Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдаудың экономикалық мәні мен маңыздылығы

КІРІСПЕ

1. Кәсіпорындардың қаржылық жағдайын қамтамасыз етудің теориялық . әдістемелік негіздері
1.1 Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдаудың экономикалық мәні мен маңыздылығы
1.2 Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдаудың ақпараттық көздері
1.3 Қаржылық жағдайды талдаудың негізгі әдістері мен тәсілдері

2. «Лидер.Консалтинг.Групп» ЖШС.ң қаржылық жағдайын талдау және бағалау
2.1 «Лидер.Консалтинг.Групп» ЖШС.ң шаруашылық жағдайына жалпы.. сипаттама
2.2 «Лидер.Консалтинг.Групп» ЖШС.нің активтерінің өтімділігін және төлем қабілеттілігін талдау
2.3 «Лидер.Консалтинг.Групп» ЖШС.нің іскерлік белсендігін талдау

3. Дағдарыс кезеңіндегі кәсіпорындардың қаржы . экономикалық жағдайын жақсарту және оны тиімді басқарудағы проблемалар
3.1 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы мен табыстылығын арттыру жолдары
3.2 Кәсіпорынның экономикалық жағдайын жетілдірудің негізгі бағыттары
Кәсіпорынның қаржы стратегиясын нығайту арқылы кәсіпорын қаржысының орнықтылығына қол жеткізу бағыттары

Қорытынды

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

Қосымша
Нарықтық экономика жағдайларында компаниялардың өзінің қаржылық жағдайын тиімді пайдалану,қажетті қаржы ресурстарымен қамтамасыз ету олардың өз мойындарына түсіп отыр. Жоспарлы экономика жағдайларында компаниялар экономикалық мұқтаждықтар мен қиындықтарға душар болған жағдайда мемлекеттің және оның орталықтандырылған қаржы жүйесіне арқа сүйейтін еді. Алайда нарықтық қатынастардың орнауы мен дамуы аталған мәселені компаниялардың өз иықтарына жүктеп отыр.
Қоғамда қаржылық талдау аса қажеттілік салдарынан туыңдады: салмақ, ұзындық өлшемін және есептеу жүргізбей, шаруашылық субъектінің мүліктік жағдайы мен оған әсер ететін себептерді білмей, табыс пен шығынды өзара салыстырмай, біріншісінің екіншісінен артық болуына қол жеткізбей шаруашылықты ойдағыдай жүргізу мүмкін емес.Қай уақытта да болмасын бұл өте маңызды. Қазіргі қоғамның әкімшілік -әміршілік жүйеден шығып, нарықтық қатынасқа ену кезеңінде оның мәнділігі одан әрі арта түседі. Басқаша айтқанда, жалпы мемлекеттік («иесіз») меншік жағдайында кеңінен орын алған ұқыпсыздық пен жауапкерсіздікті іскерлік, басқарушылық, қатаң орындаушылық тәртіп, ұқыптылық және үнемділікпен алмастыру нарықтық экономиканың өзіне тән ерекшеліктері.
Кәсіпорын мүлкіне салынған әрбір теңге жаңа табыс әкелу үшін осы қорларды қозғалысқа келтіреді. Жасанды көрсеткіш пен жоспар үшін жұмыс істеу келмеске кетеді.
Отандық талдау әдебиеттерінде кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау мәселесі аз зерттелген, сондықтан оның прогрессивті әдістері әзірше бізде ойдағыдай қолданыс таба алмай отыр. Ал бұл кәсіпорын қызметінің қаржылық нәтижесі мен экономикалық дамуына, ең ақырында еліміздің экономикалық өсуіне кері әсерін тигізеді .
Бұл дипломдық жұмыстың негізгі мақсаты – кәсіпорынның қаржылық жағ-дайын талдау және оны жетілдіру бойынша ұсыныстар әзірлеу болып табылады.
Осы мақсатқа жету үшін келесідей міндеттерді анықтадым:
- қаржы мамандығында алған білімімді қолдану;
-өндірістік практикада жинаған тәжірибемді пайдалану;
-қарастырылып отырған мәселе бойынша статистикалық және кәсіпорынға қатысты материалдарды жинақтау және өңдеу;
-кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау;
-жүргізілген талдау нәтижелері бойынша жетіспеушіліктерді анықтау және оларды жою жолдарын ұсыну.
Талдау объектісі ретінде «.Лидер-Консалтинг-Групп» кәсіпорыны алынды.
Жұмыстың теориялық бөлімі қаржылық жағдайды талдаудың түсінігін ашу-ға негізделген.
        
        Мазмұны 
Белгілеулер мен қысқартулар
КІРІСПЕ
3
1.
Кәсіпорындардың қаржылық жағдайын қамтамасыз етудің теориялық - әдістемелік негіздері
1.1
Кәсіпорынның ... ... ... ... мәні мен ... ... жағдайын талдаудың ақпараттық көздері
1.3
Қаржылық жағдайды талдаудың негізгі әдістері мен тәсілдері
2.
ЖШС-ң қаржылық жағдайын талдау және ... ... ... ... жалпы.. сипаттама
2.2
ЖШС-нің активтерінің өтімділігін және төлем қабілеттілігін талдау
2.3
ЖШС-нің іскерлік белсендігін талдау
3.
Дағдарыс кезеңіндегі кәсіпорындардың қаржы - ... ... ... және оны ... ... проблемалар
3.1
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы мен табыстылығын арттыру жолдары
3.2
Кәсіпорынның экономикалық жағдайын жетілдірудің негізгі ... ... ... ... ... ... қаржысының орнықтылығына қол жеткізу бағыттары
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
Қосымша
КІРІСПЕ
Нарықтық экономика жағдайларында компаниялардың өзінің қаржылық жағдайын тиімді пайдалану,қажетті қаржы ... ... ету ... өз ... ... ... ... экономика жағдайларында компаниялар экономикалық мұқтаждықтар мен қиындықтарға душар болған ... ... және оның ... ... ... арқа ... еді. Алайда нарықтық қатынастардың орнауы мен дамуы аталған мәселені ... өз ... ... ... ... талдау аса қажеттілік салдарынан туыңдады: салмақ, ұзындық өлшемін және ... ... ... ... ... ... мен оған әсер ... себептерді білмей, табыс пен шығынды өзара салыстырмай, біріншісінің екіншісінен артық ... қол ... ... ... ... ... ... уақытта да болмасын бұл өте маңызды. Қазіргі қоғамның әкімшілік -әміршілік жүйеден шығып, нарықтық қатынасқа ену кезеңінде оның мәнділігі одан әрі арта ... ... ... ... ... () ... ... кеңінен орын алған ұқыпсыздық пен жауапкерсіздікті іскерлік, басқарушылық, қатаң ... ... ... және үнемділікпен алмастыру нарықтық экономиканың өзіне тән ерекшеліктері.
Кәсіпорын мүлкіне салынған әрбір ... жаңа ... ... үшін осы ... ... ... ... көрсеткіш пен жоспар үшін жұмыс істеу келмеске кетеді.
Отандық талдау әдебиеттерінде кәсіпорынның қаржылық ... ... ... аз ... сондықтан оның прогрессивті әдістері әзірше бізде ойдағыдай қолданыс таба ... ... Ал бұл ... ... ... ... мен экономикалық дамуына, ең ақырында еліміздің экономикалық өсуіне кері әсерін тигізеді ... ... ... ... ... - кәсіпорынның қаржылық жағ-дайын талдау және оны жетілдіру бойынша ұсыныстар әзірлеу болып табылады.
Осы мақсатқа жету үшін келесідей ... ... ... ... алған білімімді қолдану;
-өндірістік практикада жинаған тәжірибемді пайдалану;
-қарастырылып отырған ... ... ... және ... ... материалдарды жинақтау және өңдеу;
-кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау;
-жүргізілген талдау нәтижелері бойынша жетіспеушіліктерді анықтау және ... жою ... ... ... ... ... ... теориялық бөлімі қаржылық жағдайды талдаудың түсінігін ашу-ға негізделген. Бұл бөлім өзіне қаржылық жағдайды талдаудың мақсаттары, міндеттері және қажеттілігі, қаржылық талдаудың ... ... ... мен ... ... ақпараттарды кіріктіреді.
Сонымен қатар қаржылық жағдай кәсіпорынның бәсекелестік қабілетін және оның ... ... ... ... ... және оның ... қаржылық және басқа қатынастар тұрғысындағы экономикалық қызығушылары қаншалықты ... ... ... болып табылады..
Яғни кез келген кәсіпорын фирманы басқарудың жалпы ... ... ... жүйенің болуынан тәуелді. Бұндай жүйе болып экономикалық менеджмент табылады. Ол әрқашан жоспарлаудың, басқарудың және экономикалық талдаудың ... ... ... ... ... асырылады. Сондықтан кәсіпорынның экономикалық жағдайын бағалау мен болжаудың әдісі ретіндегі экономикалық ... ... ... ... ... ... ... басқару шешімдерін қабылдау үшін қажет негіз болып табылады. Бұл отандық кәсіпорындарда экономикалық ... пен ... ... ... ... бар ... ... мақұлдайды.
Тек терең және ұқыпты талдау негізінде ғана оның қызметін объективті бағалап, кәсіпорынның экономикалық ... ... ... ... және оның ... ... ... бағытталған басқару шешімдерін қабылдау үшін басшылыққа нақты ұсыныстар беруге болады.
Бұл дипломдық жұмыс отандық кәсіпорындардың қаржылық жағдайын ... ... ... ... ... ... ... стратегиялық басқаруды әдістемелік қамтамасыз етудің жеткіліксіздігі кәсіпорын қызметін ... ... ... ... ... ... ... іс-әрекетінде қаржылық жағдайын анықтау маңызды орын алады, ол оның ... ... ... ... Сондай-ақ жаңа жобаларды қаржыландыруға мүмкіндік береді, сол ... оған әсер ... ... ... оны ... жолдарын анықтау бүгінгі күні алғашқы орынға қойылады.
Дипломдық жұмыстың ... ... ... ... ... зерттеу және кәсіпорынды мысалға алу арқылы оның өтімділігі мен іскерлік белсенділігін талдауды ... ... ... ... мақсатқа сәйкес төмендегідей міндеттерді шешу қажеттілігі анықталады:
- кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдаудың теориялық негіздерін ... ... ... ... ... ... мен әдістерін көрсету;
- кәсіпорынның активтерінің өтімділігі мен тиімділігін анықтау;
- отандық кәсіпорынды мысалға алу арқылы ... ... ... ерекшеліктерін зерттеу;
- кәсіпорынның төлем қабілеттілігіне талдау жасау;
- кәсіпорынның ... ... ... ... ... пәні- кәсіпорынның белгілі бір кезеңдегі қаржылық тұрақтылығын және оның өз шаруашылық қызметін үздіксіз жүргізуі мен өзінің қарыз міндеттемелерін уақытылы өтеуі үшін ... ... ... ... көрсетеді.
Бұл жұмысты жазу үшін әдістемелік негіз болып қаржылық жағдайы туралы шоғырландырылған ... ... ала ... оның жақын арада қандай қаржы нәтижесінің күтілетіндігі және дебиторлық, ... ... ... ... үшін осы ... ... да ... алынған.
Зерттеу объектісі- ЖШС-нің қаржылық жағдайына баға беру.
Зерттеу жұмысының ғылымы ...
* ... ... ... мен ... ... ... Кәсіпорынның экономикалық жағдайын жетілдірудің негізгі бағыттары
* Кәсіпорынның қаржы стратегиясын нығайту арқылы ... ... ... қол жеткізу бағыттары
Дипломдық жұмыс өзіне үш негізгі бөлімді, кіріспе, қорытынды және қолданылған әдебиеттер тізімін қосады.
I. КӘСІПОРЫНДАРДЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙЫН ҚАМТАМАСЫЗ ... ... - ... ...
1.1 КӘСІПОРЫННЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙЫН ТАЛДАУДЫҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ МӘНІ МЕН ... ... ... ... ... ... ... көзқарас жоқ.Қаржылық жағдай туралы келесі пікірлер бар:
- қаржы ресурстарының бар екенін,орналасуын және пайдаланылуын көрсететін көрсеткіштер жиынтығы;
- ұйымдардың шаруашылық қызметін қамтамасыз ету үшін ақша ... ... ... ... ... ... белгілі бір күнге өзінің қызметін қаржыландыру қабілеттілігін көрсететін экономикалық категория;
- төлемқабілеттіліктің ,несиеқабілеттіліктің сипаттамасы,қаржы ресурстары және ... ... және ... ... ... ... орындау;
- ұйымның қалыпты жұмыс істеуі үшін қажетті қаржы ресурстрымен қамтамасыз етілуі,оларды ... ... және ... пайдалану,басқа да заңды және жеке тұлғалармен қаржылық өзара қарым-қатынас,төлемқабілеттілігі және қаржы тұрақтылығы;
- қаржы ресурстары көздерін,оның ... ... және т.б. ... пайдалану және табу қабілетімен анықталатын қызметінің нәтижелілігі.
Әртүрлі көзқарастарды жинақтай келе,келесідей анықтаманы келтіруге болады: қаржылық жағдай - бұл ... ... ... бар ... және ... ... және ... сипаттайтын экономикалық категория.Қаржылық жағдай елеулі деңгейде үйымның бәсекеге қабілеттілігін,оның іскер ортадағы әлеуетін анықтайды,ұйымның өзінің экономикалық мүддесінің кепілдендірілгенін ... оның ... ... және ... да ... қатынастарын бағалайды.[1,5б].
Нарықтық қатынастары жағдайында кәсіпорыннын қаржылық жағдайын талдаудың маңызы өте зор. Бұл кәсіпорындардың тәуелсіздікке ие болуымен, ... - ақ және де ... ... ... өзінің өндірістік-кәсіпкерлік қызметінің нәтижелері үшін толық жауапкершілікте болуымен байланысты.
Кәсіпорынның қаржы жағдайы осы кәсіпорынның белгілі бір кезеңдегі қаржылық тұрақтылығын және оның өз ... ... ... ... мен ... ... міндеттемелерін уақытылы өтеуі үшін қаржы ресурстарымен қамтамасыз етілуін көрсетеді [2,23б].
Кәсіпорындағы "қаржылық жағдай" ... ... ... ... ... не, соны ... ... Соңғы жылдары шығарылған арнайы әдебиеттерде бұл ұғым әр түрлі түсіндіріледі. Профессор А.Д. Шеремет ... ... ... жағдайы қаржыны тарату, пайдалану және оның қалыптастыру көздерімен (меншіктік капитал және міндеттемелер, яғни пассивтер) сипатталады" деп ... ... Н.А ... бұл ұғымды былайша анықтайды: =0,2-0,5 .
Аралық жабу коэффициентінің формуласы:
Каж=ақша қаражаттары+бағалы қағаздар+дебиторлық борыш+басқа да активтер/ҚММ
(5)
Қолайлы мәні ... жабу ... оның ... ... ... өтім ... ... дебиторлармен өз уақытында есеп жүргізу жағдайында болжамданған төлемдік мүмкіндігін көрсетеді.
Жалпы өтеу коэффициентінің формуласы:
Кжө=ағымдағы активтер/ҚММ
(6)
Қолайлы мәні >= ... өтеу ...... құралдар жедел және қысқа мерзімді міндеттемелерінің сомасын ... ... ... ... ... дамыған елдерде бұл көрсеткішке кәсіпорынның ағымдағы өтімділігін бағалау кезінде ерекше мән беріледі.(Сурет 2.6 қараңыз)
ЕСКЕРТУ - Сурет 2.6 негізінде автор құрастырған.
Кесте 2.6
... ... ... ... ... ... коэффиценті
Аралық коэффиценті жабу
Жалпы өтеу коэффиценті
2015ж.
0,9
0,2
2
2014ж.
0,9
1,05
1,8
2013ж.
0,07
0,09
0,4
2012ж.
0,1
0,7
0,02
2011ж.
0,05
0,3
0,1
Есептеу
Формуласы
Ақша қаражы+бағ қағаз/ҚММ
Ақша қаражы+бағ қағаз+деб.борыш+басқа да ... ... ... - 2.6 ... ... ... құрастырған.
ЖШС-ң абсолюттік өтімділік коэффиценті 2015 және 2014жылы 0.9-ға тең.Бұл жылы ... ... ... ... ... ... активтердің есебінен өтеу қабілеттілігі үлесі 0.9-ға тең.Ал қалған үш жылда,яғни 2011 2012 2013 ... ... ... ие ... ... мезгілде ағымдағы қарыздардың біраз бөлігі өтелмей қалғаны белгілі болды. Яғни тиісті мәнге ие емес.
Кәсіпорынымыздың аралық жабу ... 2011 жылы 0.3, 2013те 0.09 ал 2015 жылы 0.2-ге ... ... ... ... ... есебінен, оның қысқа мерзімді міндеттемелерінің өтеуге шамасы жетпегенін дәлелдеп отыр.Ол ... ... өз ... есеп ... ... болжамданған төлемдік мүмкіндігінің болмағаны.Ал 2014 жыл мен 2012 жылы ... өз ... өтей ... ... ... өтеу ... ... 2-ге және 2014 жылдары 1.8-ге тең болып отыр.Бұл көрсеткіш өндіріс сипатына байланысты күрт ауытқуы мүмкін.Оның деңгейіне тиелген тауарлар мен көрсетілген ... есеп ... ... ... ... ... құндылықтар қорларының құрылымы және басқалар әсер етеді.Осы жылы қысқа мерзімді активтер қысқа мерзімдегі міндеттемелерді өтей ... ... ... өз ақша ... дұрыс игере алмағандықтан міндеттемелерін өтей алмады. Яғни кәсіпорын өз шоттарын төлей алмайтынын дәлелдеді.
Өтімділіктің жалпы көрсеткіші келесі формуламен көрсетіледі. ... ... Көж- ... ... коэффициенті;
а1,а2,а3 - салмақтық коэффиценттер;
а1=1; а2=0,5; а3=0,3
Қолайлы мәні >= ... 2.3 ... ... жылдар аралығындағы жалпы өтімділік коэффициенті
ЕСКЕРТУ - Диаграмма 2.3 негізінде автор құрастырған.
ЖШС-ң ... ... ... ... келе мына ... көріп отырмыз.Жалпы көрсеткіштің теориялық мәні 0,9-дан төмен болмауға тиіс,және де кәсіпорынның міндеттемелерінің барлық ... ... ... және таяу ... есеп ... ... ... қабілетін көрсетеді.2015 жылы 2.6-ға,2014 жылы 1,9-ға тең, 2013 жылы 1,4-ті құрап отыр.Осы мерзімде кәсіпорынның балансының өтімділігі орташа және төлем ... де ... жыл ... 2011 жылы ... ... ... төмен және баланс өтімсіз болды.
Таза айналым капиталы - бұл ... ... ... ... ... меншікті қаражаттарының есебінен шаруашылық қызметін ұйымдастыруға айналым қаражаттарының жеткіліктілігін көрсетеді.
Осыдан кейін кәсіпорынның ағымдағы өтімділік коэффицентін есептеуге болады.Бұл көрсеткіш кәсіпорынның қысқа ... ... ... ... ... ... ... көрсетеді.
Мерзімді өтімділік коэффиценті - кәсіпорынның неғұрлым өтімді ... ... ... ... ... ... мерзімді міндеттемелердің өтеу қабілеттігін көрсетеді.
Қаражаттарды сырттан тарту коэффиценті - ... ... ... ... қаражаттарынан қаржылық тұрғыдан тәуелсіздігін көрсетеді.Бұл коэффицент неғұрлым төмен болған сайын, шаруашылық субъектісінің несиені қайтару ... ... ... деп ... кестеден көріп отырғанымыздай ЖШС-нің өтімділік коэффиценттерін талдадық. ( ... 2.7 ... 2.7
... ... коэффиценттері
Жылдар
Таза айналым капиталы
Кәсіпорынның ағымдағы өтімділік коэффиценті
Мерзімді өтімділік коэффиценті
Қаражаттарды сырттан тарту коэффиценті
2015ж.
60113208
2,3
1,1
0,1
2014ж.
103895458
3,1
2,9
0,1
2013ж.
52108233
2,3
1
0,1
2012ж.
39760393
2,3
0,9
0,09
2011ж.
27925981
1,8
0,9
0,1
Есептеу
Формуласы
АА-ҚММ немесе
(А1+А2+А3)-(П1+П2+П3)
АА/ҚММ=
( А1+А2+А3) /
( П1+П2+П3)
АА-ТМҚ=
(( А1+А2+А3)-А3)/
( П1+П2+П3)
КҚ/АА=П1(А1+А2+А3)
Қолайлы ... - ... 2.7 ... ... құрастырған.
Таза айналым капиталы 2015 жылы 60113208 мың. 2014жылы ... ... ... жылы 27925981 - ден 2012 жылы 39760393 ... көп ... жылы 52108233 теңгедей болатын таза айналым капиталы бар.Демек ЖШС-нің сырттан қаражат тартпай,өзінің меншікті айналым қаражатын қызметіне пайдаланғанын байқап ... ... ... ... ағымдағы жылы 2,3-ке ал 2014жылы 3,1-ге ,2013 және 2012 жылы 2,3 - ке ... ... ... 4 ... ... ... ... міндеттемелерін өтеуге ағымдағы активтердің жеткіліктігін көрсетеді.Керісінше 2011 жылы активтердің міндеттемелердіжаба алмағандығын аңғардық.Яғни көрсеткіш нәтижесі ... ... ие ... ... ... коэффиценті 2013,2014,2015 жылдары қолайлы мәнге ие.Демек,ең өтімді активтердің қысқа мерзімді ... өтей ... ... ... ... ... 0,9-ға тең.Яғни келесі салмақтық коэффицент кәсіпорынның өтімділігінің төмен болғанын ... ... ... ... әр жыл ... өзгеріссіз.Я төмендемеген,я жоғарыламаған.Демек шаруашылық субъектісінің несиені қайтару қабілеттігі бірқалыпты.
Нарықтық экономика теориясы мен практикасында перспективті төлем ... ... ... және ... үшін ... ... да ... белгілі.Олардың ішіндегі маңыздысы табыс пен табыс табу қабілеттілігі,себебі осы факторлар кәсіпорынның қаржылық саулығы үшін ... ... ... ... ... үшін ақша ... жеткіліктіліктігі мен оның капиталға айналдыру коэффиценттері ... ... ... ... ... ... ... активіндегі инвестиция деңгейін анықтауда қолданылады және келесі формула бойынша есептеледі.
Кақа Өнім өткізуден түскен табысНегізгі ... ... ... ... ... ... ... 2011140478092325863142=0,4
Ақша қаражаттарын капиталға айналдыру деңгейі 8-10% шегінде ... ... ... ... жағдайымызда осы анықталған коэффиценттер 2014 жылы 1-ге тең болса,2015 жылы 0,5-ке дейін төмендеді.2011,2013 жылы 0,4-ке тең.Ал 2013 жылы 0,3-ке ... ... ... ... сүйене отырып,ақша қаражаттарын капиталға айналдыру деңгейі жеткіліксіз екенін көріп отырмыз.
2.3 ЖШС-НІҢ ІСКЕРЛІК БЕЛСЕНДІЛІГІН ТАЛДАУ
Кәсіпорынның іскерлік ... ... ... ең ... оның ... айналымының жылдамдығында көрсетеді.Іскерлік белсенділікті талдау,кәсіпорын өз қаражатын қаншалықты тиімді пайдаланатынын анықтауға мүмкіндік беретін айналымдылықтың әр түрлі қаржылық коэффиценттерінің ... мен ... ... байланысты.
Кәсіпорынның іскерлік белсенділігі мен мен қызметінің тиімділігін бағалау және талдау қаржылық талдаудың қорытынды кезеңі болып табылады.Кәсіпорынның іскерлік белсенділігінің ... мына ... ... ... ... белсенділігін талдау
Көрсеткіш атауы
Есептелу формуласы
31.12.2015ж
31.12.2014ж
31.12.2013ж
31.12.2012ж
31.12.2011ж
Капиталдың жалпы айналымдық коэффициенті
Өнімді өткізуден ... ... ... орт
0,27
0,41
0,38
0,37
0,36
Негізгі құралдардың айналымдық коэффициенті
ӨӨТТ/негізгі құрал орт
0.37
0.51
0,41
0,41
0,40
Меншікті капиталдың айналымдық коэффициенті
ӨӨТТ/меншікті капитал орт
0.36
0.36
0,37
0,37
0,36
Ағымдық ... ... ... ... ... ... күнмен есептегендегі айналым
360/КАА
102
95
112
105
105
Айналым қаражаттарын бекіту коэффициенті
кезеңдегі ағымдағы актив орташа шама/ӨӨТТ
0.46
0.49
0,29
0,28
0,29
ЕСКЕРТУ - Кесте 2.8 ... ... ... жалпы айналымдылық коэффициенті.Ол жылына қанша рет айналу мен өндірудің ... ... ... және ... ... ақша ... ... өнімнің қанша ақша бірлігін әкелгенін көрсетеді.Есептеулер көрсеткендей, ЖШС-нің іскерлік белсендігін талдау ... ... ... ... коэффициенті 2015 жылы - 0,2 рет;2014 жылы 0,4 рет ... ... 3 ... 0,3 рет ... ... ... ... капиталын пайдалану тиімділігінің төмендегенін көрсетеді.Егер 2011 жылы кәсіпорында активтердің әрбір ақша бірлігі 36 тиын келтірсе, есеп беру ... ол 27 ... ... ... ... ... қор қайтарымдылығын көрсетеді.Біздің кәсіпорынды талдауда негізгі құралдардың айналымдылық коэффициенті жоғары болған сайын,есеп беру кезіндегі ... азая ... ... жылы ... 0,37 ал 2014 жылы 0,51; ... ... ... болды.2011 жылда 0,40 ретті құрады.
3.Меншікті капиталдың айналымдылық ... бұл ... өте ... ... ... сату ... ... артқандығын білдіреді,ал бұл несиелік қорлардың артуын меншік иелеріне қарағанда істе кредиторлардың қатысуы мүмкін шекке жетуінен туындайды.
Біздің кәсіпорында бұл көрсеткіштің ... ... ... 0,36 рет ... 2012 мен 2013 те 0,37 ... ... жылдары кәсіпорында меншікті капиталдың әрбір ақша бірлігі 36 ... ... тек 1 ... ... активтердің айналымдылық коэффициенті.Ол өнім сатудан түскен табысының (жұмыс,қызмет көрсету) ағымдағы активтердің орташа шамасына қатынасымен анықталады.Ағымдағы активтердің ... ... ... айналым жылдамдығын,яғни зерттелген кезеңдегі барлық айналым қаражатының айналым санын көрсетеді. ЖШС-нің ағымдағы активтерінің айналымдылығын зерттегенде 2011,2012-де 3,4-ке тең ... жылы 3,2-ге ... ... айналым активтерінің құрылымының өтімділігі нашарлай бастаған.
5. Ағымдық активтердің күнмен есептегенде есептегендегі айналым ... бір ... ... ... ... ... 360 күн,1 ... -90 күн,1 айға -30 күн құрайды.Талдау мерзімінде қарастырып отырған көрсеткіштің шамасы 2011 және 2012 жылы бір айналымның ұзақтығы 105,2013-те ... 95;ал ... жылы бір ... ... 102 күн ... ... 2014,2013,2012,2011 жылдардағы іскерлік белсендігін талдау төмендегі (2.4 диаграммада суреттелген).
ЕСКЕРТУ - Диаграмма 2.4 негізінде автор құрастырған.
Диаграммаға назар ... ... ең ... үлесті материалдық айналым қаражатының айналымдылық коэффициенті мен дебиторлық борыштың айналымдылық коэффициенті алып отыр.Кма коэффициенті 2014 жылы 53,8;ал 2013 те ... ... ... ... ... ... жоғары болып отыр,демек қорлар неғұрлым тез уақытта ақшаға айналып отыр.Ал Кдб коэффициенті 2013 те 52,3;2012-де ... жыл ... ... ... отыр.Ең төменгі үлес инвестициаланған капиталдың айналымдығы.Талдау нәтижелері көрсеткендей,нвестициялық капиталдың айналымдылық коэффициентінің мөлшері өте аз ... және 2012 жылы ... және 2013 ... − 3,9 рет ... ... қаражатының айналымдылық коэффициенті кәсіпорынның талдау кезіндегі шығындары мен қорларының ... ... ... ... ... жылдамдығын сипаттайды.
Дебиторлық борыштың айналымдылық коэффициенті .Ол өнімді сатудан түскен табыстың ккезеңдегі,дайын өнімнің орташа шамасына ... ... ... ... коэффициенті.Ол өнімді сатудан түскен табыстың кезеңдегі кредиторлық борыштың шамасына қатынасымен анықталады. Кредиторлық борыштың айналымдылық коэффициенті дебиторлық ... ... ... ... коммерциялық несиенің артқанын немесе төмендегенін көрсетеді.
Инвестицияланған капиталдың ... ... ... дамуына салған инвестицияны қоса есептегенеде ,оның ұзақ мерзімді және қысқа мерзімді инвестицияларының айналым жылдамдығын көрсетеді.
Осы жоғарыда ... ... ... ... ... ... көре ... (2.5 диаграммада суреттелген).
ЕСКЕРТУ - Диаграмма 2.5 негізінде автор құрастырған.
(2015 жыл)Ағымдағы жылы талдау мерзіміндегі ең көп ... алып ... ... айналым қаражатының айналымдылық коэффициенті.Яғни бұл осы жылы қорлардың тезірек ақша қаражатына айналғанының бір ... ... ... ... ... ... коэффициенті орташа мерзімі 48,8-ге тең болды. Кредиторлық борыштың айналымдылық коэффициенті 22,1-ге тең. ... бұл ... ... ... ... көрсетіп тұр.Инвестицияланған капиталдың айналым коэффициенті 2015 жылы 4-ке тең болып отыр
III. ДАҒДАРЫС ... ... ... - ... ... ... ЖӘНЕ ОНЫ ... БАСҚАРУДАҒЫ ПРОБЛЕМАЛАР
3.1 КӘСІПОРЫННЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ ТҰРАҚТЫЛЫҒЫ МЕН ТАБЫСТЫЛЫҒЫН АРТТЫРУ ЖОЛДАРЫ
Кәсіпорынның қаржылық жағдайы, өтімділігі мен рентабельділігі ең алдымен ағымдағы активтердің ақша ... ... ... ... ... ... мәліметтерге сүйене отырып біз айналым активтерінің меншікті қаражаттар есебінен қаржыландыруының төмендегенін көре аламыз. Бұл өз алдына ... ... кері ... ... яғни ... мерзімді міндеттемелерді өтеу кезінде кәсіпорын проблемаға тап ... ... ... ... ... бірі болып оның төлем қабілеттігін бағалау табылады. Яғни кәсіпорынның өзінің ұзақ мерзімді міндеттемелері бойынша есеп айырысу қабілеті түсіндіріледі. ... ... ... ... гөрі активтері көбірек кәсіпорын төлем қабілетті болып табылады [23,31].
Кәсіпорын ақша қаражаттарын қаншалықты көп тартатын болса, оның қаржылық мүмкіндіктері де ... ... ... ... ... ... қаржылық тәуекелділік те өседі - яғни кәсіпорын өз кредиторларымен уақытында есептесе ала ма, жоқ па? - ... ... ... Және де бұл ... ... төлеу қабілеттілігінің қаржылық кепілінің бір түрі ретінде резервтерге үлкен роль ... ... ... тек таза ... ... ғана емес, сонымен қатар оны тарату құрылымы, әсіресе өндірісті дамытуға бағытталған бөлігі де өте маңызды болып ... [37,12]. ... ... ... ... ... бойынша төлеу қабілетін өтімділік деп атайды. Кәсіпорын ағымды активтерін ... ... ... қысқа мерзімді міндеттерін орындау жағдайында болса, онда ол өтімді болып саналады. Негізгі құралдар одан әрі ... сату ... ... ... көп ... ... ... өзінің ерекше функционалды рөлінің күшіне кәсіпорынның ағымды борыштарын өтеу және оларды жедел өткізудің біршама ... ... ... бола ... ... ... борышты өтеу үшін жеңіл өткізілетін сияқты, қиын өткізілетін де әр текті айналым ... ... ... ... ... ... аз ... көп деңгейде өтімді болады. Қысқа мерзімді пассивтер құрамында мерзімділіктің әр түрлі деңгейінің міндеттемелері айқын болуы мүмкін. ... ... ... ... ... ... әдістерінің бірі болып актив пен пассивтің белгілі бір элементтерін өзара салыстыру табылады. Солай кәсіпорынның ... ... ... ... мерзімі ағымдық айда басталады) барынша көп өтімділікке ие активтер шамасымен (ақша құралдары, жеңіл өткізілетін бағалы қағаздар және т.б.) салыстырылады. Мұның ... ... ... ... қалған бөлігі неғұрлым аз өтімді активтермен бикемді қаржылық жағдайы бар, ... ... ... мен және т.б. бар ... ... ... ... жөн.
Өтімділіктің жалпы коэффициенті барлық ағымды активтердің қысқа мерзімді міндеттемелерге қатынасын көрсетеді және ағымды активтер қандай еселігінде қысқа ... ... ... бекітуге жағдай жасайды.
Ағымды активтердің жалпы шамасында қиын өткізілетін активтердің үлесі - материалдардың, жатып қалған запастардың, қиын өткізілетін өнімнің, мерзімі өткен ... ... ... ... ... активтерге қатынасы ретінде анықталады.
Қызмет тұрақтылығының қажетті шарты болып кәсіпорынның өзі көрсететін сол бір ... ... алу ... ... ... ... көрсеткіштер кәсіпорынның төлем қабілеті мен өтімділігін сипаттайды. Олар бойынша кәсіпорын ... ... ... ... төлейтіндігі мен жағдайсыздыққа жақын ба екендігін анықтайды. Бірақ инвесторлар мен кредиторларды басқа да ... ... ... ... көбінесе құралдар көздерінің құрымы мен оларды қолдану туралы көрсеткіштер. Осы бағыттағы маңызды көрсеткіштердің бірі болып ... ... ... Ол ... ... ... ... балансының валютасына қатынасы ретінде анықталады. Берілген коэффициент ... ... ... ... меншік иелерімен салынған құралдар үлесін сипаттайды. Нарықтық қатынастары дамыған елдердің көпшілігінде егер де бұл ... 50%-ға тең ... ... ... онда кредиторлардың тәуекелі де минималды болады деп саналады: меншікті құралдар есебінен қалыптасқан мүліктің ... ... ... кәсіпорын өзінің қарыздық міндеттемелерін жаба алады [21,44].
Қаржыландыру коэффициентіне ерекше көңіл аудару жөн. Егер де оның мәні 1-ден кем ... онда ол ... ... ... айта алады. Дегенмен берілген көрсеткіштерді басқа да көрсеткіштермен бірге талдау жөн. ... ... ... ... ... жалпы көлеміндегі үлесі жартысынан аз болуы мүмкін. Олай ... да ... ... ... бикемділікті сақтай береді. Бұл бірінші кезекте қызметі активтердің жоғары айналымдылығымен, өткізіліп жатқан тұрақты сұраныспен, өткізу мен қамсыздандырудың ... ... ... ... төменгі деңгейімен сипатталатын кәсіпорындарға қатысты.
Кәсіпорын мүлкі көздерінің құрылымын бағалауда ерекше көңіл оларды активте орналастыру әдістеріне бөлу керек. ... ... ... ... жалпы шамасынан асып түсетін көптеген қолданылмайтын (немесе шамалы қолданылатын) негізгі және ... ... ... қалды. Ал, бұл қымбат тұратын банктік несиелер арқылы қосымша ... ... ... Бұл - ... ... тұрақтылығын бұзады. Жалпы кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау құралдарыды салу бағытын ашатын ... ... ... негізделуі қажет.
Осылайша кәсіпорынның өз жабдықтаушылары мен кредиторлар алдындағы қысқа мерзімді міндеттемелерін уақытында өтеу мүмкіншілігі төмендейді.
Жалпы кәсіпорынның өтімділігін арттырудың ... ... ... ... ... арттыру;
* ұзақ мерзімді заемдар алу;
* міндеттемелерді қайта құрылымдау;
* қысқа мерзімді ... ... ... ұзақ ... ... ... ... активтерді қайта құрылымдау, сонымен қатар активтердің кейбір бөлігін сату;
* шығындар мөлшерін азайту, соның ішінде басқару шығындарын (жұмысшылардың жалақысын қоса алғанда).
Кәсіпорындағы ... ... ... ... әдістерін ұсынылады:
* Қысқа мерзімді қарыздарды ұзақ мерзімді қарыздарға қайта құрылымдау. Бұл ... өз ... ... ... несиелік саясатын қайта қарауына, яғни несие бойынша пайыздық мөлшерлеменің өзгеруіне алып келеді. Бірақ кәсіпорын осы іс-шаралардың нәтижесінде өзінің өтімділігінің артуына қол ... ... ... қорлардың мөлшерін азайта отырып, ақша қаражаттарының көлемін арттыру. Сол арқылы активтердің абсолютті өтімділігін арттыруға қол жеткізу болады [22,15].
Қаржының қаржысының жай - ... және ... ... оның өзгеруінің жалпы сипаттамасын анықтағаннан кейін кәсіпорын қаржысының тұрақтылық көрсеткішін зерттеу - қаржының жай - күйін ... ... ... мәселесі.
Запаспен қамтамасыз етілу және оны қалыптастыру көзіне жұмсалатын шығын көрсеткішін есептеу қаржы ахуалын орнықтылық дәрежесі ... ... ... ... ... төрт ... жеке ... болады:
* Қаржының жай - күйінің ... ... өте ... ... және ... ... ең ... түрі.
* Кәсіпорын қаржысының жай - ... ... ... оның төлемқабілеттілігіне кепілдік береді.
* Қаржының тұрақсыз жай - күйі ... ... ... қабаттасады. Осыған қарамастан бұл жағдайда меншікті қаражат көзін толықтыру және меншікті айналым қаражатын ұлғайту есебінен тепе - ... ... ... мүмкіндігі сақталады.
* Қаржының дағдарыстық жай - күйі бұл жағдайда ... ... ... ... ... ... қағазы мен дебиторлық берешегі мен мерзімі өтіп кеткен несиесінің ... ... сол ... кәсіпорын банкроттық жағдайға ұшырайды.
Қаржы орнықтылығының төрт түрінің ... ... ... жай - күйінің толық көрінісін сипаттайтын бір тектес көрсеткіш жиынтығы бар болып табылады.
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы - бұл ... ... ... ... ... қабілеттілігі мен несие қабілеттілігін сақтай отырып, табысты өсіру негізінде қаржыны тарату мен пайдалану арқылы кәсіпорынның дамуын көрсететін ... ... ... Ол ... ... ... ... қызметінің қорытынды нәтижелерімен тығыз байланысты. Өндіріс көлемінің азаюы, өнімнің өте жоғарғы өзіндік құн кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығының төмендеуіне алып ... Оған ... ішкі және ... ... әсер ... [36,22].
Айта кеткен жөн, қаржылық тұрақтылықты қалыпты жағдайда ұстап тұру үшін ... ... ... ... ... мақсаттарды, яғни алдағы уақыттағы кәсіпорын қызметінің бағытын, өндірілетін өнім (көрсе-тілетін қызмет, атқарылатын жұмыс) ... ... аз ... ... ... ... тиімділігін қамтамасыз ету, өзіндік құнды төмендету және рен-табельділіктің қажетті деңгейін қамтамасыз ету ... ... ... орайда қаржы саласындағы көптеген мамандар бүкіл әлемдік қаржы дағдарысының ... ... ... оның тек ... ... ... Бұл ... талай кәсіпорындарды банкрот қылған бүкіләлемдік қаржы дағдарысы жағдайында кәсіпорындардың қаржы - ... ... ... ... талап етеді. Кәсіпорындағы қаржылық дағдарыстың себептері нарықтың жалпы ... ... ... даму ... және менеджменттің тиімсіз жұмысы. Дегенмен,компанияны дағдарыстық жағдайдан алып шығу үшін шығындарды төмендету, өткізуді ... ақша ... ... ... ... ... және кредиторлық берешекті қайта құру секілді құралдарды қолдануға болады.
Дағдарысты тойтару әдістері мен жылдамдығы көбіне оның ... болу ... мен ... тез ... байланысты болады. Қаржылық дағдарыстың даму үдерісінде оның негізгі 4 стадиясын бөліп ... ... ... ... ... ... ... және рентабельділіктің төмендеуі;
* Өндірістің шығынды болуы;
* Меншікті құралдар мен ... ... ... ... ... ... төмендеуі. Әдетте, бұл өндіріс көлемінің төмендеуіне алып келеді. Өйткені, айналым құралдарының бір бөлігі өсіп кеткен ... ... ... ... Өткір төлемқабілетсіздік жағдайы. Кәсіпорында өндірісті қаржыландыру үшін мүмкіндігінің болмауы және міндеттемелері бойынша ... ... ... ... ... ... немесе толық тоқтауы, кейіннен банкрот деп жариялану қауіпі пайда болады.
Қаржылық дағдарыстың іргесінде ... ... ... тап ... ... ... бір ғана клиентпен жұмыс істеу. Клиенттердің әлсіз диверсификацияланған портфелі теріс әсерін тигізеді. Кәсіпорын баға қалыптастыру және дебиторлық ... ... ... ... өйткені клиентті ұстап қалу мақсатында оның талаптарын орындауға мәжбүр болады. Дағдарыстың дамуының кең тараған басқа себебі - ... ... ... және ... ... ... ... заманғы механизмдердің негізінде қаржы - экономикалық блокты тиімді ... ... ... ... экономикалық тәуекелдерден басқа заңды тәуекелдердің де компанияның қаржылық жағдайына теріс әсер етуі ... ... ... ... ... ... ... - жалпы нарықтың нашарлауы болып табылады [36,23].
Компанияда туындаған дағдарыстық жағдайдан шығу үшін келесідей әрекеттер тізбесін ... ... ... дағдарыстық жағдайды тану және диагноз қою;
* Дағдарыс анықтау. Бұл көнерген ... мен ... ... ... өсімі, тауарды нарыққа дұрыс шығармау;
* әдістерін ... ... шығу ... ... құрастыру;
Қазіргі дағдарыс жағдайында барлық кәсіпорындар үшін оның пайда
болуы біркелкі сипатты иеленгенімен оны жеңу үшін басқарудың барлығына ортақ бірнеше ... ... ... ... азайту;
* Сату көлемін арттыру мақсатындағы әр түрлі шаралар;
* Ақша ағымын оптимизациялау;
* Дебиторлармен ... және ... ... ... ... ... ... қайта құру.
Енді осы әдістерге сипаттама берелік:
* Шығындарды азайту;
Өткізу рентабельділігін арттыру үшін және әрі ... ақша ... ... үшін ... ... керектігі айқын. Қаржылық дағдарыс жағдайында шығындарды азайту қаржылық ... ... ... бір ... ... ... Шығындардың барлық баптарын мөлшерлеу және қабылданған нормативтердің орындалуын қатаң бақылау - ... ... ... ... ... бір ... жол. Компанияның шығындарын азайту үшін шығындардың жұмсалуын қатаң бақылау, персоналды шығындарды азайту мен компанияның негізгі қызметіне байланыссыз ұстамдарды ... ... ... ... ... ... сәйкес келесідей шараларды жүзеге асыру қажет:
* Компанияның бюджетін қалыптастыру ... ... және ... ... бойынша құзыретті бөлімше менеджерлеріне беру компанияның ұстамдарын мейлінше азайтуға мүмкіндік ... ... ... ... уақытына бюджеттеу жүргізілмесе, бюджет - шеберін (болжамды баланс, ақша құралдарының қозғалысы туралы бюджет және шығыстар мен кірістер ... ... ), ... бар ... бөлімшелердің бюджетін, сонымен қатар дебиторлық және кредиторлық қарыздың, ... пен ... ... ... ... ... болады.
* Көлденең және тігінен интеграция
Тігінен интеграция басқа сатып алушымен бірігіп сатып алуды жүзеге ... ... ... ... ... алу ... ... көлемді жеңілдіктер алуға мүмкіндік береді. Көлденең интеграция шикізат және материалдарды жеткізушілермен тығыз байланысты (келісімшарттық міндеттемелердің уақытылы орындалуы, қаржылық айқындық ) ... ... ... жаңа тәсілдерін енгізу
(Вексельдер,бартер)
* Ұстамдардың барлық түрлері бойынша ... ... ... болсақ, компания қызметкерлерінің қалааралық телефон соғуларының жалпы саны жеке ... ... ... ... ... ... байқалған.
* Технологиялық процесті оптимизациялау
Оптимизациялау мәселесі өндірістің технологиясын және өндірілген өнім сапасын ... ... мен ... ... сөз ... шещшілуі мүмкін. Тәжірибе көрсеткендей бір кәсіпорынның өндіріс қалдықтары өндірістік тәртіпті қаталдату мен персонал жұмысын үнемі ... ... ... ... Оның ... жұмысшылардың шикізатты тиянақсыз пайдалануының себебі.
* Еңбекақы төлеуге шығындарын азайту
Компания персоналы үшін бонустық сызбаны жасап шығару керек. Оның негізінде ... ... ... ... ... бонус ретінде қосып беру. Сонымен қатар, компанияның Ұйымдық ... ... ... ... ... ... ... қарастыру қажет.
Қаржылық дағдарысы жағдайында компаниялардың көп жіберетін қателігінің бірі ақша түсімінің ағымын арттыру мақсатында нарықты зерттеп алмай өнімнің ... ... ... ... сату ... ... ... бар клиенттермен қарым - қатынасты дамыту және жаңа ... ... ... жаңа өнімді ұсыну, сонымен қатар сатып алушылар үшін жеңілдіктер жүйесін қарастыру түрінде көрініс алуы ... ... үшін ... ... жүзеге асыру қажет:
* Шектелген маркетингтік зерттеуді жүргізу
Зерттеудің негізгі мақсаты - нарықтың сыйымдылығын анықтау, сату көлемін және ... ... ... мүмкіндіктерін бақылау. Тұтынушылардың талғамын анықтау қажет. Бұл қажетсіз тауар өндіруден арылып, пайдасыз шығындарды азайтады.
* Компанияға мейлінше көп пайда ... ... ... ... ... ... - ABC талдауы жүргізіледі. Сату бойынша менеджерлерге бірінші топтың () тауарына назар аударуын талап ету.
* Компанияның ассортименттік және ... ... ... ... ... үшін ... нүктесін анықтап,сол тауардың сатылымы туралы бірнеше алдыңғы кезеңдердегі мәліметтермен салыстыру. Егер қандай да бір тауардың шығынсыздық нүктесі сату көлемінен жоғары ... онда сол ... ... баға ... ... ... ... немесе оны өндірістен шығару мүмкіндіктерін талдау қажет.
Ақша ағымын ... - ... ... ... басқарудың маңызды міндеттерінің бірі. Бұл бағытта, ең алдымен, қолма - қол ақша құралдары балансын күнделікті бақылауды енгізу. Бұл ... ... ... ... ... бойынша шешім қабылдау үшін қажет ақпарат - қассадағы және шоттардағы ағымды қалдығы ... ... ... ... ... Содан кейін, ағымдағы төлемдердің реестірін құрып, басымдылығын анықтау қажет. Болашақ есепті кезеңге ақша құралдарының қозғалысы туралы бөлшекті ... ... көшу ... Бұл ... ақша ... оптимизациялауға және оның кассалық бөлінуін алдын - ала көре ... ... ... Әр ... ... есепті шоттарда төмен балансты қолдап отыру қажет, яғни қолма - қол ақша ... ... ... Бұл бір банк ... ... ... ... жағдайда, басқа банктегі шотын пайдалану мүмкіндігіне иеленеді. Бұл шара кәсіпорындардың банкрот болу сияқты шаралардан өзін қорғап қалу ... ... ... ... талдау әдісінің артықшылығы есептеудің қарапайымдылығы, алынған нәтижелердің көрнектілігі, басқару шешімдерін қабылдау үшін қажетті ақпараттылығында болып отыр. Бұл ... ... де бар: ... ... ... қажет ететін ақша қаражаттардың түсу көлемін, ұзақ мерзімді болашақтағы ... ... ... ... кәсіпорындағы аналитикалық есептің қажетті мәліметтерін жоспарлау өте қиын [34.32].
Түсуі мен шығуы жоспарланған, өтімді қаражаттардың барлығы ... ... ... ... ... құралы болып табылады. Банкроттықтың алдын алып, кәсіпорынның төлем қабілетін қалпына келтіру үшін, кәсіпорын келесідей батыл әрекет жасауға ... ... ... ... бір ... ... басы артық тауарлы-материалдық қорлардан құтылу;
* жарғылық капиталды өсіру;
* айналым қаражаттарын толтыру үшін ұзақ ... ... мен ... ... ... ... ... жасау және жүзеге асыру;
* активтерді басқаруды жақсарту;
* қайтарылмайтын немесе қайтарылатын негізде әр ... ... ... ... және ... ... тыс ... мемлекеттік қаржылық көмек алу.
Банкроттықты болдырмауға бағытталған жұмыстың басқа жайы маркетингтік ... ... ... ... табылады.
Үшінші бағыт - капиталдың тез айналымын қамтамасыз ету. Кәсіпорынның аз табыс алатынының ең ... ... ... ол оның қаржыларының үлкен сомасының қозғалыссыз жататындығы. ... көп ... ... қоры тым көп, ... ... тыс көп ... т.б. ... барлығы әрекетсіз капитал болып табылады. Кейде капиталдың 2/3 бөлігі доғарылып қалып, ... ... ... бір белігіне жүктеледі. Баға өскенде ғана болмаса, тауарды ұстап тұрудың ... ... жоқ. ... немесе құралдардың құндылығы олардың бағасына емес, пайдаланылуына байланысты. Бизнестің мәні айырбастау болып ... ... ... жоғары бағаға емес, сату жылдамдығына байланысты, сондықтан бағаны көтеру банкроттыққа әкеледі, ал капиталдың айналымдылығының ең ... ... ... ... ... ... ... жұмыстарға жалпы бағыт береді. Шаруашылық қызметтің негізгі көрсеткіштерінің өсу деңгейінің ... ... ету үшін және ... ... ... шығу үшін кәсіпорынның қаржылық жағдайын жақсартуға бағдарлама жасап шығару керек.
Меншікті капиталдың рентабельділігін арттыру ... ... ... тарту қажет. Ал қарыз қаражаттарының негізгі көзі коммерциялық және банктік несиелер болып табылады [43,21].
Кәсіпорынның іскерлік белсенділігін талдау оның өз ... ... ... ... ... ... ... қаржылық жағдайында ең алдымен оның қаражат айналымының жылдамдығымен көрінеді. Іскерлік белсенділікті ... ... өз ... ... ... пайдаланғанын анықтауға мүмкіндік беретін, әртүрлі қаржылық айналымдылық коэффициенттердің деңгейі мен қозғалысын зерттейді. ... ... ... ... ... ... атап көрсетеді:
* Айналымдағы табыстың үлесін арттыру, яғни бұл негізінен шығындарды азайтуға бағытталады. Осы мақсатта шығындардың қалыптасуына ... ... ... ... ... ... ... арттыру, яғни кәсіпорын қызметінің рентабельділігін арттыру болып табылады.
Жүргізген талдау қорытындылары кәсіпорын қызметінің рентабельсіз екенін анықтады . Өйткені ... ... ... ... таза ... ... отыр. Бірақ та уақыт өте келе кәсіпорынның ... аз да ... ... ... айтпай кетуге болмайды.
Кәсіпорын активтері рентабельді болуы үшін ең бірінші табыс табуы және оны арттыруға тырысуы қажет. Сатудан түскен түсімді арттыру үшін және ... ... алуы үшін ... сату ... көп ... бөлген жөн.
Сонымен қатар кәсіпорын:
* өнімнің өзіндік құнының құрылымын ... ... ... ... себептерін анықтап, оларды азайту жолдарын іздеу қажет.
* баға саясатын өзгертуі қажет, яғни өнім бағасына қосылатын ... ... ... ... ... ... құны - кәсіпорын қызметінің маңызды көрсеткіші болып ... ... ... ... ... мен сату ... өсуі ... Өзіндік құнның өсуіне шикізаттардың, материалдардың, көлік қызметтеріне тарифтердің қымбаттауы алып келеді. Қайта бағалаумен байланысты Негізгі құралдардың амортизациялық ... ... ... жалақы бойынша шығындардың артуы жалпы шығындардың артуының ... ... ... табылады.
Кәсіпорын қызметінің тиімділігін арттырудың ең бір маңызды жолы - өзіндік құнды азайту болып ... ... ... құнын төмендетудің бірден бір жолы - өндірілетін өнімнің көлемін арттыру болып табылады, өйткені бұл жағдайда өнім бірлігіне келетін ... ... ... ... ... ... қандай көлемінде, өткізуден түскен табыс өнімнің толық өзіндік құнына тең болатын және табыс та, шығын да болмайтын ... ... ... қалай қол жеткізеді деген сұрақ туады. Егер өнімді өткізуден алынған нақты табыс, оның толық өзіндік құнынан жоғары болса, онда ... ... ... ... ... тиімділігін арттыру мақсатында көптеген кәсіпорындарда "рентабельділік шегі" деген атпен белгілі әдіс қолданылады.
Оның негізгі мақсаттары:
* Өндірістің қаупі көлемін анықтау;
* Өнім ... ... ... қаупті көлемін анықтау;
* Тұрақты шығындардың қауіпті деңгейін есептеу;
* Өткізудің қаупті бағасын есептеу болып табылады.
"Рентабельділік шегі" - ... ... ... ... ... ... бірі ... табылады. Сонымен қатар оны өнімнің рентабельді ассортиментін қалыптастыруда, баға белгілеуде және тиімді баға саясатын әзірлеуге пайдалануға болады.
Осылайша, бұл іс-шараны жүргізу ... ... үшін ... қаупті көлемін анықтауға және өткізудің қауіпті бағасын есептеуге өте қажетті болып ... ... ... ... ЖЕТІЛДІРУДІҢ НЕГІЗГІ БАҒЫТТАРЫ
Ағымдағы және келешек жоспарды ғылыми тұрғыдан негіздеу кәсіпорынның өткен жылдардағы қызметінің нәтижесіне ... ... ... жүргізбей және келешекке негізделген болжауларсыз, кәсіпорын экономикасының даму заңдылықтарын зерттеп алмай, орын алған кемшіліктер мен қателіктерді ... ... ... негізделген жоспарды жасауға, басқару шешімінің ұтымды нұсқасын таңдап алуға болмайды.
Қорларды ... ... ... мен ... ... ... бақылау керек. Талдау тек фактілерді анықтау мен қол жеткен нәтижелерді бағалау мақсатында ғана емес, сонымен қатар кемшіліктерді, қателіктерді анықтап алу және ... ... ... түрде әсер ету мақсатында да жүргізілуі тиіс. Сондықтан талдаудың шұғылдығы мен әрекеттілігін арттыру қажет.
Объективті жэне субъективті, ішкі және сыртқы факторлардың ... ... ... әсерін зерттеу.
Алдыңғы қатарлы тәжірибелерді және ғылым мен практиканың жетістіктерін үйрену негізінде кәсіпорынның жұмыс ... ... ... ... ... ... ... жоспарды орындауы, экономикасының дамуының қол жеткен деңгейі, қолдағы бар мүмкіндіктерді пайдалануы мен оның ... мен ... ... ... ... ... ... бағалау. Объективті тексеру бизнес-процестерді басқару жүйесінің тиімділігін арттыруға ықпал етеді.
Есепті кезеңнің соңында әрбір басшы өзінің бухгалтериясынан кәсіпорын ... ... ... экономикалық құжаттарды алып отырады. Оларды айқын талдау басқару ... ... ... ... береді. Төменде кәсіпорын жұмысын жақсарту бойынша бірқатар ұсыныстар келтіріледі :
Біріншіден, қандай да болмасын ... ... ... ... ... ... жөн. Кәсіпорынның өткен белгілі бір кезеңдегі негізгі экономикалық сипатын, олардың тенденциясын анықтау мақсатымен. Оның үстіне тенденция көрсеткіштердің ... ... ... ... бағытты, қозғалыс жылдамдығын сипаттайды және белгіленген нәтижелерге жету қабілетін немесе қабілетсіздігін көрсетеді.
Экономикалық мониторингтің міндетіне экономикалық көрсеткіштерді анықтау кіреді: ... бір ... ... ... айналымдылық және т.б. және олардың тенденциясы. Осы және басқа да көрсеткіштер бизнес пен инвестиция әлеміндегі қатынас тілі болып табылады, сондықтан ... білу және ... ... ... ... ... тұжырымдар мен ұсыныстарды талдау керек.
Экономикалық мониторинг өткізу үшін мынандай құжаттар керек: баланс; кәсіпорынның қаржы-шаруашылық қызметінің нәтижелері туралы есеп; ақша ... ... ... ... ... үшін ... есептің қосымша құжаттары керек болады. Көптеген жеке кәсіпкерлер, заңды тұлғаларға қарағанда өз ... ... ... бұны ... деп ... ... ... нақты жағдайын дұрыс бағалау мүмкіндігінен айырылады. Оны олар, әдетте, ақшамен, не ... ... ... ... мен ... бойынша, немесе оны бәскелесінен ерекшелендіре алатын басқа да көрсеткіштер бойынша бағалайды.
Кәсіпорынның экономикалық мониторингін жүргізу ... ... ең аз ... бір жыл, ал ... ... бір ... ... тиіс.
Екіншіден, баланс баптарының өзгерісін жалпы бағалау. Баланс баптарының ... ... ... ... өзгеруі кәсіпорын қызметінің нақты сипаттамасын бере алады. Қорытынды көрсеткіштерді кезеңдер бойынша салыстыруды бір графикпен жүргізген дұрыс ... ... ... ... тыс ... ... активтер; қаржыландырудың меншікті көздері; ұзақ мерзімді міндеттемелер; қысқа мерзімді міндеттемелер.
Үшіншіден, талдауға қарап кәсіпорын қызметінің жалпы сипаттамасын беруге ... ... ... ... барлығы қалай болса да тек екі парметрмен ғана: активпен және кредиторлық берешекпен байланысты. ... ... ... ... активіне кіретін баптардың жай ұлғаюы ғана емес сонымен қатар, ақша ағымын құруға қабілетті құралдар жиынтығы ... үшін ең ... ... ... ... ал ... берешектің азаюы болып табылады. Тамаша жағдай, дегенмен әрдайым осылай бола бермейді. Кәсіпорын тұрақты болып қала беруі мүмкін, егер де ... ... және осы ... оның өсу ... ... берешектің өсу жылдамдығынан тезірек болса. Кәсіпорынның тұрақты жұмыс істеуі мына вариант болған жағдайда мүмкін, активтің азаюы ... ... ... ... болса.
Ең нашар вариант - актив азаяды, ал кредиторлық берешек өседі. Егер де бұл ... ... ... осы екі ... - ... пен ... ... тиімді әсер етуі бойынша басшылардың басқару тұтқалары жетіспегенін білдіреді. Әдетте, мұндай құбылыс ... ... ... ... бұл басшылардың экономикалық талдаудың маңыздылығын түсінбеуі салдарынан немесе қаржы тұрғысынан білімі таяз болып, соған байланысты назарын ... ... ... ... ... ... ... пен кредиторлық берешекті басқару тұтқаларын жетілдіру керек.
Төртіншіден, табыс пен шығындар туралы есептің ... ... ... ... өте маңызды. Табыс пен шығындар туралы есепті жалпы ... ... ... ақша мен ... ... қатаң белгіленген тенденциясы жоқ екендігін және олардың әр кезеңде неше түрлі ... ... ... ... Кейбір кезеңдерде өсіп отырады, ал кейде - төмендеп кететіні байқалады. Алайда экономикалық сипаттың осы кезеңдегі теріс тенденциясы ... ... ... Бұл ... ... ... және өткізу қызметтерінің экономикалық сипатын нығайта алмай отырғандығын көрсетеді. [25]
Бесіншіден, ақша қаражаттарының ... ... ... ... - кәсіпорынның инвестициялық саясаты мен ағымдағы қызметі туралы ақпарат бере алады. Басшылар ақша көбейе ... ... ... ... ... Дәл ... ... кэсіпорынның құлдырап қалуына алып келетін шешімдер қабылданады. Тек ақша қаражаттарының қозғалысы туралы есепті ... ғана ... ақша ... ... қабілеттілігі туралы айқын көріністі бере алады. Бұндағы ... ... ... - ұзақ ... ... және ... ... жан-жақты зерттелген жоспардың болмауы. Инвестициялық жоспардың болмауы кәсіпорынды ақшаның жоқтығынан да бетер құлдыратады. Мұндай ... ... ... ... ... әсерін өз пайдасына қарай өзгертудің орнына өздерін соған тәуелді етеді. ... ... ең ... үшеу болуы тиіс. Біріншісі жағымсыз жағдайларға, екіншісі - оптималды жағдайға, ал ... - ... ең ... ... ... асыруға есептеледі. Және де бірінші жоспар екіншінің құрамдас бөлігі, ал ... - ... ... ... ... ... Бұл осындай жоспарлардың өміршеңдігінің міндетті шарты.
Алтыншыдан, экономикалық ... ... ... ... ... ... керек. Кәсіпорынға өзінің экономикалық жағдайын жақсарту үшін, әртүрлі тізбектердің тиімділігін дәл ... және ... ... жеке әсер ... ... ... жұмысындағы тұтқаларды білуі үшін оған бухгалтерлік есепке қосымша басқару есебіне көшу керек.
Кәсіпорында ... ... ... жыл ішіндегі оның экономикалық жағдайының жақсаруына ықпалын тигізеді.
Кәсіпорынды дамытудағы ішкі факторлар: өндірістік факторлар (тиімді маркетинг; ... ... ... ... ... ... пайдаланудың жоғарғы деңгейі; өнім (тауар) ассортиментінің қажетті деңгейде диверсификациялануы; тиімді өндірістік менеджмент). Инвестициялық факторлар (тиімді қор ... ... -- ... жұмыстарының төмен ұзақтылығы; тиімді инвестициялық менеджмент). Экономикалық факторлар (тиімді экономикалық стратегия; активтердің тиімді құрылымы (жоғарғы өтімділігі); қарыз ... ... ... ... ... көздері үлесінің төмен болуы; дебиторлық қарыздың төмендеуі; капитал құнының төмен болуы; тиімді экономикалық менеджмент).
Сонымен қатар, серіктестіктерді дұрыс таңдау; тауарлы-материалдық ... ... ... ... өнімділігін арттыру, нақты еңбекті ұтымды пайдалану; ақша жұмсалуына, дебиторлық және ... ... ... ... жасау, әсіресе бұрын пайда болғандарға және ірі сомаларына мұқият болу; кезең ... ... ... ұйымдастырылуын жақсарту; есептеу жүйесін жетілдіру; тауарды өткізуді дұрыс ұйымдастыру; қосымша қаражат тарту; негізгі қорларды ... ... және ... ... әсіресе оның күмәнді бөлігінің үлкен мөлшерде болуы айналымның бәсеңдеуіне әкеліп соқтырады. Егер ... өтіп ... ... бар ... онда ... ... алу бойынша шұғыл шараларды қарастыру қажет. Дебиторлық борыштың пайда ... ... ... бұзылуы нәтижесінде болады. Сондықтан кәсіпорын дебиторлық борыштың уақытысында ... ... ... ... ... берешектің өсуі кәсіпорынның экономикалық жағдайына кері әсер етеді. Сондықтан бухгалтер бұрын пайда болған қарыздарға және ... ірі ... ... ... болу ... назар аударуы керек. Олар: сатып алушыларға қатысты ұйымның қате несиелік саясаты; серіктестерді дұрыс таңдамау; ... ... ... ... ... немесе банкрот болуы; сату көлемінің өте жоғары қарқында өсіру; өнімді өткізудегі қиындықтар; ақша қаражаттарының келіп ... ... және ... ... басқару үшін оны есепке алып, талдау (көлемі, мерзімі, түрлері бойынша сыныптау) жасап тиісті шешім қабылдау керек. ... ... ... ... себептерін анықтау керек.
Кәсіпорнның төлем қабілеттілігіне әсер ететін факторлар: қызмет көлемі, өнімге деген сұраныс, кәсіпорн қызметінің маусымдылығы, ... ... ... ... ... ақша ... ... банктік заңдардың жетілуі, меншікті капиталмен қамтамасыз етілуі, дебиторлық борыш көлемі және т.б.
Кәсіпорын төлем қабілетті болуы ... ... ... көбейту; сатылған тауарлардың өзіндік құнын төмендету; төлем тәртібіне бақылау жасау; тауарлардың бәсекелестік қабілетін арттыру; дебиторлық ... ... ... ... ... ету; ... сақталуы және мақсатты жұмсалуын тексеру; жолдағы ақшаларды тексеру, өнімді (жұмыс, қызмет) сатудан түскен түсімнің толық кірістелуін тексеру; төлем ... ... ... ... есеп ... ... ... ең аз, қажетті мөлшерде ғана сақтау керек. [26]
Төлем қабілетсіздіктің себептері мыналар болуы мүмкін:
* өнімді өндіру және сату көлемінің төмендеуі, өзіндік ... ... ... ... ... және соның нәтижесі ретінде -- кәсіпорынның өзін-өзі қаржыландыруының ... ... ... ... ... дұрыс пайдаланбау: қаражаттарды дебиторлық берешекке айналдыру, жоспардан тыс және уақытша қаржыландыру көзі жоқ басқа да ... ... ... ... кәсіпорын клиенттерінің төлем қабілетсіздігі;
* салықты мерзімінде немесе толық ... үшін ... ... салу ... ... ... ... өзгеру себебін анықтау үшін ақша қаражаттарының кірісі мен шығысы бойынша жоспардың орындалуын талдаудың маңызы зор. Ол үшін ақша ... ... ... есеп ... ... қаржы бөлімінің деректерімен салыстырады.
Ең алдымен операциялық, инвестициялық және экономикалық қызметтен ақша ... ... ... жоспардың орындалуын белгілеп және жоспардан ауытқудың себебін анықтап алу керек. Ақша қаражаттарының пайдаланылуына ... ... ... ... ... ... ... табысты бөлігін орындаған күннің өзінде де ақша қаражаттарын артық және ұтымды емес жұмсау экономикалық қиындықтарға әкеліп соқтыруы мүмкін.
Кәсіпорынның экономикалық ... ... ... әр бабы ... дұрыс немесе бұрыс жұмсалған артық шығынның себебін анықтай ... ... ... ... ... кәсіпорынның келешектегі төлем қабілетінің тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін ақша қаражаттарының кірісін жоспарланған түрде көбейту резервтері айқындалуы ... ... ... ... сомасының көбеюі келесі негізгі іс-шаралар көмегімен жүзеге ... ... ... ... ... салымдар портфелін ликвидациялау; дебиторлық қарыздың жалпы ... ... ... оны қайта қаржыландыру; дебиторлық қарыз айналымын жылдамдату; тауарлы - материалдық ... ... ... ... тауарлы - материалдық қорлардың маусымдық және сақтандыру қорларының көлемін қысқарту.
Кәсіпорынның іскерлік белсенділігі мен қызметінің тиімділігін бағалау және ... ... ... ... ... ... ... Талдаудың нәтижесінде іскерлік белсенділіктің төмендеуі байқалды. Оған әсер ... ... ... жасаушы (айналым) капиталдың айналымның бәсеңдеуі, айналу кезеңінің ұзаруы, өткізілген өнімнің өзіндік құнының өсуі, түскен түсімнің айтарлықтай өспеуі, ... ... ... ... ... бұзылуы, сұраныстың болмауы немесе азаюы және т.б. Іскерлік белсенділікті арттыру үшін кәсіпорын сатудан түскен түсімді өсіріп, өзіндік құнды мейлінше ... ... ... ... қатар айналым капиталын бақылауға алып, жаңа нарықтарды жаулап алу, тауар ассортиментін, ... ... ... ... керек. [29.30]
Кәсіпорынның дамуы дұрыс жоспарланған өткізу саясаты мен инфрақұрылымды мемлекеттік реттеу көмегімен болуы ... ... ... ... ең маңызды шешімдердің бірі болып табылады. Кәсіпорын үшін ең тиімдісі тікелей тұтынушыларға тауарларды сату үшін жасақталған ... ... ... және ... ... ... болып табылады.
Өткізу каналын таңдау кезінде мынадай критерийлерді есепке алу керек: тұтынушылардың тапсырысын ... ... дер ... ... мен толықтығы; өткізу қызметінің пайдалы эффекті өсімінің бірлігіне кеткен шекті шығындардың минимумы, дефектісі бар ... ... ... мүмкіндігі және сервистің ұйымдастырылуы; каналдағы әрбір қатысушының ... ... ... ... ... мынаны қамтамасыз етеді:
* өнімнің (тауардың) нарықта жылжуының экономдылығы;
* тұтынушыларға мақсатты әсер ету;
* бәсекелестік артықшылықтарды алу;
* өнімді тарату ... ... ... ... тиімді басқару үшін мынадай іс-шараларды орындау керек :
* сауда бюджетін құру, тауарлардың сату бағаларын анықтау;
* ... ... ... ... жүзеге асыру;
* айналым мен өткізу бойынша тұтынушылар нарығының құрылымындағы ... мен ... ... ... ақпараттарды жинау және талдау;
* тауарды сатудың негізделуі;
* тұтынушылар қажеттілігін зерттеу;
* неғұрлым падалы жабдықтаушылар туралы, сонымен қатар тауардың "өмірлік циклының" ... ... ... ... баға саясатын үнемі жетілдіру.
Кәсіпорынға басшылық ету әдістері нарықтық экономиканың даму дәрежесіне сәйкес болуы керек. Олардың өзгерусіз, бір орында ... ... ... ... ... ... әрқашан басты мақсатқа жетуге және сонымен бірге әрбір ... ... ... ескеріп отыруға тиіс. Кәсіпорынға басшылық етудің міндеттері де практиканы терең зерттеудің негізінде өндірістің одан әрі даму ... ... бұл ... шапшаңдату үшін өндіріске әсер етудің сол кезең үшін аса ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның нарықтық жағдайдағы ең маңызды мақсаты -қызметінің экономикалық тұрақтылығын қамтамасыз ету, сонымен қатар, пайда табуды ... ... ... ... егер де ... ... ... бір принциптерге сүйенсе және қажетті бернесін орындаса, алдына қойған мақсатына жетеді. Осыған орай ... ... ... ... :
* жоғары сапалы өнімдер өндіру, оларды жүйелі түрде жаңалау және қолда бар ... ... ... сай ... ... ... ... ескере отырып, өндірістік ресурстарды ұқыпты пайдалану; кәсіпорынның бет ... ... мен ... ... және жағдайлардың өзгеруіне байланысты оларды өзгертіп отыру;
* ғылыми-техникалық жетістіктер мен озық тәжірибені, ... ... және ... ... ... ... ... прогрестің жетістіктерін іске асыру - бұл бір жағынан өндіріс қуатын, шикізат және материалдар, оның ... отын - ... ... ... ... ал екінші жағынан тиімді жаңа машиналарды, жаңа технологиялық ... іске ... ... ... ... ... қорлардың тозу ысырабын азайту оларды жақсылап пайдалану жолымен, негізгі көрсеткіштердің деңгейлерін қор қайтарымы, ... ... ... ... ... ... мүмкін; бұл көрсеткіштерді жақсарту ғылыми -- ... ... ... қорлардың құрылымын жетілдіру, ... әр ... бос ... ... қысқарту, өндірісті және еңбекті жетілдіру, шаруашылықты жүргізудің жаңа нысанын дамыту есебінен мүмкін ... өз ... ... жасау, олардың квалификациясының өсуін және еңбектерінің үлкен маңыздылығы, олардың тіршілік деңгейлерін арттыру, еңбек ұжымдарына қолайлы саяси-психологиялық ахуалды ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету, кәсіпорынның жақсы атағын қолдау; баға саясатын икемді жүргізу және басқа да ... іске ... ... ... ... үш бағытын жүзеге асыруы керек:
* өндіріс шығындарын барынша азайту. Өндіріс шығындары неғұрлым аз болған сайын кәсіпорын өз ... ... ... қарағанда төмендете алады. Соның нәтижесінде бұл өнімнің рыноктағы үлесі ... Ол үшін ... ... ... ... және жабдықтауды жақсарту ... жаңа ... ... ... ... ... арзандату жолдарын қарастырады;
Шығындарды жүйелі түрде төмендету - кәсіпорынның жұмыс істеу ... ... ... ... болып табылады.
Ұлттық экономиканың барлық салаларында өндіріс шығындарын төмендетудің мына ... ... ... ... ... :
* ... прогрестің жетістіктерін пайдалану;
* өндіріс және еңбекті ұйымдастыруды жетілдіру;
* экономикалық поцестерді мемлекет тарапынан реттеу.
* өнім өндіруде мамандыруды жоғарылату. ... ... ... ... - ... ... сапасын жақсарту, тұтынушылар бағасы жоғары болса да, сапалы өнімді ... ... да бұл ... ... ... ... да өз өнімінің сапасын жоғарылатуды көздейді. Ол үшін жақсы дизайнерлер, жақсы дамыған маркетинг жүйесі болуы керек;
Кәсіпорын өз қызметін ... ... бір ... ғана ... Бұл ... таңдаған кәсіпорын арықтың бір өнім ... ... ... ... ... ... өндірісті ұйымдастырады, яғни осы өнімнің өзіндік құнын төмендету немесе осы өнім өндіруіне жеке мамандану саясатын жүзеге асырады. Кәсіпорын бүкіл ... ғана ... тек оның бір ... ... ... оның ... ... етеді.
Қорыта айтқанда, ең маңыздысы, кәсіпорынның барлық фунциялары жоспарланған стратегияны жүзеге асыруға және алдына қойған мақсаттарына жетуге ... ... ... ... ... ... ... КӘСІПОРЫН ҚАРЖЫСЫНЫҢ ОРНЫҚТЫЛЫҒЫНА ҚОЛ ЖЕТКІЗУ БАҒЫТТАРЫ.
Дүниеде болып жатқан өзгерістердің сипаты мен тереңдігі,жаһандық ... ... ұзақ ... ... ... етеді.Көптеген елдер қазірдің өзінде 2030-2050 жылдардың арғы жағына көз жіберуге тырысады. қазіргі тұрақсыз кезде мемлекеттер дамуының маңызды тетігіне айналуда.
Өндірістік ... ... ... ... ... ... тікелей стратегияны қалыптастыру мен жетілдіруге байланысты.Стратегияны таңдау мен оны жүзеге асыру стратегиялық басқарудың негізгі қызметі болып табылады.Стратегиялық басқаруда ... ... ұзақ ... ... ... даму ... білдіреді.Ол оның қызмет саласы,құралдары мен формаларына, ұйым ішіндегі қарым-қатынас жүйесіне және кәсіпорынның ... ... ... қатысты болады.Егер кәсіпорынның мақсаты оның неге ұмтылатынын,өзінің ... ... неге қол ... ... анықтайтын болса,онда стратегия өзгермелі және бәсекелі ортада кәсіпорын мақсаттарына қалай және қандай әрекеттер нәтижесінде қол жеткізуге ... ... ... ... көп ... ... ... себепті кәсіпорын стратегиясын анықтау үшін жан-жақты барлық ситуациялық факторларды жете зерттеу керек.
Стратегиялар сыртқы және ішкі факторлар әсерінен қалыптасады.Кәсіпорын нарықта кездесетін ... ... ... ... және ... факторлар жатады.Кәсіпорынның қоршаған ортасын зерттеу кәсіпорын тіккелей қарым-қатынаста болатын сыртқы орта құраушыларын талдауға бағытталады.Оларға ... күші ... ... орта факторларының әр қайсысын жете тексеру,әр қайсысының жақсы және жаман ... ... ... ... ... әр қайсысы белгілі бір дәрежеде кәсіпорын жетістігіне септігін тигізеді.
Сонымен қатар,кәсіпорынның ішкі ... ... де ... ... ... ... құрылымын,оның кадрлық құрамы мен потенциалын, кәсіпорындағы өндірісті ұйымдастыруды және қазіргі заманғы құрал-жабдықтар мен технологиялармен ... ... ... мәдениетін жатқызады.Мұнда кәсіпорын қызметінің күшті және әлсіз жақтарын анық талдап алу қажет.
Кәсіпорынның басты ішкі факторлары ... оның ... және ... ... ... ... ... философиясы мен басшылардың этикалық принциптері,сонымен қатар кәсіпорын мәдениеті мен ... ... ... ... стратегия аталған факторлардың барлығы қамтуы қажет.Оған қоса,жақсы стратегия ... ... ... пен ... ... жақсартуға әкелуі керек.
Сыртқы орта өзгерістерінің жылдамдығы соншалықты,тіпті басшылықтың жаңа нақты жағдайларға бейімделуге бағытталған оперативті ... ... ... табылады.Нарықта тек аман қалу үшін ғана емес,бәсекелік позицияларды жақсарту үшін кәсіби деңгейде стратегияны жоспарлаумен ... ... мен оның ... ... ... үрдісіне әр түрлі кіріседі.Кішігірім кәсіпорындарда стратегияны жүргізу көбінесе басшының ауызша бұйрықтары арқылы жүзеге асады.Ал ірі кәсіпорындар жыл ... ... оның ... даму ... ... ... ... түрінде әзірлеп отырады.Ол үлкен әкімшілік қатысуды,көптеген зерттеулер мен болашақ шешімдерді талқылауға арналған кездесулерді талап етеді.Стратегияны қалыптастырудың ... ... ... жағдайын талдап ,ең қолайлы стратегияны таңдауға кәсіпорын басшылары да қатысады.Кәсіпорын басшылары қолданатын стратегияны әзірлеудің негізгі төрт әдісі ... ... ... стратегиялық тәсіл.Бұл жағдайда кәсіпорын басшысы стратегияны әзірлеуге өзі ... оның ... ... ... мен ... ... бөліктеріне тоқталып отырады.Басшы стратегияны дайындаудың жетекшісі ... ... ... ... ... болып табылады.
б) тәсілі.Бұл жағдайда кәсіпорын басшысы стратегияны әзірлеуді басқа бөлімшелерге немесе бағыныштыларына тапсырады.Алайда олардың жұмысын қадағалай отырып,стратегия әзірленген соң оны ... әдіс ... ... ... ... ... ... мерзімді стратегияларды дайындағанда қолданылмайды.
в) Ортақ тәсіл.Бұл - ... ... ... ... ... ... басқа қолдаушылар орындап отыратын стратегияны әзірлеуді өз бағыныштыларын тапсырады.Бұл тәсілді ... ... ... ... өздері жүзеге асырып отырады.Бағынушылар стратегияны дайындауға өз үлестерін қосқандықтан,оның жұмыс істеуіне олар жауапты болып ... ... сала мен ... талаптарына сай болуы керек. Кәсіпорынның даму стратегиясын дайындау кезінде саланың инвестициялық тартымдылығын талдау стратегияның маңызды құраушы бөлігі болып ... ... ... ... ... стартегиялық жағдайын алдын ала жан-жақты бағалағанда,сонымен қатар,ұзақ мерзімді әрекеттер тізімін әзірлегенде қажет болады.
Кәсіпорынның ... орта ... ... ... болатын іскерлік мүмкіндіктер мен қауіп-қатерлер,оның стратегиясына әсер ететін ... ... ... ... стратегиясы ұзақ мерзімді бәсеке қабілеттілігін және табыстылығын қамтамасыз ететін ... ең ... ... пайдалануға бағытталуы қажет.Сонымен қатар,стратегия қазіргі және болашақтағы қауіптен қорғауды қамтамасыз ету үшін өзгеріп отыруы қажет.
Стратегия ... ... ... нарықтық мүмкіндіктер мен сыртқықауіп-қатерлерді дұрыс есептеуі қажет.Яғни,кәсіпорынның нарықтық мүмкіндіктерді пайдалануын қамтамасыз ететін әрекеттері анықталуы ... ... ... ... және ұзақ ... табысын сақтап қалуға мүмкіндік туғызатын қорғаныс шаралары тағайындалуы қажет.
Кәсіпорын басшылығы өз стратегиясын ... ... ... ... ... ... және ... дамыған немесе мүлдем айналыспайтын бағытта дамуын шектеуі қажет.Яғни,стратегия кәсіпорынның қуатты жақтары мен бәсекелестік мүмкіндіктеріне ... ... ... ... жақтары кейбір мүмкіншіліктер мен стратегиялардың қозғаушысы болып табылады,ал әлсіздіктері мен нақты нарықтық бәсекедегі ... ... ... ... не мүлдекм қарастырылмайтын етеді.Болашақты жоспарлау жүйесінің негізі болып кәсіпорынның даму стратегиясын әзірлеу болып табылады.Ол жан-жақты қарастырылған кешенді жоспардан ... ... ... кәсіпорынның болашақ бейнесін қалыптастыратын үрдістерден,сонымен қатар қазіргі жағдайдан болашаққа өту бағдарламасынан ... ... ... ... стратегиялық болжау,бағдарламалау,жобалау саналады.Макроэкономикадағы болашақ бейнесі шынайы болуы тиіс.Оны жобалаған кезде ... даму ... ... ... ... пен ... конъюктурасының өзгерісі мен берілген шаруашылық құрылымның күшті және ... ... ... мен ... және де ... да ... ... және ішкі ортаға әсер ететін факторларды ескеру керек.
Стратегияны әзірлеу ғана емес,сонымен қатар оны жүзеге асыру да ... ... ... ... сәйкесінше өзгерістер енгізуді қажет етеді.Мұнда ұйымдастырушылық құрылым көздеген мақсатқа жету барысында ресурстарды бөлудің негізгі механизмі және кәсіпорынды басқарушы болып ... ... ... болып кәсіпорынның қысқа,орта және ұзақ мерзімді мақсаттары мен міндеттері жатады.Және оларды іске ... ... ... ... көлемі,құрылымы мен көздері белгіленеді.
Кәсіпорын стратегияның сапалық және сандық бағыттары компанияның_маркетингтік,инвестициялық,технологиялық,ұйымдастырушылық және функционалды даму стратегиясының негізі болып табылады.
Стратегияны әзірлеу мен жүзеге ... ... оның ... тексеру де маңызды болып табылады.Томпсон А.А кішінің ұсынысы бойынша бір стратегияны екінші стратегиямен салыстыру арқылы оның артықшылығын бағалаудың үш ... ... ... ... ... Жақсы стратегиякәсіпорынның ішкі және сыртқы жағдайына тура сәйкес келеді.Егер сәйкестік болмаса,стратегияның тиімділігі күмән ... ... ... ... ... ... ... қабілеттілікке әкеледі.Бәсекеқабілеттілік жоғары болған сайын,стратегияның қуаттылығы мен тиімділігі жоғарылай түседі.
3) Өнімділік бойынша тест.Жақсы стратегия кәсіпорын өнімділігін арттыра ... ... ... ... табысының артуы немесе бизнестің ұзақ мерзімді табыстылығының артуы мен оның ... ... ... айтады.
Аталған көрсеткіштердің біреуі не бірнешеуіне сәйкес келмейтін немесе төмен бағаланатын ... даму ... ... ... қарастырылатын стратегиялар қатарынан шығарылатын үміткерлер болып табылады.Стратегиялық ұсыныстардың ішіндегі барлық көрсеткіштерге барынша сай келетін,потенциалы ... ... ең ... және ... ұсыныс болып есептеледі.Стратегия қабылданып,нәтижелерін есептеуге болатындай уақыт өткен соң,аталған тестілер стратегияның жұмысын бағалауға қолдануға болады.Нарықта стратегияны ... ... ... ... барлық критерийлерге сәйкес келу аймағы үлкен болған сайын,таңдалған стратегияны үлкен сенімділікпен сәтті деп атауға болады.
Кәсіпорынның қаржы стратегиясы - ... ... ... ... ... әр ... ... сипаттайтын экономикалық категория болып табылады. Бұл категория нарықтағы кәсіпорынның мінезін ... және оның ... ... ... ... ... стратегиясының өзіне тән сипаты оның макродеңгейдегі жалпы мемлекеттік қаржысы және ... ... ... ... бөлінеді.
Қаржы стратегиясы дегеніміз - кәсіпорынның қаржылық ресурстарын тарату және қолдану жолымен корпоративтік миссия аумағында тағайындалған мақсаттарға ... ... ... ... ... [47,7].
Қаржы стратегиясын қалыптастыру кәсіпорынның мақсаттары мен мүдделерін тағайындау мен ... ... және ... ... ... қаржылық қатынастарды ұстанумен байланысты.
Кәсіпкерлік шарттарының тұрақсыздығынан кәсіпорын қызметінің ... ... тез және ... ... ... шаралар қолдануды ғана емес, дамудың тиімді моделдерін, яғни қаржы стратегиясын өңдеуді қажет етеді.
Қаржы стратегиясын қалыптастыру қаржылық ситуацияны ... ... ... ... қажеттілігімен, келешектегі өзгерістердің сипаты мен векторын көру; өзгерістер барысында сенімді құралдар мен әдістер қолдану; ... ... ... ... стратегиясын іске асыру қамтамасыз етіледі [45,13].
Қаржы стратегиясы - кәсіпорынның функционалдық стратегиясыныңең маңызды түрі ... ... ... ... ... ұзақ ... ... мақсатын қалыптастыру, осы мақсатқа қол жеткізудің ең ... ... ... ... ... ... орта жағдайы өзгерген жағдайда қаржы ресурсын қалыптастыру мен пайдалану бағытын соған барабар ... ... оның ... қызметінің барлық негізгі бағыты мен қаржылық қарым - қатынасын қамтамасыз етеді (3.1 суретті қараңыз).
Сурет 3.1 ... ... ... ... элементтер
ЕСКЕРТУ - Сурет 3.1 негізінде автор құрастырған.
Кәсіпорынның тиімді дамуын қамтамасыз етуде қаржы стратегиясын ... ... рөл ... ... стратегиясының рөлінің маңызы мынада:
* Әзірленген қаржы стратегиясы жалпы кәсіпорынның және оның жекелеген құрылымдық бірліктердің келешектегі экономикалық және әлеуметтік дамуының ұзақ ... ... және ... ... іске ... механизмін қамтамасыз етеді.
* Қаржы стратегиясы кәсіпорынның қаржы мүмкіндігін нақты бағалауға, оның ішкі қаржы әлеуетін барынша ... әрі ... ... ойдағыдай оңтайландыру мүмкіндігін қамтамасыз етуге септігін тигізеді.
* Қаржы стратегиясы ... ... ... ... процесінде пайда болатын келешекті жаңа инвестициялық мүмкіндікті жылдам іске ... ... ...
* ... ... ... кәсіпорын қадағаламайтын сыртқы орта факторларының дамуының алдын ала ... ... ... және ... ... үшін оның ... ... барынша төмендетуге мүмкіндік береді.
* Қаржы стратегиясы кәсіпорынның бәсекелестерімен салыстырғанда оның ... ... ... ... ... ... стратегиясының болуы кәсіпорынның қаржы қызметін стратегиялық, ағымдағы және жедел басқарудың өзара айқын байланысын қамтамасыз ... ... ... ... ең маңызды стратегиялық қаржы шешіміндегі қаржы іс-әрекетінің тиістілігін іске ... ... ... ... стратегиясы жүйесінде ең маңызды қаржыны басқарушылық шешімді таңдаудың негізгі сыни бағасының мағынасы қалыптасады.
* Әзірленген қаржы ... ... ... ... құрылымын және кәсіпорынның ұйымдастыру мәдениетін стратегиялық өзгеруінің базистік алғышартының бірі болып табылады [44,165].
Қаржы стратегиясының ... ... ... шарттарын және қағидаттардан зерттеу қажеттілігі Қазақстанда жүргізіліп жатқан реформаларға ... ... ... ... ... ... саласындағы еңбектерінде кәсіпорынның қаржылық қызметі жалпы стратегиялық әрекеттер жоспарына кіреді.
Кәсіпорын әрекеттерінің ... ... ... Ұзақ ... ... бағыттары мен миссиясын тағайындау;
* Стратегиялық және қаржылық мақсаттарды анықтау;
* Жалпы іскерлік (кәсіпкерлік) стратегия;
* Арнайы функционалдық ... ... ... Қаржы;
* Еңбек ресурстары;
* басқа да.
Стратегиялық және қаржылық мақсаттардың мазмұнын ... ... ... ... тығыз байланысын көрсетеді (3.2.1 кестені қараңыз).
Кесте 3.1 Кәсіпорынның ... және ... ... ... бағыттар
Стратегиялық бағыттар
Табыстардың өсуі
Нарықтағы үлесінің жоғарылауы
Дивиденттердің өсуі
Тауарлардың сапасының жоғарылауы
Инвестицияланатын капиталға табыстардың өсуі
Бәсекелестермен салыстырғанда төмен шығындар
Облигациялық және ... ... ... ... кеңейту және оларды жоғарылату
Қаражат ағымының өсуі
Тұтынушылар алдында репутацияларының нығайюы
Акциялар курсының жоғарылауы
Қызмет көрсету деңгейінің жоғарылауы
Табыс қайнар көздері ... ... мен ... ... ... нарықтарда бәсекелестік күресте позицияны нығайту
ЕСКЕРТУ - ... 3.1 ... ... ... ... ... жалпы стратегиясына сәйкестендіріліп, оның мақсаттары және мүдделері бойынша бірдей болуы қажет. ... ... ... ... қалыптастыру мен қолдану бойынша нарық субъектілері арасындағы және олардың мемлекетпен қарым-қатынасымен және қаржы табиғатымен анықталады ... ... ... ... қызметіне қаржыландыру объектілерін таңдаудың көмегімен, қаржы құралдарын бағыттаумен және еңбек, ... мен ақша ... ... ... байланысты жан-жақтан әсер етеді, яғни бұл жоспарлау өндірістің материалдық заттай элементтері турасында, ақшамен қоғамдық ұдайы ... ... ... ... турасында ақша қозғалысының салыстырмалы дербестігімен шарттастырылған ақша нысанында жүзеге асырады.
Бірінші кезеңде - ... ... ... ... талдау жүргізіледі. Ол үшін кәсіпорынның негізгі қаржы құжаттары қолданылады - бухгалтерлік баланс, ... мен ... ... ақша ... ... ... ... мәні қаржылық жоспарлау үшін өте зор, себебі олар кәсіпорын қызметінің ... ... есеп ... және ... қарастырып, құжаттардың көмегімен оның болжамын құрудың негізі ... ... ... ... ... бұл ... ... есептілігінің және жоспарланатын қаржы кестелері бірдей болғандықтан жұмыс істеу жеңіл түрде өтеді.
Қаржылық жоспар кәсіпорын ... ... ... ... ақпараттың негізгі көзі болып табылады. Балансты талдау ... ... ... ... ... ... операцияларын жүргізу кезіндегі тәуекел деңгейін анықтауға мүмкіндік береді [38,23] . ... ... ... ... құжаттарының құрамына енеді, ал бухгалтерлік баланс есептемесі жоспарлаудың ... ... ... ... ... табылады. Ережеге сәйкес, кәсіпорын талдау жүргізу барысында ішкі балансты қолданады, себебі, ... ... ... ... ... анық, толық және шынайы ақпараттармен берілген. Жарияланатын балансқа сыртқы балансты жатқызуға болады, себебі, ондағы мәліметтер (резервтік капиталды құру, салық ... ... ... ... ... ... негізгі болжамды құжаттар құрылады, оларға баланс болжамы, кірістер мен шығыстар туралы есеп, ақша қаражаттарының қозғалысы туралы есептіліктер жатқызылады. Олар ... ... ... құрамына еніп, кәсіпорынның ғылыми-негізделген бизнес-жоспарының құрамына енгізіледі.
Үшінші кезеңде, ағымдағы қаржылық жоспарды құрудың көмегімен болжамды қаржылық ... ... ... ... ... кезеңде, оперативті қаржылық жоспарлау іске асырылады.
Қаржыны стратегиялық жоспарлаудың бұл процесі тәжірибе жүзінде ... ... және ... ... ... ... жоспарлауды (мазмұнына, белгілеріне және тапсырмаларына тәуелді) перспективалық, ... және ... деп ... ... ... ... ... қаржылық жоспарлау бір жылдан үш жылға дейін уақыт кезеңін қамтиды. ... ... ... ... ... ... және онық ... қызметінің болжамына енгізіледі. Қаржылық стратегияның өңделуі қаржылық жоспарлаудың ерекше облысын сипаттайды, себебі, ол ... ... даму ... ... бір бөлігі болғандықтан, кәсіпорынның жалпы стратегиясымен құрылған мақсаттарымен және ... ... ... ... Ал ... ... өзі, ... жалпы стратегиясына әсер етеді.
Қаржылық стратегия қаржы қызметтерінің ұзақ мерзімді мақсаттарын және оларға жетудің тиімді әдістерін анықтайды.
Қаржылық стратегияның мақсаттары ... ... ... ... ... ... құнын максимизациялау қажет.
Қаржы стратегиясын құрудың маңызды мезеті оны іске асырудың кезеңін анықтау. Оған бірнеше факторлар әсер ... ... ... ... ... ... қаржы нарығының даму тенденциясы (әлемдік қаржы нарықтарының дамуын ескере отырып);
- кәсіпорынның салалар жатқызылуы және оның өндірістік қызметінің спецификасы.
Стратегиялық ... ... - ... ... ... мен ... кезеңдегі оның ықтимал бағытын анықтау мақсатында сыртқы және ішкі факторы ... ... ... ... ... нәтижесіне жасайтын ықпалын зерттеу процесі [42,18]. ... ... өнім және ... ... ... ... ... тұрақтылығының маңызды факторларының бірі - активтердің тиімді құрамы мен ... ... ... ... ... ... ... алуы болып табылады. Ағымдағы активтерді басқару өнері - ... ... оның ... ... ... үшін ... ... қаржының ең төменгі сомасын ұстаудан тұрады.
Стратегиямен байланысты шешімдер ... ... ... жөн: ... ... ... сәйкестігі, стратегияны іске асыруға қажетті қаржы қаражаттарының бар болуын және олардың мақсатты пайдаланылуын, ... ... ... стратегиясы қаржы ресурстарын оның қызметінің тиімділігі мен қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ететін іс-шараларға бағытталуын қамтамасыз етуі ... ... ... ... қабылдауға қажетті құрал болып саналады. Оның басты ... - ... ... ... ... ... қамтамасыз ету. Стратегиялық жоспарлау басқару қызметінің төрт ... ... ... бөлу, сыртқы ортаға бейімделу, ішкі үйлестіру және ұйымдық стратегиялық болжамдау [39,6] .
Егер кәсіпорынның дамуы нақты елдегі жалпы ... ... ... өтуі ... болмаса, онда рынок көрсеткіші кәсіпорынды жоспарлаудың бастапқы деректері болып саналады. Кәсіпорын неғұрлым ірі болса, ... ... ... ... ... ... ірі ... қарағанда, ұсақ кәсіпорындарда басшылар үшін кейбір факторлар едәуір айқынырақ болады. Тағы бір атап ... ... ... экономикалық кейбір жағдайлары, мәселен экономикалық дағдарыстарды, ереуілдерді, т.б. жоспарлау тіптен мүмкін емес. Болашақтың даму барысын дәл болжаудың мүмкін ... ... ... рынок туралы, бірінші кезекте, бәсекелестер қызметіне тиісті маңызды деректерді күні бұрын алу мүмкін емес [40,11].
Демек, ... кез ... ... ... ... емес ... ... Кәсіпорында жоспар жасау үшін, қажетті ақпараттар толық болмағандықтан, ал кейбіреуі мүлдем белгісіз болғандықтан, кейбір деректер жетіпейтіндіктен, жоспарлау сатысы көбінесе қызметкерлердің өз ісін ... ... ... ... ... ... жоспар жасаған кезде барлық көрсеткіштер толық пайдалануы, сонымен қоса жоспар жасағанд а өзгеріс ... ... ал ... өзі ... ... қарай үйлестіріліп отыруы тиіс. Сондықтан да, жоспарда резервтер ескеріледі. Алайда, резервтің көп болуы ... ... ... ... ал ... резервтер жоспарды жиі-жиі өзгертуге мәжбүр етеді. Жоспар көрсеткіштері ақтық ... ... оның ... үйлестіру мен бақылау да соның игілігінде.
ҚОРЫТЫНДЫ
Нарықтық қатынастары жағдайында кәсіпорынның ... ... ... өте зор. Бұл ... ... ие ... сондай-ақ олардың меншік иелері, жұмысшылар, коммерциялық серіктестер және де ... ... ... ... өндірістік кәсіпкерлік қызметінің нәтижелері үшін толық жауапкершілікте болуымен байланысты.
Бұл дипломдық жұмыста кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау және оны ... ... ... Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау қаржылық жағдайдың ажырамас құрамдас ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорында қалыптасқан жағымды және жағымсыз құбылыстар туралы, ... ... ... және ... ... ... ... қатар олардың туындауына себеп болған факторлар жөнінде ... ... ... Талдаудың нәтижелері туралы ақпаратқа тек ішкі субъектілер (меншік иелері, басқарушылар, жұмысшылар) ғана емес, сонымен қатар сыртқы субъектілер ... ... ... және тағы ... де ... ... Сыртқы субъектілер талдау нәтижелерін алдағы уақытта субъектілер болса оны қалыптасқан қаржылық жағдайды тұрақтандыруға және оны ... ... ... ... пайдаланады.
Аяқтай келе істелінген жұмыстар бойынша қорытындылар жасау қажет.
ЖШС жағдайына талдау жүргізілді. Яғни кәсіпорынның қаржылық жағдайына, төлем ... ... ... ... ... ... Талдау нәтижесінде келесідей нәтижелер анықталды. Кәсіпорынның ағымдағы активтер жиыны жыл басында 16,4% болса,жыл соңына 17,02 %-ды ... ... ... ... жалпы сомасындағы үлесі жыл соңында 2,5%-ға төмендесе, материалдық емес ... ... ... ...
Кәсіпорынның негізгі проблемаларының бірі - төменгі төлем қабілеттілік пен өтімділік болып табылады. Кәсіпорынның баланс құрылымы ... ... ... және ақша қаражаттарының өте тез өзгеруіне душар.
Қаржылық тұрақтығы ... ... ... ... ... ... ... мезгілде ағымдағы қарыздардың біраз бөлігі өтелмей қалғаны белгілі болды.Яғни кәсіпорын өз ... ... ... ... ... кәсіпорынның қаржылық жағдайын жақсарту жөнінен ұсыныстар жасадық. Кәсіпорыннның қаржылық жақсарту бойынша іс-шаралар негізгі үш проблеманы ... ... ... ... ... арттыру, қаржылық тұрақтылықтың және іскерлік белсенділіктің көрсеткіштерін ағымдағы деңгейде сақтау және кәсіпорынды қызметінің рентабельділігін арттыру.
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын ... ... ... оның қызметінің тиімділігін сақтап тұру және кемшіліктерін жою бойынша іс- шаралар дайындау болып табылады. Кәсіпорынды қаржылық сауықтыруда ішкі және ... ... ... ... ... жаңа ... мен ... шығару, дәрменсіз кәсіпорындардың басқа кәсіпорындармен қосылуы, банктік несиелер мен дотациялар, ... ... ... ... уақытша тоқтату жатады. Ал қаржылық жағдайды сауықтырудың ішкі көздеріне өнімдердің сапасы мен бәсеке қабілеттілігін арттыру, өнімнің өзіндік ... ... ... ... ... азайту, өндіріс қуаттылығын толық пайдалану және пайдаланылмайтын ... сату ... ... ... ... ... проблеманы анықтады: төлем қабілеттілігі мен рентабельділікті арттыру.
Қаржылық жағдайды болжау - перспективалық талдаудың негізгі міндеті. Талдаудың бұл түрі, шаруашылық қызметінің қаржылық ... ... ... ... ... ... ... басқару міндеттерін шешу үшін әкімшілікті ақпараттармен қамтамасыз етуі тиіс. Мақсатқа сәйкес талдауды жүргізу, орта ... ... және ұзақ ... болашаққа негізделуі керек.
Талдаудың бастапқы пункті, қаржылық шаруашылық қызметтің көрсеткіштерінің өзгеруі бір есеп ... ... ... кезеңнің сабақтастығы болып ... ... ... талдау үшін қолданылаты бұл ақпараттар ... ... ... ... ... ... нәтижелері бойынша кәсіпорында қалыптасқан жағымды және жағымсыз құбылыстар туралы, кәсіпорын қызметінің мықты және ... ... ... ... ... олардың туындауына себеп болған факторлар жөнінде қорытынды жасауға болады. ... ... ... ... ... тек ішкі субъектілер (меншік иелері, басқарушылар, жұмысшылар) ғана емес, сонымен қатар сыртқы субъектілер ( ... ... ... және тағы ... де қызығушылық білдіреді. Сыртқы субъектілер талдау нәтижелерін ... ... ... ... оны ... қаржылық жағдайды тұрақтандыруға және оны жоғары деңгейде ұстап тұруға пайдаланады.
Дипломдық жұмыстың бірінші бөлімінде кәсіпорынның қаржылық ... ... ... ... ... ... болатын.
Кәсіпорынның қаржы жағдайы осы кәсіпорынның белгілі бір кезеңдегі қаржылық тұрақтылығын және оның өз ... ... ... ... мен өзінің қарыз міндеттемелерін уақытылы өтеуі үшін ... ... ... ... ... ... ... қаржылық жағдайына талдау жүргізілді. Яғни кәсіпорынның төлем қабілеттілігімен өтімділігіне, қаржылық тұрақтылығына және іскерлік белсенділігіне талдау жүргізілді. Талдау ... ... ... ... ... ... бірі - төменгі төлем қабілеттілік пен өтімділік болып табылады. Кәсіпорынның баланс құрылымы нашар болып келеді және ақша қаражаттарының өте тез ... ... ... мәні - ... ... тиімді қалыптастыру, тарату және пайдаланумен анықталады
Қаржылық тұрақтылығы жағынан кәсіпорын сыртқы қарыз көздерінен тәуелді. Оған ұзақ мерзімді міндеттемелердің өсуі дәлел бола ... ... жылы ... ... шегерілген салықтармен қатар ұзақ мерзімді қаржылық міндеттемелердің орын алуынан тұрақсыз болып ... ... ... ... ... табылады. Жыл сайын кәсіпорынның сатудан түскен түсімі арттып келеді, яғни бұл жағдайда ... ... ... ... ... көбеюі өндіріс рентабельділігінің жоғарылағанымен және соған қатысты шығындардың төмендеуімен түсіндіріледі.
Үшінші бөлімде кәсіпорынның қаржылық жағдайын жақсарту жөнінен ұсыныстар жасалды. Кәсіпорыннның ... ... ... ... ... үш ... ... бағытталады: кәсіпорын активтерінің өтімділігін арттыру, кәсіпорын қызметінің рентабельділігі және іскерлік белсенділіктің көрсеткіштерін ағымдағы деңгейде сақтау және кәсіпорынның ... ... және ... ... ... жағдайын талдаудың логикалық жалғасы - оның қызметінің тиімділігін сақтап тұру және кемшіліктерін жою бойынша іс- шаралар дайындау болып табылады. ... ... ... ішкі және сыртқы көздер пайдаланылуы мүмкін.
Кәсіпорын қызметінің ішкі ... ... оның ... ... ... ... ... түрлерін байыптауға, кәсіпорындардың рыноктағы стратегиялық әрекетін, жоспарлау жағдайын, ... ... ... ... ...
бағамдауға, ақпаратпен қамтылуын, қызмет сапасын зерттеуге, кәсіпорынның ұйымдық құрылымын сараптауға негізделеді.
Кәсіпорын жұмыс істейтін ... ... ... кең әрі ... ... ... бағытымен, экономиканы басқару және реттеу шараларымен айқындалады.
Сыртқы көздерге жаңа ... мен ... ... дәрменсіз кә-сіпорындардың басқа кәсіпорындармен қосылуы, банктік несиелер мен ... ... ... ... ... ... ... жатады. Ал қаржылық жағдайды сауықтырудың ішкі көздеріне өнімдердің ... мен ... ... ... ... ... құнын төмендету, тұрақты шығын-дар мөлшерін азайту, өндіріс қуаттылығын толық пайдалану және пайдаланыл-майтын ... сату ... ...

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 80 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдаудың маңыздылығы және әдістері22 бет
Қаржылық жағдайдың мәні және оны талдаудың мақсаты31 бет
Адвокатура мен адвокаттық қызметтің түсінігі мен маңызы95 бет
Атмосфералық ауа гигиенасы14 бет
Ауызша және жазбаша аудармада грамматикалық және лексикалық тәсілдер23 бет
Ақпараттық технология. Оның ұғымы, мақсаты, принциптері, түрлері6 бет
География31 бет
Джон Мейнард Кейнстің экономикалық теориядағы жалпы орны26 бет
Дәлелдемелер теориясындағы дәлелдемелер және дәлелдемелердің қайнар көздерінің түсініктемелерінің ара қатынасы81 бет
Жануарлар биотехнологиясының жалпы биологиялық негіздері6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь