Прокуратура жайлы

Кіріспе бөлім
Негізгі бөлім
1. Прокуратураның біртұтастығы мен орталықтандырылуы.
2. Прокуратура органдарының мақсат.көздемелері
3. Прокуратура органдары мен мекемелерінің жүйесі
Қорытынды бөлім
Пайдаланылған әдебиеттер
Прокуратураның пайда болуы мен даму тарихы бір ғана мыңжылдықты қамтымайды. Прокуратура ең алғаш айыптаушы пайда болғанда пайда болды деп айтуға болады. Көз алдыңызға тас ғасырын, алғашқы қауымдық құрылысты елестетіңізші. Бір адам басқа біреудің аңшылық пен табылған балығының немесе етінің бір тілімін ұрлап алды. Міне қауымның беделді және құрметті мүшелерінің өз тайпасының жүріс-тұрысынан тітіренген және бірі ызалы сөздермен ұрлықшыға төніп, шеккен жәбір үшін оны жауапқа тартуды талап етеді. Мінезі неғұлым жұмсақтау құрметі одан төмен емес басқа қауым мүшесі өз жолдасын қорғап, айналасындағыларды кінәлі болған адамға мейірбандықпен қарауға нандырады.Бүкіл қауым мүшелерінің, ең болмағанда оның алдыңғы қатарлы бөлігінің қайғы-қасіретінің пәніне айналған дау туады . Міне осылайша алғашқы айыптаушылар, қорғаушылар мен судьялар пайда болған шығар. Ал шындап келгенде сот өндірісінің мұндай нысаны құқықтық институт сипатына тек мемлекеттіліктің пайда болуымен ғана болды. Прокуратураның қарапайым түрі ежелгі кезде Греция, Рим және Шығыс елдерінде болды. Қазір қолданып жүрген (прокуратура) ұғымы (қамқорлық етемін, қамтамасыз етемін , алдын аламын) дегенді білдіретін. Латынның (ргосиго) сөзінен шыққан. Осы мекменің ол кездегі тағайымы негізінен мемлекеттік билік актілерінің орындалуын қадағалау мен сотта айыпттауды қолдауда. Әрине, прокуратура қазіргі кездегідей мемлекеттік биліктің тармақталған түрі және бір орталықтандырылған жүйе ретінде болмады, сонымен қатар құрылған кезінде оның жазалау өкілеттігі болмады, тек әділеттілік пен заңдылықты қамтамасыз етуге арналған.
Яғни Қазақстан Республикасы Конституциясының 83-абына сәйкес (прокуратура мемлекет атынан Республиканың аумағында заңдарды, ҚР-ң Президенті жарлықтарының және өзге де нормативтік құқықтық актілердің
Дәлме-дәл әрі біркелкі қолданылуын, жедел іздестіру қызметінің, анықтау мен тергеудің, әкімшілік және орындаушылық іс жүргізудің заңдылығын жоғары қадағалауды жүзеге асырады, заңдылықтың кез келген бұзылуын анықтау мен жою жөнінде тараулар қолданылады, сондай-ақ Республика Конституциясы және заңдарына қайшы келетін зандар мен басқада құқықтық актілерге наразылық білдіреді.
ҚР-сы прокуратурасының тарихының түбірі сонау совет кезеңінде жатыр.
(ҚР-ң Прокуратурасы туралы) 21.12.1995 жылғы ҚР-сы Заңының 3-бабының 1-тармағына сәйкес ол төменгі прокурорлардың жоғары тұрған прокурорларға және Қазақстан Республикасының Бас Прокурорына бағынатын органдармен мекемелердің біртұтас орталықтандырылған жүйесін құрайды.
I. Нормативтік- құқықтық актілер:
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы 30 тамыз 1995ж.
2. Қазақстан Республикасы Президентінің Қазақстан халқына жолдауы.
Егемен Қазақстан, 28. 02. 2007.
3. Қазақстан Республикасының Құқықтық саясатының тұжырымдамасы.
Қазақстан Республикасы Президентінің 20.09.2002ж. Жарлығымен
мақұлданған.
4. «Қазақстан Республикасының прокуратура туралы» Қазақстан
Республикасының Заңы 9 тамыз 2002ж. №2769.
5. Қазақстан Республикасының Қылмыстық- атқару кодексі.
6. Постановление Президиума Верховного Совета от 6 декабря 1991 года
«06 образовании единой системы органов прокуратуры Казахской
ССР, обеспечении их самостоятельности и независимости».
II. Ғылыми әдебиеттер.
1. А.А. Альдекеев. История становления и развития органов прокуратуры
Республики Казахстан. Алматы, 2002.
2. В.И. Басков. Прокурорский надзор. Москва. Издательство БЕК, 1996.
3. Н.А. Бакбергенов « Правоохранительная система в Республике Казахстан » Астана, ИКФ «Фолиант» 2000.
4. Х.Ю. Ибрагимов. Правоохранительные органы. Алматы, 2000.
5. И. Ж. Бахтыбаев. Конституционный надзор. Прокуратуры Республики Казахстан. Алматы. 2000.
6. З. К. Аюпова. Правоохранительные органы в период становления правового государства в Республике Казахстан. Алматы. 1997. Учебное пособие.
7. Ш.М. Шарипов “ Мемлекеттік-құқықтық жүйедегі прокуратура ” сәуір, 2004. ( Ғылыми – Практикалық Конференция материалдары ).
8. С.К. Жүрсимбаев. “ Прокурорский надзор в РК ” Учебник, Алматы, 2003.
9. Г.К. Агеев. Учебно- методические указания по изучению курса «Организация суда и прокуратуры в СССР». Москва, 1962.
10. М.С. Нарикбаев, Г.К. Утибаев, М.М. Алиев. Прокуратурорский надзор в РК. КазГЮУ, 2002.
        
        Жоспар.
Кіріспе бөлім
Негізгі бөлім
1. Прокуратураның біртұтастығы мен орталықтандырылуы.
2. Прокуратура органдарының мақсат-көздемелері
3. Прокуратура органдары мен мекемелерінің жүйесі
Қорытынды ... ... ... ... мен даму тарихы бір ғана ... ... ең ... ... ... ... пайда болды деп
айтуға болады. Көз алдыңызға тас ... ... ... ... Бір адам ... ... аңшылық пен табылған балығының
немесе етінің бір тілімін ұрлап алды. Міне қауымның ... және ... өз ... ... ... және бірі ... ұрлықшыға төніп, шеккен жәбір үшін оны жауапқа тартуды талап
етеді. Мінезі неғұлым жұмсақтау ... одан ... емес ... ... ... жолдасын қорғап, айналасындағыларды кінәлі болған адамға мейірбандықпен
қарауға нандырады.Бүкіл ... ... ең ... оның ... ... ... пәніне айналған дау ... . ... ... ... ... мен ... ... болған шығар.
Ал шындап келгенде сот өндірісінің мұндай ... ... ... ... ... ... болуымен ғана болды. Прокуратураның ... ... ... ... Рим және ... елдерінде болды. Қазір қолданып
жүрген (прокуратура) ұғымы (қамқорлық етемін, қамтамасыз етемін , ... ... ... ... ... сөзінен шыққан. Осы мекменің
ол кездегі тағайымы негізінен мемлекеттік билік ... ... мен ... ... ... ... прокуратура қазіргі
кездегідей мемлекеттік биліктің ... түрі және ... жүйе ... ... ... қатар құрылған кезінде
оның жазалау өкілеттігі болмады, тек әділеттілік пен заңдылықты қамтамасыз
етуге арналған.
Яғни ... ... ... ... ... ... атынан Республиканың аумағында заңдарды, ҚР-ң
Президенті жарлықтарының және өзге де нормативтік құқықтық актілердің
Дәлме-дәл әрі ... ... ... іздестіру қызметінің, анықтау мен
тергеудің, әкімшілік және орындаушылық іс ... ... ... ... ... ... кез келген бұзылуын анықтау мен жою
жөнінде ... ... ... ... ... ... қайшы келетін зандар мен басқада құқықтық актілерге наразылық
білдіреді.
ҚР-сы прокуратурасының тарихының түбірі сонау совет ... ... ... туралы) 21.12.1995 жылғы ҚР-сы Заңының 3-бабының 1-
тармағына сәйкес ол төменгі прокурорлардың жоғары тұрған прокурорларға және
Қазақстан ... Бас ... ... ... ... ... жүйесін құрайды.
1. Прокуратураның біртұтастығы мен орталықтандырылуы.
Прокуратура ... ... бірі ... ... және ... ... ... табылады. Бұл
дегеніміз прокуратурада оның барлық органдары төменнен жоғарыға дейін Бас
прокурорға бағынып, біртұтас жүйе ретінде ... ... ... ... ... жүйесін білдіреді, ортақ қадағалау мақсаттары,
міндеттері, нысандары мен ... бар ... ... ... іс ... ... ... немесе азаматтық іс бойынша
қорытынды беретін қала ... ... ... ... ... орган болып сотта сөз сөйлейді. Бұл мағынада ол өз ... ... ... ... ... және ... қатысуымен осы
мекемені тұтастай білдіреді.
Бұл қағиданың негізі прокурор «билеушінің көздері» деп жарияланған
сонау Петр 1-нің ... ... ... ... мемлекеттік билікпен
белгіленген заң шегінде ведомстволықтан кез келген шеттенуге неғұрлым жедел
және тиімді ықпал етуге ... ... ... ... асырушы бөлімшелер мен лауазымды тұлғалар
прокурорлық қадағалау органдарының жүйесіне біріктірілген. ... ... ... және ... ... ... әрқалай түсіну орын алады. Соңғысы- прокуратура органдары жүйесінің
бөлігі. Тұтастай алғанда прокуратура тек қадағалау ... ғана ... ... ... ізге ... қылмыспен
күрес жөніндегі құқық қорғау органдарының қызметін үйлестіру функциясын
орындайды, сотта мемлекет мүддесін білдіреді.
Прокуратура органдарының ... ... ... ... ... жүйе
деп өзара байланысты және тұтас бірлікті білдіретін көптеген ... жөн ... ... ... ... ... деп ... органдардың жиынтығын ғана емес, олардың құрлыстағы орнын, өзара
қарым- қатынастарын олардың ұйымдастырушылық байланыстары мен ... ... ... мен ... бірігуі функция, өкілеттікті
бөлу, құрылыс элементтерінің арасындағы өзара ... ... ... ... функциялар, өкілеттіктер, өзара қарым-қатынас
негізгі мазмны олардың өзара әрекеттерінің өзара байланысын білдіреді.
Прокуратура органдарының ішкі байланыстарын, ... өзге ... ... ... ... ішкі ... элементтерін
байланыстыра отырып тік линиялық бойынша, және прокуратура ішіндегі бір
реттік жүйемен және өзге ... ... ... ... отырып
көлденең линиялық бойынша орналасу мүмкіндігіне көзімізді жеткізеді 2.
Құрылыс элементтерінің тік және ... ... ... және ... ... яғни қатынас субьектілерінің
жүріс-тұрыстарын бағындыру және ... ... ... ... сипаты ұйымдастырушылық құрылысты құрудың линиялық - функционалдық
типін анықтайды. Бұдан әрі көретініміздей ҚР-да ... ... тура осы тип ... құрылған.
Линиялық құрылыс басқару аппаратын тек өзара ... ... мен ... құру ... ... ... ... жоғары деңгейдің басшысына қатысты тікелей (линиялық)
бағынушылықта тұрады.
Бұл жағдайда прокуратураның әрбір жұмысшысы тек бір ғана ... және есеп ... және ... ... жоғарғы жүйемен тек ол арқылы
ғана байланысты.
Линиялық басшы біртұтастық қағидасына сәйкес өзіне сеніп ... мен ... ... ... үшін ... береді.
Линиялық құрылыс жеткілікті мөлшерде тиімді, өйткені бағынудың нақты
және қарапайым өзара байланыстарының негізінде құрылады. ... ... ... ... ... орнайды. Прокурорлар
олардың орынбасарлары және тиісті деңгейдегі прокуратура органдарының
аппаратын басқарушылар арасында ... А. ... ... ... и ... органов прокуратуры
Республики Казахстан. Алматы, 2002.-С.14.
2В. И. Басков. ... ... ... 1996. C.104.
функциялар бөлінеді. Осындай қағида бойынша ҚР-сы Бас ... ... ... мен ... және ... мен ... ... прокуратуралардағы ұйымдастырушылық
құрылысы құрылған. Прокуратура органдарының жүйесі аудандық, ... және ... ... ... сондай-ақ ҚР-ның Бас
прокуратурасы деген сияқты деңгейлер немесе звенолардан тұратындығын ескере
отырып, оның ұйымдастырушылық құрылысында ... ... ... ... жөн. Бұл жағдайда прокуратура органдарын басқару құрлысы
негізінен үш звенолық ... ... деп ... ... ... ... ... жүйесінде мамандандырылған прокуратуралардың
(облыстыққа теңестірілген) болуы ұйымдастырушылқ ... екі ... болу ... білдіреді. Ұйымдастырушылық құрлыстағы деңгейлердің
саны осы құрлыстың ... ... ... әсер ... ... ... ... тиімділігі арта түседі 3.
Алайда ... ... ... міндеттерінің күрделенуі,
мамандандырудың дамуы функционалдық ұйымдастырушылық құрлымының пайда
болуы мен дамуының шарты ... ... ... ... ... болып
белгілі бір қызмет түріне маманданған органдар, бөлімшелер, ... ... ... ... ... ... және ... арнайы объектілермен немесе прокурорлық қадағалаудың жекелеген
салаларымен анықталған шекте жүзеге асыратын өзге де прокуратуралары.
Функционалдық құрлымды ... ... ... ... ... бір
негізгі қызмет түрімен өзара біріктірілген және өзара байланысты аудандық
және қалалық ... ... мен аға ... ... ... мен ... прокурорлары және аға
прокурорлары, Қазақстан ... Бас ... ... мен ... ... ... мен аға ... Бакбергенов « Правоохранительная система в Республике Казахстан »
Астана, ИКФ ... ... ... ... бұдан басқа элементтер болып бір
негізгі қызмет түрімен өзара біріктірілген және өзара ... ... ... ... ... мен аға ... ... бөлімдері мен басқармаларының ... және ... ... ... Бас прокурорының бөлімдері,
басқармалары мен департаменттері бойынша көмекшілері мен аға ... ... ... еңбекті көлденеңінен бөлуге, белгілі бір
қызмет түрлері бойынша неғұрлым білікті шешімдер жасауға өз ... ... ... ... ... ... ... басшы басқарады.
Бұл басшылар басқару құрлымындағы рөлі мен орнына сәйкес ... ... ... мүмкін.
Линиялық басшылар болып аудандық, ... ... ... ... прокуратуралардың прокурорлары, ҚР-ның ... және ... ... ... ... басшыларға
облыстық прокурордың көмекшілері мен аға көмекшілері, ... ... ... ... мен аға көмекшілері жатады.
Прокуратура органдарын құрлымдық басқаруға бөлімдер басқармалардың
департаменттердің прокурорлары мен аға ... ... мен ... прокуратурасы прокурорларының қызметі белгілі бір ерекшелік енгізеді.
Алғаш қарағанда олар тек ... бір ... ... ... ... ... және ... еңбек ететін бөлімше басшысы тапсырған ... ... ... ғана орындайды. Прокуратура органдарында
әрекет қолданылатын жұмысты ұйымдастырудың ... ... ... пәндік
қағидасы прокурорлық қадағалаудың нақты саласы бойынша басқару ... ... үшін ... ... және ... ... ... төмен тұрған прокурорлардың белгілі бір санын бекітіп беру
мүмкіндігін белгілеп ... ... ... функцияларын жүктеді, ішкі мәні
бойынша бұл лауазымды тұлғалар функционалдық басшыларға жатады.
Нақтырақ айтсақ оларды аймақты басшылар деп ... бір ... ... ... беруге болар еді.
Жұмысты ұйымдастырудың аймақтық және аймақтық-пәндік қағидасы қазіргі
кезде сақталып қалды. Прокуратуралардың барлығында дерілік олар жергілікті
прокурорлардың басқарушылық ... ... ... ... негізінде субординация қатынастары жатыр. Көлденең
байланыстар координация немесе жүріс-тұрысты ... ... ... ... ... басқару объектісінен, субъектісіне қарай кері
ықпал орын ... ... ... бұл ... ... ... ұйымдастырушылық жүйесінде реординациялық
қатынастардың да бар ... ... ... туралы» ҚР-сы ... ... ... ... ... белгіленген.
Аталған нормаларға сәйкес ҚР-ның ... ... ... ... тұрғандарға және ҚР-ның Бас прокуратурасына бағынып,
органдар мен мекемелердің біртұтас ... ... ... Бас ... ҚР-сының прокуратура жүйесін басқарады, прокуратура
органдары жүйесін ұйымдастыру мен оның қызметі ... ... ... ... ... ... ... шығарады.
Облыстық және оларға теңестірілген прокурорлар қалалық, аудандық және
оларға ... ... ... басшылық етеді, бағынысты
жұмысшылардың ... үшін ... ... ... өкімдер
шығарады.
Алайда тек бағыныштылық қатынастар ғана заңы бекітілім ... ... оның ... мен ... ішкі қарым-қатынасының
құрлымын бірқатар жағдайларда тек субординациялық қатынастармен ... ... ... ... ... ... ... үш
түрлі ұйымдастырушылық-басқарушылық байланыстарға негізделеді.
Бірінші түрге субординацияға негізделген байланыстарды жатқызған жөн.
«Жоғарыдан төменге» деген тип бойынша ... ... ... ... шарт ... ... ... жатқызуға болады; онда жоғары
тұрған прокуратура органдарының ... ... ... ... ... ... лауазымды тұлғаларына (басқару
объектілеріне) мақсатты басқарушылық ықпал ету іс ... ... ... ... түріне реординация
(екі ретке келтіру) принципіне негізделген байланыстарды жатқызған жөн.
Прокуратура ... ... не оның ... ... ... ... қатынастардың пайда болуына, реттелуі мен
тоқтатылуына және прокуратура органдарының мақсатты қызметіне айтарлықтай
ықпал етуі ... ... ішкі ... мен ... ... мүдделері бар екендігін ... ... зор. Бұл ... ... ... қарай» деген байланыс типі бойынша басқару субъектілері
мен объектісі арасында қатынастың пайда болуымен сипатталатын кері ... ... ... ... ... ... ... нақты шешімнің
қабылдануына төмен тұрған прокурор ... ... ... ... болады. Бұл төмен тұрған прокурорлардың олардың қызметінің кейбір
бағыттары бойынша заңмен белгіленген ... ... де ... ... ... прокуратура туралы заңның 32-бабының 2-тармағында
прокурордың қадағалау тәртібімен соттың заңсыз немесе негізсіз шешімдеріне,
үкімдеріне, ... ... ... ... ... ... ... ұсынысын жоғары тұрған прокурорға ... ... ... жөн. ... ... сот ... ... қалпына келтіру бойынша белгілі бір әрекеттер жасауды ұсыну
кіреді 4.
Прокуратурада немесе ... бір ... ... емес ... ... ықпалы бар ұйымдастырушылық қатынастар ерекше көзге
түседі.Олардың қызметі ... ... ... емес ... ... прокуратура ұжымының да пікірімен санасуына тура келетіндей жағдай
жасайды. Бұл ... ... ... ... мен ... ... қол жеткізіледі, бірақ өзін- өзі реттеу
күштерін ... ... ... ... ... ... ... тәртіп неғұрлым аз реттелсе, қоғамдық ... ... ... ... келтіру механизмі соғұрлым үлкен рөл
ойнайды. Қазіргі кезде ресми емес құрлымдардың рөлі өсуде. Бұл ... ... ... ... және элеуметтік
белсенділігінің ... ... ... ... ... ... реттеудің шектен тыс дамуы орталықтандыру ... ... ... ... ... ... органдарына қатысты қолданғанда прокурор құқықтар мен ресурстарды
ала отырып мүдделері мен мақсаттарын ... алу ... ... ... ... ... ... және мақсаттарымен жиі сәйкес
келмеуі ... ... ... ... бір ... болжайды, бірақ шектен тыс дербестік төменгі звенолар
ұйымдастыру мақсатын ... ете ... Бұл ... ... ... ... ... қайшы әрекет етуі мүмкін.5
Осы тектес жағдайлар прокуратура органдарының ... ... алуы ... Осы ... түрлі деңгейдегі басшылардың шаралар
қолдануының сфераларын ажыратумен шешіледі.
Прокурорлық қадағалау органдары жүйесінің ұйымдастырушылық құрылымында
қолданылатын байланыстың үшінші түрі ... ... ... ... ... ... болып табылады. Байланыстың бұл түрі ... мен ... ... тұрысын үйлестіру немесе келісу
қағидасына негізделген. Мұндай байланыс прокуратура органдары ... ... ... ... оны ... элементтердің
ерікті келісімді жүріс- тұрысы есебінен қамтамасыз етеді. Мұндай жүріс-
тұрыс үшін ... ... ... ... құндылықтар болып табылады.
Міне осылар прокуратура органдарының, бөлімшелерінің ... ... ... ... ... бір ... іске асыруды
міндеттеп, прокуратура органдары жүйесінің алға қойған ... ... осы ... ... прокуратура органдарының бір-
біріне бағынбайтын лауазымды тұлғалары арасындағы, қалалық және ... ... ... ... ... басқармалары
(департаменттері) және бөлімдері ішіндегі, ҚР-сы Бас прокуратурасының
аппаратындағы өзара қарым- қатынас құрылады.
Осылайша ... ... ... жүйесі кейбір ескертпелерді
қоспағанда үш ... ... ... және ... ... түріне негізделген. Құрылымның негізгі мазмұны оны
құрайтын элементтердің
субординация, реординация және ... ... ... әрекеттесуі
болып табылады6
5И. Ж. Бахтыбаев. Конституционный надзор. Прокуратуры Республики Казахстан.
Алматы. 2000.С.123-125.
6 З. К. Аюпова. Правоохранительные органы в период становления ... в ... ... ... 1997. Учебное пособие.C.79-83.
2,2. Прокуратура органдарының мақсат - көздемелері
Бүгінгі күннің болмысы ... ... ... ретінде ҚР коституциясының сақталуын мемлекеттің
атынын жоғары қадағалауды жүзеге асыратын , қылмысқа ... ... ... және өзге де ... ... ... өз ... азаматтардың құқықтарын қорғау және ... ... ... ететін көп функционалды орган ретінде прокуратура
органдарының құқықтық мәртебесін заңнамалық ... ... ... ... 2002 ... 9 ... ҚР Заңымен «прокуратура туралы» ҚР
Заңына тиісті өзгерістер мен ... ... ... емес .
Қазақстан Республикасында прокурорлық қадағалауды ұйымдастыру және
оның қызмет мәселелерін қарастыра отырып ... есте ... ... , ... ... – бұл ... басқа ешқандай да
басқа мемлекеттік, қоғамдық , өз бетінше немесе өзге ... , ... өзге ... , мекемелер немесе лауазымды адамдар жүзеге асыра
алмайтын мемлекеттік қызметтің дербес, өзгеше ... ... ... ...... ... ... асырылады. Мұның маңыздылығы , прокурор
қадағалауды ... ... ... ... ... ... оларды
жоюға және жекелеген жергілікті өзін - өзі басқару органдарының атқарушылық
немесе сот ... ... емес , ... ... ... ... жалпы мемлекеттің ... ... ... ... , ... лауазымды немесе жеке адамдар
мүддесін білдіріп , ... ... ... қабылдайды.
Үшіншіден, прокурорлық қадағалау – мемлекеттік қызметтің дербес түрі.
Оның ... ... ... ... айырмашылығы ҚР
Конституциясының нақты сақталуын, заңдардың талаптары орындалуын , өзге де
құқықтық актілердің заңға сәйкестігін және ... ... ... тек ... ... құралдар көмегімен жоюға ... ... ... осы қызметтің мазмұнының өзгешелігімен
айқындалады.
Төртіншіден , прокуратура Қазақстан Республикасының Президентіне есеп
беретін орган болуына қарамастан , ... ... ол ... ... ... ішінде мемлекет басшысының актілеріне де жоғары қадағалауды жүзеге
асырады.
Прокурорлық қадағалауды мемлекеттік қызметтің ... түрі ... ... ... ... ... ... берілген адамдардың –
прокурорлардың – бұзушылықтарды дер кезінде ... және ... ... ... ... жауапкершілікке тарту , қылмыстық қудалауды
жүзеге асыру арқылы заңдардың дәл орыдалуын және ... ... ... жүзеге асыру жөніндегі қызмет ретінде сипаттауға болады.
Прокурорлық қадағалаудың мақсаттары мен ... ... ... ... қадағалаудың мақсаты ретінде ... ... ... ... және атап ... , оның ... функциясы
– прокурорлық қадағалауда қол жеткен нәтижені түсіну ... ... ... прокуратура мәртебесімен , оның мемлекеттегі орны
әрі рөльмен айқындалады. Ең соңында олар ҚР Конституциясымен « ... ҚР ... , ... ... қызметін регламенттейтін басқа
да заң актілерімен айқындалады. Е.С.Мерзадиновтың пікірінше , Конституция
мен заңдардың үстемдігін қамтамассыз ету, адамның және ... ... ... ... ... қадағалаудың мақсаттары болады.
Прокуратураны ұйымдастырудың және оның ... ... ... ... көп ... ... аса ... сипаттары мен
белгілерін және оларға қойылатын негізгі талаптарды айқындайтын ... ... ... қандай да бір теорияның, ғылымның , дүниетанымның, саяси
ұйымның негізгі ережелерін қамтиды. Мәселен, жалпы нысанда ... ... ... ... ұйымдастыру және оның қызметінің
қағидаты – ҚР Конституциясында және ... да ... ... саяси және мемлекеттік мақсаттарын білдіретін , прокурордың
міндеттері мен ... ... ... ... заңдардың
дәл әрі бірыңғай орындалуын қадағалауды ... ... ... ... мен ... ... және сипатын білдіретін , содай-ақ
прокуратура органдарының өзге ... ... ... ... құқық
қороғау органдарынан айырмашылығын айқындайтын негізгі талаптар.7
Егер бұрын прокурорлық қадағалау ... ... ... ... ету, ... және ... пен ... тәртібін нығайту болып
табылса, ҚР Конституциясында жоғары құндылықтар деп аталған адамның ... ... мен ... ... ... ... ... болды.
Заңнамада белгіленген қағидаттарды сақтау ... ... ... әрі бірыңғай орындалуын қадағалауды жүзеге асыру бойынша
олардың ... ... ... ... ... ... береді.
Прокурорлық қадағалау қағидаттарының қатарына ҚР Конституциясына
негізделген, прокуратура органдарын, кімнен қайдан ... ... ... ... жою үшін қажетті өкілеттіктерді бере отырып, тәуелсіз
мемлекеттік органның дәрежесіне көтеретін ережелер жатады. Прокуратура
органдарын ... және оның ... ... ... ... ... және ... қағидаттарына
бөлінетін «Прокуратура туралы»ҚР Заңының 3-ші бабында айқындалған.
Прокуратура органдарының тұтастығы мен орталықтандыру ҚР Бас прокуроры
басқаратын ... ... ... ... Бұл ... барлық буындағы
прокурорлардың алдында тұрған ... мен ... ... және ... қолданылуын қадағалауды жүзеге асыру нысандары мен
әдістерінің, тәсілдерінің ортақтығымен, анықталған ... ... ... қою ... , сондай – заңды бұзудың ... кесу ... ... тұтастығымен айқындалады. ... ... ... ... өз ... ... тұрған прокурорға беру, сондай-ақ
төмен тұрған прокурордың өкілеттігін қабылдауға құқылы ... (осы ... 16 ... тәуелсіздігі қағидатының мәні әрбір прокурордың өз
қызметінде тәуелсіз болуынан және оларға сәйкус ... Бас ... мен ... ... ... ... ... оның
қадағалау қызметіне қандай да болмасын орталық немесе ... ... ... ... ... және ... асыру
тәуелсіздігі қағидатының мемлекеттік және саяси аса маңызы зор , ... ... ... ... ғана прокуратура мемлекет қойған мақсаттар
мен міндеттерге қол жеткізе ... Осы ... ... ... ... арқылы , прокурорлық кадрларды тағайындау тәртібімен, заңмен
белгіленген прокурорлардың бағыныстылық және есеп беру ... ... ... ... жариялылық прокуратураның
республикадағы басқа да құқық ... ... ... өз ... ... ... ақ ... асырады. Заңда прокуратура
органдарының азаматтардың құқықтары мен ... ... ... ... ... ҚР заңдарының талаптарына қайшы келмейтін шамада
ашық әрекет ететіні ұйғарылған.
Заң шығаруда заңдылық қағидаты ... ... Бұл ... ... ... қадағалау функцияларын занды және жеке
тұлғалардың заңда ... ... мен ... ... ... заң шеңберінде жүзеге асыратынын білдіреді. Заңдардың орындалуына
қадағалауды жүзеге асыра ... ... ... ... өкілеттіктер
шегінде ғана әрекет ете алады . Заңдылық қағидаты прокурорлық ... ... ... бар, себебі оған барлық ... ... мен ... заңды орындауын бақылау міндеті жүктелген. Сондықтан
прокуратураның өзі осы ... ... ... ... нақты және
бұлжытпай сақтауға міндетті8.
Заң шығарушы сондай-ақ барлық органдар, ұйымдар, лаузымды адамдар мен
азаматтар үшін пркурорлық ден қою ... ... ... ... ... 4-тармағы) және өз өкілеттіктерін жүзеге асыру кезінде
прокуратура органдарының қызметіне араласуға тыйым салу ... ... ... ... ... көрсетеді.
«Прокурорлық қадағалау» термині аясында мыналардың ұғынылатынын есте
сақтау керек:
1) мемлекеттік ... ... ... заң ... ... ... оқу ... өкілеттігі – Конституцияда және ҚР зандарында ... ... ... ... құқықтық ұғым (наразылық келтіру
құқығы, нұсқаулық беру ... ... ... ... ... ... т.б.) ... заң ғылымында прокурордың өз міндеттерін орындауы оған
заңмен берілген құқықтарды іске асыру арқылы ... ... ... ... ретінде түсіндіріледі.
Жоғарыда аталған Заңның 4-бабында прокуратура органдары қызметінің
негізгі бағыттары мен мазмұны саналмаған:
«Коституция мен ... ... ... ... ету ... және
азаматтың құқықтары мен бостандықтарын қорғау ... ... ... ... және Президентінің
Жарлықтарының және өзге де ... ... ... дәл әрі ... ... ... жүзеге асыра отырып, прокуратура мемлекет
атынан:
1) Коституцияның, заң актілерінің және Республика ... ... ... оларды жою шараларын қолданады;
2) Жедел-іздестіру қызметінің, анықтама мен тергеудің, әкімшілік
және атқарушылық істер ... ... ... ... ... мемлекет мүдддесін білдіреді;
4) Республиканың Конституциясы мен ... ... ... және ... да ... актілерге наразылық жасайды;
5) Заңда белгіленген тәртіп пен шекте қылмыстық қудалауды жүзеге
асырады;
6) Статистикалық ... ... ... ... ... ету мақсатында мемлекеттік
құқықтық статистиканы қалыптастырады, арнайы есепке ... ... ... ... ... ... ... ретінде олардың өкілеттіктерінен
туындайтын прокурордың іс - әрекеттері мен құқықтық актілері, олардың
көмегімен ол ... ... ... : ... ... анықтау, жою,
алдын алу, кінәлә адамдарды жауапкершілікке тарту.
Аталған Заңның 3-тарауында ... ... ... ... құқықтық актілер жүйесі белгіленген:
1. Прокуратураның құқықтық актілерінің жүйесін:
1) прокурорлық қадағалау актілері : ... ... ... ... ... ... заңға түсіндірме:
2) прокуратураны ұйымдастыру және оның қызмет мәселелерін реттейтін
актілер: бұйрықтар, нұсқаулар, ... ... ... ... ... ... ... қолданылуын тоқтата тұратын
прокурорлық қадағалау актілері жариялануға тиіс.
2. Прокуратураның ережелері мен нұсқаулықтары ... ... ... ... ... ... негізгі бағыттары. Өз мәні бойынша
прокурорлық қадағалау мемлекеттік қызметтің өзгеше түрі ретінде жалғыз. Бұл
ҚР прокуратурасының ... ... үшін ... ... ... ... ... қызметінің құқықтық базасының біртұтас
болуына байланысты.
Алайда прокурорлық қадағалау процесінің өзінде ... ... Бұл ... ... ... ... жүзеге асыруда:
- орындалуына қадағалау жүзеге асырылатын ... осы ... ... объектілердің өзгешелігінен;
- прокурорлардың өкілеттіктерінің өзгешелігінен туындайды.
Осыған ... ... ... ҚР ... ... ... қадағалауды мынадай салаларға бөлінеді:
- министрліктердің, ведомствалардың, ... және ... ... өзін - өзі ... ... ,
бақылаушы органдардың , олардың лауазымды ... ... ... ... ... өзге де ... құқықтық актілердің заңнамаға
сәйкестігін қадағалау;
- Қазақстан ... ... және одан тыс ... және ... ... мен ... қадағалау.
- Жедел-іздестіру қызметін жүзеге асыратын органдардың заңды
қолдануын қадағалау;
- ... және ... ала ... органдарының заңды қолданылуын
қадағалау;
- әкімшілік құқық бұзушылық туралы заңнаманы ... ... ... іс ... ... бас ... ... адамдарға қатысты заңдардың дұрыс қолданылуын,
- сот тағай ... ... және ... ... өзге ... ... кезінде, сондай-ақ азаматық және өзге істер
бойынша сот шешімдерінің орындалуын қадағалау.
Прокурорлық қадағалау салаларынан басқа прокуратура қызметінің басқа
да бағыттары ... ... ... ... өзге де сот ісін ... барысында
көрсетілген, Заңда белгіленген өкілеттіктерге, сондай-ақ
республиканың қылмыстық іс жүргізу, азаматтық іс ... ... де ... ... аппеляциялық және қадағалау
тәртібімен сотта мемлекеттің мүдделерін білдіреді;
- Конституцияға сәйкес (83-бап) заңда және ... іс ... ... ... және ... ... жүзеге асырады;
- Қылмысқа қарсы күрес жөніндегі құқық қорғау органдарының
қызметін үйлестіреді;
- Статистикалық ... ... ... ... ... ету ету мақсатымен мемлекеттік
құқықтық статистиканы қалыптастырады;
- Норма шығармашылық қызметке қатысады, сондай-ақ ... ... ... ... білдіреді.
Сонымен қатар, жаңа ҚР ҚІЖК – не сәйкес прокурор айыпталушыны сотқа
тапсыруды жүзеге асырады.
7Ш.М. Шарипов “ Мемлекеттік-құқықтық жүйедегі ...... 2004. ...... Конференция материалдары ).
8С.К. Жүрсимбаев. “ Прокурорский надзор в РК ” Учебник, Алматы, 2003. C.
221-225.
2,3. Прокуратура органдары мен ... ... ... ... басшысына тікелей бағынатын және
үкіметтік мекемелердің құрылымына кірмейтін мемлекеттік органдарға жатады.
Ол сондай-ақ заң шығарушы және сот органдарына ... ... ... ... мәселен, Парламенттің дәлме- дәл және бірыңғай
қолданылуын кейіннен прокурор тексеретін заңдар шығаруынан көрініс табады.
Бас прокурорды тағайындауда ... ... ... ... ... ... іс бойынша іс-әрекеттерінің заңдылығы мен негізділігі
туралы мәселені шешуге ... ... бола тұра ... ... іс-
әрекетіне ешкімнің араласуына құқығы жоқ. Прокуратура органдарының жүйесін
ұйымдастыру аумақтық- аймақтық қағида бойынша құрылған65. Ауданнан бастап
әрбір әкімшілік- аумақтық бірлікте ... ... бар. ... ... ... - ... арнайы объектілер прокуратурасы.
Олар облыстық және аудандық прокурорлар құқығына сәйкес әрекет етеді және
өз қызметтерінде жоғары ... ... ... ... органдарының жүйесіндегі жоғары звено болып ҚР-сының
Бас прокуратурасы табылады. Прокуратура органдарының жүйесіне сондай-ақ:
Облыстық прокуратуралар, республика астанасы мен ... ... ... ... ... ... қалалық және оларға теңестірілген
және ... ... ... ... ... прокуратура органдарының
құрамына кіретін прокуратуралардың ішкі ұйымы ретінде анықталады.
Н.А. Бекбергенов прокуратура ... ... ... ... органдарының жүйесіндегі ең жоғарғы деңгей Бас прокуратура
болып ... Оны ... ... ... 5 жыл ... ... Бас ... басқарады.
ҚР-сы Конституциясының 83-бабының 3- тармағына сәйкес ҚР-сының Бас
прокурорын өз ... ... ... ... ... күштеп әкелуге,
оған сот тәртібімен әкімшілік жазалау шарларын ... ... ... ... ауыр ... ... ... қоспағанда, Сенаттың
келісімінсіз қылмыстық жауапқа тартуға болмайды. Заң оған көп өкілеттіктер
берген.
Бас прокуратура ... ... ... ... мемлекеттік
биліктің орталық органдары халықаралық ұйымдар алдында оның ... ... ... да ... ... ... өзара әрекеттеседі.
Республикадағы заңдылықтың жағдайын және қадағалау тәжірибесін талдайды,
норма шығармашылық қызметке қатысады.
Прокуратура органдарының ... орта ... ... ... ... ... ... Бас әскери прокуратура
астананың және республикалық маңызы бар қала - ... ... ... Олар Бас ... бағынады. Бір мезгілде Бас
прокурордың орынбасары болып табылатын Бас әскери прокурорды ... ... Бас ... ... Жұмысшыларының штат
санын есепке алғанда осы органдардың аппараты Бас прокуратураның құрлымына
ұқсас болып келеді. Оларда да ... мен ... бар. ... ... ... аға көмекшілері мен ... мен ... ... аға ... мен прокурорлары
болады.
Бас және облыстық прокуратураларда кеңесуші орган - ... ... ... ... басқа заңдардың бұзылуын анықтаудың
маңызды фактілерін қарайды. Өз шешімдерін көпшілік дауыспен ... ... ... ... деңгейі болып қалалық,
аудандық және оларға теңестірілген ... ... олар ... өз ... шегінде заңдардың дұрыс қолдануына қадағалауды
қамтамасыз етеді, қылмыстық ізге түсуді ұйымдастырады және сот ... ... ... мемлекет мүддесін білдіреді. Екі және одан да көп
аудандардың не қала мен ауданның аумағында ауданаралық ... ... Штат ... және ... ... оларда бөлімдер
құрылуы мүмкін. Прокуратураларда пәндік-аймақтық мамандану жүзеге асырылады-
нақты жұмысшыға әдетте қадағалау саласына сәйкес прокурорлық ... бір ... ... беріледі.
Сонымен қатар бар прокурорлар бір- бірін алмастырады және кез келген
кәсіби тапсырма үшін ... ... және ... ... ... төменгі прокурорлар
жоғары тұрған прокурорларға байланысты бұл: ... ... ... және ... ... ... төменгі ... үшін ... ... ... ... прокурорлар алдында қызмет ... үшін ... ... түрған прокурорлардың қажет болған
жағдайларда төменгі прокурорлардың өкілеттігін жүзеге асыруын;
жоғары ... ... ... ... ... жоюын, қайтарып алуын, өзгертуін; жоғары тұрған
прокурорлардың төменгі ... ... мен ... ... ... қамтиды; Прокуратура жүйесін осылай ұйымдастыру
мемлекетке бұл ... ... ... ... ... ету үшін ... тиімді пайдалануға мүмкіндік береді10.
9.Г.К. Агеев. Учебно- методические указания по изучению курса «Организация
суда и прокуратуры в СССР». Москва, 1962.- ... ... Г.К. ... М.М. Алиев. Прокуратурорский надзор в РК.
КазГЮУ, 2002. ... ... ... ... ... ... ... билік біртұтас, Конституция мен
заңдардың негізінде жүзеге асырылады» деп жариялады. Сонымен, ... ... ... және ... барлық өзге нормативтік-құқықтық
актілердің қолданыстағы заңдарға сәйкес келуі заңдылықтың пәнін ... ... Мәні ... ... және ... алу мақсатында өзіне
бағынысты емес органдар мен тұлғалардың қызметіне ... ... ... ... ... ... ... прокурорлық қадағалаудың рөлі айдан
анық.
Қазақстан Республикасының прокуратурасы жоғары ... ... ... ... ... ... табылады. Қазақстан
Республикасының прокуратура органдары қызметінің тиімділігі прокуратураны
бүтіндей бір жүйеге келтірмей мүмкін емес. Төменгі ... ... ... қатаң бағынысты болғанында ғана ... ... ... ... ... Жүйе-бұл өзара
байланысты элементтердің жиынтығы. ... ... ... құрылымы
Қазақстан Республикасының прокуратура қызметіндегі зандылық пен тәртіпті
қамтамасыз етеді.
Қазақстанның он ... ... ... ... ... ... ... асырудың барлық бағытынан сапалық
көрініс табатын айтарлықтай өзгерістер мен қайта ... ... ... құру ... ірі ... болып заңдар мен заңға
тәуелді актілердің мемлекеттік органдар мен ... ... ... ... мен ... ... табылады. Осыған сәйкес
мемлекет заңдар мен өзге де нормативттік құқықтық ... ... ... ... ... ... ... тиімді қамтамасыз етуі тиіс.
Міне осы мақсаттарға қол жеткізу үшін ... ... ... ... ... үстінде.
Қазақстан Республикасының прокуратура органдарының тиімді және
нәтижелі қызметі үшін Қазақстан Республикасының ... Н. Ә. ... ... ... қадағалауын нығайтуды қамтамасыз ететін
құқықтық реформаларды өмірге ... ... ... мен ... ... ... Нормативтік- құқықтық актілер:
Қазақстан Республикасының Конституциясы 30 тамыз 1995ж.
2. Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... 28. 02. ... ... Республикасының Құқықтық саясатының тұжырымдамасы.
Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... ... туралы» Қазақстан
Республикасының Заңы 9 тамыз 2002ж. №2769.
5. Қазақстан Республикасының Қылмыстық- атқару кодексі.
6. ... ... ... ... от 6 ... 1991 года
«06 образовании единой системы органов прокуратуры Казахской
ССР, обеспечении их самостоятельности и независимости».
II. Ғылыми әдебиеттер.
1. А.А. ... ... ... и развития органов прокуратуры
Республики Казахстан. Алматы, 2002.
2. В.И. Басков. Прокурорский надзор. Москва. ... БЕК, ... Н.А. ... « ... ... в ... Казахстан »
Астана, ИКФ «Фолиант» 2000.
4. Х.Ю. Ибрагимов. Правоохранительные органы. ... ... И. Ж. ... Конституционный надзор. Прокуратуры Республики
Казахстан. Алматы. 2000.
6. З. К. Аюпова. Правоохранительные органы в ... ... ... в ... ... ... 1997. ... пособие.
7. Ш.М. Шарипов “ Мемлекеттік-құқықтық жүйедегі прокуратура ” ... ... ...... Конференция материалдары ).
8. С.К. Жүрсимбаев. “ Прокурорский надзор в РК ” Учебник, Алматы, ... Г.К. ... ... ... ... по изучению курса «Организация
суда и прокуратуры в СССР». Москва, ... М.С. ... Г.К. ... М.М. ... Прокуратурорский надзор в РК.
КазГЮУ, 2002.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 20 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Прокуратура органдарының жүйесі, құрылымы және оларды ұйымдастыру."75 бет
Алматы қ. Алмалы аудандық прокуратурасының мемлекеттік мекемесінде өткен өндірістік тәжірибе есебі8 бет
Прокуратура органдары қызметі18 бет
Прокуратура органдары қызметтерінің құқықтық жағдайы20 бет
Прокуратура органдарының жүйесі, құрылымы және оларды ұйымдастыру15 бет
Прокуратура туралы жалпы түсінік24 бет
Прокуратура қызметiнiң құқықтық негiздерiнiң жалпы сипаттамасы8 бет
Прокуратура құқық қорғау органы ретінде36 бет
Прокуратураның тарихы15 бет
Прокуратураның ұйымдастырылуы мен қызметінің қағидалары85 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь