Қорларды ... алу және ... ... ... ... Қойманың тұрақты жұмысшыларына ақы төлеуді қоспағанда, қоймадағы тиеу,
түсіру және буып-түю жөніндегі шығындар.
5. Жабдықтаушы және делдал ... ... ... Қорларды сатып алумен тікелей байланысты басқа шығындар.
№7 БЕС-ына сәйкес тарифтің артық төленген ... ... ... ... түзетулер көлік дайындау шығындарының сомасынан шегеріледі.
Егер қорлардың талдамалы есебін жоспарлы-есептік бағасы бойынша
жүргізсе, онда олардың ... ... құны осы ... ... нақты
өзіндік құнның есептік бағасы бойынша құннан ауытқуынан ... ... ... өзі ... бағасының негізінде көлік-әзірлеу
шығындарының жоспарлы ... ... ... ... ... ... ... материалдарға қатысты ауытқулар (плюс-минус)
материалдық құндылықтардың шығыны ... ... ... бағалар бойынша
көрсетілген шоттарға ай ... ... ... ... ... ... ... олардың ай басындағы
қалдығы мен ай ішінде келіп түскендерінің сомасын, ... ... ... және ... ... ... ... келіп түскен
материалдардың сомасын бөліп, ... ... 100-ге ... ... Есептеп шығарылған пайыз бойынша көлік-әзірлеу ... ... ... ... ... ... ... Материалдар
түрлері немесе топтарының шығын көлемінде олар бойынша ... ... ... ... табу ... болса және
жеткізушілермен тұрақты байланыс болған ... ... ... ... ... айлардағы пайыздың қолданылуы мүмкін.
Өндіріске есептен шығарылатын материалдық ресурстардың нақты өзіндік
құнын №7 БЕС ... ... ... ... ... ... ... асырылуы мүмкін:
1. Орташа өлшемді құн.
2. Қорларды алғашқы сатып алудың бағасы бойынша ... ... ... ... ... сатып алудың бағасы бойынша бағалау әдісі, ЛИФО әдісі.
4. Арнайы бірегелендіру.
Орташа құн ай басында қолда бар ... ... ай ... ... ... ... ... бірлігінің санына бөлу
жолымен есептеледі.
ФИФО – бұл материалдық құндылықтарды олардың бастапқы құны ... ... ... әдісте мынадай қағида қолданылады:
«Бірінші топтама – кіріске, бірінші болып – шығысқа», яғни материалдық
құндылықтардың шығынын оларды ... алу құны ... ... бір
кезектілікпен бағалайды: алдымен бірінші сатып алынған топтаманың бағасы
бойынша материалдарды шығындарға есептен шығарады, одан ...... ...... және сөйтіп жұмсалған материалдардың жалпы саны
біткенге дейін ... ... ... ... ... нақты
кезектілігіне тәуелді емес.
ЛИФО – бұл ... ... ... ... – кіріске,
біріншісі – шығысқа» қағидасына орай ағымдағы бағалар бойынша ... ... ... ... ... – бұл әдіс ... топтамалық есебін ұйымдастыру мүмкін болған жағдайларда ғана
қолданылады. Егер ай соңындағы қалдықта үшінші, бірінші немесе басқа топтың
материалдық ... ... бір саны ... онда материалдық
құндылықтардың шығысын да, қалдығын да анықтауға ... ...... ... ... ... бағалаудың әдістерін
қарастырылып отырған «Энергия плюс» ЖШС 2003 ж 1 қаңтарында ... ... ... – 200 ... 60000 ... шамасына;
- бензин – А-95 – 100 литр 45000 теңге шамасына.
|Күні ... ... А-95 |
| ... ... ... ... |
| ... тонна |1 |Саны тонна |Саны литр |
| | ... | | |
| | ... | | |
| | ... | | |
|1 |2 |3 |4 |5 ... | | | | |
| | | | | ... | | | | ... |37 |37 |37 |37 |
| | | | | ... саны ... |114400 |125600 |116800 |
| | | | | ... ... | | | | ... ай | | | | ... | | | | ... | | | | ... саны |31 |31 |31 |31 |
| | | | | ... ... |105400 |94200 |103000 ... А 95 | | | | |
| | | | | ... | | | | ... |800 |800 |800 |800 |
| | | | | ... саны |36504 |36300 |36500 |36250 |
| | | | | ... | | | | ... | | | | ... ... | | | | ... | | | | ... | | | | |
| |300 |300 |300 |300 ... саңы | | | | |
| |13696 |13900 |13700 |13950 ... ... | | | | ... ... ... отырғандай, тауарлы – материалдық қорларды
бағалаудың дұрыс әдісін таңдау кәсіпорынның таза ... да, ... , ... ... да ... әсер етуі мүмкін. Сондықтан оларды
таңдағанда салыстырмалы қағиданы ұстаған жөн. Бір ... ... бір ... алдында, яғни екіншісінің біріншісінен ... ... ... да ... керек:
- шаруашылық жүргізуші субьектінің есептік саясатына өзгерістерді енгізу;
- бір әдістен екіншісіне көшуді, есепті жылдың басынан бастап ... дер ... ...... ... ... да және өткен
жылдардың тартылмаған табысына да түзетулерді енгізу.
Тауарлы-материалдық құндылықтарды ...... ... ... күйін, олардың қоймалық және ... ... ... ... бақылудың бір тәсілі. Оны меншік нысанына, қызмет
түріне және жұмыстың режимділігіне ... ... ... мен
кәсіпорындарда жүргізеді. Түгендеу комиссиясы ... ... ... ... ... тізімі тауарлы-
материалдық құндылықтардың (шикізаттың, материалдардың, дайын өнімнің және
басқалардың) нақты қолда ... ... үшін ... ... тізімін
комиссия материалдық құндылықтарды әрбір ... орны мен ... ... тұлғалары бойынша жүргізіледі. Түгендеу басталғаннан бұрын
әрбір материалдық жағынан жауапты адамнан қолхат алынады, ол үлгінің ... ... ... ... ... ... әрбір жеке атау бойынша номенклатуралық ... ... ... сорты және саны көрсетіледі. Түгендеу кезінде анықталған жарамсыз
немесе бүлінген материалдар мен ... ... ... ... ... ... бетінде комиссия төрағасының қолын қояр алдында тауарлы-
материалдық құндылықтарды ... ... ... түскен жағдайда
құжаттардың соңғы номерлерін жазу үшін екі бос жол қалдырылады.
Егер кем шыққан материалдар ... ... ... онда ... енгізеді.
Белгіленген тәртіппен рәсімделгеннен кейін түгендеу тізімін салыстыру
тізімімен салыстыру үшін бухгалтерияға беріледі.
Тауарлы-материалдық құндылықтарды түгендеу, ... ... ... ... ... ғана ... ... кезінде тауарлы-
материалдық құндылықтардың бір түрінен екінші түріне ... ... ... ... ... бір ... жауапты адамға
әр түрлі оқшауланған үй-жайда сақталған кезде түгендеуді ... ... ... ... ... ... ... болған соң, үй-
жайға кіруге пломба қойылып, комиссия ... ... үшін ... ... ... ... төрағасы немесе оның тапсырмасы бойынша
комиссия ... ... ... (қоймашының) және басқа да
материалдық жауапты адамдардың ... ... ... бар-жоғын оларды міндетті түрде қайта есептеу, қайта ... ... ... ... ... ... ... немесе олардың
нақты бар-жоғын тексерместен есепке алу деректері бойынша деректер енгізуге
жол бермейді.
Түгендеу кезінде түскен тауарлы-материалдық құндылықтарды материалдық
жауапты ... ... ... ... көзінше қабылдап алады және
түгендеу аяқталғаннан кейін түскенін тізімге енгізіп, кіріске ... ... ... «Түгендеу кезінде келіп түскен тауарлы-
материалдық құндылықтар» деген атауы бар жеке ... ... ... ... ... ... кіріс құжаттарыныңкүні мен номері, атауы, саны,
бағасы мен сомасы көрсетіледі. Сонымен бір мезгілде кіріске алу құжатында
түгендеу ... ... қол ... ... ... ... ... онда осы құндылықтар жазылған түгендеу тізімінің ... ... ұзақ ... бойы ... кезде, ерекше жағдайларда және
кәсіпорын ... мен ... ... рұқсатымен ғана ... ... ... материалды жауапты тұлға
түгендеу комиссиясының ... ... ... ... Бұл ... кезінде босатылған тауарлы-материалдық құндылықтар» деген ... ... ... ... ... тізімі түгендеу кезінде түскен
тауарлы-материалдық құндылықтарға арналған құжаттарға ұқсас рәсімделеді.
Шығыс құжаттарында ... ... ... қолы қойылып, белгі
соғылады.
Басқы кәсіпорындарға тиесілі, бірақ жаупты сақталуда тұрған тауарлы-
материалдық ... да өз ... ... ... ... өткізіледі. Жауапты сақтауға қабылданған
(өткізілген) тауарлы-материалдық құндылықтарға арнап түгендеу тізімдемесін
құрастырады да, бұндай ... ... ... алынғандығын
растайтын тиісті құжаттарға сілтеме жасалынады. Жолда келе жатқан, тиелген,
сатып алушылар мерзімінде ақы ... ... ... ... ... ... түгендеу тиісті шоттардағы
сомалардың негізділігін ... ... ... ... Бұл
шоттарда тауарлы-материалдық құндылықтардың (жолдағы, тиелген тауарлар және
басқаладының), тиісті түрде рәсімделген құжаттармен расталған ... ... ... келе жатқандары тиісті шоттармен, өнімді берушілердің
төлем талаптарымен немесе оларды алмастыратын құжаттармен; ... ... ... ... шот ... ақы ... мерзімі
өткізілгендерді – банк мекемесінің міндетті растауымен; ... ... ...... күніне жақын күндердің аралығында қайт
сақтау туралы рәсімделген қолхаттармен; бір ... ... ... ... жатқандары – түгендеу күніне ... ... ... ... ... мен ... берушілер үшін тиелген тауарлар,
орындалған жұмыс немесе көрсетілген ... үшін ұзақ ... бойы ақы ... ... ... ... ... ол түгендеу
комиссиясының хаттамасында жазылады. ... ... ... ... ... ... анықталған кезде, оларды алған
адамдардың түсініктемелері талап етілуі тиіс.
Жол ... ... ... ... «Жол ... ... мен ... түгендеу актісімен»
рәсімделеді.
Жол үстіндегі тауарлы-материалдық құндылықтарды түгендеу актісінде
әрбір жеке ... ... ... ... ... атауы (құжатқа
сәйкес), саны мен құны (есепке алу дерктеріне ... тиеу ... ... ... ... ... ... алынуына негіз болған құжаттардың
тізбесі мен номерлері. Бұл ретте белгіленген мерзімде келмеген және ... келе ... ... мен тауарлар ретінде есепте ... ... ... ... үшін ... ... ... жатқандығын тексеру
керек.
Тиелген және сатып алушылар мерзімнде ақы төлемеген тауарлы-
материалдық ... ... ... ... әрбір жеке тиеу
бойынша сатып алушының аты, тауарлы-материалды құндылықтардың атауы, тиеу
күні, шот-фактурасының ... ... ... және ... ... жүргізіледі.
Басқа кәсіпорындардың қоймаларында сақталатын ... осы ... ... өткізілгендігін растайтын
құжаттардың негізінде түгендеу тізіміне өткізіледі. Осы ... ... ... ... ... сорты, нақты құны (есепке алу
деректері бойынша), ... ... ... ... ... ... ... мен күні көрсетіледі. Жауапты сақтауында осы
құндылықтар тұрған ... ... ... ... ... түгендеу тізімдерінің көшірмелері алынған кезде түгендеу
тізімдерінің ... ... ... бір ... (түгендеу
тізімдері көшірмелерінің деректері бойынша) құжаттары бойынша белгіленген
санымен салыстырылады.
Басқа кәсіпорындарда қайьа өңдеуде ... ... ... ... ... ... атауы,
құндылықтардың атауы, саны, есепке алынған деректері бойынша ... ... ... ... берілген күні, құжаттардың нөмірлері мен ... ... ... ... мен сапасы бойынша енгізіледі
(жаңа, қолданыста болған, ... ... ... және ... ... бос ... түрлері бойынша реттелуі тиіс: ағаштан жасалған ыдыс,
картон ... ... ... ... шыны ... ... және мата ... жасалған ыдыс. Жарамсыз болып қалған ыдысты түгендеу нәтижеснде
жұмыс комиссиясы бүліну себептерін және ыдыс үшін жауапты адамдарды ... акт ... ... ... үшін ... ... тізімдерінің
негізінде тауарлы-материалдық құндылықтарды түгендеу нәтижелерін салыстыру
ведомостарын жасайды. Оларға тек ... бар ... ... ... ... ... мен ... түгендеу нәтижелері (артығы, жетіспеушілігі) түзетілуі, қайта
сұрыпталуы, түпкілікті ... ... ... ... ... шығаруы көрсетіледі. Тізімге бухгалтер қол қояды;
материалдық жауапты адам да түгендеу нәтижелерімен ... ... ... ... ... ... ... тәртіппен реттейді:
- артық қалдықтар мен жетіспеушіліктердің өзара есебі ... ... ... мен ... ... ... артық болып шыққан құндылықтар кірістелуі тиіс және олардың пайда
болу себептері мен кінәлі ... ... ... ... сомасына «Материалдар» бөлімшесінің шоттары
дебеттеліп,»Негізгі емес ... ... ... ... ... Құндылықтардың жетіспеушілігі, зияны мен бүліну
сомасына «Басқа дебиторлық қарыздар» шотының, ... ... ... мен ... деген аралық шот
дебеттеліп, «Материалдар» ішкі бөлімінің шоттары кредиттеледі.
- табиғи кемуінің салдарынан ... ... ... ... ... ... есептен
шығарады: «Басқа дебиторлық қарыздар» шотының ... ... ... мен ... ... арлық щоты
кредиттеледі және «Аяқталмаған құрылыс», «Жалпы және әкімшілік
шығыстар», «Басқа шығыстар» ... және ... ... кему ... тыс ... ... бүлінуінен болуы
мүмкін зияндар сондай-ақ құндылықтардың ұрлануынан болуы мүмкін
және соған себепті болған тұлғалар табылмауы ... ... ... ... ... ... ... болған жағдайда «Басқа
дебиторлық қарыз» шотының «Құндылықтардың бүлінуінен болған
жетіспеушіліктер мен ... ... ... ... ... шығыстар» шотының дебетіне есептен шығарылады.
Материалдық құндылықтарды ұрлау, олардың жетіспеушілігі, қасақана жою
немесе материалдарды бүлдіру кезінде шеккен зиян белгіленген тәртіп ... ... ... ... ашып ... ... субъектінің қаржылық есеп беруінде: тауарлы-материалдық
запастарын ... үшін ... есеп ... ... ... құны «ЛИФО» әдісімен анықталатын болса, онда олардың ең
аз сомасымен және ... ... ... ... ашып көрсетеді;
«ФИФО» әдісінің немесе орташа мен таза ... ... ... ... ... жыл ... міндеттемелер үшін кепілдік ретінде
қойылған ТМҚ баланстық құнын т.б. осы ... ... ашып ... ... «ҚазМұнайГаз» кәсіпорынының бухгалтериядағы тауарлы-материалдық
қорларының талдамалы және жинақтамалы есебі
Материалдық қорлардың қозғалысын есепке алу ... ... ... ... ... жазып, дұрыс рәсімдеу үйлесімді ұйымдастыру
есеп пен осы қорлардың сақталу, әрі дұрыс ... ... ... ... ... бас бухгалтері дұрыс құжат айналымын, типтік
құжаттардың қолданылуын, әзірлеуін ұйымдастырып, олардың ... ... ... ... ... ... жеткізуге міндетті.
Материалдық қорлардың қозғалысына ... ... ... ... ... құндылықтар кәсіпорынға, әдетте, жеткізу шарты
бойынша келіп тү-седі. Онда жеткізілімнің ... ... ... сапасы, есептеулер мен жеткізу ... ... ... ... сома-сы белгіленеді.
Келіп түсетін материалдық құндылықтардың есептік құжаттары (шот-фактура-
лар, төлем талап-тапсырмасы, тауар-көлік жүк құжаттары) жабдықтау бөліміне
жі-беріледі. ... ... ... осы ... ... ассортиментке, материалдық
құндылықтардың санына, бағаға, тиеп-жөнелту мерзімдеріне қатысты
жеткізу шартына сәйкестігін ... ... есеп ... ... ... ... ... немесе
оларды төлеуден бас тартуға;
3) есеп айырысу құжаттарын келіп түсетін жүктерді ... ... ... ... тіркеуге;
4) есеп айырысу құжаттарын бухгалтерияға табыс етуге ... алу және ... ... ... ... ... бар лауазымды тұлғаларға өкім беруге міндетті.
Материалдарды қоймадан алу үшін жеткізушіге немесе көлік ұйымына ... ... ... агентке) бухгалтерияда сенімхат (М2 немесе М2А
ны-санды) беріледі.
М2А нысанын материалдық құндылықтарды алуан нөмірленген және ... ... ... ... алу журналында (М3 нысаны)
тіркейтін субъектілер қолданады.
М2 нысанындағы сенімхатты қолданған кезде оларды беру және алу ... ... ... ... және М3 нысанындағы журнал жүр-
гізілмейді.
Материалдық құндылықтардың ... ... ... ... М4 ... ... ... субъектіге жеткізушілерден немесе тыс-
қары кәсіпорыннан өңдеуден келіп түскен қорларды есепке алу үшін
қолда-нылады. Кіріс ордерін материалды ... ... ... қоймаға
келіп түскен күні 2 дана етіп жасайды.
2. М5 нысанындағы тауар-көлік жүк құжатын жеткізуші материалдық ... ... ... ... ... ... ... жағдайда жазып береді (4 дана).
Оның біреуі жүкті жіберушіде қалады.
Екіншісі материалдық құндылықтарды кіріс ету үшін ... ... ... тасымалдағаны үшін көлік ұйымына шот есебінде беріледі.
Төртіншісі жолдама қағазға қоса беріледі.
3. М7 нысанындағы Материалды қабылдау туралы акті жеткізушілердің ... ... ... ... ... және ... бар ... қабылдауды рәсімдеу үшін қолданылады. Акт
сондай-ақ құжаттарсыз келіп түскен ... ... ... ... ... ... ... комиссиясы материалды-
жаупты тұлғаның және жеткізушінің өкілінің немесе мүддесі жоқ ұйым
өкілінің міндетті ... ... ... 2 дана етіп ... ... қабылданғаннан кейін актілер қоса берілген
құжаттармен (тауар-көлік жүк құжаты, арнайы ... ... ... ... 1-ші ... ... 2-ші данасын жабдықтау
бөліміне немесе жеткізушіге шағым түсіру үшін заң қызметіне береді.
4. Әзірлеу, сақтау және ... ... ... ... ... мен ысырабы туралы акт (М7А нысаны) жасалады. ... ... кему ... белгіленбеген, әзірлеу, сақтау және
өндіру процесінде тұрған материалдық қорлардың ысырабы анықталған
жағдайда қолданылады.
Акт қордың ... үшін ... ... есебінен шығаруға
және олардың құнын кінәлі тұлғаның есебінен ... ... ... ... М7 ... ... қоса беріледі, 2 данада
толтыры-лады және оған комиссия мен кінәлі адамдар қол ... да: ... ... ... ... ... ... Материалдық құндылықтардың табиғи кему нормасы шегіндегі ысырабы
туралы акт (М7Б) субъектінің қоймасына жеткізушілерден немесе ... ... ... қорларға нормалар белгіленіп, осы
табиғи кему ... ... ... қор ысырабын рәсімдеу үшін
қолдана-ды. Акт М4 нысанындағы кіріс ... қоса ... ... ... ... ... ... 2 данада жасала-ды. Біреуі қоймаға, ... ... Жүк ... ... материалдық құндылықтардың өңдеуден келіп түсуі;
ә) пайдаланылмаған материалдардың қоймаға ... ... ... ... түсуі.
Кәсіпорынның қоймасынан материалдық құндылықтар өнім әзірлеу үшін, әр
түрлі шаруашылық мұқтаждықтарына, өңдеу немесе сату үшін ... ... ... ... ― өнім ... ... ... немесе қызмет
көр-сету үшін материалды босату. Материалдарды цехтың сақтау ... ... ішкі ... ... ... ... ... жоқ болса, материалдық құндылықтарды орталық қоймалардан ... ... ... ... ... ... ... кезде белгілі
бір талаптар сақталуы тиіс:
1. Өндірістің қажетті көлеміне белгіленген шығыс нормативтеріне сәйкес
олар салмағы, көлемі массасы бойынша ... ... ... ... ала ... ... шегінде жүзеге
асырылады. Лимиттеу ай басындағы және соңындағы ... ... ... ... цехтардың ... ... ... ... ... ... ... керек. Лимиттеуді жабдықтау
бөлімі немесе жоспарлау ... ... ... ... Қоймадан материалдарды талап ету құқы берілетін адамдардың ... ... ... ... ... ... қолдарының
үлгілері алынады.
Шығыстар материалдық түрде былайша рәсімделеді:
а) №8 нысандағы лимиттік-шектеу картасы өнімді ... ... ... ... ... ... ... үшін қолданылады. Лимиттік-
шектеу картасын жабдықтау бөлімі ... ... ... ... бір ... ... ... екі дана етіп жасайды. Оның
біреуі – ай басталғанға дейін қорды тұтынатын бөлімге, екіншісі – қоймаға
немесе цехтың ... ... ... ... М8 ... ... ... шығаруға арналған растаушы құжат бо-лып табылады. Осы
карта бойынша өндірісте ... ... ... ... Бұл орайда ешқандай қосымша құжаттар жасалмайды.
Қорларды шектен тыс ... және ... ... тек ... бас-
шысының өкімі бойынша рұқсат етіледі.
Лимит пайдаланылып болғаннан кейін лимиттік-шектеу карталары бухгалте-
рияға өткізіледі;
ә) материалдарды ... ... ... ... ... акт ... қорлардың белгіленген шектен тыс мөлшерде босатылуын
есепке алуға арналған. Олар алмастырылған кезде қорларды ... ... ... ... ... Екі ... ... – алушыға
(цехқа,учаскеге), екіншісі – қоймаға беріледі;
б) материалдарды босатуға (ішкі ауыстыруға) арналған М15А ...... ... ... ... ... және өз кәсіпорнының
басқа аумақтарда орналасқан шаруашылықтарына, сондай-ақ өзге ... ... алу үшін ... ... ... ... ... сынығы туралы М7В
нысанындағы акт кәсіпорындағы бөлінудің, сынудың нәтижесінде ... ... ... ... ... қорларды есепке алу үшін пайдаланылады.
Бүліну туралы ... ... қол ... Бір ... ... өйткені қорлар ысырабын материалды – ... ... ... негіздеме болып табылады, ... ...... машина құрылысы кәсіпорындарының әзірлеу цехтарында, тоқыма, аяқ
киім және өнеркәсіптің басқа салаларында ... ... ... ... ... қойманың нөмірі;
• атауы;
• номенклатуралық нөмірі;
• саны;
• бағасы;
• құны;
• шығындар коды.
Қаптау аяқталғаннан ... ... ... ... ... және ақаулысы), оларға норма бойынша және нақты жұмсалған
материал ... ... және ... ... шығарылады(үнемділік
немесе артық шығындылық);
е) жиынтықтаушы ведомостар. Материалдардың босатылуын тікелей ... ... ... ... Мұндай жағдайда материалдарды
босатуға шығыс құжаттары ресімделмейді.
Мысал. «Шығыс» АҚ аяқ киімді өңдеу үшін, сары ЦЛ ... ... ... оның 1 дм 90 теңге (ҚҚС-мен) тұрады. ... шарт ... ... ... ... ... материалы келіп түскен. Барлық келіп
түскен терінің мөлшері 3555,6 дм ... ал оның ... 3200004 ... ... ... ... жалақасы – 300000 және әлеуметтік -
56700
( 300000-300000*10%*21%)) 356700 теңге құраған. Түсіруге дейінгі қоймада
сақтау шығыны 630000 ... ... ... ААҚ ... ... ... арқасында, оның құнын 90 теңгеден 75 теңгеге дейін түсірген,
нәтижесінде алынған терінің нарықтық бағасы 16,67 % ... бұл ... ... ... ... құны 4545324 ... немесе 1 дм –ты
127,84 теңге құраған:
- сатып алу бағасы - 2758624 теңге (ҚҚС – ... ҚДШ - 1156700 ... (800000 + ... ... шығындары - 630000 теңгк.
Енді біз осы операциялар бойынша жасалатын ... ... ... |Шаруашылық операциялардың ... ... ... |
|№ |мазмұны |мың, | |
| | ... | |
| | | ... ... |
|1 |2 |3 |4 |5 ... |ТМҚ ... беру үшін |3200004 |1610 |1040 |
| ... аванс берілген | | | ... ... сары тері ... | | |
| | | | | |
| |- ... құнына |2758624 |1310 |3310 |
| |- ҚҚС – ның ... |441380 |1420 |3310 ... ... ... ... |800000 |3210 |1040 |
| ... шығыстары өтелді |630000 |3210 |1040 ... ... ... ... байланысты | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... | | | |
| |- ... ... |800000 |1310 |3210 |
| |- ... түсуі бойынша өткен | | | |
| ... |356700 |1310 |3350, 3140 |
| | | | ... |
| | | | ... |
| |- ... шығыстары |630000 |1310 |3210 ... ... ... ... | | | |
| ... берілген авансы зачет | | | |
| ... |3200004 |3310 |1610 |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | ... ... ... ... дейін | | | |
| ... құны ... | | | |
| ... | | | |
| ... құны 4545324 ... | | | |
| ... Таза сатылған құны | | | |
| |2300447 ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... өзіндік құны | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ... 275864 | | | |
| ... ... Таза сатылған | | | |
| ... ... ... | | | |
| |4158177 ... ... (2758624 –| | | |
| ... |48177 |8040 |1310 ... ... ... қоймадағы есебі
Қойма шаруашылығының жақсы жағдайы тауарлы – материалдық ... ... ... ... шарты болып саналады. Қойманың үй-жайы
тұйықталған, дабылдамамен, стеллаждың, жәшіктердің, еденшелермен (поддон),
механизация ... және ... ... приборлардың қажетті
мөлшерімен жабдықтауға тиіс.
Қойма ішінде материалдардың әрбір тобы, топшасы мен түрі ... ... ... ... Сақтайтын әрбір жерге ... ... ... бұйрығымен қоймада жұмыс істейтін материалды жауапты
адамдардың тізімі бекітіледі. Олармен ... ... ... ... ... ... ... осы адамдар жүргізеді.
Материалдық құндылықтардың қоймалық ... үш ... ... ... әдіс – ... есеп ... Осы әдіс негізінен қорлар
номенклатурасы кішігірім, шағын ... ... Бұл ... және ... ... құндылықтардың әрбір номенклатуралық
нөміріне сандық-сомалық есептің карточкалары ашылады. Материалдық қорлардың
қозғалысы жөніндегі құжаттың әрбірдерегі ... ... Ай ... ... ... олар ... сорттық, айналымдық ведомосқа
көшіріледі. Мұндай әдіс кезінде қосарланған есеп жүргізіледі. Ол өте кең
ауқымды және талдамалық ... ... ... ... әдіс – сальдолық ...... ... ... ... ... ... жүргізеді. 1 қаңтарда бухгалтерия
материалдардың қоймадағы есебінің М17 нысаендағы ... ... ... ... нөмірге 1 қаңтардағы қалдық сандық өлшеммен
енгізіледі. Карточкалар тізілім бойынша ... ... ... ... ... материалдық құндылықтарға кіріс құжатын толтырады және ... ... ... ... Бұл ретте ол кіріс пен ... ... ... бөліп көрсетіп, әрбір жазба
операциясынаң кейін қалдығын ... ... ... ... ... күн ... ... жүргізіледі. Қойма есебі
карточкаларының ... ... ... Оның ... немесе он күнде кем ... бір рет ... ... қойма
меңгерушісінің қатысуымен қойма операциялары бойынша бастапқы құжаттар мен
карточкалардағы жазудың мерзімділігі мен ... ... ... ... ... жазылуы мен қалдықтардың шығарылуын
тексеруді бухгалтерия қызметкері М17 нысанының тиісті бағанына ... ... ... ... қойма меңгерушісінің бухгалтерияға ... ... ... ... Өткізілетін құжаттардың деректері М18
нысанындағы құжаттарды қабылдау - өткізу ... ... бұл ... ... мен саны ... ... ... қоса отырып, бір
данада жасалады. Егер қоймалар кеңсе-жайдан ... алыс ... ... ... ... толтырылуына бақылау орталық бухгалтерияда жүзеге
асырылады. Мұндай жағдайда қойма ... ... ... ... ... ... ведомосын екі дана етіп ... ... ... ... ... есепті айда қозғалысқа
түскен маиериалдар бойынша ғана жасалады. Ведомосқа цех ... ... және ... ... ... ... кейін, оның бір
данасы ескертулерімен бірге қоймаға ... ... ... ... карточканың орнына сорттық есеп кітабын
жүргізуге рұқсат етіледі. Ай соңында бухгалтериядан материалдардың ... ... ... ... ... М20 нысанындағы ведомосы)
қоймаға беріледі. ... ... оған ... есебі карточкасынан
қалдықтарды көшіреді. Бұдан кейін жинақтау және жалпы кітап ... ... ... ... ... жиынын есептен шығару үшін
бухгалтерияға қайтарылады. Бұл әдіс кезінде:
• бухесеп жедел есепке негізделеді және онымен тығыз байланысты;
• қоймадағы және ... ... ... ... ... ... ... қателіктерді жою мүмкіндігі туындайды;
• есептік бағаларды қолдану ай сайын қорлардың орташа құнын анықтау
жөніндегі қиын жұмыстарды ... ... ... ... және ... ... ... құжаттарды өңдеу және есептік тіркелімдердің жағдайын жақсарту
бойынша компьютерлік техниканы қолдану ... ... ... ... синтетикалық есептен қалуына жол берілмейді. Сальдолық
әдіске тән қасиет – қорлардың сандық ... тек ... ... ... ... ... өлшеммен сақталатын жері бойынша және ... ... ... тобы ... ескеріледі.
Үшінші әдіс – материалдық есеп беру ... ... ... ... ... ... ... қоймада (учаскеде) санақта
тұрған материалдардың барлық ... ... М19А ... ... ай ... ... Есеп беруде 1300 (сақтаулы қорлар) –
бөлімінің шоттары бойынша ай басындағы қалдық, ... ... және ... ... келтіріледі. өткен айдың материалдық есептемесінен есепті
айдың ... ... ... ... ... мен ... туралы алғашқы
құжаттардың алдын ала топтастырылған деректерінің негізінде ... ... ... ... ... ... ал шығысты – материалдардың
пайдалану бағыты юойынша толтырады. Материалдардың ай соңындағы ... ... ... ... құжаттары қоса берілген материалдық
есептемеге оны ... қол ... және ... айдан кейінгі айдың 3-күнінен
кешіктірместен( немесе кестеге сәйкес
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ:
1. 2007 ... 28 ... ... ... Республикасының «Бухгалтерлік
есеп және қаржылық есеп беру туралы» Заңы.
2. Бухгалтерлік есеп стандарттары (2004 ... ... ... ... 2004.
3. Бухгалтерлік есеп типтік шоттар жоспары. Қазақстан Республикасы қаржы
Министрлігінің 2002 жылғы 18 қыркүйектегі №438 ... ... ... ... ... Министрлігінің 2003 жылғы 29
желтоқсандағы №441 ... ... ... ... ... ... ... Ә.Ә. «Бухгалтерлік есептің теориясы мен принциптері».
Алматы, Айан 2001.
6. ... М.С., ... С ... бухгалтерского учета и новая
корреспонденция счетов». Алматы, Ержанов и К ... ... Қ.К., ... З.Н., ... Н.А. «Бухгалтерлік есеп
принциптері». Алматы, Экономикс 2003.
8. Кеулімжаев Қ.К., Әжібаева З.Н., Құдайбергенов Н.А., Жантаева ... ... ... ... ... В.К., ... В.В., Шмидт О.Ю. ... ... ... ... ... О.В. «Международные стандарты бухгалтерского учета и
финансовой отчетности». М., 2002.
11. Укашов Б.Е., ... З.Н. ... есеп ... ... ... ... А.П. Принципы бухгалтерского учета. Алматы, «Экономика» 2003.
13. Соколов Я.В. «Очерки по истории бухгалтерского учета» М., 1991.
14. ... Қ.К. ... ... Алматы, БИКО 2000.
15. Кутер М.И. «Теория и ... ... ... М., ... ... В.Л. ... ... корреспонденция. Оқу құралы.
Алматы: Экономика, 2002.
17. Назарова В.Л. Бухгалтерский учет ... ... ... ... ... Б., Андерсон Х., Колдуэлл Н. «Принципы ... ... ... ... Р.М., Кеулимжаев К.К., Айтхожина Л.Ж.., ... ... учет на ... ... ... 2003.

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Тауарлы - материалдық қорлардың ұғымы, классификациясы және бағалануы30 бет
Тауарлы материалдық қорлардың есебі29 бет
Тауарлы-материалдық қорлардың бухгалтериядағы есебі34 бет
Тауарлы-материалдық қорлардың есебі75 бет
Тауарлы-материалдық қорлардың сипаттамасы мен есеп саясаты24 бет
Тауарлық-материалдық қорлардың экономикалық мазмұны және ғалымдар мен тәжірибешілердің еңбегінде оның есебін жетілдіру сұрақтары мен мәселелері63 бет
Құрылыстағы тауарлы - материалдық қорлардың есебі34 бет
Ұйымдардың қоймаларында тауарлы-материалдық қорлардың есебі 35 бет
Өнеркәсіптік кәсіпорындардағы тауарлы – материалдық қорлардың есебі және талдауы50 бет
«Казахцемент» ЖШС-дегі ақша қаражатының есебі мен есеп айырысу есебі79 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь