Липидтер алмасуның бұзылыстары

Жоспар:

І. Кіріспе

Липидтер алмасуның бұзылыстары

ІІ. Негізгі бөлім
1. Семіздік, май басу
2. Семірудің түрлері.
а) липостаздық жүйенің өзгерістері және біріншілік семірудің патогенезі
б) біріншілік семіру
в) салдарлық семіру
3. Семіруден алдын.ала сақтандыру мен емдеу тәсілдерінің негіздері.

ІІІ. Қорытынды

Қолданылған әдебиеттер
Липидтерге қаныққан және қанықпаған май қышқылдары, моно, ди және үш глициридтер, холестерин, фосфолипидтер, гликолипидтер, стериндер және балауыз жатады. Жануарлар мен өсімдік майлары 94-98% үшглецирридтердің құрамынан тұрады. Адамға тәулігіне орта есеппен 80-100 г май қажет. Майлардың немесе липидтердің организм үшін маңызы өте үлкен. Олар:
-барлық биологиялық мембраналардың құрамына кіреді және олардың өткізгіштік қаситін, тасымалдық ферменттердің белсенділігін анықтайды;
-жасуша аралық түйісуді қамтамасыз етеді, жүйкелік серпіндердің тарауына қатысады және жасушаларға тіршілік электр ағымдарының өтуіне кедергілік қасиет көрсетеді;
-көптеген гормондар мен простагландиндердің түзілуіне қатысады;
-организмге қажетті энергия түзуіне қатысады;
-А, Д, Е, К витаминдеріне еріткіш болады;
-май қышқылдарынан өндірілетін простагландиндер әртүрлі ағзалар мен тіндерге қалыпты жағдайда және дерттік өзгерістер кездерінде реттеуші әсер етеді және т.б.
Организмде май алмасуының бұзылыстары мына жағдайларда байқалады:
-ішектерде майлардың ыдыратылуы мен сіңірілуінің бұзылыстары;
-майлардың тасымалдануы мен қаннан тінге ауысуының бұзылыстарынан;
-майлардың аралық алиасуының бұзылыстарынан;
-май тінінде майлардың алмасуы бұзылыстарынан;

Семіздік дегеніміз - майлардың кең аймақта қалыптан тыс жиналуы. Өлшемді дене салмағының 20% артып кетсе семіру деп атап, күнделікті тұрмыс пен қимыл қозғалысына кедергілік жасайтын деңгейдегі, сондай-ақ басқа да ілеспе ауруларды пайда қылатын семіруді семіздік немесе семіздік ауруы дейді. Семіздік липидтер алмасуымен тікелей немесе тікелей емес жолдармен байланысып жататын метоболиттік ауру болумен бірге қоғамдық әлеуметтік жағдайлармен, салт-сана, тағам әдебиеті, сондай – ақ адамның рухани жан дүниесімен де ұштасып жататын әлеуметтік ауру болып есептеледі.
Семіздік пайда болу себептері:
1. Гиперфагия және гиподинамия
Бұл қазіргі заманғы цивилизайия қоғамындағы ең көп кездесетін семіру себептері. Энергия шығымына сәйкес келмейтін артық тамақтану мен аз қимылдау қазіргі заманғы семіздіктің 55-65%-ін құрайды.
2. Церебралдық себептер.
Гипоталамустың вентромедиалдық ядросындағы «тоқтық сезім орталығының» зақымдалуы мен «аштық сезім орталығының» қалыпсыз қозуы.
3. Ішкі секреция функцияларының қалыпсыздығы.
4. Қоғамдық-әлеуметтік және психологиялық факторлар.
5. Генетикалық немесе тұқым қуалаушылық.

Семірудің биохимиялық механизмі:
1. Липолизді тежеу арқылы;
Қолданылған әдебиеттер:


1. Биологиялық химия» С.М.Плешкова, К.Қ.Өмірзақова, С.А.Абитаева Алматы, 2006 жыл (1-3 бет)

2. ҚАЗАҚСТАН ҰЛТТЫҚ ЭНЦИКЛОПЕДИЯСЫ
Алматы, 2005 жыл (3-4 бет)

3. Ә. Нұрмұхамбетұлы Патофизиология
Алматы, 2007жыл (4-13 бет)

4. «Денсаулық» журналы 09.2008 (11-12 бет)
        
        Жоспар:
І. Кіріспе
Липидтер алмасуның бұзылыстары
ІІ. Негізгі бөлім
1. Семіздік, май басу
2. Семірудің түрлері.
а) липостаздық жүйенің өзгерістері және біріншілік семірудің патогенезі
б) біріншілік ... ... ... ... ... ... мен ... тәсілдерінің негіздері.
ІІІ. Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер
Липидтер алмасуының бұзылыстары
Липидтерге қаныққан және қанықпаған май қышқылдары, моно, ди және ... ... ... гликолипидтер, стериндер және
балауыз жатады. Жануарлар мен өсімдік майлары 94-98% ... ... ... ... орта есеппен 80-100 г май қажет.
Майлардың немесе липидтердің ... үшін ... өте ... Олар:
-барлық биологиялық мембраналардың құрамына кіреді және ... ... ... ... ... анықтайды;
-жасуша аралық түйісуді қамтамасыз етеді, жүйкелік серпіндердің тарауына
қатысады және ... ... ... ағымдарының өтуіне кедергілік
қасиет көрсетеді;
-көптеген гормондар мен простагландиндердің түзілуіне қатысады;
-организмге қажетті энергия түзуіне қатысады;
-А, Д, Е, К ... ... ... ... ... ... ... ағзалар мен
тіндерге қалыпты жағдайда және дерттік өзгерістер кездерінде реттеуші әсер
етеді және т.б.
Организмде май ... ... мына ... ... ... ... мен ... бұзылыстары;
-майлардың тасымалдануы мен қаннан тінге ауысуының бұзылыстарынан;
-майлардың аралық алиасуының бұзылыстарынан;
-май тінінде майлардың алмасуы бұзылыстарынан;
Семіздік ... - ... кең ... ... тыс ... ... ... 20% артып кетсе семіру деп ... ... ... ... ... ... ... деңгейдегі, сондай-ақ басқа да ілеспе
ауруларды пайда қылатын семіруді семіздік ... ... ... ... липидтер алмасуымен тікелей немесе тікелей емес ... ... ... ауру болумен бірге қоғамдық әлеуметтік
жағдайлармен, салт-сана, тағам әдебиеті, сондай – ақ адамның ... ... де ... ... әлеуметтік ауру болып есептеледі.
Семіздік пайда болу себептері:
1. Гиперфагия және гиподинамия
Бұл қазіргі заманғы цивилизайия қоғамындағы ең көп ... ... ... ... ... келмейтін артық тамақтану мен аз
қимылдау қазіргі заманғы семіздіктің ... ... ... себептер.
Гипоталамустың вентромедиалдық ядросындағы «тоқтық сезім орталығының»
зақымдалуы мен «аштық сезім орталығының» қалыпсыз қозуы.
3. Ішкі ... ... ... ... және ... факторлар.
5. Генетикалық немесе тұқым қуалаушылық.
Семірудің биохимиялық механизмі:
1. Липолизді тежеу арқылы;
2. Липогенез бен липонеогенез күшейту арқылы;
3. Май қышқылдарының тотығуын ... ... ... ... ... ... ... көп кездесетін аурулардың бірі.
Қалыпты жағдайда бауырдағы жалпы май құрамы бауырдың суды салмағы бойынша
5% ... Осы ... ... ... бауырдың майлануы деп аталады.
Семіздік кезіндегі бауырдың майлану себебін мынадай бірнеше жақтан
түсіндіруге болады. Алдымен, ... ... ... ... ... Бауырға артық түскен майлар немесе бауырдың ... ... ... ... ... өте көп ... ... мүмкіншілігінен артып, бауырда жиналады, екіншіден, жиналған
майлардығ мобилизациялануынан бос май ... ... ... ... ... бауырға май жиналады; ... ... ... ... ... ... одан ары үдетеді.
1. Энергия шығымына сәйкес келмейтін артық ... ... ... ұзақ ... көп ... ... ... әкеліп соғады.
Артық түскен майлар ішектен хиломикрон түрінде қанға түсіп ең соңында
қалдық хиломикронға айналып бауырға ... ... ... ... майлар
қаншалық көп болған сайын бауырға түсетін қалдық хиломикронның мөлшері
де соғұрлым көбейіп бауырдың ... ... ... ... ... ... аштық кезінде немесе қантты диабет ауруы.
3.Қазіргі заманда өте көп кездесетін ... май басу – ... ... ... ... тері асты
клетчаткасын, шарбыны, т.б. тіндер мен ... май ... ... ... пайда болу процесі оның ыдырауына қарағанда жылдам жүреді. Көбінесе,
семіру үнемі артық тамақ ішкеннен болады. Бұл ... ... ... мен ... ... ... атқаратын жұмысына байланысты
тағамды организмнің ... ... ... роль ... ... дұрыс тамақтанбау, тәуліктік рационда сіңімді көмірсулар, ... ... ... және мал ... ... тыс көп ... организмнің тұқым қуалаушылық-дене бітімдік ерекшелігі де белгілі бір
дәрежеде себеп болады. Маскүнемдік, ішімдіктерді үнемі ішу де ... ... ... калориясы жоғары, ал оны ішкен кезде адамның
тамаққа ... ... Кей ... ... ішкі ... ... де ... Бірінші сатыда адамның салмағы әдеттегі қалпынан
29%-дан артық; екіншісінде-50%; үшіншісінде-100%-ға, төртіншісінде-100%-дан
асып кетеді. Бұл жағдайда организмнің зат алмасуының бұзылуы және ... ... ... ... өсуі тірек-қимыл аппараттарында өзгерістер
тудырады.Қатты семіру тыныс алу және ... ... ... ... өкпе мен жүрек қызметін әлсіретеді. Артық салмақ ... ... ... ... мен ... өтке тас байлану, т.б. аурулардың пайда болуына әсер ... ... ... тіні мен ... өзара дабылмен (сигналмен) алмасып тұрады.
Осыдан адамның тәбеті, тағамның бойға сіңуі, ... ... мен ... ... ... ... ... реттеуші жүйенің орталық тізбегі болып гипоталамус болып
есептеледі. Оның вентролатералдық ядроларында «аштық» сезімінің орталығы,
ал вентромедиалдық ядроларында ... ... ... орналасқан.
Тойыну сезімінің орталығы тәбеттің орталығына ... әсер ... ... ядроларын электр ағымымен бүлдіргенде тәбет
жоғалып, олар қатты ... және ... өліп ... Ал, ... ... ... ... сезімі болмайды да олар
тамақты көп жеп, қатты семіріп кетеді.
Ішек, әсіресе ұлтабардың гормондары тамақ ... ... ... ... аштық сезімін басады. Ұлтабардың сығындысынан алынған
зат осындай әрекет ететіні белгілі болды. Ол зат арэнтерин – деп ... ол әлі таза ... ... жоқ. ... холецистокинин де аштық
сезімді азайтып, тәбетті ... Ол ... ... ... ... ... ... кезбе нервтің аяқшаларын
қоздыру арқылы тежеуші әсер етеді. Біршама аздау болса да осындай ... ... ... ... қан тамырларына белсенді ішектік пептидтің әсерлерінен де
байқалады. Олар тойыну сезімінің орталығына әсер ... ... ... және ... ... ... Бұл келтірілген реттегіш
заттар ішектерде және ... ... ... өндіріледі.
Май жасушалары адипоциттер делінеді және олар фибробластардан тарайды.
Адипоциттердің ... ... ... ... ... ... болады. Солар арқылы адипоциттер
денедегі жүйкелік-эндокриндік өзгерістерге өте тез жауап ... ... бұл ... май ... мен оның ... ... қатаң тепе-
теңдік сақталады.
Адипоциттер көптеген гормондық заттар өндіріп ... ... ... ... қан ... жасушалардың өсу
факторын) өндіреді, олар сүйек кемігінде жасушалардың өсіп-өнуі мен
нақтылануын ... ... ... ... ішкі ... ... май ... кахексин (өспені жоятын фактора) өндіреді, ол инсулинге қарсы әсер
етеді. ... ... ... ... ... осы ... адипоциттер
артық шығарады. Ол бауырға, гипоталамусқа әсер ... ... ... ыдырау үрдістерін күшейтеді;
- жыныстық гормондар ... мен ... ... ... ... май ... адипоциттері эстрогендер
шығарады. Еркектерде олардың артық өндірілуі гинекомастия және ... ... ... ... олар гипоталамусқа әсер етіп, ... ... ... денедегі тестостеронның деңгейі төмендейді;
- «тоқтық» жағдайда адипоциттер пептидтік гормон лептин өндіреді. Оның
өндірілуін инсулин сергітеді. ... ... ... ... ... ... ... ықпал етуден,
тойыну сезімін туындатады.
Сонымен, дене ... ... ... ... ... Бұл жүйені «липостат» немесе «массостат» - дейді. Липостаздық
ішкі ... ... май ... ... ... ... қатысуымен) гипоталамуспен және ішек-қарын жолдарымен (ішектерде
өндірілетін гормондар арқылы) тікелей және кері ... ... ... ... зат ... бұзылыстарының ішінде ең жиі кездесетіні.
Ересек адамдардың 30%-дан 60%- ға ... ... ... ... ... ... ... ерлерге қарағанда үш есе жиі ... ... ... ... бара ... ... аударарлық. Мәселен,
33% ер адамдардың және 45% әйелдердің арасында семіру 20-35 жас ...... ... тым ... ... қалуымен
көрінетін дерттік жағдай. Ол ... ... ... ... ... және араласқан түрлері болады.
Біріншілік семіру – май тіні мен гипоталамустың арасындағы гормондық
байланыстардың ... ... ... ... ... ... ... жағдай. Бұл кезде қабылданған тағамның қуаттық
құндылығы оның шығындалуынан басым болып кетеді. Өйткені организмдегі май
тіні мен ... ... ... ... ... ... тәртібі, жан-дүниесі мен белгілі бір өмір салтты таңдауы
өзгереді. Бұндай ... ... ... ... деп ішпейді, бірақ жоғарыда
көрсетілген ... ... ... ... ... ... ... ішеді. Ол май жасушаларында өндірілетін лептиндердің аз
өндірілуінен болады. ... ... ... ... жүйкелік-
эндокриндік дерттік жағдай – деп қарастыру қажет.
Салдарлық (екіншілік) семіру – ... ... ... ... ... ... ... жағдайында организмде
энергия шығындалуы азаюына және ... ... ... ... ... ... ... синдром. Ол әртүрлі эндокриндік
аурулардың нәтижесінде байқалады.
Гипертрофиялық семіру – май жасушаларының жалпы саны өзгермей олардың
іштеріндегі май ... ... ... ... ... ... олардың көлемі 0,3 мкл шамасында болса, гипертрофиясы кезінде 1,0
мкл-ге дейін ұлғаяды. Содан адипоциттердің көлденең диаметрі үлкейеді.
Гиперплазиялық семіру – май ... ... саны ... ... көрінеді. Бұл кезде дененің салмағы өте үлкен мөлшерлерге жетуі
мүмкін. ... бұл ... ... түріне қарағанда, тым ерте жаста
байқалады. Ол іштегі бала ... ... және ... ... шақ
кездерінде кездесуі ықтимал. Бұл түрі дамуында тұқым қуалаушылықтың маңызы
өте зор. Семірудің гиперплазиялық түрі ересек адамдарда да ... ... ... ... ... ... ... диабетпен
сырқаттануы, олардың тым артық ... ... ... тым ... ... ... ... семіру – майдың дененің жоғарғы бөліктеріне, іште және іш
құрылыстарында жиналуы. Ол еркектерге тән семіру.
Гиноидтық семіру – ... ... ... ... және ... ... негізінен әйелдерге тән, жиналуы. Өйткені еркектер ... ... ... май ... әр ... бөліктерінде а-
катехоламиндік рецепторлардың бөлінуіне әрқилы әсер етеді. Май тінінің әр
түрлі бөліктерінде әр ... ... ... ... гиноидтық семіру
кезінде адипоциттерде эстрогендер артық ... ... ... ал ... семірукезінде андрогендер артық өндірілуден,
керісінше, атеросклероз дамуына қауіп төнеді. Гиноидтық ... ... ... ... ... оны ... емдеу онша нәтижелі
болмайды.
Араласқан семіру – андроидтық және ... ... ... ... және андроидтық түрге тән атеросклероз және оның асқынуларына
көтеріңкі қауіп-қатер сақталады.
Сонымен қатар, ... ішкі ... ... ... ... ... және тері астында жиналуларын ажыратады.
Бұндай семіруді висцералдық (ішкі ... ... ... Ол ... ... және ішкі ... ... екіншілік
бұзылыстары дамуына ауыр қатер ... ... ішкі ... ... ... әсерлеріне өте сезімтал болып келеді және
инсулинге қарсы әсер ететін кахексинді көбірек ... ... ... ... адамдарда осы адипоциттер инсулинге төзімділік үлкен үлес
қосады. Висцералдық май ... ... ... ... заттар мен
майлардың ыдырау өнімдері қақпалық көктамыр арқылы тікелей ... ... ... ... ... және жүйелік қанайналымға
қатты әсер етеді.
Тұжырымдай ... ... ... және ... гиноидтық, гипертрофиялықт, тері астылық семірулерге ... үшін ... ... ... ... ... ретінде жапондардың сумо күресімен шұғылданатын
күрескерлердің толықтығын келтіруге ... ... тым ... салмағына
ұарамай, өздерінің денсаулығын ұзақ уақыт ... ... ... ... ... дене ... қанықпаған май ... ... ... ... тамақтануына байланысты дамиды және
олар ұдайы ауыр қимыл-қозғалыстарда ... Ал ... ... кездерінде май негізінен ішкі ағзаларда жиналады.
Сонымен майдың организмде жалпы жиналуынан көрі оның ... ... ... ... ... ... болады.
Липостаздық жүйенің өзгерістері және біріншілік семірудің патогенезі.
Майдың май тінінде жиналуы (липогенез)липопротеидлипаза ферментінің
қатысуымен жүреді. Бұл ... май ... қан ... ... ... ... ... ішектерде және бауырда өндірілген
липопротеидтерден ... ... Май ... ... ... ... кеңістіктерге, артынан май
жасушаларына ауысады. ... ... ... ... және ... ... болады. Артық тамақтанғанда және біріншілік
семіру кездерінде липопротеидлипазаның белсенділігі көтеріледі. ... ... ... ... етеді.
Май жасушаларында май глюкозадан да түзіледі. Инсулин май тінімен
глюкозаның қамтылуын күшейтіп, одан май ... ... ... ... ... де ... ... майлардың әр түзілуін, әрі ыдырауын ... ... ... май ... ... ... ... болады. Дененің әр түрлі бөліктерінде орналасқан май тіндерінде
катехоламиндерді қабылдайтын адренорецепторлардың ... да ... ... кезінде глюкокортикоидтардың ... ... ... ... және дененің жоғары жақтарында артық түзіледі.
Бұл кезде аяқ-қолдарда липогенез, керісінше, азаяды.
Майлардың ыдырауын (липолизін) май ... ... ... ... протеинкиназамен әсерленеді. ... ... ... ... әсер етуден аденилатциклаза
әсерленіп, май жасушаларының ... ... ... ... күшейеді. Бұл
катехоламин май жасушаларына
b-адренорецепторлары арқылы әсер етеді. Осыған байланысты біріншілік
семіруге бейімділігі бар адамдардың ... ... ... ... ... ... кеміп кетеді.
Аденогипофиздің гормондары: кортикотропин, соматотропин, лютеотропин,
тиреотропин, липотропин және ... ... ... ... ... ... ... ыдырауына әкеледі. Осыдан қанда май
қышқылдары мен ... ... Май ... онда ... ... тасымалданады. Біріншілік семіруге бейім адамдарда глицериннің көп
бөлігі қайтадан үшглицеридтерге ... ... ... ... ... айырылғысы келмейді. Липолизге қажетті
гормондық липаза ферментінің белсенділігін инсулин ... Сол ... ... ... ... қантты диабеттің 2-түрінде және
инсулинома кездерінде) адамның салдарлық толып кетуі байқалады.
Біріншілік семіру.
Біріншілік семірудің ... ... ... ... май тіні
мен гипоталамустың арасындағы өзара қатынастардың ... ... ... 1994 жылы ... ... ... пептидтік гормон –
лептин өндіретінін ашты. Оның ... ... ... май ... ... ... және ... еркектерге қарағанда, көбірек
болады. Май ... ... ... ... және аз ... сергітеді. Лептин гипоталамустың вентромедиалдық
ядроларына әсер етеді де тойыну ... ... ... ... ол ... ... ... симпато-адренергиялық жүйенің белсенділігін
көтереді. Осыдан термогенез артып, норадреналиннің әсерінен май ... ... Оның ... ... ... ... ... жоғарлайды және липолиздің басқа жолдары да артуы ықтимал.
Лептиннің әсерінен аштық сезімінің ... ... ... Y ... ... Бұл ... аштық сезімін туындатып, тәбеттің ашылуына әкеледі;
- кейбір эндокриндік бездердің гипофиз ... және ... ... ... ... өндірілуін арттырады;
- тамақ қабылдауға түрткі болады;
- адипоциттерде май жиналуына әкеледі.
Осылай май жасушалары мен ... ... ... ... тінінің тұрақтылығы қалыпты мөлшерде ұсталынып тұрады.
Осы жағдайларға байланысты біріншілік семірудің даму патогензінде ... ... ... маңызды орын ... ... ... ... ... май ... лептиннің аз түзілуінен;
- гипоталамустың вентромедиалдық ядроларының нейрондарында лептиннің
әсерін қабылдайтын рецпторлар болмауынан немесе аз болуынан байқалады.
Соңғысында май ... ... ... өндіруіне қарамай оның
гипоталамусқа әсері болмайды. Содан гипоталамустың ... ... ... ... Ү-ді ... ... адамдардағы біріешілік семіру дамуында тұқым ... ... ... ... ... ... тамақтанудың
бұзылыстарымен қабаттасатын, полигендік дерттік жағдайға жатқызады. ... ... ... ... онда ... туған балалардың 56%-ында
семіруге бейімдік байқалады. Ал, екі бірдей толық ... ... ... ... семіру пайда болады.
Біріншілік семірудің даму негізінде, тұқым қуалауға бейімділіктің
нәтижесінде май ... ... аз ... ... зор дегенмен
де, организмге түсетін энергия мен оның шығындалуының ... ... ... мән бермеуге болмайды. Бұл кезде адипоциттер ... ... ... өзгерістерінен, денедегі май тінін
жеткіліксіз деп қабылдайтын, дене салмағын ... ... ... ... болады. Содан оны нейропептидтік реттеудің жаңа сапалы
деңгейіне сәйкес ... ... ... оның ... басым болып
кетеді. Энергия шығындалуының азаюы адамның гиподинамиясынан ... ... адам ... ... ... ... көбейту арқылы
дене салмағын қалыпты мөлшерде ұстап тұра алады. ... ... ... ғана ... оның сапалық құрамынан, қоректену тәртібінен де көп
байланысты. Тамақтың құрамында нәруыздардың аздығы ... ... ... ... ішу ... және бір ішкенде мол болса, онда семіруге әкеледі.
Бұл кезде организмдегі инсулиннің ... ... ... ұзақ ... Тамақты тым кеш, жатар ... ... ... ... ... ... кезінде артық салмақтан арылу әлі адамның толық сауығуы
емес. Бұл кезде көптеген дерттік өзгерістер ... ... және ... ... ... ... ... салмақтан арықтаған адамдарда:
- зат алмасуларының бұзылыстары, соның ... ... ... ... Н ұдайы артық түзілуі сақталып қалады;
- адипоциттер бұрынғыша май қышқылдары мен глицеринге өте үйір болады
және оларда липолизден ... май ... ... ... ... ... май ... липопротеидлипаза ферментінің белсенділігі көтеріңкі
болады;
- тойыну сезімі орталығының серотонинге сезімталдығы төмен ... ... ... ... аз болады;
- гипоталамустың инсулинге сезімталдығы төмендеген;
- гиперплазиялық және аралас семірулер кездерінде май жасушаларының саны
көбейген.
- ... ... ... арылған адамдардың біршама қызметтік
көрсеткіштері нашарлайды.
- гипоталамус қалыпты дене ... ... ... ... ... гипофизде тиреотропинөндірілуі азаюдан гипотиреоз дамиды. Содан бұндай
адамдардың суыққа төзімділігі төмендейді;
- негізгі алмасу ... ... ... жыныстық қабілеті азаяды, етеккір келу оралымының
бұзылыстары байқалады. ... ... ... түзілуі
азайған;
- арықтау үшін еркінен тыс қоректену адамның жан-дүниелік күйзелістеріне
әкеледі;
- кейбір адамдарда лейкопения, брадикардия, гипотензия ... ... ... ... ... ... ... Осы келтірілгендерге байланысты семірудің бұл түрін емдеу қоректенуді
азайту мен емдік гимнастикаларға ғагна бағытталып қоймауы ... ... ... ... ... ... көтеруге
бағытталған жөн.
Сонымен липостаздық жүйеде гипоталамус, ішек гормондары, ... ... ... -жасушалары және май тіні аралық қатынастарының
маңызы өте ... ... ... дене салмағының тұрақтылығын және
организмнің метаболизмдік мұқтаждығына сәйкес қоректену тәртібін ... ... ... мен ... ... бұзылыстардың дамуы
нәтижесінде байқалатын семірулерді салдарлық семіру дейді. Қазіргі күні оны
май ... ... ... ... ... ... рецепторлардың жеткіліксіздіктері мен байланысты емес
семіру деуге болады. Семірудің бұл түрін:
- гипоталамустық-гипофиздік ... ... ... ... бездердің қызметтерінің бұзылыстарымен байланысты
(шеткерлік) семіру – деп ажыратады. Әрине бұлай ажырату шартты ... ... ... ... гиперкортицизм кезіндегі семіру орталықтық,
әрі шеткерлік бездердің бұзылыстарымен байланысты болады.
Салдарлық семірудің орталықтық түрі гипоталамус пен ... ... ... ... Бұл ... гипофиздің базофильдік
аденомасы (Иценко-Кушинг ауруы), жекеленген гипопитуитаризм, ... т.б. ... ... ... ... ... ... жарақаттан, өспе өсуінен, қан құйылуынан,
энцефалит дамуынан бүліністерін келтіруге болады.
Салдарлық семірудің ... ... ... ... ... ... диабеттің 2-түрі, гипотиреоз, гипогонадизм, инсулинома
т.с.с. шеткері бездердің дерттері кездерінде байқалады.
Салдарлық семірудің ... ... ... ... ... тану
қиындыққа ұшырайды. Оларды ажырату үшін науқастың көктамыр ішіне люлиберин
енгізіп, сынама өткізеді. Бұл кезде біріншілік семіздігі бар ... ... ... ... ... ... ... сағаттан кейін 200-300
халықаралық өлшемнен астам көтеріледі. Ал, орталықтық салдарлық семіру
кезінде енгізілген ... ... ... көп ... ... Көпшілік жағдайда гипоталамустық семіру белгілі мөлшерде
гипогонадизммен қабаттасады және бұндай ... ... ... ... ... ... түрлері тым ерекше өтуіне қарай бірнеше
аурулардың жекеше түрлерін (синдромдарды) ажыратады.
Прадер-Вилли синдромы. 15-хромосоманың ұзын иығының q 12 бөлігі ... ... Бұл ... ауыр ... гипогонадотроптық
гипогонадизм, гипотензия, терінің түссізденуі, аяқ-қол ұштарының кішкене
болуы, көз қылилығы және омыртқалардың қисаюы ... ... ... бірге тамаққа қомағайлық, қантты диабет дамиды. Теріде ... және ... ... ықтимал.
Лоуренс-Мун-Барде-Бидл синдромы. Бұл синдром ... ... ... ... бас ... ... полидактилия мен
синдактилия, инсулинге төзімділік, гипергликемия, ... ... ... ... Ол ... қуады және
аутосомдық-бәсеңкі жолмен ұрпаққа тарайды.
Стюарт-Морганьи-Морель синдромы. Алдыңғы синдромнан бас сүйектің қатты
сүйектенуімен және оның ... ... ... ... ... аутоиммундық синусит дамиды. Гипоталамус пен ... ... ... ... ... ... және ... бас
ауруы болады. Гипофизде майда аденомалар жиі кездеседі. Бұл синдроммен қыз
балалар ауырады және оларда эстрогендер мен андрогендердің ... ... май ... іште андроидтық түрде жиналады. Бұл синдром кезінде
де инсулинге төзімділік және ... ... ... ... Аутосомдық-бәсеңкі жолмен ұрпаққа тарайтын тұқым
қуалайтын ауру. Бұл кезде семіру инсулинге ... ... ... ... ауыр ... ... және ерте дамитын
кереңдікпен қабаттасады. Ақыл-естің дамымауы және полидактилия бұл ... ... ... ... ... ... ауру. Бұл кезде
семіру ақыл-ес дамуының кешеуілдеуімен және гипогонадизммен қабаттасады.
Семіздіктің ауыр дәрежесіне жеткен адамдарға ... ... ... ... ... тым көп жиналуы қанда ... ... ... тыс қордалануынан қоса қабаттасады. Бұл ашығу сезімін
одан сайын ұшықтырып, денсаулыққа үлкен ... ... ... қант диабетінде, гипертонияға, жүрек ауруларына, омыртқа, буын
және аяқ қан тамырының ауруларынан азап шегуіне көбінесе семіздік себепші.
Егер еркектерге ... ... ... ... ... ... ... алмасуларын реттеуге қатысатын тестостерон гормонының ... ... ... байланысты. Май тіндерінің шамадан жоғары болуы әйелдер ... ... ... ... ... ... ... ол жыныстық қатынаста проблемалар тудырады және онан ... алып ... ... ... ... ... май мен көмірсу бай
ауыр тағамдарға, сыраға әуестік, негізгі роль ... ... ... ... тыс көп ішуі ... ... ... және құрсақ
қуысында өте көп мөлшерде жиналуына әкеп ... ... ... ... пайда болады.
Екінші бір себеп – аз қозғалу. Әсіресе, ауырлай бастаған адам бұдан бұрын
бокспен, штанга ... ... ... ... ... болса, олар
оған жұмсаған қуаттарын тамақтану есебінен толықтырып отырған. Семіруге
бейім ... үшін ... тепе ... ... ... ... атлет
біртіндеп ентіккен мешкейге айналады. Егер осы ... ... ... жүйе ... жағдай одан әрі күрделене бермек.
Пангипопитуитаризм, диэнцефалды-гипофиздік кахексия, Симмондс ... ... ... ... ... ... екіншілік гипофункциясымен сипатталады.
Этиология: гипоталамо-гипофизарлық жүйенің зақымдалуымен инфекцияларда
(сепсис, энцефалит, туберкулез), ісіктерде, саркоидозада, ... ... ... ... ... ... гонадотропты,
кортикотропты, тиреотропты функциясының төмендеуі жыныстық ... ... ... ... гипофункциясын шақырады.
Клиникалық көрінісі гипофиздің троптық функциясының төмендеуіне байланысты.
Белгілері: ... ... дене ... азаю; шел клеткасыныңтолық
жоғалуы; бұлшықеттердің атрофиясы, әлсіздік, адинамия апатия, тәбеттің
жоқтығы.
Сүйектік тінде – ... ... ... ... ... ... ... құрғақтылығы, қаусаушылығы, сүдігер, беттің ісігендігі,
ұйқышылдық, іш қату, баста, қолтықта, маңдайда шаштың түсуі, қастың ... ... ... үсті ... ... активтілігінің төмендеуінің
себебі адинамия, гипогликемия. Гипофиздің гонадотропты функциясының
төмендеуі әйелдерде ... сүт ... ... ... ... ... ... көрінісі ұйқының бұзылуы, полидипсия,
булимия.
Емдеу. Ісікті жағдайда – оперативті ... ... ... ... ... ... ... Кортикостероидтармен (кортизон,
преднизолон, дезоксикортикостерон-ацетат) немесе АКТГ, тиреоидтық гормондар
(тиреоидин), жыныстық гормондар жынысына ... ... ... ... тестостерон, пропионат, ... ... С, В, В, В, ... ... ... ... витаминдерді ішке енгізуге арналған.
Семіруден алдын-ала сақтандыру мен емдеу тәсілдерінің негіздері.
Семіруден алдын-ала сақтану мен емдеу ... ... ... ... ... өте зор. Тамақтың құнарлылығын,
ондағы ас тұзын, тәтті және ашты тағамдарды шектеп, бөлшектеп, жиі ... ре) ... ... Тамақтың құнарлылығын күн бойына ... ... ... Тамақпен түсетін энергияның 70%-ы күннің бірінші жартысына
(ауыз ашар, екінші ауыз ашар, түскі ас) келуі керек, оның тек 30%-ы ... ... ... ... ... және ... ... ас) келгені
дұрыс. Жатар алдындағы астану ұйықтардың алдында 2 сағат ... ... ... ... ... ... тамақпен түсетін энергияның
негізгі бөлшегі жұмыс уақытындағы кеткен шығынын толтырады да, май түрінде
қорға жиналуы азаяды.
Дұрыс ... ...... құрамы жағынан организмге
қажетті мөлшерде нәруыздармен, витаминдермен және ... ... ... ... өсімдік және жануарлар майларының
арақатынасы 1:2 болуы қажет. ... ... көп ... ... ... ... ... организмдегі майлардың ыдырауы
күшейеді. Тамақта жеңіл қорытылатын көмірсулары аз болуы керек.
Сонымен ... ... ... дене ... мен ... ... Толық адамдарда май алмасуы бұзылуын жөнге келтіру үшін
арнайы дәрілер, оның ішінде ... ... ... лептин, сонымен бірге
балық майынан алынған «эйконол» қолданылады. Ол қанда майдың мөлшерін,
артериялық қысымды ... ... ұюын ... ... май басу – организмде артық майдың жиналуы, тері ... ... т.б. ... мен ... май басу. Мұндай жағдайда
майдың пайда болу процесі оның ыдырауына қарағанда жылдам жүреді.
Семіздік пайда болу ... ... және ... ... ... Ішкі секреция функцияларының қалыпсыздығы.
9. Қоғамдық-әлеуметтік және психологиялық факторлар.
10. Генетикалық немесе тұқым қуалаушылық.
Семіру кезінде бауырдың майлануы ... ... ... қазіргі
заманда біашама көп кездесетін аурулардың бірі. Қалыпты жағдайда бауырдағы
жалпы май құрамы бауырдың суды салмағы бойынша 5% ... Осы ... ... ... ... деп ...... үшглицеридтердің тым артық жиналып қалуымен көрінетін
дерттік жағдай. Ол біріншілік, салдарлық, гипертрофиялық, гиперплазиялық,
андроидтық, ... және ... ... ... ... – май тіні мен ... арасындағы гормондық
байланыстардың бұзылыстарынан липостаздық нүктенің жоғары ... ... ... ... ... ... – бастапқы кездерінде адипоциттер мен
гипоталамустың арасындағы байланыстарының қалыпты жағдайында ... ... ... және майлардың жиналуына әкелетін дерттік
бұзылыстардың болуы ... ... ... Ол әртүрлі эндокриндік
аурулардың нәтижесінде ... ... – май ... ... саны ... олардың
іштеріндегі май тамшыларының көлемі ұлғайып кетуімен көрінеді. Қалыпты
жағдайда олардың көлемі 0,3 мкл шамасында ... ... ... ... ... ... Содан адипоциттердің көлденең диаметрі үлкейеді.
Гиперплазиялық семіру – май ... ... саны ... ... ... Бұл кезде дененің салмағы өте үлкен мөлшерлерге жетуі
мүмкін. Семірудің бұл түрі, гипертрофиялық түріне қарағанда, тым ерте ... Ол ... бала ... ... және ... балалық шақ
кездерінде кездесуі ықтимал
Гиноидтық семіру – майдың бөкседе, жамбаста, ... және ... ... ... ... тән, жиналуы. Өйткені еркектер мен
әйелдердің жыныстық гормондары май тінінің әр ... ... ... ... ... әрқилы әсер етеді Араласқан семіру
– андроидтық және гиноидтық түрлері біріккен ... ... ... ... тән ... және оның ... ... қауіп-
қатер сақталады.
Сонымен қатар, майдың ішкі ... ... ... ... ... және тері ... жиналуларын ажыратады.
Бұндай семіруді висцералдық (ішкі ... ... ... ... Биологиялық химия» С.М.Плешкова, К.Қ.Өмірзақова, С.А.Абитаева
Алматы, 2006 жыл (1-3 ... ... ... ... 2005 жыл (3-4 ... Ә. ... Патофизиология
Алматы, 2007жыл (4-13 бет)
4. «Денсаулық» журналы 09.2008 (11-12 бет)

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 13 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
“Клиникалық биохимия” пәнінен дәрістер27 бет
Жасуша патологиясы8 бет
Жасушалар және тіндердің патологиясы9 бет
Жасушалар мен тіндердің патологиясы Несеп жолындағы тас ауруының себебі, потогенезі12 бет
Зат алмасудың типтік бұзылыстары15 бет
Мыс алмасуының бұзылыстары6 бет
Патопсихология туралы3 бет
Психикалық аурулардағы танымдық іс-әрекеттің бұзылуы жайлы ақпарат5 бет
Сыртқы тыныс алу қызметін зерттеуге арналған аспаптар6 бет
Қорғасынмен улану5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь