Міндеттемелік құқықтың ұғымы мен түрлері

І Кіріспе.
Міндеттемелік құқықтың ұғымы мен түрлері.

Негізгі бөлім.
І Тарау
1.1 Міндетеменің пайда болуымен негіздері мен түрлері.
1.2. Шарттық және шартсыз міндеттемелер.
1.3. Үшінші жақтың қатысуымен болатын міндеттемелер, регрестік міндеттемелер.
ІІ Тарау
2.1. Міндеттеменің орындалуын қамтамасыз ету тәсілдері
2.1.1 Айып төлеу
2.1.2 Кепіл (ипотека, кепілзат)
2.1.3 Борышқордың мүлкін алып (ұстап) қалу
2.1.4 Кепілпұл
2.1.5 Кепіл болушылық, кепілдік
2.2. Міндеттемені тоқтату.
2.3. Міндеттемедегі тұлғалардың ауысуы. Несие беруші жақтан тараптың ауысуының құқықтық ерекшеліктері.

Қорытынды.

Пайдаланылған әдебеттер тізімі.
Міндеттеме ұғымы. Міндеттеме дегеніміз не біз ол терминге қалай жауап айта аламыз. Бұл туралы Азаматтық кодекстің 268-ші бабында: “Міндеттемеге сәйкес бір адам (яғни борышқор) басқа адамның (несие берушінің) пайдасына мүлік беру, жұмысты орындау ақша төлеу және тағы басқа сияқты бедгілі бір әрекеттер жасауға, не белгілі әрекеттер жасаудан тартынуға міндетті, ал несие беруші борышқордан міндеттерін орындауын талап етуге құқылы. Несие беруші борышқордан атқарылғанды қабылдауға міндетті ”-, деп атап көрсетеді. Демек, міндеттеме азаматттық құқықтық қатынастың бір түрі. Ал талап ету мен міндеттеме – несие беруші мен борышқорға өзара жауапкершілік жүктейтін екі жақты құқықтық қатынасқа жатады. Екі жақтық құқықтық қатынас: несие беруші тұрғысынан қарағанда – талап ету (белсенді жағы), борышқор жағынан алып қарағанда – міндеттемелік (бәсең жағы) болып есептеледі.
Заңгерлер: талап етуді “міндеттемелік құқық”деп атайды.Бұл –“екі жақты құқықтық қатынас ақыр аяғына дейін жеткізілгеншежауапкершіліке шақыруға,яғни, талап етуге құқылы” деген сөз. Басқада азаматтық құқықтық қатынастар сияқты, міндеттеменіңде өзіндік құрамдас бөліктері болады: олар- субъект, мазмұн және объект.
Міндеттенің субъектілері кімдер деген сұраққа Азаматтық кодекстің 268-ші бабында “Міндеттеме субъектілері: борышқор мен несие беруші” - деп жазылған. Егер осы екі субеъктіге нақтылы анықтама беретін болсақ, борышқор – белгілі бір әрекетті жүзеге асыруға міндетті, немесе, одан әртүрлі себептерге байланысты бас тарта тұратын жақ; несие беруші – борышқордан мойнындағы міндеттемесін орындауды талап ететін жақ. Егер заң құжаттрарында басқаша көрсетілмесе, бұлар - азаматтар, заңды тұлғалар және мемлекеттің міндеттеме тараптары деген өзіндік атаулармен нұсқаланады.
Азаматтық кодекстің 269-ші бабына сәйкес, несие немесе борышқор ретінде міндеттемеге бір мезгілде бірнеше адамдар қатыса алады. Мұның аты- көп тұлғалармен жасалған міндеттеме. Мұндай жағдайда, Азматтық кодекстің 286-288 баптарында көрсетілгендей, үлесті, ортақтасқан және субсидиялық (жәрдем берушілік) міндіттеме пайда болады. Бұл міндеттемелер негізіне алғанда, бірнеше жеке тұлға өздеренің ортақ меншік құқығындағы мүлікті сатқанда, бірнеше жеке тұлға бірлесіп қарыз бергенде, бірнеше азамат кепілдеме жасағанда, бірнеше кісі басқа біреуге зиян келтіргенде және тағы басқа осыған ұқсас жағдайларға жолығамыз. Қайсысы болмасын, аталған жағдайлардың барлығында да сол мәмілеге кіріскен адамдар немесе басқа біреуге бірлесіп зиян келтіргенде заңды түрдегі міндеттемелік құқық қатынастарына түгелімен не борышқор немесе несие беруші ретінде қатысады.
1.Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі.
2.Қазақстан Республикасының азаматтық құқығы Ғазиз Төлеуғалиев
3. А.С. Ибраева, Н.С. Ибраев Теория государства и права: учебное пособие.- Алматы, «Жеті жарғы», 2003, - 65-71стр.
4. А.С. Ибраева Заң терминдерінің қазақша – орысша және орысша – қазақша қысаша түсіндірме сөздігі.- Алматы, «Жеті жарғы» 1996ж.
5. Ә. Әділхан «Адам құқы – ең жоғары құндылық» // Заң және заман.- 2005ж.-№25-3-5 б.
6. Б. Қонақбаев «Азаматтарды құқықтық қорғау және олардың құқықтары мен бостандықтарының кепілдіктерін нығайту» // Заң.-2005ж.-№31.-26-28б.
7. Г. Адрасулова «Юридическое значение, функции и эффективность применения норм права» // Фемида.-2006ж.-№10-11-14б.
8. Ғ. Сапарғалиев, А. Ибраева Мемлекет және құқық теориясы: оқу құралы.- Алматы, «Жеті жарға», 1998ж.,-88-89б.
9. «Қазақстан Республикасының Конституциясы»: Түсініктеме.-Алматы, «Жеті жарғы», 1999ж.,-26-32б.
10. «Қазақстан Республикасының мемлекеті мен құқығының негіздері» : оқулық.-Алматы, 2003ж.,-112-116б.
11. Қ.А. Мустафаев «Құқықтық тәлім - тәрбие мен жалпы оқытудың іс-шаралары» // Заң.-2005ж.-№5.-31-33б.
12. Қ.Д. Жоламан, А.Қ. Мухтарова, А.Н. Таукелов мемлекет және құқық теориясы: оқулық.-Алматы, ҚазМЗУ-дың баспа- полиграфия орталығы 1999ж.,-124-127б
        
        Жоспар.
І Кіріспе.
Міндеттемелік құқықтың ұғымы мен түрлері.
Негізгі бөлім.
І Тарау
1.1 Міндетеменің пайда болуымен негіздері мен түрлері.
1.2. Шарттық және шартсыз міндеттемелер.
1.3. ... ... ... болатын міндеттемелер, регрестік
міндеттемелер.
ІІ Тарау
2.1. Міндеттеменің орындалуын қамтамасыз ету тәсілдері
2.1.1 Айып төлеу
2.1.2 Кепіл (ипотека, ... ... ... алып (ұстап) қалу
2.1.4 Кепілпұл
2.1.5 Кепіл болушылық, кепілдік
2.2. Міндеттемені тоқтату.
2.3. Міндеттемедегі тұлғалардың ауысуы. ... ... ... ... ... ... ... тізімі.
Кіріспе.
Міндеттемелік құқықтың ұғымы
Міндеттеме ұғымы. Міндеттеме дегеніміз не біз ол ... ... айта ... Бұл ... Азаматтық кодекстің 268-ші
бабында: “Міндеттемеге сәйкес бір адам ... ... ... ... берушінің) пайдасына мүлік беру, жұмысты орындау ақша төлеу
және тағы ... ... ... бір ... ... не ... ... тартынуға міндетті, ал несие беруші борышқордан
міндеттерін орындауын ... ... ... ... ... борышқордан
атқарылғанды қабылдауға міндетті ”-, деп атап көрсетеді. Демек, міндеттеме
азаматттық құқықтық қатынастың бір ... Ал ... ету мен ... ... ... мен ... ... жауапкершілік жүктейтін екі ... ... ... Екі ... ... ... ... беруші
тұрғысынан қарағанда – талап ету (белсенді жағы), борышқор жағынан алып
қарағанда – ... ... ... ... ... ... етуді “міндеттемелік құқық”деп атайды.Бұл –“екі
жақты құқықтық ... ақыр ... ... ... ... ... ... деген сөз. Басқада азаматтық құқықтық
қатынастар сияқты, міндеттеменіңде өзіндік ... ... ... ... ... және объект.
Міндеттенің субъектілері кімдер деген сұраққа Азаматтық кодекстің 268-
ші бабында “Міндеттеме субъектілері: ... мен ... ... - деп
жазылған. Егер осы екі субеъктіге нақтылы анықтама беретін болсақ, борышқор
– белгілі бір әрекетті ... ... ... ... одан ... ... бас ... тұратын жақ; несие беруші – борышқордан
мойнындағы ... ... ... ... жақ. Егер заң құжаттрарында
басқаша көрсетілмесе, бұлар - ... ... ... және ... ... деген өзіндік атаулармен нұсқаланады.
Азаматтық кодекстің 269-ші бабына сәйкес, ... ... ... ... бір ... бірнеше адамдар қатыса алады. Мұның аты-
көп тұлғалармен жасалған міндеттеме. Мұндай жағдайда, Азматтық кодекстің
286-288 ... ... ... ... және ... ... міндіттеме пайда болады. Бұл міндеттемелер негізіне
алғанда, бірнеше жеке ... ... ... ... ... ... бірнеше жеке тұлға бірлесіп қарыз бергенде, бірнеше азамат
кепілдеме жасағанда, бірнеше кісі ... ... зиян ... және ... осыған ұқсас жағдайларға жолығамыз. Қайсысы болмасын, аталған
жағдайлардың ... да сол ... ... адамдар немесе басқа
біреуге бірлесіп зиян келтіргенде заңды түрдегі ... ... ... не ... немесе несие беруші ретінде қатысады.
Егер міндеттемде бірнеше тұлға борышқор ретінде көрсетілген болса
онда, міндеттемені орындау орындау ... ... ... үлесіне
немесе ортақ (бірлескен) болуы мүмкін.
Жұмыс барысында міндетеменің негізгі түрлеріне тоқталып кетейік:
1. Үлестік міндеттеме борышқордың тек өзі үшін ... ... ал ... ... ... тек өзіне тиесілі ғана ... ... ... ... ... ... ... қаразын толық өтеген
борышқор үшін тоқтатылады да, өтемеген басқа борышқорлар үшін ... ... ... ... өз ... үш түрге бөлінеді:
а) бір несие беруші мен ... ... ...... бір ... ... ... берушілер қатысқан – ортақтасқан талап
етуші;
б)бірнеше несие берушілер мен бірнеше ... ...... шарттарда бұлар көзделмесе немесе заң құжатарында ... ... ... ... мәні ... нұсқаланбаса –
ортақтасқан немесе ортақтасқан талап пайда ... ... ... ... ... ... да, ... олардың кез-келгенінде, сондай-ақ , түгелдей де, ... ... ... ... ... борышқорлар міндеттеме толық орындалғанға дейін міндетті
болып қала береді.
3.Субсидиялық міндеттеме – ... ... ... ... ... орай ... тиісті әрекет мезгілінде орындай алмаса,
міндеттмені басқа борышқорға жүктейді.Мысалы субсидиялық міндеттемеде заңды
тұлға ... ... ... ... банкротқа ұшыраған ондай заңды тұлғаның ауырпалығын негізгі
қоғам ... ... ... Міндеттемелік құқық қатынастарында регрестік міндеттеме ереше орын
алады. Басқа адамның міндеттемесін ... ... ... ... сол ... кері ... ... құқылы, осыны регресиік міндеттеме
деп атайды.
Азаматтық кодекстің 289-ші ... ... ... ... ... ... ... міндеттеме мөлшерінде сол адамға керітомап
(регресс) қоюға құқылы.
Үшінші адамның әрекеттері салдарынан ... ... осы ... залалдарын талап етуге құқылы.
І Тарау
1.Міндетеменің пайда болуымен негіздері мен түрлері.
Өзгеде құқықтық қатынастар ... ... ... ... ... ... бір заңдық фактілерге байланысты және сол негіздерден
көрінеді, мұның Азаматтық кодекстің 7-бабында ... ... ... бабы осы ... 7- ... ... тұжырымға сүйене
отырып, міндеттеменің қалай пайда болатынын айқындай түседі. ... ... болу ... шарттан, зиян келтіруден немесе өзгеде
де негіздерден пайда болады.
Азаматтық кодекстің 7- бабы әртүрлі құқықтық ... ... ... ... Жоғарыда көрсетілген негіздерден басқа ... ... ... негіздер бар.
Бұл – ең алдымен, әкімшілік құжаттары, әрине, біз бұл арада ... ... ... ... ... ... ... заңды күші
бағынышты органға міндетті түрде өкімін жүргізетіндігінен көрінеді.
Міндеттеменің пайда ... ... ... ... ... ... жатады. Бұған біреудің мүлкін қасақана не кездейсоқ иелену, залал
келтіру арқылы өзгенің ... ... ... ... ... етіп ... ... кодекстің 271- ші бабында қарастырылған
негіздерде пайда болуы ... ... ... объектілердің салалық ерекшеліктеріне
және субектілерінің сипатына байланысты келесідей түлерге бөлінеді:
1) жағымды ... ... ... ... ... несие берушінің әрекет сипатын айқындай түсу. Осы ... ... ... жүктеледі, алнесие берушіге сол әрекетті орындауды
талап етілу құқығы беріледі.
2) біржақты және өзара ортақ міндеттеме: ... ... тек қана ... ... ... тек қана ... ... Ал екі
жақты міндеттеме деп әржақтың әрқайсысының міндеті де, ... да ... ... ... ... айқындайтын міндеттеме және балама
міндеттеме
4) қатаң түрдегі және жеке сипаттағы міндеттеме
5) басты және тәуелді ... ... ... ... ... ... бір тобын жек сипаттағы міндеттемлер
құрайды. Ол ... ... ... ... жеке ... ... ... Мұндай міндеттемеде борышқордың немесе ... ... ... ... ұғымының түбегейлі тұжырымдалған заңды ... ... оны ... ... Бұл ... ... ... 268-
бабында «Міндеттемеге сәйкес бір адам ... ... ... ... ... мүлік беру, жұмыс орындау, ақша ... ... ... ... бір ... жасауға, не белгілі әрекет
жасаудан ... ... ал ... ... ... өз
ьіндеттерін орындауын талап етуге құқылы. ... ... ... ... ... атап ... Демек
міндеттеме –азаматтық құқықтық ... бір ... Ал, ... ету ... ... мен ... ... жауапкершілік жүктейтін
екі жақтық ... ... ... Екі ... ... қатынас
несие беруші тұрғысынан қарағанда-талап ету(белсенді жағы), борышқор
жағынан ... ... ... ... есептеледі.
Заңгерлер талап етуді «міндеттемелік ... деп ... ... ... ... ақыр ... ... жеткізілгенше
жауапкершілікке шығаруға, яғни, талап етуге ... ... сөз. ... ... ... қатынастар сияқты, міндеттеменің де өзіндік
құрамдас бөліктері болады ... және ... ... ... субъектілері кімдер Бұл ... ... тағы да сол ... тайға таңба басқандай
«Міндеттеменің субъекттілері борышқор мен несие беруші» деп ... екі ... ... ... ... ... борышқор-белгілі
бір әрекетті жүзеге асыруға міндетті,немесе, одан ... ... бас ... ... жақ несие беруші-борышқордан
мойнындағы ... ... ... ететін жақ. Егер ... ... ... ... азаматтар, заңды тұлғалар және
мемлекеттің
Міндеттеме тараптары деген ... ... ... кодекстің 269-бабына сәйкес, ... ... ... ... ... бір ... ... адам қатыса
алады. Мұның аты-көп тұлғалармен жасалған ьіндеттеме. ... ... ... ... ... ... ... (жәрдем берушілік) ьіндеттеме
пайда ... ... ... негізінен алғанда, бірнеше жеке
тұлға өздерінің ... ... ... мүлікті сатқанда, бірнеше
жеке ... ... ... бергенде, бірнеше азамат кепілдеме
жасағанда, бірнеше кісі ... ... зиян ... және т.б.
осыған ұқсас ... ... ... болмасын, аталған
жағдайлардың бәрінде де сол ьәьілеге ... ... ... ... бірлесіп зиян келтіргендер ... ... ... болған
ьіндеттемелік құқық қатынастарына түгелімен не борышқор, не ... ... ... ... ... ... тұлға борышқор ретінде ... ... ... жауапкершілігі құжатқа сәйкес,үлесіне қарай
ортақ болуы мүмкін.
Үлестік міндеттеме борышқордың ... тек өзі үшін ... ал ... ... ... ... тек ... ғана үлесті талап етуге ... ... ... ... ... ... өтеген борышқор үшін тоқтатылады ды, ... ... үшін ... қала ... ... ... Азаматтық кодекстің 287-бабына ... ... ... ... ... ... құқылы, ал
борышқорлардың әрқайсысы оны толық атқаруға ... ... ... ... ... ... міндеттеме деп атайды.
Ортақтасқан міндеттеменің үш түрі ... ... ... ... борышқорлар қатысқаны-ортақтасқан
міндеттеме.
Бір борышқор мен бірнеше ... ... ... ... ... берушілер мен бірнеше борышқорлар ... ... ... көзделмесе немесе заң құжаттарында ... ... ... ... мәні бөле-жарып анық
нұсқаланбаса- ортақтасқан ... ... ... ... пайда
болады.
Кәсіпкерлік қызметпен байланысты міндеттеме бойынша ... ... сол ... ... ... ... талаптары,
егер заң ... ... ... шарттарында өзгеше
көзделмесе,- ортақтасқан ... ... ... беруші ортақтасқан міндетті барлық борышқорлардан да, ... ... ... де, сонднй-ақ, түгелдей де, бөлшектеп те
борышты талап ... ... ... ... ... ... несие беруші алымдарын олардың қалғандарынан талап
етуге де құқығы ... ... ... ... ... ... міндетті
болып қала береді.
Борышқорлардың бірінің ... ... ... ... ... ... ... міндеттерінен босатады.
Талаптар ортақ болған ... ... ... ... ... ... ... көлемінде талап қоюға құқылы.
Ортақтас несие берушілердің ... ... ... ... өзге ... берушілерге оны орындаудан босатада.
Ортақтасқан міндет болған ... ... ... ... ... ... ... осы борышқор қатыспайтын
несие ... ... ... ... ... білдіруге
құқығы жоқ.
Талаптар ортақ ... ... ... ... ... ... талабына қарсы осы несие беруші ... ... ... несие берушімен осындай ... ... ... ... ... кодекстің 288-бабына сәйкес негізгі борышқор ... ... ... ... ... ... бұл талап орындалмаған бөлігінде басқ ... ... ... заң ... ... ... ... мен борышқордың
арасындағы міндеттеме ... ... ... ... ... ... түсіндіре кетелік, ... ... ... ... ... орй ... тиісті
әрекетін мезгіілінде орындай алмаса, міндеттемені басқа бор
ышқорға жүктейді.
Міндеттеме жүзеге асуы ... оның ... ... болуы мүмкін. Яғни құқықтық ... ... ... ... жаңа ... келе ... сондай-ақ бұрынғы
борышқордың ... ... ... Бұл ... ... ... ... жүзеге асады. Мысалы,заңды ... ... ... ... ... ... көрініс береді.
Заң міндеттемедегі тұлғаны ауыстыруға жеке ... ... ... береді,яғни белгілі бір адамнан ... ... бір ... ... ... беретінн тұлғаның басқа ... ... ... ... ... ... ... арнайы
мәміле негізінде жүзеге асады,бұл ... ... беру ... ... ... деп аталады(АК-тің 339-347 және 348- баптары)
Несие берушіге талап ... ... ... ... жол ... Несие
берушілер арасында борышқорға талап ету құқығы ... шарт ... ... ... беруші өзі бір жаққа ұзақ уақыт кеткенде
інісіне қарыз алушыдан ... ... ... ... ету ... Тлап етуді біреуге беру ... ... ... күші ... және т.б. белгіленеді. Сонымен бірге ... ... ... ... ... қатысты арнайы ереже болады.
Несие беруші ... ... ... ... ... егер заң
құжаттарында немесе ... ... ... ... ... етілмейді.
Дейтұрғанмен талап етуді беру ... ... бұл ... ... Егер ... беруші құқықтарының басқа адамға ... ... ... ... хабарланбаса,жаңа несие беруші
осыдан туындайтын өзіне ... ... ... ... ... бастапқы несие берушіге міндеттемені ... ... ... ... ... ... заң ... немесе шартта өзгеше ... ... ... ... жаңа ... ... құқықтың ауысуы кезінде
болған ... және ... ... ... Атап айтқанда, жаңа
несие берушіге міндеттемені орындауды қамтамасыз ететін, ... да ... ... ... алынбаған сыйақыға құқықты талап
етуге ... ... ... ... ... осы адамға
ауысқанына дәлелдемелерді өзіне табыс еткенше жаңа ... ... ... ... ... 344-бабына сәйкес, міндеттеме жөніндегі ... ... заң ... және ... ... мынандай
жағдайлардың болуы негізінде
1) Несие берушінің құқықтарындағы әмбебеп құқықты ... Заң ... ... ... ... ... ... құқықтарының басқаға ауысуы туралы сот ... ... ... оның ... ... тапсырушы немесе
міндеттеме бойынша ... ... ... ... зат ... нәтижесінде
4) Сақтандырушы сақтандыратын ... ... ... ... ... құқықтарын алып берген кезде
1.2. Шарттық және ... ... ... орай оларды шартты және шарттан тыс деп те,
сондай-ақ, біржақты еркін құжат міндеттемесі деп те ... тобы өте көп ... ... ... алу, ... сақтандыру және
тағы басқа). Шарттан тыс міндеттеме әр ... ... ... ... керісінше азаматтың жеке басына немесе азаматтық құқықтың кез
келген субъектісінің мүлкіне жасалған зиян нәтежесінде ... ... ... ... болатын міндеттемелер, регрестік
міндеттемелер.
Үшінші ... ... ... міндеттемелер Азаматтық кодекстің
276-ші бабында толықтай баяндалады. ... ... ... ... Егер заңда немесе шартта көзделсе, сол сияқты үшінші жақ тиісті
шарт арқылы тараптардың бірімен байланысты ... ... ... ... ... ... үшінші жаққа жүктелуі мүмкін.
2. Егер заңдарда, міндеттеме шарттарынан немесе оның мәнінен
борышқордың ... жеке өзі ... ... ... ... ... ... жақ ұсынған орындау ісін қабылдауға міндетті.
3. Несие берушінің борышқор мүлкінен ақы ... алу ... бұл ... ... ( ... ... ... салу құқығы және
басқа құқықтары ) айрылу қаупі төнген үшінші жақ ... ... ... ... өз ... қанағаттандыра алады. Бұл ретте
міндеттеме бойынша несие берушінің құқығы ... ... ... және ... ... көну ... ... қолданылады.
Ал регрестік міндеттемелер жайлы келесідей анықтамалар ... Ол ... ... ... 289-ші ... ... адамның міндеттмесін орындаған борышқор, ... ... сол ... кері ... ... ... ... адамның әрәкеттері салдарынан міндеттемені орындамаған
борышқор, осы адамнан залалдарын өтеуге ... ... ... Ортақтасқан міндеттмені орындаған борышқор, қалған борышқорлардың
әрқайсысына оның өзіне тиесілі үлесін шегеріп, теңүлеспен кері ... ... ... ... ... орындаған борышқорға
төлемегені осы борышқорға және қалған борышқорларға тең үлесте түседі.
Осы тармақтың ... ... ... ... талабы
есептеле отырып, тиісінше ортақтасқан міндеттемелерді тоқтату кезінде
қолданылады.
3. Боышқордың ... ... ... ... ... ... берушілерге, егер олардың арасындағы қатынастардан өзгеше туындамаса,
оларға тиесілі талаптарын орындауға міндетті.
Бұл жерден жалпы көріп отырғанымыз регрестік ... ... ... ... салу ... ие ... көрдік.
ІІ Тарау. 2.1 Міндеттеменің орындалуын қамтамасыз ету тәсілдері
Азаматтық құқықтың нормаларын сақтайтын қатысушылар көп ... ... ... және ... ... ... бірге өмірде
міндеттемені орындамау орын алатыны тағы анық. Осыған байланысты ... ... ... ету үшін ... деп аталатын шараларды
көздейді.
Міндеттеменің орындалуын қамтамасыз ету оны орындауға бағытталатын,
жалпыға ... ... ... ... болып табылады. ... ... ... ... ... тек заңдарда немесе келісімге отырған
жақтардың шарттарында қаралған міндеттемелерде қолданылыды. ... 292-ші ... ... сәйкес, ондай әдістерге:айып ... ... ... ... алып ... ... ... кепілпұл
және басқа әдістер жатады.
Қамтамасыз ету әдістерін ... ... ... төрт ... ... ... ету ... бірі міндеттемені орындамағанда
борышқордың немес тиісінше орындағанда борышқордың белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... (айып төлеу,
кепілпұл) көрінеді. Екінші ... ... ... беру ... ... ... ... асады (кепіл). Үшінші топтағы қамтамасыз ету ... ... тек ... ғана ... ... жақтың да мүлкін өндіріп
алуды қамтиды. Төртінші топқа біздің заңмызда бұрын соңды тән болмаған әдіс
– борышқордың ... ... қалу ... ... Бұл әдістің ерекшелігі сол
несие берушіге борышқор өз міндетін орындамайынша, борышқордың затын ... ... ... ... қалу ... ... ... қамтамасыз ету әдістері негізгі міндеттемеге
қосымша міндеттеме ретінде ... ... ... алу шарты негізгі
міндеттеме болып табылады, ал сол шартты жасаған ... ... кеш ... онда айып ... қарастырылады.
2.1.1 Айып төлеу
Х-ХІХ ғғ. заңнамаларды талдау көрсеткендей, сазайын тарттыру тарихында
мүліктік жазалар қанды кекті алмастырды. Ақшалай сатып алу ... ... ... ... ... пайдасына жұмыс істеген мүліктік
жазаларға, сондай-ақ жапа ... ... оның ... ... тарапынан репрессияның күшеюін және жаза мақсатының қорқыту
жағына ауысқанына қарамастан, тарих бойы мүліктік ... ХVІІ ... XIX ... да сахнадан түспейді. Бұл мынамен түсіндіріледі, барлық
уақытта мемлекетет қаржыны ... ... ... үшін елеулі табыс
көздері ретінде қылмыскерлердің мүлкін алуға ... ... та бұл ... ... ... ішінде бірінші орынды айыппұл иеленіп отырғанымен,
олар өлім және ... ... ... жазасына екінші дәрежелі, қосымша
жазалар ретінде елеулі маңызды иеленді. Қосымша жаза ... ... ... әсіресе пайдакүнемдік ниеттегі маңызы шамалы
қылмыстар үшін қолдану да ... ... ... ... және ... ... ... жаңа Кеңестік мемлекеттің құрылуына алып ... ... ... ... ... жаңа құқық саласы ретінде пайда болды және дамыды.
Қазан төңкерісінің алғашқы ... ... ... ... ... бірінші кезекте төңкерілген таптың қарама-қарсылығын
жаныштауға жәрдемдесті.
Жаныштау, тәрбиелендіру, иландыру және мәжбүрлеу міндеттері қылмыстық
заңнамада өзінің көрінісін таба отырып, ... ... ... қатысты
репрессиялық кезде қолдануда көрінді.
Жаңа экономикалық реформаны жүргізу кезеңінде жаза саласындағы саясат
қолданылатын шараларды жұмсарту ... ... ... ... кеңінен қолдана бастады, олардың қатарына айыппұл, шартты соттау,
қоғамдық қысым көрсету және т.б. ... ... ... ... орынды иелене отырып, кеңес билігінің ... ... ... ... ... осы жазамен соттылыққа тартты.
И. В. Сталиннің саяси курсы және шектеусіз ... ... ... ... ... Нәтижесінде, тәжірибеде ... ... ... және еңбекпен түзеу ... және ... ... ... ... кеңінен тарады.
Бірақта жалпы репрессияда жұмсарту жағына жазалар ... ... ... де ... тапты, жылылық және қайта құру кезеңінде
айыппұл кеңінен тарамаса да, ... ... ... да
жазалардың арасында оның үлес салмағы едәуір артты.
Жаңа қылмыстық кодекс бойынша жазалар сатысында айыппұл ... ... ең ... жаза ... ... Мұндай орын оған ... рет ... ... жаза ... ... ашықтау бұрынғы қылмыстық заңнамадан
алынды. Соған қарамастан, айыппұлды қолдану негіздері, ... ... ... және ... шегін белгілеу, айыппұлды өрескел жалтарудан
бас тартқан жағдайда басқа да жазалармен ... ... ... ... ... ... жасады.
Қазақстан Республикасы ҚК – нің 58 бабы 3 бөлігін келесідей редакцияда
беру ұсынылады.
Егер де қылмыстардың жиынтығы бойынша ... ... ... ... аса ауыр ... болып танылса, онда түпкілікті жаза жазалардың
бір бөлігін немесе толықтай сіңіру арқылы ... Бұл ... жаза ... қылмыстардың ең ауыры үшін көзделінген жазаның
жоғарғы мерзімі ... ... ... аспауы қажет.”
Айыппұл мүліктік сипаттағы қылмыстық жаза түрі және Қылмыстық кодекстің
Ерекше бөлімі санкциялары негізінде сотпен жүктелетін ақшалай ... ҚР ... бабы ... ... екі тәсілін қарастырады.
1) Айлық есеп көрсеткіш мөлшері және 2) сотталушының ... ... да ... ... ... ... ақы төлеудің төменгі мөлшерін белгілеу
оны тағайындауда бірқатар ... ... ... ... ... ... айлық есеп көрсеткіштің төменгі мөлшерін белгілеу
өзін–өзі ақтады. Сол кезеңде ... ... ... ... тұрақсыздығы, өсіп бара жатқан инфляция заңшығарушыдан еңбекке
ақы төлеудің төменгі мөлшерінде айыппұлды бекітуді ... ... бұл ... ... ... жатқан экономикалық үрдістерге қарамасастан
заңдардың бірқатар тұрақтылығын қамтамасыз етті.
Бірақ қазіргі кезде елдегі инфляция ... ... ... ... сол ... айлық есеп көрсеткіш мөлшерінен бас тартып, абсолютті
ақшалай есептеу – тенгеге өту қажет.
Айыппұлдың жоғары ... елу ... ... ... ... ... ... басқа да табысы бес жылға дейін өтетілетін
кезең анықтаулы тиіс.
Бұл мынамен байланысты, ... ... ... ... ... ... ... қалыптасты.
Екіншіден, жасалынған қылмыстардан мемлекетке келтірілген шығын ... ... ... тағайындау мүмкіндігін белгілеу әлеуметтік
әділеттілікті қалпына ... ... ... ... және мемлекет
тарапынан құқыққа қайшы әрекеттермен келтірілген шығындардың бір бөлігін
өтеуге ... ... ... ... талдау көрсеткеніндей шет мемлекеттерде
айыппұл тек көзделініп қана қоймай, сондай–ақ кеңінен ... ... ... ... пайдакүнемдік бағыттағы қылмыстар үшін ондаған
және жүздеген мың сомалармен есептеледі, бұл ... ... ... тиіс ... ... ... танылады.
ҚР ҚК-нің 40 және 79–баптарында белгіленген айыппұлдың төменгі шегі
міндеттілік сипатқа ие, және сот ҚР Қылмыстық ... 55 ... ... ішінде ерекше мән–жайлардың болуына байланысты сотталушыға жазаның
неғұрлым төмен ... ... ... ... ... ... ... сондай–ақ оның екі жақты сипатын ескере отыра айыппұл ... үшін ... де және ... жаза ... де ... алмайды.
Айыппұлды тағайындауда оның мөлшері жасалынған қылмыстың ... ... және оның ... ... ... ... жалақысы немесе басқа да табысын алу мүмкіндігін ескере ... (ҚР ҚК ... 3 ... ... ... ... ... неғұрлым кеңінен қолдануды заң жүзінде бекіту, сот ... және ... жаза ... ... ... ... тағайындауда, оның мөлшерін анықтауда сотталушының ... ғана ... ... ... жаза кінәлінің отбасының
мүліктік жағдайына, бұл жаза ... ... ... ... немесе басқа да табысы ескеріледі.
Кейбір жағдайларда әкімшілік ... ... ... жасап көзделінген айыппұл мөлшеріне қарағанда неғұрлым
жоғары. Нақтырақ айтқанда, лауазымды тұлғалар үшін ... ақы ... ... ... ерекше жағдайларда еңбекке ақы төлеудің 200 төменгі
мөлшері көзделеді. Лауазымды ... ... ... қарағанда,
әкімшілік құқықбұзушылықты жасағны үшін ... ... ... ... ... ... ... әкімшілік тәртіппен жүктелген айыппұлмен және қылмыстық
тәртіппен жүктелген ... ... ... ... ... және ... ... айыппұлдың бір түріне тартылатын
жағдайлар да кездеседі. Мұндай ... ... жаза ... ... ... ... және ... жаза шарасы ретінде
айыппұлдың арасындай айырмашылық болмайды.
Айыппұл шет елдердің сот тәжірибесінде жеке де және ... да ... ... ... Батыс оқымыстылары неғұрлым жеңіл құқықбұзушылық
үшін қысқа мерзімге бас бостандығынан ... ... ... отыр. Сонымен қатар шетелдік тәжірибені талдау көрсеткеніндей,
айыппұлды тағайындау ... ... ... ... түрінен белгілі
бір материалды пайдаларды ала отырып өзінің мүдделерін де ескереді.
Ақшалай жазаны ... ... ... ... ... үшін ... және қаржы көздерін талап етпейді, бұл ... ... ... ... елеулі толтырып, мемлекеттің экономикасы үшін ... ... ... ... жазаның аталған түрін кеңінен қолдану үшін шет
мемлекеттердің тәжірибесін ескеру тиіс. Айыппұл сот ... ... жаза ... тиіс. Бұл қылмыстық репрессияны үнемдеу есебінен жаза
мақсаттарына тиімді ... ... ... ... ... және ... көмектеседі.
Қазіргі қылмыстық заңнамада айыппұлды тағайындау ... ... ... ... саны бар. ... 1997 ҚР ҚК ... ... үшін айыппұл тағайындауды көздейтін 324 ... ... та 78 ... айыппұл тек қана бас бостандығынан айыру жазасына
баламалы қолданылады. Мұндай ... ... ... құқық қолданудың
тиімділігінің артуына әсер етпейді, өйткені айыппұл және бас бостандығынан
айыру мәні мен ... ... ... бойынша бір–бірінен қатты
ерекшеленеді. Мұндай жазалардың бірге орналасуы әділеттілік ... ... ... да ... бас бостандығын айыру жазасымен
қарастырылған санкцияларда жазаның басқа да ... ... ... ... ... бір ... ... құқығын иелену, міндетті
жұмыстар, түзеу жұмыстары және ... ... ... ... ... қарастырылып кетуі керек.
Ауырлық дәрежесі әр түрлі қылмыстар үшін бірдей жаза тағайындауды
қарастыру ... ... ... әділеттілік қағидасын бұзу болып
көрінетін сияқты. ... бұл ... ... ... қарай айыппұл
мөлшерін ажыратуға байланысты ұмтылыс жасауы тиіс.
Біздің ойымызша ҚР ҚК 40 ... ... ... ... қолданып
- сотталушының жалақысы немесе басқа да табысы мөлшерінде бес жүз мың рубль
мөлшерінде ... үш ... ... ... тек қана ауыр және аса ... үшін тағайындалуы тиіс. Бірақ та Ресей ... ... ... ... үшін айыппұлдың мүмкін болатын шекті мөлшері
белгіленбеді. Біздің пікірімізше, ... ... ... ... ... Ерекше бөлімі баптарының санкциясын құрауда неғұрлым
ауыр қылмыс үшін жазаның жоғары шегі, ... ... ... ... ... ... ... тиіс деген қағиданы басшылыққа алуы ... Бұл ... ... сақтауды, жазаның сипаты және дәрежесінің қылмыстық
қоғамға қауіптілігіне және жасау мән–жайларына ... ... ... Маңызы шамалы қылмыстарды жасағаны үшін баптардың санкциясында
орташа ... және ауыр ... ... ... ... ... және ... заңнамасын талдау көрсеткеніндей,
айыппұл түріндегі жазаны ... және ... ... ... нормалардың қазіргі мазмұны елеулі өзгерістерге түсті. Мәселен,
айыппұл негізгі және қосымша жаза ... ... ... ... жалтарған жағдайда айыппұлды атқарумен байланысты мәселелер
әртүрлі реттеледі. Айыппұлды өрескел төлеуден ... ... ... ... ... ... айыппұл бабының санкциясы
шегінде–жазалар тізімі елеулі кеңейтілген (бұрын ... ... ... ... ... ... ... бас бостандығынан
айыру жазасымен ауыстыруға қатысты ұзақ дау мәселесі де шешімін ... ... ... ... ... ... баламалы жаза ретінде
қарастырылса ... ... ... жаза ... ... ... төлеуден жалтарса, оны мәжбүрлеп орындатып, басқа да
жазалардың түрлерімен ... жол ... ... ... ... ... жаза ... жоғары дәрежесін иеленді және
қазіргі жағдайларда, қылмыстық саясаттың маңызды міндеттерінің бірі ретінде
қылмыстық репрессияны ... ... және сот ... ... тиіс деп ... ... ... кепілзат)
Бұлтартпау шарасы ретіндегі кепіл тек Қылмыстық іс ... ... ... ... ... болған кезде ғана
қолданылады. Бұл ретте мынадай талаптарды сақтау қажет: қылмыстық іс қозғау
туралы қаулы, осы ... ... ... ... ... ... санкциялаған қаулысы не болмаса соттың ... және ... ... шарт қабылдау туралы хаттама жасау.
1. Кепіл күдіктіні ұстағаннан кейін қамауға алудың, үйде ... ... өзге де ... ... ... дербес қолданылуы мүмкін. Кепіл
аса ауыр қылмыс жасаған ... ... ... ... ... ... ... орган бұлтартпау шарасын таңдау туралы
қаулы шығарады.
Қаулыда мыналар көрсетіледі: оның толтырылған жері мен уақыты; ... ... тегі мен ... ... ... ... ... жасау жағдайлары; осы адамның тегі, аты, әкесінің аты, туған күні,
айы, жылы мен туған жері; азаматтығы; күдіктінің, ... жеке ... ... ... істі ... күні мен Қазақстан Республикасы
Қылмыстық кодексінің бабы; ... және айып ... күн; ... көлемі; кепіл түрінде бұлтартпау шарасын таңдау үшін негіз болатын
мән-жайлар; кепіл ... ... ... сома не болмаса оның құнын және
соттың депозитіне ақша ... ... ... сілтеме жасай отырып, мүлік
тізбесі; күдіктінің, айыпталушының анықтау, тергеу органдарына немесе сотқа
олардың шақыруы ... келу ... ... ... өзінің
болатын жерін өзгерткен жағдайда хабарлау ... ... ... ... іс ... ... ... шығаруға негіз болған
баптары. Қаулыға оны толтырған адам, ... ... және ... - ... қорғаушысы тегі мен ордер номерін көрсетіп, қол қояды.
Кепіл тек прокурордың санкциясымен ... ... ... ... ... ... органы шығарған кепіл түріндегі бұлтартпау
шарасын таңдау туралы ... ... іс ... ... ... жүзеге асыратын прокурор оны ... ... ... ... ... ... ... көрсетілген көлемнен төмен
болмайтын басқа кепіл ... ... ... ... ... ... ... өзгертуге, сондай-ақ қаулыны санкциялаудан бас
тартуға құқылы. Кепілді таңдаған лауазымды адам бас ... ... ... ... қайтару және кепілге алынған мүліктен барлық шектеулерді алу
жөнінде шаралар қабылданады.
Кепілді қолдану туралы қаулы қылмыстық істі ... ... ... ... ... ... ... алу журналына тіркеледі.
3. Ақша, бағалы заттар, жылжымалы және ... ... ... ... ... ала тергеу барысында бағалы заттарды немесе жылжымайтын мүлікті
кепіл ретінде салу туралы ... тек ... ... ... ... мүмкін.
Бағалы заттардың бағалылығы, түпнұсқасы және құны анықталса, бұл туралы
кепіл беруші тиісті құжаттар ұсынса, олар ... заты ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының заңнамалық
актілерінде белгіленген әртүрлі ... ... ... ... ... белгіленген нысанға сәйкес келмеуі құнды
қағаздың жарамсыздығына әкеп соғады. Құнды қағаздың құны бұлтартпау шарасын
таңдаған ... ... ... ... егер осы ... ... ... тыйым салынбаған
болса және оны кепіл заты ретінде ұсынған адам осы ... оның ... ... растайтын дәлелдемелерді (құжаттарды) ұсынған жағдайда
ғана ресімделеді. Егер мүлік бірлескен меншікте болса, онда кепілді ... ... ... ... келісімін алу керек немесе кепіл берушінің
пайдасына өз үлесі-нен жазбаша түрде бас тарту керек.
Меншіктің ортақ ... ... ... ... ... ... немесе үй кепіл ретінде ұсыныла алмайды.
Жылжымайтын мүлікпен айналысу тәртібін реттейтін қолданыстағы заңнамаға
қарама-қайшы келмесе, ... ... өзге ... ... ... ... Егер ... ретінде ақша немесе бағалы заттар берілсе, сот депозитіне
кепіл салуды куәландыратын түбіршек растау құжаты ... ... ... ... шағын ауырлықтағы қылмыс жасағандығын ... ... ... ... жүз еселенген мөлшерінен;
орта ауырлықтағы байқаусызда жасалған ... ... ... - ... ... үш жүз еселенген мөлшерінен; орташа ауырлықтағы
қасақана қылмыс ... ... ... - ... есептік
көрсеткіштің бес жүз еселенген мөлшерінен; ауыр қылмыс ... ... - ... ... ... мың еселенген мөлшерінен кем
болмайды.
Кепіл сомасын айыптаудың ауырлығын, күдіктінің, айыпталушының жеке басын,
қызметін, тұрақты тұрғылықты жерінің бар-жоғын, кепіл ... ... ... ... ... ... пен жазаны ауырлататын және
жеңілдететін мән-жайларды және басқаларды есепке ала отырып, осы бұлтартпау
шарасын таңдайтын адам анықтайды.
6. ... ... ... дәлелдеу кепіл берушіге жүктеледі.
Кепілдік мүліктің құнын айқындайтын ... ... ... ... ... айналысуға құқық беретін лицензиясы бар ... ... жеке ... да бере ... ... ... ... бұлтартпау шарасы ретінде кепіл қолдану
туралы қолдаухатпен өтініш жасауға құқылы. Қолдаухатта кепілді бұлтартпау
шарасы ретінде қолданудың ... ... ... ... ... мен ... ... түрде болады. Егер қолдаухатпен
күдікті, айыпталушы өзі ... ... онда оның ... таңдауға жазбаша
келісімі қажет. Келісім қолдаухатта қол қою ... ... не ... ... ... көрсетіледі.
8. Кепіл берушіге, егер оның өзі ... ... оған ... осы ... ... ... адамның
айыбының мәні түсіндіріледі. Кепіл ... ... ... ... ... жалтарған жағдайда кепіл мемлекеттің ... ... ... атап ... ... ... ... келісім-шарт жасасу. Қазіргі несиелеудің басты ерекшелігі
бойынша банк қарыз алушының несиелік ... ... ... ... шарт ... үшін ... субъектісімен қатынасқа түседі.
Несиелеуге байланысты барлық сұрақтарда банк пен ... ... ... ... ... екі жақтың өзара ... ... ... Онда ... ... ... ... және объектісі;
- несиенің мөлшері;
- ссуданы беру мерзімі және ... ... ... ... ету формасы;
- несие үшін төленетін сыйақы мөлшерлемесі;
- несиенің қозғалысын және ... ... ... ... ... ... ... құжаттарының тізімі;
- несиелеу процесіндегі банктің бақылау қызметі;
Несиелік клісім-шарттың мазмұнын келісуші жақтардың өздері
анықтайды.
Несиелік қатынастарды ұйымдастыру тәжірибесінде кепіл туралы келісім-
шарттың орыны ... ... ... ... ... байланысты ажыратылады.
Кепіл затына: заттар, ... ... ... да ... ... ... жатады.
Материалдық-заттық мазмұнына қарай кепіл ... ... ... Клиент мүліктерінің кепілі:
• Тауарлы – материалдық құндылықтар кепілі:
а) шикізаттар, материалдар, жартылай өнімдер кепілі;
ә) тауарлар және ... ... ... ... ... ... валюталар), алтыннан жасалған
бұйымдар кепілі;
в) ... да ... ... ... Бағалы да тауарлы-материалдық құндылықтар кепілі;
• Сол банктегі депозиттер кепілі;
• Жылжымайтын мүлік ... ... ... ... ... Жалгерлік құқық кепілі;
• Авторлық құқық кепілі;
• Жерге құқық кепілі.
Кепіл туралы келісім-шартта мынадай мәселелер қарастырылады:
• Келісім-шарт жасасушы тараптар туралы мәліметтер;
• Келісім-шарт ... ... ... құқықтары мен міндеттері;
• Кепіл ұстаушының құқықтары мен міндеттері;
• Талап ету құқықтары;
• Кепілге қойған мүлікті қайта ... ... ... ... ... ... ... бұзылуына байланысты тәуекел жағдайлары
мен кепіл затын ауыстыру;
• Тараптардың жауапкершіліктері;
• Ерекше шарттар;
• Дауларды шешу;
• Басқа шарттар;
... ... ... ... заңды мекен-жайы мен
өзге де мәліметтері.
Кредиторлардың талабын қанағаттандыру үшін кепілдік келісім-шарттың
рәсімделуін ... ... ... ... №254-1 30 маусым
1998 жылы шыққан «Кепілдік мүліктің қозғалысын тіркеу туралы» заңы ... ... ... ... ... ... (кепілдік ұстаушы), егер де қарызданушы өз
міндеттемесін орындай алмаса, кепілдікке қойылған ... ... ... ... қалуға құқылы.
Кепілдікке қойылған мүлікке деген талап білдірушілердің ... үшін ... ... ... кепілдіктегі мүлік
қозғалысын тіркейді. Кепілдік заңы бойынша кез ... ... ... ... ... ... ... бергенде, құрал-
жабдықты, қаражатты уақытша пайдалануға ... ... ... ... т.б.). ... бұйымы (нәрсесі) кәсіпорынның мүліктік
айналысынан алынбауы мүмкін «ғимарат, қондырғы, өндіріс құралдары, бағалы
қағаздар, ақша қаражаттары, ... ... т.б.), ... ... ... заң ... ... өндіріп алуға (төлетуге)
болады.
Кепілдік ... ... ... ... ... ... салынған мүлік жойылған жағдайда, кепілге ... ... иесі ... ... ... кепілге салынған мүлік
мәжбүрлік жолмен сатылғанжағдайда және т.б. ... ... ... салу және ... ... салу ... ... (закладкаға) салынған мүлік кепілге
берушіден кепілге ұстаушының иелігіне өтеді. Кепілге ұстаушының келісімімен
кепілге салынған зат кепілге берушіде ... ... мөр ... ... ... ... жағдайында кепілге салынған мүліктер кепілге берушінің немесе
үшінші тұлғаның иелігі мен пайдалануында болуы мүмкін.
Ипотекалық несиелік келісім-шарт бойынша ... ... ... ... ... ... ипотекалық келісім-шарт бойынша
қарастырылған басқа міндеттемелерді толық не ішінара ... ... ... де ...... басқаша шаралар қаралмаса, онда ипотека тек
сол кезеңдегі талапты толық көлемде қанағаттандырады, демек, зиянды ... ... ... ... орындауын және басқа да заң
актілерімен немесе негізгі міндеттемелерімен қарастырылған ... ... ... ие ... ... да құқықтарды (кен
орындарын пайдалану және кен шығару, ... ... ... және т.б. ... ... және ... қағаздарды (акциялар,
облигациялар, вексельдер және т.б.) қабылдауы мүмкін. Ипотекалық келісім-
шарт ... ... ... ... ... болып табылады және ол
қағаз нысанында жазылып, оған кепілдік ... де, ... ... ... қарызданушы да қол қояды, егер де ол кепілдік беруші қарызданушы
болмаса (яғни, тұрақты ... ... ... ... Ипотекалық келісім
шарт мемлекеттік тіркеуден өтеді, сол тіркеуден өткен кезден ... ... ... ... ... ... ... кепілдік
берушінің де, кепілдік ... да ... ... ... ... деңгейі және орындау мерзімі т.б. ... ... ... құқығы ипотекалық куәлік берілумен қуатталады, ал ол
негізгі міндеттеменің ... ... ... ... ... ... ... бар екендігін көрсетеді. Ипотекалық куәлік бір ғана данада
жасалады, ал ол тек кепілдік ұстаушының қолында болады.
Ипотекалық куәлік басқа бір ... ... ... ... ... беру бұл ипотекалық құқықтың басқа тұлғаға берілгендігін ... ... беру ... банктер жасамайды. Жазып берілген құқықта
берілгентұлғаның толық аты-жөні болуы тиіс, ал егер де ол ... ... қол ... ... ... онда ол ... куәліктің
беру жазбасы болып саналмайды. Егер беру жазбасы бірінші беріліп отырса,
онда ипотекалық куәлігінде ... ... ... қол ... ... де ол ... болмаса, онда осының алдындағы жазып берген тұлға қол
қояды. Егер де беру жазбасы арқылы құқығын ... ... ... ... ... сол ... тұлғаға негізгі міндеттемесі де, ипотекалық
куәлігі бойынша құқығы да өтеді.
1. ... ... – бұл жеке ... ... ... сатып
алу үшін және тұрмыстық қызметтерді өтеуге берілетін несие.
2. Ипотекалық несие – бұл қозғалмайтын мүліктерді (тұрғын ... ... ... және т.с.с.) кепілге ала отырып,
ұзақ мерзімге берілетін несие.
3. Ломбардтық несие – тез іске ... ... ... ... ... ... алып, берілетін несие.
Банктен тұтыну несиесін алуға қажетті құжаттар тізімі мынадай:
1. Қарыз алушының анкетасы.
2. Жеке куәлігі (көшірмесі).
3. СТТН ... ... 12 айға ... ... ... және ... ... жұмыстан берілетін анықтама.
5. Жұмыс стажы туралы жұмыс орнынан анықтама.
6. Отбасы құрамы ... ... (№3 ... ... ... ... ... (неке туралы куәлік,
жұбайыңыздың жеке куәлігі).
8. Кепілге қоятын мүліктің құжаттары.
Келесі бір ... ... ... ... ... жатқызуға болады.
Казкоммерцбанкте ипотекалық несие беру шарттары мынадай:
Несие мөлшері: ... ... ... құнының 85℅-на
дейін.
Бастапқы жарна: жылжымайтын мүліктің бағалау құнынан 15℅-ға
дейін.
Несие үшін төлемі: айына: 1,3℅ (АҚШ долл.), 1,7℅ (теңгемен).
Несие ... АҚШ ... ... ... ... 1 ... ... мерзімі: 10 жылға дейін.
Қамтамасыз ету түрі: пайдаланатын немесе сатып алатын ... ... ... ... ... ... мақсатында соңғы жылдары
«Қазақстан Ипотекалық компаниясы» ЖАҚ бірқатар жұмыстар жасап жатыр.
2.1.3 Борышқордың мүлкін алып ... ... ... ... ... жаңа ...... мүлкін
алып (ұстап) қалу (АК-тің 292-бабы). Оның мәні ... ... ... ... ... берілуге тиісті затты және сол зат бойынша борышқор
міндеттемені мерзімінде орыңцамаған немесе кідіртудің салдарынан оған басқа
да залалдар ... ... ... ... ... беруші затты өзінде
үстай түрады .
Қазақстандық азаматтық зандарда борышқордың мүлкін алып (ұстап) қалуға
анықтама берілмеген. Бұл ... ... тән бір ... ... ... ... ие бола тұрып меншік иесі бола алмайды. Несие беруші заттың
есесін қайтару, ... ... ... және т.б. ... ... ... қанағатгандырады. Мұңдай әдістің кепіл әдісін келетін
тұстары бар. Бұл жағдайлардың ... ... ... ... кепіл
ұстаушының талаптары алдын ала ... ... ... ... ... міндеттемені орындаудың осы айтқан әдістері арасында
айтарлықтай ерекшелік те бар. ... ... ... ... ... мезгілде әр жақтың келісімімен тағайыңдалады. Ал, затты алып ... ... ... ... ... ... көрсетілген не
көрсетілмегеніне қарамастан негізіі міндеттеменің бұзылуьшан келіп ... ... алып қалу бір ... ... ол ... ... ... ақшалай орындалмауына байланысты (затты төлеу, жоғалғанды
калпына келтіру, және ... ... ... бір зандық фактілердің
туындауынан көрінеді.
Бұл әрекет бұзылған қүқықты қорғауға бағытталған, сондықтан да, оны ... ... ... өздігінен қорғау деп тануға болады. Борышқордың
мүлкін алып (ұстап) қалу құқық сақтаушыға, комиссионерге марапат ... ... ... ... және т.б. ... жүреді.
Кейбір ғалымдардың пікірінше, борышқордың мүлкін алып (ұстап) қалу құқық
бұзушының әрекетіне орай (шұғыл) шара қолдану ... ... ... ... қалу ... ... беруші өзінің әрекетімен борышқорға зиян
келгіруі мүмкін. М.Фалькович мұндай жағдайда несие ... ... ... ... үшін шарттарға:
1) қорғану әдісі бұзушылыққа сай болуы керек;
2) қорғану әдісі оны қажетті қолдануда ... ... ... - ... ... Міндеттемені тоқтату.
Міндеттеме өзінің құрамына кіретін құқықтар мен міндеттер толық
жүзеге асқан сәттен бастап ... ... ... ...... ... оның қатысушыларының құқықтарымен міндеттерін жою болып табылады.
Міндеттемені тоқтату азаматтық кодексте, басқа да заңдар мен құқық
актілерде ... ... ... ... ... ... тотатудың барлық негіздерін екі топқа бөлуге болады олар
келесідей болады:
1.Өзінің қатысушылары еркімен тоқтатылатын ... ... ... ... бас ... ұсыну, борыщты кешіру).
2.Өзінің қатысушыларының еркінен тыс тоқтатылытын міндеттеме (мысалы:
азаматтың қайтыс болуы міндеттеменің ... ... ... ... ... мен несие беруші бір тұлға болса және тағы басқа).
Міндеттеменің тоқтатылуы тиісті дәрежеде рәсімделуі керек олар жалпы
және арнайы ... ... ... бір ... заң ... ... ... қарастырады. Мысалы: Заемдық міндеттемені
рәсімдеу кезінде қарыз қолхатын тапсыруды талап ету. ... ... ... ... бұл ... ... ... тиіс. Егер
қандай да бір себеп пен қолхат жоғалып не жоюылып кетсе, онда ... ... ... ... ... ... қолхат беру арқылы куәләндіруға
міндетті.
Міндеттеменің тоқтатылуы оған қатысушылар арасындағы ... ... ... ... ... құқық қатынастары сақталады,
бірақ жаңартылған түрде болуы керек.
Сонымен қатар міндеттемені тоқтатудың келесідей әдістері ... ... ... тиімді түрі – оны орындау. Міндеттеме
тиісінше орындалмаса да ... ... ... ... ... ... өтеу және тағы басқа) қойылады.
Міндеттемелерді тоқтату Азаматтық ... ... ... қарастырылады, яғни ол келесідей болады.
1. Міндеттеме орындалмаса, талаптан бас тарту төлемі төленбесе,
борышты ... ... ... ... ... ... ... мен
несие беруші бір тұлға болса, ... ... ... ... ... шығарылса, азамат қайтыс болса, заңды тұлға тартылса, ... ... ... ... тараптардың біреуінің талабы бойынша тек заңдарда
көзделген жағдайларда ғана тоқтатуға жол беріледі.
3.Заңдар мен ... ... ... ... да ... ... ... бірнеше іс-шаралар арқылы тоқтатуға болады:
1. Міндеттемені тиіиті дәрежеде ... ... Бас ... ... ... ... Тараптардың келісімі бойынша
міндеттеме орындалудың орнына бас тарту төлемін беру (ақша беру,
мүлік беру және тағы ... ) ... ... Бас ... төлемінің
мөлшерін, мерзімдерін және тәртіп талаптар белгілейді.
3. Міндеттемені есепке жатқызу ... ... ... ... не ... ... немесе мерзімі талап ету кезімен
белгіленген біртектес қарсы талапты есепке жатқызу арқылы толық
немесе ... ... ... ... жатқызуға бір тараптың
өтініші жеткілікті.
Егер талап ... ... ... беру ... хабарды алған кездегі негізден
туындаса және талап мерзімі оны ... ... туса не ол ... ... талап ету кезімен белгіленсе, ол есепке жатқызылады.
4.Міндеттеменің борышқориен несие берушінің бір тұлға болуы себебінен
тоқтатылу.
5.Міндеттеменің ... ... ... ... ... ... бастапқы міндеттемені ауыстыру туралы сол
адамдардың арасындағы орындаудың өзге ... ... ... ... ... (жаңартылуға байланысты тоқтатылады.
6. Борышты кешіру. Несие беруші ... ... ... ... егер бұл ... ... ... қатысты басқа адамдардың
құқықтарын бұзбайтын болса, міндеттеме тоқтатылады.
7. Орындауға мүмкіндік болмағандықтан міндеттеменің тоқтатылуы. ... ... ... жауап бермейтін жағдайлардан туындаса,
орындауға мүмкіндік болмағандықтан міндеттеме ... ... күші ... ... ... өзі де, ... та ... орындай алмайтын ретте, егер заңда немесе шартта
өзгеше көзделмесе, бір тараптың екінші тараптан міндеттемені ... ... ... жоқ. Бұл ... міндетті орындауға әрбір тарап
орындалғанды қайтаруды талап етуге ... ... ... ... ... міндеттемені тоқтату. Егер
жергілікті өкілді және атқарушы ... қрса ... ... органдардың құжат шығару салдарынан міндеттемені ... ... ... ... ... ... ... немесе тиісті
бөлігінде тоқтатылады.
Сонымен міндеттеменің тоқтатылуы бірнеше кезеңдерде болуы мүмкін
екендігін көрдік, осыған ... ... ... кезеңдерде
тоқтатылуы мүмкін.
2.3. Міндеттемедегі тұлғалардың ауысуы. Несие беруші жақтан тараптың
ауысуының құқықтық ... ... ... ... ... ... азаматтық
кодекстің 339-ші бабында көрініс табады, яғни ол жерде келесідей ... ... ... ... ... ... ... ол мәміле
бойынша басқа адамға берілуі: немесе құқық заң құжатының негізінде
басқа адамға ауыстырылуы мүмкін.
Несие беруші құқықтарының ... ... ... ... ... ... ... несие беруші құқықтарының басқа адамға ... ... егер ... ... ... өзгеше көзделсе, борышқордың келісімі
талап ... ... ... ... ... ... ауысқаны жөнінде
борышқорға жазбаша түрде хабарланбаса, жаң несие ... ... ... өзіне қолайсыз салдарға тәуекел етеді. Бұл
жағдайда бастапқы несие берушіге ... ... тиіс ... орындағаны болып табылады.
Сонымен қатар басқа тұлғаларға ауыстырылмайтын құқықтар болады, олар
келесідей ... ... ... жеке басымен тығыз байланысты ... ... ... ... және азаматтың өміріне немесе денсаулығына
келтірілген зиянның орнын толтыру жөніндегі талаптардың ... ... жол ... аталғандармен бірге тұлғалар арасындағы борышта ауысып отырады.
Оның мағанасы Азаматтық кодекстің 348-ші бабында көрініс табады.
1. Борышқордың өз борышын ... ... ... тек ... берушінің
келісімімен ғана жол беріледі.
2. Жаңа борышқор несие берушімен ... ... ... негізделген қарсылықтарын несие берушінің талабына қарсы қоюға
құқылы.
3. Борышты аудару тиісінше осы кодекстің 346-шы бабының 1-ші және ... ... ... ... жекелеген түрлері бойынша қарызды аудару
ерекшеліктері заң актілерінде белгіленуі мүмкін.
Сонымен ... ... ... ... бір ... ... ауысып отырады екендігін көрдік.
Қорытынды.
Жұмыс барсында біз міндеттеменің жаопы не екендігіне көз жеткізіп,
огың неше түрлері бар екендігіне көз ... ... ... ... ... бар салаларда
міндеттемесіз жалпы қызметпен жұмыстар атқаралмайтынына көзіміз жетіп отыр.
Сол себепті қазіргі бұл ... ... ... жатқан процестерден
көруімізге болады. Мысалы: елміздегі банктердің бардық салардағы жұмыс
жасаушы тұлғаларға ... ... ... ... ... ... қазір мемлекеттің өзі несие алып ауыл шаруашылық және табиғатты
қорғау мақсатында ... ... ... енді ... шаруашылығындағы құқық ... ... ... олар ... сол ... байланысты заң
бұзушылық яғни броконерлік қимылмен байланысты екендігін көрсетуімізге
болады. Бұл ... мәні ... ағаш ... ... ... айыппұл
төлеу және әкімшілік құқықтармен байланысында болып отыр.
Біз жалпы жұмысты орындай отырып міндеттемге ... ... және ... бөлінетіндігін көрдік. Осыдан қорытынды
шығаратынымыз заң саласымен байланысты барлық салаларда осы екі ... ... ... ... ... ... Азаматтық кодексі.
2.Қазақстан Республикасының азаматтық құқығы Ғазиз Төлеуғалиев
3. А.С. Ибраева, Н.С. Ибраев Теория ... и ... ... ... ... ... 2003, - ... А.С. Ибраева Заң терминдерінің қазақша – орысша және орысша – қазақша
қысаша түсіндірме сөздігі.- Алматы, «Жеті ... ... Ә. ... ... құқы – ең жоғары құндылық» // Заң және заман.- 2005ж.-
№25-3-5 б.
6. Б. Қонақбаев «Азаматтарды құқықтық қорғау және ... ... ... ... нығайту» // Заң.-2005ж.-№31.-26-28б.
7. Г. Адрасулова «Юридическое значение, функции и эффективность применения
норм права» // Фемида.-2006ж.-№10-11-14б.
8. Ғ. ... А. ... ... және құқық теориясы: оқу құралы.-
Алматы, «Жеті жарға», 1998ж.,-88-89б.
9. «Қазақстан Республикасының Конституциясы»: Түсініктеме.-Алматы, «Жеті
жарғы», 1999ж.,-26-32б.
10. «Қазақстан Республикасының мемлекеті мен ... ... : ... ... Қ.А. ... ... ... - тәрбие мен жалпы оқытудың іс-шаралары»
// Заң.-2005ж.-№5.-31-33б.
12. Қ.Д. Жоламан, А.Қ. Мухтарова, А.Н. ... ... және ... ... ... ... полиграфия орталығы 1999ж.,-124-
127б

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 29 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Азаматтық істер бойынша міндеттемелерді орындау негіздері53 бет
Міндеттемелік құқық жайлы23 бет
Міндеттемелік құқық туралы13 бет
Міндеттемелерді қамтамасыз ету22 бет
Рим құқығының ұғымы және негізгі белгілері9 бет
Азаматтық құқықтағы міндеттеме ұғымы62 бет
Қылмыстық қүқық ұғымы, міндеттері мен принциптері10 бет
Жауапкершілік77 бет
Қылмыс және қылмыстық құқық68 бет
Қылмыстық құқықтың ұғымы11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь