Топырақтың химиялық ластануы

Кіріспе
Коллоидтер
Коллоидтер құрылысы
Қолданылған әдебиеттер
Табиғатты қорғаудың түрлі аспектілерін ескермей жүргізген адамның шаруашылық іс-әрекеттері қоршаған ортаның, соның ішінде топырақтың да ластануына әкеп боғады. Нәтижесінде топырақ өндірістік, құрылыстардың қалдықтарымен, жылу электр станцияларының күлімен, пайдалы қазбалар мен құрылыс материалдарын өндіру кезіндегі жердің бетіне шығарылып тасталған жыныстар тау-тау болып үйілген, мұнай өнімдері жиналған, т.б. “индустриялық далалар” пайда болады.
«Индустриялық далалардың» топырақтарында ештеңе өспейді. Бұның себебі, ластаушы заттардың құрамында табиғи күйде топыраққа өте аз мөлшерде кездесетін химиялық элементтер болады. Олар көміртек, күкірт, молибден, мыс, кадмий, мырыш, алфминий, никель, вольфрам, натрий, хлор, темір, титан, бор, барий, фтор. Бұндай жағдайда химиялақ элементтердің топырақтағы қалыптасқан қатынасы бұзылады.
Айта кететін бір жай, топырақтың ластануы тек қана адамның индустриялық қызметтерінен емес, сонымен бірге ауылшаруашылық өндірістің нәтижесінде де жүреді.
Топырақты (сол сияқты ауа мен суды да) едәуір ластаушы көздер мал шаруашылығы комплекстері. Көбінесе сұйық көң дұрыс сақталмаған жағдайда суларды ластайды. Мысалы, 100 мың бас өсіретін шошқа комплексі немесе 35 мың бас ірі қара өсіретін комплекстің қоршаған ортаны ластау дәрежесі 400-500 мың халқы бар үлкен өндірістік орталықпен бірдей дәрежеде болады. Сондықтан фермаларда тазартқыш қондырғыларды салу өте қажетті шаралардың бірі.
Сонымен қатар көп жағдайда жанар-жағар майларды сақтау мен тасымалдау дұрыс, талапқа сай орындалмайды. Олар топыраққа түскенде топырақтың биологиялық белсенділігін нашарлатады.
1. «Экология және қоршаған ортаны қорғау» Асқарова Ұ.Б.
2. « Эклогияны тану мен білу» Усабаева Г.Е.
3. « Экология ресурстары» Бахтаева А.А.
        
        Топырақтың химиялық ластануы
Табиғатты қорғаудың түрлі аспектілерін ескермей жүргізген ... ... ... ... ... ... ... да
ластануына әкеп боғады. Нәтижесінде топырақ өндірістік, құрылыстардың
қалдықтарымен, жылу ... ... ... ... ... ... материалдарын өндіру кезіндегі жердің бетіне ... ... ... ... ... ... ... жиналған, т.б. “индустриялық
далалар” пайда болады.
«Индустриялық далалардың» топырақтарында ештеңе өспейді. ... ... ... ... ... ... топыраққа өте аз мөлшерде
кездесетін химиялық элементтер ... Олар ... ... ... ... мырыш, алфминий, никель, вольфрам, натрий, хлор, темір, ... ... ... ... жағдайда химиялақ элементтердің топырақтағы
қалыптасқан қатынасы бұзылады.
Айта кететін бір жай, топырақтың ластануы тек қана ... ... ... ... ... ... өндірістің нәтижесінде де
жүреді.
Топырақты (сол сияқты ауа мен суды да) едәуір ластаушы ... ... ... Көбінесе сұйық көң дұрыс сақталмаған жағдайда
суларды ластайды. Мысалы, 100 мың бас ... ... ... ... ... бас ірі қара ... ... қоршаған ортаны ластау дәрежесі 400-
500 мың халқы бар үлкен ... ... ... ... ... ... ... қондырғыларды салу өте қажетті шаралардың
бірі.
Сонымен қатар көп жағдайда жанар-жағар майларды ... мен ... ... сай ... Олар топыраққа түскенде топырақтың
биологиялық белсенділігін нашарлатады. Сол сияқты минералдық ... не ... ... ашық ... ... ... және ... жұмыстары топырақтың түрлі жуғыш заттармен
ластануына себеп болады. ... ... ... ... ... ... ... әкеп соғады. Бұрғылау жұмыстары кезіндегі
қолданылатын жуғыш заттар (каустикалық сода, натрий хлориді, дизель ... ... ... ... ... Әдете, бұндай жерлерде
өсімдіктер өспейді.
Көптеген жерлер тұрмыстық және өндірістік қалдықтар ... ... ... Бұл ... тұрғын үйлер, мекемелерден шыққан
қалдықтар, әртүрлі синтетикалық материалдардан жасалған тұрмысқа қажетті
заттардың қалдықтары, моншалар мен кір ... ... ... ... ... мен қар ... т.б. толып жатқан қалдықтардың ... ... ... ... ... ... ... пайдаланбаған жағдайда да
біршама ластанады. Олардың химиялық тұрақты түрлері топырақта жинақталып,
топырақ биотасының ... ... ... болады. Ал пестицидтердің
топырақта жинақталуы және ... ... ... ... ... әсер ... оның ... төмендетеді.
Сондықтан шаруашылықтарда пестицидтерді пайдаланудың ережелерін қатаң
сақтаулары ... Ал ... ... ... ұсыныстарын басшылыққа алу керек. Табиғи аймақты, топырақтың
түрі мен ... ... ... ... ... ... қышқылдануына, не сілтіленуіне әкеліп, қоректік элементтердің
антогонизмін туғызады, олардың топырақ ерітіндісіне шығып қалуына ... ... ... ... ... патогенді
микроорганизмдермен ластаушылар фекалды массалар, өндірістік ... ... су, не ... ... т.б. ... мүмкін.
Топырақтың гельминттермен өте қатты ластануытұрғын үйлер маңындағы
агародтарда жиі байқалған.
Топырақжаралу ... ... ... өсімдіктердің күлді
элементтерімен азот, т.б. қоректік заттардың жиналуымен ... ... ... ... ... ... топырақтың сіңіру
қабілеттігімен тығыз байланысты. ТСҚ деп, оның ... ... және ... ... заттарды, газдарды ұстап қалуын айтады. Осы қабілет арқылы
топырақта өсімдіктерге қоректі элементтер ... Бұл ... ... ... Д. ... А. ... И. Антипов- Қаратаев, В. Чернов.
орыс ғалымдары.
Сіңіру қабілет әр топырақтарда әр ... ... ... тым ... ... ... түиірлерге-
коллоидті бөлшектеріне байланысты.Топырақта коллоидты бөлшектер ... оның ... ... де жоғарылайды.
Топырақ коллоидтерін диаметрі шамамен ... ... ... ... ... (1 ... 0,001 ... тең, 0,001
микронды миллимикрон дейді). Коллоидті- шектердің ірлігі 0,1 микроннан
миллимикронға дейін ауытқиды.
В.Оствальд ... ... ... екі жолы бар: 1)
бытырау арқылы, яғни ... ... ... 2) ... яғни бытырандылардан бөлшектеніп шығу. Топырақ коллоидтерінің бір
минералдардан физикалық бұзылу арқылы бытырап, тозаңданып ... ... ... ... ... ... ... химиялық
бұзылу нәтижесінде жаралады.
Коллоидтер. топырақта золь (коллоидтік ерітінді) және гель
(коллоидті қоймалжың тұңба) ... ... ... бір ... көше ... ... ерітіндіден тұңбаға көшуін коагуляция
(жиырылу, ұю), керісінше тұңбадан ерітіндіге көшуін пептизация (бытырау)
дейді. Тұңбадан ... ... ... ... ... ... ... коллоидтар коагуляциясының зор маңызы бар,
колллоидтар тек топырақта золь (ерітінді) күйінде жиыла ... да, ... ... ... бекіне қалады. Коллидтар топырақта жоғарғы және
төменгі температурада қызғанда, ... ... ... ... ... ... жағдайы электролиттердің
(тұздардың, қышқылдардың, я ... ... ... ... деп ... оң немесе теріс зарядты иондарға бөлінетін заттарды айтады- NaCI.
Коагуляция ... ең аз ... ... деп ... өтеді.
Жоғарғы бытыраңқы болғандықтан коллоид бөлшектердің электр
заряды бар. Көбінесе топырақ коллоидтері теріс зарядты.
Тек ... мен ... ... оң ... ... ... ... жоғалтуына байланысты. Теріс зарядды коллоидтер оң
зарядты катиондармен, ал ... мен ... ... ... зарядты
аниондармен кездескенде коагуляцияланады.
Коагуляциялау қабілеті катиондардың валентілігіне және ... ... ... жылдам коагулянттарға үш валентті (AI мен
Fe), содан соң екі валентті (Ca мен Mg) ... ... Бір ... (K, NH, ... Na) сәл коагуляциялайды, ... ... ... ... ... ... Тек Н ... қабілетімен соңғылардан оқшау тұрады да, екі валентті
катиондарға ... ... оның ... ... өте жұқа. Коллоидтер
коагуляциясында топырақта көп ... ... ... зор рөл ... қайталанбайтындай берік коагуляциялайды.
Табиғатта коллоидтердің шығатын екі көзі бар: 1) ... 2) ... ... Осыған байланысты топырақтың коллоид
бөлігінің құрамына органикалық және ... ... ... ... ... ... ... құрамындағылар. Топырақтағы
коллоидтер болмысы- көбінесе тұрақты тұңба- гель ... ... және ... ... ... ылғи болуына байланысты.
Коллоидтердің золь (ерітінді) күйі- уақытша, тұрақсыз болмыс. ... ... ... ... ... оларды байланыстырып тұратын катиондарды
басқа ... ... ... К. ... ... сіңірілген катиондарды
ас тұзының натрий катионымен жуып ығыстыруды, ... ... ... ... ... ... (пептизацияланып), ерітінді
күйіне айналады.
Коллоидтер құрылысы. Жоғарыда ... ... ... ... ... Оның әр бөлшегі көп ... ... ... ... ... ... Н. Горбунов) бойынша
коллоидтерді бөлшектің немесе мицелланың күрделі құрылысы бар. Әр ... ... ... ... 1) ... ... заттың ішкі өзегі
(ядросы); 2) ішкі өзекке тығыз байланып тұратын, сәл коллоидті ... ... ... немесе ішкі қос қабықша; 3) сыртқа қарама- қарсы
зарядты иондар қабатшасы; 4) диффузиялф ... ... ... ... ... ... ... жатпайды, тек оның диффузиялық
қабатшасы ... ... ... ... ... ... ... SiO
молекулаларының агрегаттары заряд анықтайтын иондардан SiO тұрады. Коллоидт
бөлшектің заряды теріс болса, оның сыртында оң ... ... ... айтылғандай, топырақ коллоидтерінің заряды негізінен
теріс болады. Теріс зарядты, диффузия қабатында Н иондары бар, коллоидтерді
ацидоидтер дейді (гумин қышқылы – СОО, ... ... SiO). Оң ... ... ОН иондары бар коллоидтерді базоидтер дейді. (AI мен ... ... ... ... ... ... қабатындағы иондар көбінесе алмаспалы реакциялар арқылы топырақ
ерітіндісінен ұсталады. Ал коллоидтер көбінесе теріс ... ... ... ... ... Сіңірілген катиондар коллоидті
бөлшектердің сыртында үлкен энергиямен берік ұсталып тұрады да, тек ... ... ... ... иондар сіңіруі негізінен
катиондар алмасу процесі болып саналады.
Қолданылған әдебиеттер:
«Экология және қоршаған ортаны қорғау» ... ... ... тану мен ... ... ... ... ресурстары» Бахтаева А.А.

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мұнай мен ауыр металдың тірі ағзаларға әсерлері42 бет
Су ресурстары және оны қорғау14 бет
Қоршаған ортаның ластануының жасыл құрбақаға әсері34 бет
Адам қоғамының шаруашылық әрекетінен табиғи биогеохимиялық циклдердiн деформациясы14 бет
Ет, құс, жұмыртқа және олардың өнімдерінің химиялық қауіпсіздігінің көрсеткіштері15 бет
Жетібай мұнай кенішінің топырақ, өсімдік құрамындағы мұнай және мұнай өнімдерін, ауыр металдарды анықтап, қоршаған ортаны ластау деңгейін зерттеу26 бет
Кентау қаласының қазіргі экологиялық жағдайына баға беру35 бет
Топырақтағы мұнай өнімдерінің биодеградациясына биосурфактанттардың әсері9 бет
Химиялық мелиорант, фосфогипс46 бет
Антропогендік әсерлер10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь