Телевизия – синтетикалық өнер

1. Телевизия . синтетикалық өнер
2. Ұлттық телеарнадағы бағдарламалар сценарийінің ерекшеліктері
а) «Таңшолпан» таңғы көңілашар бағдарламасы
ә) «Сөз мерген» тіл.танымдық бағдарламасы
в) «Тау . тұлға» тарихи, деректі, публицистикалық хабар
г) «Көкпар» пікір.сайыс бағдарламасы
3. Қазақстандық телебағдарламалар сценарийінің типтік құрылымы
«Әрбір журналистің өзіндік стилі уақыт өте келе қалыптасады. Өкінішке орай, журналистерге көрермендер назарын бірден баурап алуға мүмкіндік беретіней қатып қалған формула жоқ. Аудиторияны өзіне сендіру қабілеті баяу, тәжірибемен, біліммен келіп, жасалған іске және жас мөлшеріне тәуелді болады» деп есептейді АҚШ-тың журналистика саласының профессоры Ирвинг Фэнг. Кез-келген экран алдына шыққан фрагментті сценарийсіз, оның алдын-ала дайындығынсыз елестету қиын.
Сценарийді жазу – шығармаларды дүниеге әкелудегі шығармашылық үрдістің бір сатысы. Сценарий – болашақта экранға шығатын хабардың көркемдік және дыбыстық шешімдерінің әдеби жазуы.
Сценарий – автордың қиын да қауырт ізденістерінің нәтижесі. Онда екі жайт бір-бірімен тығыз байланыста болады: журналистің өмірлік шындықты зерттеуі және болашақ экрнадық шығармаға оны ойша жеткізуі.
Сценарий – бұл журналиспен зерттелген өмірлік материалды драматургиялық, пластикалық, монтаждық және сөздік көркем құралдар арқылы жеткізуге мүмкіндік беретін көркемдік өңдеудің аралық деңгейі.
Сценарийдің әдебиеттің әсерлі түрі ретіндегі ерекшеліктерін жақсырақ әрі тереңірек талдау үшін оның шығу тарихы мен бастауына тоқталсақ.
«Сценарий» түсінігі ертеде қалыптасқан. «Сценарий» деп ол кездері жасалатын әрекет пен көріністердің реті сақталған драмалық шығармалардың конспектісін атаған. Ал «сценарий» сөзі театрдағы «сценариус» сөзінен пайда болған. Бұл сөзбен сахна артында тұрып, актерларға қай кезде және қай жақтан сахнаға шығатындықтарын және барлық сахнада болатын көріністік әсерлердің уақытылы іске қосылуын қадағалайтын адамды атаған.
1. Телевизия: бизнес әлде билік? – Алматы, Қазақ университеті. 2007 ж.
2. Так работают журналисты ТВ – Кузнецов.
3. Работа актера над собой – Станиславский.
4. XXI ғасырға саяхат – К.Смайлов.
5. Журналистика и демократия – Е.Прохоров.
        
        ЖОСПАР:
1. Телевизия – синтетикалық өнер
2. Ұлттық телеарнадағы бағдарламалар сценарийінің ерекшеліктері
а) «Таңшолпан» таңғы көңілашар бағдарламасы
ә) «Сөз мерген» тіл-танымдық ... «Тау – ... ... ... ... хабар
г) «Көкпар» пікір-сайыс бағдарламасы
3. Қазақстандық телебағдарламалар сценарийінің типтік құрылымы
«Әрбір ... ... ... ... өте келе қалыптасады. Өкінішке
орай, журналистерге көрермендер назарын бірден баурап ... ... ... ... формула жоқ. Аудиторияны өзіне сендіру қабілеті
баяу, тәжірибемен, біліммен келіп, ... іске және жас ... ... деп ... ... ... ... профессоры Ирвинг
Фэнг. Кез-келген экран алдына шыққан фрагментті сценарийсіз, оның алдын-ала
дайындығынсыз елестету қиын.
Сценарийді жазу – ... ... ... ... бір ... Сценарий – болашақта экранға ... ... және ... ... ... ...... қиын да қауырт ізденістерінің нәтижесі. Онда екі
жайт бір-бірімен тығыз байланыста болады: журналистің ... ... және ... экрнадық шығармаға оны ойша жеткізуі.
Сценарий – бұл ... ... ... ... ... ... және сөздік көркем құралдар арқылы
жеткізуге ... ... ... ... ... деңгейі.
Сценарийдің әдебиеттің әсерлі түрі ретіндегі ерекшеліктерін жақсырақ
әрі тереңірек талдау үшін оның шығу тарихы мен бастауына тоқталсақ.
«Сценарий» ... ... ... ... деп ол ... ... пен көріністердің реті сақталған драмалық шығармалардың
конспектісін атаған. Ал ... сөзі ... ... ... ... Бұл ... сахна артында тұрып, актерларға қай кезде және ... ... ... және ... ... ... көріністік
әсерлердің уақытылы іске қосылуын қадағалайтын адамды атаған.
Кейін «Сценарий» термині ... ... ... ... ... «сценарий» деп актерлардың
киноаппарат алдындағы шығу ... ... ... ... атаған. Баяу,
бірақ батыл түрде дами келе ... ... ... ... ... бір түріне айнала бастады. Өзінің алғашқы кейпінде ол ... ... ... ғана беретін. Уақыт өте келе әрекеттердің
суреттелу тәсілі ... ... ... ... ... ... ... аралық жұмыс сатысы
екендігін ескеру қажет. Ол дайындық бөлімінің аяғы ... ... ... ... ... ал түсірілім кезеңінің басы.
Бағдарламаның немесе деректі фильмнің әдеби негізін жасап бастаудың
түрлі нұсқалары ... ... ... ... ... танытқан
редакциямен, фирмамен немесе продюсермен ұсынылуы мүмкін. Сол тақырыпқа
сай кейіннен ... оны ... ... және айқын ашатын ... ... ... ... ... ұлт мәселесін қозғады
делік. Журналист бұл тақырыпты ашу ... ... ... ... жастар білімі туралы тақырыптарды көтеруі мүмкін. Нәтижесінде,
қазақтың ұлттық ... ... ... жетістіктері, білім
ошақтарындағы инновациялар туралы бағдарлама, сюжет немесе фильмдер дүниеге
келеді. Кей жайттарда журналист ... өзін ... ... ... деген жеке ойымен келуі мүмкін.
Қазақ телевизиялық журналистикасындағы сценарийлердің жазылу тәсілін
талдау мақсатында «Қазақстан» Ұлттық телеарнасындағы ... ... ... салыстырып қаралық. Алдымен, тікелей эфирде жүретін
интерактивті ... ... ... телебағдарламасының сценарийнің
ерекшеліктері мен жазылу ережелері туралы.
«Таңшолпан» бағдарламасы қазіргі ... ... 5 рет ... жұма ... ... Студияда бағдарламаны тұрақты үш ... Бұл ... ... эфирде өткенімен, 3 сағаттық бағдарлама
үшін кем дегенде 9, ал ұзын саны 12 – 15-ке ... ... ... ... ... Әр сюжеттің орташа ұзақтығы 2,5 – 3 минутты
құрайды. ... ... ... ... ... Ал ... мәндеті сол сюжеттер мен әнбаяндарды әрі келген қонақтармен
болатын сұхбаттарды бірімен-бірін байланыстырып, қалың көрерменнің назарына
ұсыну. Екі жыл ... ... ... аталмыш бағдарламада редактор-
жүргізуші қызметін атқаратын Берік Көшербекұлы Есенбаев әр сағат басындағы
жаңалықтар уақытын ... ... 2 ... 40 ... жүретін бұл бағдарлама
үшін орта есеппен алғанда 20-беттей сценарий қажет екендігін айтты. Алайда,
бұл ... ... ... ... ... ... әуенмен
көркемдеушілерге қатысты ескертулер қамтылмайды. Жүргізушілер нақты
студияда болатын ... ... ... ... болатын әңгіме ... ... ... ... ... білетіндей, әр күні түрлі
тақырыпта өрбитін бұл таңғы бағдарламаның ... ... ... ... ... сұраққа Берік Көшербекұлы былай деп
жауап ... ... ... әр күні әр қалай ғой. Тақырыпқа
байланысты. Мысалы, бір күні «Отбасы – шағын ... ... ... ... ... аса бір ... ... қажеті жоқ та. ... бұл ... мәні бар, ... ... ... ... болады. Ал бір
хабарымызға «ЮНЕСКО-ның ... ... ... ... алдық. Бұл
жерде енді мүлдем басқа жағдай. ... ... ... ... не, қай ... оның құрамында қанша мемлекет бар, қандай шараларды қолға ... ... ... ... ... ... ... сценарий әзірлеу сол
күнгі жүргізуші-редактордың мойынында».
Журналистика саласында 3,5 жылдай жұмыс істеп келе жатқан ... ... ... ... ... уақыт жұмсайтындығын
сұрағанымызда ол былай деді: «Әр түрлі болады. Уақыт болған кезде, екі күн
бұрын. Ерте ... шыны ... ... сапалы болып шығатындығы
рас. Ал кейде жұмыстың ыңғайына қарай мүмкіндік болмай ... ... ... ... ... кешке дейін бітіріп, ертеңгі күн эфирге
шығып кететін де кездер де болды. Ол ... ... ... ... ... ... деп ... болмас, қолдан келгенше мәлімет іздеп, сапалы
жазуға тырысасың. Дегенмен де, күні бұрын дайындағн сценарийдің ... ... ... осы уақытқа дейін көзім жеткен. Өйткені,
«Асыққан – шайтанның ісі» дейді ғой».
Таңғы ... ... ... ... Берік Көшербекұлы
пікірінше, эфирдің сапасына әсер ететін 4 фактор деп мыналарды ... ... ... Сол сапалы сценарийді студиядағы жүргізушінің тыңдармандарға тұшымды
әрі түсінікті етіп жеткізе білуі;
❖ Жүргізушінің жеке ... ... ... ... ... ... өтетін көңілашар бағдарламаның сценарийлік
айырмашылығы болатын. Ал тележурналистикада орыны бөлек тағы да бір ...... ... ... Бұл ... аз уақыт арасында
ауқымды аудиторияны бағындырған «Қазақстан» Ұлттық телеарнасындағы «Сөз
мерген» тіл-танымдық ... ... ... ерекшелігіне
келсек.
Бағдарлама редакторы – сценарист Ғалия Өзбекбайқызы Шаудырбаева.
Хронометражы – 30 минут. Жүргізушісі – ... ... ақын ... Идея ...... ... ... – Ұлмекен Төлеуова.
Интеллектуалды ойын ретінде өрбитін бұл жоба үш ... ... ... ... ... көр»;
2. «Жүйрік болсаң, шауып көр»;
3. «Ойлы болсаң, озып ... ... ... бара ... төл, көне ... ... мақсат еткен бұл бағдарламаның сценарийін жазу барысында Ғалия
Өзбекбайқызының айтуынша, бастысы ізденімпаздық пен кең ... ... ... редакторының айтуы бойынша, бұл қырлар танымдық бағдарламаға
сценарий жазамын деген кез-келген журналист үшін ... ... ... ... сценарийлік құрылымына тоқталсақ:
➢ Бірінші кезеңде тұрақты сөз ... табу ... ... 9 ... беріледі;
➢ Екінші кезеңде, мақал-мәтел табу кезеңі. Бұл кезеңде 7 тапсырма бар.
Мақал болғанда да, ... жазу ... оның ... ... көп ... ... Бағдарлама ойын түрінде болғандықтан,
сценарий «эфир динамикасын» көксейді;
➢ Үшінші кезеңде, көнерген сөздер ... Ол ... ... ... ... ... ... анық бола бермейді.
Сол себепті, сценарист түрлі ... ... ... ... еңбектерден ақпарат жинайды.
Бағдарлама сценарийін жазу барысында ... ... баса ... кей ... ... жыры ... тарихи романдар секілді
көне жазбаларды қопаруға тура келеді.
«Жүргізушінің сәлемдесуін, айдарларын байланыстыратын ... ... мен ... бергеніммен, ойыншыларға қойылған сұраққа
қатысты ой өрбіту мен пікір бөлісуді мен алдын-ала қағазға түсіре алмаймын.
Себебі, ол ... ... ... ... ... ... да, мұндай
бағдарламалар сценарийн эфирге алып шығу үшін тілі жатық, өз тілін терең
меңгерген ... ... ... шарт ... ... ... редакторы
Ғалия Өзбекбайқызы. Осы секілді студиядағы қонақтар арқылы ... ... ... дейін жазылғанымен; түсірілімнен кейін,
монтаждау барысында тағы да өзгертулер мен толықтыруларға жиі ... ... ... ... ... ... қысқартып,
міндетті түрде бағдарламаның 30 минуттық хронометражына туралау қажет.
«Жарты сағаттық хабар үшін мен негізінен, 5 бет ... ... ... 4-5 саны бір ... ... ... ... менде 1 ай
уақыт бар. 1 ай ... мен 2 ... ғана ... ... ... ... сол ... қажетті мәліметтерді іздестіру, ... ... ... ... ... дейді Ғалия
Өзбекбайқызы. Осы секілді бағдарламалардың музыкасын, көркемдік ... оны ... ... сценарий жазу барысында талқыланбайды. Өйткені,
Ұлттық арнамызда ... ... ...... ассистенті.
Қазіргі телеарналарда аз да болса, бейнеқатарға қатысты ... ... ... ... кадр ... ... ескеретін жанр – деректі-публицистикалық ... ... ... осы жанрда шығып жүрген 20-минуттық «Тау – ... ... ... – 1985 жылы ... арна ... болып
тұрған шағынан бастап сонда қызмет етіп келе жатқан, журналистика саласында
30 жылдық тәжірибе ... ... ... ... ... ... ... бағдарламалар шығармашылық бірлестігінде шеф-
редактор қызметін атқарады. Молдабек ... ... ...... ... туындының бағыт-бағдары. Оның іргесін
журналист ... ... да бір ... ... ... белгілі бір
тақырып айналасында жан-жақты, жіті, мүмкіндігінше толық ... ... ... ... «Тау – ... ... бағдарлама екендігін
ескерте отыра, қай хабар болмасын, ұжымдық еңбектің жемісі екендігін атап
өтті.
Сценарий ... ... ... ... «сценарийде
журналистің тәжірибесі көп роль ойнай ма, әлде оның тақырыпқа деген ... ... па?» ... ... ... ... Молдабек
Сағымбек былай деп өз ойын білдірді: ... де ... мен ... ... білімі де болуы керек. Ең бастапқы орында да сол. Өз
саласында игерген білігі. Сосын ... ... ... ... ... ... ... деп тағы айта алмаймын. ... ... ... ... ... ... ол да көрініп тұрады. Яғни,
эфирде соншалықты үйіп-төгіп айтқан дүниелерін тәжірибесі ... ... ... ... ... ... болар еді».
«Тау – тұлға» бағдарламасының редакторының ойын өрбітсек, журналист
құр тәжірибемен де ұзаққа бара алмайды. Өйткені, өзін-өзі қайталай ... ... ... деген қызығушылық тағы керек. ... ... ... ... ... «Тәжірибесі жоқ деп,
білімді, салаға деген назары мен қызығушылығы биік жастардың жолын ... ... ... ... ұстанымым сол. Жастардан бір ұшқын көрсем,
оны ... ... ... ... ... Ертеңгі күні ол тәжірибе
жинақтап, сенен асып түседі. ... ... ... ... ... толқыннан
кейінгі толқын міндетті түрде, асып түсуі ... деп, ойын ... ... ... ... ... сценаристерге
қойылуы қажет деген талаптары:
✓ Жылтырақ, әсіре қызылға үйір болмау;
✓ Білім-білік игеруге құмарлық;
✓ Өз ... ... ... ... ... ... пайдалану;
✓ Шығармашылық көзқарас.
Телевизиялық журналистикада кейінгі кездері кең қолданылып жүрген
әдіс «пікір-талас». Мұндай бағдарламалар бірде тікелей ... ... ... ... ала түсіріледі. Ұлттық ... ... ... 40 ... ... пікір-таласы енген. Бұл ... ... ... ... 2 ... бері ... ... жүрген журналист Нұрлан Әбдібек. Редактордың айтуынша, хабар негізі
өзекті ... ... ... ... ... ... бағдарлама сценарийі 100% алдын-ала әзірленбейді. «Көкпар»
сценарийінде форматта көрсетілгендей, ... екі ... ол ... ... ... ... толық
жазылады.
Мәселен, «Шыңғыс хан кім: түркі ме, монғол ма?» деген ... ... ... ... ... Ысқақовтың «Шыңғыс хан -
түркі» деген позициясы мен т.ғ.д. ... ... ... хан – монғол»
деген жауабы жазылады. Сценарийде екі жаққа формат бойынша 2 минуттан уақыт
бөлінеді. Бағдарлама айдарлары қамтылады:
1. «Қан ... 2 жақ 2 ... өз ... ... ... ... жүргізуші әр қайсысына 2 сұрақ қояды;
3. «Дода» 6 адам ... ... ... ... осы курс ... жазу ... журналистің (автор) телевизиялық
сценарий жұмысының басты жүйелі сатылары болатындығын аңғардым:
▪ Объектпен ... ... ... ... ... ... мәселені журналистің өзінің шынайы өмірмен
ұштастыруы;
... ... ... ... ... ... және
режиссермен талдауы, редакциямен ... және ... ... ... ... барып, оны жан-жақты зерттеуі, сюжетке немесе
деректі хабарларға қатысатын кейіпкерлерді таңдау;
▪ Сценарийді жазу;
▪ Сценарийдің ... ... ... ... да бір мен ... ... мұнымен журналистің сценарийге қатысты
жұмысы біте қоймайды. Көп жағдайдаол ... ... ... ... ... шынайы жағдайға байланысты өзгертіп отырады.
Егер журналист материалмен жақсы таныс болса, онда ол жай ғана әңгіме
жоспарының көмегімен-ақ, репортаж немесе бағдарламаны мүдірмей ... ... ... ... ... немесе қағаздан оқығаннан гөрі
әлдеқайда шынайы көріне алады.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР:
1. Телевизия: бизнес әлде билік? – ... ... ... 2007 ... Так работают журналисты ТВ – Кузнецов.
3. Работа актера над собой – Станиславский.
4. XXI ... ...... ... и ......

Пән: Журналистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Дүлдүлдер өткен... дүбірлі даланы тербеп10 бет
Рекреация ұғымы сұрақ-жауап түрінде196 бет
Броконерліктің алдын алды - Практикалық іс-тәжірибелік есеп10 бет
Телевизиялық көп каналды толқындық каналдың қабылдағыш антеннасы2 бет
ХХІ ғасырдағы телевизиялық мүмкіндіктер47 бет
Қазақ дикторлық өнерінің бүгінгі аяқ алысы23 бет
Амортизацияның синтетикалық есебі32 бет
Есімдіктердің синтетикалық тәсіл арқылы жасалуы27 бет
Жарнама шығындарын синтетикалық есепке алуды ұйымдастыру16 бет
Синтетикалық (жинақтау) және аналитикалық (жіктеу) счеттары10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь