Фихте философиясы

1. Ойлау және ойлау мен заттар туралы
2. Фихтенің таным теориясы мен білімдердің ғылымы туралы идеясы
3. Фихте философиясының негізгі ерекшеліктері
Ендеше, ойлау туралы және ойлау мен заттар туралы ойлаудың арасындағы байланыс қандай? Бұл зерденің үлесіне тиген мәселе. Осы проблеманы классикалық неміс философиясының келесі бір өкілі И.Г.Фихте (1762-1814) шешепекші болды.
Фихтенің философиясына таладу жасамастан бұрын, оның Кантың философиясынан қалай жол тауып шықанын айта кеткеніміз жөн. Бұл жерде Канттың атақты трансцендентальды апперцепциясы үлкен роль атқарды. Мәселе мынада еді. Сонау жаңа заман дәуірінде Декарт өзінің философиясын негіздей отырып, «Егер мен күмандансам, онда менң ойлағаным, егер мен ойласам, онда менім өмір сүргенім» деген принципке сүйенген еді. Осы принциптің екінші жартысы, яғни ойлау мен өмір сүрудің тепе-теңдігі Канттың трансцендентальды апперцепциясының пайда болуына әкелді. Осыған сүйене отырып, Фихте өзіндік сананың маңызын жоғары бағалады, оның ешбір объективті дүниенің заңдарына бағыбайтыны, одан тәуелсіз өмір сүре отырып, ойлаудың ең жоғарғы формасы – абсолютті «менге» жететінін негіздеді. Мұның өзі Фихтенің ұстазы Канттың философиялық жүйесін адамға қарай, оның қызметіне қарай жақындата түскен қадамдарының бірі болатын. Әрине, субъективтік көзқарас, дегенмен бұнда үлкен мән жатыр. Бұл Кант түсінбеген диалектикалық байланыстарды таным қызметімен ұштастыру еді.
1. Тұрғанбаев Ә «Философияның қысқаша тарихы»
        
        Фихте философиясы
Ендеше, ойлау туралы және ойлау мен заттар туралы ойлаудың арасындағы
байланыс қандай? Бұл ... ... ... ... Осы ... неміс философиясының келесі бір өкілі И.Г.Фихте (1762-1814)
шешепекші болды.
Фихтенің философиясына таладу жасамастан ... оның ... ... жол ... ... айта ... жөн. Бұл ... атақты трансцендентальды апперцепциясы үлкен роль атқарды. ... еді. ... жаңа ... дәуірінде Декарт өзінің философиясын негіздей
отырып, «Егер мен күмандансам, онда менң ... егер мен ... ... өмір ... деген принципке сүйенген еді. Осы ... ... яғни ... мен өмір ... тепе-теңдігі Канттың трансцендентальды
апперцепциясының пайда болуына әкелді. Осыған сүйене отырып, Фихте өзіндік
сананың маңызын жоғары ... оның ... ... дүниенің заңдарына
бағыбайтыны, одан тәуелсіз өмір сүре отырып, ойлаудың ең жоғарғы формасы –
абсолютті «менге» жететінін негіздеді. Мұның өзі ... ... ... ... адамға қарай, оның қызметіне қарай жақындата түскен
қадамдарының бірі ... ... ... көзқарас, дегенмен бұнда
үлкен мән жатыр. Бұл Кант ... ... ... таным
қызметімен ұштастыру еді.
Фихтені қатты алаңдатқан ендігі бір мәселе – Канттың «Өзіндік зат»
деген проблемасы ... Оның ... да ... ... ... де ... айналып өте алмады. Өйткені, Кант біздің санамыздан тыс ... ... ... ... зат» бар, оның не екені белгісіз
деген ... ... ... осыған байланысты Фихте «Өзіндік затты» ... ... емес деп ... ... Бірақ, «Өзіндік зат» жай
қарапайым ой ... ол ... өз ... ... ... ... жоғары
сана сипаттас. Сөйтіп, Фихте бұл ... ойды ... ... ... ... гносиологиялық жаңа түрі пайда болды. Ендігі
мәселе –сананың өз қызметінің нәтижесінде пайда ... ... ... ... ... ... ашу ... еді. Осылайша философия ғылымға
айналды. Ол ғылым болғандықтан өзінің ішкі заңдылығы бар ... ... сол ... ... ... ... керек. Сонымен қатар
философия жай ғана ... ... ... ол ... ... ... ... пайда болуның ішкі заңдылығын, негізгі принциптерін дамытатын
ғылым. Ендіше бұл, яғни философия ғылымдардың ... ... ілім ... ... ... ... ... тархында жаңа бір
ағым шықты. Бұл ағым ... таза ... яғни ... ... мен зерденің жүйесі деп қараумен шектелмеді. Оның
ойынша, «Философия – ... ... ... ... ... ... жүйесін жасау».
Фихте сонымен қатар әрбір ғылым саласынада көңіл бөле ... ... бір ... ... тиіс еді. ... ... ... және оның
маөмұны ғылымның ішкі мазмұнымен ... ... ... ... арқылы бір-біріне мазмұны арқыл байланысты болып отырған ... ... ... ... философиясын міндетін ғылым ретінде, ол
негізгі бір принциптің арқасында өзінің ішкі ... ... тиіс ... Ал енді ... білімдер арқылы пайда болағ ... ... ... ... үшін негізгі болып есептеледі.
Алайда Фихтенің осы таным ... мен ... ... ... ... бір ... қарай ойысты. Ондай диалектикалық ... ... ... ... Фихтенің осы идеясы оның ... деп ... ... айырықша баяндалды. Ол, ең алдымен, абсолюттік
«меннің» өзіне-өзі тепе тең, сәйкес келетінін дәлелдейді. Философтың ... ... ... «Мен ... тең» ... принципі арқылы танымының
өзіндік санаға тән, өзіндік ішкі ... бар ... ... ... ... да, ... зат, ең алдымен, өзінідік дамудың жемісі, алдымен өзін-
өзі ... ... ... ... ... дамуға сырттан танылған күш
емес, өз-өзінен шыққан күш ретінде ... ... ... ... ... жалпы табиғаттың ғана емес, адамның даму ... ... ... береді. Иә, адам мен қоғамның пайда болып, ... ең ... ... ... ... ... ... принципі абсолюттік «Мен» «Мен еместі» тудырады ... ... ... ... ... ... ой арқылы дамиды. Бұл жерде біз
оның қарапайым фармальды логиканың шырмаунынан шығып, субъектінің (оны адам
деуге ... ... ... ролін жоғары бағалап отырған
идеясын көреміз. Бұл ... ... бір ... «Мен ... ... «Мен» «Мен емеске» тепе-тең келеді. Бұл субъектінің шығармашылық
қызметінің мәнін ашу болып табылады. Сырт ... бұл ... ... ... ... ... ашуда қайталап отырған сияқты.
Бірақ, бұл ... ... ... ойды ... ... біз Фихтенің Кант
философиясынан көш ілгері тұрғанын, оның объекті мен ... ... ... ұмтылғанын көреміз. Өйткені Фихтенің
ойынша, философия дүниені тек ... қана ... оны ... ... ... ... айқындап беретін ілім сияқты.
Абсолюттік «Меннің» келесі даму кезеңі, яғни «Мен» «Менге» және «Мен
емеске» тең емеске тең деп ... ... ... ... ... ... аша ... Егер алғашқы екі принциптің бірі тоериялық,
екіншісі практикалық танымды көрсетеді, мына үшінші принцип олардың ... ... ... ... ... ... ... мұнымен аяқталып
қалмайды. Фихте, ең алдымен, таным процессіндегі адамадардың пратктикалық
қызыметін ... ... ... біз оны осы ... принципі адамдардың
таным теориясын олардың практикалық қызметі арқылы анықтау дәрежесіне жақын
келіп отыр дей аламыз. Әрине, бұл идея Канттың көзқарасында да ... ол ... ... ... ... ... адам танымындағы
«Қызмет» мәселесін айқындап берді. ... бұл ... ... ... ... ... болатын. Өйткені ол танымның әрбір ... ... оның ... және ... ... аша ... ... іс-қимылын көрсетіп берді. Алайда біз Фихтенің практикалық
қызмет туралы идеясын ... ... ... деп айта ... ... ... ... танымдық қызметінің негізін идеялдылық принцип арқылы
ғана түсіндіруге ... Оның ... ... ... болса ашылмай
қалған еді.
Фихтенің таным теориясы практикалық ... пен ... ... да ... отырып, адамның атақаратын міндетін, оның даму ... ... Ол ... ... деген еңбегінде өзінің ... ... ... ... жаңа ... ... ... ең алдымен адамаға және оның ішкі дүниесіне барынша назар ... ол ... ... ... ... етіп ... ... адам
негізгі субъекті ретінде өзінің болмысын тек өзінің тіршілігі арқылы,
өзінің заттық ... ... аша ... ... белсенділік, шығармашылық
субъективті «Меннің» негізгі мәні. Олай болса, сана адамның ... ... ... ... ... ... (Бізідің тілімізбен айтқанда
адамның) қызметі қайшылыққа толы процесс. Ол санасыздыққа саналылықа қарай
өтіп, субъекті мен объектінің ... ... ... Өйткені қандай ғана
болмасын субъекті ең алдымен өзін-өзі тани отырып, өзінің ... ... ... ... ... ... мен ... арасындағы
байланыс жай ғана қарапйым қарым-қатынас емес, ол белгілі бір қызмет. Бұл
қызметтің белгілі бір ... ... ... ... тан отырып,
оған тән жаттсынуды ... Ал енді ... ... ... ... оны ... ... Ендеше, философия дегеніміздің өзі
біздің санамыздағы ... ... ашу ... сөз. Сөйтіп, Фихте
объекті мен субъектінің арасындағы қайшылықты таза ... ... ... өмір ... ... жақындата түсті.
Фихтенің философиясына тән негізгі ерекшелік – ... ... ... ... оның ... ашу. Міне, осы қызыметінде Фихте, ең
алдымен, бізге зерделік ойдың ... ... ... ... ... оның ғылым туралы ілімі, адамның танымын қызмет ретінде қарауы
барлық ғылымдар саласының, оның ішінде философияның іргелі ... ... ... ғылым туралы ілімінің одан кейінгі ойшылдар ілгері ... Оның ... ойы тек ... ... ... ... ... қазіргі ғылым мен техниканың кеңінен өрістеп, шарықтап шыңға шыққан
шағында ғылымының мәнін ашу күн ... ... ... ... Өйткені осы
заманғы ғылымның дамуы, ооның ішкі және сыртқы ... ... ... ... ... ... Проблемаға айналды.
Ендеше, ғылым туралы ілімдегі Фихтенің көз қарасы өз жақтастарын енді тапты
деуге болады. Қазіргі кезде шет ... ғана ... ... ... де ғылым
туралы ілімге, ғылымды тереңрек зерттей түсуге баса ... ... өзі ... мәнін, оның даму жолдарын анықтап, болашағын көрсетуге
мүмкіндік туғызатыны сөзсіз.
Пайдаланған әдебиеттер
1. Тұрғанбаев Ә «Философияның қысқаша тарихы»
2.
Жоспар
1. ... және ... мен ... ... ... ... ... мен білімдердің ғылымы туралы идеясы
3. Фихте философиясының негізгі ерекшеліктері

Пән: Философия
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Классикалық неміс философиясы3 бет
Шеллинг философиясы5 бет
Немістің классикалық философиясы13 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь