Қылмыстың объективтік жағы

Кіріспе

І Қылмыстың объективтік жағы
1.1 Қылмыстың объективтік жағының ұғымы және оның қылмыстық.құқықтық мағынасы
1.2 Қоғамға қауіпті іс.әрекет (әрекет немесе әрекетсіздік)

ІІ Қылмыстың объективті жақтары және оның факультативтік белгілері

2.1 Қоғамдық қауіпті зардап
2.2 Әрекет немесе әрекетсіздік және қоғамға қауіпті зардаптардың туындауы арасындағы себепті байланыс
2.3. Себепті байланыс түсінігі және қылмыстың объективтік жағының факультативті белгілері.


Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер тізімі
Зерттеу тақырыбының өзектілігі. Қазақстан Республикасының 1997 жылғы Қылмыстық кодексі қылмыстылықпен күрес бойынша жаңа нормативтік базаның қалыптасуында маңызды бір белес болды. Ол бұрынғы кеңестік кезеңдегі кодекстерден барынша ерекшеленді, ең бастысы идеологиялық қасаңдықтардан және қылмыстылық пен жаза проблемаларын шешу барысында таптық көзқарас, бір жақты ұстанымдардан арылды.
Таяуда онүшжылдығы зор жетістіктермен аталып өткен 1995 жылғы Қазақстан Республикасының Конституциясына сәйкес, біздің мемлекет демократиялық және құқықтық мемлекет деп жарияланды [1].
Жаза институты бұрында қолданыста болып келген Казақстан Республикасының 1959 жылғы Қылмыстық Кодексімен салыстырғанда мейлінше көп өзгерістерге ұшырады. Атап айтқанда, жаза институтының барлық проблемаларына арналған баптардың редакциясының көпшілігі дерлік мүлде жаңаша түзілді.
Қоғам өмірінің үрдіс дамуы, замана көшінің адымдап алға озуы соған сәйкес әлеуметтік, саяси ахуалдың жаңаша жағдайға жылдам бейімделіп, осы салаларға қатысты заңнамалардың, нормативтік құқықтық актілердің де дер кезінде өзгертіліп отыруы міндет. Азаматтық-кұқықтық қатынастарды реттейтін заңдарды жетілдіру талап етіледі.
Осыған орай Қазақстан Республикасы Президентінің 2002 жылғы 20 қыркүйектегі №949 Жарлығымен мақұлданған. "Казақстан Республикасының Құқықтық саясат Тұжырымдамасында" атап көрсетілгендей:
"Қылмыстық заңнамада заңмен қорғалатын әлеуметтік жоғары құндылықтар ретіндегі адам құқықтары мен бостандықтарының бастылығы мен ажырамастылығын тану негізге алынуы тиіс.
1. “ Қазақстан мемлекеті мен құқығының негіздері.”Авторы : Ғ. Сапарғалиев Алматы, 1998 бет 124- 128
2. “ Құқық негіздері Авторы : С. Баққұлов Алматы, 2004 бет 156 -162
3. Қазақстан Республикасының Конституциясы. – Алматы: Жеті Жарғы, 2005. – 174 б.
4. Қазақстан Республикасы Президенті. 2002 жылғы 20 қыркүйектегі № 949 жарлығы: Қазақстан Республикасының құқықтық саясат тұжырымдамасы // Егемен Қазақстан. – 2002. – 25 қыркүйек.
5. Уалиханов Ш. Билер соты туралы. Толық шығармалар жинағы. –Алматы, 1960. - 191б.
6. Гейнс А.К. Собрание литературных трудов. – СПб., 1898. -Т.2. - 642 с.
7. Изразцов Н. Обычное право /адат/ Семиречинской области // Этнографическое обозрение. – СПб., 1897. - №4. – С.14.
8. Белогриц-Котлеровский А.С. Сергиевский Н.Д., Фойницкий И.Е. Краткий курс уголовного права.-Киев: 1908.- С.240
9. Есипов В.В. Очерк русского уголовного права.-СПб.: 1898.-С.288
10. Таганцев Н.С. Русское уголовное право. Часть общая. Т.2= Тула: 2001.- С.189
11. Владимиров Л.Е. Русское уголовное право. Ч.1 –М.: 1908- С.167
12. Памятник русского права. Т.4. Вып.1.- М.: 1952.- С.260
13. Дриль Д.А. Уголовное право. –СПб.:1908 .- С.178
        
        Жоспар
Кіріспе
І Қылмыстың объективтік жағы
1.1 Қылмыстың объективтік жағының ұғымы және оның ... ... ... ... (әрекет немесе әрекетсіздік)
ІІ Қылмыстың объективті жақтары және оның факультативтік белгілері
2.1 ... ... ... ... ... ... және ... қауіпті зардаптардың туындауы
арасындағы себепті байланыс
2.3. Себепті байланыс ... және ... ... ... ... ... тізімі
КІРІСПЕ
Зерттеу тақырыбының өзектілігі. Қазақстан Республикасының 1997 ... ... ... ... ... жаңа ... ... маңызды бір белес болды. Ол бұрынғы ... ... ... ерекшеленді, ең бастысы идеологиялық қасаңдықтардан
және ... пен жаза ... шешу ... таптық көзқарас, бір
жақты ұстанымдардан арылды.
Таяуда онүшжылдығы зор жетістіктермен аталып өткен 1995 жылғы Қазақстан
Республикасының Конституциясына сәйкес, біздің мемлекет демократиялық ... ... деп ... ... институты бұрында қолданыста болып ... ... 1959 ... ... ... ... мейлінше көп
өзгерістерге ұшырады. Атап ... жаза ... ... ... ... ... көпшілігі дерлік мүлде
жаңаша түзілді.
Қоғам өмірінің ... ... ... көшінің адымдап алға озуы ... ... ... ... ... ... ... бейімделіп, осы
салаларға қатысты заңнамалардың, нормативтік құқықтық актілердің де дер
кезінде өзгертіліп отыруы міндет. ... ... ... ... ... ... орай ... Республикасы Президентінің 2002 жылғы 20
қыркүйектегі №949 Жарлығымен ... ... ... ... ... атап көрсетілгендей:
"Қылмыстық заңнамада заңмен қорғалатын әлеуметтік жоғары құндылықтар
ретіндегі адам құқықтары мен бостандықтарының бастылығы мен ажырамастылығын
тану негізге ... ... ... ... ... құқықтың мынадай принциптері
бұлжымай сақтала отырып жүргізілуі тиіс:
- мәні қылмыстық құқық тұрғысында іс ... ... ... тек ... ... ... тиіс ... саятын заңдылық;
- қылмыс жасаған барлық азаматтардың шыққан тегіне, ... және ... ... ... ... ұлтына немесе кез
келген басқа ... ... заң мен сот ... ... ... заң мен сот ... ... теңдігі;
- адам тек өзінің кінәсі анықталған қоғамдық қауіпті әрекеттері мен
одан туындаған қоғамдық қауіпті салдарлар үшін ғана ... ... ... ... ... қылмыстың қоғамдық қауіптілігінің сипаты мен дәрежесін, ... ... ... мен жазасын жеңілдететін және ауырлататын
жағдайларды ескере ... ... әділ жаза ... тиіс ... ... ... ... кезінде қылмыс жасаған адамдарға азаптауды, қорлауды
болдырмайтын ізгілікгі қарауды және оларға ... ... ... ... ... үшін заңды негіз болмаған жағдайда ғана ... ... ... ... ... үшін жазаның барынша қатаң түрі
егер қатаңдығы біршама төмен түрі жаза ... қол ... ... ғана ... ... қылмыстық жазалаудың ізгілігі мен
үнемділігі;
- қылмыстың жасалуына кінәлі әрбір ... ... ... ... және ... ... ... қылмыстық - құқықтық
нормалар және т.б.) жағдайлар болмаса, ... ... ... ... ... заңда көзделген ықпал етудің басқа шараларына
тартылатынын білдіретін қылмыстық жауаптылық пен ... ... ... ... ... ... де ... бірдей
қорғау " [2].
Жаңа қылмыстық кодекс бұрынғы заңдармен салыстырғанда санкцияда айыппұл
түріндегі ... ... ... ... ... ... ... та, 1997 жылғы Қазақстан Республикасы Қылмыстық ... ... ... да ... ... ... түрде кеңінен қарастырылғанмен,
сот тәжірибесі көрсеткеніндей жалпылай алғанда ... осы ... ... көп ... Соттар сотталушыға қосымша жаза түрі ретінде айыппұлды
мүлдем тағайындамайды десе де болады. Яғни, 1997 ... ... ... ... бас ... ... түріндегі аса кең баламалық түрін
көздегенмен, сот тәжірибесі бұрынғыдай бас бостандығынан айыруға басымдық
бере отырып, бас ... ... ... емес ... ... ... ... жатқан тарихи тенденцияны ескермеуде.
Мұндай жағдай қылмыстылықпен ... ... ... ... деп айта ... Тәжірибе керсеткеніндей түзеу мекемелеріне
орналастыру қоғамға қаупі зор, қылмыстылықты тежейтін ... ... ... да, ... ... ... тежеудің тиімділігі онша әсер етпеуде.
Жазаны колонияда немесе түрмеде өтеу - ... ... ... ... толықтай алғанда бүкіл қоғамға да әсер етеді. Аталған мекеме
қалыптасқан қылмыстық әдеттерді одан әрі жетілдіре ... ... ... ... осы ... ... ... кейін оңалту және бейімдеу
жүйесінің болмауы ... ... ... ... ... орай
жәрдемдеспейді.
Шет елдік мемлекеттердің, соның ішінде АҚШ- тың , ... ... ... ... бас ... айыру түріндегі
жазаның нәтижелілігі ең жақсы деген жағдайдың өзінде болмашы болса да, ... ... ... көп ... материалды және материалды емес
шығындар жұмсалады.
Криминологтардың зерттеулері көрсеткеніндей, қамауға ... ... өлім ... ... ... санкцияны қолдану саясатын
елеулі қатайту қылмыстылықтың деңгейін төмендетпек ... оны ... ... ... та тұра ... [3, с.2].
Қазақстанның криминалдық жағдайы әлі күнге дейін қиын ... ... ... саны ... ... кемігенмен де,
қылмыстылықтың қауіптілігі және кәсібилігі артып, елде сыбайлас ... ... ... ... ... бұл ... бас
бостандығынан айыру түріндегі жазаны тағайындау белгілі бір деңгейде елдегі
жағдайды жақсартады деп ... ... ... ... анықталған қылмыскерлердің көпшілігі (49,4%) бұрын сотты
болмаған, яғни қылмыстының жаңа қылмыстарды ... ... ... ... ... тартуда [4, с.21].
Осы жағымсыз нәрселерді болдырмау үшін еліміздің қылмыстық ... ... ... және ... ауыр және аса ауыр ... ... ... және соттылығы алынбаған ... ... ... ғана ... ... отыруы керек. Қалған санаттағы
қылмыстарды жасаған ... бас ... ... ... ... да жаза түрі ... ... соның ішінде айыппұлды қолдануды
кеңейту есебінен жүргізілуі тиіс. Айыппұл түріндегі жазаны кеңінен ... ... ... ... ... азайту барысында сазайын тарттыру
құралдарын үнемдеуді қамтамасыз етеді. Сотталғандардарды түзеу мекемесінде
ұстау қымбатқа ... ал ... ... ... ... ... ... және бюджетке қосымша миллиардтаған теңгелерді түсіреді.
Қазіргі жағдайларда қылмыстық саясаттың маңызды бағыттарының бірі-
қылмыстық репресияны ... ... ... ... ... ... түрлерінің бірі болып табылады. Сотталушыға мүліктік әсер
ету арқылы, жаза мақсаттарына жетуді қамтамасыз етеді - яғни ... ... ... ... адамды түзеп және жаңа
қылмыстарды жасаудан сақтандырады.
Бүгінгі таңда заң ... ... ... неғұрлым кеңінен
тағайындау үшін жағдайлар жасалынған және қазіргі ... ... ... ... жазаны қарастыратын санкциялардың мөлшері
едәуір арттырылған, ... ... ... ... ... - 489% ... ... қызметі саласындағы қылмыстар үшін –58,9% ден 93,3% дейін,
экологиялық қылмыстар үшін- 61,1% ден 75% ... және т.б. ... да ... ... ... ... ... идеясын жүзеге
асырудың негізгі субъектісі болып құқық қолданушы танылуы тиіс, ... ... ... де ... жаза ... тағайындауды кеңейту
бағытында бағытталуы қажет.
Жоғарыда айтылғандардың барлығы бас ... ... саны ... ... елдердің қатарынан көрінуге алпынып
келе жатқан қазіргі Қазақстанның құқық қолдану тәжірибесі үшін осы жұмыстың
ерекше өзекті екендігін көрсетуде.
Тақырыптың ... ... ... ... жағын зерттеу.
І Қылмыстың объективтік жағы
1.1 Қылмыстың объективтік жағының ұғымы және оның ... ... ... қылмысқа сырт жағынан мінездеме беретін
нышандар құрастырады. Ол ... ... ... ... мыналар
жатады: қоғамға қауіпті іс-әрекет (әрекет немесе әрекетсіздік), қоғамға
қауіпті зардап ... ... , ... ... ... пен қоғамдық
қауіпті зардаптардың арасындағы себепті байланыс, ... ... ... мен ... ... ... мен жағдайы.
Қылмыстың объективтік жағы — қылмыстық жауап-тылықтың маңызды алғы-шарты.
Қазақстан Республикасының қылмыстық-құқығы оларды жүзеге асыру жеке адамға,
қоғамға және мемлекетке қауіп ... ... ... ... ... тек қылмыстық-құқықтық шама-ларды бұзатын қоғамға қауіпті іс-әрекетті
ғана қылмыс депмойындаиды. Қылмыстың объективтік жағы — ... ... ол ... бой ... алмайтын өзіндік тастабаны
(фундаменті) іспеттес. Әрекеттің объективтік ... оны ... ... үшін ... ... ... ... 40-шы жылдары жас К.Маркс
былайша қисындастырған болатын: "Әрекет жасаушы ... ой ... ... ... оның ... одан ... ... заңдар — заңсыздықтың
позитивтік санк-циялары болыптабылады. Өзімді ... ... ... ... ... ... яғни заң шығарушының билігіндегі ортаға
кіре бастаймын. Өзімнің әрекеттерімсіз мен заң үшін мүлде ... ... ... ... ... ... ... қылмыскердің ойы мен мақсаттарына
баға беруде, оны ... ... ... ... ... ... табылады. Осыған орай қылмыстық істі тергегенде немесе сот қарағанда
ең алдымен ... ... жағы ... және тек қана ... ... ... белгіленеді, қылмыстық заңтыйым салған
қоғамдық қауіпті іс-әрекет жасаған ... ... ... мен ... ... ... Объективтік жақтың нышандарысыз субъективтік жақ
туралы мәселе туындамайды да, өйткені, субъективтік жақ объективтікжақпен
байланыстың арқасында ғана ... сүре ... ... сот және ... ... ... ... және субъективизмнің етек
жаюына қорған ... Бұл ... ... ... сот ... ... ... сақтаудың маңызды кепілі болып табылады.
Қылмыстың объективтік жағының қылмыстық ... үшін ... ... ... тап осы ... ... құрамы және қылмыстық
жауаптылықтың барша құрылымның тастабаны болып ... ҚР ... ... ... заң ... ... ... қылмыстың
объективтік жағының нышандарын көр-сеткендік ... куә бола ... ... ... ... ... ... іс-әрекеттің нышандары
көрсетіледі, оларсыз ерекше бөлімдегі ... да ... ... ... ... ... ... заңда объективтікжақтьщ
басқа да нышандары жиі көрсетіліп жатады. Бұл жерде айта ... ... ... ... бірдей емес. Қыл-мыстардың барлық
құрамдарына қоғамға қауіпті іс-әрекет (әрекет немесе әрекетсіздік) міндетті
болып табылады. Объективтік ... ... ... ... ... олар ... қайсыбір құрамдарына олардың объективтік жағының
нышандары болып саналады да, ... ... ... денсаулыққа
зардап келтірудің құрамдары үшін қылмыс қайжерде жасалса да бәрібір және
қылмыстар үшін ... ... ... ... жасалғанына
қарамастантуындайбереді. Бірақ, бұлнышан (жер)г мәселен, ... ... ... заңсыз аулағанда не өндіргенде оның құрамын белгілеуде
міндетті болып табылады.
Объективтік жақтың факультативтік ... ... олар ... ... ... ... ... де едәуір материалдық-құқықтық
маңызы болғандықтан жаза тағайындауға айтарлықтай ... ... ... олар ... ... ... ... жеңілдететін
немесе ауырлататын мән-жайлар ретінде бойкөрсетеді. Мысалы, ҚР 63-бабына
еәйкес ... ... ... ... ... ... ... — қоғамғақауіпті зардап ("қылмыс жасаудың нәтижесінде ауыр
зардаптардың туындауы"), қылмыстың тәсілі ("аса ... ... ... қинап қылмыс жасау"), қылмыс жасаудың жағдайы
("төтенше жағдай кезінде қылмыс ... және т.б. ... ... ... ... қылмыстық іс бойьшша
әрдайым айтарлықтай дәлелдеушілік маңызы болатындығын да есепке алу ... ... да ... ... ... ... қатарынан
орын алады. Айталық, егер қылмыстың орны мен уақыты анықталмаса ... ... ... ... ... үшін маңызы да болмауы мүмкін),
қылмыстық іс ... деп ... ... ... ... объективті
жағының барлық ... ... ... ... ... кез-келген қылмыстық іс бойынша дәрежелеу
затына кіреді.
ҚР ҚК-нің Ерекше бөліміндегі бір тараудың ауқымында ... ... ... ... қылмыстар, бәрінен бұрын объективтік жақтың
нышандары бойынша ... ... ... ... ... ... тән белгілері әдетте, тап осы ... бой ... ... ... ... мен бостандықтарына қарсы қылмыстардың көпшілігі бір-бірлерінен
қылмыстың объективтік жағының нышандары, яғни қоғамға қауіпті ... ... ... ... ... нышандары, тек қана қылмыстық әрекеттерді
бір-бірінен шекараларын айыруға ғана емес, сондай-ақ, ... ... мен ... ... ... және өзге де ... ... айыруға негіз болуға қызмет етеді. Мысалы, ағаштар
мен бұталарды ... шабу ... ... ... құқық бұзушылықтан объективтік
жақтың құқық ... ... ... ... ... ... Қызмет өкілеттігін қылмысты түрде теріс пайдалану осыған ұқсас
тәртіпке қарсы теріс қылықтан келтірілген зиянның ау-қымымен оқшауланады.
Егер ... ... ... ... ... азаматгар мен ұйымдардың
құқықтары мен занды мүдделеріне, әйтпесе, қоғам немесе мемлекетгің заңмен
қорғалатын мүдделеріне айтарлықтай зиян ... ... ... ... қылмысты деп саналады. Ал мұдайда шамалы ғана зиян ... ... ... салатын жауаптылықпен шектеледі.
1.2 Қоғамға қауіпті іс-әрекет (әрекет немесе әрекетсіздік)
Қылмыстық іс-әрекет (әрекет немесе әрекетсіздік) объективтік ... ... ... болып табылады, өйткені, тек сол ғана объективтік жақтың
жалпы алғандағы және оның ... ... ... ... ... ... ... немесе әрекетсіздік түрінде болуы мүмкін (ҚР
ҚК-нің 14-бабы).
Әрекет сырт ... ... ... ... ... Бұл
жағдай әрдайым дене қозғалысынан көрініс береді, ал мұндай ... ... дене ... ... ... кісі ... пистолетген
оқ атуы көздеумен, одан пистолетгің шүріппесін ... ... ... ... ... ... қылмыстық әрекеттің басты мінездемесі
оның қоғамдық қауіптілігін айғақтайтын әлеуметтік мінездеме болып табылады.
Қоғамға қауіпті ... ... ... ... ... объектілерге
зиянын тигізетін, болмаса залал келтіруге тікелей қауіп төндіреіін әрекет
саналады. Егер іс-әрекетгер қоғамға ... ... онда олар ... деп ... және ... жауаптылық арқаланбайды. ҚР ҚК-нің
сәйкес "осы Кодексте қарастырылған қандай да бір ... ... ... ... да ... маңызының шамалылығына және
қоғамға қауіп төндірмейтіндігіне ... яғни жеке ... ... ... ... ... және ... әкелу қау-пін туындатпаған
әрекет (әрекетсіздік) қылмыс деп санал-майды".
Әрекет қылмыстық-құқықтық сипат алуы үшін ... ... ... ... қажет. Адамның өзге адамның ... ... ... ... ... ... іс-қылығының қылмыстық-құқықтық
сипаты жоқ. Оның астарында адамға оны қоғамға ... ... ... ... мәжбүрлеу (зәбір көрсету) (мәселен, оны ұрып-соғу)
жатады. Күштеп мәж-бүрлеу қылмыстық жауаптылықтан тысқары ... үшін ... ... ... ... ... ... адамның еркіне қарсы
жасалуы керек. Мысалы, адам егер ... ... ... ... онда ол ... заттың зақымдалғанына жауап бере алмайды.
Ал күшпен мәжбүрлеу жеке тұлғаның өз еркімен әрекет ... ... онда ол ... жауаптылықтан босатылмайды, бірақ, оған бұл
жағдайда қолда-нылған зорлық қылмыс тағайындарда жауаптылықты же-ңілдететін
мән-жай ретінде қарастырылады.
Сондай-ақ, ... ... де ... қыл-мыстық-құқықтық
мағынасы бар. Оның астарында әдетте адамға оны қоғамға ... ... ... күштеп мәжбүрлеу де бар) мақсатында қандай да ... ... ... ... ... ... ... тек қана қорқыту амалдарымен шектеген жөн
емес. Мәселен, баспасөзде, мы-надай ... ... Т. ... ... және ... ... ... өз па-
циенттеріне (негізінен жас адамдарға) әсерін тигізетінәрекеттер жасаған,
солардың нәтижесінде әлгілер ... ... ... ... ... ... ... өлтіруге дейін барған, кей жағдайларда
олардың ... ... ... ... ... ... (зорлау) әрекеттің еріктілік жағдайын
тысқары қалдырмайды, сондықтан жалпы ереже ... оның ... ... ... ... ... ... жасаған адамның қылмыстық
жауаптылығын ескермей болмайды. ... қоса ... ... ... де қылмысты жауаптылықты жеңілдететін мән-жай ... ... ... ... оның ... ... жасаған адам тек ол
аса қажеттілік жағдайыйда қимыл жасағанда ғана оның қылмыстық жауаптылығын
болмадыға санауы ... ... өзін ... ... ... деп
қорқытқан қылмыскерлерге ақша беретін болса, онда ол ... ... ... ... ... кез-келген материалдық
құндылықтардан қымбат (аса қажеттілік ұғымының ... XIV ... ... ... ... адамның қоғамға қауіпті, ерікті және
белсенді тәртібін бейнелейді.
Алдында ... ... ... ... жағынан алып қарағанда әрекет
қана емес, әрекетсіздік жолымен де жасалуы мүмкін. Қылмыстық-құқықтық
әрекетсіздік деп ... ... ... және ... тәртібі танылады. Мұның
төркіні жеке адамныңарқалаған міндетгеріне орай ... ... ... ... Адамның енжар тәртібі — оның тәртібінің сыртқы жағы
емес, әлеуметтік мінездемесі. Адам сырт ... ... өзін ... ... ... ... та олосы кезде қылмыстық-құқықтық
тыйымды бұза отырып, белгілі бір міндетті атқармаса, онда ... ... ... ... ... Мысалы, тұлға сотқа келуден жалтарып,
куә ретінде көрсетпелер беруден бас тартып, әрі оның ... ... ... ... жүр екен ... ... ол адам ... жасаған (көкөніс жинаған) ал, ... ... ... ... (куә ретінде көрсетпелер беруден
жалтарған) болып табы-лады.
Жеке тұлғаның әрекет жасау міндеті әртүрлі ... ... ... ... заңның нұсқауына байланысты. Мәселен, заң кәмелетке
толған балаларды еңбекке жарамай ... ... ... ...... ... Бұл міндетті кәнігі түрде бұзу қылмыстық тұрғыда ... ... ... ... ... орай ... ... Айталық,
дәрігер өз кәсібіне орай ауруларға көмек көрсетуге міндетті және оның бұл
міндетті орынды себептерсіз орындамауы қылмыстық ... ... ... ... өзіне алған міндеттемелерге сәйкес туындауы мүмін.
Мысалы, жас баланы ... ... ... ... әлгі бала қаза ... ол адам ... ... бойынша жауап
береді. Еңақырында, төртіншіден, міндетқылмыстық заң қорғайтын объектілерді
нақты қауіптілік жағдайына киліктіретін адамнын тәртібінен туындауы ... ... ... ... ... ... ... зардап шеккен
адамды жақын жердегі емдеу мекемесіне жеткізуге ... өзге де ... ... Бұл ... әлгі ... ... ... жа-
уаптылыққа апарып соғады.
Қылмыстық-құқықтық әрекет сияқты, әрекетсіздік те ерікті болғанда ғана
қылмыстық-құқықтық сипатқа ие болады. Ерікті ... ... ... ... ... ... күзетшіөзініңқорғауына сеніп
берілген мүлікті егер қылмыскерлер оның ... ... ... ... немесе көмекке шақыру мүмкіндігінен ... ... ... бере ... ... ... психикалық күштеу
жаза тағайындарда кінәні жеңілдететін ... ... ... ... ... күші ... туындаған енжар қылығының да
қылмыстық-қүқықтық сипаты жоқ. Ондай жеңуге ... емес күш ... ... ... ... апатты күштері,
аурушандық процестердің) тигізетін әсерлері жатқызылады. Жеңуте мүмкін ... ... ... апармау себебі мынада: жеке тұлға әрекет ету
үшін жүктелген міндетті орындау жолындағы кедергілерден асып ... ... ... ... өзі ауыр ... ... ... ол
пациентіне баратын жолда тасыған өзен кедергі болып, дәрігер өте алмаса,
онда оның бұл жағдайдағы ... ... деп ... жеңуге мүмкін емес күш ұғымы қатып қалған қағида болып танылмайды.
Бұл мәселенің ... ... жеке ... ... ... ... бір жағдайда оған қойылған талаптарға бағынышты. Мәселен, өрт
қатардағы ... үшін ... ... емес күш ... ... ... ... өзге бір адамды жанып жатқан үйдің ішінде қалдыруға мәжбүр болғандықтан
қылмыстық жауаптылыққа тартуға болмайды. Өйткенмен, өрт ... ... оның ... орай ... ... ... атап ... өзен дәрігер үшін оның кәсіби міндеттерін орындау жолындағы жеңуге
мүмкін емес күш болып табылса да, өзіне ... ... ... орындау
үшін қандай да болмасын кедергілерді жеңіп шығуға ... ... ... ... ... де) жауынгер үшін бұлжағдай ондай мағына бермейді.
ІІ Қылмыстың объективті жақтары және оның ... ... ... ... зардап
Әрбір қылмыстық-құқықтық іс-әрекет қылмыстық заң қорғайтын объектілерде
(оларға зиян келтірілсе немесе зиян келтіруге ... ... ... өзгерістер туындатады. Қылмыстық зардап (нәтиже) қылмыстық-құқықтық
қорғаудағы объектілерге жасалған қоғамға қауіпті іс-әрекеттің (әрекетнемесе
әрекетсіздік) нәтижесінде белгілі бір зиян ... ... сөз. ... ... ... ... және
2. биматериалдық топқа бөлініп, дәрежеленуі мүмкін. Алғашқылары мүліктік
тұрғыдағы (мүлікті ұрлау, оны
жою оған зақым келтіру және т.б) және ... ... мен ... ... ... кісі өлтіру, денеге жарақат салу) зардаптары болып
бөлінеді. Екіншілері ... ... ... ... қалыпты қызметін немесе қоғамдық тәртіпті бұзумен (қызмет
бабындағы қылмыстар, басқарутәртібіне қарсы қылмыстар, бұзақылық және т.б.)
және ... ... ... және олардың мүліктік емес құқықтарын
бұзумен (жалажапқандағы, қорлағандағы, авторлық және ... ... ... ... және ... ... ... айғақталады. ҚК-тің Ерекше бөлімі баптарының дис-позициялары қылмыстық
заңмен ... ... ... ... сипатына
байланысты қылмыс құрамының барлығын заңда көрсетілген, белгілі бір
зардаптардыңтуындауымен ғана ... ... ... материалдық
құрамы бар қылмыстар деп аталады.
Олардың қатарына кісі өлтіру, дене зақымы, ұрлық және басқа толып ... ... ... ... заң ... қоғамға қауіпті іс-әрекет (әрекет
немесе әрекетсіздік) жасалған соң (белгілі бір қоғамға қауіпті ... ... ... деп ... ... ... ... денсаулығына қауіпті жағдайға душар ... ... біле ... ... ... әлгіден кейін ауыр науқасқа киліксе немесе
өлсе, ... ... ... ... ... ... ... — бұлжағдайдазардаптар қылмыс құрамынан
сыртқары жатыр. Бұл ... шама ... ... ... қауіп төнген жағдайда қалдыру фактісімен ғана бай-ланыстырады.
Мұндай қылмыстар қылмыстық құқық ... ... ... бар
қылмыстар деп аталады.
Есте ұстар бір жайт, нақты болмыста қандай да болмасын қылмыстар (олардың
ішінде формальды ... да бар) ... ... ... ... ... ... объектілеріне тигізетін зиянды өзгерістерін
"сүйрелей" жүреді — сайып келгенде, зардапсыз қылмыс жоқ, болуы да ... ... заң ... бұл ... бұл ... формальды
қылмыстардың құрамына енгізбеген және іс-әрекетте қылмыс құрамының ... ... ... олар ... ... Әрине, бұл зардаптардың қылмыстық-
құқықтық мағынасы болуы мүмкін, бірақ, тиісті ... ... ... ... жаза тағайындарда жауаптылықты жеңілдететін немесе ауырлататын
мән-жайлар ретінде бой көрсетеді. Мәселен, жұмысқа жарамайтын ... ... ... ... түрде жалтарудан осының ... ... ... ... зиян ... ... ... айталық, ата-аналар осының нәтижесінде ауыр ... ... бұл ҚР ... ... ... жаза ... кінәні
ауырлататын мән-жай ретінде ескерілетін болады.
Заң шығарушы қылмыстың объективтік жағын (материалдық немесе формальды
құрамдарын) ... ... не ... ... ... кезде өз еркінше
емес, тиісті қылмыстың қоғамға қауіптілігінің өзіне тән ерекшеліктері мен
мәнісін және онымен ... ... ... ... ... ескере және оларға бағына отырып тандайды. ... заң ... ... ... ... қылмыстық іс-
әрекеттің қоғамға қауіпті зардаптарының ... ... ... ... ... ... анықтаудың айтарлықтай қиын болуына байланысты
барады. Бұлжерде сондай-ақ, белгілі бір зардаптардың барлығын процессуалды
түрде ... ... ... ... ... барысындағы
қиындығы да ескеріледі. Мәселен, жала жабу, яғни басқа ... ... ... ... ... ... оның ... түсіретін көрінеу
жалған мәліметгёр тарату жеке ... ... ... жасайды. Бұл
қылмыстың зардабы ар-намысқа нұқсан келтіру болып табылады. Егер ... бұл ... жала ... құрамына енгізген болса, онда ... сот ... ... өзі ... таратылған көрінеу жалған жаладан
өзін қаншалықты ауыр ... деп ... ... жала жабу
құрамының бар-жоқтығы жөніндегі мәселені шешіп отыруға міндетті ... еді. ... мұны дөп басу ... ... бір ... және бір
жәбірленушіге мұндай жала жапқан мағлұматтар едәуір күйзеліске ... ... ал ... ... ... да мүмкін. Жала жабу кезінде
тигізілген зардап фактісінің өзі дәл ... ... ал оның ... де мүмкін болмас. Сондықтан, заң шығарушы бұл құрамның барлығын
нақты зардаптың туындауымен байланыстырып ... ... ... Көп
жағдайларда заң шығарушы азаматтың конституциялық құқықтары ... ... ... және ... ... ... келтірілген
кездерде осылай жасайды.
Өзге жағдайларда, зиянды зардаптарды нақтылау сайып келгенде мүмкін
болғанымен, заң ... ... ... ... ... сәттің өзінде-ақ, қауіптіліктің жоғары сатысында
тұрады. Мысалы, зардаптар шабуыл жасап тонау, ... ... ... қылмыстардың құрамдарынан сыртқары жатады. Егер қылмыстардың бұл
құрамдары басқаша, айталық, материалдық тұрғыда ... онда олар ... бір ... туындағаннан кейін ғана (мүлікті иеленгеннен соң)
аяқталған ... ... еді. ... ... құрастыру жеке адамды қорғау
мүдделеріне сай келмей және осынау қауіпті қылмыстармен ... ... ... ... ... ... еді.
2.2 Әрекет немесе әрекетсіздік және қоғамға қауіпті зардаптардың туындауы
арасындағы себепті ... ... ... - материалдық қыл-мыстардың объективтік
жағының ... Жеке ... ... қауіпті зардаптардың туындағаны үшін
жа-уаптылығы жайлы сөз ... оның ... ... әлгі ... ... ... қауіпті әрекет немесе әрекетсіздікпен себепті байланыста
болғанда ғана көтерілуі мүмкін. Себепті байланыс жоқ болғанда ... ... ... ... ... ... та ... - табиғат пен қоғамдағы заттардың, құбы-лыстардың және процестердің
жалпыға бірдей объективтік байланысын, өзара тәуелділігін және ... ... ... ... ...... түрде, ішкі қажеттілікпен салдар ... ... ... ... құбылыс. Себептіліктің осынау
фило-софиялық түсінігі білімнің барлық салаларына бірдей болып табылады,
сондықтан ол қылмыстық-құқықтағы себепті ... да ... ... себепті байланысты табиғат пен ... ... бар, ... ... ... бір түрі ... Себепті байланыс біздің санамыздан тысқары объективтік түрде
бар болғандықтан адам оны ... ... ... ... ... себептері мен заңдылықтарын адам санасы бірден игере алмайды.
Дегенмен де, ... ... ... ... жинақтай келе, адам оны
бірте-бірте біліп-танып, оның соны да жаңа ... ... ... ... ... және олардың адамның біліп-тануына
болатындығын, ... ... ... ... суреттеуге болады. Адам
белгілі бір тарихи кезендерде ... ... ... ... ... ... себептерін білмеді, бірақ,
бұл сырқаттардың себептері оған ... ... ... Ғалымдар бертін
келе бұл сырқаттың процестердің себептерін анықтап, оларды емдеу және алдын-
алу шараларын табыспен жүзеге асырды.
Себепті байланыстардың объективтік мән-жайының ... үшін ... ... бар. Тергеу органдары және сот қылмыстық істі
қарағанда және ... ... ... жеке ... қоғамға қауіпті
тәртібі және осы тәртіптің зиянды зардаптары ... ... ... ... ... ... тергеуші мен соттың санасынан
тысқары жатқан объективті, себепті ... ... ... себепті
байланысты орнықтыру процесі әрдайым оңайға түспейді. ... ... ... ... ... едәуір қарапайымдандырады да,
объективтік болмыс ... бір ... ... ... ... ... соғады. Осыған байланысты тергеу органдары мен
сот қылмыстық іс бойынша себепті байланысты анықтау үшін әртүрлі мамандар
мен ... ... ... ... ... өткен ғасырдың ортасынан (әсіресе, соңына таман) ... ... ... ... ... әділеттік ой себепті байланыстың
орайлы теориясын іздестіруге ... бұл ... бір ... ... ... ... бір философиялық негіздеме берсе, ал екінші
жағынан, сот ... ... ... ... ... жөн ... керек еді. Ұзақ уақыт бойы қылмыстық-құқықтық ғылымда ғана ... де ... ... ... ... ... ... теория
эквиваленттік (барабарлық) деп аталған теория болатын. Бұл теория ... мен оның ... ... ... зардап арасындағы себепті
байланысты, егер бұл әрекет нәтижесінің қажетті алдындағы шарты ... ... ... ана не мына ... шын ... ... ... ғана шарты емес, оның қажетті шарты екені ... ... Бұл ... ... ... ... ... Ол үшін
нәтижетуындау алдындағы барлық шарттардан біз туындаған нәтиженің ... ... ... ... ой ... ... отырылды. Егер
мұндай әрекетсіз зардап туындамаған болса, онда тап осы әрекет нәтиженің
туындауына қажетті ... яғни оның ... ... ... деген тұжырым
жасалды. Егер нәтиже туындататын өзге шарттары ... ... ... ... ой ... де ... ... нәтиже бәрібір
туындайтын болса, онда бұл әрекетті нәтиже ... ... ... деп
мойындауға болмайды, яғни оны осынау нәтиженің ... ... ... алғашқыда Еуропада ғана емес, мәселен, Жапонияда
да кеңінен тарады. Ресейде бұл теорияны Г.А. Колоколов, Н.Д. ... ... Э.Я. ... сияқты криминалист-ғалымдар жақтады.
Бірақ, көп ұзамай бұл теория да ... де, ... ... алмады. Оның себебі, бұл теорияның негізінде жеке тұлға
жасаған әрекеттің ... ... ... ... ... ... ... жауаптылық жөніндегі мәселені шешуге мүмкіндіктудьі. Бір ... ... ... ... ... ... ілімініңөкілдері (цивилистер)
қарсышықты. Эквиваленттілік теориясының шын мәніндегі ... ... ... ... тілмен іліп өткен: "Егер менің төбетім
көшеде қыдырып ... ... маза ... ... ... ол өзінің
үйреншікті бағытын өзгертсе, сонсоң ол жаңадан таңдаған бағытпен жүріп келе
жатып ... ... апта ... ... ... ... түссе, сонда
менің төбетім өзін жөндеп ұстамағандықтан әлгі адам ... ... ... ... мен ... ... керек пе?
Сайып келгенде, жеке тұлға жасаған әрекеттің себебін тым кең болжаммен
түсінуге киліктірген осынау теорияның қате екендігінің ... ... ... ... болатын: эквиваленттілік теориясының жақтаушылары нәтиже
туындар алдындағы шарттардың ... ... ... ... бағалы деп есептеген. Сондықтан, барлық шарттар бірдей — деп, яғни
олардыңкез ... ... — деп ... ... ... мағыналы деп санауға
болады. Осыған ... ... ... . жүгінгенде, мысалы, кісі:
өлтірген адам ғана емес, оған қару сатқан адам да қылмыстың себебі болып —
табылмақ ... қару ... ... әрекетін ойша болмады деп есептесек,
кісі де өлмес пе еді, қайтер еді? ... қару сату - бұл ... ... диа поп -ның өзі ... ... ... теориясында себепті байланысты тым кеңінен негіздеудегі
сәтсіздік әр елдердегі ... ... ... ... ... ... ... арқылы тарылту қажет
деген ойға жетеледі. Шарттардың тең бағасыздығы ... ... ... ... да ... ... ... пікірімізше,
бұлтеорияның неміс криминалистері К.Биркмейер мен К.Биндингтің, сондай-ақ,
орыс ғалымдары — ... пен ... ... ... әр
қырынан көрініс тапқанын еске ала кеткен жөн. ... ... да ... ... ... де) ... ... нәтиженің туындауына әсер ететін,
өзге шарттардан түбегейлі түрдегі өзгешеленген шарттың ... ... ... ... Мысалы, Биркмейер себеп деп өзгелерден гөрі
тиісті зардаптың туындауына артығырақ әсер ... ... ... ... Биркмейер, сайып келгенде, басқа да шарттарды қылмыстық нәтижені
туындататын шарттар деп мойындай тұра, ... ... ... ... ... ... деп ... (терминологиялық тұрғыдан алғанда
Биркмейер оларды "әрекеттілігі мол" және "әрекетгілігі әлсіздеу" ... Бұл ... ... ... де ... еді. Бар ... ... тұр. Сонда әрекеттілігі мол" ... ... іс ... ... ... ... ... бұл мақсатта
адамның айқын ақыл-ойын немесе өзі есептегендей, ... ... ... "вульгарлық" ұғымын басшылыққа алуды ... ... ... ... ... бара ... құтқару — солардың өз ісі
деген тезисті еске түсіреді. Бұл ... біз ... ... ... ... ... қызметкерлерін (судьялар, прокурорлар,
тергеушілер, адвокаттар) түсінеміз олар ... ... ... ... күтеді, сөйтіп, нәти-жесінде бұлмәселені елеулі ғылыми
ұсыныстарсыз-ақ, өздері де шеше алар ... ... ... ... ... да, өздері де, тиісті
құбылыс та тыныштық жағдайында болады. Қозғалыс пен даму жаңа ... ... ... ... ... ... ... ал бұл құбылыс біріншікүпгтерге ... ... ... гөрі ... ... ... ... артықшылық
береді. Ал ондай артықшылық туындататын шарт өзге ... ... ... сөз. ... ... ... ... егер ол әрекеті нәтижеге дем ... ... ... ... ... шарттарды әлсіретіп, сонысымен дем беретін
шарттарға артықшылық жасағанда ғана туындаған ... ... ... ... ... ... да Биндингтің қанша талаптанғанымен
оның ... ... ... шыға ... ... ... ... өз елінде де болмағандығы
осыдан шығар).
Н.С.Таганцев адам тәртібінің (қылығының) нәтижесінде зардап туындауы
себебінің ... егер ол ... ... ... ... олардың тәуелсіздігі дәйекті емес, жалған болып шыққан ... ... ... Және ... егер ... туындауына
дем беру дәрежесі шамалы болса, онда бұлжағдаи жеке тұлғаның қылығы мен
туындаған нәтиженің ... дем беру ... ... ... жеке
тұлғаның қылығы мен туындаған нәтиженің арасындағы себепті байланысты үзіп
жібереді. Бірақ, Н.С.Таганцев ... ... ... ... ... ... ... орнықтырудың объективті мұратын
(критериін) ... ... ... ... ... ... те ... тең бағалы еместігін мойындау арқылы себеп пен
шарттың ... ... ... Және кез-келген құбылыстың (оқиғаның)
туындауына нәтиже алдындағы барлық шарттардың дем ... және ... ... олардың маңызы зардаптардың туындауында едәуір
өзгеше болуы мүмкін[7]. ... ... ... ... ... онша ... еместерге (шарттарға) бөлу К.Биркмейер мен Н.С.Таганцевтің
осы тұрғылас тал-пыныстарын еске түсіреді. Бірақ, С.В.Познышевтің ... ... - оның бұл ... шешуге тек тіршілік тұрғысынан қарамай
(себеп ұғымын күнделікті ... ... ... ... бір ... алға ... жатыр.Познышев себептердің басқашарттардан
қалайша өзгешеленетіндігін айқындау үшін шарттардың үш санатын ... ... ... ... ... және ... ... жағының
факультативті белгілері.
Қоғамға қауіпті іс-әрекет пен одан туындайтын ... ... ... ... ... ... болады. Бұл материалдық
құрамға жататын қылмыстардың объективтік жағының міндетті белгісі болып
абылады.
Қылмыстық құқық ... ... ... ... ... ... үшін адам оның ... немесе әрекетсіздігі сол зардаппен
себепті байланыс болғанда ғана оған ... ... ... ... байланысты дұрыс анықтау үшін бірнеше критерийлерді
пайдаланады. Оның ең ... ... ... ... Белгілі бір нақты
қылмыс істегені үшін ... ... ... ... үшін ең
алдымен осы қылмыстың объективтік жағын құрайтын іс-әрекет мезгілі жөнінен
қоғамға зиянды зардаптың ... алу ... К. ... ... ... ... ... балықтың күзетшісі
болып істеген. Түн ішінде балықты әлдебіреулер ұрламау үшін көлдің тоғай
жақ жағасында 220 вольттық ... ток ... ... оның ... ток ... ... ... жазып, электр тогын қосып қойып, өзі
ұйықтап қалған. Ай батып, қараңғы түскен кезде Л. Деген жас ... ... ... ... ... ток ... көрмей, ток соғып,
сол жерде мерт болады. Сот К-ні абайсызда кісі өлтірген деп ... ... ... ... ... ... іс-әрекеті мезгілі, уақыты
жөнінен Л-дің өлімінің алдын алып, оған тікелей себепкер болып отыр.
Себепті байланыстың тағы бір ...... ... ... ... көрсетілген қылмысты зардаптың нақты орын алуы. Сол
зардапты туғазуға нақты мүмкіндік ... ... ғана ... ... ... болып табылады. Мұндай жағдайда кінәлі түрде іс-әрекет
қоғамдық қатынастарға келтірілген ... ... ... ... болуы
керек.
Мысалы, Б. Деген азамат С. Деген азаматқа қарыз ақша береді де, үш
айдан соң қайтарып ... ... ... ... өткен соң Б. Ағайынан
қарыз берген ақшаны қайтаруды талап етеді. С. Алған ақшасын алғаным ... ... ... ... ... болып, Б. С-ны сабап тастайды.
Нәтижесінде С. жеңіл түрде дене жарақатын алады. Осыдан ... Б. ... ... Б-ға ... С. оны қас ... ... ... үйінің жанында
қалың өскен шөптің ішінде, далаға шығуын күтіп жатады. Сәлден соң Б. Малын
қарауға ... ... ... С. ... ... балғамен Б-ның бас
сүйегінен 3 рет ... Осы ... ... Б. ... ... мерт ... С-ның әрекетін Қылмыстық одекстің 96 бабының 1-бөлігімен саралаған.
Өйткені, С-ның әрекеті Б-ның өлуіне тікелей себеп болып, 3 рет ... ... ... ... ... жағдай жасалған.
Істелген іс-әрекетті орын алған қоғамға зиянды зардаптың себебі ... ... ... осы ... тек қана осы іс-әрекеттің (басқаның емес)
тікелей нәтижесі ... ... ... кез ... ... ... алу ... болғанымен, оның себебі болып ... ... ... ... ... ... зардаптың тікелей себепшісі деп табу үшін
себепті байланысты белгілейтін тағы бір белгіні – шарасыздық белгісін –
яғни, орын ... ... ... ... ... сөзсіз нәтижесі
болуы керек деген тұжырымға келеміз.
Мысалы, А. деген жүргізуші Х. ... ... ... авто ... үстінде қағып кетіп, нәтижесінде Х. Жеңіл жарақат алған. Х. Дәрігерге
емделіп жүрген кезде қанына жұқпалы кесел араласып, нәтижесінде қан ... ... ... ... ... жүргізушінің әрекеті – сөз жоқ
қылмыс құрамын құрайды, бірақ кісі өлімі үшін емес, басқа ... ... бұл ... ... ... ... отыруының басты себебі ... ... ... ... ауру ... ... ... болып отыр.
Жүргізушінің әрекетінен жәбірленушінің ... ... бұл ... себепті байланыстарды ажырата білу керек. Материалдық құрамдағы
қылмыстардың ... ... ... тек қана ... ... себепті
байланыстардан құралады. Кейде заң шығарушы қылмыстың объективтік жағының
белгілерін сипаттағанда қоғамға қауіптілігі дәрежесі әр ... ... ... ... ... жол ... ... Қылмыстық
коекстің 103-бабына сәйкес денсаулыққа қасақана ауыр зиян келтіргені үшін
қылмыстық ... ... ... ... ... ... ... сол мезгілде адамның өміріне қауіпті болса жүзеге асырылады.
Ауыр дене жарақатын алғанабайсызда қазаға ұшыраса, қаза біріншіден
ауыр дене ... ... ... қауіпті болуы себепті
жәбірленушіні өлімге қасақана ... ... ... ... ғана ... ... ... жауапқа тартылады
Сонымен себепті байланысты анықтағанда ең алдымен іс-әрекетті
істеген мезгілде ... ... ... ... болу ... одан ... осы зардаптың, сөз жоқ, ... ... ... ... ... ... ... немесе әрекетсіздік арқылы істелген
материалдық қылмыс құрамдарының міндетті ... ... ... ... жасалатын материалдық құрамға мысалы, лауазымды адамның
салықтығын алайық (316-бап). Лауазымды адам өз қызметіне салықтықпен
қараса, нәтижесінде оның ... ... ... ... келтірілген
елеулі зиянмен қажетті борышын орындамауы келтірілген ... ... ... ... ... ол осы бап бойынша жауапқа ... ... ... ... ... ... себепті
байланысты анықтау үшін лауазым адамына қандай арнаулы міндет жүктелгенін
және осы міндетті оның ... ... ... Белгілі бір
жағдайларда бірнеше адамдардың әрекеттерінен орын алған зардаптың қажетті
себепті байланысын анықтау қажет болады. ... ... ... ... ... ... жағдайда, қылмысқа қатысушылардың
әрқайсысының әрекеті мен келтірілген зиянның арасын ... ... ... ... ... ... ... зардапты
анықтау да қылмысты саралау және қылмысқа бірге қатысушыларға әділ жаза
тағайындау олардың әрекетін дұрыс ... үшін өте ... роль ... себепті байланыс материалдық құрамдағы қылмыстың
объективтік ... ... ... ... ... ... белгілі бір уақытта, белгілі бір жағдайда немесе
белгілі бір тәсілмен, құралмен жүзеге асырылады. ... ... ... ... осы ... ... ... іс-
әрекеттің қоғамға қауіптілігіне елеулі әсер етуі мүмкін. Сол ... ... оның ... ... бір ... қылмыс құрамының негізгі
белгісі етіп көрсетуі мүмкін.
Қылмыстың тәсілі дегеніміз ... ... ... ... әр ... ... мен айлалары болып табылады. ... ... ... ... ... ... (175, 178, ... бір-
бірінен ажыратылады. Қасақана кісі өлтіру де асас ... ... ... өміріне қауіпті тәсілімен жүзеге асырылуы мүмкін (96-бап,
2-бөлігі, «д», «е» тармақтары). Қылмыстық кодекстің ... ... ... ... көлік немесе әуе көлігін, жарылғыш ... т.б. ... аң ... үшін ... ... (288-
бап, 1-бөлігі, «б» тармағы). Қылмыстық кодекстің өрт қою, жару арқылы
немесе өзге де ... ... ... ... ... мүлкін қасақана
жойғаны немесе бүлдіргені үшін жауаптылық ... ... ... тармағы).
Қылмыстың істелу жағдайы кейбір реттерде қылмыс ... ... ... белгісіне айнаоып кетеді. Бұл көбінесе әскери
қылмыстарда кездеседі. Мысалы, Қылмыстық кодекстің 367-бап, 3-бөлігі, 368-
бап, ... ... ... т.б.
Қылмыс істелу орны біріншіден қылмыс істеген кеңістікті, екіншіден
жер бетінің қай бөлігінде қылмыс істелгенін анықтайды. ... ... ... ... орны теңіз немесе су жолы, ашық теңіз,
құрлықтық шельф, ерекше экономикалық аймақ, орман ... ... ... жағдайларда қылмыс істелу орны үй немесе қойма (175, 178, 179-
баптар), бас бостандығынан ... орны ... ... ... ... ... көрсетілуі мүмкін. Қылмыс істеу мерзімі қылмыс құрамының
объективтік жағының белгісі ретінде өте сирек ... ... ... ... ұғымға тәулік, жыл уақыты, сондай-ақ белгілі бір ... ... ... уақыты. Сот тергеу тәжрибесінде істелген қылмыстың
қайсысы мерзімде болған, қанша ... ... ... қоғамға
зиянды зардаптың қашан орындалғаны сот-тергеу құжаттарында міндетті түрде
көрсетілген. Кейбір ... ... ... ... ... объективтік
жағының белгісі ретінде көрсетіледі. Мысалы, Қылмыстық кодекстің 288-
бабында тыйым ... ... ... мен ... аулағаны үшін
жауаптылық белгіленген. Соғыс уақытында ... ... оны ... ... ... т.б. қылмыстарда қылмыс ... ... ... ... ... ретінде көрсетіледі. Қылмыстық
кодекстің 53-бабында қылмыстық жауаптылық пен жазаны жеңілдететін мән-
жайлар айтылған. Осылардың ... ... ... ... белгілейтін
бірнеше белгілер бар. Мән-жайлардың тоғысуы салдарынан алғаш рет кішігірім
қылмыс жасау, жеке ... от ... ... өзге де ауыр ... ... не жаны ... себепті қылмыс жасау, күштеп
немесе психикалық мәжбүрлеу салдарынан да материалдық, қызметтік немесе
өзге ... ... ... ... қажетті қорғаудың құқықтық
дұрыстығының шартын бұзу, аса ... ... ... ... ... ... ... немесе үкімді орындау жағдайларында қылмыс
жасау, қылмыс жасау үшін түрткі болып ... ... ... ... ... ... қылығы.
Қылмыстық кодекстің 54-бабында жауаптылық пен жазаны ауырлататын мән-
жайлар көрсетілген. Олардың ішінен қылмыстың объективтік жағына мыналар
жатады: аса ... ... ... ... ... қылмыс жасау, қару, оқ-дәрі, жарылғыш заттар, оны бейнелеуші
қондырғылар, арнайы дайындалған техникалық құралдар, тез ... ... ... улы және ... ... ... және өзге ... фармакологиялық дәрі-дәрмектерді пайдаланып, сондай-ақ күш
көрсетіп, психикалықмәжбүрлеу, не жалпы қауіпті ... ... ... ... ... ... объективтік жағының
факультативтік белгілерінің ... үш ... ... бар ... Біріншіден, мұндай белгілер қылмыс құрамының міндетті ... ... ... ... ... белгілер қылмыс құрамының
ауырлататын түрін. Белгілеуі мүмкін. Үшіншіден, қылмысты саралауға әсері
болмаса да жазаны жеңілдететін ... ... ... ... келгенде қылмыстың объективтік жағы — қылмыстық жауап-тылықтың
маңызды алғы-шарты. Қазақстан Республикасының ... ... ... жеке ... ... және ... ... төндіретін адамның
идеялары немесе ойларын емес, тек қылмыстық-құқықтық шама-ларды бұзатын
қоғамға ... ... ғана ... ... ... жағы — ... ... онсыз ол мүлде бой көрсете
алмайтын өзіндік тастабаны (фундаменті) ... ... ... оны ... адамның жауаптылығы үшін түбегейлі ... ... 40-шы ... жас ... ... ... болатын: "Әрекет
жасаушы адамның ой өрісін басты мұрат етіп, оның әрекеттерін одан төмен
ұстанатын ...... ... ... ... қаншалықты көрсете алсам, мен соншалықты нақтылылық аумағына, яғни
заң шығарушының билігіндегі ортаға кіре бастаймын. Өзімнің ... заң үшін ... ... мүлде оның объектісі болып табылмаймын[8].
Қылмыстың объективтікжағы, сондықтан қылмыскердің ойы мен мақсаттарына
баға беруде, оны ... ... ... ... ... ... табылады. Осыған орай қылмыстық істі тергегенде немесе сот қарағанда
ең алдымен қылмыстың объективтік жағы ... және тек қана ... ... ... ... ... ... салған
қоғамдық қауіпті іс-әрекет жасаған адамның ойлары, ниеттері мен ... ... ... ... жақтың нышандарысыз субъективтік жақ
туралы мәселе туындамайды да, ... ... жақ ... ... ғана ... сүре ... әдебиет :
1. “ Қазақстан мемлекеті мен құқығының негіздері.”Авторы : ... ... 1998 бет 124- ...... ... Авторы : С. Баққұлов Алматы, 2004 ... ... ... ... Конституциясы. – Алматы: Жеті Жарғы, 2005. –
174 б.
4. Қазақстан Республикасы Президенті. 2002 жылғы 20 қыркүйектегі № ... ... ... құқықтық саясат тұжырымдамасы //
Егемен Қазақстан. – 2002. – 25 қыркүйек.
5. ... Ш. ... соты ... ... шығармалар жинағы. –Алматы,
1960. - 191б.
6. Гейнс А.К. ... ... ... – СПб., 1898. -Т.2. - 642 ... ... Н. ... право /адат/ Семиречинской области ... ... – СПб., 1897. - №4. – ... ... А.С. ... Н.Д., ... И.Е. Краткий
курс уголовного права.-Киев: 1908.- С.240
9. Есипов В.В. Очерк русского уголовного права.-СПб.: ... ... Н.С. ... ... ... ... общая. Т.2= Тула: 2001.-
С.189
11. Владимиров Л.Е. ... ... ... Ч.1 –М.: 1908- ... ... ... ... Т.4. Вып.1.- М.: 1952.- С.260
13. Дриль Д.А. Уголовное право. –СПб.:1908 .- С.178
-----------------------
[1] Маркс К„ и Энгельс Ф. Соч. 2-е изд. - Т.1. - С.14. ... ... ... 1997. 12 ... 220
[3] Пионтковский А.А. Учение о преступлении по советскому уголовному праву.
- М., 1961. - ... ... Н.С. ... ... право. Лекции. - Т.1. - СПб.,1902.
[5] Познышев С.В. Основные начала нзуки уголовного права, ... ... ... 1912. - ... Таганцев Н.С. Русское уголовное право. Лекции. - Т.1. - ... ... С.В. ... начала нзуки уголовного права, Общая частъ. ■-
М.( 1912. - С.320.
-----------------------
Қылмыстың объективтік жағы
Қоғамға ... ... ... ... әрекетсіздігі)
Қылмыстың жасалған жері
Қылмыс жасау тәсілі
Қылмыс жасау жағдайы
Қылмыс жасаудың құралдары мен қарулары
Қылмыстың жасалған уақыты
Қоғамдағы қауіпті зардап (қылмыстық нәтиже)

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қылмыстың обьективтік жағының түсінігі мен маңызы16 бет
«Жан күйзелісі жағдайында жасалған кісі өлтіру»61 бет
Абайсызда кісі өлтіру57 бет
Адам ұрлау үшін қылмыстық жауаптылық4 бет
Адам өліміне әкеп соғатын жеке тұлғаға қарсы қылмыстың сипаттамасы53 бет
Ауырлатылған мән-жайлары бар кісі өлтіруді саралау76 бет
Контрабанда77 бет
Мемлекеттік қызмет және лауазымдар ұғымы61 бет
Қылмыс және қылмыстық құқық жайлы93 бет
Қылмыс құрамы49 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь