Құқықтық қатынастар ұғымы және негізгі белгілері

І.Кіріспе.
Құқықтық қатынастар ұғымы және негізгі белгілері.
ІІ.Негізгі бөлім.
а)Құқықтық қатынастардың құрамы.
б)Құқықтық қатынастардың алғы шарттары
ІІІ.Қорытынды.
Адамдардың және олардың ұйымдарының арасындағы қарым-қатынастардың әртүрлі жақтарын және сыртқы көріністерінің өзіндік нысандары болады.
Олар моральдік,саяси,ұлттық,діни,соған қосымша құқықтың болуы мүмкін.Әрбір қоғамдық қатынастар қиын және көпжақты құбылыстар,оларға әртүрлі қоғамдық мүдделердің бөлімдері және қажеттіліктері қосылуы ықтимал.Кейбіреулері құқықтық реттеумен қамтылса,басқалары қамтылмайды.Мысалы,отбасы өмірінде заңды нысандарға көшетін әдеттегідей,материалдық қарым-қатынастар адамдардың дінге,өзіне қатынасы,құқықтық реттеу аясынан сыртта болады.Соған байланысты,қоғамдық қатынастардың бәрі бірдей толық көлемде заңды нысандарға көшпейді.
Құқықтық қатынас адамдар арасындағы құқық нормаларымен белгіленген анық қатынастарды көрсетеді.Барлық қоғамдық құбылыстар объективті түр-
де заңды бола алмайды.Қатынастар құқықтық сипатты тек сол кезде алады,егер әңгіме әлеуметтік маңызы бар актілерді жүргізуге арналса.Ал,ой мен сезімге сәйкес олардың қимылын көрсетпейтін болса,олардың заңды табиғаты туралы айтып та қажеті жоқ.
Құқықтық қатынастар-құқыққа байланысты,құқық негізіндегі қатынастар.Олар:
1)Құқықтық қатынас-бұл қоғамдық қатынас,былайша айтқанда,адамдардың арасындағы қатынас және олардың іс-әрекетімен,мінез-құлқымен тікелей байланысты.Меншік иесінің өз заттарына қақысы бар,
бірақ бұл құқықтарды ол басқа адамдармен қатынас жасағанда жүзеге асырады; 2)Адамның мінез құлқына құқықтық пайда болады.Құқықтық норма мен құқықтық қатынас арасында бұлтартпас байланыс бар,
өмірде тек қана құқықтық нормада көрсетілген құқықтық қатынас пайда болады.Кейде заңда көрсетілмеген жағдайда да қатынас құқықтық сипатқа
ие болуы мүмкін.Мысалы,құқықтық ұқсастық болған жағдайда құқықтық норма тікелей көрсетілмеген қатынастарға қолданылады; 3)Құқықтық қаты-
нас-бұл субъективтік құқықтар мен міндеттер арқылы пайда болатын адамдар арасындағы байланыс.
1.Мемлекет және құқық теориясы
(Ағдарбеков Т.)
2.Мемлекет және құқық теориясы
(Сапарғалиев)
3.Құқық негіздері
(Баянов)
4.Құқық негіздері (Ө. Қопабаев, Қ.Айтхожин)
        
        Жоспар
І.Кіріспе.
Құқықтық қатынастар ұғымы және негізгі белгілері.
ІІ.Негізгі бөлім.
а)Құқықтық қатынастардың құрамы.
б)Құқықтық қатынастардың алғы шарттары
ІІІ.Қорытынды.
Адамдардың және олардың ұйымдарының арасындағы ... ... және ... ... ... нысандары болады.
Олар моральдік,саяси,ұлттық,діни,соған қосымша құқықтың болуы мүмкін.Әрбір
қоғамдық қатынастар қиын және көпжақты құбылыстар,оларға әртүрлі қоғамдық
мүдделердің ... және ... ... ... реттеумен қамтылса,басқалары қамтылмайды.Мысалы,отбасы өмірінде
заңды ... ... ... ... дінге,өзіне қатынасы,құқықтық реттеу аясынан сыртта болады.Соған
байланысты,қоғамдық қатынастардың бәрі бірдей ... ... ... көшпейді.
Құқықтық қатынас адамдар арасындағы құқық нормаларымен белгіленген анық
қатынастарды көрсетеді.Барлық ... ... ... түр-
де заңды бола алмайды.Қатынастар құқықтық сипатты тек сол кезде ... ... ... бар ... жүргізуге арналса.Ал,ой мен сезімге
сәйкес олардың қимылын көрсетпейтін болса,олардың заңды ... ... та ... ... қатынастар-құқыққа байланысты,құқық негізіндегі
қатынастар.Олар:
1)Құқықтық қатынас-бұл қоғамдық ... ... ... және ... іс-әрекетімен,мінез-құлқымен тікелей
байланысты.Меншік иесінің өз ... ... ... бұл құқықтарды ол басқа адамдармен қатынас жасағанда жүзеге асырады;
2)Адамның мінез құлқына құқықтық ... ... ... мен ... ... ... ... бар,
өмірде тек қана құқықтық нормада көрсетілген құқықтық қатынас ... ... ... жағдайда да қатынас құқықтық сипатқа
ие болуы мүмкін.Мысалы,құқықтық ... ... ... ... ... көрсетілмеген қатынастарға қолданылады; 3)Құқықтық қаты-
нас-бұл субъективтік құқықтар мен міндеттер арқылы пайда болатын адамдар
арасындағы байланыс.
Субъективті құқыққа ие ... соны ... ... құқықтық міндет
жүктелген,сол міндетті орындауа тиіс тұлға.Құқықтық қатынаста хақысы ... ... бар ... ... ... 4)Құқықтық
қатынас-ерікті қатынас.Құқықтық қатынас пайда болу үшін қатысушылардың еркі
қажет(мүліктік қатынастар).Ал кейбір құқықтық қатынастар тек бір ... ... ... ... іс заң қорғаушы органның ... ... ... ... ... ... талаптарын жүзеге асыруды қамтамасыз
ете отырып,мемлекет құқықтық қатынастарды да ... ... ... ... ... ... ... болып саналады.
Құқықтық қатынастардың түрлері: 1)Реттейтін
құқықтық қатынастар-субъектілердің заңға сәйкес ... ... ... және ... ... ... қатынастар құқық тәртібінің негізін ... ... ... ... ... ... салдарынан
пайда болады.Оның мақсатықоғамдық тәртіпті қорғау,кінәліні жазалау,сөйтіп
әділдік орнату. 3)Абсолютті құқықтық қатынас-
тарда тек бір ... ... ... меншікке байланысты
қатынастар жатады. 4)Салыстырмалы құқықтық қатынастарда барлық
оған қатысушылар белгілі(сатушы мен сатып алушы)болып келеді.
Сонымен,құқықтық қатынастар дегеніміз - ... ... мен ... ... айғақтарға (фактілерге)сәйкес
туындайтын,ерік-ықтиярды білдіретін қоғамдық қатынастар.
Құқықтық қатынастардың құрамы бірнеше бөлшектерден: ... ... ... ... ... субъектісі-заңи және жеке тұлға.Заңды ... ... ... ... және ... ... құқығындағы оқшау мүлкі бар және сол
мүлкімен өз ... ... ... ... ... мүліктік және
мүліктік емес жеке
құқықтар мен міндеттерге ие болып,оларды жүзеге асыра алатын,сотта талапкер
және ... бола ... ұйым заңи ... деп ... ... азаматтары және азаматтығы жоқ адамдар да
жеке тұлғалар болып саналады.Шын өмірде,барлық жеке адамдар және ... ... ... бола ... ... объективтік
факторлармен:физиологиялық,психологиялық, экономикалық түсіндіріледі.Жас
балалар,ұйымдар өз өмір сүруін тоқтатса,
шын мәнісінде құқықтық қатынасқа араласа алмайды,егер ... ... ... де жоқ және ... өзі де ... міндетті болуға болмайды.
Құқықтық қатынастың қатынасушыларына тек сол субъектілер жатады,егер
олар объективтік құқық аясында болса.Олардың көпшілігі құқықтық мемлекетте
болады.Басқа ... әр ... ... байланысты құқықтық реттеу аясына
қосылмаса,әр түрлі жақсылық жасайтын қоғамдық ұйымлардың және мемлекеттің
қарауында болады.
Құқықтық қатынастар,субъектілердің қатынасу өлшеміне,олардың ... ... ... ... бекітілген құқықты және заңды
орындау қабілеттілігі.Ол адамның туылған күнінен басталып,өлгеніне ... ... ... табиғи қасиеті емес,объективтік
құқықпен пайда болады. Онда ... ие ... ... ... және
міндеттері жиылады,бірақ ол жағдай оның шын мәнісіндегі,ондайға ие ... ... ... ... шын ... үшін ... қабілеті болуы қажет.
Әрекеттілік-объективтік құқық нормасымен мойындалған,өзінің саналы
қимылымен ... ... және ... субъектінің өз еркімен іске асыру
қабілеттілігі,әрекеттілік жалпылама және ... ... ... ... ... тек ... ... жатады. Табиғи себептерге байланысты құқық
қабілеттілік пен әрекеттілік әр ... ... ... келмейді.Барлық
адамдар құқықтық қабілетте болады,бірақ оның ... бір ... ... ... ... ... болады.Сондықтан,құқықтық қабілеттілік көбіне
кеңірек түсінік,себебі көпшілік адамдардың ортасына ... ... ... ... және ... ... ... болады.
Әрекеттіліктің көлемі және мазмұны көптеген факторлармен байланысты:
1)Құқықтық қабілеті бар субъектінің жасына ... ... ... ... ... ... ... толғаннан кейін жеке адам әрекеттілік жағдайда болады,яғни ... ... ... ... ... ие болады және өзі үшін азаматтық
міндеттерді белгілейді(азаматтық әрекеттілік).Тең жағдайда ... ... ... жасы ... ... ... саяси құқыққа ие
болып,соған сай міндеттерді атқарады ... ... және ... ... ... ... халықтың алдында есеп
беруге міндетті).Барлық елдерде ... құру жасы ... ... оның ... ... немесе тежеулі
болады.Мысалы,кәмелетке толмағандар келісімді тек ата-аналарының рұқсатымен
жасайды.
2.Субъектінің әрекетіне ... ... ... ... ... немесе кемақылдылығына байланысты өзінің іс-қимылының
маңызын түсінбей және оны басқара алмайды,соттың ... ... ... ... және міндеттері олардың күтушілерімен
орындалады.Заңға байланысты алкогольмен не ... ... ... ... ... ... шектеледі.
3.Әрекеттілікке,белгілі мөлшерде субъектінің туысқандығы ықпал
жасайды.Оған ең алдымен неке-отбасы қатынастары ... ... ... ... ... тиым ... ... ерлі-зайыптыларға бір мекемеде жұмыс ... ... ... бір-біріне бағынышты жағдайда.
4.Әрекеттіліктің мазмұнына ықпал ететін факторларға субъектінің
заңды бұлжытпай орындаушылығы жатады. Қылмыс ... адам ... ... ... ... және ... құқықтарды және
міндеттерді, яғни құқықтық қабілеттілігін іске асыруға мүмкіндігі болмайды.
5.Әрекеттіліктің ... ... ... ... де ... ... еркіндігі жарияланып, кепілдікке алынған құқықтық
мемлекетте, діни сенімдердің себептеріне байланысты ... ... ... ... құқықтар мен міндеттерден бас тартуы мүмкін.
Жеке адамға ... ... ... ...... шет ел ... және ... жоқ сол жер көлемінде
тұратын адамдар жатады.Құқықтық қатынастың жекелеген субъектісі адам ғана
емес-объективтік құқықпен ... оның тек бір ғана ... ... ... және ... жиынтығын құқықтық мәртебе деп
атайды. «Құқықтық мәртебе» атауы толығымен ... ... ... ... ... ... атауы және «әрекеттілік»
әр түрлі адамдардың құқықтық қатынасқа сәйкестігіне байланысты қолданылады.
Құқықтық қатынастардың арнайы субъектісі-мемлекеттің өзі болады. ... және ... ... басты
қатынасушыларының бірі ... ... ... ... қатынастарының субъектісі болады.Халықаралық аренада елдің
арнайы өкілі ретінде,мемлекет халықаралық-құқық ... ... ... қатынастардың объектісі-құқықтық қатынастардың не нәрсеге
бағытталып ықпал етуі. Құқықтық ... неге ... ... білу ... ... ... ... анықтау қажет. Олардың ықпал жасайтын
объектілеріне адамдардың ерікті тәртібі жатады. Құқықтық қатынас ... ... ... ... жалпы құқық пен
міндеттілікті анықтайды.Сондықтан,құқықтық қатынастың объектісіне оған
қатынасушылардың шын ... ... ... ... ... әр түрлі адамдардың
тәртіптері де жатады.Мүліктік құқық қатынастарындағы белгілі өмір ... ... ... ... ... ... ... құқықтық қатынастардағы объектіге,сатуға және сатып алуға
қатынасушылардың тәртібі болып есептеледі.
Субъективтік құқық.Құқықтық ... ... ... қатынастардың
негізгі нысаны ретінде тығыз байланыстағы құқықтар мен ... ... ... және ... ...... жүйелі элементтері,олар нақты қоғамдық қатынастарға ерекше
сапа береді.Заңды ... мен ...... ... ... олардың мазмұндары әр түрлі болады.Олардың ... ... ... ... дамыту мүмкін болмас еді.
Субъективтік құқық пен міндеттердің көлемі және шегі жалпы түрде
құқықтық ... ... ... олар жеке субъектіге
байланысты белгіленеді.
Субъективтік құқық-мемлекет берген және қорғалатын,өзінің көзқарасына
сай қанағаттандырылған,объективтк ... ... ... ... құқықты субъектвтік құқық деп атайды,себебі
тек субъектінің еркіне байланысты ғана,оны басқаруға болады.
Құықтық мемлекеттің заңдары,құқықтық ... ... ... мен ... ... уақытта сотқа жүгінуге
мүмкіндік берген.
Заңды міндеттілік.Субъективтік құқыққа,логикалық ... ... ... ... сай келеді.
Қай жерде субъективтік құқық болса,сол ... ... ... ... ... құқықтан субъектінің ... ... ... өз тәртібін табу болып
табылады.Құқық және міндеттілік құқықтық ... ... және ... ... ... ... міндеттер – заңмен белгіленген және ... ... ... ... бар субъектінің
мүдделеріне керек ... ... ... Егер ... құқықтың мазмұны тәртіптің рұқсат етілген
деңгейін құрса,міндеттіліктің мазмұны – ... ... ... ... ... ... ... құқықтар мен міндеттер-субъектілердің
өздерінің тәртіптері емес,құқықтық ... ... ... ... ... ... айғақтар(фактілер).Заңды айғақтар – ... ... ... ... ... болуы,өзгеруі,не болмаса жойылуы
жөніндегі айқын өмір жағдайлары.Заңды ... ... ... айғақтар,басқа сөзбен айтқанда,құқық нормаларында
алдын ала көрсетілген негізіне байланысты ... ... ... ... ... айғақтар,олардың жекелеген субъектінің еріктеріне байланысты
екі топқа бөледі:оқиға және ...... ... ... ... ... ... – адамдардың еркінің ... ... ... ... көзқарас бойынша, барлық адамдардың қимылдары
құқыққа сай және құқыққа сай емес(құқық бұзушы)болып екіге бөлінеді.
Құыққа сай әрекеттерге – ... ... ... ала ... ... ... заңды міндеттерінің пайда ... ... ... ... ... жағынан құқыққа сай әрекеттер заңды
актілерге және заңды қылықтарға бөлінеді.
Заңды актілер – ... ... ... ... ... жасалатын құқыққа сай әрекеттер.
Заңды қылықтар – ... ... ... ... жойылуына арнайы бағытталған, дегенмен өзінің артынан сондай ізін
қалдырғанқұқықтық әрекеттер.
Құқықтық емес әрекеттер – ... ... ... қарсы келетін
заңды айғақтар.Барлық құқық бұзушылық ... және ... ... екіге
бөлінеді.Қылмысқа – қылмыстық құқық бұзушылық ... ... және ... құқыққа бөлінеді.
Құқықтық мәртебе – белгілі адамдардың және ұйымдардың құқықтары ... ... ... - өз алды ... ... қабілеттілік берілген,өз
атынан мүліктік құқығы бар және ... ... ... ... жауапкер,арызданушы бола алады,банкте есеп ашады,өзінің мөрі
болады.
Заңды айғақтың бірінші түрі - әрекет өз ... сай ... сай ... ... екіге бөлінеді.Құқыққа сай ... ... ... көп ... ... және ... қатынастардың пайда
болуына,өзгеруіне,не болмауына ықпал етеді.Олар құқық нормаларына
негізделген ... ... ... ... ... ... ... мақсатпен,немесе мақсатсыз байланысты.Құқыққа сай әрекеттер екіге
бөлінеді:заңды актілер және ... ...... ... ... ... жету үшін
жасалған адамдардың заңды әрекеттері.
Заңды актілер арнайы мақсатпен,заңды нәтиже шығару үшін, ... ... ... заңды міндеттер жүктеу үшін жұмсалады.
Заңды қылықтарды жасаған кезде ешкім де ... ... ... ... ... ... ... іс
жүзіндегі нәтижеге ие болу.
Құқықтық қатынастардың алғы шарттары.
Құқықтық қатынастардың алғы ... ... ... заңды айғақтар және
құқыққа иелік (правосубъектность) жатады.Тек қана үш алғы шарттар болғанда
ғана құқықтық қатынастар пайда болады және ... ... ... ... болуын және қозғалу динамикасын содан
алған мысалдардан қарауымызға болады.Мысалы,белгілі адам ауылды ... ... ... ... адам ... шешімін құқықтық реттеу аясынан тыс іске
асыра ала ма,яғни сатушыдан ... ... ... ... алуға
мүмкіндігі бар ма,ондай келісімдер заңды ма,не заңсыз ба – деген сұрақтарға
жауап.
Сатып ... ... иесі болу үшін үш ... ... ... ... және сатушылардың құқықтық қабілеттілігі және
әрекеттілігі болуы қажет;
2)белгілі адамның үйді сатып алуы ... ... сай ... керек;
3)сатып алушы сатып алу – сату ... ... ... ... өз мәнінде дайындалуы ... ... ... ... ... пайда болып,өзінің мақсатын
орындайды:сатып алушы үйді меншігіне алады, ал сатушы үй үшін өзіне ... ... ... және ... ... Т.)
2.Мемлекет және құқық теориясы
(Сапарғалиев)
3.Құқық негіздері
(Баянов)
4.Құқық негіздері
(Ө. Қопабаев, Қ.Айтхожин)

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Банктік қызмет аясындағы банктік құқықтық қатынастардың кейбр теориялық мәселелері7 бет
Лизинг қатынастарының пайда болуы мен дамуы17 бет
«Қылмыс» ұғымы және оның белгіері қылмыстық жауапкершілік және оның құрамы17 бет
Аралас экономика туралы ұғымды түсіну, оның сипаттамалары мен белгілерін талдау және қазіргі Қазақстандағы аралас экономиканың ахуалы22 бет
Арнайы субъектісінің мәні, ұғымы, белгілері24 бет
Атқарушы билік органының ұғымы және негізгі белгілері16 бет
Габитоскопия ұғымы. Адам сырт келбетінің белгілері мен элементтері28 бет
Демократия туралы ұғым және оның белгілері6 бет
Заңды жауапкершілік ұғымы, белгілері және олардың түрлері56 бет
Кәсіпкерлік қызмет ұғымы және белгілері3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь