«Суалған буаз сиырды азықтандыру»

Аннатация
Нармативтік сілтемелер
Анықтамалар
Қысқартылған сөздер
Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...6
1. Негізгі бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .7
1.1 Малды азықтандыру нормасы мен рацион туралы түсінік ... ... ... ... ... ... ...7
1.2 Малды нормалап азықтандыру жүйесінің принциптері мен элементтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...8
1.3 Азық мөлшеріне әсер ететін факторлар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..9
1.4 Мүйізді ірі қара малының асқорыту ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... .10
1.5 Суалған буаз сиырды нормалап азықтандыру және рацион құру ... ... ... ..11
1.6.Буаз құнажынның қоректік мұқтаждығы мен олардың көрсеткіштері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 12
1.7.Буаздықтың соңғы кезеңіне қарай азықтандыру принциптері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13
1.8 Сиырды туғаннан кейін азықтандыру ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ..14
1.9 Суалған буаз сиырының бір жылға қажет азық қоры ... ... ... ... ... ... ... ... ..16
2. Өзіндік зерттеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...17
3.Техникалық қауіпсіздік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .30
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 31
Пайдаланған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 32
Суалған буаз сиыр рационы таза сапалы азықтардан құрастырылады. Ластанып немесе шіріп, көгеріп бұзыла бастаған азықтар сиырға іш тастатуы мүмкін. Сауын сиыр рационын шырынды және құнарлы азықтардан кейін ірі жем шөппен толықтырады әрі жем шөп ретінде табиғи шабындықтар мен екпе шөптер пішенін, түрлі дақылдар мен бұршақ тұқымдастар пішендемесін, кептірілген шөп кесіндісін, дэнді дақыл сабанын жүмсайды. Рационға ірі жасунықты жем щоптең енгізілу көлемі ондағы шырынды жем шөп көлеміне байланысты езгереді. Мысалы,тәулігіне жиырма, жиырма бес шырынды азық берілетін сауын сиырға тірілей салмағы торт жүз кг болса, төрт, бес кг, тірілей салмағы бес жүз кг болса бес, алты кг ірі жемшөп жегізілуі тиіс.
Буаз сиырларды тыңайтқыш қолданған жайылымда жайғанда жайылым отының құрамын, әсіресе буаздыққа зиянды нитраттардың деңгейін бақылайды. Олардың калийнитраты түріндегі мөлшері жайылым шөбінің құрғақ затында нөл алты пайыздан аса қоректік заттардың,оның ішінде, әсіресе каротинін ескереді. Жазғытұры суалтылған сиырларға мейлінше көк шөп жегізіп құнарлы жемді шығындамауға болады. Сиырды көкке біртіндеп , қысқы азықтардың тәуліктік мөлшерін аздап кемітіп барып үйретеді.Олардан бірден бас тартпауы үшін сабан кесіндісін қант сірнесімен ылғандандырып жегізуге болады. Суалтылған кезеңнің соңына қарай, бұзаулауына алты жеті күн қалғанда рациондағы шырынды және кұнарлы азықтар көлемін азайтып, бұзаулауға екі үш күн қалғанда оларды толығымен алып тастайды да, жегізілетін жем шөп мөлшерін сиыр тіршілігін қамтамасыз ететін деңгейде қалдырады.
1. А. Ә. Төреханов, Н. Ә. Жазылбеков, М.А. Кинеев «Қазақстанда мал мен құс азықтандыру және азық дайындау технологиясы». Алматы. 2006 ж.
2. Н. Омарқожаұлы «Мал азығын бағалау және малды азықтандыру». Алматы « Издат Маркет». 2005 ж.
3. Н. Омарқожалұлы, Б. Әкімбеков «Мал шаруашылығы». Астана «Фолиант» баспасы. 2008 ж.
4. Қ. Бегімбеков, А. ТӨреханов, Ә. Байжұманов «Мал өсіру және селекция». Алматы «Бастау». 2006 ж.
5. А. Ә. Төреханов, Н. Ә. Жазылбеков, Ж.К. Каримов, Ш.Д. Даленов, «Ірі қара шаруашылығы». Алматы «Триумф» баспасы. 2006 ж.
6. Н.Омарқожаұлы, Р.Шуркин «Мал шаруашылығы практикумы». Астана «BG-принт». 2007 ж.
        
        Аннотация                            ... ... ... ... ...  буаз  ...  ... курстық жұмысым   18  беттен  тұрады.  Кіріспе  бөлімінде  Буаз  ... ... ... ... мәлімет қамтылған.
Негізгі бөлім тақырыптары: Малды азықтандыру нормасы мен рацион туралы
түсінік, малды нормалап азықтандыру жүйесінің ... мен ... ... әсер ... ... мүйізді ірі қара малының асқорыту
ерекшеліктері, суалған буаз сиырды нормалап азықтандыру және рацион ... ... ... мұқтаждығы мен олардың көрсеткіштері, суаздықтың
соңғы кезеңіне қарай азықтандыру принциптері, ... ... ... ... суалған буаз сиырының бір жылға қажет азық қоры
Мазмұны
Аннатация
Нармативтік сілтемелер
Анықтамалар
Қысқартылған сөздер
Кіріспе.....................................................................
..................................................6
1. ... ... ... ... мен ... туралы
түсінік...........................7
1.2 Малды нормалап ... ... ... ... Азық ... әсер ... Мүйізді ірі қара ... ... ... буаз ... ... ... және ... құнажынның ... ... мен ... соңғы ... ... ... ... ... ... ... Суалған буаз сиырының бір ... ... ... ... ... сілтемелер
МЖМБС 2.104-68 КҚБЖ ( ЕСКД ). Негізгі жазбалар.
МЖМБС 2.01-80 КҚБЖ ( ЕСКД ). ... мен ... ... 2.301-68 КҚБЖ ( ЕСКД ). Форматтар.
МЖБМС 2.601-95 КҚБЖ ( ЕСКД ). Пайдалану құжаттары.
МЖБМС 2.304-81 КҚБЖ ( ЕСКД ). ... ... 2.701-84 КҚБЖ ( ЕСКД ). ... ... мен ... ... жалпы талаптар.
МЖБМС 2.321-84 КҚБЖ ( ЕСКД ). Әріптік белгілеу.
МК ( ГК ) Қ.Р 04-2003. ... ... ... бойынша өнімнің
классификаторы ( ӘҚТБӨК )
СТ ОҚМУ 4.02-2008. Университет ... Сапа ... ... ... ... мен ... ... жалпы талаптар.
СТ ОҚМУ 7.11-2008. Университет стандарттары. ... ... ... мен ... – миллиметр
См – сантиметр
% – пайыз
М – метр
А.ө – азық өлшемі
А.к – азық көлемі
Қ.п – ... ...... – бір ... ... ... ... олардың
қоректік заттары бір ... ... ... қоректілігі - мал организмінің тіршілігін қамтамасыз ... ... ... ... зат ... ... айтамыз.
Мал азығын нормалау - мал ... ... ... ... ... – ас ... органдарына енген азықтардың
құрамындағы қоректік заттардың (протеиндер мен ... ... ... және ... ... ... ... май қышқылдарына, моносахаридке тез еритін ... ... ... қан, лимфа арқылы организмге ... ... ... өлшем – азықтардың жалпы қоректілігін энергетикалық қуатын
өлшеу, яғни ... ... ... ... қуаттылық байламы немесе
сіңімі.
Кіріспе
Суалған буаз сиыр рационы таза ... ... ... ... ... ... ... бастаған азықтар сиырға іш тастатуы
мүмкін. Сауын сиыр рационын шырынды және құнарлы азықтардан кейін ірі ... ... әрі жем шөп ... ... ... мен екпе ... ... дақылдар мен бұршақ тұқымдастар пішендемесін, кептірілген
шөп кесіндісін, дэнді дақыл сабанын жүмсайды. Рационға ірі ... ... ... көлемі ондағы шырынды жем шөп көлеміне байланысты езгереді.
Мысалы,тәулігіне жиырма, ... бес ... азық ... ... ... ... торт жүз кг ... төрт, бес кг, тірілей салмағы бес жүз кг
болса бес, алты кг ірі ... ... ... ... ... ... ... жайғанда жайылым отының
құрамын, әсіресе буаздыққа зиянды нитраттардың деңгейін ... ... ... ... ... ... құрғақ затында нөл алты
пайыздан аса қоректік заттардың,оның ішінде, әсіресе каротинін ... ... ... мейлінше көк шөп жегізіп құнарлы жемді
шығындамауға ... ... ... біртіндеп , қысқы азықтардың тәуліктік
мөлшерін аздап кемітіп барып үйретеді.Олардан бірден бас ... ... ... қант ... ... жегізуге болады. Суалтылған
кезеңнің соңына қарай, бұзаулауына алты жеті күн қалғанда ... және ... ... ... ... ... екі үш ... оларды толығымен алып тастайды да, жегізілетін жем шөп ... ... ... ... ... қалдырады.
1.1 Малды азықтандыру нормасы мен рацион туралы ... ... ... ... малдың физиологиялық қоректік
мұқтаждығын белгілейтін азықтандыру нормасының (мөлшерінің) ... ... ... ... яғни ... мен азықтық қосындылары арқылы іске асырады. Мал азықтандыру
ғылымының мақсаты малдың қоректік ... ... ... ... және ... ... ... және барлық минералды,
биологиялық әсерлі қосындылармен жан-жақты және толығымен қамтамасыз ету
болып табылады.
Малдың қоректік қажеттігі арнайы нормалық көрсеткіштермен ... ... ... жүйесін нормалап азықтандыру дейді. Малды
белгіленген мөлшер, яғни нормасыз, еркінше азықтандыру олардан өндірілген
өнім бірлігіне ... азық ... күрт ... ... қорының пайдасыз
ысырабына соқтырады.
Мал азықтандыруда организм қажеттілігінен аз да немесе одан көп ... азық ... ... ... ... ... мал ... мен құс түріне,
жасына, жынысына, физиологиялық жағдайына және өнімділігіне байланысты
өзгереді. ... ... ... мұқтаждық көрсеткіштері, яғни
азықтандыру нормасы мен қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... ... мөлшерін, яғни азықтандыру рационының қоректілік
көрсеткіштері сәйкестендіру арқылы жүзеге асырылады
Желінген азық ... ... пен ... және ірі ... ... ... ... береді . Соған байланысты дұрыс қорытылуы үшін
малға жегізілген азықтардың жалпы ... ... ... оның ... ... ... ... протеинді топтарының ара қатынасы да ас
қорыту ерекшелігіне үйлесімді болу керек.
Азықтандыру рационының алдымен мал тіршілігін қамтамасыз ... ... ... қажет энергия мен протеиннің жеткіліктілігіне көңіл бөледі.
Малдың өнімділігін 80-90% айғақтайтын рационның ... ... ... ... соң ... ... 10-20 %
айғақтайтын басқа азықтандыру факторларына тоқталады.
Азықтандыру нормасының негізінде азықтандыру ... яғни ... ... ... мал ... жегізілетін азықтар мен азықтық
қосындыларын құрастырады. Рацион құрылымы мен ... мал ... мен ... ас ... физиологиясын өнімдік бағытына байланысты зат алмасу
ерекшелігіне ... Мал ... ... ... ... жергілікті жемшөпті жүмсайды. Азықтандыру нормасының
көрсеткіштерін толығымен өтеу үшін ... жаңа азық пен ... ... ... аз ... бастап үйретеді.
Рацион құрамына кіретін азық топтарының оның жалпы қоректілігіне (а. ө.
не АЭ бойынша) ... ... ... ... ... ... ... құрылымындағы басым азық тобы не жекелеген азық мал
азықтандыру ... (тип ... ... ... ... жемшөп қорына сәйкестендіріледі. ... және оның ... ... ... тетіктелген
азықтандыру нормасының көрсеткіштеріне сәйкестендіруді біртіндеп келтіреді.
Рацион құрылымын құрғанда әр азық пен негігі ... ... ... ... мал ... жасының, жынысының, өнімдік бағытының,
физиологиялық ахуалының ас ... ... ... ... ... ... ... мал азығындағы оның жалпы
мөлшерімен қатар жеңіл ... ас ... ... ... ... толығырақ
сіңірілу қасиеттерін де азық қоректік заттарының ас ... мен ... ... жа ескереді. Желінгеннен жақты, алдымен рационның
энергетикалық ... және оның ... ... ... биотүзуге биологиялық ... ... ... ... ... ... жемшөбінің желінуі малдың қарын аумағы, яғни ... ... ... оның ірі және ... ... тиетін
үлесі қарындағы ас қорыту ерекшеліктеріне байланысты өзгертіледі.
1.2Малды нормалап азықтандыру жүйесінің принциптері мен ... ... ... ... азық ... ... құрғақ затқа, «шикі» және қорытылатын протеинге, лезинге,
метионин мен цистинге, қантқа, ... ... ... ... ... фосфорға, калийге, натрийге, хлорға, магнийге, ... ... ... ... ... ... ... кальциферолға, токофоролға, тиминге, рибофлавинге, пантотен
қышқылына, холинге, никотин ... ... ... көрсеткіштері кіреді. Бұл көрсеткіштер организмнің тіршілігі мен
өнімділігіне қажетті энергиялық, қүрылымдық, менериалдық және ... ... ... жай ... ... қарағанда жан -
жақты да толық қамтитындықтан, саланың малдың жоғары өнімділігін қамтамасыз
ететін интенсивті ... ... ... ... ... басты шарты шаруашылықтағы мал түлігі мен
құс түріне, жасына, физиологиялық ... ... ... мен ... байланысты өзгеретін организм мұқтаждығын, яғни азықтандыру
нормасын дәл анықтау болып табылады.Организм ... ... ... ... ... туындайтын ол мұқтаждық көлемі дене тірілей
салмағы мен ... ... ... сиыр сүттілігі, саулық жүнділігі
секілді өнімділік көрсеткіштеріне байланысты өзгереді.
Мал түлігі ... ... ... ... ... ... жүргізілген ғылыми-зерттеу және ... ... ... өнімдік бағытына, жасына, жынысына,
физиологиялық ахуалына, ... ... және ... ... ... протеиндік , минералдық жэне витаминдік мұқтаждығы
бойынша анықтайды. Организмнің тіршілігі мен өнім өндіруге қажетті ... ... жэне ... әсерлі заттарға мұқтаждығын айғақтайтын
жалпы нормалық көрсеткіштерге ... 1 ... ... азық өлшемі
(сұлылық), қорытылатын протеин (г), ас тұзы (г), кальций (г), фосфор (г),
каротин (мг) ... ... азық ... организмнің жалпы қоректілік, яғни
энергиялық, қорытылатын протеин - құрлымдық (түзушілік), ас түзы, кальций
мен фосфор - ... ... ... ... ... ... ... іске асыру үшін олардың қоректенуіндегі кем дегенде
осы алты көрсеткіш ... ... ... ... қан мен қан ... ... оның бөлшектері , гемоглобин мен метгемоглобин, зәрлік (мочевина),
көмірсулық деңгейін - ... мен ... , ... ... - ... ... жэне витаминдік деңгейін - минералды элементтердің,
каротин мен жекелеген витаминдердің ... қоса ... ... жэне үлпа -ағзалардағы деңгейімен бақылауға болады. Азыққа
минералдық тыңайтқыштар кеңінен ... ... ... ... мен ... ... әсерінің алғашқы белгілерін қан мен сүтте
каротин мен А витаминнің азайып, метгемоглобинің ... ... ... ... ... ... ... жетпеген минералдық элементтер
көлемін қажетті минералдық қосындылармен ... Ол үшін ... - ... бор, әк, ұлу ... секілді кальцийлі, фосфор жетпесе,
қос натри не аммони фосфоттар секілді фосфорлы қосындыларды қолданады.
1.3 Азық мөлшеріне әсер ... ... ... ... үшін ... ... зат алмасу процесіне
қажетті заттар мен ... ... ... Ол ... ... ... енеді. Организмге енген түрлі заттар мен қосындылар ішкі ... ... ... ғана ... ... тіршілік қажеттілігіне
пайдаланылады.
Организмдегі заттардың қосындылары күрделі және алуан түрлі болып
келеді. Тек ақзат ... 5 ... ... ... ... ... түрі ... шақты амин қышқылдарының қалдықтарынан ... ... ... ... ... олардың жай қосындылардан түзілетінін
көреміз. Ас қорыту ... азық ... ... мал ... ... ... ... қабығы целлюлозадан: ал жануар клеткаларынікі -
ақзаттан тұратындықтан, ... ... ... ... көмірсулар көп болады. Сонымен қатар өсімдіктер
энергия қорын көмірсулар ал ... ... ... ... ... ... Өсімдік майларында қанықпаған май қышқылдары басым
келіп, сондықтан олар ерітінді (су ... ... ... жануар майларында,
керісінше, қаныққан май қышқылдары басым келіп: олар ... (тоң) ... ... ... ... ... ... жылдам
пайдаланылатын көзі ретінде гликоген (жануар крахмалы) ... ... ... ... ... ... протеин
жануарлар организмінде негізгі пластикалық, құрылыстық рөл атқарып, бұлшық
ет, тері, шаш, жүн, қауырсын, мүйіз, түяқ, тырнақ құрамын ... ... ... ... ... ... ... элементтерді алатын болсақ, оларға кальций ... ... ... және жануар организмінде көп мөлшерде кездесетін
калий, натрий, ... ... хлор және аз ... шоғырланса да өте
маңызды ... ... ... мыс, марганец, мырыш, кобальт, йод,
молибден, бор, селен, фтор жатады. Әр 1 кг ... ... ... жиналатын
алғашқы жеті элементі көптеп кездесетін, яғни макроэлементтер деп ... ... ... ... ... ... деп
атайды.
Аталған элементтер организмдегі химиялық қосындыларға кіреді. Олармен
алдымен су жэне ... ... ал ... зат ... ... яғни ... ... бөлінеді. Органикалық заттар түрлі
қоректік жэне биологиялық эсерлі заттардан, ал ... ... ... ... ... ... ірі қара ... ас қорыту ерекшеліктері
Мүйізді ірі қара малды азықтандыру өнімдік бағыты мен тұқымына, жасы
мен ... ... ... ... мен ... сәйкес ағзаның
қоректік заттарға мұқтаждығын көрсететін азықтандыру нормасын анықтаудан
бастайды. Оның ішіндегі ең ... - ... ... ... ... ... ... құрамы сан - алуан, биологиялық құндылығы
жоғары сүтті түзу - ... ... ... 1 л сүт ... ... ... 500-600 л қан ... Тэулігіне 10-12 л сүт сауылса,
оны түзуге 5000-7000 л қан өткізіліп, ... сүт ... ... ... ... жэне ... ... қосындылар жеткізілуге тиіс.
Мүйізді ірі қара мал басқа да күйіс қайыратын мал сияқты жеген ... төрт ... ... ... ... ... - таз қарын,
жалбыршақ және тақия қарындарда ... -ала ... ... ... ... ... мол сілекейленіп, қайта жұтылған азықпен ауыз ... ... көп ... ... ... ... ... қолайлы сілтілік орта орнайды. Қараңғы, яғни ... ... ... жылы, жемшөп қоректік заттарына бай ортада таз
қарын микрофлорасы қаулап өсіп, өз ретінде, олармен қоректенетін ... де ... ... азық ... ... ... сияқты
химиялық қосындылар азотын да игеріп, ... ірі қара ... ... ... жеткізіледі.
Мүйізді ірі қара мал азықтандыруын алынатын енімі бойынша сүтті жэне
етті ... ... сала ... ... ... сүтті
бағыттағы қара - ала, аулие - ата, қырдың қызыл, симментал, бурыл латыш
және де ... - етті ... ... ... ... ірі қара ... өсіріледі.Оларды өндірілетін сүт биохимиялық тұрғыдан құрамы өте
күрделі, ал қоректілік тұрғысынан төлге ... сиыр ... ... ... ... ... ... төл тіршілігіне қажетті барлық дерлік қоректік, минералды
және биологиялық эсерлі заттар жеңіл қорытылып, жылдам сіңірілетін ... ... ... сүттің құрамы желінген азықтың да тамырдағы
қанның да құрамынан ерекшеленеді. Сүттегі қант мөлшері қандікінен - 90 ... ... - 18-20 есе ... кальций мен фосфор элементтері де қандағы
деңгейінен ... ... ... ... буаз ... ... азықтандыру және райион құру
Суатылған кезеңде буаз сиырдың жүйке гумаралдық жүйесінің ... сүт ... ... ... де, болашақ бұзау болатын ... ... ... ... артады. Сиырды суалтуды азықтандыру
деңгейін өзгерту арқылы жүргізетіндіктен,суалтылған ... ... ... ... сүт ... ... үшін суалтылған сиырдың азықтандыру
нормасын ... ... ... яғни сексен пайыз деңгейінде
азықтандырылады. Желіні сүтке толмай суалып кеткен сиыр ... ... ... ... ... он ... азықтандыру деңгейін
азықтандыру нормасына сәйкес, ягни жүз пайыз азықтандырылады.
Суалған буаз сиыр рационы таза ... ... ... немесе шіріп, көгеріп бұзыла бастаған азықтар сиырға іш тастатуы
мүмкін. Буаз ... ... ... ... жайғанда жайылым
отының құрамын, әсіресе буаздыққа ... ... ... ... ... ... ... жайылым шөбінің құрғақ затында нөл
алты пайыздан аса ... ... ... әсіресе каротинін
ескереді. Жазғытұры ... ... ... көк шөп ... ... шығындамауға болады. Сиырды ... ... , ... ... мөлшерін аздап кемітіп барып үйретеді.Олардан бірден бас тартпауы
үшін сабан кесіндісін қант сірнесімен ... ... ... ... ... ... бұзаулауына алты жеті күн қалғанда
рациондағы шырынды және кұнарлы азықтар көлемін азайтып, бұзаулауға екі ... ... ... ... алып ... да, жегізілетін жем шөп
мөлшерін сиыр тіршілігін қамтамасыз ететін деңгейде қалдырады.
Суалу кезеңінде буаз сиырларды дер ... ... мен ... – ұзақ ... бойы ... мол алуды қамтамасыз етудің, дені сау
төл алудың және ... ... ұзақ ... ... ... ... ... қоректік заттар қорын жинауды қамтамасыз
етулері ... ... буаз ... ... азық үлестерінің құрамына
жоғары сапалы пішен, сүрлем, пішендеме, тамыржемістер мен ... ... ... ... азық ... ... суалған
буаз сиырлардан дені сау, азық үлестерімен азықтандырғанда, суалған буаз
сиырлардан дені сау, ... ... 30 ... 38 ... ... ал ... ... аз және нашар ... ... 24-26 кг ғана ... ... алынады.
Толыққұнды мерзімдік азық үлесімен ... ... ... ... ... ... ... 6 айлығындағы тірілей салмағы 142,8
кг-ға жетіп, нашар азықтандырылған сиырдан туылған ... ... ... 9,3 кг ... 7% артық болады. Сүттенген кезеңде ... буаз ... ... кезеңінде толыққұнды мерзімдік азық үлесімен
азықтандырылса, салмағы 10-12% немесе 45-60 ... ... Буаз ... ... ... мен ... көрсеткіштері
Буаз құнажынды сапалы азықтандыру оның болашақ төліне және сүт ... ... Бұл ... ... ұзақ ... ... да ... кезеңі малдың жасына, қондылығы мен ... ... ... ... бес ... ... Арық ... төмен құнажындардың және
де сүтті сиырлардың дем алу ... ... ... ... Мал ... ... ... тірілей салмағы он, он екі пайызға
артады. Бұл малдың бойында болашақ ... ... үшін ... ... ... жиналып, ал кейін сауылатын кезінде сүттің мол болуына
ықпал ... ... ... ... әзірлесе, олар жеңіл
бұзаулайды,төлдеу алдындағы және одан ... ... ... ... артады.
Суалған құнажынның ішіндегі төлі тез өседі. Сондықтан бұл кезде сиыр ... ... ... бөлу керек. Сиырға сапалы пішен, сүрлем және жем берілуі
тиіс. Рацион құрамында ірі азықтардан-бұршақ ... шөп ... ... ол ... ... ... ... каротинге бай. Сондай-ақ
сүрлем , арпа жармасы, сүлы, ... және ... ... ... тиіс.
Бұзаулауға жақындаған кезде сүтті сиырға балауса азықпен жемді аз мөлшерде
берген жөн. Мұның өзі құнажынның туар кезде өте ... ... ... ... оның ... ісіп ... септігін тигізеді.
Қоңдылығы ортадан төмен төмен буаз сиырларға азықтандыру нормасын тәулігіне
1-2 азық өлшеміне ... ... ... ... сиыр ... ... орташа және ортадан жоғары қоңдылыққа жетеді. ... ... мұз ... қатқан, иістенген жем шөпті беруге болмайды.
Сиырлар суалғанда аса семіріп кетпегені жөн.
Әрбір азық ... ... ... 110-120 г ... ... 9-10
г кальций, 5-6 фосфор және 40-50 г каротин болуы тиіс.
Қоректі заттарға мұқтаждығы суалған уақыт ... ... ... ... ... төл ... өсе ... әсіресе соңғы екі
айда тез өседі. Бұл кезде малдың протеин мен минералдық заттарды қажетсінуі
едәуір артады, 1 ... ... орта ... 110 ... ... ... болады. Протеинннің аз болуы жаңа төлдеген сиырлардың тірілей салмағы
мен сүттілігінің кемуіне, ... ... ... соқтырады. Ал
протеин тым көп болса, ол малдың өсімталдығына теріс әсер етеді.
Буаз сиырлардың рационында май – 2 ... ал ... ... көп ... ... ... ... бұл малды қант – протеин ара –
қатынасы төмен ... ... ... ... ... ... байқалған.
Суалған сиырды азықтандыруда азықты минералдық заттар мен витаминдердің
үлкен ... бар. ... ... ... қаңқасын қалыптастырылатын және сүт
беру ... ... ... ... қордың орнын толтыру
немесе болашаққа қор жинау үшін кальций, фосфор сияқты ... ... ... ... ... қарай азықтандыру принциптері.
Буаздықтың соңына қарай бұзаулауына 6-7 күн қалғанда рацондағы ... ... ... ... азайтып, бұзаулауға 2-3күн қалғанда оларды
толығымен алып тастайды да, жегізілетін жем шөп ... сиыр ... ... ... ... ... күні ... жұмсақ пішен
салып, жылы суға жеңіл қорытылатын бидай кебегі, зығыр ... ... ... ... ... буаз ... сиырды қысқы кезде
тәулігіне 2-3 азықтандырып, ... ... таза ... ... ... ... етеді. Іш тастаудан сақтандыру үшін буаз ... ... ... құрамында улы госсипол болатын мақта күнжарасы мен
шротын және химиялық азотты ... ... ... буаз сиырларға мейлінше мол көк шөп жегізіп, қүнарлы ... ... ... ... біртіндеп, қысқы азықтардың тәуліктік
мөлшерін аздап кемітіп барып үйретеді. Олардан бірден бас ... ... ... қант ... ... ... ... Буаз
қүнажындарды ұрығымен қоса өзінің өсіп жетілуін қамтамасыз етіп, күніне 500-
600г қосымша салмақ ... ... ... Ол үшін олармен
арықтаған буаз ... ... ... 1-1.5а.ө не
жоғарылатады.Оның бір а.о де 105г, ал ... ... ... ПОг
қорытылатын протеин келуі керек. Суалтылған кезеңде ... ... ... салмақ қосуымен бақылайды. Дұрыс азықтандырылған
жағдайда сауылмаған буаз сиыр тәулігіне 800-900 г ... ... ... ... ... ... ... мен қоңдылығын арттыру
есебінен ... ... ... он ,он бес ... қосады. Солай
болғанда қоректік заттармен жеткілікті қамтамасыз етілген ... ... ... ... ... ... ... енесінің тірідей
салмағының жеті пайызына жетеді. Бұл оның ... ... ... мен жеке ... ... ... ... болып табылады.
Буаз сиырларды толық рационмен азықтандырудың қажетті шарттарының бірі
оларды каротинмен, Д және Е ... ... ... ... ... ... каротиннің жетіспеуі өкпе, ... ... ... ... ... тууына себеп болады,
сиырлардың шуының көпке дейін түспеуі, ұрықтану мерзімінің ... ... ... ... мен А ... ... байқалады. Қысқы кезеңде
каротиннің негізгі көзі – жақсы сүрлем, шөп ұны ... ... ... ... ұны, жаз ... көк ... ... Д витаминінің жетіспеуі сиырлар мен төлдің бойындағы кальций
мен фосфордың алмасуын бұзады, ал ... өзі сиыр ... ... аяқ қолдарының майысуына әкеп соғады. Е витамині жетіспеген
жағдайда бұзаудың бұлшық ... ... ... ... ... ... Сиырды туғаннан кейін азықтандыру
Бұзаулаған сиырдан бірден сүт сауылмайды. Алғашқы күндері ... жай ... ... ... уыз ... Оның құрамында
сүттікімен салыстырғанда жеңіл ... ... ... ... және ... фракциясы басым белок, қант, минералды заттар,
каротин, витаминдер және басқа да ... ... ... көп бөлінеді.
Осындай қоректілігімен биологиялық құндылығы, диеталық және иммундық
қасиеттері ... ... жаңа ... ... ... ерте ... ас ... қалыптастырып, ауруға шалдықпаушылық иммунитетін күшейтіп,
резистенттігін жетілдірудегі маңызы зор. Сауын сиырдың қоректік мұқтаждығы
оның тірілей салмағына байланысты тіршілігін ... ... ... өнім түзу ... ... Тірілей салмағы ауырлап, сүт
сауыны молайған сайын азыктандың нормасы ұлғаяды.
Сауын сиыр рационын шырынды және ... ... ... ірі ... ... әрі жем шөп ... табиғи шабындықтар мен екпе шөптер
пішенін, түрлі дақылдар мен бұршақ тұқымдастар пішендемесін, кептірілген
шөп ... ... ... ... ... ... ірі жасунықты жем
щоптең енгізілу ... ... ... жем шөп көлеміне байланысты езгереді.
Мысалы,тәулігіне жиырма, жиырма бес шырынды азық ... ... ... ... торт жүз кг ... төрт, бес кг, тірілей салмағы бес жүз кг
болса бес, алты кг ірі жемшөп жегізілуі тиіс.
Жаңа ... ... ... ең ... ... ... Жаңа туған бұзау алғашқы күндері 4,5-5 кг сүт ішеді, ал ... ... ... ... сүт ... ... жаңа туған сиырға
бірінші күндері ... ... ... пішен, одан кейінгі күндері сүрлем,
пішендеме және дәнді азықтар беріп, 12-15 күн ішінде ... ... ... ... ... ... ең ... кезеңі
бұзаулағаннан кейінгі 3-4 ай болып есептеледі. Себебі бұл ... ... ... сүті ... азық ... есептеледі.
Осы кезеңде сиырдың әр 100 кг тірі салмағына 1,51-1,88 азық өлшемі
керек. Бір азық ... ... 95-100 г ... ... 7-7,6 ... 4,0-4,4 г ... және 34-40 ... беріледі. 100 грам тірілей
салмағына 2,0-2,5 кг құрғақ зат, ал бір килограмм ... ... ... ... ... ... бағытындағы ірі қара шаруашылығының ... ...... ... мал мен ... ... ... негізінде, жоғары сапалы сиыр етін
өндіру көлемін арттыру. Ет бағытындағы ірі қара ... ... ... ... ... мен ... толыққұнды
азықтандыруға байланысты болады, өйткені оларға шаруашылықтағы жалпы жемшөп
қорының 50% -ға жуығы ... ... ... ... ... ... және ... Жетісу типті тұқымдық сиырлардың сүттілігі 1200-1600
кг, алайда толыққұнды азықтандырғанда, ол 130-170 кг-ға ... ... ... мен ... ... ... ... тірілей
салмақтары бойынша және физиологиялық жағдайларына байланысты қарастырудың
пайдалылығы туралы мәселе туындайды.
Мал ағзаларының физиологиялық қажеттілігіне сәйкес, ... ... қуат пен ... ... ... қанағаттандыру үшін, толыққұнды
азықтандыру 15-17 мөлшерлеу көрсеткіштері бойынша ... ... ... ... тиімділігін 10-15%-ға арттыруға және малдың
тұқымқуалаушылық қаблетіне ... ең ... ... анықтауға
мүмкіндік береді.
Ет бағытындағы ірі қара шаруашылығындағы мейлінше жауапты кезең –
бұзауларды 8 айлығына дейін ... ... ... Алғашқы 4 ай бойы
бұзаулаудың өсіп-жетілуі сиырлардың сүттілігіне тікелей байланысты болады.
Азықтандырылуы мен бағым-күтімі әртүрлі ... ... ... сүттілігі 1200 кг дейінгі бұзаулардың 8 айлығындағы тірілей
салмағы ... ... 1400 ... ... сол ... ... 30-35 кг аз ... бағытындағы ірі қара шаруашылықта төлді
ерте көктем айларында алудың ... ... ... емізулі сиырлардың
жайлымға шыққан кезінде сүттілігінің 15-20%-ға артуына ықпал ... ... 8 ... ... ... ... 25-30 кг-ға арттыратын
көк азықты барынша көп пайдалануына мүмкіндік ... ... ... буаз сиырының бір жылға қажет азық қоры
Суалу кезеңіне буаз сиырларды дер кезінде суалдыру мен ... ұзақ ... бойы ... мол алуды қамтамасыз етудің ,дені сау ... ... ... үзақ ... бойы ... ... ... шарты.
Болашақтағы буаздық кезеңге қоректі заттар қорын жинауды қамтамасыз етулері
үшін , суалған буаз сиырлардың бір ... азық ... ... ... ... пішендеме, тамыржемістілермен құнарлы азықтар енгізеді.
Ұсынылып отырған мерзімдік азық үлесімен азықтырғанда ,суалған сиырлардан
дені сау туылғандағы салмақтары отыз кг нан отыз ... кг ға ... ... аз және ... ... ... салмағы 24-
26 кг ғана болатын ... ... ... ... азық үлесімен
азықтандырылған сиырды туылған және бірдей жағдайларда өсірілген ... ... ... 142.8 ... ... азықтандырылған сиырдан
туылған өзімен жасты бұзаудың салмағынан 9.3 кг немесе пайыз ... ... ... ... ... буаз ... ... кезеңінде толыққұнды
мерзімдік азық
2. Өзіндік зерттеу
Менің бұл курстық ... ... буаз ... ... ... ... Мен бұл ... жұмысымда 9 теориялық және
10 кестелей азықтандыру тәсілдерін талқыладым. Осы тәсілдер ... буаз ... ... ... азық беру ... ... қандай
нормамен және қалай рацион құру керек екендігіне көз жеткіздім. Бұл ... ... айта ... бір ... яғни ... ... буаз болған
жағдайда оларға қатаң қадағалауда болған жөн ... Бұл ... ... сол ... дені сау төл ... Азық ... ... тарауында азық турлерінің химиялык құрамы
(1-кесте) менқоректілігі(2-кесте) туралы түсінік беріліп, оны ... ... 1.Көк ... және ... ... ... азықтар
4.Құнарлы азықтар
3. 5.Минералды және витаминді азықтар.
1. Азықтардың химиялық ... ... | Су ... ... ... |«Шикі» |АЭЗ |«Шикі» ... | |зат ... |май ... | |күл |
| Көк шөп ... ... |731 |249 |21 |6 |55 |151 |16 ... | | | | | | | ... |880 |120 |26,7 |5,6 |36,2 |46,8 |4,7 ... |750 |250 |50 |7 |68 |100 |25 ... | | | | | | | ... |800 |200 |31 |8 |58 |86 |17 ... | | | | | | | ... |765 |235 |39 |8 |61 |108 |19 ... | | | | | | | |
| ... ... ... |610 |390 |40 |13 |135 |164 |38 ... | | | | | | | ... |680 |320 |45 |13 |108 |126 |28 ... | | | | | | | ... |689 |311 |39 |10 |86 |150 |16 ... | | | | | | | ... |560 |440 |43 |17 |140 |205 |35 ... | | | | | | | ... |679 |321 |33 |12 |111 |135 |30 ... | | | | | | | ... | | | | | | | |
| Ірі шөп ... ... дала|135 |866 |75 |25 |325 |375 |66 ... | | | | | | | ... |141 |859 |76 |28 |251 |436 |62 ... | | | | | | | ... | | | | | | | ... |156 |844 |121 |31 |217 |420 |55 ... | | | | | | | ... | | | | | | | ... |162 |838 |88 |28 |266 |387 |69 ... | | | | | | | ... |170 |830 |144 |22 |253 |330 |81 ... | | | | | | | |
| ... ... ... |750 |250 |25 |10 |75 |119 |21 ... | | | | | | | ... |250 |23 |13 |83 |115 |16 ... | | | | | | | ... |550 |450 |53 |12 |143 |207 |35 ... | | | | | | ... | | | | | | | ... |880 |120 |46 |10 |157 |195 |288 ... | | | | | | | ... |550 |450 |13 |1 |9 |87 |340 ... | | | | | | | ... | | | | | | ... | | | | | | | |
| ... ... ... |150 |850 |218 |19 |54 |532 |27 ... | | | | | | | ... ... |850 |319 |146 |70 |265 |50 ... |150 |850 |108 |40 |97 |573 |32 ... | | | | | | | ... |150 |850 |133 |20 |17 |668 |12 ... | | | | | | | ... |150 |850 |113 |22 |49 |638 |28 ... | | | | | | | |
| ...... ... ... |100 |900 |178 |157 |--- |53 |512 ... | | | | | | | ... ... |---------|---------|-----------|------|---------|
|бор |-- | |------ |----- |------- |--- |----- ... ... ... |-- | |------ |----- |------- |--- |----- ... |----|41 ... |-- | |------ |----- |------- |--- |----- ... | | | | | | | ... |----|42 ... |-- | |------ |----- |------- |--- |----- ... | | | | | | | ... ... мен ... ... | ... қосындылардың 1килограмында ... | |
| ... ... ... |
| | | ... | | |ымы |
| | ... пшені ... |
| | | ... | ... ... ... | | |п |
| | | ... | | |ер) |
| | ... ... ... |
| | | ... | ... ... ... | | |п |
| | | ... | | |ер) |
| | ... ... ... |
| | | ... | ... ... ... | | |п |
| | | ... | | |ер) |
| | ... ... ... |
| | | ... | ... пшені ... | | |п |
| | | ... | | |ер) |
| | ... ... ... |
| | | ... | ... |
| | ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |8 |9 |10 |11 |12 ... ... ... | ... ... ... ... |
465 |
450 |
465 |
450 |
465 |
465 |
450 |
465 |
615 |
635.5 |
6135 | | ... ... | | | | | | | | | | | | | | | ... ... ... ... ... |
___ |
___ |
___ |
___ |
___ |
___ |
___ |
4860 |
5022 ... | | ... азық ... |
224 |
365.8 |
354 |
365.8 |
354 |
365.8 |
365.8 |
354 |
365.8 |
240 |
248 |
3851 | | |Көк шоп ... ... ... ... ... ... ... |
5766 |
5580 |
5766 |
___ |
____ |
45570 | | ... шөбі ... ... ... ... ... ... |
---- |
---- |
---- |
---- |
---- |
-------- |
------ | | |Азық қызылшасы |
1798 |
1524 |
___ |
___ |
___ |
__ |
__ |
__ |
__ |
__ ... ... ... | | ... ... лар ... таңдауы |
------- |
---- |
---- |
---- |
---- |
---- |
---- |
---- |
---- |
---- |
---- |
-------- |
------ | | |
3.Техникалық ... ... мен ... ешкіні тексеруге, емдеуге арнап салынған, жақсы
жабдықталған пунктер ... ... ... ... соң ... ... жұмыс орындарын тазартып, жинап,
ертеңгі күнге дайындап қою керек.
- Аптасына бір рет ... ... ... ... ... ... ... қабырғаларды, есік терезелерді мұқият тазартып, 2-3% соданың ... ... ... қабырғаларын қайтадын қайтадан ақтап отыру
керек.
- Мал дәрігерінің, техниктің үстіндегі халаты мен басына киген ақ ... таза ... ... ... ... жағдайда алдына резинадан жасалған алжапқыш, аяғына резина
етік киеді.
- Бұл арнайы ... ... тыс ... ... пайдалануға болмайды.
- Қалпақ пен халаттарды жуған кезде қайнатқан жөн, сонан соң ... ... ... бұзаулаған сиырдан бірден сүт сауылмайды. ... сиыр ... жай ... ... ... уыз түзіледі. Оның
құрамында ... ... ... ... жылдам қорытылатын
сіңірілетін альбуминдік және глобулиндік фракциясы басым белок, ... ... ... витаминдер және басқа да биологиялық әсерлі
заттар көп бөлінеді. Осындай қоректілігімен биологиялық құндылығы, ... ... ... жоғары уызбен жаңа туған бұзауды неғұрлым ... оның ас ... ... ауруға шалдықпаушылық
иммунитетін күшейтіп, резистенттігін жетілдірудегі маңызы зор. ... ... ... оның ... салмағына байланысты тіршілігін
қамтамасыз етумен ... ... өнім түзу ... ... ... ауырлап, сүт сауыны молайған сайын ... ... ... буаз ... жүйке гумаралдық жүйесінің қызметінің
өзгеруімен сүт түзуі тежеліп, бәсеңдейді де, болашақ ... ... ... ... ... ... артады. Сиырды суалтуды азықтандыру
деңгейін өзгерту арқылы жүргізетіндіктен,суалтылған кезеңнің ... ... ... сүт ... ... үшін суалтылған сиырдың азықтандыру
нормасын жиырма пайызга төмендетіп, яғни ... ... ... Желіні сүтке толмай суалып кеткен сиыр азығын біртіндеп
молайтып, суалтылған кезеңінің екінші он ... ... ... ... ... ягни жүз ... ... кезеңіне буаз сиырларды дер кезінде ... мен ... ұзақ ... бойы ... мол ... ... етудің ,дені сау төл
алудың, сиырды шаруашылықта үзақ уақыт бойы алудың тиімді жолы, ... ... ... қоректі заттар қорын жинауды қамтамасыз етулері
үшін , ... буаз ... бір ... азық ... ... сапалы пішен,
сүрлем, пішендеме, тамыржемістілермен құнарлы ... ... ... ... А. Ә. ... Н. Ә. Жазылбеков, М.А. Кинеев «Қазақстанда мал мен
құс азықтандыру және азық ... ... ... 2006 ... Н. Омарқожаұлы «Мал азығын бағалау және малды азықтандыру». Алматы ... ... 2005 ... Н. ... Б. ... «Мал ... ... «Фолиант»
баспасы. 2008 ж.
4. Қ. Бегімбеков, А. ТӨреханов, Ә. ... «Мал ... ... ... ... 2006 ... А. Ә. ... Н. Ә. Жазылбеков, Ж.К. Каримов, Ш.Д. Даленов, «Ірі
қара шаруашылығы». Алматы «Триумф» баспасы. 2006 ж.
6. Н.Омарқожаұлы, Р.Шуркин «Мал ... ... ... ... 2007 ж.
«Суалған буаз сиырды азықтандыру»

Пән: Валеология
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 20 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ірі қараны азықтандыру ерекшеліктері26 бет
Әр түрлі бағыттағы ірі қара тұқымдары25 бет
"Сиырдың тақия қарнына зонд енгізіп емдеу"19 бет
"Сиырдың тақия қарнына зонд енгізіп емдеу."6 бет
«жұмыс аттарын азықтандыру»24 бет
«Сиыр табынын толтыратын ұрғашы бұзауларды азықтандыру»26 бет
«Қошқарды тұқымына қарай азықтандыру»21 бет
Айғырды азықтандыру27 бет
Алты айдан асқан сүтті-етті тұқымның ұрғашы бұзауларын күтіп-бағу және азықтандыру32 бет
Аналық шошқаны азықтандыру20 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь