Шылым тарту зиянды әдет

І. Кіріспе: Шылым тарту зиянды әдет

ІІ. Негізгі бөлім:
а) Темекінің әйелдер мен балалар организміне тигізетін зияны
ә) Темекі және тыныс органдарының аурулары
б) Қатерден сақтану жолдары

ІІІ. Қорытынды: Темекі тартуға қарсы күрес
Темекі тарту – никотинизм немесе жалпы тұрмыстық наркомания деп аталады. Ол ел арасына кең тараған зиянды әдеттердің бірі.бұл күнде никотинизмге жүздеген, мыңдаған адамның ұшырағаны жасырын емес.
Папирос пен сигарет алғаш тартқанда жағымсыз болғанымен оған адам бірте-бірте құмарланып, дағдылана түседі. Темекі түтініне құштарлығы артады. Оны өзі де байқамайды. Осы айтылған жай темекіге үйрене бастаудың алғашқы белгілерінің бірі. Адам, әсіресе тамақ, шарап ішкеннен кейін, ұйқыдан тұрғаннан кейін, қайғы-қасіретке шалдыққанда (жағымсыз эмоция) немесе шаршап-шалдыққан кезінде шылым тартуға құмартады.
Шылым тартқан кезде темекінің әр түрлі зиянды қосындылары: никотин, күкіртсутегі, сірке, құмырсқа, синил, май қышқылдары, пиридин, оттегінің тотығы және басқа да химиялық заттар бөлініп өкпе тканьдары арқылы денеге тарайды.
Ғалымдардың зерттеулеріне қарағанда күніне салмағы 0,5 грамм 20 папирос тартқан адам организміне 0,09 г никотин, 0,011 г пиридин енгізіп, 0,0032 г аммиак, 0,006 г синил қышқылын және 369 мл көмір тотығын сіңіреді екен. Солардың ішінде ең зияндысы никотин болып табылады. Никотиннің зиянды әсері күннен-күнге сатылап өсе бастайды.
Никотиннің зиянды әсер салдарынан дәм сезу органдары, ас қорытуға қажетті апараттар мерзімінен бұрын бүліне бастайды. Темекі түтініндегі никотиннің әсерінен тістің сыртқы эмалі сарғайып бүлінеді. Сөйтіп ол тіс жегісіне шалдығады. Шылым тарту сілекей бездерін де өзгертеді, сілекей көп бөлінетін болады. Сондай-ақ шылым шегушілр арасында стоматит, гингивит деп аталатын дерттер жиі кездеседі. Ал тілдегі, еріндегі, таңдайдағы жазылмайтын жалақтар темекі тартушыларға ғана тән аурулар.
Ф.С. Қабыкенов «Еще раз о вреде курения»
        
        Жоспары:
І. Кіріспе: Шылым тарту зиянды әдет
ІІ. Негізгі бөлім:
а) Темекінің әйелдер мен балалар организміне ... ... ... және тыныс органдарының аурулары
б) Қатерден сақтану жолдары
ІІІ. Қорытынды: Темекі тартуға қарсы күрес
Кіріспе
Шылым шегу зиянды әдет
Темекі тарту – никотинизм немесе ... ... ... ... Ол ел арасына кең тараған зиянды әдеттердің бірі.бұл күнде
никотинизмге жүздеген, мыңдаған ... ... ... емес.
Папирос пен сигарет алғаш тартқанда жағымсыз ... ... ... ... ... ... Темекі түтініне құштарлығы
артады. Оны өзі де байқамайды. Осы айтылған жай темекіге үйрене ... ... ... ... әсіресе тамақ, шарап ішкеннен кейін,
ұйқыдан тұрғаннан кейін, қайғы-қасіретке ... ... ... ... ... шылым тартуға құмартады.
Шылым тартқан кезде темекінің әр түрлі зиянды қосындылары:
никотин, күкіртсутегі, ... ... ... май ... ... ... және ... да химиялық заттар бөлініп өкпе тканьдары
арқылы денеге тарайды.
Ғалымдардың зерттеулеріне қарағанда күніне салмағы 0,5 ... ... ... адам ... 0,09 г ... 0,011 г пиридин
енгізіп, 0,0032 г аммиак, 0,006 г синил қышқылын және 369 мл ... ... ... ... ішінде ең зияндысы никотин ... ... ... ... күннен-күнге сатылап өсе бастайды.
Никотиннің зиянды әсер ... дәм сезу ... ... ... апараттар мерзімінен бұрын бүліне бастайды. Темекі
түтініндегі никотиннің әсерінен ... ... ... ... ... ол тіс ... ... Шылым тарту сілекей бездерін ... ... көп ... ... Сондай-ақ шылым шегушілр арасында
стоматит, гингивит деп аталатын дерттер жиі ... Ал ... ... ... жалақтар темекі тартушыларға ғана ... аз ... ... ... арасында жүрек-қан тамырларының
аурулары да жиі кездеседі. Никотиннің әсерінен қан ... ... олар ... ... ... ... ... пен қолқа күре
тамырларында артериосклероз дерті пайда болады.
Темекі ... ... ... ... ... 15-16 рет жиі ... Тамырдың қатты соғуы жүректің жиі
соғуына байланысты. Ал күш ... ... ... ... оны ... ... Жүрек бұлшық еттерінің жұмысының өзгеруіне байланысты
тамыр соғуда аритмия, стенокардия ... ... ... ... Қан ... Ал ... тартуды қойғаннан кейін көп ұзамай қан қысымы
төмендейді. Сондықтан гипертониямен ауыратын ... ... ... қан тамырларының тарылуы және қан қысымының
көтерілуі темекі ... де, ... ... да ... ... ... ... ғалымдар темекі өндіретін комбинаттардың
жұмысшыларын тексерген кезде ерекше жағдайды анықтады. Темекіні гильзаға
салып ... цех ... қан ... гильзаның құр ... цех ... қан ... ... ... болып шыққан.
Бұдан да темекі иісінің организмге зиян ... ... қиын ... Сондықтан
темекі тартушылардың қан тамырларындағы өзгерістер «темекі склерозы» деген
атақ алған.
0,1 грамм таза ... ... тіл ... өлтіретін у. 1
грамм никотинді 20 папиростан жинап алуға болады. Ал ... ... ... ... себебі, никотиннің организмге біртіндеп жиналуына
байланысты, дәрігерлердің тәжірибесінде он екі сағат ішінде он екі сигарет
пен ... ... ... тартып өліп кеткен адам белгілі.
Ұзақ жылдар шылым тартқан адамдардың есепсіз көп ... ... ... бір адам отыз жыл ... ... орта ... ... папиростан тартатын болса, онда 200 мың папирос, не ... 160 ... ... ... Ал оның осы 10 пұт темекіден 800 грамм никотин
жұтатыны белгілі. ... ... ... ... уы адам ... ... сіңіп денені түгелдей уландырады. ... ми ... ... байланысты мидағы қан айналысы бұзылады, оның ... ... ... ... ... Адамның басы ... ... ... ... ... организмге тигізетін
зардабы салдарынан адамның өмірі қысқарады. Бұған орыстыңбелгілі профессоры
С.Боткиннің қайтыс олар ... (57 ... – мен ... тартпасам әлі де
10-15 жыл өмір сүрер едім, деген өкінішті сөзі дәлел болады.
Көптеген өкпе аурулардың ... ... жолы – ... Шама ... ... ... тырысу керек. Өкпенің негізгі
дерттерінің бірі – созылмалы бронхит. Ол ... ... ... ... ... Асқына келе ауру өкпенің басқа қабаттарына да
жайыла бастайды. Дерт көпке созылып, дүркін-дүркін ... ... ... ... ... бронхоэктазия, рак және сондай-ақ жүрек,
бүйрек аурулары салдарынан да пайда болады.
Темекінің әйелдер мен балалар организміне тигізетін ... ... тек нерв ... ғана ... ... олардың ішкі секрециялық бездеріне де (қалқан, жыныс, ұйқы бездері)
кеселді зардабын тигізеді.
Шылым тартатын әйелдердің етек кір ... ... ол не ... не тоқтап қалуы мүмкін. Темекі климакстык кезеңнің ерте ... ерте ... ... ... ... никотин жатырдың бұлшық
еттеріне зардабын тигізіп, әйелге бала тастады. ... ... ... ... жол ... ... Бұған қоса әйелдің қанына араласқан
никотин баланың организміне де тарайды. Ал ... соң ... ... ... сүтіне араласып баланы уландырады. Тіпті нәресте
сүттегі никотиннің дәмінен қашып емшек ембей қоюы да мүмкін.
Баланың ... өсіп ... үшін таза ауа, күн ... ... ... ... ... темекі түтінімен ластануы нәресте үшін
өте зиян. Мұны шылым тартатын ата-ана жақсы ... ... ... тартылған
бөлмеде жас балалардың ұйқысы бұзылады, ... ... ... ... пен ... ... ... әлсірейтінін де айта кеткен жөн. Сөйтіп
ол әйел мен еркекті неврозіа шалдықтырып, жыныстық әлсіздікке ұрындырады.
Копенгаген университетіндегі ... ... И. ... ... ... ... ... жатырларының қан
тамырларында елеулі өзгерістар болатын көрінеді. Жатырдың артерия, вена
жүйелері өзгеруіне байланысты ... ... ... ... ... тартатын әйел жатырының қан айналысы анағұрлым нашар ... ... ... ол ... өсіп жетілуіне зиянын тигізеді.
Егер жүкті әйел күніне алты сигарет тартса, онда ... ... ... кем ... ... Бұл онша қорқынышты жағдай
емес сияқты. Шынында олай ... ... ... ... ... шала ... ... үшін 200-300 г салмақтың жетіспеуі ... ... ... ... ... аз сәбилердің келешекте өсіп жетілуі
өте қиын болады. Оның үстіне олар түрлі қатерлі ... ... ... ... ... ... өсуіне тигізетін зиянды
әсерінің ... ... ... зерттеулері нәтижесінде
анықталады. Никотин, темекі түтініндегі көміртегінің тотығы мен әр ... қан ... ... әсер етіп, катехолмин, кинин
сияқтыбиологиялық белсенді заттардың ... ... ... тигізеді. Ал
олар жатырдағы баланың ұан тамырларын тарылтады. ... ... ... өсіп келе ... ... ... Осының салдарынан баланың салмағы кем болып туады.
Сонымен бірге жатырдың бұрыннан келе жатқан әр түрлі ... онда ... ... ... ... ... іштегі баланың өліп
қалуы мүмкін.
Темекі түтіні жүкті әйелдің организмінде ... деп ... ... ... ... ... бала жүрегінің
тоқтап қалуына әкеп соқтырады. Сонымен бірге жүкті кезінде темекі тартқан
әйелдердің 65 ... ... ... қан ... ... өліп ... мүмкін.темекі тартатын әйелдерден туған балалардың ... ... ... ... ақаулар кездеседі. Атап айтқанда нәрестенің
еріні жырық, таңдайы тесік ... ... ... ... ... ... кембағал болып тууы да мүмкін. Темекі тартатын әйелдерден ... 18 ... ... деп ... қан ... ... де кездеседі.
Өкпе рагы темекі тартатын әйелдер арасында темекі тартпайтын
әйелдерге қарағанда 2,5-3 есе жиі кездеседі.
Темекі және ... ... ... дем ... ... ... ластануы жылдан-жылға
артып келе жатқан қазіргі кезде тынысоргандарына ... ... ... жиі ... болды. Ауаның ластануы факторына
темекі тарту ... ... ... аурулары созылмалы дерттерге әкеп
соқтыруда. ... ... ... ... ... шылым
құмарларда әлде қайда жиі кездеседі. Өкпенің дертке шалдығу қаупі шылым
құмарлардың ... ... да ... ... олар ... ... темекінің түтінін еріксіз жұтады. Семьясында бір адам
темекі тартатын семьяларда тыныс органдарының ... ... ... ... 20 ... жиі ... ал екі адам ... 44,2 процент жиі кездеседі. Дүние Жүзілік Денсаулық Сақтау
ұйымының мәліметіне қарағанда шылым тартылған бөлмелегі ауа көшедегі ... есе лас ... ... ... 40 ... метрлік бөлмеде 30-дан астам
сигарет тартылса, онда оның ауасының әрбір текше ... 0,5 мг ... мг ... 6,5 мг ... және ... көмір қышқылы болады.
Шылым құмарлардың айналасында болған түтін жұтушылардың зәрінде 10 ... 80 ... ... ... ... ... ... газ, аэрозоль қосындылары болады. Олар тыныс
органдарының респираторлық ауруларын қоздырады. Темекі түтініне никотиннен
басқа ликосмин, анабазин, ... ... жуық ... ... қоса ... ... ... зиянды 30-дан астам әр түрлі
қышқылдар, 27 ... 65 ... ... бар. ... 80-ге ... ... кездеседі. Канцерогенді радиоактивтік элементтер
онша көп ... Олар ... ... ... зиянды әсерлері темекі
тартқан сайын артып отырады. Аталған зиянды заттар өкпенің түрлі ауруларға
қарсы ... ... ... ... ... ... акрелейн өкпедегі
макрофагтардың санын көбейтіп, көлемін өсіреді, бронхтардың ... ... ... 5-10 жыл ... 20 мыңға жуық сигарет тартатын болса,
онда олардың өкпесіндегі ауа алмасу қызметі қатты ... ... да жиі ... ... ... ... дискинезия дертіне ауысып,
қандағы газ мөлшері өзгереді, артериялық қанда гипоксия пайда болады. Егер
тартылған сигареттің саны 5-10 жыл ... 80-100 ... жуық ... ... ... ... өзгерістер оны эмфизема ауруына ... ... ... қан ... ... жүректің жұмысы нашарлап,
тыныс алу процестері өзгереді. Ең ақырында шылым құмар адамның өкпе ... ... ... ... құмарлар қатерлі сырқаттан сақтанып, оның алдын-алу
үшін алдымен темекі тартудан қол ... жөн. Ұзақ ... ... ... жиі ... ... ... ауырса, қан түкірсе, қақырығы көбейсе, ол
денсаулықтың бұзылғанының белгісі, сондықтан дереу шылым тартуды бірден
тастап, ... ... ... ... қатар темекі тартатын адамдар
тыныс органдарында бар ... ... ... ... сауығуға
тиіс. Темекіден қол үзбеген жағдайда ешқандай ем де, сақтану да ... ... ... ... ... бола ма деп ... Біз
оларға : «әрине болады» деп жауап бере ... ... ... тастап
кететін адамдар аз емес. Әрине, олар ерекше адамдар емес, өзіміз сияқты
қарапайым адамдар. Бірақ темекінің ... ... ... ... берік
шешімге келген, сөйтіп шылымды тастауға белді ... ... ... ... ... өздерінің денсаулықтары жақсаратынына көздері жеткен
адамдар дер едік.
Шылым шегушілердің біразы дерт ... ... ... барып темекі тартуды қояды. Әрине, бұл дұрыс емес, өйткені ... ... ... ... ... пайдасы тимейді. Темекіні
сондықтан неғұрлым ерте ... ... ... ... келмейтін кейбіреулері оны фильтрмен,
мундштукпен тартса, ... ... деп ... ... пікірдің пайда
бермейтінін айту керек. Қазіргі сигареттерде пайдаланып жүрген ... ... да ... Олар тек ... ... ... қалады. Ал темекі түтінің құрамындағы мышьякты ешқандай сүзгі ұстап
қала алмайды.
Сүзгілі ... ... ... ... ауруға ұшырайды.
Өйткені сүзгі темекінің күшін азайтады. Сөйтіп темекіні адам құмардан шығу
үшін жиі ... ... ... ... кейін адам 5-7 күндей оны аңсап, бір
нәрсені жоғалтқандай, кейде бір нәрсе жетіспегендей ... ... ... бәрі ... ... ... ... түске де кіреді.
Темекіні тастағаннан кейін көпке дейін ... ... ... ... ... болған жөн. Етсіз тамақ ішкен дұрыс, соған
қарамастан адамның шылым тартқысы ... онда ... сок, ... су ... ... кәмпит сорған жөн. Бұлар да көмектеспесе ауызды
күніне 3-4 рет азот қышқылды күмістің ерітіндісімен шаю керек. Ол үшін ... азот ... ... 1 литр суға ... ... ... ... ұнамсыз дәм пайда болады. Шылымға құмарлық жойылады.
Темекіні тастағаннан соң ... ... ... ... ... ... жөтелі басылады. Салмақ қосылады.
Айналадағы ортаның ластанған жағдайында өндіріс орындарында
темекі тарту адам органдары қызметінің елеулі ... ... ... Өндірістен тыс жағдайда пайда болатын ауру ... ... ... ... ... ... және ... заттармен жұмыс
істейтін адамдарға темекі мүлде зиян. ... ... құю, ... ... цемент, резеңке жасау салаларында еңбек ... ... ... ... абзал. Космонавтар, сынаушы-ұшқыштар, ... ... да ... ... ... ... ... тартуға қарсы күрес
Темекі тарту денсаулыққа зиян, оның үстіне адамды түрлі ауру-
сырқауларға жиі ... ... ... ... ... оған ... ... назар аударған жөн. Темекі денсаулыққа зиянын тигізіп ... ол ... ... ... ... де зиянын тигізеді. Арнаулы
экономикалық ... ... ... ... ... ай ... ... ақшаға 3-4 кг сары май сатып алуға, үй ... 4-5 рет ... ... баруға болады екен.
Темекі тартуға қарсы күресті ең алдымен жас ... ... ... Олардың темекі тартуына жол бермес үшін темекінің
организмге ... ... ... ашып көрсету қажет. Сигареттің зиянды
у екенін жастардың сана сезіміне жеткізген жөн. Жастар шылымды үлкендерге
еліктеп үйренеді. ... ... ... ... ... ... тартпағандары жөн. Үлкендердің жеке басының
мәдениеті жастарға ерекше үлгі екенін есте ұстаған ... ... ... сондықтан оларды темекі, арап-шарап сияқты зиянды әдеттерден
сақтандыру қасиетті міндет. Жастардың дендері сау, кеуделері таза, ... ... кең ... ... ... ... қол ... тілек білдірушілер көбейе
түсуіне байланысты ғалымдар шылымды тастауды оңайлату ... ... ... табу ... ... ... жүргізді.
Сөйтіп елде бірқатар табыстарға қол жеткізді. Ташкенттің ... ... ... ... ... ... ... анабазин
препаратын жасап шығарды. Оның құрамындағы алколоид шылымды тастаған кезде
организмде ... ... ... ... ... ... ... дәрі
болса да адам өзі тартуды тастауға ... бел ... ... ... Соның
өзінде көптеген клиникалық байқаулар анабазин гидрохлоридтің 80 ... ... ... ... ... ... Бұл ... де, тіл астына салып соруға да болады. Оны күніне бір ... ... ... ... Бес күн ... оның ... қасиетіне көз жеткізгеннен
кейін былай ету керек: 6-шы күннен бастап 12-күнге дейін дәріні таблеткадан
әрбір 2,5 сағат сайын 3 рет ішу ... ... ... дейін 3 сағаттан
кейін 1 таблеткадан ішіп күніне 5 таблеткаға ... ... ... ... ... ... азайтады. 17-20 күндері әрбір бес
сағаттан ... бір ... ... ... оны күніне 3 таблеткадан
асырмайтын болады. 21-25 ... 1-2 ... ... ... ... жай алғаш емделу күннен бастап шылым тартуды азайту керек. Ал
емделудің 8-9 күндері шылым тартуды мүлдем ... жөн. ... ... ... ... болмаса, екі-үш айдан кейін емделуді қайта бастау керек. Емделу
курсы 25 күндей болады. Кейбіреулер 10-15 ... ... ... ... қол ... ... ... ұабылдағаннан кейінгі
алғашқы сағаттарда бас ауырып, жүрек айниды, аздап қан қысымы ... Бұл ... ... дәрі ішке басылады. Препараттардың жүрекке,
өкпеге, басқа мүшелерге зияны жоқ.
Сонымен темекіні ... ... ... ... әзір екенін айта келіп, бәріңізгебұл зиянды әдеттен аулақ болуға
кеңес береміз.
Қолданылған әдебиет:
Ф.С. Қабыкенов «Еще раз о ... ...

Пән: Валеология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Денсаулық және темекі шегу7 бет
Темекі және оның зияны5 бет
Эпидемиологиялық диагноз қоюдағы қателерді талдау6 бет
Темекі тарту – зиянды әдет4 бет
Шылым мен алкогольдің адам ұрпағына әсері6 бет
"Dala Group" компаниясының қарыз капиталын тарту саясатын талдау 60 бет
"Зиянды өндірістік факторлар,олардың жұмысшыларға және қоршаған ортаға әсері. жарықтандырудың адамның еңбек қабілетілігіне әсері."26 бет
19-20 басындағы қарақалпақтардың отбасылық некелік қарым-қатынастарына байланысты әдет-ғұрыптары мен салт дәстүрлері жүйесі44 бет
XV-XVІІІ ғасырлардағы әдет-ғұрып құқығы32 бет
«Зиянды әдеттерден аулақ бол!». Тәрбие сағаты7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь